l. ex hoc iure. de iuſt. E iur.

c.pro humani. de hom.lib. 6

ſ. hoc autẽ. ff ex quibus cauſ.in

Poſſ.

K ſi finita.§. lul. de dam.infect.

I ſi prius. de op. no. nunc.

860

do duplici ratione uidetur approbari. Nam iure gentiũ abſq; indictione denũciationeq;, nullum licitũ eſt bellum. At qui aliquo ſe lo- co certaturũ profeſſus eſt, extra illum locum abſqʒ noua denũciatione pugnare nõ poteſt. Sed& qui duellum denunciat, in id ex natu ra actus fidem ſuam obligare uidetur, ut eo in loco decernat in quo cõuenerit. Nam&iu re ciuili pendente lite nil innouãdum eſt, ſed legitimus finis expectandus. Soletq́; uulgò dici, Via quam elegiſti, ea tibi pateat. Si quis igitur in perduellem ſuum interim impetum fecerit, is& proditionis& uiolatæ fidei reus meritò habebit᷑,& quanti omnino intererit iudicis officio damnabitur.

Quid ſi prouocatus latitet, uel nolitre- ſpondere. Cap. X V.

Ed quomodo actori conſuletur, quoties

quis latitat ne prouocetur, uel prouoca- tus reſpondere abnuate Et ſi de his caſibus a- gatur quibus duella prohibita ſunt, nulla eſt dubitatio ei non conſuli qui iniuſtè huiuſmo di telam ordiri audet. Tũc ergo probabiliter dubitabitur, cùm lex duellum concedit. Et in latitantem hæc remedia inuenta ſunt, utin e- ius domicilium prouocatoriæ literæ per nun cium deferant᷑:dein in comitatu in quo uerſa ri ſolet loco publico chartulę ipſæ proſcribã- tur, uelper præconem edictumq; aduocetur: poſtremò eius tribuno uel iudici denunciet᷑, ut latitantem admoneat. Quibus ſic peractis ſi in tenebris uerſari perſeuerauerit, tunc tan quam contumax exiſtimabitur, eritq́; eius o- pinio apud ſtrenuos milites leuior. Quęinfa mia, ſi ille intra annũ ſui copiam fecerit, certa menq;ʒ ſuſcipere nõabnuerit abolebitur. Idq; exemplo primi decreti dicendum arbitror, quo in reum contumacem interloquiprætor ſolet, in poſſeſsionẽ bonorũ actorem mitten- dum,& nihilominus eo copiam ſui intra an- num legitimũ ue aliud tempus arbitrio iudi- cis faciente, iusq; ſuum proſe equente, reſtitui tur.In prouocatorijs autẽ controuerſijs idcir co expectandus annus nõ eſt, quoniam poſt denunciationis acceptationem nõ niſi ſeme- ſtris inſtantia eis more militari conſtituta ſit. Si uerò prouocatus literas quidem recepit, ſed reſpõdere abnuit, exiſtimauerim& eum uarijs modis cogi poſſe. Et in primis poſt cõ gruam morã decernet iudex, ni reſponderit, eum infamia facti notatũ cenſeri: quã abole-/ re nõ poterit, niſi deinde prouocatorispartes ipſe ſuſtineat. Poterit& ſub pœna cõfeſſi cri minis illi mandare ut ſe defendat, uel culpam ſuam agnoſcat.Poterit& cõminari, ſemilita- ria inſignia ceu ignauo militi adempturum. Quòd ſiprouocatus ſemper litẽ defenderit, ſed ſtatuta die ſine legitima cauſa in ſtadium nõ uenerit, pro confeſſo cõuictoq; habetur, cauſamqʒ ſine ſpereſtitutionis omnẽ amittit: nimis enim magna hæc eſt contumacia: qua de re infrà quoq; aliquid attingam. Sunt qui hoſcecontumaces in tabellam pingi curent,

10

20

4⁰

60

D. And. Alciat„

iconicasq; eorum imagines ſecum deferant cum aliqua exprobratione. Sunt qui eorum gentilitia inſignia inuerſadeferant, uelſub e- qui caudam annectant. Sunt quiuexilla uer- ſa haſta per puluerẽ trahant. Sed hæc nõ niſi eo caſu cõcedenda ſunt, cùm prouocator in ſtadio cõparuit,& reo contumace periudicẽ obtinuit eum pro confeſſo& uicto eſſe: non enim ex leui cõtumacia tantũ infamiæ quen- quam ſubire æquum eſt.

Quando prouocatus detreclare poſat. Cap. XVI.

N Aenednn nunc eſt quibus ſe exceptio/

nibus tueri prouocatuspoſſit, quibusq; caſibus in duellũ prodire nõ teneatur. Et ge- neraliter poteſt quilibet ſe excuſare,& ſe in certamen proditurũ negare, profiteriq; ſeiu- re ciuili, nõ ui bellica cum aduerſario acturũ. Cum enim lege Euangelica, atq; Pontificũ, cùm item iure ciuili prohibita ſit monoma- chia, nõ eſt quiſquã cogendus aduerſus legẽ in apertũ ſepericulũ immittere:nec ex noſtra tibus Iurecõſultis quiſquã hactenus fuit, qui in hancſententiã pedibus nõ iret. Lege quo- que Longobarda, qua aliqui caſus excipiun tur, hi ſolum ſunt obnoxij, qui ea lege ſe uiue re profitentur: qui uerò ius Quiritũ eligunt, tutò ſe excuſare poſſunt. V etusadagium eſt, Omnia prius experiri, quàm armis, ſapientẽ decet. Cuùæm ergo tot magiſtratus, tot leges, tot pragmatici conſtituti publicè ſint, ut ius ſuum unicuiq; reddatur, quid opus fuit bar- baro hoc more, armis id petere, quod iure& conſilio peti poteſteIn eo ſe plurimũ exercue runt ueteres, ut publicæ utilitatis cauſa libe- ris hominibus ciuitas repleretur:at hoc more ob ciuilem diſcordiã facilè uacuaretur, cùm ex duobus ſtrenuis alter neceſſariò amitten- dus ſit. Adde quòd cùm olim more pecudũ uiueret᷑,& imbecilliores fortioribus ſuccum berẽt, deorũ munere cõſtitutæ ſunt urbes,& hominũ cõuentus,& iura inter eos promul- gata, ne quiſquamalteri obnoxius eſſet, atq; ex æquo omnes agerent: qua cõcordia quæ- uis puſillæ res in immẽſum creuere, Quapro pter huiuſmodi prouocatores ceu ſeditioſos uiros,& diſcordiarũ in ciuitate ſua autores, putarim è repub.eijciendos eſſe. Quid enim minus honeſtum eſt, minusq́; bono uiro con uenit, quàm id certamẽ ſuſcipere, in quo qui fortè ſuccubuerit, ceu ſacer& abominabilis Euchariſtia priuet᷑, cõmunemq́ʒ canibus tu- mulũ ſortiatur? Neq; enim religioſo loco ſe- peliri, aut myſtico pane ali hoſce pugnatores leges ſinunt. Qui uerò bona fortuna uſus ui- cerit,& ciuem manu occiderit, ſi nõ annuen te cõmuni principe prælium indictũ propo- natur, publico iudicio homicidij reus eſt. Ne que enim pacta priuatorũ iuri publico dero- gare poſſunt:& membrorũ ſuorũ nemo do- minus eſt. Et ſicut ſibijpſi mortẽ conſciſcere ſaluis legibus nemo poteſt, ita necalteri id iu

ris concedere poteſt, S ed uerum eſt quod da tyricus

9

1 riningu fich jntel!

pel

lcuiniudi

Ieſunt, quäs nuralepeten slebat laln wvonpetite elt veveliudice or aulerperſon npoolocali uir uuqubuſch re

d, eruo cotroue-

ubckolite cu⸗

In lex hocin ſcb teblsex leg

UIcaeſa 1

d. c. monon ſe

chiam.

Rlcod iu ncetelolet, cu luectum, uell tramigculpeu melegerit: co zeimpoböitpro rredete Solenii mxpdionem uixa uciam retũdere funexempla, qu nuſtrenuis&in bgoremhanc⸗ intaherearbitr mnbetum ſifide andumeſt Prom tikomano gh me dltamen uie amredeuntem

ltOcho Moga nComes Albe