———

44 in rebus antiquis uerba enunciatiua t plen

45 cimus explorati, ac not

————— ——— ——— 3—O

—C—ę—ę—ę—ę—ᷣ—ᷣ—ᷣ—ÿꝛ;P *

Prima Conſtitutio Digeſtorum.

ſi diligenti, colum. fi. de maior.& obed.& in c.ſi diligenti, colum. prima cum ibi addit. de præ- ſcript. videantur etiam illi viri doctrina præcellenti illuſtres iam antea memorati, qui hur donationis formulam in libros ſuos retulerunt. ij enim omnes,& multi prætereà alij, qui de il- lius uiribus egerunt, inſani proculdubio, ac dementes fuiſſent niſi exploratum habuiſſent dubitare non licere, quin iſta donatio facta fuerit, cum eorum, quæ non ſunt, nullæ ſint qua- litates..eius qui.. quod ſi ſtipulatus. ff. ſi cert. pet.. ſi ſeruum.§.. ff. de action. empt. iadicia quo que non deſunt, quæ ualde urgeant, cum nouerimus, Conſtantinum ſedem cæſaream ab urbe romana Byzantium tranſtuliſſe, nec ueriſimile ſit, Pontificem, cuius tunc modica erat poteſtas

tot ac tantas urbes, niſi conſentiente,& adiuuante imperatore, obtinere potuiſſe. præterca

43 huius rei firmiſsimum eſt argumentum, iuſiurandum t quod imperatores, cumà pontiſice

coronantur, de donatione Conſtantini non infringenda, in hanc ulque diem ſuſcipiunt, de qua re agit Barb. in clemen. prima de iureiur. multæ quoque aliæ ualidiſsimæ coniecturæ non de- ſunt, quas infra paulòpoſt adducemus. ſed quid ego his utor argumentis, quaſi res dubia,& obſcura ſit? Cum Zenonem lImperatorem videamus in ſuis legibus, quæ ubique hodie ſeruan- tur,& quarum memoriam naulla unquam ætas delebit, dicentem in]. Diui. C. de nat. liber. Diui Conſtantini, qui veneranda Chriſtianorum fide Romanorum minuit imperium.&c. ita enim in Codicibus antiquis,& manu ſcriptis legibus, quamuis nonnulli deinceps fuerint impuden ter adulterati, in quibus loco illius uerbi, minuir, ſcriptum eſt, muniuit, ſed libri ueteres, qui ſunt omni fide digniſsimi, rem hanc clariſsimè prodiderunt. Quod cum ita ſit, quis non intelligit, ueritatem hanc ita eſſe perſpicuam, ut quo magis occultatur, eo magis ſemper elu- ceat? Hæc eadem ferè& Iuſtinianus imperatoriæ uocis oraculo protuiit, in auth. de non alien. reb. eccl. in principio iuncta glo. in l.prima. ff. de oflic. præfec. urb. ubi ait, Leonem Auguſtum Poſt Conſtantinum fdei principatum auxiſſe. ex quibus verbis proculdubio colligitur, luſti- nianum quoque Conſtantini donationem agnouiſſe,& à Zenonis confeſsione minime diſcre- pare. Quod nam autem hac in re maius indicium? quæ grauior confeſsio deſiderari poteſt? Quid igitur garriunt ij, qui ut iura Cæſaris tueri videantur, ipſius apertiſsimas deſtruunt con- ſtiruriones? Huic argumenrto ſi quis forte obijciat, Zenonis verba fuiſſe tantum enunciatiua, quæ diſponere non ſolent.I. ex hac ſcriptura, cum ibi trad. ff. de donat. Nos ei reſpondemus, am facere probationem, eamque alijs probationi- bus eſſe potiorem, vt docuit Dec. in conſi. 595.& in conſi.5 64. Felin. in cap. cum cauſam, de probat.& Bald. in l.cum aliquis. C. ge iur. deliber. Illud addimus, legiflatores ſanxiſſe, verba narratiua principis, de ijs etiam, quæ à ſuis 4

tionẽ, præſertim, ubi res eſt antiqua, ut aperit Alex. in cõſ. 1 5. in 5. vol.& Soc. in conſi. 266. col. 10. in 1. volum. Quin illud quoque amplius dico, uerba enunciatiua, etiam ob aliud prolata, ad plenam ſufficere probationem; ubi piæ cauſæ fauor id ſuadet. ita probat laſ. in confi. 153.in

in I. ſi is qui. ff. de teſta.& eſt tex. in l.ij. C. de dot. promiſſ. Sed in propoſito ca-

4.volum. Aret.i x.in l. ſu, hæc omnia, quorum unumquodquc ſufficit, ſimul concurrunt, habemus enim uerba nar- ratiua ĩpſius principis, ſumus in antiquis, ſumus in caſu, in quo de fauore piæ cauſæ, hoceit ipſius eccleſiæ, agitur,& adhuc à cauillationibus aduerſantium deterrebimur 2 Ulud autem, quod quidam ex ijs, qui contra ualiditatem huius donationis inſurgunt, perhibent, hoc eſt, donationem hanc inſinuatione,& alijs zuris ſolennitatibus caruiſſe, atque ideo irritam el- ſe oportere, facillimè con fucatur, utranque enim pro eccleſia defenſionem ſuſcepimus,& di- ſimi iuris eſſe, donationem t eccleſiæ factam, tam& li magna ſit, ratam eſſe, quamuis nulla inſinuatio, aut ſolennitas in ea celebranda interceſſerit, ut videre elt apud Bar. cum ijs, quæ ibi poſui in lucubjationbus meis, in lillud. C. e lacroſ. eccleſ.& Panc in c. relatum, de teſtam.& Fulg. in conſi. 1 1 5. Ur multos alios prætermntam: Quin quod mire

anor dI1O!.

mur è quotiescunque donatur ecclelijs, optima mentura eſt, ùt leges cælarex ilatnera nc, re .. 5;. l⸗ alie p ecle. Prætere. ariones

rum donatarum ima cnſicas. S§. ſinimus, in auth. de non alien. reb. eccle. Præterea donationes,

olennitate non indigent, ne

7. 1. iPne hiſce rrici quæ ab iptis fiunt Imperatoribus, huiuſmodil leuibus hilce trici

Zrnn Onrn

prædeceſſoribus geſta ſunt, plenam facere proba-

eorul reluc temf ſpon ritB

46 cun tam cum conlt Paulu ſe, ꝗh tate u ſtrucf ac eti 47 cipi⸗ debet in ce iur. Pr ad que 48 tiones rurſus ſe, at tuiſſe transf ne trac de pra quiah pet.& de leg cum d 49 1e, ut Wteru lusſa ACqu- Kine Penuli illud. 5⁰ ſciend recte, UlS com ab huiul volumir e Kx 89 Nore; düumel uidn G rcnreci ma