63

et Quit Paraue, agimus, ntiaeſt, ömnibus arLidet b;i enni, qui ſ m Szinterro na e deural n ratione nepreme lois, qui nubetur. imalia uti . aquilas, nari uide- ant: quod idenates, ſubegiſtis ores uiriũ ldes in ora x. inquit, rior facta, ui propte/ lero longè ſihomun- is gigantũ eos nullos li depriſti- erunt, quæ ea eſſe, fate ulterius q́; iſſe omnia Paulu uer- bile admo- ne, cum lu⸗ itum, tem⸗ mũ, hoclo- ronarũ imi/ miliäs factæ Lant,& dili

inue

115.

IAII

RIL5 CL

1

Ilſ num un

5

- 10

uria deg

a l. diuo. ſolut. matr.

b uerſic. itaque.

64

tus ſit. Quæ huic homini tributæ laudes, fa-

ciunt ut minima illis acceſsio ſit, quòd Tribu

nus fuiſſet plebis: quòd ſibi familiarẽ eum in Topicis idem appellat,& ſe orãte inter iudi- ces ſediſſe alibi atteſtatur. Cæterũ& eius re- ſponſum interpretatus, unà cum affinis ma- terię Velleia lege, Seruilius Scæuola eſt, M. Antonini Imp.& philoſophi præceptor,& demũ a conſilio, qui in iure libros duos& ſe

Paradoxorum lib. III.

65

ſint: ex quibus tertia mihi portio, hoc eſt, quinq;, pręſtabuntur. Quam computationẽ iniquã eſſe Alexander fatetur,& ex ea quæ- dam abſurda ſequi Iaſon non negat. Nam cum reditus fundi is ſit, ut nõ niſi duodecim quolibet anno reddat, cur ex quatuor men- ſibus quinque marito dantur? an ſanus quiſ- quam rationẽ Doctorũ probauerit, qui pro- pter diligentiam, qua in locando uſus ſit ma

ptuaginta multifarię eruditiõis ſcripſit, quo- 10 ritus, plus rata conſequi eum tradunte quæ-

rum racemationib. Iuſtiniani Digeſta paſſim decorantur:uerum ex eis perq́; difficilis exi- ſtimatus eſt cõmentariolus, quem ab Gallo Aquilio, uti diximus, auſpicat᷑ quo factum, ut noſtræ huius diſciplinæ interpretes, Ac- curſius, Bartolus, Alexander,& id genus a- lij, quamuis multam in eo explicando operã nauauerint, quamplurima tamen perperàm eos accepiſſe demonſtraturus ſim, ſi modò præſente animo modeſtus, facilisq; lector, qualiacunq; hæc non aſpernabitur.

Dapiniami legem, diuortio. ſolut. matrim. ſil ſo intellectu ita uulgoò accipi, ut iniuſtißima ſit: quam- obrem non aliter declarata, quàm uti autorem ipſum intellexiſſe ueriſimile eſt. CGADVT.

Iuortio facto fructus diuidi Papinia-

nus ait, non ex die locationis, ſed habi ta ratione præcedentis tẽporis. Quare ſi Ca- lendis Octobris uindemiæ tempore fundus in dotẽ datus ſit, eumq; uir ex Calendis No- uembris primis locauerit, menſis Ianuarij ſu prema die facto diuortio, ſic fieri debere diui ſionẽ, idem autor eſt, ut cùm quatuor menſi- bus matrimoniũ ſtetiſſe proponatur, uinde- miæ fructus,& quarta portio mercedis in- ſtantis anni confundi debeant, ut ex ea pe- cunia tertia portio uiro relinquatur. Quæ ex uerbis Iuriſconſulti delibata clauſulab, ita ab omnibus, quorũ uulgata ſit ſententia, inter- pretib.percipitur, ut expreſſo errore lapſum Papinianũ fateri neceſſe ſit. Cum enim plus quàm conſtet, maritũ pro rata tẽporis, quod ante diuortium interceſsit, dotalis fundi fru- ctus habere debere, quæſitũ fuit, quid iuris eſſet ſecundũ ea, quæ prædicto caſu referun tur:& recentior omnis Iuriſperitorũ ſenten- tia hæc eſt, ut rem geſtam ſic eueniſſe fingen

nam obſecro hæc diligentia eſt? nnne maio rem re ipſa adhibemus, cùm noſtro ſtudio fundus colitur? ſiquidem locatio uel tribus uerbis abſolui poteſt: at colendi cura in dies maius negocium faceſsit. Nam& ab æquita te abhorret, ut in manu mariti conſtitutũ ſit, uel plus, uel minus de tradito fundo lucrari: præſertim cum nõ probetur, ciuiles acceſsio nes hoc caſu ab naturalib. differre:imò æqua

20 li cenſura tractari, ex regula traditum ſit. Sed

quid ſi uindemiæ fructus non Xl. ſed Vi. tan tum ualere proponat᷑, cur ex quatuor menſi bus tres ſolos aureos maritus Iucrifacit, cùm tamen utroq; caſu, ſi ratam temporis rationẽ duxerimus, non quinq; aut tres. ſed quatuor habere maritus debeate Atqui ſi ex horũ in- terpretum ſententia Papiniani uerba accepe rimus, illud neceſſariò admittere cogemur, ut ſi tantidem uindemiæ fructus uenum dari

30 potuiſſe fingamus, quãti locatus eſt fundus,

ſemper plus rata portione maritus habeat: ſi aliquãto minori precio ęſtimatã uindemiam aſſeramus, minus rata maritus conſequatur: quod nemo certè nõ uidet quàm abſurdum ſit,& præſertim in Juriſconſulto Papiniano, quem iuris ciuilis apicem,& doctrinæ lega- lis theſaurum Aelius Lampridius appellat. Quamobrem ut nemini adhuc ſatis perce-

40 Pptum, præſtantiſsimi autoris reſponſum ex-

plicem, facilè ipſe in eam adducor ſententiã, ut ſenſiſſe Iuriſconſultũ opiner, non totius uindemiæ fructus cum quarta portione mer cedis inſtantis anni confundendos: ſed dan- dam marito quartam partem eius mercedis, deinde ita fructus ex uindemia cum ea mer- cede confundendos, ut tertia portio reditus

annuis, id eſt, mercedis inſtantis anni penes c ld eſt, ut utra⸗

maritum reſideat: ueluti ſi fundus duodenis Iocatus ſit, ternos maritus acquirat,& demũ

que portio pa⸗ riformiter de-

dum ſit:Facto Calendis Octobris matrimo- so ex uindemiæ fructibus tantum illi ſuppleat᷑, terminetur.

nio, fructibus plenum fundum in dotẽ uxor mihi tradidit: quibus collectis, ſicq́; coacta eo menſe uindemia, quæ XII. aureis æſtima ta eſt, fundum illum ex Calendis Nouem- bris, in eaſdem ſequentis anni Calendas lo- caui, precio aureorũ pariter X I1I. dubitatur miſſo in fine Ianuarij repudio, quemadmo- dum fructus quatuor illorũ menſium mihi debeantur:& ex recentiorũ omnium ſenten tia ita deberi Papinianus reſpõdit, ut quarta pars mercedis, quam pro toto anno condu- ctor debet, mihi adſcribat᷑, quę trium aureo- rum nummuũm erit, et cum fructibus uinde- miæ confundat᷑, ut ſimul coacta quindecim

8

quantum ſatis ſit ad tertiam portionẽ conſti- tuendam: qᷓᷣd ex prædicto caſu unum erit:& quãuis uindemia uel ſenis, uel denis, uel quo quo precio æſtimata proponatur, ex ea id ſo Ium marito relinqui debeat, ́d mercedi ad- ditum, tertiã reditus partem faciat. Nec huic

intellectui uerbum, confundiò, quod genera d§- nõ ſolum in

liter fructus reſpicit, aduerſatur, cum nõ ſim

uerbo, idem di

pliciter fructus confundi Papinianus ſcri⸗ cemus. j. ea..

6o bat, ſed ita confundi, ut tertia portio merce-

dis inſtantis anni uiro relinquat᷑: ſubſiſtetq;

hocreſponſum æquiſsimo iure, ut quoniam

tertia anni parte maritus onera matrimonij

ſuſtinuit, tertiã quoq; annui reditus portio- d