29

—— dde quod de

utiæ rei de

4—

debet definire per uerba importantia ſuũ ef- * fectum, ut dicit Bar. in l. i. in i. col. quando re

4 probat definitionem Azo. j. de appell. differt enim cauſa à ſuo cauſato, ſicut mater à filio,

‿ ut ibi per eum. Alex. ſaluat gl.& ſequuntur A moderni, quòd ſtipulatio prout in eſſe dedu e citur, eſt conceptio uerborum. l. v. j. eod. 8ed e prout eſt in eſſe deducta, eſt uerborum obli- gatio. Pro iſta ſaluatiõe adde quod not. Bart. 6 d inl. ſi unus. S. pactus ne peteret. in viij col. ff. x de pactis.ubi uidet᷑ ſequi gl.hic:& facit quod not. idem Bart. in l. i. in tertia col. S. de acquir. id poſſ. ubi concludit, quòd melius eſt utres de nN finiat᷑ prout eſt in eſſe deducta, quàm prout nad in eſſe deducitur. allegat tex. Inſtit. de oblig.

in prin.ibi, obligatio eſt iuris uinculum& ë. Tid Conſequenter hic infert notabilis quæſtio, — 37 †An ſtipulatio ſit iuris uel facti:& cõmunis

Arlacpene opinio eſt ſecundũ dicta hic per Alex. quòd

ed, quatenus eſt in fieri, ſit facti. l.v. j. eo. Sed qua

Kccades, tenus ſit in eſſe deducta, ſit iuris. quam opin.

tenet Paul.de Caſt. in rub. 5. eo. Raph. Com.

ce ne Lud. Rom. lac. de Put.& moder. in l. i.§. adi-

piſcimur. ff. de acquir. poſſ.& moder. in d,§.

8 ſtipulatio. Et pro iſta opin. adducitur, quia e cõtractus ſunt facti.l. conſilio. in fin. ff. de cu ra. furioſ.Sed ſtipulatio eſt contractus.l.i. ff.

ſm toni de pactis. Secundo adducitur tex. in d. l. v.§. w. ſtipulatio. ubi ſtipulatio eſt uerborum con- eh ceptio: quæ uerba ſonant in factũ:& fortius rrg probat ille tex. conſiderando quòd illa ſunt — uerba definitionis,& definitio reſpicit ſub- ſtantiã?. l..§. i. ff.de dol. Tertio probatur per niio eſt ſub tex. in l. i.§. adipiſcimur. ubi eſt tex. quòd ea quæ ſunt facti, poſſunt explicari per pupillũ

un Ledu onſtratio, ſe ſine tutoris autoritate: ſecus in his quæ ſunt

aum ban. rub de ſent. mcöm.

iuris. Sed ſtipulatio poteſt fieri per pupillũ etiam ſine tutoris autoritate.l. ſeruum.j. rem pupil.ſal. fore.§. pupillus. Inſtit. de inutil. ſti- 38 pul. ergo ſequit᷑ quòd eſt facti. t Contrarium uidetur concludenter probariin l. ſi unus.§. pactus ne peteret. ff. de pactis, ibi, in ſtipula- tionibus ius continet, in pactis factum uer- v ſatur. Nam etiam pactum prout eſt in fieri, eMf eſt facti.d.l.conſilio.& prout eſt in eſſe dedu- ctũ, eſt iuris, ex quo ex eo reſultat effectus iu ris, id eſt, exceptio, quæ eſt iuris, ut dicit Bar. in l.ex hoc iure. uerſ.ſed quęro. ff. de iuſtit.& iure. Abb.& moder. in rub. extra de except. & tamẽ tex. innuit eſſe differentiã inter eos, grim ergo ſequit᷑ ꝙ ſtipulatio nullo pacto ſit facti. do 39 †Qui uellet tenere contrariam opinionem

A Br poſſet reſpondere ad tex. in l. conſilio. quòd ſtipulatio ſemper eſt nomen iuris,& non di- citur ſtipulatio niſi ubi eſt in eſſe deducta, qᷓd oſtendit arg. nominis. Nam ſumpſit nomen a firmitate, ut hic in gl.& Inſtit. de obligatio- nib. in prin. quæ firmitas illi nõ cõtingit niſi ubi ſit perfecta. Nõ ita eſt in alijs contractib. qui acceperunt nomina uerbalia ab actu qui eſt in fieri, ſicut uẽditio à uẽdendo, quia uen- ditur:& ſic de alijs. Ad ſecundũ, ſcilicet ad§. ſtipulatio. reſpondetur, quòd ibinon eſt defi nitio, ſed deſcriptio, ex quo deſcribit ſtipula-

α ³ 1 A Ga—

20

30

4⁰

50

6 0

tit. de ucrb. oblig. coment.

tionem per actum quo introducitur, cum ta- men definitio reſpiciat ſubſtantiam& effe- ctum, prout in ſimili fecit Iuriſconſultus in bonorum poſſeſsione, l.iij. ff.de bon. poſſ.& de clarant Doct. in rub. C. qui admit. ubi illa uerba, ius proſequendi, id eſt, ius propter q́d proſequimur. Et facit pro iſta ſolut. quia debet eſſe differentia à cauſa efficienti ad ip- ſum effectũ.c.fin. de inſtit. c.damnamus. de ſumma trin. Abb. in rub. extra de re iudi.& modern. in l. i. C. de ſeruis fugit. Ergo conce ptio uerborum, quæ eſt cauſa efficiens,& ip ſa ſtipulatio quæ reſultat ex tali cõceptione, debẽt eſſe diuerſa:& ſic nõ loquitur ille tex. de ſubſtantia ſtipulationis. Ad tertiũ reſpõ- det᷑ utper gl.in d.. adipiſcimur. quæ ſubau- dit dictionẽ, maximè. Vel nõ ſubaudiẽdo re ſponde ut ibi per Raph. Com.& Lud. Rom. quos referũt moder. Non recedendo tamen à cõmuni, reſponde ad d. 5. pactus ne peteret. tquòd differẽtia quę fit inter pactũ& ſtipula tionẽ, procedit hoc modo:quia ſtipulatio eſt contractus iuris ciuilis, cuius potentior pars eſt forma, unde eſt efficacior:& cõſequenter actus ciuilis poteſt tollere alium ciuilẽ ipſo iure, ſed pactum eſt facti: cùm em̃ non corro boret᷑ à iure ciuili, remanet in ſuis terminis, & ſic in mero pacto, quod ſolum iure natura li parit exceptionem, unde non eſt efficax ut tollat ipſo iure.Facit, quia nos uidemus con tractus iuriſgentium, qui de directo non po terũt tolli,per ſtipulationem nouari ſolitos, & ubi erant nouati, per Aquilianam ſtipula- tionẽ tolli.l.& ab uno.infra de acceptil. Po- teſt etiã teneri primus intellectus ad d. 6. pa- ctus ne peteret. quòd in ſtipulatione ius uer ſetur, id eſt, actio, quæ eſt ius petẽdi in iudi- cio,& ẽ. ut Inſtit. de acti. in prin. In pactis uer ſatur factum, id eſt, exceptiob, quæ eo reſpe- ctu dicitur facti, quia non oppoſita nihil pro- deſt.facit in ſimili quod notat Bar.& moder. in l. à diuo Pio.§. i.ff. de reiud.

In eadem gloſſ.ibi, genus à digniori. Decla ra gl.hic ut per Aret. Et aduerte, in quantum gl.dicittquòd ſtipulatio nominationem ſu- mit ab interrogante tanquam à digniori, in- tellige quòôd dicatur dignior, tum quia inter rogatio eſt caput& principiũ actus, unde di- gnior. l. ij. ff. de orig. iuris. l. cũ in diuerſis. ff. de reli.& ſumpt. fun. tum quia ſtipulatio eſt pars actiua, reſpõſio paſsiua, arg. notatorum per Bar. in l.i. ff.de reg. Cato. Non uidetur ta men bona ratio iſtius gloſſ. quia nos uidemꝰ quod lex ciuilis introduxit alium cõtractum ciuilẽ, uidelicet emphyteoſim,& tamen non denominauit à digniori,& ſic à domino, ſed potius ab emphyteota uelà melioramẽtis. l. i. &l. fi. C. de iur. emph. Quare uidetur potius dicendũ, ꝙ cõtractus ſit denominãdus ab eo cuius contemplatione principaliter fit:unde cùm ſtipulatio principaliter fiat propter in- terrogantem, qui ex ea lucratur, ab eo nomẽ ſumpſit.Idem in emphyteoſi.& facit tex. in l. fin. C.de ali.pupill. præſtan.& not. in l. cùm

Bbbb 3

40

41

b Adde Bald. et Iaſo. in l. cum

auus. ff. de pa.

4²