Teil eines Werkes 
4: D. Andreae Alciati ... commentarioru[m] in aliquot Iuris civilis & amp. ...
Entstehung
Basileae [ca. 1547]
Einzelbild herunterladen

„A nõ dotertalgen ut reſtituꝛkldi deci ecus, ſecund prin alimenn venerm an nto debetpolſemm in ſumma dſipant od not perdminlli de condiindch.

4ESVMPTIO L-

mar cft unan üinin

in culio greuniwmin cesnõ cebentrextterxlnat

opmio ut iecn un/dj terur face O gueftac

mtenximantiam pto. 1 au aurta ſctmanſtig ngeſimoprimf ir us eligenuium, bieir

los cecdelauchi

66¹ regula prima præſumptionum. 56²

communem opinionem illam eſſe, non quæ plures habeat autoritatesſim pliciter, ſed quę plures grauiores habeat autores. C. in cano- nicis. xix. diſtin. l. diui, ffide iure patron. l. pe- a nul. C. de cond. indeb.* Item intellige tiſtud 4 procedere, ubi tales autores firmant illam o- pinionem, diſputando& arguendo circa ip- ſius ueritatẽ,& deinde ſe reſoluendo, iuxta l. fin.6.mixta. ff. de mun.& hon. Nam qʒuis di- cantaliquid incidenter, fortè ad colorẽ alicu ius ſui propoſiti, præſertim in conſilijs, non propter hoc dicunt᷑ talem opin. approbaſſe: 5 ſicut in ſimili dicimus fde confeſsione inci- denter facta, uel quæ fit ad aliũ finẽ, quę non ræiudicat ut eſt gl. in c. ex pœnitentibus. 5 diſtin. per Doct. in c. at ſi clerici. in prin. 3. de iudi.dixi in I. i, õ. ſi quis ita. in fin. ff.de uer, ob 5 lig. Item intellige, quãdo illa opinio grauio- res habet autoritates,& etiam cõmuniter ob ſeruatur in practica. ita uidet᷑ intelligere Bar tol. in l. fin. C. de pœn. iud. qui male iud. Sed illud poteſt procedere quo ad effectũ, quòd iudex faciat litem ſuam, quia tuncrequiritur dolus, d. I. fin. qui præſumit᷑ concurrentibus duobus,& quòd iudicauerit contra opinio- nem cõmuniter approbatam,& etiam cõmu niter obſeruatam in practica: aliàs non puta- 7 rem illam deciſionem eſſe ueram: ſquia au- toritas tenentium cõtra illam cõmunem, de- bet ſaltem excuſare à dolo præſumpto, iuxta b gl.in l..ff. de abigeis.& in l. igit. de lib. cauſ.5/ 8 Et quia ſolennis Doctoris autoritas excu- ſat ab expenſis, ut per Angel. inl. terminato. C. de fructib.&lit. expenſis. Felinus in c. i. de conſtitutionib. Quod etiam aduerſus cõmu nem intelligo, dummodo cum tali Doctore concurrat etiam opinio aliorum& coloratæ c rationes. Etilli Doctores grauiores dicun- tur, quorum frequentiores ſunt lecturæ& approbatiores in ſcholis. arg. eorum quæ di- cit Bart.in I.i.ff. ſi cert. pet.

PRAEFSVMPTIO LII.

1 Res proprias quis prius curare præſumitur, qudm alienas.

2 Promittens aliquem defendere contra quencunq;, non intelligi tur promiſiſſe contra ſeipſum.

3 Vaſallus licet dominum defendere debeat, nõ tamen ſalutem do mini propriæ ſaluti præſerre debet.

4 Pater non tenetur alere filium, quando non habet niſi quantum pro ſeipſo ſufficiat.

5 Unterſecturus alium facilius præſumitur, qui ſibijpſi manum intulit.

lbid. Bonapropria qui conſumpſit, fortius aliena conſumet.

6 Statuto ſtante quod mulier non contrahat ſine conſenſu pro- bin quorumſi mulier ſit tutrix, an quando cõtrahit pro pu billo, interuenire debeat conſenſus propinquorum.

7 Statutum prohibens mulierem contrahere ſine conſenſu pro- pinquorum, an uideatur ex hoc eam prohibere accepta⸗ re tutelam.

1 Vinquageſimoſecũdo. Quilibet præ

infert ibi Salic. quòdtſi quis promiſerit de- 2 fendere aliquem contra quamcunq; perſo- nam non intelligitur promiſiſſe contra ſeip- ſum. Et facit quod not. Specul.in tit.de aduo cato.§. i. uerſ. ſed nunquid clericus. ubilicet clericus teneatur aduocare pro eccleſia ſua, tamen non tenetur hoc contra ſeipſum face- re.&facit gl. not. in c. fin. de alien. feud. pater. & in c. i. in prin. ubi Card. Alex. poſt alios, in 10 iij. col. quib. mod. feud. amitt. fubi licet uaſal 3 lus teneatur defendere dominum, nõ tamen propriam ſalutem domini ſui ſaluti poſtpo- nere ullo modo debet, nec tenet᷑: licet ſecus ſit in ſeruis. l. i ff. ad Syll. Adidem facit, quia tnec pater tenetur alere filiũ, quando nõ ha-4 bet niſi quantũ pro ſeipſo ſufficit:nam prius debet ſeipſumalere, ſecundũ Sali. in d. I. præ ſes. Et fa. ꝗd not. Nicol. de Neap.& Iaſ.poſt alios in§. ſed& ſi quis. Inſtit. de actio. ubi di- 20 cit, quòd iſta eſt ratio, cur filij à parẽtibus,& econtra parentes a filijs nõ conueniant, niſi in quantũ facere poſſunt: quia poſſunt prius pro ſe cauſa alimentorũ retinere,& quod ſu- perabundat, hoctunc dabũt filijs. Pro ſupra- dicta præſumptione facit etiã tex. in I. fi. ff de bon. eor.fubi præſumitur facilius aliũ inter- 5 fecturus, qui ſibijpſi manũ intulit.&tex. in J. cùm autẽ.. malus. ff. de ædil. edict. ubi præſu mitur peius in aliũ cõmittere, qui in ſeipſum 30 malum audet. Et iſta nota contra eos, qui ac- cipiunt factores ſeu inſtitores qui cõſumpſe runt propria bona:quia facilius cõſument a- liena, ut dicit᷑ in primo græcorũ epigramma tôn lib. Et pro hoc etiã facit, quia quiſuis in rebus cõſilio indiget, multò magis pręſumit᷑ in alienis rebus indigere.l. fin. C. de legit. tut. l.ſic eueniet.ff. ad leg. Iul. de adul. Etfhoc in 6 fertur ad quæſtionẽ, ſtante ſtatuto quòd mu lier nõ polſit contrahere, ſeu ſe obligare ſine 40 conſenſu propinquorum. Pone, aliqua mu- lier eſt tutrix, ſecundum text. in authen. ma- tri& auiæ. C. quando mulier tutelæ& ëẽ. nun quid quando contrahit pro pupillo, debet in teruenire conſenſus propinquorume Et ui- debatur quòd non: quia non ipſa, ſed pupil- lus obligatur.J.iiij. in prin. ff. de re iudi. unde ceſſat ratio ſtatuti. Contrarium eſtuerius: quia cuùm ex forma ſtatuti, ſine conſenſu pro pinquorum non ſit habilis ad facta ſua, ergo so nec adaliena. d. l. fin.&§. minores. Inſtit. de excuſ.tut. Et ita concludit Raph. Com.& Ja- cob. de Puteo in l. apud Julianũ.§. i ff. ex qui- bus cauſis in poſſeſſ. eat. Facit quod notant Socinus& Iaſon in I. i.6. item acquirimus. ff. de acquiren. poſſeſſ. Conſidera tamen, quia fcùm regula ſit iuris antiqui, quòd qui alie- 7 no regitur conſilio, ipſe ad tutelam non ad- mittatur, d. l. fi.& d. 6. minores. uidetur quòd ſtatutũ introducẽs, mulierẽ regi cõſilio pro-

ſumit᷑ prius res curare proprias, quàm o pinquorum, priuet eam iure acceptandi tu-

alienas. de pœnit.diſtin.iij. C. qui uult. l. quæ ſeruandarũ, ff. de præſcrip. uerb. Vnde à na- tura inſitum eſt homini, ut quælibet charitas incipiat à ſeipſo.l.pręſes. C. de ſeruit. Et ideo

telam:quia talis regula habet locum etiam in correctorijs, ut per Bartolum& Doctores in .ij. ff. de legatis primo.& ſic corrigeretur di- cta authent, matri& auiæ.& reduceremur

a Et Alex. con ſil. 202. uiſo the- mate. ante fi. lib. 7

b ¶Qudd opi- nio Doct. excuſet à dolo, conſuluit Alex. conſil. 19. cir ca primũ. col. pe- nul.in 7.

c ¶Quod opinio Doctorũ licet nõ ſit cõmunis, excu- ſet ab expenſis, ad de ultra hĩc allega ta per Card.in Cle ment. ij. de magi⸗ ſtris. Ine aliquid exigatur pro licẽ- tia docendi, Areti num in§.hæc au- tem. Inſtit. de pœ- na tem. litig. laſon amplißime ĩl. pro perandũ. g. ſin au tem alterutra. col. iij. uerſ. tu in hac materia. C. de iud. Et dicitur habere iuſtum cauſam liti gadi, qui habetopi nionem Doctoris pro ſe: quæ iucta cauſa excuſat ab expenſis, ut ibi la⸗ te comprobat: per Bald. in auth. generaliter. C. de epiſ. et cler.& me lius quàm alibi de ueritate& intelle ctu tradit Barb. in d. Clem. ne Roma ni. de elect.& A- lex. conſil. 76. in cauſa& lite.in. Corn. in conſ. 181. uiſa copia.col.fin. in 3.& Hippol.de Marſil. inl. patre. col.6.