—

1 D. And. Alciati in I.j. 3

3 Tectis ſi dicat quem ſciuiſſe,& interrogatus de ratione dicat,

ſcio quia fui præſens, iſta ratio non eſt bona.

4 Verba ſunt de forma ſtipulationis.

5 Solennitas actus quamuls deficiat, tamen parit obligationem.

6 Si præſens præſenti porrigat epiſtolam in qua ſit interroga-

tio,& alter per alia epiſtola reſpondeat, an fiat ſtipulatio.

7 Nunquid poßint partes uelle, quòd aliquis actus ſit ſtipulatio,

non interueniente loquela.

8 Dictio, Perinde, quid importet.

9 No minatus in iudicio& tacens, ſi permittit nomen ſuum ſcri bi, conſentire uidetur.

10. 11 Nunquid pactum nudum ueſtiatur calore iudicij.

12 Capacitas ſerui non conſideratur ſecundũ capacitatẽ domini.

13 Deportatus non eſt capax ac quiſitionis ex legato.

14 Contra præſumptionem iuris& de iure admittitur probatio

in contrarium per confeßionem partis.

15 Si promitto tibi, quod promittam centum per ſtipulationem, & non promittam, ratione circuitus euitandi fingitur me promiſiſſe.

16 Promißio de uendendo continet factum.

17 Circuitus non euitatur, quando intereſt contrahentium ut cir- cuitus ſeruetur.

18 An promittens centuũ ſub pœna, uideatur promiſiſſe pœnam.

19 Scribens ſe debere centum ex aliqua cauſa, licet non addat ſe promittere, intelligitur promittere.

20 Loqui, propris non eſt ſcribere:& quid ſi ſtatuto prohibea- tur cum bannito loqui, utrum comprehendat ſcribentem epiſtolam.& num. 22. 23.

An ſtatutũ puniens facientem, puniat eum qui facit per alium.

24 Quiid in ſcribente uel mittente.

25 Quuare inſans non poſit ſtipulari ſibi dari dotem maternam. num. 25.26. 27.28. 29.

An infans ſibi poßit per ſtipulationem acquirere iocalia.

30 In ſtipulatione requiritur uox rationabilis& conſenſus.

32 Depoſitum eſt contractus qui re contrahitur.

33 Sicut in ſcriptura notarij uerbũ Promiſit, importat ſtipulatio- nem, ita etiam in priuata ſcriptura.

34 Præſentia partium præſumitur in priuata ſcriptura.

35 Surdus audiens ſolum ſonum uerborum, ſed non percipiens ex uerbis ſenſum, poterit ſtipulari, ſi nutu uel alio ſigno ſenſum percipiat.

36 Verborum obligalionis diffinitio.

37 Stipulatio an ſit iuris uel facti.& num. 38.39. 41.

40 Paclum& tipulatio differunt.

42 Vnde ſtipulatio nomen habeat.

43 Stipulatio ſi reperitur ficta, præſumitur facta ab eo ad cuius

utilitatem ſpectabat.

44 Seruitutes urbanæ à ruſticis diſtinguutur, denominanturq́; ſe-

cundum naturã fundi prædominatis tanquam à digniori.

45 Denominatio rei fit d digniori in nominibus ſpecialibus: ſecus in generalibus.

In ſtipulatione ſermo ita operatur, ne requiratur uiſus.

47 Teſtis, qui cum non uiderit, dicit ſe interfuiſſe, an ex quo non

perfectè deponit, probet:& an eò ueniat puniendus.

48 Abeſſe is dicitur, qui in rebus humanis amplius non eſt.

49 Dictio, In his, an ſit relatiua præcedentium cum omnibus qua

litatibus.

50 Mutus ſolus poteſt iubere, ſecus in pupillo.

s1 Mutus& ſurdus nihil intelligentes, furioſis& infantibus æ- qulparantur.

52 Mutus& ſurdus ſi aliquod graue delictum eos admiſiſſe con- ſtet,& præterea conſtet eos quandoq́; fuiſſe demẽtes, præ ſumutur quod tempore commißi quoq́; fuerint eiuſmodi.

3 Mutus& ſurdus aliqualem intellectum habentes, æquiparan- tur pupillo.

54 Quilibet, quamuis non habeat plenum intellectum, ſed ſit ſim- plex, teſtari poteſt.

5s Surdus non habens perfectam intelligentian, poteſt ſe& ſua offerre monaſterio.

56.57 An mutus et ſurdus, in his quæ ſunt extra patrimonii, æquipa

₰

Q

† △

rentur adultis,& an poßint teſtari& uxorè ducere sS Mutus& ſurdus perfectum intellectum habentes, gcui. parantur maiori xxv. annis. 59 Mutis, ſurdis, et mente captis, qui rebus ſuis ſupereſſe non poſſunt, dandus eſt curator. 6o Mutus& ſurdus an appellatione infirmora comprehen 61 Mutus non poteſt eſſe tutor.(datur. 62 Nec patr inus.

„ æqui-

& efficaciã ſermonis perceperint. Idem tenet Imola hic, allegat in ſimili Bar. in l. diem pro ferre.. coram. ff. de arbitris, ubi tſi notarius dicat actum tali præſente, intelligitur& in-

20 telligente, adde quod notat gloſſ.& Baldus inI. ſi tutor petitus. C. de periculo tuto. ubi dicit, quòd regula quæ habet, quòd ignoran

tia præſumitur, non habet locum in præſen-

te, quia talis præſumitur intellexiſſe. Adde etiam, contra deciſionem Bart. in d.§. coram. S&in l. coram. ff. de uerboꝶ ſignific. uidentur duo urgere. Primum eſt, quiãtteſtator debet teſtari teſtibus præſentibus. l. ſi unus. C. de teſtamentis.& tamen in eis non requiritur

zo intelligentia. I. qui teſtamento.§. fin. ſupraà de teſtamentis. Secundum eſt, fquia ſi teſtis dicat talem ſciuiſſe,& interrogatus de ratio

ne dicat, ſcio quia fui præſens, iſta ratio non

eſt bona: quia præſentia alterius non inclu-

dit neceſſariò ſcientiam, ut dicit Bart. in J. prima.ff. de autor. tut.& eſt cõmunis opinio,

ut per Alexand. in I.ij.5. fin. ff. ſolut. matr. Er

o idem erat dicendũ in notario, utper Bar.

& alios in l. i. C. de uſuris. Vnde in caſu Bar-

40 toli credo quod ille notarius poſſet excuſari à falſo: nam falſum non cõmittitur ſine do- Io. l. nec exemplum. C. de falſis.& quælibet cauſa excuſat à dolo. J. igitur. ff. de lib. cauſa.

In caſu autem noſtro nõ uidetur erraſſe qui præſumptionem iuris ſecutus eſt, de quain d.l. ſi tutor. faciunt in ſimili quæ cumulat D. Bart. Veronenſis in conſil. xxi. in uolu. cri- mi. Et circa illam quæſtionem Bartoli uide etiam Felinum in rub. de conſtitutionibus.

so in vi. col. In textu ibi, nõ poteſt. nota, quod

fuerba ſunt de forma⸗ ſtipulationis. Iſtud ſic 4

probatur. Nam negatiua antepoſita uerbo, poteſt, abnegat omnem potentiam,&reddit actum ipſo iure nullum. c.i. in gl. de reg. iu- ris. lib.vi. unde dicitur forma l. primæ.. ff. de li beris& poſthu. Adde quòd ex iſto textucõ- funditur doctrina Bartoli in l. cum lex. ff. de fideiuſſoribus.in ij. col. ubi dicit, quòd quan do tex. utitur uerbo pręſenti, nõ poteſt) tunc 6o non aſsiſtit, nec reſiſtit actui, unde oritur ob ligatio naturalis. per I. ſtipulatio iſta.5. alteri. j. eod. Nam in noſtro caſu lex utitur uerbo præſentis temporis,& tamen non oritur na-

— 2 turalis.§. ſi quis ita. j. cod. Tutene cõtra Bar. 1I! C⸗

—

2

linc. canad a

ſcriptuwu d

uöque lelpo Buuuluma fte ꝛcceptil ddloblgigt muirne,nonl jcnnies actus, müuintermil ludexactione Raquod idem Alſeruus exter aüi Bteſt rat iagui incluſur antam ſecund mm fidelitatis. cnecum, Reſte ccennis, ut di decutlone rei il iw inrialeci Gum in c. do nümatur, qu iwſolennitas tumconlilio nerlum undec etaulls. aängraeodem. dundum Areti 6 Modern.i

almperatori 0 5. eerdo,n Alon ſe