des, canones, decen tibimas Docdotũ ka verl,& ſane crebrig. tu. dehæredi, inltin, ddum plurumſenten erbis, Et generaliter dei quinotan inf pric conſcientix& ris de conſtitutiosc. ullte noluit.a, qux⸗ ſtio.atiſsimecon⸗ aſua dyluanuptali natio, ſeuiura com- ant, Cutſen7. lump regpfeſump. dinrubr f de verb. cicendis cauſi ptæ- ntficum auctotira- 5, quas etiami ter⸗ gibuv allegari pole t iudiine quoquo iſtrationes. in ver- 1quedam.nu7. n pręludiß feudo men,'bileginon Ipnrte,ell. nu.ſ5. 1osin.nul4 7. ſerendis lene

mhitkeüh eoltg

76 ri.noce

4/ um citato5

PROOE MIV M.

tral. ſ quis iuſiurandum. C. de reb. cred.& iureiurando& legem terminato. C, de fruc. & liti. expen. nam plerunque ex reſerua- tionibus, quæ in ſententijs ponuntur, velex obſcuris verbis plures in executione,& du- riores inſurgere ſolent lites, quã ſuper prin- cipali,& ſic iiſtar ydræ vno capite exciſo, aliud durius inſurgit contra, l. 4.9. ait prætor. ff. de re iud. An autem expediat ſenatores multos habere libros, latè reſpondet Oldra. conſ.84. concludens expedire. Hięc ſunt, quę ſub compendio ad Senatorum, imò ad quo- rumlibet iudicum munus, ſpectare ex mul- tis auctoritatibus collegi, plura ſcripturus, niſi me ad deciſiones compilandas animus impelleret, in quibus ferè omnibus eum or- dinẽ, vbi qualitas cauſæ patiebatur, ſeruaui, vt propoſitis ab vtraq; parte fundamentis notando& diſputando, bene& optimis ra- tionibus ſenatum cenſuiſſe dignoſci poſſet iuxta l. fin. 9.mixta. ff. de mune.& hono. l. nõ ſine. C. de bonis, quæ liber. c. graue. 35. quæ⸗ ſtio. 9. Cagnol. in l. fin. nu 75. C. de pac. qui- bus deſeruiunt, quę ſcribit Bal. in l.precibus. col. 1⁊. C. de impub.& alijs ſubſtitu.& Sali. in l. ſi pecuniam, in principio. col. 4. C. de condi. ſme ca. quos refert& ſequitur Cur- tius conſ. 51. colu. I. ferro ſcilicet eum viam aperire, qui per cõtraria procedit: hoc enim ordine ijſque deciſionibus facilè cognoſci

14 poteſt t, praxim eſſe veram legum interpre-

tem.nam ſapiunt leges, tuncq; ex illis decer⸗ ꝑuntur fructus, vbi ad praxim ipſam redi- untur, dictum eſt Baldi& Fel. in c. ex teno- re, de teſti. Siquidem in ſcholis leges deglu⸗ tiũtur, in palatijs verò digeruntur: quia pra- xis eſt ſciẽtia d geſtiua,& vbi theoricus de- ſinit, practicus incipit: ita Balein l. Emilius. ff. de minori.& in c. I. de feudo ſine culpa non amitten. quem refert Catella. Cotta in ſuis memoralibus, in memorali incipiente, Pra- ctica, vbi alia ad propoſitum adducit. Acce⸗ dat quod Cicero lib. I. offic. c.z2. inquit: Vt nec medici, nec imperatores, nec oratores, quamuis artis præcepta perceperint quic- quam magna laude dignum ſine vſu& exer citatione conſequi poſſunt, ſic officij conſer- uandi pręcepta traduntur illa quidem, vt fa- ciamus ipſi, ſed rei magnitudo vſum quoq; exercitationemq́; deſiderat. Rogo igitur, le- ctorcandidiſsime, vt cũ has vigilias noſtras perlegeris, ſi quid inordinatè aut ineptè ſcri- ptum notaueris, Chriſtiano animo corrigas & emendes:ſi verò quid boni repereris, Deo Op. Max.& leſu Chriſto Seruatori noſtro gloriam,& honorem tribuas,

&νX

80

*

19

4⁸

2½

SVMMARIVN.

Verbum, Summariè, in decretis reſcriptiſué cauſærum cogn itionẽ reſpicientbus ſimpliciter poſitum, quia operetur.

Exceptiones, quæ altiorem indaginem requirere di- cuntur, quæ ſint remißiuc.

In cauſis ſummarijs vbi eſt contradictor lihellus, re- qutritur vt ſciat reus an cedere vel contendere de- beat.

Fallit in ſummarijs cognitionibus, quæ fiunt in execu- tionem iudicati.

Reſcripta loco libelli haberi poſſunt.

Cauſæ ſua natura ſummariæ quæ dicantur.

Citatio ſaltem peremptoria requiritur in cauſis ſui na- tura ſummariſ.

Proceſſas omnes contra abſentes facti ſummarij di- cuntur.

Quando ſummarièẽ, ſimpliciter,& de plano procedi⸗ tur, ſi agitur de cauſa, quæ ſit leuis, viliſue natu- ræ tam ratione materiæ, quàm perſonarum, tunc ſine aliorum iudiciorum ſtilo ſolemnitatibuſq; cau- ſæ veritas cognoſci poterit, ſecus, ſi de re graui aga- tur.

Non tamen erit neceſſe, in quolibet actu pro tribunali ſedere, ibid.

Immobilia non poßidens non tenetur ſatiſdare de iudi- cio ſiſti virtute clauſulæ, ſummarie, ſimplicuer,& de plano.

ltem non admittitur cumulatio, vbi alias admitteretur, quod dupliciter limitatur rem ſiue.

In cauſis ſummarijs poteſt iudex partem,& teſtes in- terrogare ac repetere poſt concluſionem in cau- ſa mon ſolumn ex officio, ſed etiam ad inſtantiam par- tis.

Exceptio iuris tertij etiam qued ſit excluſiua iuris a- gentis, non admittitur in cauſis ſummarijs nec re- probatio perſonarum teſtium. Item nec reconuen- tio:quod tamen limita, vt ibidem.

Clauſula, Sine iudicij ſtrepitu, quid importet, latißime declaratur.

Aduocatos denegare, eſt magnam partem defenſionis tollere.

In iudiciſs iuribus, non iurgijs, contendendum eſt.

Clauſula, Sine figura iudicij, quid operetur.

Clauſula, Omni iuris ſolemnitate remiſſa, eiuſdem eſt virtutis, cuius clauſula, Sine figura iudicij.

ludex an virtute clauſulæ, Sine figura iudicij, poßit ad- mittere teſtes non iuratos.

Inferior principe non poteſt clauſulam, dine figura iu- dicij, in reſcripto delegatorio alicuius cauſæ appo- nere.

In cauſis, in quibus ſummarie proce di debet, ſi conſen- ſu partium ordinariè procedatur, an proceſſus te- neat.

Clauſula, Sola facli veritate inſpecta, quid opere- tur..

gententia proferri poteſt ſuper cauſa probata, licet non deducta virtute clauſulæ, Sola ſacti veritate inſpe- cta.

Fallit, ſi eodem vel alio decreto caueatur, eſſe facien- dam petitionem in ſcriptis vel verbo,& partes in ſuis iuribus audiendas, prout in patria noſtra caue- tur, ibidem⸗

4 3 22 Statuto