Teil eines Werkes 
2: D. Andreae Alciati Mediolanensis, Iurecconsulti clariss. lucubrationum in Ius civile
Entstehung
Einzelbild herunterladen

a Guil. Alex. l.. de uulg.

b ille à quo. ad Trebell.

c l legatis. de le⸗ ga. iij.

d I. ſi quis uinã. de tritic.leg.

453

aptiorq; Plautina eſt phraſis, cuius carmen in Trinummo eſt,

Quianam ego ad hoc genus hominai duraui, qui nõ prius

Ad plures penetraui:nan hi mores maiori laudat, eos dein

Lactitant&c. Ad plures penetrare enim, eſt mori, quòd ſci licet plures numero ſint mortui, quàm uiui. Scribit Pauſanias lib.I. Megarenſibus reddi- tum fuiſſe oraculum, quo Apollo Delphicus reſpondit, Felices eos futuros, ſi cum pluri- bus conſultarent. Qua dictione intellecta, illi curiam extruxerunt, ubi ſepulchra heroum erant.Cicero libro 1. Tuſcul. quæſt. mortuos adedò plures non eſſe ſentit, ut nec ſint quidẽ, ſed fuerint. Vnde etiam cæſis coniuratis Ca- tilinæ exclamauit, Fuiſſe illos: ut oſtenderet, ſumptum de eis ſupplicium.Baldus, cùm te- ſtator ſcripſiſſet, Si Titius hæres non erit, re- ſtituat per fideicõmiſſum hæreditatem Sem- Ppronio“, interpretatus eſt, ſi hæres non erit ſpontè:& ideo ex Senatuſconſulto Trebell. poſſe cogi, ut adeat,& reſtituat, ne alioqui fi- deicõmiſſum pereatb. Ego potius illis uerbis cenſuerim, rogatum Pemoitere reſtituere: quia mortui non ſunt hæredes, ſed fuerũt: ut hæc clauſula, Si hæres non erit: intelligatur, cùm amplius hæres eſſe nõ poterit: hoc enim ſenſu minus ſubaudimus.

Serui obſonatores qui ſint, aduerſus Accur ſium,& Plautus in Menæh. declaratus. CAP. XIIII.

I ſeruis, exceptis negociatoribus, Marcellus ſcribit, cubicularios, uel obſo natores, uel qui piſcationibus prępoſiti ſunt, non uideri exceptos c. Interpretatur Accur- ſius obſonatores, qui cuſtodiunt dominum operam ſomno dantem, uel qui ſonant& can tant domino in menſa. Sed mirum eſt latuiſ- ſe Accurſium, Obſonari uerbi ſignificatio-

D. Andreæ Alciat

Eraſmus interpretatur duplicem Zythũ, ſeu Ceruiſiam intelligi. Demetrius Chalcondy- les ſpeciem amuleti eſſe dixit. Stephanus Ni- ger Zizyphum dæνhανsop. Cémendantur enim hi fructus Aëtio ad ſanguinis acrimo- niam compeſcendam:quamuis Galeno dam nentur, tanquam praui ſucci,& digeſtioni re ſiſtentes. amplius ergo deliberandum.

10 Recla numero multitudinis poſita in iure u bricam de Probationibus:ſicut à Cicerone, de Officijs: Cexpli⸗ catum prouerbiu, Faſtuoſus Maximus. CAP. XVI.

Fun Andreas Siculus tempeſtate ſua in- ter eos qui Bononiæ profitebãtur magni nominis, adeò ut Alexãdri Tartagni lumini bus, ut ita dicam, obſtrueret: memoria in ſpe- cie ſic pręcellenti, ut quacunq; de re, etiam ex improuiſo, poſſet, auderetq; diſſerere: unde plurimus in ore uulgi erat, ſuſpiciebaturq;ab 20 ijs maximè, qui οπmνάνοένο Laudiceni, Plinio Cæcilio appellantur. Is quãdoq; ſcripſite mi- rari ſe, quòd manifeſto euidẽtiq́; errore cùm ueteres Iuriſconſulti, tum pontifices decepti ſint, qui rubricã in iure noſtro inſcripſerint de Probationibus,& non de Probatione po- tius:cùm enim Probatio nomẽ ſit generis,& genus ſit unum, ſingulari numero debuit ta- lis inſcriptio fieri:quaſi in eo tractatu de Pro- bationef ipſa in genere tractetur, quę nuſquã 30 eſt:& non de uarijs ipſius probationis ſpecie bus, quæ per teſtes, per inſtrumenta, per iuſ- iurandũ, per confeſsionẽ fieri ſolet. Sic& nu perrimè Grãmaticus neſcio quis in M. Cice- ronẽ graui ſupercilio eſt inuectus, qui libros de Officijs inſcripſit,&nõ de Officio potius: & libros de Finibus bonorũ,& non de Fine: cùm tamen Græci ſingulariter dicerẽt Q4 u du˙(ſic enim ipſe Cicero fatetur) itemq; a⁶&ν τννο. Sed certè rectius faceret nouus iſte

nem ſatis uulgatam,& omnibus cognitu faci 40 Ariſtarchus, ſi aut fortiorib.rationib.pugna

lem. Plautus Menæh. Bene ob ſonaui, atq; ex mea ſententia: Bonum anteponam prandium pranſoribus. Nunc obſonator aded reſponde mihi Adoleſcens, quibus hic precijs porci ueneunt: Eſt autem uulgò corruptum Plauti carmen, & pro Obſonator adeò: legitur, Ipſi naturæ deo:abſqʒ ullo ſenſu.

SDothum quid ſic lureconfaltis: quid Dalladæ Dixythum. CAP. X V.

Ychum, inquit Vlpianus, quod in qui-

buſdam prouincijs ex tritico, uel ex or deo, uel ex farre conficitur, uini appellatione non continebitur, niſi uini numero àteſtato- re ſit habitum& ẽ. ¶Declaraui quandoq; quid eſſet hoc Zythum, ex Suida&Strabone: utq; Aegyptiorum poculis frequens hæc ceruiſia eſſet, quod etiã Plinius tradit. Ignotior ſigni- ficatio Dizythi, cuius Pallades poëta memi- nit epigram. lib. I. qui ſibi Epialo uel quarta- na laboranti datum MN 9o; W' xoovio dνέν ro fuiſſe præſentanea quadam& diuina ui atte- ſtatur, adeò ut Crotone ualentior factus ſit,

Et infra:

60

ret, aut hoc Ciceronis autoritati tribueret, ut illum magis hac in re, quam ſe uidiſſe, ſibijpſi perſuaderet. Quid enim abſurdius, q́; eum, qui latinæ linguæ elegantiam profiteatur, in eius parentem inuehi? Nempe perinde, ac ſi quis de arte poẽtica ſcripturus, Homerũ da- mnaret, rectè cũ Laſchare in eum dici poſſet, Cuům uatem inſtituas, cur fontem polluis, unde Vatum Pierijs ora rigantur aquis?

50 Extat in collectaneis Diogeniani prouerbiũ,

Faſtuoſus Maximus: in eos, qui ſibi plus ſa- tis in ſapientia arrogarẽt: ſicq; w&α* uεαεαε interpretatur Eraſmus. Ego alluſum arbitror ad Lucillij poẽtæ epigrãma lib. II. Se νννπανε qui&e ᷑π᷑⁴dsεiν νπσυνντν, 1d eſt, ut oſtẽtaret ſe poẽ tam, cùm non eſſet, tumulum uiuens ſibi ſta- tuit hoc monoſticho,

Knaeι dσxν dεινο‿ M‿ενν.

Flete, hic impubes Maximus ex Epheſo eſt.

Finem aliter accipi in iure, qudm alibi ſoleat. CAP. XVII. Identur Iuriſconſulti noſtri Finem acci

pere alio ſenſu, ́; uulgò fieri ſoleat: pro certo

454

e in rep n. quiadmu.

f lv.§gnm ce ac poſ

1

a lelllita er

4

Cuiconſentaneatrad Jam autrlus Vu Trpeuxiemmolcet

Ter lger ulti ſerißt imnur. cuuſulacan ſali mum utortjdeſen Eadhuc inſtuc potiuu luſtinia herrimi nominis doc im theles propoluil mterraſſe luriſcõſult ionem recti ſermoni neralter,9.quoties. malueritis, qui rogar nin rectedicimus, eui ſrlalibertas relictael tiatquinonipſe, ſec tendo rogatus eſt. Sec busfacilenabetdiſſol bum Manumitti ſeri cuſuperfluumſitde quod& ex Norica ec dempropoſuit bis. ne Nametſierraſſe. dlet utideo ſenſus nopobdit. ded& hoc ſquidem probabil u am lametſi ſeripliſ baſur

K9h dis e uomodo& ani lno, Tametliarbit

inz batentheſim

19 8

numceno die darig quæuſ Er Wreſponloee 9 onſoextendi dieh aloeuendi