Druckschrift 
Thomæ Bartholini Anatome Ex omnium Veterum Recentiorumque Observationibus, Inprimis Institutionibus b.m. Parentis Caspari Bartholini : Cum Iconibus novis & Indicibus.
Seite
2
Einzelbild herunterladen

Diviſio ts-

2 IN ANATOMIAM BARTHOLIRM.

diſſecuimus. Ex vivorum Anatome Aſellius Venas lacteas, Harvejus& Walaus ſanguinis motum, inveneruntPeque- tus lacteas thoracicas,& nos vaſa lymphatica. Porro, quia ob varias actiones corpus humanum nonex tius corpo- una& ſimili parte conſtat, verum pluribus; ideo ſciendum Ae corpus totum dividi(tanquam quantitativum ſeu integrale) in continentia, contenta,& impetum facientia, ex antiqua Hippocratis doctrina, hoc eſt, in partes ſolidashumores& ſpiritus. Atque laxa hac ratione partes dicentur omnes, quæ quantitatem habent,& totum complent, atque integrant, etiam ungues, pili, adeps, medulla. Stricte vero 8e proprie pars dicitur, quæ forma totius participat& vita; eſtque Ana- Pars quid? tomicis tantum ſolida. Unde non male partem definit Fer- nelius: Corpus toti cobarens, communique vita conjunctum, Partis pro- C& ad functionem vel uſum comparatum: Galeno vero pars eſt pria acee- corpus toti quadantenus conjunctum,& aliqua ex parte prio? propriam habens circumſcriptionem. Summatim dicunt: partem proprie eſſe; 8

1. Quæ vivit, nutritur, nec aliam nutrit. Ita excludunt ſpiritus, humores,&c. item adipem, quæ quandoque abit in partis nutrimentum,& medullam oſſium tanquam illo-

rum alimentum.

2. Quæ ſolida eſt..

3. Quæ propriam habet circumſcriptionem. Contrarium in adipe eſt, quæ terminatur figura partium circumjacen- tium.. 1.

4. Quæ toti continua, Mathematicè& Phyſicé, ratione materiæ& formæ ſimul.

5. Comparata ad functionem vel uſum. Ubi excludun: tur verrucæ, tumores,& alia præter naturam corpori viventi adnata.

Ut vero intelligatur, quid ſignificent hic functio& uſus, breviter explicandum. Actio vel functio poteſt eſſe vel pri- vata vel publica. Privata actio eſt qua partes ſibi conſulunt, Publica qua toti Animali. Publica Actio oppoſita uſui, eſt actio partis præcipuæ in organo quod integram actionem abſolvit. Habet enim quælibet in animantis corpore actio peculiarem particulam, teſte Galeno, Per quam perficitur.

Quia per Exempli gratia: Cutis habet actionem privatam per ſe, ut imem alimenti attractionem, retentionem,&c. habet vero etiamm hartis intel. publicam, pro toto animali, videlicet dignotionem qualita-

iigatur? tum tactilium, Sic actio epatis vel cordis eſt Hanguificatio, 2ig pey teſtium ſeminis elaboratio, mam marum lacti ficatio. 96 MIE 2.+*. 44 4

88 Uſus vero eſt auxilium, quod partes minus præci Purhs

als mcihuun

lneſt, etiam m mum fontibus he 1. Propra mllitatum. Ex eſt temperatz oranes qpalitäe 2. Qua tem tesr duritiesmo- 3. Que nuut tu vel cavitas fcies. Verum no tium, cum dlü iater actionem cam tædiolam Antequam cedamus, tene lrius ganeretur. omnes ſimulfo culo nec prine pium atque fim exornantor,Ve (quod Anſfer. rudem(ereb R ablolyitur ra n;primæ conſ ine elle part pitamtesduoch nen K ſangui vice explicxvit m de Part, eay qhe in va conton. Ir me blqweinärum guisad dlendu modum erim ceſcendit mt tundunt in ¹ poſtea trunen rrimociitu centanterine nadicibug. Nunc 33 quæ Varia e