—— —— o 0 0„ — — * 1 —— — — —— —— —— — — —— . ORSICA ALIARVMQVE ADTA „ KNTIV. voLVMENDVODEcTAMTVA. v 3 8 5 — * „ 5 . 1 . 3 . 2 ₰ „ . 7 g 3 8 . * 4 1 — 5 * *. * 8 * * 2 3 . „ 3 5 3 — 1 2 * — . 3 5 — * — 8 * . 5 * — . . „ „ — — — 1 * 6 . v „ „ X 6 3 6 6 . 3 3 * * 2 3. v * 4 — *. * 4 3 ⸗ * 3 8 2 1 5 . . 78 1½ 5 7 — * * 7 — — — — „ . — * X 1 — * 3 * . † 5 5 * 3 7 3 „ 5 3 * 6 „ 2 B 1 . N 3 8 ² . * „ 3 „ . 3 „ 3 „ . 5 — — X — * . 2 E . ⸗ „ — . — 2 — — — eh 4 KMi Mxhuiiteid 414 1 — — SniiitiM tiei MiccA S utbi 2 — — — *— „ 4 6 — — — — „ 3 6 * .p 4 — S— 6 3 ——— — SARDINIAE, in, Pes geſas, 1 Imperiorum vicj rudines memorine Digeri coeptus Cura & Studio — Variae S accuratae Tabulae tam „ Feographicae, quam Antiquitates Hiſtorias illuſtrantes ur & Indices ad ſingulos Libros locupletiſſimi: cVM PRAEFATILONIBVS K 1 . U. D. P vot. Craecae Finguae, Ehquemtiae S Hſioriae ſederur⸗ Bel, in Aademi⸗ Lugduno· Barauu Proſe oris. et Carthaginis prodiderunt. Feries ilhrum pof — Voluminis Vndecimi intienitur. M E N DVO D E CIMV M. Scriptores Antiquitates & Hiſtorias Platiae, Caltagironi, Scicli, Netii, Motucae „ — F — —— „ W ſi W ycCDyNI B4TAVORVM, CQitatis ætque Vpographus, MDCLNN Cum ſpeciali Privilegio 1 Ilußtr. ac Praepoteni. Ordinum Hoſſaudiac & Weſſ-Friſine. „ — 5 — — „ 1 „ k * — 1 * L 8 2 6 3 6 8 — . . 5 . — * * 5 1 5 „ — — . „ 3 * 3 8 5 8 * — 3 6 . 3 * 5 8 5 „ 5 * — 1 „ 0 . — — 8 2 5 5 — * . 6 3 „ * 8 * — ² 6 3 6 2 6 5 * — 4 . * — 6 * — „ *„ 4 * . — 3 ² * ⸗ 5 8 5 — — 8 . — — * * — ⸗ —* 2 ₰ — „ — 3 — 6 „ * 4 † 4 — * — „ 3 1 8 ⸗ k . — 5 * — * — 5 6 2 X * . 8 3 — 85 1 — . 1 * . „ ¹ * „ 4 — 1 3 * . . 3 — „ 3 — — K. . . . . — *— — 3 1 — „ — * . „ 3 * * — 5 * — 7 3 0 — 5 5 „ 5 ⸗ . . . 3 2 5 . ⸗ 5 „ 2 * . † * * — ⸗ * 7 * . — E E 5 3 5 . 6 i —— — — . — —— — —— —— , - — — — it = — e 6 £ ka E — — —— OANMRIs vAII CRILA Phtienß, ⸗ 1VFTAS 2 ANTIOUA, — Numt primum . enſuit, ex Italico ſermone Latine vertit, Præ- fatione, Notiſe Præmiſſa eſt ocicfafe Rÿ, TI * ue inſtruxit . — DEMIA PIA Z ZE ZE, NOVA, SACRA ET NOBILIS. ⸗ rmina & Literas continens, ex quibus patet, quanti Viri hujus operis editionem ab Auctore efflagitaverint. Editi Nova, priori emendatior S auor. 4 ſ i tm hMiopolæ, Academiæ atque Ciwifaris Ppograpbi. N . — . — . — . —— — — — . 6 — k „ . 8 8 — . ½ „ 6 „ * 3 2 — * 3 * — * 3 2 ⸗ 3 . S * 3 * „ ½ ½ 2 8 * „ 1 „ 6 6 22 . 5 5 2 ₰ * * 6 * . — 6 — X 6 3 9 4 8 . 3 * 62 — 5 — 1 — „ 3 3 6 „ 7 1 3 8 * „ — . 1 „ — 8 . — * „ — 3 5 5 „ „ . 5 * 3 2 5 3 ⸗ — 8 . 3 ⸗ * ² — — „ 6 „ „ 3 * * 2 6 § . 3 2 2 E . 8 § . * * 5 2 2 3 8 — 6 — — — ⸗ . . — — „ 3 3 . ⸗ 5 3 8 ₰ * — — — — — — —— — — — — — — — . —— - — — —— ——— — — 5 2 S — — — * — * — e — . . . Aeadn — —— — — — — — — —— — — ⸗ 4 — . — — Si 4 A — * 5 2 K. ——— — — - „ — — — — . — — „ * „ — — — — * ² ——— ⸗ —— 1„ 2 — —. — . Sc — — —— —— Aut . aan n — — — . —— — . —— — 2 ⸗ . e S * runt. Inſcripta ſum ANONNO, indicemque hunc præfi- . . 8 5 3 6 4 3 ₰ . „ No BDITIONI LBCTORIBUS s P.h. Jo LaUn. MosRHRIM. . * 3 . X — . * . „ [ OANNES PAULUS CHIARANDA, cujus hic Hi- oriam Platiæ Latine verſam exhibemus, ex nobili Calage- V vnenſium familia, quæ Platiam deinde conceſlerat, in hac * urbe Anno 1613. in lucem editus fuit. Hx majoribus ejus Proavus eAngelu, Car V. Imperatori in primis carus fue- rat: Avus Antoninus præcipuis Caltagerone muneribus perfunctus erat: Vincemtiu vero; quod Patri ejus nomen fuit, Furati pro- vinciam ſæpius eadem in urbe adminiſtraverat.? Duodevigin- ti annos natus Anno 1631. focierati, quæ a Servatore nomen ſibi adſcivit, adſcriptus eſt, ſolemneque quatuor, ut vocant, votorum ſacramentum dixit. Dignus deinceps a ſociis judica- tus eſt, qui Philoſophiam biennio, Theologiam Scholaſticam ſeptennio, Moralem novennio in Platienſ collegio, cui etiam ſecundum præfuit/ profiteretur. Poſtremo Tribunali, quod In⸗ quiſtioni dicunt, a cenſuris fuit. ? Ingenii monumenta, præ- ter hanc urbis patriæ Hiſtoriam nulla reliquit. Quamquam & hanc publicæ luci deſtinaſſe non videtur: quam Senatus Platienſ auctoritate & precibus prodiiſſe, conſtat. Hic nimirum cum com- teris fratrem ejus, ANTONINUM CHIARAN periſſet, ejuſmodi opus a noſtro compoſitum eſſe, publicis lit- AM, qui, cum ſplendidiſſimas Platiæ dignitates Senatoris, Syndici & Ju- dicis ſuſtinuiſlet, tum ſuſcepto ſacerdotio Commiſari in Tribu- nali Inquiſitionis munere fungebatur, compellabat, ut quod ille ob modeſtiam detrectabat, luci illud exponere, ſuis ex- hortationibus perficeret.? Quin, ut uterque fratrum eo citius commoveretur, quædam Academiæ Platiæ florentis membra editis in utriuſque laudem & Latinis & Italicis carminibus, ele- gantibus certe & venuſtis, eos expugnare ſtudebant. Quæ qui- dem ſtatim, additis & Senatus ad eAnoninnn litteris & hujus reſponſoriis, Meapoli 16 F1. forma, quam quartam vocant, ex Facobi qaßari officina, qui & præfationem addidit, prodie- — 5 ——— — P Lambius 1. c. p. 487 2 feanhit Bibl. Script. Soe. Jeſu p. 484 lpſe Chiaranda Lib. II. c. XII. p. 24. Se- 3 Ex Fpiſtola Senatus Plat. A j in Aen ni S 8 3 Academia Platienſi. 5 natus in litter. indic. 6 Extam hæ litteræ in Acad. Platienſi. F.p. Chiaranda. X 2 bam Kiliæ, Kal. OGobris, MDCCXX. pRArxrlo RWos Nov Rhodas. rantis monitoribus ANTONINUS, fratrique omni ratione, quod expetebatur, perſuadere conatus eſt: Paruit hic etiam fra- tris conſiliis?, atque ſic tandem effectum eſt, ut, illius potiſſi- mum liberalitate accedente?, poſt quatuor demum annos Liber Meſſanæ 1654 in 4. formis deſcriptus prodiret. Noſtrum ſi de eo judicium requiris, præter ea, quæ ex ad- notationibus hauriri poſſunt, hæc accipe. Non dubium eſt, ob diligentiam ei locum inter Hiſtoricos adtribuendum eſſe neutiquam poſtremum. Multa enim ex eo, qui rerum Pla- tienſum & Ficularum ſtudioſi ſunt, addiſcere poſſunt: licet Auctor ipſe perfectiores adhuc Annales, & pleniorem Patriæ Hifto- riam, in Præfatione promittat, quæ tamen, quo fato, neſcimus, non prodiit, quamvis Noſter Anno adhuc 1676. quo Bihlio- ec⸗ riptorum Societatit Feſ ALEGAM Bil aucta prodiit, ſuper- ſtes fuerit. Quod ad noſtrum denique laborem adtinet, in verſione hæc duo nobis ſemper ante oculos poſita fuerunt, ut & mentem ſcriptoris adcurate exprimeremus, & ſimul Latini ſermonis ra- tionem nonnullam haberemus. Quorum primum quidem nos conſecutos eſſe opinamur: poſterius non ſemper conſequi po- tuimus. Obfuit fæpe ipſum perſpicuitatis ſtudium. Hæc enim ejuſmodi laborum conditio eſt, ut qui id agunt, quo nullo modo barbari videantur, in barbariem interdum incidant, nec ab o- mnibvs intelligi queant. Qua de cauſſa multa vocabula, quæ caſta neſcit Latinitas, neceſſario admittenda fuerum. In Notis præter ea, quæ ad illuſtrandum Auctorem pertinent, ſi quæ addenda erant, nonnunquam addidimus: ita tamen, ut brevitatis ſemper memores eſſemus. Teſtimonia denique vete- rum ſemper evolvimus, Græca addidimus, aliaque, quæ res poſtulabat, haud negleximus. Atque hæc de omnibus noſtris verſionibus dicta eſſe volumus. Ita vale, nobiſque fave. Da- 1 Omnia, quæ in opuſculo ilo habentur, 2 vid. mnin reſponſoriæ ad Senatum. huic Platiæ Urbis Hiſtoriæ præmiſimus, eodem, 3 Id ipſe Chiaranda Lib. II. c. XII. p. 94. quo Neapolitana inſigniebatur editio, retento titulo. 3 ELo6IUM AUCToORIS e Pihliotheca Sicui ANTONINI MoONGITORIs Tm. 1. pag. 356. OANNEs pAUI. US CHIARaNDANUs, Platienſis Soc. jeſu, natus anno 1613. in Societatem cvoptatus eſt anno 161. in qua ſolemnia emiſit votu. 4. . erogtunAucroR1s ſlutis ſudiorum ſpatiis, aliis cum laude graviores diſciplinas tadidit: Sbolaſticam Teolbgium a novennio Moralem z. doiſime docuit. Diu etiam Matbematicas Diſtiplinas explanawit. Bis Cole- e reri . §. Oſů Cenſorem egit. Eruditione, a Arabicis teris apprime inſtrudus clurut. Odogenario muſor, deceſt Platiæ 22. Ja- ber nuurii anno 1701. De eo ge Biblioth. Soc. jeſu pag 484. Vſephum AM nebriam in libro Muſa riſvegliata par. 1. pag. 223. G petrum Antonium Tor- namir. in Proſap. S. Roſaliæ Diſc. 2. cap. 12. pag. 246. Edidit Jtalice pPiazza Città di Sicilia, Antica, Nuova, Sacra, e Nobile. Meſun a- ²) pud huredes Petri Breæ, 1654. in 4. Prelo erium puraverut hibros de Ne- e us Mathematicis, nempe de Horologiis Rotalibus, & Solaribus. De de- 2 * gmentis, ſeu partibus Circuli. De Sphæra. De Modo erigendi figuram. de Aſtronomia. acos ro DRcaToRIa. URBls PLUTIE NUMINI TUTELARI 4NcISSIA A4RIE. X Fvis hicce labor, in Tuam, Sanctiſſima Domina, laudem ſuſceptus, mei erga Te ſtu- di haud fallax documentum eſſe poterit. Quamquam enim is prima fronte ad urbis „Platiæ decus unice pertinere videatur: Tua ramen gloria cum illius laude in cele- berrimo illo Comitis Rogerii vexillo, quod hoc oppidum colit, conjuncta eſt. Hu- jus ego fata longe obſcurarum narrationum nocte diu ſatis tecta pro viribus explicare cona- tus ſum. Cui propoſito ut eo facilius ſatisfacerem, ipfas urbis illius res ſimul tangere neceſ. ſarium fuit. Quo majores hoc mihi negotium difficultates adtulit, eo magis me Tibi ob- ſtrictum eſſe fentio, quod ad gloriam Tuam ab ohlivione rantæ vetuſtatis vindicandam, & ex Armerini prope lapidibus, ubi ſepulta jacebat, eruendam ac luci reſtituendam vires mi- 4 hi ſuppeditaveris. Non ea quidem calami mei præſtantia eſt, quæ Tuæ reſpondeat magni- S wwwwrudini: ſic tamen mihi perſuadeo, & ipſius negotii fublimitatem & Plariemſum tuorum re- g ligionem, quod deficit, ſuppleturas eſſe. Quæ quidem cum ſemper in TE mirum in mo- . dum, Magna Dei Mater, flagravit, tum ex rerum a TE olim geſtarum memoria, ex vi- U ctoriarum magno Comiti conceſſarum, auxiliorumque variis in neceſſitaribus ei præſtitorum e enumeratione, ex aquarum prodigioſe prope Kavanoſum ſcaturientium, apparitionumque ad Ceramum & Pauorms ab eodem perceptarum commemoratione longe majora incrementa es capit. Mihi quicem non ₰ fuit ſolatio, tot heroas Jaraceuo viciſſe, neminem de- viciſſe penitus ac ſibi ſubjeciſſe, intelligere. Profligavit eos Maniaces: ſuperavit Bonifurius Comes: fudit Qhhmpiu. Nullus tamen horum Ficiliam in poteſtatem prorſus redegit, quo- z. niam nullus auxilio TUO potentiſſimo uſus eſt. Magno Tuo Comiri Nogerio hæc gloria relicta erat, quem legati a Pontifice miſſi ſupplicem coram TE proſtratum offendebant, ut vel ab eo certum eſſet tempore, Tua, Sanctiſſima Maria, ope eum victoria potiturum, Faracenorum, ſancti nominis filiique TUl hoſtium, opes penitus everſurum, noſque ab intolerabili execrandæ hujus gentis jugo adſerturum eſſe. Ille igitur tot annos, TE adjuvante, ſemper victor extitit: ille Platiam Tuam Tibi ſedem & domicilium honori TUO conſecravit: 1ille locum eam armorum conſtituit, quæ poſtea benivolentiæ Tuæ re vera locus factus fuit. Mos ipfimet partim quotidie eam experimur, partim a majoribus accepimus, qui, ſepulta licet ſacra Tua imagine, variis a TE beneſiciis adfecti ſunt. Quantus vero hos dolor invaſit, cum quæſita imago Tua, Sanctiſſima Domina, non appareret? Viveret adhuc certe Pla- ti, & antiqua Plutia hoſtes ſuos ſuperatura fuiſſet, ſi ea non caruiſſet. Quid vero? Non- 3 ne Tu, terræ licet mandata, ultimo tempore, cum jam mors cunctis propoſita eſſet, ſo- 5 latium & auxilium illis præbuiſti? Nimirum per Te effectum, ut edicto regio Platienſlu ſeryis Tuis vita conſervaretur: per TE curatum, ut inſontes poſtea declarati, Regio ſum- 1 Le heum]) Ludit hic auctor voce Piaxza Lintito Piaz t4 Ar mni „che divenne Piatæa de' voſtri Favori. ti6 Quem luſum Romano fermone imitari haud licuit. o. * 3 AUcTroRis EPIsToLA DRDIcaTokin. tu reſtituri, palatia, totumque oppidum denuo exſtructum, ac in perpetuam innocentiæ eo. rum memoriam cingulum militare inſignium loco argenteo ſcuto impreſſum fuerit quibus hodie adhuc Platia inſignibus utitur, Horum quoque poſteri, quanto ſibi præſidio in tot ac tantis rerum converſionibus Tua fuerit defenſio prædicabunt. Quorum aliqui pietate erga Te ducti, Tuique quam totius orbis ſtucioſiores, ilo derelicho in monte Tuo Armo rinꝰ ſolitariam vitam egerunt pacemque mentis & tranquillitatem Tuæ quamquam inco- gnitæ præſentiæ beneficio, perceperunt. Unus omnium inſtar, qui ſe totum Tibi conſe- craverat, Jobannen ille Candilia ſit, cui ingruentibus undique ex peſtifera luc periculis fal- vo eſſe licuit, cui Te præſentem videre contigit, cui denique felix illud antrum, quod i- maginis Tuc theſaurum fovebat, reſcire datum fuit. At quantus, hac ſpecu detecta, hac Tua in vexillo imagine luci reſtituta, quantus beneficiorum ſimul cumulus rediit ? Hæc pe- ſtem cedere jubebat: hæc illatis medebatur damnis: hæc urbem prope deletam reficiebat. Qua de cauſſa Plarienſe Tui, tot inſignis benivolentiæ documentis commoti, larga Tibi dona exhibuere, magnifica templa condiderunt, dieſque feſtos in honorem Tuum ſolemni ritu celebrarunt. At Tu, Benigna Mater, nova poſtea beneficia copioſe in eos conferre non diſtitiſti. Quid ergo mirum, me quoque eadem religione excitatum, Tibi, San- ctiſſima Pomina, hunc meum laborem dicare conſtituiſſe? quo me non ingrato erga tan- tam clientelam animo eſſe, publicum argumentum extaret: laborem, inquam, hunc, in ea materia, qua poſt Deum nulla umquam major, nulla pretioſor eſſe poreſt, in Tuis vide- licet laudibus occupatum. Neque dubium mihi eſt, quin eadem benignitate, qua tot alios virtute, meritiſque inſignes amplexa es, me omnibus licet inferiorem ſuſceptura ſis. Noli ergo, Sanctiſſima Virgo, noli, Domina, exiguum hocce munus ejus, qui ſe dudum Tibi devovit, ſpernere. Qualecumque demum illud ſit, Tu tamen, quæſo, potius in grati animi ſignum, quam doni Te non indigni loco illud accipe. Quamquam non ingens ſem- per pretium eſt, quod muneri dignitatem adfert, ſed pius, finceruſque donantis affectus. Nec præterea res ulla tam vilis ac abjecta eſt, quæ non, Tuo exornata nomine, majus in- de pretium, majoremque auctoritatem accipiat. Ego quidem certe, quod Auguſtinu olim ſcripfit, optimo jure huic meo labori adcommodare poſſum: De Te nihil, quod humile ſit, ullo modo dici poſſe, nec dictionis impedire ſordes, quo minus, quæ ad Te pertinent, ſum- ma ſemper & nobiliſſima permancant. Sit igitur hæc noſtra ſcriptio obſcurior, ſit genus dicendi nimis leve, nec tantis rebus dignum: Tuæ tamen imaginis, numquam obſcuræ, ra- dii id efficient, ut magnus tamen ejus valor, magna claritas futura ſit. Age itaque, San- ctiſſima Virgo, fac, ut quod ſcriproris deeſt ingenio & doctrinæ, & marteriæ nobilitas, & pietatis erga TE ſuavitas, & memoriæ Tuæ dignitas perficiat, Tuaque porro laus ad omnem poſteritatem inviolata tranſeat. PR E F A T10 AUC T0 RILS. ribu potiſimum rationilu inducꝰur ſum, ut hune vere arduum c dif- Ncilem laborem, Hiſtoriam urhis Platiæ, Patrocniiqus a Dia Vangine ſempe⸗ ei præſtiti conſtribendi, in me Vuſeipenem. Primo nidom grati anꝰms Moum ob inmumera, quæ 5 mihi & amzverſee ciwitat? Mu ⸗ ingo ſemper exhihuit, S quoridie adhuc obet, beneßoia me cœmnpulit. Deinde manfaſta ac aperta euſ⸗ dem Virginis voluntar, quæ Pit mihi verhis continub Vimuior addidit: Qui elucidant — me, vitam æternam habebunt. Poſtremo id me quoqu encitavit, ut ommen, quantæ Pla- tiæ ꝓræ reliqui Siciliæ oppidis ox tam vetuſta fantæ Yominæ cliontoln Præſtantia Mr, uoe enga eam Mudio cunòti Plarienſes eſe debeaut intelligerent. Primo certe Pu- Jus urbi natales ſt ob oculo nobi Ponimur, neſcio qua emimnenti uadam Prærogati Præ ceteris urbubus eum vValuiſe, conßat. Græcia coloniam uppeditavit, uæ prin- cep eam condidit. Vertile, Juod eum ſuſtentait, ſolum Sicilia præhuit. Aum- daut ia eum vitæ Felicitatem, Jua conſervata eſt, Lenuit. Ew belli cum Syra- cuſanis, Agrigentinis S Leontinis incrementa viriunn S gloriam cepit. Viri 1Mu- Mires laudem oi famamque toto terrarum orbe Pepererumt. Fandſimæ Virgin præſen- vam in prodigioſ⸗ illu imagine & perpetuam defenſionem debet. Ita facum eßt, ur em Gela ſwe Plutia domicilium Mi Mariæ „amumſe ſeder Feret. MNobir vero eæ- dem de cauſſa id fuit mleſtiæ mpoſtum, ut, antiqui ilMli holls, u arm S ſangu- ue nutniebamtun, Podie cnopiti, noum adwenſus varias & diſrorde Vriptorum ſen- Neut ias hellum moliri, ac non frrum quidem, ſod calamum ſtringers eabi fuerimu. Ner enim pervonſorum ſtriprorum, nec linguarum male volarum Cpin deeſt; uibur o- une ratione hanc Platiam noſtram oppuguare, uſque gloriam funditus overtere curæ Fuit. JFunt, qui pridie oam natam e volunt ſunt, qui manſionem peregrinantium Vundam ſuſẽ contendunt, camqus in rem nomen Num, curruptum, eÿuſqus multum diſimi- le — . ——— lios Noli ati 4 in⸗ un ra- l r e es⸗ u h v. F 0 n m le ew meo ingenio olabonare, eaue, pR R. le ei adaptant, adevqus id agunt, ut ab bominum memoria fuma prorſu vemota fů yr videatur. Horum obviamn ire conatibur, rationumque & veritaris auwilio antaqua eyn ſura defendere neceſurium Fuit. Qub Juidem ex labore Platienſes meon, dum maſo rum ſuorum re præclare gefar, laboren, comnmodiputeſque intuitur⸗ /unt, non nedio- crem voluptatem percepturos ehe Vero. Noque vero tautum gloriæ Fmue ab 2 ad- quſitæ memoria eow delecare, ſod S eadem ad ta⸗ royrum beroum imitatinem accendere poterit. Vt eo meliu omnia intelligerentur, opus in Juatuon libmor dividere placuit. Primus Antiquam Plutiam, eÿuſque fata yepræſentul. Jecundu Platiam Novam ⁊ Nor- mannis ad hæc uſhue tempor deſcribii. Tertio Platiæ Sacræ „Vuarto Nobilis nomen præœ Nendum duwimut. Tibi, Lecor benivole, auimu Tili uſerend haud, hinor. 4/ plicebit. Quod ſ ſenſero, incitament? oco mibi erit, perfecibrem Platiæ Hiſioriam Juæ bic, aut Juod immalura adhut „aut nimin longa ſhnt, prætermiſt adungere. Ac tum uidem Paulio liberius commentari, nec 4 alio- rum me componere Aionem conſtitutum eſt; uod boe Juidem opere nimia feſtimatione ſacere coac ſumu, ita ut maguam ow alir partem deſeyipſerimu S optime operam mibi collocaſe vidobor, omniſque præmii loco babebo, qubd Diæ Virginis honori, ur- iſue Platiæ gloriæ uduerim. Quod M forte erren quidam irrepſerint bona volun- ta mea Tibi eor, Lecor Optime, ecuſabit. F in vonnullir nimi parcun fui, Tua d quod deeſt comitas addet. Ji nimiu interdum, Veniam dubir Mi, quem intompara- bili ſedem S domicilium Jandiſmæ Mariæ laudandi cupidita ad luxuriem adegit. De qua quidem, 7 i4 DiWæ Virgini vſum fuerit, louge plenius, melior⸗ occaſtune oblata, verl ſacere cum auimo meo conſtitui. Cum Sandiſimu Dominus Urlanus Papa V. die 23. Martii amn. 1627. in ſacra congregatione J. N. S Univerſalis inquiſitionis decretum ediderit, idemqus confirmaverit die F. Junii 1634. in quo inbibuit imprimi lihros hominum, qui Janctitate, ſtu marthrii fama celebres e vita migraverumt geßa miracula S revelariones, ſwe quætumque beneficia, Iamquam eorum imterceſionibus a Deo aocepra continemes, ine recuguitione, atque approbatione Ordinarii, qu haltenus ine ed inpreſſu ſunt, hullo modo vult cenſerẽ appyohata idem autem KF. d. V. Junii 1631. ira explicaverit it nimium n admittantur elugia Sanlti el Beati ahſolute, & quæ cadunt ſuh perſonam bene tamen ea uc cadunt ſupra mores &ᷓ opinionem, cum proteſtatione in ꝓyincipio, quod ii nulla adſit autboritas ab Eccleßia Komana, ſed ſdes ſt penes auiorem. Muic docrero, cuſqus ohnßmationi E declaratiuni ohſerwantia & reverentia, qua par eſt, iuſiftendo, pro- Fror, n haud alio ſenſu, quidquid in hoc liro refero accipers, aut accipi ah ullo velle, quam, quo es ſolent, quæ humann dumtauat authoritate, non autem Divina, Catbolicæ Nomanæ Eccleſtæ, aut F. Sedis Apoſlicæ nituntur, iis tamtummodo enceptis, Juos eadem Sandta dedes Sandtorum Beatorum aut Martyrum Catalogo adſeripſti. —— —— F ApPPROBATIO PRO 1MPRESsION. FaCUIL.TAS R. P. PROVINCIALIs 80C. JESU PROVINCIE SICULE. 8 Fo carolus Ventimiglia in Provincia Sicula Præpoſitus Provincialis poteſtate ad id mihi facta a Reverendo admodum P. noſtro Gonwino Nickel, Præpoſito Generali, facultatem facio, ut liber inſcriptus PIAZZA Cirtâ di Sicilia, Antica, Nuo- a, Sacra è Nobile, &c. Autore p. Ibanne Paulo Chiaranda, Noſtræ Societatis; ejuſdemque Societatis gravium doctorum hominum judicio approbatus, typis mandetur: in quorum fidem has literas manu noſtra ſubſcriptas, & ſigillo noſtro mu- nitas dedimus. Panhormi die 20. Octobris 1632. — Carolus Vontimiglia. hel M R. F. I6 NATIO0 BATLSAMO dcla Compagnia di Gics. Sendi di un Beltd T alta memria, Dall Inſegn' al Atare, Deſti nume al Colore O di Maria tra le ſembianze rare, AM Altar Maeßta, concorſo e famaz Pngio dell alma Piazza Jmago dagnad Con quanto i Popol hrama. E dal Arar all Foglio Qual delln penna e' don, che di te ſtrive d Con paſaggi di gloria, Per uel T, e per Te quella vive. Quuß du ſiglis in ſigio D. D. AN TONINO CHLARANDa. Ob gandidime effigiem Lucenſi manu — à Pontifice Nicolao II. donatam „ — Inſigne expeditio nis in Saracenos Patrocinium, Veritatis Vindici. è lethali confuſionis Scriptorum, ac oblivionis tabe O* Antiquitatis Platienſis memoriam, ejus auſpiciis erutam: Ob Reges, Dynaſtas, Rogerium, Heæc lætis animis Ob Normannos „Illuſtres viros Academia platienũs dicat. Armis, ac Pietate præclaros, M. DC. LI. L A C A D E M I A S LO STAMPATORF. S Cretteranno ſenzꝰ aliro queſto ſaggio di Parnayò curi⸗ Jogunci d Apollit e; quale, Iutt o che, . no ſcuardo ſi mira, pard di Auen Pegio Perd bene ℳ cxhdera gin icheraſß Aegl allori condegni alln vena delle Muſe Siciliane. T egl⸗ compaſto con occaſone che Iehendo Ibißorie della Cittò di Piazxa in Sicilia, yunupollo della Platea di Beotia, cbe Fů Muſe, & Apolline allevala ſo, che molte penne di non degenerAn!i Vuoi gerui; parie animate da pieta veyÿo l Made⸗ epatrisz e kare dalln divotione alla Santiſima Vergine, il cui ritratto da S. Luca „auto dal gran Coute Kuggiero Wor- mann con Maeſto ßraordiuaria conſervuʒ e Iufte dall ahetto verſo cmun henefuttue, che in cotali vimpiegava, e del Watello, che ſollecitava ophn, inſeme ſorwolaſero per iſtriwere con Caratier dic . luce, tratte da Aulla Medla zramontand donde Augello del Vuo cuſato rhtra 4 Vplendori. E Iuſtriſimo Se- nuto ancora con ahettoſo righe ſpiegò lo ſue brame al fratello dell' Auors: quali per eher dugne non ſolo, hoe dicea, della Corna di Parnaſÿo; ma ancbe dell imumoytalitò, venutemi nelle mani ʒ ꝓycurai con . Flhero illuſtrute, & onorate le mie ſaunpe; actib memorie tali plendeſero nel chiartre g molti ſecoli, & curih hadeſero octaſione dammirare la poeticu vena Piazzcſa, zrapiantata dagli ameni prati Reotii ne' Sicoli, e ſerundata negli allori da' ſuoi monte Herei. AL MOLTO ILLUS. E REVFERFEND. 8IG NORE I1l Signor Dotkor P N O NNO D Commiſario Ordinario del Fanto Ofici. d IE havuta notitia, che il P. Gib. Paolo Ghiarandò della Compagnia di Cies, fratello di V. S. Molto 8 Iluf. eſcrcitando al folito la vivezza del ſuo ingegno, habbi formato una non men veridica, che curioſa relatione dell' origine, e progreſſ di queſta noſtra Cittã, e parimente della vecchia Plutiaz e perche una cotale hiſtoria ẽ ſtata lungo tempo deſiderata; farebbe à ſingolar favore, che nel tempo del noſtro governo ſi tramandaſſe alla luce delle ſtampe, e ſi paleſaſſero al mondo più coſe memora- bili, già per molti ſecoli ſepolte nell' oblio. Ma eſſendo noi ben' informati della ſingolar modeſtia, & humiltäà del Padre; ne ſiamo conſigliati ricercare laiuto, & interceſſione di lei Faireh Er per condeſcendere con queſto noſtro deſio: tanto più, che havendo V. S. Molto Iluf. un tempo nel ſe- colo con tanta lode, amminiſtrato gli uffici piů principali di queſta Cittä, come di Senatore, Sinda- co, Giudice, & altri; & al preſente ſoftenendo la carica di Commiſſario Ordinario del Pribunale del Santo Ufficio: par che foſſe inſerito nella perſona ſua qualche obligo di procurare l'honoranze della commune patria. E ſe per la ſua chiara fameglia ſi vanta la Cittã di Calatagerone d'haver havu- to molti favori della gentilezza de' ſuoi maggiori in diverſi magiſtrati, & altre preeminenze, & ol- tre gli altri dal ſuo hiſavolo Angelo, tanto favorito dalla Maeſtã di Carj Quinto Imperatore, eda An- vonino ſuo Avolo: nel 60. del paſſato ſccolo primo Capitano d'eſſa, immediatamente doppo i governo k de' foraſtieri, e dal Signor ſuo Padre Vinenzo, piü volte Giurato: deſidera parimente queſta noſtra, che reſti qualche degna memoria de' favori di lei; mentre che per cagione di Ciel favorevole fü quà traſpiantata: atteſo che eſſendo il bene per ſua natura communicabile 4 tutti: haurã fortuna Piazza di parteciparne: peròd preghiamo V. S§. Molto Iluſ. con ogni affetto, ſi compiaccia accompagnare eficacemente, acciò il Padre reſti perſuaſo in non defraudare il deſio univerſale, e ſi prometta, che queſta Cittã ſarà per conſervar eterna memoria dell amorevolezza, e corteſia di V. S. Molto Illuſtre, e del Padre: come in fatti alcuni de noſtri Academici, con molte compoſitioni in lode d'ambidue han dimoſtrato il deſio di godere di si rare memorie, e per fine ne l'offeriamo à nome publico, e privato con agurarle dal Cielo ogni compito bene. Piaæza. Pi v. 8. Molto Iluſ. Ahettionatiſimo IL SENATO DI PLAZZA. ——————— Fecreturio D. Giuli Ceſars Nomano. ALL ILLUSTRISSIMO SENTO Della Cittã di Piazza S. — N T comandamento delle S. V. illuſriſime 6 ato da me ſegnalatamente ſimato; perche mi donano occa- Jione di ſoditfare in pure al mio oblio col ſervirle oude zmi ſono ingegnatꝰ 4 tutto potere d render perſuſo mio fratello à tramandare alle ſampe cio, cb' h da molto temph raccolto intorno 4 Piazza da diverſti hiſtori- ci con non pocu futica e hudio, heucbe pochiſimo, riſpetto o gli oblighi, che gli corrono verſo la ſua Patria- tuttavolta riconoſtendo egli i parto immaturo, & indeguo du co preſo cœmpayire, violentato piu zofto, che perſuaſo dalle mie ragiom, e preghiere, auzi neceſitato dal comandamento dele S§. F. Vuſtriime, e dal debito di gratitudine, ſo pragiuntoci all bora, che loggendo le compoſitioni inviateci „Mopyi un N ardentiſimo æhetto, cbe per uguagliarlo vi hiſognarehhe un cuore di Seraßno, riſlſe di Pofporre la propria riputa tione all ubidien?a, & ooquio dowuto à gli Iußriſimi Senatori di tanto merito. i0 con ꝛuttò ci entro in ſperanza, che ſupplirò alle mantande dell opra imperfetta J ottimo conſiglio d hawerln molto prima dedicata dlla Negina * del Cielo Maria Suntiima, non ſenda molia ſodigſattions dalle J. VM. uſtriſime eſendo elln hunica Pyoret- 1 ice di Juelta Città, Noſtra Patria, la cui Sacroſamta Imagine, ℳ coms h0 poruto ſerbar illæſa, ( intatta dali educe dente del tempo, per molti Mcoli, una fragiliſima rela, ſorſe cmpiacerd vonſervar queſte deboli curie perpetuamenteʒ e jo lu medeſima fu uda fulminamte per debellare i nemici „P promettermi, che ſard Terpetuo tudo per difendors queſta iumocents opeyetta da calummiatori, alla quale con ooni diligenza, E eſetto Nℳ attendendo, cbe din Iultima mano quanto prima; 6 elln dualunque ſ ſia, ſun coft proprin elle F. V. Vufriſime quali riweriſto; 6 da cuors me Vofero ꝓrontiſimo per moltꝰ altre coſt di loro ſorwitib. Dlu S5. V Iuhihne Affettionatiſſimo Servidore DON ANTONINMO CHIARAMDa. Ad Molto mpo ora- ſtia, er da- ule hRe wu- 24. t⸗ viuſ iſor gtris , che . dal iſimo one all ran?A N V- mi hol ſrà e 6b. „ 4Ad gentilitium ſtemma Admodum Illuſt. & Reverend. D. D. ANTONINI CHIARANDA, Poluſo IUI. BATIAARL CAPPELLO Senatoris Platiæ, in animi grati mo- MmMm. — ———— Sm m Nunc pedibus TERRAM tangis „nunc SVDERA roſtras Utraque ſic PENNIS Platia CLARA nitet. 5 Enſdem — ANAGRAMMA PURUM. Pater Joannes Paulus Chiaranda PIVINMa Hac PRdNa PER AsTRA VoLAs. Fama tibi præſtat, quibus orbis perſonat, alas„ PIvINA RHac PRdNa chrs PER AsTRA voLas. N Medeſimo TLL. Venatore BATD ASSARE CAPPELLO. feſti, 5 Piazza, ampio Teatro, edegno 66 Ove ꝛragica ſtena i Pio Nuggiero Contra il commumn nemico empio, od al tiero P paleſe colll armi) e coll' ingegno. Dol cui valor V honor giumſo zal ſogno, Che bilanciato pende in dubio il vero, Se valſe o pi Pietoſo, pi⸗ Guerriero Ver Dio Vamor, o comro 1 rei lo ſMegno. Ma fü d opra 9 grande alra cagione, Della Vergin J imago, elln diè zomba All hoße auwerſo, al Saracin fellons. O come i nome zuo Piaza rimbomba, Ella ſola per ze duce, e ſuadrone, Scudo, Spada, Bandiera, e PAOLO o Tomha. LSIGNFRA D. GIUSEPPE BOCCA DI UOcCO, Cavaliero Gicroſolimitano. A Come RKuggiero vittorioſo coniro à Faracini, per o endardo della Beata Vergine. he non fer l'armi tue congionte al zelo? Che non potè ſoura pennone altiero La glorioſa Imago, 5 Buon Ruggiero? Ad onta dell' inferno, à prò dei Cielo? Vinceſti in ſua virtude: e'l fatal telo, Che uſci dall' arco tuo, prode Guerriero, Eſtinſe il Saracin perfido, e fiero, Atterrò, sbarbicd l' infame ſtelo. Fd queſto ſuol l' agone, e in queſto ſuolo Piamaſti à prò de' tuoi l'alto veſſillo; Ma corſer pria fiumi di ſangue à volo. E mentre noſco à noſtro ſcampo unillo I Giel, perche ſia noto all' altro polo, PAOIO pien di pietade hor qui ſcolpillo. A r. L. S6 N. FR ANCESCO GUELP Dottor di Legge. F E Valta fuma de' Granc i u Accreſei cbiaro lume al chiaro lume; Spatia il tuo nome qual deterno Nume Mallꝰ ultima Inghilterra lidi Pot. Ben ſ fan ſpecchio i piu ſourani Eyoꝛ Dell ammirabil 1uo ſaggio coßume; Ben al zuo vago Augel dauate piume Cede IAquila altiera i pregi ſuoi. Cholime hader penne colorits, e helle, Volo hd liewe cos, che pgiar ſuole Tin doe ardon in Ciel Iauree facelle. L Ahuiln deſer vima omai ſ duole, (he piu ſupor in Ciel lambir le Selle, Che arſ da lungi A rai del Sole. D. FRAMCESCO FASCELLL4. ANMAAAMUMA PAb. Padre Giovan Paulo Chiarandà Gieſuita. p; CHO6cI La PaTRla s0A NE VA PlU S ADORNa. on CHIAkRA penma alla CHIAREZAZA prima, „ Piazza ſen vola, e'l nero oblio non cura; E ſorta dalla tomba antica oſcura, Ferma la fede della gloria in cima. Pietoſo figlio, quali ſpogla opima Del tempo vimo, al tempo reo la fura. Taci tu, Zoilo, e la tua lingua impura Lega, che i pregi altrui lacera, e lima. Al ſuo GHIAROK ſci divenuto cieco, Ne ben comprendi il vero; omai ritorna Al tuo caliginoſo horrido ſpeco. Maligno, mvido qui non ben foggiorna; Parti, e ſe pria voi dir, parla, E Dl meco, cnG66l LA PaTRIA s0A diR VA PIU AhORNA⸗ EPIGRAMMA. u Platiæ vevilla Comes Moggerius autris, Virginis ut pignus, contumuanda dedit, Deploraut rupes diſtiſie ſæpè hidentes Aulſum ploramt Vinginis EhMgiem. Jrrorat lacrmis amiſÿò pignbre tellus Unde ſalutifero hupha iquoe Vuit. Ditior auriferis noſter Pabolus ah antris Euanat, Siculis aurea ſua vomens. I Signor Pottor di Legge ormanno Eroe, ch'ã prò di ſanta fede N Vincitor guerreggiaſti, e ſempre invitto Della Trinacria ſerva ilregno afflitto, Giacente, oppreſſo rimetteſti in piede; E quci, che n' havean fatte ingiuſte prede, Rompeſti in piu d'un celebre conflitto; E dal tuo brando al fin vinto, e ſconfitto, Ceſſe al tuo gran valor l'antica ſede. Hoggi te, ad onta dell' avaro avello, Vivo ritrahe di trionfang in atto PAOLO, la penna ſua volta in pennello. E di dotto Scrittor, pittor giã fatto, Su i fogli ſuoi con modo induſtre, e bello, Le glorie ſue ritrahe nel tuo ritratto. 70. AC037 CAARUS0, Fhilſiphuæ at Medic inæ Dodori, EPI 6 RAM M 4. W eßiciem ſummu ſui præſidet Orb⸗ W Vevillum Aniſtes præbet, t arma, Duci. Dixit (in hoc ſpno vincer) tili militat æther; egna icuna petat; hoſtibus Sorror eris. Annuit· hinc tenues Kuitamt vewilla per auras; Huc venit, vidit, vicit & inde Comen. Cæſure lucidior Kogerius emicat orbe; Cæſar enim occiduo lumine Cæſiu obit. Hdera unt Helenæ, S rutlant non ſortibus œquis„ Sed Come aſtra tenet, Tartara Cæſar hahet. ANGELUS CAGNO, Ganonicus Reverendiſſimi Capituli Collegiatæ Civitatis Platiæ. eroum Sobolem monſtrat te ſtemmatis Al.ES, Inclyta, qnæ roſtro ſydera tangit AVIS. Sic volucrum Regina Jovi tua porrigit arma, Et ſuperum terris te probat eſſe genus. E DToR IN NEDLCTNA 6GIUSEPPE CAPIZAZI Filoſofo. Fimo edißcò, Guglielmo eſtinſ, E Watto daſetto quel, queßto dd ſdegno F. P. Chisranda. * No- —— — S —— —— ———— — — — —— —. — —,— rr⸗ — „ „ — „ „ * 5 — — — ——„ — — m — . — — — „ . 5 —— — „— — —— — — — — — — 3 — — . 5 — — — —— 5 — — — — — — . — ——— — — — — L A C AD EMI Nohil Cittò, che nel Winatrio ſeluo Non poche u emuid nolte ne vinſo. Hor nuodo zelo apettuoſo ſpinſe⸗ PO LO, tuo cbiaro, e pern ingegno E uella al ÿin von gentil modoo6 deguo Viſchiuri, che d borror vglin impia cinſe. Te ſpenrs Jue grandee in Pi riduci, E la ſumoſn PLUTA prid Vmarrita Lantita ſanza A rigoder vonduci. Opra di 1e beu degna al Cie gradita, Per cui di raggi adrnb A no 7iluci, Dand CLAMAA re gloria, à PAAZA vitu. S DON GIUSEPPE MUNEBRIA. hiarandã tu, ch'a riſchiarar t' accingi Con carriere di Sol fra l'ombre ſparſe Le priſche glorie incenerite, ed arſe Della Piazza, ch' ad arte in carte pingi. So l'erto di virtude alzi, e ſoſpingi Alato il corſo alle notitie apparſe, F del Normanno Eroe l'opre non ſcarſe Fra volumi volanti accogli, e ſtringi. Tu in larga anguſtia il tempo edace, avaro, E ſeco pur linvido moſtro, e morte Rinſerri nel tuo ftil pregiato, e caro. Ch'aprendo il Giel d'eternitã le porte In merto di tua penna à vol si raro, Viurä nel nome tuo CHLARA la forte. os formoſa Gelæ Humina, vos precon, V Permixtis date Huhtibus Plauſusz fer cMtbharam, Muſa Marinia, Er huvum digitis mov. Hic nec ſcuta ſonant, nec fragor hoßtium Auditur; ſed amabiles . Nuris deliciæ, S rore ruhentia Vao Neta Roſaria. P pAE 2 E 8 E Plutiæ Virgo redimita ftellis Mmpharum, hit meliur tum ſacies poli, Tum vultus viridans humi. Hc Phohus remeans auricomos agi Currus lætitiæ, & dies. Fori hic nohilium gloria montium, ic regum ritulos Comes Nogerius domitis boſtibus, hic zulit Famam, 65 nomina Cæſarum. Von ergo veſonis Carmina Cœtibus Aernis Comiti date Muſe, vo Platiam extollite laudibus⸗ Plaudant Sydera QOhmpica. ANTONILNI CHIARANDE 0DE. hic Muſa Gelci, ſileat, quæ Tiberinæ juga ripæ colit alta, Et aquas Caſtalidum, quæque bibit flumina Pindi. Age facris opulentis Platiæ aris Modulemur Cytharis carmen amœnum, Juvat, o0 Muſa, Senatum Comitari Plateanum Chorus Armerinus, Irique Napææ Saliari noſtra gyro glomerantur Juga, tum Mercuri Paphnis Heræus comitatur: Mea dum carmine, plauſuque ſodales Heliconis Platig rura colentes DPecuit tempora tot ſyderibus cingere claris; Simul illos decuit verbere plectri Sonitum reddere, Parnaſſum imitantes; Placuit ſapè Senatoribus hoc ludere verſu. Mibi pulchras ſociali vice laudes Liccat fundere, grateſque refetre, Famuletur ſalientum Comitatus Chorearum. Reſonet Plutiæ apricis, & amcnis. Saliens momtibus Echo, geminetque Quatiens marmora vocem, hos rcpetent ſydera cantus Virginis ſignum rapiente dextra, Cum hoſtium infractis reſupina Criſtis Corpora hoc fudit patrio ſolo ROG- GERl U3 Heros Stemmati noſtro capitis favillam; Et Gcloæ Urbis Patribus dedit Mantilia Solis: Me per auratam geniale ftellam Stemma claravit radiis Senatus; 5 1 paſim (omus Vumin cWutegens, Nulla nam Cœlo ſine Sole fulget Ic rerum miton, hic jocus Filia Phœbi. FINLS. Con Litenza de' uperiori. LIBER PRIM US. PL ATA ANTLQEUA. CAPUT I. Peſtripꝛio Terræ. Pag. 1 — 11. Humina, Fonteſyue. 8 — 111. Agatha, ſe Buhhrto, Mde Gatta fumen 9 IV. Gela fiuias. 14 — V. Bellia ſluwius. 20 VI. Amnttas Ee Ahudanti Tractus Plutienſis. VII. Gelk Civilat. 23 — VIII. Plutia Civitas. 42 — 1X. Jncolæ S Domit Plule. 51 LIBER SFCUNDUS. PLATLA NUA. CAPUT I. Plutia ſub Jaracen. J5 — — 1I. Putia ſub Monmaun. 17 III. Plutia ſub Comite Kagerio. 60. IV. Plutia ſuh Comite Jimone. 64 . V. Plutia ſuh Kogerio Kege. 65 V Plutia ſub Rege Guilielmo Malo deſtruca 66 Plutia ſub Rege Guilielmo Mal⸗ reſtaura- ta. — VIII. atus Plutiæ ſub reliquis Ficiliæ Kegi- bus. 80 IX. Cognomina Platiæ. 90. — X. Mores Plutienſium. 91. — XI. Platia Locus Jervit?i Militaris ꝛ XII. Magiſtratus Tribunnlia. p2 2 NbEX L BRORUM ET EpF5M LIBER TERTIUS. PL ATA JAC XR CAPUT I. Niclau I P. M ꝛradit vcxijum Comit Kogerio. 9 — ll. Deſcriptio Imagini. 9) III. Quod Lucas Pickuræ aucor ſt. 99 —— IV. Comes Veillum Platiæ domas. 104 — V. Ahſt onditur Imago. 107 — VI Inventio lmagini. 111 — — VII. Qua Keverentia ea Imago conſervetur. 116 noſtram imaginem. 118 1X. Mier feſti & Proceſiones in honorem Jacrt Nevilli. 127 — X. Aeliuæ Platienſium Devotionet. 128 XI. Prioratus Mis Andreæ d Commenda. 1 3½ XII. Vundro Abbatia Benedickiuarum. 1 34 - — Xlll. Domu Ordinum Keligioſorum. 134. XIV. Monaſteria Mmialium. 143 XV. Paruciæ & Templa. 147 LIBER QUARTUS. PLATA NOBJLJF. GAPUT I. Homine Fanctitatis Laude Celezres. 11 II. Hominer Dignitatibus Jacris Muſtres. 161 III. Homines Luterarum ſudiit Inſgneg. 16 IV. Familiæ Nobiles. , ℳ 3 LIBFR VIII. Mracula Janciſima Mariæ per hand S w cot Fal læ. ¹ H⸗ 4 * . * 3— 5 —— 13 — 1 . * 4 — 4 3 N N 3 * 5 „ S N 4 * * 11 „ S . Plutienſe, ꝛ Scietate Veſt i. Ares — — Vovinti. Id quod Ahhas Noechs Pin- ſrus in Not. prima Eocl. Panorm. Gregorii M. aucto- DVeſrriptio Ternæ. ritate confirmare ſtudet, qui Epiſßt. x111. Lih. x11. fima in ipſo corde Siciliæ uhit olegi, S vicere volo; Auod ipſ in Hraluſana 8 S valleque Netina, ob an- Pne provideris Verum Alegambius & alii quos 2 tiquitatem, nobilitatem ſille ad reſtinonium vocat, non ultra Saracenrum ſub nominibus variis en- ſcriptorum & publicarum tabularum auctoritatem o. comiis exrnata legitur. adferunt. Ahprandius Syracuſanus; a Cieco Pr- De qun eut ſeſipturi en6 . 14 eibe udustn rete irue o⸗ B xdemone derivatum eſſe ſcribit, quoniam hæc val- S dine procedam; neceſſarium erit, ur paullo altius ſlis a Lacxdemoniis inhabirata fuerit, qui in Sici- * exordiar, ac de ipſu Sicilia principio quædam deli? hum ut S —8. ausilio eflent, migrarun, un. bem, deinceps urbs hæc reperiatur, ex hodie per corrcctionem quamdam dici, Vhemo- planerm: ita quiderm, ut veſtigia, quæ & antiqui 4. Id ipſum lane eſt, quod A Marcus, quem k& recentiores nobis fcriptores reliquere, ſempet Aegambiu producit; adfirmat. Alii tamen a Val- Nobilem eſſe Siciliam S& preæ cunctis aliis re ſrum; quæ in Hac valle reperiumur, muſtitudinem. gnis mägni habiram & æſtimatam, vel ex vete. dli idem eſſe volunt; quòod Vnllis Pmonim, quo- rum illa comparatione colligitur, qua corpori hu- niam in cadem valle, famoſus ille mons rna; mano ejuſque membris & parribus muruo nexu ſſive Mongibello, fitüs eſt, qui ob plurimum ignem, copulatis eam ſimilem eſſe dixerunt: ſicuti & plu- ſquem ò ſummo vertice ejicit; pro inferorum ha- rimis Ppẽtarum carminibus cx meritò illũſtrara fuit. C bitus eſt oſtio. Quidquid id vero eſt, eſſe ſeri- Hiſtoricisque amplam & abundantem materiam; ptores, ctiam ex anriquis; qui diviſionem hanc uo glorioſos auſs, geſta memorabilia, præcla- ſcum hoc admittunt nomine, aperte dernitur. Re⸗ amque illuſtrium virorum memoriam proderent; Iliquæ duæ valles ab urhibus Woro & Mazara ita ppeditavit. Quod decus ſi ex roto quidem ſappellahtur, c9 quod illæ & ampliſimæ, & pro- h regni corphre, fingulisque ejus partibus elu- ſmortoriis maxime vicinæ funt. ubertus Gohkius 1ra ut in admirationem quemvis facile rapiat, 1n ineio Siliæ Gr on has ſolum tres or Sicdiæ. Præcipue in foftra PLUTLA, tamquam CORKDE Partes nominät, verum eriam, quæ in ca florent; cjus, conſpicitur: quoniam ſictti generoſa cœpta & urbes: Allera Srili vallit nomen Paber a Noro. res fortirer geſtc magnitudinem cordis indicant, ita; Et paulò poſt: Auciores norb ſeculo æqlales in hu x dignitare Fieilie, qucæ cordis ejus, Pluriæ, di- Vut vallis Vegione Regii Iuperii urhts ndetim zra 7eten. Lomiti 2tnitas ſtz wtimare corwenit. Quotquot igitur; Ent. Catina. Norun Ennu, PO7M, & reliqua. de Ficilin connnentantur, infulam eſſe omnium D En tibi valies diſtinctas, & PI. UTLAM (Piazaa) . echeberrimam, ac 6 preæcipuis Furopæ provinciis; in cay quæ 4 Nors dicitur, ſub nomine PNOTM. r. 116 extra dubium collocaht: quam quicem a natura in Huxellu adcurate & kas jam dictas partes cum fi- quck tortaflis, quod Aſateio adfirmat, in tres val- plectuntur deſcribit. Ex quo præterea Quæ cauſſi ſcitut; iciliam magni flumitiis Hmen, hodie S uoque fuit; ut Zihuetra, ſive Winatrin vocata i Salſo, beneficio in duas diſtributam eſſe partes: e Se littera, Pelta, hunc ii modum defi“ ſquarum altera Orientem, altéra occidentem ſpe-gictlin vet . 132 Valles Sicu- . 3 sicilia per 34 onem antiquam eſle eredunt, licet Cicer in dias 46, hodie Madunid, ſipe Perralid rolapfüs; in Lrile. teſtetur oquens enim de Fia, dicit: Ouæo fluit „ haud procul mutis oppidi Licatæ mari . B 1C. 11pey S& curiß. cælarju Notit. othis antiqui Tr. nem flectitur, & cum maris Vyrhem aqtiis tandem 161 Nir. Fyiſchlinus ad Callimachum. miſcetur. ta fit; ut in duas partes (iti jam di- Vid. Mia de ſitu brbis 1b 14 ——— Lib.ri. S. VII. & qu ibi virif lem: quarum Ræc „Promontorio Lihho conti- S ui to tur cjteronß lochs, L. 7. Pu in Vrrem e. 1v. p. . 66 P. Opp el e rid diltinckam eſſe promontorls conſtat, juxta nibus ſuis & diviſionibus; & urbesʒ quas illæ com-ʒ ics haud ita pridem diſtributa Fuit. læ. gnata fuerit Az. Sunt, qui hanc iri valles divi« ſctat. Amnis enim ille ex altiſſimo monte Nehroi- Kuren bll Provincias eam diviſuni fuiſſe Prð T in Verem duos divichtut ramos: aiter verſus meridiem pro- 1 Vid. de hoe nomine vhjl. Ckuveio Sicilie Kmiqua qui ex egcem monte deſabitur, verfis eptentrio Tamp arli ctum) Ficili dividatur, orientalem & occidenta- 3 Pignus eſt, qui totus ſubjicia SPP. ed. Gruteri: Queforss vtriuſque provincie, qui iſo prætore fueran ci ar, cum ſaſcibus m⸗ acres tmtra m h præſto Fuerunt. Ni porro qu Vueteſſerunt eFuerunt. Videt⸗ Auid poruerit, quf qugtuor in Mius cupidi; lheraliter ex i(tius tib Zrii zrnS e una pryvincia quaſtorus, udioſpſtmos deſenſores; Propugnkto- trattati, 05 n reu habuerit. — F. P. Chiaranda, 4A LBTR — 3 gua, Vallis Maxgræ gicitur; illa verg duas diſpeſcitur Partes. Altßrx cumi prolhd rio Peloro murcupatur in alte um Pachypo promontorio vocat N 2Mi Werina, ſeu Norc Fhuj us qgdeners aaghr deknit, quhd, pet maris oramgnes⸗ 4 mari Pical Ulqu nere procedas enumerat. i jus latus alterum maritimum orientem⸗ alterum meridiem ſpectar⸗ appellatã, üti jam diximus, ab urbe Noro & pfomontbrio Pachyno contigua, mul-f tis abundat urbibus, iisque cum oh magnitudinem, tum quod in vetuſtis memorantur ſcriptorihus, celeberrimis. Et in his eſt, de qua nobis præci- rxvriA. 40 tisque allis nominibus, quemadmocum ſuo loco videbimus, nobilis; quæ hodie in colle quodam ſita eſt, (olim alio loco poſita fuit) duodecim EN- NA milliaribus diſtans, verſus meridiem. Geogra- phi collocarunt eam ſub 38. Jo. gradu longitudi- nis, altitudinis vero 37. 40. in Sitiliæ meditullio. Hæc etenim cum triangulari forma ſit, & ami- qui in numiſmatibus trihus eam cruribus in iſtam guram inwerſis expreſſerint, porro Enna ut cen- trum in medio, umbilici inſtar, ponatur, PL⸗ULLA noſtra, qud haud procul illa verſus meridiem ſita 4eſt, ipſum cordis Tegni locum occupabit. Quare & nummos ſuos capite armato paullulum a centro remoto notavit, quemadmodum jamjam videbi- mus. Ab orientali parte triginta prope milliari- bus a mari diſtat; a meridionali vero, qua Zerræ W S Licatæ vicinior eſt, fere quatuordecim; a ſeprentrionali quadraginta. Quoniam vero nova urbs ab co, quo antiqug fuit loco non multum remota eſt, id quod de hac dicimus derilla quo- Numus, quem fupra commemoravi/ a Cluwerio Lib. 1exhibitus, Siciljnm ca, qua ab aliis pro- vinciis diſcernebatur, figura repræſentat: tria ni- mirum crura ex altera parte cernuntur, quorum in medio facies eſtʒ cinguntur vero ariſtis, velu- ti peculiari hujus terræ ſymbolo. Figuram ejus hic exprimi curavimus Noſtrum vero ad ſcopum, qui antiquitates inveſtigamus PLUTIE, mul- to magis faciunt proprii Plutienſium numi, a Pa- ruta, Megambio & Veſo adducti, in quibus loco faciei in medio crurum in ſuperiori parte armatum caput eminct, additis hiſce vocibus: PLUTIA vide TA- DEINCEPSPLATIA. Formam quoque hic * BoLLere- e gione poſi- addidimus. rx fig. 1. locls S reſtant veſtigla, hodie dicta PI.UTLAVEFUS (Piazg Veccbia) Poſterior, quæ adhuc floret, & nohilitate , dignitate & ſplendore aliis Siciliæ præ- antiſſimis urbibus mimme cedit, dicitur PLU- TLA NOVA. Illa antiqua, quæ auétoritate re- gia aliquoties deſtructa fuit, PI-LTIA dicebatur, multisque præterea aliis nominibus nora erat. 7 Hæc recentior/ a temporihus Regis Guilielmi Ma- „ dicta ſemper fuit Platia, Plotio; Platea, Nomina vuti. Piagg Chia, & præter ca, quibus urbs an- tiqua inclaruit, multa etiam alia nomina accepit. Quamquam plurimi fub PI⸗UTLE nomine de ea commentantur, nosque etiam codem de ea ſcrir bentes utemur: ita tamen ut reliqua, ſicubi oc- caſio poſtulat, non prætermittamus. Jam nomi- ne ejus, ſituque in regno cognito proprium ejus locum videamus, quem antiqua rudera, traditio- rorʒ dnto- inos, uri dicebamus, d Catunenm, ſi terreſtri iti- ß uſque ad urbem Ayaro pertingant; qui & urbes, habitationesque, quæ in e4 Rcent, Pars hæc Siciliæ, Vallis di Nolo, cu- pue ſermoPL⸗LAopulentiſſuma civitas, mul- que, proportionis rationc habita, intelligendum Arque hoœ loco obſervandum eſt, duas fuiſſe urbes PLULILAS, aut potius unam diverſis in temporibus. Prior antiqua, cujus ſola 8 D ———— 14 Cluverio] Lib. ⁊. Cap. 111. pag. 48. ed. Lugd. Bat. 1619. fol. I. P. GnIARARD4 PrAT14 ARrTIouA, &c. dem in 4 finit planitiem 44 que ad noſtra tempora propagata nobis indicant. Moßs conſpicitijrjaltiſlimus ab omni parte, niſi. qua Ieptentrionem ſpectat inacceſſus, atque pro- pterea mupitiſſimus. Cacumen ejus in magnamde- miilites luſtrandos compamtat. Nomen nontis Vrmeriui ſemper habuit, ie merinus. cbrruptè Marins icitur. Meridem verfus, qin parte ad mare Africanum pertenditur, decliyior paulo fit, donec ad caſtellum ſive propugnaculum PLVTIAE jam memoratæ perveniat, cui in iſta planitie munitiſimum armamentarium erat. Ru- dera, quæ in hunche diem cohſpiciuntur, id docent ſpociatim cuſtelli, ſive munimenti quadra- ta ſgura exſtructi reliquiæ. Magna fundameuto- yum oleß inquit Alegambins, huſes & cupita co lumnarum, ipſc columnæ, dliique mdgni lapides & Reliquiz Plutiæ. ciſern, quæ qubridie detegumtun) Aunm, Cum Voreret adhuc, urhs hæt Plutin fuit, iudicamt. De quibus quidem ille cum Veſp abunde exponit, nosque ex parte Capite vIII agimus Mons hic regii capitis inſtar aliis montibus, qui ex omni parte eum cingunt, coronatus cſt: quare & Ze- phyrorum recreantium tranſitu lætifimo fruitur acre. Nec enim ita montes hic conjuncti ſunt, ſut his, quo minus ad Amerinum penetrent, ur- bique in medio fitæ deſideratam recreationem ad- ferant, obſtaculo ſint. Quam jucunditatem cum aquæ ex perennibus fontibus prorumpentes, ar- borumquc, quæ Anerinum quaſi amplectuntur & in deliciarum quaſi ſinu renent, amcœniflima viri- ditas augcant, non minus PLUTIE regii capitis nomen ſbi vendicarc porerit? non ſolum ob mon- tes, quibus coronatur verurm multo magis, quod omnes illi in commoda cjus & ſexvitium incolis re- pleti fint. Quam in rem Fanciſcus Cagnius in Vonin Plutiæ ſic ſcribit· Certum ſt, in Aupliti ſan6 ſru Plutiam viriſ. In priore quidenm, ut aliæ anti- quæ urbes, mplici cultu In ſecundo veron parum de prioy conditione ſollicita ꝓlurimun cnruit abitan lca pagos qubrum iu medib veluti domina inten ſerwas aut regin metropolis naſra eminehat Plutia, liihue leges ferehat. Et alio loco: Piria populoſi S anpla ciwitas ſuit? uts ex Ieliguit atit vunſtut. Cagnio haud infidelior Alagambius ſic ſoriptum re- liquit: Ea adſunt rhmonia, exr guibus haud ſecus ac culis cerneremus, dignitas in qua lim urbs Putia, eo loco, in gujus 7egione celeherrimus Gela uſtitut, ſuerit, intelligi potet. Et paulo poſt: Ex aniguis ædißiciis & vuinis, uæ animadertum- 1uß mndgna eſus rei petuntur Ießimonia. a erenim, er a ulpitio cadaera vocentur in renram pnſtrata⸗ ihlominus zamen adhuc ſpirant iuperigje minas, 6 ne lingua antiqukim ſuu mghficum Vam vero de- Mruhtumn arum Joquuntut. Stabat, inquam, in medio tot pagorum inhabitatorum PLUTLA, veluti locus quidam in medio exercitus, & ah il- lis veluti defendebatur. Erat ipſi a parte Græciæ, Noomanno, a ſeprentrione Cundro. Coro obje- ctus erat mons Martius, nec non Polino. Occi- dentem verſus ſita erat Kaubiato, mons della Ge- hia dictus, & celcberrimus ille mons Maone, in cujus vertice hodie adhuc antiqua rudera conſpi- ciuntur: a parte Lebiccii erat oſofiana, & ab orieme, Eliano. Atque ſic PLUTIA in medio erat a ſolis inculta nobilihus. Confirmamur hæc omnia ex quadam a publicis ſcribis conſignata charta A. 1470. in qua ſic legitur: In Parea ſunt nulta jerritbria, atiquitus grant Caſulia, pyut videntum habitatioues aniquæ uſque nuno & percipiun- tur dicto, E5 ſorma, antiqubrum prut eßt Mumti Nanmi; i Gaſuls, Namhaldo, CAundro, Ehiano, hwe Aiano, Polino, ſiwe F. Barhara, Kauhiato, Nahu- ſLin, Mons Marri, Noſomano t Hloſofiana, odje Soſana. Anlonius Verſh his jam memoratis de Naone addit, quod a Græcis ita fucrit dictus, id eſt, iemplum. Picitur etiam in cacumine cjus, ubi Au am⸗ Aeun. elgi Ma c. Pluti. idn . De Ponit, ns hic omni 42. ruitur m ad. um V- uod sre- 4 6 . FN 6 ſin 8 —— A u Vol Ca tcen Gat Bn Cia — — * E 5 e . S . 1 † 6 . 2 ubi nunc rudera illa conſpiciuntur, a Græcis e A militaris Normannorum ſcientia inde elucer, quod Naone Bcœotiæ oppido, cujus apud Tiium memio, urbs ædificata eſſe. Quam quidem fe- dericum Regem deſtruxiſſe ferunt, quoniam Do- minus ejus Jannes Parreſtus ſeditiolas partes 1e aone. cutus crat: uti Hazellus commemorat: Peſer- 1a Pederici ſde, inquit, ad Jacobum defecit, op- „ . „. . . . )* pidi prædiꝭi cupidi, ſimulqus mnwimæ in Siiliu Iu- ationis autior ſuerat. Qui tamen ingenue confi- tetur, nominis ſe neſcire originem. Cuwerius Kib. 11. cap. x.? de vocabulo Naone ſive Naums ſic lo- quitur: Cæero Nah ra nin, NONMNA pi- dum peruniquum memratur Srepbano epitomatoyi ex Phiſti, qut Dionſti ſonibris fuit qudlis, LMoriis. Novpv, inquit „ro TiueMæg woMrns Nanv. La, 4 Oihs Gr. et Nonymna oppidum Siciliæ; opidanus inde Nonymnæus: auctore Phi- liſto. A Latino ore erumt NONMMMNENE; 4 Camarinenſes, Catanenſes, Atnenſes, Ennenſes, T- enſes Arinenſe. De ſitu ejus urbis nibil certi ℳ, niſ qubd locus hodie præſtripti itineris ahu eſt vul- gari vcabulo Nauni: de quo it Faellus Pecad. J. Lib. X. Naunis a Platia vereri ad paſiuum milia duo Jequitur, collis ſhi ſoli conßans ad cuju veyicem o- pidi ꝓroſtrati quidem, ſod adhuc ihnti, dMuu ca- Anwer irituw. Mas igitur Nonymnæ umbis reliquias eſ, en vocahulorum vur. Ita Eluwerius. Caſale Sa⸗ racenorum ciuntur, cujus hodie nomen ignotum eſt. Plu- tttienſibus, uti à Verſp obſervatür, villa Saraceno- rum, ſive Caſale di Faraceni vocatum fuit. Nihi- lo tamen minus iidem a Carthaginienſibus iſtud conditum eſſe putant, propter aurcorum, argen- teorum & æreorum mumiſmatum, Punicis litteris notatorum, quæ quotidie illie invenitur, mülti- ridinens Memofatis hiſte alia tria caftella adjungenda ſunt: quorum primum della Gatta ſive Aala di- etum Manbæi olim Palicis fuit: deinceps verò, quoniam Rex Permus Duci Johanmi illud donave- rat, una cum altero illo munimento, Condro, 10. lo æquatum eſt. Reliquorum Gatta⸗ Balliniea. Ptee di ecleſi Caſule Gallinic. In eadem charta paulo põſt hæc leguntur: De zerris Caſa- Ciapparum in territbrio Plaxæ. Hic itaque de Plutiæ antiquæ, quæ poſtea deſtructa fuit, ſitu & regione commentandi finem facere poſſumus, ver- bis illis Michaelis Plutienſs, Hiſtorici ccleberri- mi: Pro comperto hahemus multas colonias emiſ yh Plutiam, ipſumqme 5 voluti in centro nohiliorum ne- Pleta quaſt Megia Metropolis, erat in pretio. Orte- lius eam poſt montes E inn eſſe adfirmat. Ex quo quidem primorum cjus/ incolarum pru- dentia intelligitur, qui tam munitum, ubi ſedem fuam conſtituerent, locum elegerunt, cujus ipfi ſenſerant fortitudineni, & ſimul tam deliciòſum ad voluptatem oculis conciliandam. Nec minus 1Tivium] Bceoriorum non uno Hiſtoriarum locò Livium mentionem facere, recordor, e. c. Lib. xxxIII. cap. xv. Lib. xxxvr. cap. Xx. Quo varo loco Naones meminerit, me quidem præterit. 2 Cluwerius] Sicilic antiqua Lib. 11. c. . p 30. 3 Ira Cluverius] Quæ hic Latine exſcripſimus Cluwerii verba, infeliciter Chiaranda Italice verterat. 4 Donavit Conf. Lib. 11. cap. 1v. p. 94. 5 Pſamque] Corrupta hæc eſſe verba, non dubium eſt: legendum fortafſis: ip/ſaque. Quamquam ne ſic quidem diiicultate caren Vmilitudine conjicere tantum da- Ad alius cujuſdam montis, qui Mangone dicitur, Arabico quidem vocabulo, quod munimentum ſignificat, radices opidi alicujus rudera conſpi- duorum caſtellorum in Regni ta- bulario mentio occurrit. Comes enim Buteræ, Si- mo, die 29. Novembris Anno 1106. ca Prioratui Plutienſi, ordinis ſancti ſepulchri Hieroſolymi- tani donavit *. Privilegii verba hæc ſunt: Do e tota Sicjlia hunc armorum ſedem conſtituerint. 8 Præſidiis etenim & natura fimul loci corrohorati, ſolique una amœnitate allecti ſecure & placide vi- tam tranſigebant. Nova deinceps urbs, Piaxzia dicta, haud pro- plnia nora cul a veteri, de qua jam egimus, orientem verſus condita vſt, & ex veteris quidem illius, ficuti vi⸗ debitnus, reliquiis. liſdem illa adhuc prærogati- vis inclyra eſtt cingitur corona montium, qui theatri inſtar mirum in modum pulchritudinem cjus augent & tam idonca ratione diſpoſiti ſunt; ut & faluberrimum inde aérem & jucundum ea nanciſcatur adſpeẽtum. Gemellorum inſtar altiſ- ſimi & longi duo montes, haud procul ab En- na remoti, feſe extollunt. Qui a dextris eſt ad templum, quod S. Mariæ della Noce vocatur, porrigitur: ubi, procero mome, cui altitudo no- men rißa Galli fecit, relieto, occidentem verſus ſeſe extendit, ac finiſtro pede Belliam Namhaldum uſque calcar. Hic denuo meridiem verſus infle- ctitur, donec parva quidem, ſed profundiſſima valle ab ultcriori tranfiru prohibitus deſiſtat & in Ameimo quieſcat. Gemellorum alter arduus mons eſt, five, üt verius dicam, multi montes inter ſe concatenati, qui pariter meridiem verſus protendumur, poſtea per aliquod ſpatium ad o- rientem curſum ſuum proſequuntur. Quo pera- cto rurſus ſumma conſpicui amoœnitate, unde re- gio nomen Belliæ ſive pulcræ accepit, verſus meridiem ſeſe inflectunt. Poſtremo, Bellienſi * Me aee⸗ G eommumne ſt omnium mntium, adeoque ſtem Mangone offendunt. Hega auem zpn dici poleramt, ui Lalina Iingua ſ. illo theatro impleto, verſus occidentem paulatim deſcendunt, ut monti illi, qui Plutiam noam ſuſtinet, coronam perficiant, & altiſſimum mon- Cujus robori cum re- ſiſtere veluti nequcant, ultérius progredi non audent. 8 Opere pretium eſt, ut hoc loco Cuwerit de Plutienſibus hiſce montibus ſementiam expona- mus: Wovimus, inquit, fuiſé in Sicilia montes Montes K⸗ Auoſdam a magn umone denominatos, Fro. Mox pergit: HMRU Me mons, ew quo Chry- Vam oyiri tradit Vhiuß, Mibdoro plural numero dicitur HE zyn HE monteß. Vnde patet men- ſ i ehulum apud Vihium in vulpatis exem- Plaribus ſtyiprum et ⸗ penultimu Mmplici vcal e⸗ uem imperitorum Gynmmaticorum poſterioris ſeculs Me exſcripirum erroem nimis vuarem del in mil- e etiam aliis vocahulis dopyelhendas hodiegue ita9 vulgd a noſtris Sominibun, erium Grætæ lingl alio- Auin haud imperitis, uſirpatur. Ex a apud V bium ſeyiprione alius, Vuis ingens, Pazello naus eſ emor uri is Feræos huſte muntes paſim t6 in opere ſuo adpellawerit Aerios: quaſt apud Vhium prima Iittera A. in A chrupia t. Noe id errurem ejü purgade- it⸗ Au in ubuſdam Miodori exemplarilus ega- Iur ieu epnʒ uidpe, ſ ab altitudine id montilus vo- cahulum inditum credidit, ut abriurm montem dixit Vingilius Ecloga VI. & neidos Lih. vI. E5 vILI.. S abriam rupem Georgicor. Lib. 1v. acriasque Al- peis Geoyglcor. Lib. 11 1. & hc alii etiam ꝓcſæ paſ⸗ im; ſané id vocabulum zisdem litteris dicitur Gyæc te⸗G hon ſe⸗S; niſt ſrts Poc eriam corruptum judicaerit ah genuino jeehS Verum cum ſeS. omnium arborum aliarumque rerum celſarum trhe- roy, haud veri eß ſimile, id voci corto montium ju⸗ go pro peculiari propiaque adpellatione inditum ſo. Vent p. 326. 327. ———— r Ciuwerii] Siciliæ antiquæ] Lib. 1I. cap. vI. at hic obſervandum ea, quæ primo loco exhibet Chiaran⸗ da, verba, tamquam Cluweri, fruſtra apud eum a me quæ- ſita eſſe. Forte ex ſequentibus verbis, quæ vernacula lin⸗ gua male admodum verſa & pafſim mutila exhibet noſter; nos vero integra exhibemus, depromta ſunt. J. P. Chiaranda. A 2 Plutia in weao mon. Lde Vocahulum Piaza, /ve Siculorum dialoeto Chiaz- tium Her. 24 dpiud fonteit Gelæ amuis ito, a opidum uſue, cui vukari adpellatio Noara, inter Tauromenium 6 OrUm. 10 rum dicumur Monti Sori. Ad foutem vero Chryſe . P. GuaRaRP PLaTIA AnTIavA &c. 8 ſem NON montes amé / He id ℳ, à Junone: uemadmodum Neptunius mons dicebatur hiſce Hræis montibus obunemus, alio omihe Pelorus dius; ut ſupra Th. 1. cap. 6 docuimus. Deſcribun- tur autem Junonii iſi montes Piodoro, iu ſne lr 1v. hoc modo: H'yca zpn zær 7 TiuMi e5 6 Oot xœhNe 7e e 2 rLmoy 10urnrt ee Oeen dnsc 3 NmMavci ed wecklvut. roMMci 7. nys e Vrnr AeOpscæ 7 MM dc T0 2 tyoper xToli rernpccM. Pivat 2, pocn — X — keycho Aß S, cep e Kyibe „ 3 „ * 3 JaRNorroyrc, AAccoyr e dNcete Popeis Cvohlv. 0 * epy vapmoh dbropdr dnense oMMce chvohev, cuhnror Añb Gr. 0 2 Sparörec wors Kapzendoyio Nies vislohzvoy, JrpEæ „epeo ep vAMa veacot Popnylæ eg Tpo dyEnRenmnoy. P roorg f p copeyee ep en, e z86, 3 vOe dMoss oneteee, keohoNoysct evpn- brat 2 dhoucCöleeyoh Acvin, epſas er vns vie, 2 4 2 rhse 2 8 vuvorn S r Ovokvns Ic Ovns dvoxdc Ao. Te ſ „Suünt in Sicilia He- ræi montes, quos amcœnitate naturaque ac ſitu pe- ruliari ad recreationem & voluptatem æſtivam per- quam opportunos eſſe dicunt. multos quidpe fon- teis habent, aquarum dulcedine præſtanteis; ar- boribus omnis generis referti, magnarum ibi quer- cuum copia eſt: quæ eximiæ magnitudinis fru- étum, duploque majorem & copiofiorem alibi ter- rarum naſcentibus producunt. hortenſi quoque fru- étu abundant & vites ibi ſponte proveniunt: ma- lorumque ingens eſt ubertas; adeo ut Carthagi- nienſium exercitus quondam, fame laborans, in- de aleretur; nec tamen ſumtu, licet in tot mil- lia profuſo, montium copia exhauriretur. In hac regione convallis quædam arborum, divinum ha- bens decorem & dicatus Nymphis lucus exſiſtit. ibi Daphnin Mercurio Nymphaque genitum eſſe produnt: cui laurorum illic multitudo ac denſitas nomen peperit. ræörn 75 Ppx, inquit, id eft, in hac regione; quia non umus jantum erat momtis verte, quali eßt Ena vel Erlta apud Panormum ſod uia ingentem oocupahant Heræi montes zerrarum raltum; longe lateque dihuſum, ah opido cui vult * vacta ptum, uh Neprunio, ut aute ditum, Peloro unti conneltumtur. A occidente cita Alæÿ S Himeræ meridionalis fonteis Nebrodi ſive Maroni, n, u u m dicitur Madonia, junguntur. Vulgo nunc inter Maronem didtum opidum Noa- ammis ingens eÿus ſugum vulgo vocatur Monte Arte- ſino. Fohtes in iis ſunt atle Puwii innumeri. Sum- mn ebnum amenitas eß cinca Calacten, Auntium Aanum e o hodie vulbo vocari Caronia, S. Filadelfo ſu . Fratello, & 8. Marco ſpra o- Menſum et. Suh Auntio eriam, ſWe ut nunc locus vocatur, ſub 8. Fratello, aquæ iMlæ ſuut, a ve iſa dulces cœnmine, vulgari inolarum lingun Acque dolci. Faxollus Decad. 1. Lib. 1X. qup. 1v. poft de- Vriptionem Firaliæ ammis, prope cujus ripam ſniſtram opidum S. Marc, id eſt, vetus Agathrnum eſ dixi, ita madit Montes, qui huic flumini intus promi- nem, omnium, qui tota pene ſunt Sicilia, amœ niſſimi funt. nam licet excelſi ſint, fontium ta- men uberrimi ſunt, quibus loca ipſa redduntur ha- hitationi cultuique idonea: vinetis quoque, roſe- tis, olivetis, ac domeſticis omnium generum ar- boribus refertiſſimi, quæ toto anni tempore vi- rent, &, quod in primis locorum pulcritudinem perficit & amcœnitatem, ad collium vicinorum vertices opida ſunt frequentia & conſpicua, quæ inter prata ipſa ac hortos depicta eſſe videntur: rarum profecto tota Sicilia naturæ opus, quum 4 C conſtruendis urbibus architecti obſervari cæteri ferme omnes Siciliæ montes aut mudi ſint & horridi, aut ſilveſtribus arboribus & ſilvis ſo- lum amicti. Fane nulla alia inſulæ parte fam ſre- quentia reperiuntur opida quod ipſum amxnitatis ſertilitatiqus huſus ſol certum inditium t. Cæ⸗ terum NMAMAMLUM ille lucus · quo 1rabtu Hæ reorum montium ſuerit incerium et. Hattenus Cluverius. Qui quidem, poſteaquam de his ce- leberrimis montibus non minus ex auctoritati- bus ſcriptorum adductorum, quam ex conje- cturis egerat, quo ſpeciatim loco Nympharum Paphue. lucus, Paphnesque habitatio extiterit, non con- ttituit. Nos quidem ſi in Plutienſi tractu lu- cum illum fuiſſe dicemus, a veritate, opinor, non adeo remoti crimus. Vel Pindarus id per- ſuadere poterit, in deſcriptione fluminis Gelæ, cujus amcœnitas præterea a tot antiquis ſcripto- ſribus prædicatur. Nec minus omne illud, quod diverfis in locis de Plutienſis tractus divitiis ſcri- pſimus, unde Plutia proprii cognominis loco non male Opulentiſſima dicitur, ſine dubio hanc conjecturam confirmat. Penique magnitudo, dignitas & antiquitas urbis Gel idem corrobo- rat. Quod ſi enim ab Gelenſhus tantopere ce- lebratis ſimiles confictas eſſe fabulas, quarum fundamentum Plutienſs tractus, tum quidem Ge- lenſs, ſumma amcœnitas præbuit, dicemus, id ſimul manifeſtum erit, Daphnes, Nympharum- que commemoratarum ſedem in co tractu collo- catam fuiſſe. , Vumina, Fonteque. I Ontes hi ſcopuloſi & horridarum inſtar ſoli- LVAtudinum aridi parum Plutiæ utilitatis adfer- rent, niſi ſubjacentibus regionibus neceſſariam adferrent recreationem & retrigerationem. Enim- vero his impertiunt illi divitias ſuas, & per campos kmpidifimos, argentoque liquefacto fimiles flu-xlurii. vios diffundunt, qui & copia & ſalubritate aqua- rum & proprium & alienum folum amcœnum, utile & gratiſſimum reddunt. Quami hæc præ- rogativa habenda fit, vel ex eo patet, quod ex primis & forte maxime præcipuis, quæ in vo- lunt, præceptis hoc fit: Poſt falubritatem a- ris, copiæ & præſtantiæ aquarum ratio habenda eſt. His etenim malis, quidquid boni beneficio aeris humanum corpus accipiat, omne id aqua- rum 1Pindarus] Sine dubio reſpicit ad Olhmp. Od. 11. ubi poðta ſic: p. 9o. Kaveyrss ol roMnæ I'ago zco cixn Torapo5, PixsMlæus 7 kra Cꝙpaed. Qui cum laboraſſent multum animo Sacrum tenuerunt habitaculum Fluvii, Siciliæque erant Oculus. Nec enim memini, Golæ diſerte apud Pindarum mentionem fieri. Hoc vero loco Scholiaſtes jam per vorækeby Gelam in- tellexit. Facili hoc concedi poteſt negotio: at dubium ta- men eſt, an vel fic Pindarus Chiarandam juvet. Quod iegb ixne Gelæ commemorat, nondum certe lucum ibi Nympharum fuiſſe docet. Poteſt etenim & urbs Gela in- telligi. Ne de Ariſtarcho dicam, qui Acragantem, urbem, ad ejus nominis fluvium fitam, innui voluit. Vid. Schmi- dius Not. ad h. l. p. 104. Sed nec ea, quæ ſequuntur, argu- menta ſatis valida ſunt ad probandum, in Plutienfi tractu hunc lucum fuiſſe. Secundum tum valebit, ſi oſtendatur, jucundiorem nullum in Heræis montibus hoc ipſo tractum dari. At de hoc vel recitata Cluwerii verba ſcrupulum jnji- ciunt, qui ſummam eorum amœnitatem circa Calaen eſ- ſe tradit. PTertium multis etiam infringi poteſt. Ferri ta- men in homine patriæ ſtudioſo hæc conjectura poteſt. —— — Cat 11 Ol- Er- m 1- ui. M- m, — kod æ in vo- a - enda veſicio 20ua- mm — 11. ubi 12 fons ſit cum aquarum optimæ indolis canalibus. Quorum multi etiam longiores molendina plurima Salſo. runt; jam tamen verſus occidentem multum re- motus eſt. Oritur in monte Nebroide, hodie per cam terram, unde ful foditur, fluit, ipſeque Bratma. Gatta. opia earum diminuitur. ram, quam copioſiſſime irrigant, fœcundam ſi- imeræ nomen habuit, & ubi mari mergitur, Hu- uen Licatæ dicitur. Pluribus de co Fuæellus diſ- tienſe ſolum aquis amnis Bydemæ jrrigatur „ qui ex E [ dui hodie Bußarito, ſe Earta dici- rum malignitate aufertur. Si vero minori copia, voluptas pariter, quæ cx ſitu capitur, in- Hæ duæ conditiones per totam fere Siciliam mirandum in modum re- periumur. Momibus enim cum abundet, a6ris conſervatur ſalubritas: fluviorum & aquarum dein- de copia fertilis & delicioſa redditur; quoniam ex iisdem illi montibus labentes ſubjacentem ter- mul efficiunt. Atque hoc ipfum de Plurienſ tractu magis, quam de ullo alio, verum eſt. Ubi- vis in eo rivorum & fluminum conſpicitur nume- rus, ubivis colles & montes eminent. Hinc vi- ridis illa & amcna agri facies, hinc illa omnis generis fructuum abundäntia. Hinc illud OPU- LENTISSIME cognomen, quo inter omnes alias Siciliæ urbes ea ſola fruitur. Jira eß, in- quit Vrſo, in zmedio trium uminum Gelæ, Pelliæ S Buayiri. Gela & Puharitus hodie dicumur Ghiat- cio & Eliano. Wuare non immerito deliriarum ciwitas vocuri poreßt. Frater Michaẽl in Ficiliæ Ghrnico, ubi de ſiru loquitur Pluti, pariter ſic ſcribit: Ego autem, oculis cum vumnia cmnſultarem, vid per Hngulas Urhit pantes, aquæ ſomes, immo aquarum Humina multa, quc per dunales potiuntur, S cana- liculis ꝓᷣrantur. Cum veritate hæc congruere, a- pertum eſt. Nulla enim porta eſt, ad quam non in commumem verſant commoditatem. Quapro- pter primo de fluminum cclebrium aquis aſiquam ſubminiſtrabimus notitiam, deinde de aliorum etiam undis „quantum ad noſtrum inſtitutum fa- ciet, dicemus. Princeps ſeſe nobis offert Saſ6, quod lumen Plutienſis tractus limites aliquando conſtituiſſe fe- Madomia, & meridiem verſus prolabitur. Poſtea hinc fale tintus nomen Saſſ accipit. Glim vero ſeritrʒ nobis præter ca, quæ diximus, adnotare fuf- fcit, quod prope extra fines Plutienſes cum alio ejus tractus fumine ſeſe commiſceat, ita quidem, ut ex duobus unus Fiat fluvius. Sic vero akterum illum ſuſtentat & alir, ut proprium amittat no- men &, ſicuti jam diximus, cum Fumini Taca- 1 vocabulo commutet. A ſeprentrionali parte, qua Coro patet „Plu- quatuor naſcitur fontibus. Caput hahet Brabmi Vu- Ziug, verha funt Hanſti Mgri, qunduplem, unum æd memis cacumen, quol ſepꝛentrinem rehicit, en Vnte, Aui duitur Paradſus, herhus Plantitus virentibus exnato. Poſtea cum alio ſeſe mi- ſcet, qui in Bubudello emergit: paullo poſt tertio jungitur, quem Mons di Martio gignit: quartum tandem ex Polino fuſcipit. Pauſlo ulterius pro- greſſus, Salſo, uti diximus, confunditur, & alius civitatis ditioni ſubjicitur, cui & nos illum relin- quimus. Atutba, Vwe Bufurito, e Gatta Vumen. tur, olim Aatha dickus fuit, & in magno a Plurienſlu pretio habetur: non folum quod gemmis, quas ſecum vehit, dives eſt „ verum 13 etiam quod antiquis monumentis Pjuriam ditave- ——— Faxeilus diſerit] conf. ettam Cluverius Siciliæ Lib. 1. Cap. XVI. p. 209. LIB. L GAp. II. FrUMIRNA RT FonMTES. rit. Quapropter nos etiam, quoniam & hanc A 10 noſtrum ditat Hiſtoriam, quæ & veteres & re- centiores ſcriptores de eo retulerunt enarrabimus. Ex antiquis Vhiutejus meminit, qui ſcribit: cubes Siciliæ Vuiu, Ali pari nomine lapillos gene- rat, unde gemme Punt. Plinius? idem confirmat, additque, Acatem Siciliæ pretioſam fuiſſe habi- tam. Unde Sillus canit Valicus: — Er pellucentem lendenti gungite Achatem. Ex recentioribus Marius Aetius, Syracuſanus, en uwii ad diverſtrium Gutiernam Shmerpo hauriun- rur, unus Buharitus, ſecens nmen, ut non longe hur ſecit mentinem. Alter a Paliconia capit im- rium. Plutia vero unc Platia, Vs popuſa amna, Aboyihus ac viretis referta. Tuno Eꝗ op- Pidum, haud multum emotum, Aidonem, Cſalpi- os Gallos, numc Lmburdos, a Placentia urhe - ducda colonia, quod ebrum utumtur ſermone, ipſ cre- umt. Paulo poſt: Kurſus ad Leontinum apſus Smethuß amniß, Lebmtini agros Shmetho allui Thucy- dides, Srabo Cutinenſes Teontinis conjunbos, Sy- erbo inuſos probat. Ita ut ex Aetio diſcamus mero ſeſe conjungunt, & haud procul Putia eum cap. . De Smetbo & dilapſo juuta hoſpitatriam ſabenuam a Gutrerna nminatam, Huwiu Bufari- an longe a Pluria urhe exortus, ei ad ſnſtram uii Vuwium recipit. Pariter Verſo· In medio trium Muwiorum ia eſt Plutin. Primus dicitum Gela, Po- lein in vulle della Muliano ſwe . Gregori naſtitur, aud procul a Pluria. ctiu his aut ſimilibus verbis hunc in modum eum de- ſcribit: Tribus fere a Pluria millium paſſibus re- gio eſt in altiflimo monte, dicta Muliano, ſive F. Syegorii, in qua fons aquæ dulcis ebullit: qui dum Per hanc terram currit, uti dictum eſt, nomen Buharito ſortitur: paulo poſt a terra, quam rigat, relicto primo nomine, ſecundum ſumit, Ahnno. Aliis deinde ſeſe miſcet rivulis, qui ibi ſcaturiunt, & non milto poſt per radices montis cujusdam, qui gemmis, ut ſun Jaſpides, Bcrilli & ACA- TES, abundat, labitur. Harum plurimas dum in finum ſimm recipit, ob iſtas tor gemmarum pretioſarum divitias infignem famam accipit, & AGATA ſive Acurhe, de quo hic nobis ſermoeſt: hodie corrupte dicitur Gata. prope Gutternam primo aliis minoribus fluviis, po- ſtremo Simertx commiſcetur, ſub cujus ultimi no- mine prope Lenrinum in mare Firuhm Orientale delabitur. Tanto probabilior hæc Aegambii opi- nio mihi viderur, quanto melius præ omnibus ajiis Sii fupra adducti deſcriptioni congruit, qui, ad imitationem Nrglii, civitates enumeraturus, quæ bello ſecundo Punico cum Romano imperio ſe ſo- ciaverant, inter quas, teſte Malaterra, quem A- Lanbiu adducit, Plutig fuit, uti ſuo loco videbi- mus, — — ——— 1 yiun] riro d⸗ Fuminihus pag 6. Cluverjus 1. c. Lib.1. pag. 201. pro lapillos generat, legi vult: lapillus gensratur. 2 Plinius] Hiſtor. natur. Lih. xRvVIr. cab. x. pa· 738. Ver- ba mox Clkverius dabit. 3 Silius] De hollo punico Lib. xTv. v. 229. — 4 Ex recentioribus] Omittit inter veteres Solinum, qui & rius jamjam ſuppeditabit. — Cicero de quo) de opido Plutia nimirum, non de Buf⸗ Varito. 43 qui Anno 1/37. floruit, ſic, ubi de flumine Sims- 1o commentatur, ſcriptum reliquit: Puo pnæter- 4 Putia oppido. Cicero de qubs in Verrini acioni- Buuritum unum ex illis eſſe fluviis, qui cum Fi simeto. ſoriri, Neque ab hoc Fazellus diſſentit Lih. II. illubiuur. Neque Maumwolhcus Lih. T. Bruaritum die Gbiacæio ſwe Ciozzo, ſecundus Bellia, tertius Buharito. Arque Pic quidem Bußritus verſus orien- Alegumbius longe diſtinctius Alianc. relicta ſecunda adpellatione tertiam adipiſcitur ucitur Ulterius adhuc Gatta. Progreſlus Tenchio dicitur, ſive Aempio: denique cap. V. Pag. 14. hujus fluvii meminit: verba itidem Cluvs- — erraret, ut circa fluvium hune Aathen, de quoſ etiam immemoruti ſcriptoribus ſint amnes tamen quig Agathes in Sicilia. 16 erat, in quo 18. Muſæ, cum inſignibus ſuis ſin- pidiimis & adſpectu maime ſucudis, quem ego ex 11 mus, vicina illis fumina recenſet. Poterimus hic adjungere, Cnverium, cum de rebus a ſe remoti- oribus nimis diligenter exponere vellet, quas in ſcriptoribus obſcurius litteris eſſe traditas invenc rat, nec ex fide dignis relationibus acccperat, coattum fuiſſe, ut in minoribus quibuſdam rebus agimus, evenit. Nos itaque nihil aliud trademus, præter id, quod experientia nobis confirmavit, & diligentiſſimi ſcriptores docuerunt. Sed exami- neins primo Cluwerii ſententiam/ qui Lib. 1. cap. Fv. ita ſcribit: 1 Cæterum Filius Lih. NM ( qui Domitiani vixit temporibus, Imperatoris Roma- ni, cui fuit cariſſimus) uhi populos Sitiliæ ehnumerdu qu arma ad hellum Puuicum Vcundum Komani cbn- 7ulerunt, per Pumina eorum ſiius, ad imitationem Vingilii, indicat itu canit: Venit ab amne trahens nomen Gelaz venit Haleſa; Et qui præſenti domitant perjura Palici Pectora ſupplicio: Trojanaque venit Aceſta Quique per tneos Acis petit æquora fineis Et dulci gratam Nereida perluit unda: Pmulus ille tuo quondam, Polypheme, calori, Dum fugit agreſtem violenti pectoris iram, In temes liquefactus aquas, evaſit & hoſtem, Er tibi victricem, Galatea, immiſcuit undam. Nec non, qui potant Hypfamqué Alabimque ſonoros: Et perlucentem ſplendenti gurgite Achatem: Qui fonteis, Vagedruſa, tuos, & pauperis alvei Hipparin, ac facilem fuperari gurgite parco Pantagiar, rapidique cojunt vada flava Simethi. Littora Thermarum, priſca dotata Camœna, Armavere ſuos, qua mergitur Himera ponto In ſeprentricnali latere inſulæ quamwis haud eritu „ heit ſplendenti, ſwe perlucenti gurgite dicarur ſe ACMAMEh; nullum Mic reperi, ui Poc epitleri N merito ac jure ferrẽ pohlt. in oriemtali vero latere ommes nobiliores Vuwli nomina amiqua apud aubtores halem. quæ ſupyu enplicawimus. in meridionali lalers vi ul- jum immemoratum reperias, præter duos inter modo expoßros, Hipparim atque Gelam ſuorum alter mi- nor, 60 Gelæ proimus, vulgo numt dicitur actolis Mammuzza: alter major &ᷓ em nohiliimis unus 70. vius inſulæ, Drillo nminatum. aquis ſ quis alius lim- eo angumento antiquorum ilum Achaterm ſe conjece- rim. De hoc amne ita Vibius Achates, Siciliæ, ubi pari nomine lapillos gencrat (Iego lapillus ge- neratur) unde gemmæ fiunt. Et Plinius Lib. XXX. cap. X. qubd eß de gemmis Achates in magna fuit auctoritate: nunc in nulla eſt: reper- ta primum in Sicilia, juxta Humen ejuſdem no- minis, poſtea pluribus locis; excedens amplitudi- ne: mmeroſa varietatibus diverſis mutamibus co- gnomina ejus. Vem Solinus cap. N. Achatem la- pidem Sicilia primum dedit, in Achatis fluminis ripa repertum, non vilem, quum ibi tantum re- periretur; quidpe interſcribentes eum venæ natu- ralibus ſic notant formis, ut, quum optimus eſt, varias præferat rerum imagines, unde annulus Pyrrhi regis, qui adverſus Romanos bella geffit, non ignobilis famæ fuit: cujus gemma Achates gulæ, S Apollo tenens citharam, videbantur, non impreſſis figuris, ſed ingenitis; nunc diverſis locis adparet. Hac de re ita Fazellus Decad. J. Lih. I. cup. IW. Achatem in Achatis fluvii, hodie ——— —— — — 1 Scribit] pag. 201. Ceterum apud cChiarandam poſitum male erat cap. ro. quod correximus. Frequentibus liber ille operarum peccatis abundat. 1 Qui Domitiani] Hæc de ſuo addit Chiaranda de Silio. . P. GR1ARAMDA PILATIA AMTIaV A, &c. A Sicilia prodidir. Et mo: Sicilia gignitur, quod albæ venæ tranſcunt, nobis incomperti, ripis inventum, prima omnium Hunc lapidem, qui in per varios colores interdum Græci lcucachaten appel- lant: a quo plerique Aicatæ urbi inditum fuiſſe id nomen & Acharen fluvium amnem eſſe Salſum conjiciunt. Ihſe Huxellus pohea ejudem Decad. I. Lih. V cap. TI a ſalſedins Huminis Salſ dictum do- Licata: quia Græœcorum aMvnon Latinis eſt falſum. Ego vero, ut ante dixi, mur infra vertis irrefra- galilibu ub documentis demonſtrabo, Salſum aMue % veterum Himeram. Hactenus Cuwerius. Is ve- ro, dum Fuzellum impugnare vult, non ſatis ef- ficaciter, ut mihi quidem videtur, probat, eſſe eum altérum illum in meridionali parte fluvium, ter aquas ſplendentes & lucidas adfert: rquaſi pul- cræ eſſent, inſtar lapidis Berylli, & corrupte ho- die diceretur Diillo. Quod vero Achulem ſub hoc nomine in mare ſeſe præcipitarc adfirmat, ma- nifeſte fallitur. Sub Simetæ enim id facit nomi- ne: nec minus ſatis amplum terræ ſpatium ſub A churis vocabulo permeat. Mihil novi eſt, fluvios nomina a terris nanciſci, eaſdemque, dum ad mare labuntur, multis inſigniri vocabulis. Mobis ve- ro, cum veritatem inveſtigemus, omnem Fime- 1æ curſum perquirere, ab origine ejus ipſa, ne- ceſſarium erit, licet id Akgambius S& Aretius, uti vidimus, fecerint. modò contendit contra jaudatos ſcriptores, Fi- metam illum eſſe amnem, quem hodie della Giar- retta dicimus, idcirco nos quorundam auctorum producemus teſtimonia, co conſilio, ut eruditus ſſector controverſiæ ſeſe judicem præbere poſit. Srabo Lib. VI. * ab ipſo laudatus Cluwerio, Fa- zello favere videtur: xcræ ; ait, omèp Kercinne r2 Ksrdehm, coreroyra ror Arhatsis pso⸗ „ 76 Lohaibo Foræhh, gtopri eis 7 Karca. Id eſt: Fita ſunt Centuripu (hodic Ceni orbi) ſupra Catanam, Mrmæos montes attingentid &5 mæhum Humen, uod in Catanen/em agrum defluit. Jam vero ſi hæc verba cxaminemus, aliorumque ſeriptorum auto- rirates adjungamus, alia longe, quam Cluweri, emerget conclufio. Virgilius nimirum dicit Eui- dor Lib. X. v. 604.60. ymthia circum Vumina, pinguis ubi &ᷓ placubilis ara Palici. in hæc Virgilii verba: Symæthus fuwius eſt Sici- liæ, a ege Shmætho dittus, haud longe ab urhe 2 ri poteſt, ut ad fuvium, qui hodie Giarretta vo- catur, hæc teſtimonia pertineant, quoniam non vicinus eſt Palcis. Bene vero ad alterum il- ſlum, quem Fuzellus 8c Aretius deſignant, adpli- catur. Deinceps quòd Cataneæ in Surabonis loco mentio fit, id hand urbem non multum a Fimero eſſe difitam, indicat. Glariſſime omnium Scyla- ci « hæc confirmat auctoritas, quam idem adducit Cluwerius: rdhMes I eic 2or 7eRec S eRAnidns æe. Mecoyn 2 M, Tevpohvov, Nak G. „ c6— rohm, Aouo . PöpeihG ora, 4) wöMe Meyaels 2 Mh oeG. Hoc eſt: Vybes a Pe- loria- —— 1Quuß pulcræ] Neſcio, quid frigida hæcce derivätio Ric ſibi velit. Quam ſi Cluverii fuiſſe putavit bonus Chiaranda, certe id ſibi, de quo is ne cogitavit quidem, perſuaſit. Cluveri hæc eſt argumentatio: Silius pellucentem gurgi- tem Achati tribuit. Atqui Dirillo limpidiſſimas vchit aquas. Quare hunc Achatem eſſe non improbabile. add. Lib. 11. cap. 1x. pag. 34). 3 Strabo! Lib. vI. pag. 162. ed. Baſil. 1549. fol. Cluverius non habet. 4 Scylacis]) in ꝓeripilo T. I. Geographor. minor. Græcor⸗ Jo. Hndſoni. cet eÿt adpoſitum opidum Aicutam quod vulo voatur Et quoniam Cluwerius omni Palic igirur ara Symærpo vicina fuit. Servius ita 1 Cutanenſt: citu quem ſunt Palici Dei. Et Vius. Simeru, Ficiliæ, vicinus Palicit. Non itaque fie- Simetus. 2 Cluverius omni modo] Facit id Lib. 1. cap. x. pag. 124. qui Mirillo dicitur. Nihil enim argumenti præ-Dirillo. hal In 33 L13. B hus amnis, & unbs Mpanis, ac portus Niphn. ellus Sc Ahetius nominant; non de fluvio Giar- retta. Ipſẽ vim hujus argumenti perſpicichat Cu- verius, & proprterea hæc fübjungebat? Vic uam- „ Eap. III. Aéarurs, sivE GarrA FbvIus. 14 orinde Græcæ ſumt iſæ Meſans cum periu; Tau A hodie Gartn dicitur. Atque hæc fint, quc de romenium, Nauus, Catann, Leomini . )m Ordo hic, quem in enumeratione urbium & fu- viorum orientalis hujus Siciliæ lateris Feylax ſervat, Smgthum Leontinis & Magun kuiſſe proximum, aperte docet? quod de eò verum eſt, quem Fa — vis perperam Shmæthum pohponit Toriæ amen di- adjungendi præberem. S tüimus Quanta ea probabilirate gaudcant, eru- diri lectoris jüdicio relictum eſto. Nos, cum alia deſtiruti fimus notitia, nihil abſolute adfirmare audemus. Aliquanto tamen plenius de hac re diſſerere volui, ut aliis occaſionem ſubtilius in veritatem inquireudi darem, ſpatiumque huie * conjecturæ noſtræ veram certamque deciſionem ſhoc fuvio GATTA ex ſcriptoribus Colligere po- ſerte bunc ad Lebntinos urbem ſatuit unn um Mio- duuo. Quibus verbis duo dicit: primo temere in CAPU P co Slatem egiſſe, quod Teriæ ſive Giaretæ H vnæœrhum poſtpoſuerit; quam in rem tamen nullam, S G ela P luwiu. — Præ-irl. quæ perſuadeat hoc, rationem commemorat. pu Deinceps, ſeipſum Teominis vieinum illum eſfe, T amnes ipfi perpetua juventute florentes de ho. iſtimarc. Quæ civitas cum haud longo inter? 4 Nfe narrarent; æternoque fuo murmure priſca ſub allo a Catanen diſtet; non adeo mirum eſt, ſeri documema confirmarent, nullum prope Edele cela du- ma- rores utramque, & modo harc, modo illamy in deſi- teltimomium de illis reperiretur. Cadurit magn viu. „ gnando hocce fluvio nominaſſe. Idem Clariusadhuef cwtates, ingentes moles ſubvertuntur, firmif- 12 e alio 17huchdidis loco adparet qui Phr V itat ma munimenta debilirantur, & qug immobilia wios Nopsvöhezyo M em Kacnng; Moanro er] 16 Zoaib⸗ & ternitati dedicata videbantur cum tempore mare ree ee Id eſt: Pyufolti Cmanm ver atteruntur. Fluvii véro, dum femper renaſcun- ve⸗ Vus cxtra poſuers ad Wmhum Mumen in ag7 Leon- ſtür, in perpetuis curſibus ſuis xternam conſer- — ne. 8 ꝛino Pilucide ex hoc intelligitur, Tucydidem c vant juventutem, & licet ipſi non loquantur, — imetbum in agro Leuntino collocaſſe; attamen vi- ra ramen teſtantur eſſe, quæ ſcriptorès de illis tra- uti cinum Catanenſ. Nil itaque impedit, quo mimis dunt, ſæpiusque de vicinis urbibus notitiam no- . Huxell & Aretio nos adſungamus, Fimæthumque bis ſuppeditam. — d hoc loco nobis uſu venit, Fi. non eſſe Giarrettam aut Nyiam ſtatuamus. — quibus celeberrimus fuvius Geln urbem magnam, Sed poſteaquam evicimus, Smætbum Teominit etiam Gela dictam monſtravit. De qua ita com- Pauli vocatur, non vero illum „cui Gihretta no- mine, deinde de urbe ab eo adpellata, poſtremo 8 men eſt, ſequitur, ut diſpiciamus, quomodo is nus ſ. idem cum Ahate ſit. Clwerins Lih. M. cap. 1x. F. 2 18pag. 341. de Palicii 8c Simeto ex Matrchio hæc en derivatur, quod idere ſignificatʒ cui dedu- *is· habct Macrhiut Saturmlium Pib. W cp. Xvift. ad Cioni ſola vocis ſimilitudo, inrimum admodum b ra mentatu e n Sicili Syetus fundamemm, locunm focit. Lingua Arabica ea- ſu Jovis gravida, metu Junonis optavit, ut ſibi D aquam ſigors rretam. Et certe a Piutienſhus „ terra dehiſceret. Factum eſt. Sed ubi venit tem- dicitur Vuwius glacies, (d Cpiactio) vulgo ab recen- pus maruritatis infantum, quos alvo illa geftave- tioribus ſcriptoribus fluvius Teryæ no quoniam o 5 rat, recluſa terra eſt, & duo infantes de alvo Tha- prope hanc urbem mari mergitur. Erymohnu 2di- 1, liæ progrefi emerſerunt, adpellatique ſunt Paliciſ cit: Gela, urh Ficih . vocnu Vumine Gelk ui n ren ſue, quoniam prius in tertani merſi, vero Numen ſe voearun ah 00 u0 ſuſta bhciem denuo inde reverſi ſunt. Nec lonhe inde lacus; Pignatr. Sephnn Epitom. Geln urhs Sici vo- breves funtʒ ſed in immenfum profudi, aquarum ntu 4 Humine Cela vero ah eo, Iuod uhtan gla- ſaturigine femper cbullientes; quos incolæ Cra- ciemm pfæ ſ6 ſera. hant enim, addit, oppidoum Fr teras vocant. 3 Hæc qua ratione vera eſſe pote- lorim lngud Gelam diei aÿumt. Nicolaus Teontiu runt fi Clurerit vera Ui Kententia? Ab hoc enim! de vur 1/ L. P 4 Celn e ui deßnin loco amnis della Ciaetta longe diſtat, cui ta ita: Lu Auoiut, hnn geſ e e men Smætbu vicinus eſſe dicitur. Neque quid- d ſl⸗ men ſeperiſe dicitur Gela enim patria F- quam cum juvat 1 quod hunc non Sinærhunm led E culrum lingua, Fruinn appellatur. Claudianut icem eſſe dicit. Quatuor enim cum inmhus Comelebrant. S eterls contfunderetur, mhu febat. 5 Qare tandem concludendum eſt, quod, cum Puapt- ium de ſitu ejus in Seha aganus. MNomen Gein quihusdam, a Græco vocabulo Celaa gla- — Sici- 4insꝛ h urhe e fieinenn ta vo- non um i- * * ius in indice flämimum: Gela Vumen, a qun ginen u aelli S& Areri Prie vicinus ſit, & Unus ex gol⸗ ideriqiie progredien ——— —————— — ci dd varia nanciſcatur nomina, & inter alia nomen Cutta ſive Aata, hunc ipſum eſſe fluvium illum Awi Achatem, quem veteres commemortit, qui vulgo es aP⸗ 2 — Lib. vr. p. m. 296. ed. Tüb. 1596. 8. jni⸗ 2 os verſus Virgili nimirum „Eneidos Lib. 1x (non 3 6 Apud Cluverium elt) v. 6o1. —— 6o;. Ceterum; nio lic 4 S Macrobii verbis omittit, quæe cCluwe 6 ade pit em verba hæc Matrohii ita, acfi Cluvurii eſſeñt „exſcrit it: Cluverio, ait, coſi ſcriue de' Palici e Simeto; dud in verfione correximus. Verba Macrohi extant. p. 512. ed. Füßd. Bat 15)0i 63 Hæc ud 5 Hic Chiaranda iterum incipit. rumqus lingua. 3 Auam eum juwat] Picit hoc Tẽh. 110 rap. Ix. 4 Claudiunus Tib. xrri.] Locus legitur Tib. 11, 4. vaßri verum unt amhem eſe antiquorum Erycen, ruinas- Proſerpinæ. 4d ntei 4½ mMil Catalfano eſe roliquias veteris 5 Fibins]) Hujus verba ſunt Gela 2 Sii, 75 ozi- ur js Eryces, ex Matrobio ſmul e Stephani Epitom atore ajſtu dum. 3 6 5 22 * S * S — Tatina] Celu fermone Latino n agüam frigore ahsdeican n r wer, xꝑgnttei 2s. 4 N be Ivoleorae F , e Hec verh Sie unt vo⸗ ce r. Chiaranda multa ex Claverſ, uibus utitur, ⸗ veterum teſtimonia deſumit, quod vel Ric euivis manife- ſtum erit. 3 hel Cren Kec: ri 6 , e n Pee. ſwneee, r e er⸗ 2 27 Gmxb Oavñ xt TeuiMy , MepeN. RHæc ultima vero Chiarands vertit: Ranc enim pidoyunz Siculo im lintua. Sine dubio reddenda ſunt? Opirorum Sirulo- 3 — muſt. m bu t aqus pu 14 Grxco 8 * * ½ 1 5 4 1 3 63 n — S Putimus & Antiphe- mus. 20 11, LNDAM. 7u0 nomine poſtea aljetto 4 Pro- Vuente Vumine Acta eſt GELA. pſe amnis Gela Ehiaceio Ruvius. etu Bellient oritur, confunditur. Hunc amnem um aliosque contendit. Hinc ait: 6 Immenſum ui hujus lateris mawimus & rotius inſulæ jongiſimus, u unt tu Salſi: hic quidpe antiquorum eſt ipſa veterum teſtimonia, & veſtigia quædam ſeu ruine, qu adhuc conſpiciuntur, una cum tra- xryx eivi- tus. nee re 3sre. ſub init. Tib. vt. p. 26). in verſio- LP. CutakAkpa PLArIA AnrIawa, Sec 16 oppidum. Durit. ah 6 acupiſe nomina; ſcilicet Gelam. 2 hucydides ? Lih. V. Ceham, Antiphones e Rbodo S Eutimus Creia colonias ducentes, qubrum opern cndidorunt annos gunraginta quinque puhquam haſ ndi væ fuerumt, impſilo a Gela urhi AMtu. Vigilius nmami qub Cgla Muwi cugumine dita. Cueriu 4 Cela Siciliæ, a uo Oppidum en Vibio ſtilicet, Nuiuß Gelz ait gulppe Duris Plerajue Si h urbes ab amnibus nomina accepiſe, Sracuſas, Celam, Scc. Speciatim de urbe Gen ita ſcribit: s ℳ initio autem, cum cbnderetur, dibia fuit oĩ Niv- hodie vulgo accolis Fiume di Terra muova cugnomi- natur ab vppido, Juod ah oßib ejus D. pahus in occi- dentem diſat. Vide vero, non a nobis ſo- lis id inteilectum eſſe, unde Geln dictus fuerit, & unde civitas denominationem acceperit. Jam ter- tium eorum, quæ nobis propoſuimus, quis ejus in Sicilia ſitus ſit, explicare reſtat. Quingentis fere paſſibus a Tera Nowa, fluvius quidam in mare ſe præcipitat, qui hodie ab op- pido illo umen terg nowe dicitur. F verſus Se- tentrionem paulo ſupra Plutiam veterem naſcitur, ibique ab incolis vocatur Flumen di Giozæo, poſtea ad radices montis Armerini cum alio, qui in tra- di Ghiaccio, ſive vernaculo ſermone di Giozzo, vo- catum, Phlippus Cluwerius, evidentiſſimis indu- ctus rationibus, eum ipſum, quem quærimus, & quem veteres laudant, Gelam eſſe, contra Fazel emanumt illi, qui eum ſuwium voluerunt eſe Gelam, Hmera. Paulo poſt: 7 Gola igitur a nißra fui meræ ripa ac longius indo dita. Et alibi: * A ntes Gelæ ſuminis ſiwe opidum, uod num vulto di- ritum, Chiazn. Nos breyiter rationes, quas ille adduxit, colligemus, nec carum, quæ alii adtu- lerunt, obliviſcemur. Hic itaque ſeriptor Macrobii innixus auctoritate Lihro V. Saturn. hunc fere in modum diſſerit. Si ex iis, quæ veteres memoriæ prodiderunt, ve- rum fluminis Gelæ locum reperire cupimus, hæc ditione nobis adjumento eſſe debent. Principio prope Monam, hodie Mineo, ad quatuor millia paſſuum verſus feptentrionem, collis extat, inſ vuo magna quondam civitas Er ſita fuir, in cu- 2 8 ½ 3 — * * 1 Durin] Quis ille ? dicam. Stephani eßitomator eüm lau- at: On0 Qe r. æi vMee Pinn en ie F d⸗ Swohhehret, Toghnc6, TiM. 2 Thucydides]) Tiah N A'hripne S r P'du ZriteG zu Renrn⸗ zvixge a re xo4 xrihu etr vihx⸗ 2 rer xpg o0 s 15 Tuggkc unn. 77 keh woe d P Ten⸗ ne vetus Fditio habet Anriphones pro Antiphemus. 3 Virgilius] neid. Lib. III. v. 70. 8 4 Cluverius] Nihil horum verborum, quæ ne intelligo quidem, apud Ciuwerium legitur. Forte ex Vibii & Srephani, quæ jamjam dedi, locis compoſita. 5 ta ſcribit] Sicilis Lib. 1. cap xv. p. 190. Hæc verba accuratius, quam quidem ea in Veteri Fditione legeban- tur, hic ex Cluverio dedimus. 7 Paulo hoſt] Hæc Cluverius hahet cap. xvr. p. 215. 10 eum integrum vid. infra p. 41. (Hitionis Veteris ad marg. notata. 8 Er alibj] Lih. 1I. cap. x. p. 340 9 Fic itaque] Quæ de Gela hic noſter haber, non una ſerie a Cluverio, nec eo locò, quo ex inſtituto de hoc amne agit, diſpurantur, ſed ab illo ex aliis ejus diſquifitionibus paſim non indiligenter collecta ſunt. Optime vero feciſ- ü loca Ciuwerij notaſſet, unds quæ narrat deprom- rit. Pjeraſyus Ficulurum urbes ab A jus quidem radicibus adhuc hodie aguæ cernuntur Palici. Atque hoc veluti certiſſimum ex anti- quis & recentioribus ſcriptoribus fundamenti loco ponendum eſt. Ex hoc jam loco cvidens Cluws⸗ vius argumentum ducit, Huvium Gelam eum eſſe, qui Plutiæ vicinus eſt⸗ di Gioæo dictus S pro- pe oppidum Verram nvam muri feſe miſcet, non vero Salſum, quem Fazellus vult. Adfert hanc?? in rem Celii Sracuſani Lib. N. Ker. icul. aucto- ritatem, nec non Macrobii Lib. N. Nuturn. cap. x1x. qui ad alium quemdam antiquum auctorem, Calliam, provocant. Omnes illi ab iſto Ecis, ſive Palitiorum, quem jam conſtituimus, joco uſque ad Gelam, undecim mille, ducentos & quin- quaginta paſſus, ſive nonaginta ſtadia Romana mu- merari, ajum. ſcem & Plutiam, ubi Gela eit ille, quem Cluwerius indicat. ? In mnediterrumeis Palicorum lacus xc. ſa dia, id eſt x. circiter millia paſuum ab Gelbntiumkalici. Vnibus abfuerit, ꝛeſle Callia. Mox ſubjungit, tot ot vero exacte ſunt inter Eyy- itidem paſſus inter Palicium S Pinzzamn eſſe ot ſcilicet ſadia, duæ ſunt millia x1. Cᷓ paÿ CCL. deprebenduntur ehſe inter urbis Eryces vcſtigin l Fon- eß Gelæ uminis, we opidum, quod vugo numt i⸗ citur Chiacæa. Neceſſario igitur conſequitur, Golnm illum eſſe, quem quærimus, & non Falt Jun, ad quem ab co loco prope quindecim paſ- ſuum milſia computantur. Hic vero animadvertendum, quod provide Clu verius ſtatuat, Cailliæ milliaria de eo ſpatio, quod i ab Ere ad fontem Gelæ protenditur, non de eo, quod ab illa ad maris decurrit oſtium, intelligenda eſſe: a Paliciis enim ad oſtium Gelæ Gelæ XXxvI. millia paſſuum numerantur. Cum ipß Palici, pergit Cluverius, ah oßio Gelæ amnis RRxvI. nllin pnſ⸗ Vuum ahſint. Quare licet hoc modo etiam ſatis efficaciter, quod ſibi propoſuerat, adverſus Iu- 2ellum probare potuiſſet, non poſſe per Celam Salſum intelligi, cujus oſtium ab co locò xv1II. abeſt milliaribus: attamen quoniam ope fluvii ci- vitatem Gelam querebat, quam mediterraneam fuiſſe noverat, & Callias Paliciorun ab ca, non vero ab oſtio maris, diſtantiam, notavcrat, id- circo paſſus illos numerat ab Ercs ſive Pahctis ad tontem fluminis Gelæ, cui propinqua Gels civitas eſſe debuit, non vero a Palciis ad Nrram noam, quæ multum diſtat a Gela urbe mediterranea. dem aliud argumentum Ex Antonini petit iti- nerario quod ſi hic etiam uſurpabimus, eo ſecu- rius progrediemur tum ob hiſtoriæ veritatem tumineratiu- oh antiquitatem etiam ſcriptoris, qui multas urbes & habitationes antiquas, additis eorum diſtantiis, ſenumerat, diligenter a Cluwerio inveſtigatas. In itinere a Gatana verſus rigentum non paucas ob- ſervare poſlumus, & in his Gelam noſtram, ejus- que Huvium. A Carina Arigentum, ita hoc iti- ncrarium ⁊ manſonibus numt unhitutis M. P. VCT2?2 ic Carana Cupitonianis NXM. Capitonia XX. Ahiloſophianis N. Gelaſium Philoſophianis KX. A Catana igitur uſque ad Philoſophianam „hodie Fof- ſana, quam fluvius Gela præterlabiturʒ ſunt KL.V. milliaria. Jam ſi Pazellus vult, Saſum eſſe Ge⸗ m, neceſfarium eſt, ut a Carana ufque ad Sal⸗- F /im itinere per Philoſiphianam inſtituto XLV. 1Autorem Calliam) Hic Callias, Syracuſanus, d⸗ Re- hus Siculis, quem Macrobius, atque ex eo Cluverius lau- dat, unus idemque videtur cum Celi⸗ „itidem Syracuſa- 10 2 In mediterraneis] Non potui, quantumcumque quæſi- verim, hæc apud Ciuverium verba reperire. 3 Tor ſciliwer) Hæc habet Cjn verius Lib. 1. cap. x. p. 349. , loco non extant, quæ hæc verba apud noſtrum præ- 4 Linerarium] Hæc Antonini verba nos emendatius ac ea in Veteri Editione legebantur, exhibemus. Eryx, ſive i iis a4 iwits nea. it iti- d ſecu- em tumtinetuiu 8 urbes millia paſſuum ſint 8 25 alſo ſive Licuta ad Arit gentum XLVI. millia paſſuum reſtent, ut Auo- nins perficiatur numerus. Utrumque vero falſum eſt. Quod ſi vero conſtituamus, Gelam fluvium i- lum Plutiæ vicinum eſſe, aperte videbimus, mil- liaria noſtra Antonini computationi reſpondere. MNam a Catan ad Philoſophianam XLV ſunt, & ab ca uſque ad Ayigentumn XL.VI. Cluwerius ſic fri- bit: A dicto Capitonianorum ſilu millia pr XM. em pergas PMOOPMMAMVA hahehi. Mox addir: Ad ſomem Gelæ anmni) ui vuari nunt actolis adpellutione eßt, Fiume di Ter- ra Nuova. Unde ſic concluditur: Si ad Philoſophianam ſunt KXl. millia paſſuum, id quod certum eſt, neceſſarium quoque, ut ab ea- dem Capitumiann ad Salſum totidem ſint. At ve- 10, etiamſi ad maxime propinquam ejus partem migres ſub Calataniſeta, tamen a Philoſephiama muſta adhuc milliaria, antequam ad Salſum venias, peragranda ſunt. Ex Ammini itaque & Clunerii ſementia fieri nullo modo poteſt, ur Falſus Gela ſit ille, quem inweſtigamus. Optime vero cum illo componetur amne, qui prope lutiam naſci- tur, & apud Tram norum mari abſconditurʒ cui opinioni & Antonius Voro, Algambius, aliique, quos illi laudant, adſtipulantur. 6i ejuſdem Linerarii beneficio alio modo hanc veritatem ſtabilire animus eſſet, apertiſſime id conſequi poſſemus, ſi ab Agrigento initio facto per oram maris verſus Syracuſam pergeremus. En ver- ba Annin Ah Arigento per maritima oca Sraciſa Dædalio — — XVIII. . Refugio Chalis — XVIII. 8 Falſus mcœnia Plintis illius, ſive Ph ntiæ, hodie Licata, alluit. A Plinti vero uſque ad Gelam hic XVIII. mumerantur millia paſſuum. Qui ergo Gela valhus eſſe poteſt? cum hic Phintiam alluat, apud Gelam amnem fuiſt urbem olim Gelam Vupyn ohendi. Concludamus igitur, amnem Gelam il- lum eſſe, qui prope Plutiam naſcitur, totamque regionem illam irrigando amcœnam ecam reddit, tandemque cum maris meridionalis aquis apud Zer- am nowam miſcetur. Non adeo difficile foret, ad confirmanda ea, quæ hucuſque diximus, plura alia non levis mo- memi de flumine Gela hic adjungere. Verum & brevitas, cui ſtudemus, & eca, quæ fuſe Cluwe- rius hanc in rem commentatus eſt, nos deterrent. Sufficiet nobis, ea, quæ hic retuſit & expoſuit, transſcribere. Fecit ille Cap. xv. Lil. T hunc indi- ccem: Gela Vuwius & uhs qu amen Lindii. Geloi mpi. Apollinis Marua ingens. Achutes Vagedruſa amnes. Gelonium agnum. Arigentum urhs, gluc an- ren Omphace. Aragas & Fhhſa ſuwii. Patet ex hoc indice, Cluerum ſecum conſtitutum habuiſ- e, Hiſtoriæ & auctorum auxilio, verum dictæ Gwiratis, priſcorumque fluminum locum indaga- re. A fluvio Geln vero hiſce exorditur verbis: Kliquum hinc a Camarina ad Lilhhum verſut Uitius ou Veterun auhtorum diſcrepantia ohſcurius in- riuquc cheum ee videtur. Prolemæn ila ha- bet lmps moræud caGoNæ, Iktg wora cubo- 10, Ancgyarihc khewieaoh, d Foræes caEoMal⸗ H euetœ ſoevps oree c 6 17 Clurius Nribit] I. c. Cap. x. p. 349. * Motandum eſt, hoc argumentum cluveri inniti emen- dationi, qui l. c. p. 350. loco Chalin in Verbis Antonini le- gendum eſſe vult Gelis. 3 Cluvorius] Lih. 11. Cap. x. pag. 350. oMe), Looois worað D 23is vero XVIII. willibus paſſuum ab eo remotus eſſe debeat. ? Tot zuippe; ait Cluweriuss ſunt mil- iaria inter Licatum & Terram nowam, juta uam 4 bC 4 cuEoNa), Trl, Mafae⸗ roreuð cxSoMæ), Len- ſSMS woræpes cSoMæ], Au9is Foræk cMboMœ), . S „ X 5 . ⸗ „ . AMvEail öhs ) due. M et Lpori amnis o- Vium, meræ Huminis oſtium Aragantinorum em- huriuu Lhſ Puminis oſtium, Heraclea, Iuri Nuii ohlium, Sohti amnis oßium, Pintin, Maxa- Huminis ohium Sblinuntis Vuminis oßium, Aci- rhii uii oſtum, Lihbum opidum 6 prombnto- rum. At Plinius Lib. I11. Cap. vIII. ſic: Opi- dum Cumanina, Vuius Golns, opidum Acragas, quod Arigentum hoſtri dixere: Trm voloni, amnes A , elinus opidum, Lihhheum ah e⸗ promontorium. Ia ſeilicet lunge dinerſſimo tralu Hypſam Vefert Pinius a Prolemæi ordins: uand⸗ Selinus opidum cima extremam ateri huÿus partem Vuit; ut poß ohendetur Sod ad Agrigentum, quod opiaum hdieque vulgo dicitur Gergenti, fſt Pro⸗ lemnæi FHypſam, mon iufra docebo. De Phinii vero Hypſa poß agetur. Ita Cluwerius intricatam hanc 4 ingreditur cauſſam &, quo ſolidius omnia diſcu- tiat, ab ipſis cunéta repetit principiis. Exordi- 3 ditur vero a fluminc Gela, veluti notiſſimo & in criptoribus celebratiſſimo, hiſce verbis: o Tihæ roræhos id eſt, Gela Huwius, & juſlem nominis urhs ehht ahur Lrodoto, Thuchdiai, Arißophani, Soy- laci, Vingilio, ONidio, Pibdoro, Plinio, ilio, Dageni, Frephano, Vilio, Suidæ, Erymol go 62 dlut. ¶ Vrgilius id L. I. Adparet Camarina procul, campique Geloĩ, mmanisque Gela, fuvii dicta. OQvidius Haßor. Lib. IW. PEt te vorticibus non adeunde Gela. Slius, perpetuus V ngilii imitator, Lib. NM. Venit, ab amne trahens nomen, Gcla: venit e. Claudianus de Napiu Prſrpinæ Lzz. 3 Nomenue, Gelan, qui præbuit urbi Concelebrant. uliß in Cataligo Huminum Gela, Siciliæ, a quo opidum. Irpolin in Pindari Ohmpion. Od. I. Py FiusAig has luchh xG ⁊j cuc niMe Tenx ſe. Meßt⸗ In Zicilia amnis Gela codem cum urbe iliic nomi- ne fluit. Sepham epirbmator: Axeycires, roMcig — — * — e e 7re. ZimsMiz or orehes FapaßſeoyG. pnol Aseas, öx1 cœ AEx TixeNixc roMEcy cau ro— rahch évoheohrt. Tupausoæ, TeMær, lutpæ, Te- MSræ) 2 ipiunv, Kovxov, 4Avxd Fe „ Seplän 2 Kelu eed a. eß Acragantes urbes funt quin- quc; quarum una Siciliæ a flumine prælabente dicta. Ait quidpe Puris, plerasque Siculorum urbes ab amnibus nomina accepiſſe. Syracuſas ſcilicet, Gelam, Himeram, Selinuntem, Phœ- nicuntem; Erycen, Camicum, Halicum, Ther- mum & Camarinam. Thucydides Lih. I. TeRar 9d 5 3 8 „ AvriOnMS cu P d5 *2 EvrS cℳ Kpirus èẽroiusg vVres Kotnß Curic a eret rehmr 2 recaanes * Topaksoc itno. 2 1 e ne en T — Foetes Rsrolu kyero, 76 Pucio, 8 „ wohus 0 eroy tretian Atot kæMrau. Ho eß⸗ Gelam Antiphemus a Rhodo & Entimus e Creta colonos ducentes, communi opera condiderunt, anno XLV. poft, quam Syracuſæ conditæ fuere, impoſito a Kumine Gcla urbi nomine: quum lo- cus ubi nunc urbs ſita eſt, quique jam antea com- munitus erat, Lindii diceretur. MNWempe ab ipfis cundirorilus Lindiis; qui cum Aniphemo, coloniæ duce u Liudo Khodi opido profebii erant. Elint E- rodotus Lib. V. 13 % TeAS ze G., xrio ltvns Tehns o Mydloh Ts, 2 ℳ Pos, 7, Archj- . 8 - „ 2 ion Gelonis progenitor, quum Gcla conderetur a Lindiis, qui e Rhodo profecti erant, & Antiphemo, non adſumtus eſt. rephanz pitomator Ten, ncMis Tixs Nlæ. xMcrat u0 orahes Tehæ. 6 J morchs, ört woMM rer ye- . ræUrnv r Omnd Oß LusA⸗ Vnc N⸗ veo. Tpigey S al é mparn E⸗ ropc (lege v J. P. Ghiaranda. B Atæ) 19 20) TineRtkcy, „ NMoynos, xor Feny Se 2 (le- ge *) Arns 2 Thdhs. AeusalG her 6i OajM0Ge ört Acix G ArrioSr aeMoh⸗ eRbyres eis AsMchs partvc e wobla⸗ 5 A c a6 Euel Miysan, veoroie * Naucn 7pe⸗ æy xroMc Mls 1MGy. 4 Arpiles veMcix xm Ge,, 7 Foblan kuwreſp wei, Ach' Mis che 5 2 ſ c wiMt cu. M oftr Gela, urbs Siciliæ. vocatur au⸗ rem ab flumine Gcla. flumen vero ab co, quod multam glaciem gignat. hanc enim Opicorum Si- culorumque lingua gelam dici ajunt. At Proxe- nus de Siculis urbibus Lib. 1. & Hellanicus, ab 2/ Gelone, Ftnæ 8& Hymari filio, diétam volunt. Ariſtænetus vero de Phaſelide Lib. 1. tradit, La- cium atque Antiphemum fratres, quum Delphos ad confulendum oraculum veniſſent, Pychiam, haud equidem de illis loquentem, jufliſſe La- cium ad ortum ſolis navigare. quum autem An- tiphemus rideret, Pythiam rurſus dixiſſe: Ab ſolis occaſu & quamnam urbem condes d uidas Tina, 7ou Tinehlcs' uMciræ e zor worpeß TeMæ, S raeirat rM. N roraho ovoxileran bras, ör roMR n ye. Ter O r cn 2 EiueMd ytMæ Nty . 7 30 TArG, 2 krn (ege 6 nns.) vheihs. Fhc eßte Gela, urbs Siciliæ: vocatur autem ab flumine Gela, juxta quod urbs ſita eſt. fumen autem ſic nuncupatur ₰ eo, quod multam glaciem gignat. hanc enim Opicorum Siculorumque lingua gelam dici ajum. vel a Gelone, Ernæ & Hymari filio. Etymolo- gus. TFeN, roh FiueMiæs 20 Teha wores, 4 ræx œcneiet mohts. ) ct ApricnhSe 5 AQewohkuns o PG., 0 pe ei Ae Ge, ixsre, o dr, e ee iier, e zrihew. i] N dioonire cxo kyiMocs. 2 20 8 cvpE S⸗ awepeoe rehMv 3 a veihsvoy worau. A eſt Gelä; urbs Siciliæ, di- cta ab amne Gela, juxta quem urbs ſita eſt. vel ab eco, quod Amiphemus vel Pinomenes Rho- dius quodam tempore Pelphos profectus, quum audiſſet, ſe debere ad occaſum profectum urhem condere, ad inopinatum hoc reſponſum riſit: abj eoque argumento urbi pariter & flumini nomen indidit. Fed hæt Grammaticrum potius fueyint nu- gæ, vel potarum fabulæ, uam ſeriæ Iſoricorum narrapiones. Sit Ariſtophanes in Acharnenſilus. e Kœpun, xc T N, xꝙ nærxyMx. M et. Ca- marinæ & Gelæ & Catagelæ. Ad qu itn ſcho- Jin Kahæelh Teh; rdheis imnsMæs. ? woinos N 70 aruyeM en 2 erayeNc orc ee speerne. N eß Camarina & Gela ſunt opida Siciliæ. fin- Rit porro vocem Catagela, quia duces cos irride- bant. Vehementer ergo ab iis eryatum eſt, qui paſ⸗ m in Græcorum auborum ewemplaribus vocabulum id urbis gemino An ſeripſerunt TenMa. Breveim ds- bere oſ primam ſyllabam etiam epigramma Empe⸗ doclis in Pauſunium medicum Gelenſem cnſoriptum; uod Diogenes Laörtius refert Lib. V. indicat Iævcalnn inrpo ehuo Aſlrs o⸗ võr AoxMnrcn rere irpeche TeMa. Pauſaniam Anchiti natum Phoœbique nepotem Clarum aluit medicum patria clara Gela. Mnc numiſmata etiam, quorum Golæius in Sicilia ſun V. reſert, cundta habent urbis nomen umico A, TEAAE, E5 Fazellum alia ebrum citat cum opida- norum inſtriptiune, TpAaaN. Ceterum opidani in- de Plinio, dio Lib. III. cap. V. ditumtur GE- LAN at Ciceroni in Verrem Lib. W. GELEN. SEh. Græcis aucorilus Trodoto, Thuchdidi, Dio- doro, Dibgeni Pauſamiæ, & omnihus reliquis dicun- un TeMo1, GELOT, ut & prædibtis numiſmnatilus. unde etiam Virgilio loco ſupra citato Geloi ſumt cam- Pi. Apud Slephani epitomatorem ita legitur? Toebn *n TeneG, 8 TeG, ae Abpoy, obnhet, irs den 2 TiMS ro TekO. d eßt Gentili- ———— ſive Himera, auſpicatur. Sic enim ſtatim pergit: P. GnIAkAupz pLATIA ARTIava Sc. 20 A tium eſt Gelæus, non Gelous, ut auctor eſt A- bron & ipſa conſuetudo, & fortaſlis ab Gclone dicta eſt vox Gelous. En, quid hoc? Gelæus non Gelous: quia illnd per conſuetudinem ohti- ſnuit? Aqui omuibut pariter Gyæciß aucoribus non ſrenaG, ſed TrenG dicitur. Et guid iMlud ab Ge- lone ren erat, niſ gentilitium? Certe id voluit ſip/ Srephanus nempe à Tehu quidem per andlogiam ſuiſe dicendum Trehæn quemadmodum d Koliæeibæ, vuo1, Ihepaion, AyeSlot, Eweelot TeAclot, 65 id genus alin verum Aronem & quotidianam chu- /netudinem docers, dicendum eſßh reMct. quod ipſum uum nowæ ſit atus inuſttatæ formationis, hch rina, ſed a reMoy denudum videri. Soripſit igitur ipſo Sepbanus Tö ibvud TeMch 3 Tenæi id eß) Gentile eſt Gelous, non Gelæus. A mendum ilud ſatis antiquum eſt. net dubitaweyim, erore po⸗ tius atque ignorantin opitomatoris fahlum udim li- hrarii japſu. ſc quidpe apnd Suidam qubque To ehu- no TeMaG, 3 TenG, 6 apud Etmlogum⸗ Tö ehrind TeheiG.. Aiqus illi ſane Grammatiti K ve exſtriptores, lunge imperitius fecerum, qui im Epi- ſolis Phalmids, ad Camarinenſeis arque Enunſois ſtriptis, nun mdo pro vocibus Tenan & TeMdot ſühr ſecerumt TaRMa alub TeMAoi ſed etiam py FeRcco, C ſaRMtvav. a quo reltum etiam cuſum ſeperio in Scho- lis ad dam Pindari Ohmpior. Oden T. oi yeM- vo idqus 60 ahſidius, quod mon ſoquatur obliquus accolis Fiume di Terra nuova cœꝑnominatur ab opi- do, uod ab oßtio cus D. paſus in occidentem verſus ſdißat. Hucusque Cluwerius. His a nobis, uti jam ſa principio monuimus, adjungi — poſſent, quoniam magna ſériptorum eſt diſcordia, & alter alteri adverſatur. Cluwerius, cum ſuam ſtabilien- di ſententiam neceſſitas ipſi injungeretur, gladio omnes nodos ſecat, & prudenter admodum narra- tionem ab ipſo principio, id eſt, a flumine Sſ% Immenſum erarumt ili, qui eum Huium voluerum eÿh Gelam, qui hnjus Iateris mawimus & votius inſulæ longiſmus vulgo nunt vocatur Salſi: hic quidpe an- riquorum f Hmera; ut poſt patebit. Eſt equidom alius inter Terram nowam & Camarinam amnis vul- gari vocabulo Prillo; verum hunc non ehe Gelam in- de colligo, quod nimis prope ad Gamarinam Poten- iſimam qubndam urbem, accedit. Plinius ditto Lab. H cap. V. in meditotraneis refert Gelanòs. Pfo- lemæo etiam ipſn urhs Gela intus ad N. millia paſ⸗ uum u Mrors ſemota collocatur. Poſteaquam tan- dem Cluerins conſtituerat, Celam illum eſſe a- mnem, qui Terræ nbw, non qui Licatæ vicinus ſeſt, ad jocum & ſitum urbis Gelæ, quæ juxta hunc jacebat amnem, ineſtigandum pergit. Nos ſtatim quoque ejus præmemus veſtigia, expoſitis tem ſoli cognoſcendam pertinent. Bellia F luviuꝰ. 3 pulcritudo, quoniam nominis ejus aut exigua aut ſmulla in eis occurrit memoria. Hortis quidem, fructibus, viriditatique terræ hujus confulit, mul- taque verſat molendina, Plutis vicina: non ta- men id propterea conſecutum eſt, ut æternæ in libris memoriæ proderetur. Neque etiam, quod aliqui tradunt, nomen amnem illum accepiſſe a quodam terræ hujus Domino, cui Beilo nomen fuit, dubio carere videtur. Quapropter & nobis hanc brevem ejus feciſſe mentionem ſuticiet. C A- antea nonnullis, quæ ad amcœnitatem & fertilita- Non æque grata fuiſſe videtur ſcriptoribus alius NVcujusdam fluminis, Beilia dicti, amcœnitas & Bellia. [e, Ae4 E, FENe falta ſumt, Kapen 26 ytN. uamwis ihidem ſyequenter ſit TenMa S TeR- [Ma. Mox pergit: ſe amnis Gcla hodie vulgo § alſo. 1 Tihn. *h 7 s i rni — K bellia. 21 LiI. GAp. VI. AMopRITAs ET FERrTIILITAS. 22 GAPUT VI Amnitas 8 Abundantia Tradu Piutienſr. Nriqui cum in locis munitis exquirendis vb perpetua, quibus implicati erant, bella, di- ligentes fuere, tum in iis deligendis, quorum eſ- ſet conſpicua amoœnitas, utilitas, ſanitas & abun- dantia, ſagacitatem adhibuere, ut Vimuwius docet. Ratio conſilii hæc crat, ut non modo fitus be- neficio ſecuri & metus expertes, verum etiam ob habitationis delicias, felices eſſent. Pluti ſitum oh. Franciſcus Ahlra Chronici ſui L. V ſic expli- cat: Platia in planitie montis vujusdam ſin eßt, ui verſus meridiem paulo declivior rollibus momtibushue non jam ane inter ſo conneris cronauus eßt. E quihus rum ab omui purts foutes aquarum optimarum oſo dihundamt, zerra gruriimum adſpettum E am- nitatem nanciſcitur. lis, aliisque arborilus referti ſatis jucundam viſouti- lus eciem præhent. Nicolaus Valla: Plaria Siti- Iiæ, Plapidiima ciwitas gelidis uberrimn riwisy ꝓomi- ſeranuchfera frugiferu deniqus amniſima, quæ lingu Lomhudrum a cleris Situlis diſcermitun; cujus oyi- ginem a Hlateenſtlus Bori tradumt, in ea ℳ qui- dem honatum artium ſudiis deditu oret ingenioſu ju- vemus. Claudius Matrius Aretius Plutia, numnt Platia, urbs amena, arhoribus & virstis veſerta. 28 N. Mattheus Catanenſs minoris obſervantiæ, quem Alegambius producit: De civitatibus exißtentibus in ſecunda quarta inter meridiem & oriemtem, quas gu⸗ bernat Venus & Saturnus, & yiplititus ſetunda cum Dominis in Sicilia Mera quidem ciwitas Platia, v Platen appellata, ꝓhpuloſu cwitas & voluptuoſis cir- cumMdlata aroribus; aquis decurremtibus ſferumda: ulu avllanaum ultra quam dici poreſt viridaria emer- gumt Paſtuh ſunt ihi jæœta a, ut modo venamdo, modo rus genials volendo, dubtis in varia zeimpora mo- ris Midquid concupiſtemiæ in venatione conſfit, ihi evatuani poteſtis E adimplers pecudum houmque ar- menta innumera Sc. Viros Pabuit honore dignbs, &r. Franciſtus Mger Ob fequentes fontes gramen & berbas nutrit uhi propter lcorum uhertatem, non ſo⸗ lum innumerabiles pecorum, caprarum, ſuum; vac- arumn anentorum alitur numerus? ſed lweſteræ damæ cervique complures, lepuſtuli, huniculi pa- ſcunt. magno? pæteren eo accedunt cibi grufia lupi voraces, quibus cum feris pro armentorum zutela pa- NMores camus & armis exrare s cogumtur. F. Michuéldi Piazga in Chronico, de occidentali latere tractus Plutienſs ſic: Tauta plantarum, herbarum, vireto- rum copia in hi locis exiſtit, ut mirum videntur ad- iciemiu. Numquam ſcribendi finis eſſet, ſi, quæ alii de fertilitate & amcœnitate Iutiæ habent, huc transferre vellem Ideo de quibusdam ſpe- ciatim tantum exponere certum eſt, quæ nos ipſa dpœuit expeiehtia Aéris faluhritate, terræque vallibus, planitie- bus, montibusque diſtinetæ varietate fit, ut omni loco „omnique tempore frugum ferax hic tractus lt. Fempérata ſi fit tempeſtas, ubivis ubertate gaudet. Si ſterilitatem ſiccitas inferat, in valli- bus & planitiebus copioſa eſt. Humiditate ſi la- boret annus, in montibus & collihus fructuum naſcitur copia. Pt præteèr frumentum, quod in Plurienſ tratu ſoli natura feliciſſime producitur, quemadmodum Aegambius adfirmat „ nulli Figili regioni fertilitate cedit. OPULENTISSIM — 1 Sylveſteræ) legendum ſfine dubio Sylveſtret. Magno] Perſpicuum eſt, vocem numero, aut aliam ejusmodi Ric extidifſe. Infinitis etenim Od: Vetus Editio abundat. 3 Fxtare] Forte urtap: 4 Pantæ, hortique nucibus ma- hinc cognomine ea fruitur, & a Græcis Plutos dicta C P eſt ad orientem poni ſolent. dum oritur, rorem ſtatim adimat illis vero per tem- ſi per mille annos ea frueremur, ſemper diſplicet. — fuit, quod divitias & abundantiam ſignificat. lis quidem, quibus vulgare ilud proverbium: Non omnis ſert omnia tellus; animo fixum eſt, hæc omnia forte exaggerationem fide haud dignam, non veritatem experientia confirmatam ſapere vi- debuntur. Nec enim plantæ, quæ humidum fla- gitant ſolum, verſus orientem collocantur, ve- disʒ ſicuti e contrario, quibus ficcitas neceſſaria Urt his quidem ſol, pus quoddam relinquat. Fateor ipfe, hæc fine aliqua temeritatis nota tam facile haud negari poſ- ſe: nihilo tamen minus in Pjutienſt tractu fitus di- verſitas & aquarum copia efßcit, ut quodlibet arborum & plantarum genus commodum ſibi lo- oleo, lino, cannabi, avellanis, juglandibus, a- mygdalis, aliisque fructibus æſtivis & autumnali- bus, qui in Putienſ tractu, experientia teſte, ſa- poris magna ſuavitate & dulcedine gaudent. niſimi horti & omnis generis arboribus conſiti & ad voluptatem comparati ſeſe offerunt, ferarum- que & voluerium copia venandi cupidis ſeſe præ- bet. Hinc eſt, quod Aretius, Platiam amnam vocat & vieris efemam. Verum Iazellus fatis fo- re duxit, fi tantum ſcriberet, vmni amcnitate. Carnowalus civitatem eam dicit delicioſam, & in corde lum, ut totum egui corpus particeps delicia- rum eÿus eſet. Animalibus præterea ßylveſtribus abundat (ut egambius dicit) ut damis apris/capris ſylveſtribus, leporibus, cuniculis, aliisque, quæ venatorum expo- ſitæ ſunt inſidiis, ut domeſticas tam aves, quam ſbeſtias præteream, vitui; ſervitiisque hominum deſtinatas. malia alit, volatilia quædam; ut anates, aliasque aves, quæ aquis gaudent, aquatilia alia, ut cance- res, anguillas, rincas, aliosque pilccs. Paucis, ſterræ, zöris & aquæ conjunctis viribus, benigno cœli influxu roboratis, efficitur, ut nihil fatian- ſdis hominum deſideriis deſit. Quare & incolæ, quod experientia teſtatur, ſano plerumque robu- ftoque corpore, alacres, vegetique ſunt. Sunt quidem qui oh has ipfas delicſas vitam vulgo bre- viorem eſſe dicunt: Ilæ tamen non in cauſa ſunt. ſed hoc, quod rei bonæ & pretioſæ jactura, etiam- Qotidie nimirum viditnus cos, qui ſemel ſedem apud SlMtinſos ixerc; ut perpetuo illic eſſe liccat, peere co quod in Plurienſ tractu multæ herbæ, plantæ- que medicæ reperiumtur, quas aliæ Ficiliæ partes ignorant. mus, quaruin primæ, quæ in feſtos fanctiſſimi Sa- cramenti dies cadunt, per octo dies continuos & amplius, magno omnium mercatorum & homi- num ex omnibus Siciliæ partibus concurſu, du- rant. Secundæ octavo Septembris inſtituuntur, quo feſtum ſanctiflimæ Virginis, ſub nomine della Noce (ex uce 1,) Celebratur. Tertiæ omnium ce- Icherrimæ & ab omni Italia frequentatæ decimo octavo Octobris incipiunt, & ad Novembrem uſ- que producuntur, inſtitutæ, ut ferunt, a Comi- te 1Ex nuce] Ut hæe intelligantur, inſpiciendum eſt 16. III. cap. 2. p. 202. Vet. Edit. I P. Chiaranda. B 2 rum in partibus meridionalibus, locisque humi-29 cum, quo copioſos ferre fructus poflit, reperiat. abundan Conſpicitur id certe in frumento, hordeo, vino, · Si modo pedem ex urbe efferas, ſtatim amoœ- venatie. Picet a märi Plutia remota ſit, & XIV. fere vifeationed. millia paſſuum ab co, quod prope Terram nownm [& Licntam, unde piſcibus inſtruitur, diſtet: at- tamen in fluviis & lacubus ſuis varii generis ani- 1 30 1 Neque etiam medicamentis ægroti deſtituuntur. eibæ mn he dicæ. Mittamus negotiationes, mercaturasque, quas Kegoriutio- varie exercent incolæ: nundinas quoque præterca-uin 23 P te Kogerio, in memoriam Lucæ Evangeliſtæ, Pi- ctoris famoſi illius hhjus Comitis vexilli, quod Plutiæ, uti ſuo dicetur loco, reliquit. Præter- mittere hic etiam artes hic florentes conſtituimus, quarum aliquæ nuſquam alibi in Sicilia inveniun- tur, cum alia occaſione opportune magis de illis dicturi ſimus. Attamen Alegamhii & Verſt de Plutieſ territo- rio relatio minime hoc loco tacenda eſt. Picunt hi nimirum, ad noſtra uſque tempora per quadra- ginta fere miillia paſſuum circa urbem illud exten- di, & in multa feuda, tcrrasque diftinctam eſſe. Feudorum aliqua equeſtria ſunt & ſervitiis milita- ribus ſubjecta, aliqua magno æſtimantur pretio. Equeſtria ſunt Axxolina Beſima, Camitrici, Con- Feuda. ve Hddido, Gatta, Imhaccari, Montagna di Mar- zio, Polino ſive F. Barbara, Numiſura, Kabugi- un. Ad militarem operam præſtandam non obli- gata ſunt Bellia, Budunetto, Chiappa, Chiappa- S0, Ciawrini, Cochiara, Caſale, Creſta di Gallo, Colla, aliud quoddam F. CGrocs, Cicciona, Cono, Centowa, Domani, Erſa, Fegotto, aliud Fegorto cognomento de gli Stalli, utraque Fratulla, Far- ruggio, Fiume di Gibzzo, Giandavi, Gruppazzi, Gyurta orte, Grutta calda, Monte Naone, Mal- chriſtiano, Mailchriſtianello, Momagna, Merlino, Muliano, Mangone, F. Marco, Montagna dell⸗ 31 Gehia, Moms Calwario, F. Olma, Poggio della Guardia, Piano di Marino, Piano di Cannata, Piano di Candilia, Pellere, Rabutano, Naſalgone, iſ, Samhuco, Scarante, Serraßna, Tome de Pie- Caterina, Vallone di Seminara. S Gela Civita. Gela urb⸗ Ommentaturo de Gela, magna quondam Siciliæ ſcriptorum inniti auẽtoritate. Sic etenim viri do- cti cenſent, quando res antiquitatis agitur, omnes rationes & conjecturas ex rerum indole & natura, vocumque ſignificatione & explicatione ductas, non quidem ſpernendas eſſe, attamen ab ea mul- tum remotas eſſe virtute, qua ſcriptorum teſtimo- memtis perſuadent. Hi etenim aut ipfi præſentes adfuere, aut a vicinis, quæ tradunt, accepere. omnia mu- Res vero cum tempore mutationem admittunt, & tntut. nomina, pro imperiorum & linguarum diverſita- te, a priſtina forma abeunt. Nobis jam de vetu- ſtate dicendum eſt, neque nova quædam, ſed an- tiquiſima veritas, eaque ab aliis in litteras relata, quin obſcura temporum caligine tecta, explican- da venit. Fa tantum igitur dicemus, quæ in ſcri- ptoribus offendimus ?. Neque nos idcirco minus veritatis ſtudioſi videri poterimus, licet contraria ſæpe ab iisdem ex is, quos adducimus, referan- tur. Ergo agitur hic de civitate quadam Siiliæ, Cela, a Huvio ejusdem nominis, de quo jam ex- poſuimus , ita dicta. De adpellatione ejus accepi- mus, quod, cum Olymp. XXII. a Græcis conde- — retur, Geln vocata ſit, ſive a riſu, ſive ab alia qua- dam ratione, quam Cap. IV. cum de fluvio hujus nominis ageremus, expoſuimus. Quam in rem Wucdidis, aliorumque antiquorum teſtimonia An- 7onius Verſo collegit. Cluwerius refert, quod poſtea, cum Olympiade XXVI. a Grgcis Rhodiis, ex ur- Lindi. be Lindo amplificaretur, Lindii adpellata ſit. Vui- ——— — 1 Que in ſeriptoribus ofndimus] Non id male: nam ſine ſorto, Camemi Santa Croce, Eliano, Friddani ſi- Nudiiÿyo, Ruſignuolo, Naubiato, Kambaldo, Sca- zro, Valle grande, Vallone di Surro, Vallone di S. civitate, nihil convenire videtur melius, quam nia prædita ſunt, quæ præ omnibus aliis argu- CnIKRkupk PLATIA AkTIauA, &c. ℳ 24 A das hoc docet & ah Auore Antiquitatum Calata-32 7 E antiquorum auxilio nihil perfici poteſt; quorum narrationes digerendæ & examinandæ ſunt. * geronenſium hiſce verhis confirmatur: AMihi nullum dubium eſt, quin Gela antiqua a Gyæcis Nhodiis, Lindiis diqtis, initio fundata fuerit, ut Tucdides, Herodotus, & Mancianus NHeracleotes referumt, id- que diu poſt belli Wojani zempora, id eßt, Olhmpia- de NX. factum eſo, judico. Bonßglius idem nar- rat, verum paullo clarius hisce, quæ ex 7hucy- dide 1 fere depromta ſunt, verbis: Es ſempori- hus in Siciliam venerumt Entimus & Auifemus Rho- Rhodii. dii cum duabus coloniis, Gelumque condiderumt, im- ꝓhito ei a vicino uwio nomine; quod fattum XLM. annis poſt, quam Archias Shracuſas ædiſicawerat. Kbodii, qui cum Antifemo advenerant, qubniam o-Lindii. nnes Lindiis oriundi erant, in Sicilia Lindibrum ſi- hu nmen adoptarunt. Ldem centum amnis poſt A gyigentum urbem jumta Vuwium conſtruuerumt. Poſtea Olympiade LXXXVII. a Plateenſlus nuncupata eſt Platia: Olympiade CXXIV. a Fintia, Agri-Fintia. Leutinorum tyranno, brevi tempore denominaba- tur Fintia, donec ab eodem, eo quod civitatem ſuo nomine appellatam, quæ hodie Licata dici- ſtur, ad mare ædificabat, deſtrueretur. Id quod optime Cluwerius probat Lib. J. cap. XM ex Srabonis L. V. Dixerat is jam Lib. I cap. X. p. 199. Ceterum condita urhs fuit anno, ut ait Tu- CMdides, XLM. poßt, quam Sracuſe conditæ fuere, id eß, Ohhmpiadis NNM. anno T. ante natum Je- ſum anno ONC. nam Fyracuſas conditas fuiſt O- hmpiadis X. anno I. id eßt, ante natum Chrißum auno OCCXXXM. ſupra ohenſum eſt. Ah initib au- jem, um buderetur, dicta ſuit, ot Aidei, LIN D, quo nomine poſtmodum ahjelto, a præluente Vu- mine dihta eſt Gela. Eodem Lih. I. cap. NV. pag. 202. ubi de Agrigento commentatur, ita ſcribit: De ortu urhis eſusque nominis ita ſtribit Tucydides Lib. V. Tena ArionG ca Ps EyrS cn Kpirns ẽwoiuss cyciyoyres, xoiyßj iurican, Ire ripunꝙ 2 Teo0neno5h Lugens enn. Erso⸗ yſi- „ N * e X „ — Drræ öur 7 énaro T oOeripa öinne TeAdo⸗ Aue yro qucx n oR1v 2or 2 AueiyaO⸗ oræxß cvohayrs. M et Gelam Antiphemus e Rhodo & Entimus e Creta ducentes colonias communi opera condiderunt, anno XLV. poſt quam Syracuſæ conditæ. Anno vero prope CVIII. a fuæ urbis primordio Gelenſes Acragantem con- diderunt, a flumine denominantes urbem. Mar- cianus Heracleemſis in æErMw: Meyapeĩs TeMtvgyr ot TeAdot kxriwæn Aupi. Megarenſes Selinuntem condiderunt, Geloi Acragantem. . Celam Olhmpiadis NX anno II. conditam ſuiſ, 33 id eſℳt, amte natum Jeſum anno DCNC. ſupra oßen- ſum eßt. Hæc Cluwerius. Alii vero, ingenii po- ſtius oſtentatione, quam veritatis ſtudio inducti, quæ auctor Antiquitutum Calatageronenſum ſcripſit, impugnare volunt, & dum in diverſa diſcurrunt, maniteſtis ſeſe erroribus obſtringunt. Gelam, quam nos inveſtigamus, apud antiquos ſcriptores Gelo- vum, Geloum, civesque Geloos, Gelenſes, Gelamos dictos eſſe volunt. Et licet Licata a Fazelo pro Gela fuerit habita, quam pro Callipoli a Cluwerio, & ab aliis pro Terra nuowa haberi conſtat: ex his ta- Fmen nihilo minus fuerunt, qui Gelam Græcam ?de qua nos hic agimus, Calatageronem fuiſſe contende- runt. Cum vero auctor ile dixerit, Calntagero- nem — 2 — 1 Ex Tucydide] Græca Tucydidis ſupra p. 8. in Cluveri verbis videri poſſunt. 1 Qi Gelam Grecam] Mens Auctoris nobis hæc videtur. Duplex genus perſtringit hominum, qui in eo quidem con- ſſentiunt, Calarageronem eſſe Gelam, at circa probationes opinionis hujus diſident. Ali ad nomen pronuntiationis- due etrorem, alii ad Arabum linguam confugiunt. Calati zone. ncupata Ai kit, mnaba. itatem a dici. dgt w „ . 25 LIn. I. Gap. VII. 26 nem Gelam eſſe Barharam, non noſtram Græcam, A wM, wiori ac magis vulkari vocabulo, adpellavit, illi tamen opinionis ſuæ fundamentum ex his ipſis auctoris hujus verbis petunt: Facillima uulatione, in pronumtiaudo ſeri ſolita; litterarum L. & K. urb quæ primo dicehatur Gelone, hodie dicitur Gerone⸗ addendo Calatn, ſ Calatagerone. Verum tenuis nimium hæc conjectura, in derivatione vocabuli fundata, & oris auxilio fabricata aliis videtur. Mi- nus veriſimile illi eſſe dicunt, quod omnibus iftis; temporibus, quæ ſub Barbaris, Græcis, Latinis, Arabibus & Normannis effluxere, pronuntiationis iſte error ex litterarum mutatione obtinere potue- rit. Fazelli etiam hæc verba in ſubſidium vocant: Oppidulum Sayncenicum ſia origine ſed bodie amplum & Nogerii Nortbmamni, ex Zoticæ opidi, ab 1p/0 dipati Moliis Ieralitate ditiimum. Igitur aliter; inſtituunt, Arabumque fuiſſe conſuetudinem nomi- na ex ipſis rebus earumque notione imponere, fun- damenti loco collocant. Hac vero ratione, ut ego quidem arbitror, demonſtrant Calatageronem non eſſe Gelam Barharam; verum recentem Fara- cemicam: id quod concedere coguntur, per ea quæ ex verbis hujus auctoris porro fubjungunt, qui ait: Vox Calaia, in vorahulo Calatagerone, Sa- racenica eſt e Arabica. Compoſitum eßt vocahulum „ Calha S& Gerons. Calha locum ſniſicat editum aut declivitatem mntis adeo u Calatagerone nihil aliud ſit quam collis ſiwe altitudo Geronæ. His adoptatis ex parte ita argumentantur porro, ad noſtra uſque tempora voces eſſe Arabicas, in Giarrone & Inzi- rone deſinentes, quæ vocabula Arabica lingua ma- 34gnum vas ſignificant. Quocirca, cum Calatage- rone Sc Calatagiarrone ſive Calatairone non adeo diverſa ſim, nomen hoc nil aliud quam vaſorum collem deſignare: Arabum conſuetudine nomen ur- bis ad artes illic florentes adaptatum eſſe, quoniam figulina ars a multis ibi in hunc uſque diem exer- ceatur. Nihil præterea rationum adferunt, ſed ftatim auctorem illum Calntageronem antiquam eſſe; Celam contendiſſe, concludunt. Mihi vero omnis hæcce demonſtratio, quocumque ſeſe commendet ingenio, parum ſibi conſtare ac, dum pro con- ceſlis temere multa ſumit, nihil probare videtur.; Principio, ut Calatageronem Gelam antiquam eſſe demonſtrent, præter multitudinem nominum, lit- terarum urgent permutationem. At cum hic ni- hil firmi videant, ad Furelli confugiunt teſtimo- nium & a Græca Gela ſive larbara, 8c antiqua ad Arahicam recentem devolvuntur. Verum cum ne hæc quidem rationes ſuppeditet validas, tandem ad derivationem vocis Calatagerone le recipiunt. Aultr itaque Antiquitatum Calatageronenſum, num- quam defendit, Calatagerunem Gelam Græcam eſt ſe, ſed aliam ejuſdem nominis Barluram & Græca longe antiquiorem: neque Faxellus aliud quid ſen- tit. Arabes, hic vult, urbi illi, quæ antiquitus Cela vocabatur, nomen Calatagerone impoſuiſſe, ob figulinam, quæ tum ibi Horebat, artem. Nihil hoc adverſus dictum auctorem probat, quod urbs e non fuerit Gola harlara; at multo mirus oſten- dit, Calarageronem Gelam Græcam eſſe. Ile ce- rerum auctor tribus integris libris pro virili id pro- are conatus eſt, Galatdgeronem Celam eſſe harha- tabimur: Jam, quod ad Gyætum noſtram Chnm⸗ 7um. Verum de hac re fuſius alio loco commen- . 1 . adtinet, quotquot de ea in litteras aliquid retule- runt, omnes famoſiſimam cam tuiſſe adfirmarunt, multaque memoratu digna de ca prodiderunt. Quædam congeflit Cluwerius Lah. 7. cup. X. Vr- bem ip/ſam admodum ſuiſe agnam, inquit inter Alia, clare indicat idem pobta Jehuenti cbntinuo Poe verſi 3 Immanisque Gela fluvii cognomine dicka Vint etiam Callimachus 1, loco ſipra inditato, on /4 55 ud nonniſt in Prægrandibus urbibus uſiur- patur. Errarunt igitur beic iterum, qui Poc verſt⸗ nmahem, on urbem, ſod Muwium pootam imellexiſt 3 o volunt. nempe quia Gelam amnem interpretantur, ut aute diuu, oum qui zotius inſulæ longiimus, vulgo nunc apud Licatam vocatur Salſi. Paullo poſt per- git: Etra urhem fuit quondam à AwöMharG æ ea LaMuds, ooidpæ tyæ. 1d eft, AOLLNIS atua Abyea, mrandæ magnitudinis. 1 Diodorus di- o Lib. XL. 40 N rara ſlMa ir TiMa wopev- Heit, 7 ekduvMon rorao I FMet aresparor rédevcey. Fxihrooy t TeRccoy cu70 riReos Arin- Moy S deAhræ aMx, Och ya, cuMicn⸗ rec croèr cimtseMæ eis Tpor. TSro⸗ e oi TeRos 0 2 2 Ges hnc tnna. o1 Tögot, xe o⸗ nanpoh öFspon ur AMebnps 2 NMænkJo S. imeMop- u5570, wereelon d cvvyaihtyoy rolt roMspulois. e 3 AMeEcps MeG cMh, c6 TlMei Ono1, X o „ ſi o ee r ee, e Kepenöhtos * AwMM E TMa keinca, ooten Tkng 5 6 o „ S Solais 2ec6o1 ſeylal U Rt, 6 æi1o yeyshnhko ncgs. M eßt Tum Ge- lam petens Himilcar ad ejusdem nominis amnem caſtra poſuit. Erat Gelenſibus ſtatua quædam ſextra urbem ænka, miræ magnitudinis. hanc ce abreptam Tyrum Pœni miſerunt. Gelenſes au- Sura Ge⸗ tem ipſius Pei oraculo quondam dedicarant. Scd Tyrii aliquanto tempore poſt, quum ab Alexan- dro Macedone obſidione premerèntur, contume- lia ſimulacrum adfecerunt, quaſi pro Roſtibus pu- gnaret. Poſteaquam vero Alexander urbem ce- pit, cjusdem nominis die, eademque hora, ut Ti- mæus auctor eft, qua Carthaginienſes ſacrilegium in Apollinem apud Gelam commiſerant, accidit, ut magnifico ſacrorum munerumque adparatu deo Græci litarent, cujus ſcilicet beneficio urbem ex- pugnaſſent., Aliam adhuc Gelæ præſtantiam hiſce verbis Cluwerius perſequitur: Pitionem quo- luis, quæ hucusque expo t Callimacpus] Non Poðta Ille, ſed Grammaticus, in choliis ad pindari Olymp. Od. I1, memoratus. due eÿus longe latequs ſulſẽ dipuſum, vel inde perſpi- cuur, ud in mediterranei Palicorum lacus XC. Mntum ſadia, id eft, N cinciter millin pauum ab Celenſum ſnibus alfuerint, Iefte Callia apud Macro- bium Jatunnal. Lib. N. cup. XMM. ut inſya in expli- cuiont Palicrum henderur uum ipſt Palics ab œlio Gelæ amnis ad NM. mila pahuum ahſnt. Aque hint fultum, uti ſuum haberent vegem ſie 1y- numn Gelenſen, bellague cum Rnitimis Mracuſanis gyaia gererent. Fed ipſa urhs poſuam annos eirci- 6 er CECCMAU. Keriſit, a Phintis, Arigentinorum d Sanno, dinuta eſt incolis in nowam urem, Muam de ſ Phintiam adpellavit, tradustis, d⸗ Jua urhe or ꝓlura dicam. Hin Strabo Lih. V. Obrs iet- S2 kr ovyouhlyn ſohe, 273 TeMun, 2rs KanMlwe- Ap, 87e Tehnsyræ, 2r BvEoa⸗, 27 dRhas Meist. Non enim amplius a civibus incoli comperimus Himcram, non Gelam, non Callipolim, non Se- linuntem, non Fubcœam, non alias plurcis. Fæc Cluweyius. Zupremum dominium, k quod pro- prio Rege gaviſi fint, nec non bella, quæ cum Potentiſſimis imperiis Syracuſanorum, Leontino- rum, & Agrigentinorum, ſibi vicinis, geſſerunt, magnitudinem & potentiam Gelenſium ſatis in- dicam. Neque tamen ultimo loco poteſtas nu- mos, in communem Gelenſium uſum, cudendi omnia alia ſilentium ſervant, ſoli linguis metalli- cis perpetuo loquuntur & æreis vocibus numquam defatigatis Gclenſium memoriam prædicant, atque us, ic Probant. ueiu ex antiquis de Gela ſcriptoribus me- morat, Impreſſile cos numis fuis vlrum currenti cquo — — 1Piodorus] Tib. xIII. cap. cvIII.p. 58. ed. Hanov. 1611 2 Cluerius] Apud Cluverium ego heæc fruſtra quæſivi. 3 collocanda eſt. li enim his temporibus, quibus Rumi. i — — . E 2 * —— ——— — —— —— 27 JL P. GnAnRARDx PLA equo inſidentem, quo ſigno ſine dubio claritatem ſuam ac nobilitatem armis a primis uſque initiis partam declarare voluerunt, ut vero ctiam felicifi- mi, copioſi & dcliciofi ſtatus ſui memoriam linquerent perpetuam, üsdem numis gra num inſculpſerunt. Aer Geleßts, at 6 ⁊ius⸗ ſrumenti copia pilimum lururjahat qu0d & vriti⸗ ci grano in numiſmatibus ſuis adſgnato Gelenſs po- Veritati veßtutum voluero. Toander Aberti exiſti- mat, cadem de cauſa HidædM Plutos olim fuiſſe dictam, & hodie adhuc Opulentitſimam vocart. Nos vero addimus, quod ſi chartis ſæpenumero mendacibus certa fides habeatur, non minorem numis habendam eſſe, qui conſtanter figuris & lit- teris impreſſa gerunt rerum, quæ antiquitas conſi- — gnavit, documenta. Hi funt (uti ſuo loco dice- tur) quorum ope res omnium optime diſcernumur, ſicuti ſimiliter hi numi Gelam, glorioſis armorum & frumenti prærogativis, a reſiquis Siciliæ urbibus diſtinguunt. Sed concludamus hanc primam tra- ctationis hujus partem, fuiſſe quondam magnam in Ficilia Græcorum civitatem, Gelam nomine, his Cuweri verbis Cap. XV. Gela Puwius, &5 ejus- dem nominis urhs, memorantur ab Herodoto, Thu⸗ cydide, Ariſtophans, Sclace, Virgilio, Ovidio, Plinio, Silio, Diogens, Stephang, Vibio, Suida, Ermologo E aliis. Gela fluvid vicina. Jam urbis & fluminis Golæ propinquitatem vi- deamus, quod ſecundum diſquifitionis noſtræ ca- put eſt, & deinde proprium ejus locum & ſitum explicemus. Piligentiſſime hæc princeps Cluwe- rins imeſtigavit, qui multorum veterum teſtimo- niis innititur, Miodori ſpeciatim, penes quem bel- lum quoddam inter Hamilcurem & Gelenſes deſcri- ptum legitur. Ab initio autem, inquit Cluverius⸗ 37 huum conderetur, ditta ſuit ot Ao, LNDA, Auo nomine poſtmodum ahjello, a prehuente Pumire ditta eß GETA. Paullo poſt: Plinius ditto Lib. T. cap. VI. in mediterraneis vefert Gelanog. Pto- lemæo eriam ipſa urhs Gela intus ad uillia ꝓuluum Jitore remola collocatum. Haud tantum tamen imer- valh fuiſe, e Diodori diſco Hſoria? Auc Lib. VI. ra lis eſt? 0 A rara in) FeAas wopevheig 6 ApeiAuc 7 euavko Forale 77 pe Fe3 FSerortevcen. O? N AoicS rois önots 66 „ yhice wReog, xœrespæromedevo 224 * Sar- 5 * — „ 3 * * 8 ra. Porevs A Spe, 8 „ — N 4„ ei X 5 civrs rörs 1 cphein Fotkeey Se 0 75 dte 84 Næ væ cy lbee. Me?d e Tora tr Feͤss eis rei — c. 3 — pn teiMev. ör pey rcyle moinc * TiuMr oi 3 „ „ N . Eoracey, easeh öh Nerrer er) * xche xc T epanrl wopsrech. re erepor he ouec 3 7 „ 8 — L 1„ o nraij entevce, Jeki chtn orre . „ „ X „ V — iweihye ray duroy dier. dvrs x 70 2 L — u loipoy oiraylua, A6 wiMeog cppences är * 6 X c „ S * — Tömer, 5 74 penlcro Kpeovln . 3 roi „ 2 „ 6 e bdv immedot repyſeNsn zmetoh Ioo ees ep⸗ unkss, Juañyn roræpo 2 70 reqloy kaherie- eet. o76 A' eb rai vavol wapiyſes, 636 *Ua- 1nch 200Jo 15 mapeaGohß woMeply entAebce. evxaips al cvrG woinchrh rö p)eRhe, o e⸗ KaNnMyio ebs cucio 10 pap G⸗ mapsEonhsv, dneip- yoyre 126 cℳ vech Sroblvoyræs, 2 0l vpo- ievoy ro öpG. to dme, r0 yteMn Spa roreheic. o! IraMcræt rsron uipöv 1 9cMoræ 70 c Javeeres, emibeyro If epehk EoRñ 7 Kapoviv, 720 rNeigs èvpoyres aebon- nucra er] rcs vads. 126 0l en! rrs 5 ppsg voNs „ „ AeMeysS Fpeheileyot, TpetceEcoy e15 SpoToE geia. Pe eß. Poſt hæc Gclam petens Hamil- car, ad cognominem fluvium caſtra locavit. Eꝛ pohten At Monyſius ubi ad urbem pervenit, juxta mare caſtra poſuit, namque hoc unice agebat, ne copiæ diſtraherentur: ſed indidem impetu in ho- ſteis facto terra marique pugnam cieret. Poſt hæc, pedeſtri exercitu in tres partes diviſo, unum a- A D E gmen Siculis attribuit, quibus mandat, ut urbem ad ſiniſtram prætergreii hoſtium ibi vallum inva- dant, alterum, c fociorum auxiliis conſtitutum, urbe ad dextram reliéta ad littus properare jubet. ipſe cum mercenariorum manu per urbem co loci ſpergit, ubi machinæ Carthaginienſium inſtructæ erant. equitatui vero præcipit, ut ſimulac pede- ſtrium ſigna proferri viderent, transmiſſo flumine per campos ſeſe explicarent. claſſiariis vcro edixe- rat, quamprimum Italici ſeſe inferrent caftris ho- ſtium, claſſem uti admoverent. Dum imperata ſinguſi exſcquuntur, Carthaginienſes ad cam ma- vime partem, qua nulla prorſus munitionc caftra juxta littus obfirmaverant, tutandam feſtinant & ſa deſcenſu hoſtem prohibent. Eo temporis pun- ſcto Italici, totum illud juxta mare ſpatium emen- ſi, ad caſtra Carthaginienfium graſſantur, ubi ple- rosque ad navcis arcendum excurriſſe deprehende- ſrunt. Præſidio igitur, quod ad partis hujus de- fenſionem erat reſictum, in fugam acto in caſtra impreſſionem faciunt. Adparer ex his, urhem S ad deutram ſuiſſe ammi ripam kᷓ haud procula mari, arque edito in loco. hinc etiam Callimacbo, ut Scholia ad dittam Pindari Ohmpibr. Oden M. eſerumt, Vo- cutur v0 Thæ worap dsu, 1d eſt, urbs Gelæ flu- mini imminens. Mox pergit: Ad ißam igitur Ge- lam quum Dionyſius cum exercitu rogatu Gelenſium 4 Sracuſts veniſfet, caſtra ah ea urbis parte, uc o- ventem hrumalem ex mare proſpectat in litore ꝓſuit. Carthaginiemſhus ab altera parte, quæ ad ocidentem verſa eſt hrumalem itidem in itore caßtra ſua haben- tihu. Siculi ituque Dionyſii milites, urbem ad ſini- Mram manum prælengreſi, deſuper ad Carthaginien- Vum Vnlum decurnerumt. alici vero ſocii; urbe ad dentram elitta, in itorali parite eadem Carthagi- 28 nienſum caßtra inaſere. Huc uſque CGluwerius, qui multa dicit, quæ ſuo loco examini fubjiciemus, neque hoc Diodori teſtimonio contentus Vingilii ex Lib. I. ueidos hos adducit verſus: Appuret Camarina procul, cumpique Geloi, mmanique Geln, Huwii coguomine dicta. Quoniam vero paullo altius hæc principium ha- bent, & ex vero ſitu camporum iſtorum Gelvonum Camti Ge⸗ dijudicanda ſunt: idcirco ab illis tractatio noſtra . initium ſumere debet, horumque camporum lo- cus & ſitus breviter explicandus erit. Littus ita- que marinum a Camarina Licatum verſus terminus horum camporum marims eſt: a parte vero ter- reſtri altiſſimi montes ſunt, ad quorum radices lo- cis quibusdam mare alluit. Ipfi vero per ampliſfi- mam planitiem & ab omni parte extenſam proten- dumur. Caput montium, quos dixi, fluviorum abundat numero; quos inter noſter etiam Gela ex illis manat, qui per multos flexus meridiem ver- ſus labitur & tandem prope Terram novam Africa- ino mari mergitur, ſicuti Capite IV. dictum eſt. Dividit hic, dum fluit, campos ſeu planitiem, de qua hic ſermo eſt, alteramque partem ad ſiniſtram verſus orientem, alteramque partem ad dextram verſus occidentem relinquit. Quæ tamen partes ope collium quorumdam & montium verſus eam- dem occidentalem plagam conjunguntur & tan- dem a flumine Himera, hodie Salſo, terminantur. Jam quidam volunt campos Geloos a Cluverio, aliis- que ſcriptoribus, memoratos, hos occidentales eſ- ſe & ad dextram fluvii ſitos. Alii vero orientales illos eſſe cenſent & hunc in modum diſſerunt. tus verſus occidentem claudunt, Calliæ dicto ſua non conſtaret veritas, qui nonaginta ſtadiis ab Erce remotos eos eſſe ait. Neccſſario igitur ſequi vi- detur, a ſiniſtro latere verfus orientem eos ſitos eſ- ſe. Verum ex hac difficultate, veluti levioris mo- menti, paucis ſeſe verbis Cluwerius expedit: Jam vero, ait, GE ENEs ſie GELOT campi, Vingilio loco ſihra citato membrati, ab occidentali S urhi Si Campi Geloi illi eſſent, qui dextrum fluvii la- culu lter ne Mnz bus lum, linnt K 0rls pun- um emen. „ubiple. rehende. uſus de- in caſtra urhem 65 Mamur u Sehela ſuut, vo- belæ Au- in Cx. Mum i o⸗ epuit. mem alen- hn- Linien- urhe ad % nus, gili m ha- eloorum Cini 6t noſtrao um lo- tus ita- erwius eto ver- Wices o- tampliſl- m prolen- duviorum n Cela ex diem ver- n Africa- ctum eſt. itiem, de iniſtram detrun en partes erſus eam ur & Lan- minaur erio, dente 2 onentiles rnt. m h. ctoſin non E ſequ coʒ licb leviorts * ei 01 h 5 b bß plani, inter prædictum Gelam & viu⸗ . 39 J. fere paſuum millilus a Iuore remti. Addi- Catalfaro. rurſus Calliæ dicto ſua conſtare vcritas, interval- . Ere uique ad oſtium Gelæ XXXVI. millia paf- ſuum numerari: ex Gailiæ vero rationibus vix duo- men: Non video; quo vnſilio ⁊ tamo judicib Pota tan- rentur, ratio aderat. Igitur quod cos nominat; erant: (quale tamen id protium fucrit non indica- tur) Oecidentalibus verò illis iner flumen Gelam & eſſe demonſtrent errorem; ita diſſerunt. Narrat Virgilius iter Eneæ, quod oram au- Iter Eneæ. Loobvenere, memorabilia recenſet. In quo eum bus opple- tum. ris mentem plane perſpicueque proponeremus: Paautem hæxc urbis parte ſiti ſunt ſpatioßy utque mirum in modum Naupbriam amues mus nos argumentationem iſtam fundameni lo- co ponere, quod XC. ſtadia ab Erce, hodie Ca- ralſaro; uſque ad planitiem, quam intelligi volunt, numerenur. Verum longe majus inercedit ſpa- tium, ſi quidem a Camurin ejus initium ducatur: præterquam quod non eaʒ ſed Modini cani, Ger leuſem tractum a Camarinenſ ſeparant. Spatium, inguam, nonaginta ftadiis maſus cſt: Camarina etiam, cum magna fuerit civitas, non exiguum abique dubio territorium habuit. At fi co loco Gelenſem exordiamur ditionem, vix urbe egreii Cauuarinenſes in Geleſna jam fuiſſent ditione: id quod minus probabile viderur. Si vero per pla- nitiem illam campos intelligunt, Zerræ nowæ otti- oque fluminis Gel vicinos, uti facere videntur: lumque cum milliarihus ah co adſignatis compo- ni, haud poteſt. Probat nimirum CJuwerius, ab decim his campis tribui poterunt. Id quod alia etiam ratione verum eſſe probabitur. Veritati igitur maxime conſentancum eſt, hos non eſfe campos Geloos ſed eos qui occidentem verſus dex? trum Ge= latus claudunt, quorum inervallo ab Epce, ſi a Plutia incipias, milliaria illa Calliæ reihonet Quocumque hær reſponſio, Clueriique teſti- monium, robore prædita ſint, reſpondebunt ta- ra cum iO dwen ſeparatim eus nminare voluemit. Eum enim ad unius, magnæ licet civitatis, tẽrritorium pertinerent, non fufficiens; cur ſeparatim nomi- factum fine dubio, quod per ſe maximo in pretio Naufriui nullo modo tantum eſſe pretium potuit. uamquam & hujus rei nullam adferunt ratiònem: Attamen Cuerius; Alegambusz Verſo, ut hunc ſtralem Ficilis legens ab Oriente verſus Ooci- dentem inſtituebat, id eſt, a promontorio Pa- chino ad Lihhum. Atque hac quidem occaſi? one ordine omnia, quæ naviganti in itinere iſto lervat ordinem, quem ſitus, locusque corum ipfi præſcribebant. Princeps Camarins ſelc ob- Celi campi, a vicino fluvio ita cognomina- ti. At quoniam littus a promontorio Camari- v non recta linea verſus occidentem protenditur, ſed per ſpatium aliquod ad ſeptentrionem incur- vatur, prope Terram nowam vero denuo ad Ooci- dentẽm flectitur, finum facit propter Syrtium mul- titudinem haud navigabilem. Hunc Cvitare cu- piens Mncas, & ſimul quam ßeri poſſet directe ter fuum proſequi non Septentrionem verſus ra- vem dirigebat, ſed a promontorio Camarinæ ad 1Addimus nos] Omnem adhibuimus diligentiam, ut aucto- de campis Gelois dilceptationis ratio eſt, ut niſi aGeographiæ iſto- rum locorum peiito, ſine omni difficultate intelligi nequeat. . dorem rerum iſtarum inrelligentem, cum ſcriberet, ſibi propoſuit. Idcirco nos hæc momimus, ne quis vitium verſioni noſtræ imputet. 2 Tanto judicio Pobta] wx Ahparet Camarina protul, campique Geloj, Immanis que Gela, ſuwii cogxomine dicta. Objectionis hujus fundamentum conſtituunt. Gei⸗ ehim 6 At ſi co locof virgilius intellgitur, hique ejus LI. I. GAb.VII. G 8 1 C1v1TAS. A — campi Geloi ſeparatim in eo nominantur. um ſuit poreſateꝰ aut quomod auſanis ſuis, ꝓrælio vibtis, Gelaim fugere poruit, vel uſus eſtʒ ⁊ ſ pars urbis in vitorum vdonue per- Mem uhi a caſtris Carthe , 35 Occidentem proficiſcebatur. Hic ad dextrum la⸗ tus campi quidam ei ſeſe offerebam, quorum ad- ſpectu diu privatus fucrat; ipſi vero imul urbis ilius, quam e longinquo in media terra ſitam pro- pcetabat, Cela vocatæ, prærogativæ in memo⸗ riam venichant. Atque hos campos jllos Geloos a Pocta commemoratos eſſe dicimus. Alii erant prope Camarinam campi, quemadmodum dini- musz fed à tergo naviganti Ane hi fiti erant⸗ Quare ſi eos nominaſſet Viygilius, parum prudens ſtuiſſet exiſtimarus. Quoniam vero de iis acturus ſerat, quos AMneas præternavigabat, & qui oculis ſcjus erant expoſiri;, ac eo quidem modo, quem & terræ deſcriptio & ipſa præcipichat ratio, hoc etiam indicare conveniebat. Campos cum nomi- naret, res porro ipfa requirebat, ur & urhem Ge- lam; quæ illis imperabat, commemoraret, quam, licet a mari remotiorem, videbat. Ob Amplitu- dinem enim oculis ſeſe facile ingerebat: quæ cauſ- ſa forte fuit, cur prudenter idem ſubjungar Vr- Liliu nmanihue Cola, poſtquam camporum memionem feciſſet. Evidens itaque eſt, judi- cioſe admodum eum ceriniſſe, prudentiæquè lau- dem, quam apud illos perdiderat, recuperaſſe. Quo demonſtrato omnis argumenti eorum vis ſub- lata eſt. Aliud diſputatiònis gemis codem Cap. XV. 2 Cluwerius ingreditur, & Miodori auxilio propoſi- tam ſibi metam, Gelobs campos occidentales fuiſ- ſte, conſequi conatur. Verba ejus hæc ſunt: En adtenus ꝛtur adlatis guam mamifeſtiſime jam patet, Auam vebementer erawerimt Aretius anque Faxellus, omnesque religui Siciliæ ſeriptores, qui Gelam ſaruum eodem tu quo nunc Licata ronſpiitur oppidum, vel Vuta in monte Glamque amnem eumdem %% cum mera, qui numt Salſi vulgo vbcatur campot verb 4t Celoos eos, quos Ecnomun montem a meridis jnude- e do ſupra ohendi. Certe alia cunia, qu addu- D vi documenta ſ defuiſent, hot umum inſar omnium Vuheciſ debehat, qucd Biodorus mudi, jerminum ac Vlui vullum zuter cahna Gurtbaginienſum ℳ Larboclis raßtra fuiſe Himeram ammem quo manjeco cum ad Penomum, ſurta quem caßtra ount Cartha- Eiuienum Vratuſani ab illis ſuperaremtur; vgrehſt ine al Phalarium anſellum erant ſita, Gelam hinc ſinde ſeſe rᷣceperumt. Gela iitu ah nißtra fuit T⸗ mer ſipa ac longius inds diſtta. ed video, Fa- æelum uſum eſẽ memdoſo aliquo Miodori exempluri, in Auo legit envojuo öco 20 2 TeMx7 4 eßʒ Ecno⸗ ſmum montem in Gcla, ſ7o 6% 7 TeM 14 ℳ, tulit, poſtea cum occidentem verſus pergeret, in agro Gelenſi. A quomodo Carthaginienſes mon- ſem in Gela occnpare potuerunt, ℳ ea Arhs in eorum Mathocles cum Gy- Vuenrium hoſtium fuit poteßute? Nullo ſan mod. Vrum heit jaim iterum mendoſim fuiÿ vidoo Nnzl enemplar, ubi de Aathocls loquens; eis TFehca dme- xhee haluitz 14 %ℳ in Gelenſem regreſſüs eſt: quaſt in uliquum Gelonſs agri urbem confugiſerz uum Lenuina ſeyiptio ſit, eis Tenen, id eſt, in Gelam. 5 Linienſum (5 amns Fmers⸗ ad ſua, quc erant ad Phalarium caſtellum caſtra per rco 1 Evidens itaqus] In re ipſa, quam hic auctor adſtruit; facile ei adſentior. An hæc vero Virgilis expoſitio non ſub- tilior potius, quam certior appellanda ſit, dubito. Si alio- qui omnia recte ſeſe habent, Podte unius auctoritas de- monſtrationi nilil officere poteſt. Quis etenim hoc Rofni- num genus errore ſemper vacuum eſſe, ſibi perſuadeat? 2 Rodem rap xv.] Locus eſt cap. xvI. p. 214. 215. 3 Biodorus] Libro x18. Locum fuſe Cluverius ſuh ini⸗ tium capitis exhibuerãt. 4 6 pars] Hæc verba Auctor ſic reddit: 8 purte dell citta, e de vinti fů in potere d⸗ nemiti. + 3 3 1 3 k 1 i 1* 1 — ——— — — — I. P. CnIKnaRp PLAr1A ARTIaWa &c. 32 rercageluoyræ Falas, 1d eft, per K. fadia S A racuſanus ſefugiſe rradit Piodorusʒ Hnzellus ſemel auque iterum eum ſuunm ſepeten XV. tauntum ſefert ſadiu. Sod hoc etiam falſum ſuit Fuxello angumen- um, ud immanem fluvium ſeHatus eſt Gelam ex 3 hiſte Virgilii verbis Campique Gelo Immanisque Gela, fluvii cognomine dicta. Vhi iMe non Gelam urlem immanem, id eſt, ingen- tem, qubd voluit Pobta; ſed Nuwium magnum intel- lexit. eum vero potius eſe Himeram, ſie, ut numnt vocant, Salſum lamn quemquum alium 3 aique in hunc quoqus recle Vuudrare puavit illud Ovidii 1 Et te vorticibus non adeunde Gela. Quod ſane Terræ nbæ Pumini veble zribuitur urique remnpore pluwio atque hiberno. 2 bed & cumpus iill inm Vnbmum montem atioſus, ad læwam Saſt ripam, Fazello impoſuit: opinanti hos ſö Eelbos i 42 los Virgilii campos. Numiſmata præterea pro grar viſimo producit documento quæ prope Licatam neperta ſuerumt ſua ætaten cum inſtriptione ð TEAoN. Ec- quid vero mirum, uum Gelenſes em urbe ſua Gela Phintiam ad Hmeræ oſtium traduti iut, numiſima- ta eorum iſthic reperirid Nam opes ſuas eos uma ſe- cum ahportaſe, quis dubitetd Verum de hoc Pazelli multaplici cincu Gel ſtum errore ſutis dictum putb. Huc uſque Cluwerius. Is itaque cum iſtam de cam- pis Gelois veritatem iatis demonſtraverit;, nos cum co concludamus, non alios cos eſſe; urbemque, quæ vicina illis eſt & ad fluvium ſita, quæſitam a nobis & ab antiquis commemoratam Gelam eſ- ſe. Filius Ialicus in eadem fuiſſe videtur opini- one , urbem S& fluvium Gelam vicinos fuiſſe: Venit ab amune trabens nomen Gela, venit Haleſt. CJaudianus quoque ſcribit: MWoen Gel, prehui uh Concelehrant. K Clariſſime omnium Callimachus 4. us Gelæ Vumini imminens. Ita ut in hac re certi ſatis ſimus; maxime ſi ex parte ea addemus, quæ Capite IV. diximus itinerario Antonini, Imperatoris Roma- ni, innixi. Recitat teſtimonium ejus Cluwerius Lib. . cap. X. eaque, quæ hic deſcribimus, ad- jungit: Porro itinera a Catana Agrigentum verſus apud Antoninum ſumt huſußmodi Catina Agrigentum, manſionibus nunc inſtitutis Capitonianis XXIV. Capitonia XXIV. Philoſophianis XXI. GelaſiumPhiloſophianis XXI. Callonianis XXI. 8 S Perilianis XXVIII. Corconianis XII. Agrigentum XIII. Agrigentum XVIII. Numeros heic ſingulorum znterwallorum minime eſo corruptos, patet primum ex eo qubd ſumma XC. millium umliqus cungruit: Ium qubd endem ſumma in capite alterius itineris perſtripta eſt. Ceterum ume- rus iſte millium NU. ſpatio inter Agrigentum & Ca- tanam prohe convenit, ſ ad rettam lineum iler diri- gatur. Quapropter, uum nulla pyæſtriprorum vo- cabulorum hodie evtent veßtigia, nec veterum æœdißici- orum hoc tnabtu appareant mnumenta, Vecumdum im- zervallorum numeros ea lotabimus. MMillia igitur NUM a Catana verſus Agrigentum recta via ſi pro- ceſeris, in locum pervenies, haud procul dextra Encæ amnis, qui nunc diwi Pauli chxnominatur, vipa, me- dio ſere itinere imer Toutinos S Sergemii antiqui 1 Ovidij] Faſtorum Lib. 1v. v. 470. — 2 bed ey cumpus] Hæc Auckor ita vertit: Ma quel campo ſpatioſo della parte di dentro dell Ecnomo monte alla ſnib ripa del Falſo poſta da Faxello, che pensd queſti eſſere ð campi Geloi di Virgilio; non ha rals aſpetto. 3 Lib. x1v. v. 219. 4 Callimaclus] apud Pindari Scholiaſten ad Olymp. Od. I1. 75 Tik n et ꝛmxi ue⸗ æ7v. veſtigia, quæ numt vulgo vocumtur la Citadella, po⸗ tum, ulu CALMUONAMNA illa fuere. Mox per- verſus Agrigentum ſ pergas, Philoſophian habhebis — ad fontem Gel. Ab hac vero ad Licatum ingens ſpatium eſt. Magnam argumenris hiſce vim in- eſſe, nec tam facile ſeſe ex illis expediri poſſe, ad- verſarii ſentiunt. Idco ex ipſo hoc itinerario contra ea præſidium petunt, ſicuti, qui rectam viam ſemel reliquerunt, facile fallacium duéto- ſe Philoſophianam, manſionemque curſorum pu- blicorum ordinariam. Verum nec impugnant, nec reſpondent illis, quibus Gelenſeim tractum il- lic quondam fuiſſe, ubi Plutienſs nunc eſt, pro- batur: neque etiam, uti decebat, Gelam Græcam dum voces Philoſophianam & manſonem arripiunt, D ſeſt. Sed & ipfimet circa cjuſdem capitis fi- miſere errant: quod ſi enim hæc manſio Phil ſp- phiana erat in Gelenſt tractu, cui vicinã erat Piu- ia, quonam, quæſo, pacto ipſa Plutia eſſe po- terat? Inſignis negligentiæ reus fuiſſet Quwerius, ũi terminum itineris unius diei a Capitoniau Ppilo- Vophianam eſſe demonſtraturus, flumini Gelæ vici- nam, Plutiam dixiſſet & intellexiſſet, quæ multis millium paſſibus disjunéta, extra viam ſita & ab co termino remota erat: maxime cum Itinerarium non Piazzam, ſed ? Philoſophianam Gelenſium no- minet, urbis vicinæ & notiſſimæ, optimæ no- tæ inſtar, nomen ufurpando.? Omnem ſerupulum ipſa, quæ damus, CJuweri verba eximent.⸗ Philoſo⸗ phiana habebis circu celelme nuuc opidum, quod wulo nunt Piazza, ſou peculiari Siculorum dialecto Chiazza, ad fontem Gelæ ammnis, qui vulari nunt aolis appella- trione eß Fiume di Ferra mova. Arerum vero i- ud vocahulum Gelaſium, quod pro coœnomento Phi- oſophianis adpoßtum eſt; Joſias Simlorus legere ma- uit, Gela, ſive Philofophianis: cur autem Gela nominetur, ratibnem ſe reddere non poſo, ſatetur. Surita vero regium ewemplar teſtatum habere. Gela ſive Finoſa fianis, /iſpicuturque æh⸗ Gelam Sili atque Prolemæi. Paulo poſt: Quapropter ew lu in quem Philoſophiana iſta incidumt apud Golæ ſontem in Ge- lenſum, porentiſimæ quondam civitatis, ſnibus, le- gendum omnino ego cenſeo GELENAUM PAMULO- minime Cluwerium velle, Gelam eſſe Philoſophia- nam, aut peregrinantium manſionem, quod au- 6tor ille hiſce verbis adfirmat: Quis eſt ille locus we manſio dibia Philoſophiana, in Gelemß tratu ſ a Cluwerius urbem Piazzam hé cenſer, uc eo E rempore nil niß manſo pereginaktium eyat, ud fon- klui es Numinis Golæ. Fæc verba ſi cum Cluwerii con- tendantur adduẽtis vocibus, quantum ſecus ſemtien- tes a ſcopo aberrent, & num id ex illis fluat, quod volunt, apertum erit. Ur prætermittam, opini- onem iſtam Cluwerii non reſpondere propoſito, qui ſe ſatis explicat, Philoſopbianamque a Plutia diſtinguit, quando ait: Girca oppidum & ad fon- tem Qelæ amni, qui ab iſta urbe remotus Dem 1cluveri verbis] Non Cluverij tantum, ſed &e ex ipfius Itinerarii verbis: Gelaßum Philoſophianis XN. Attamen 8 hi, quos impugnat, erroris anſam ex ipſo ſimul Cluverio ſumſerant, qui ſcribit: Philoſophiana babebis circa celebre nunc opidum, quod vulgo nunc Piazxa. In his verbis vocem circa non attenderant ſecus ſentientes. Cluverium que Philoſophia- nam pro Plutia habuiſſe putaverant. — 2 Philoſophianam Gelenſium] Ita ſcilicet, ut mox videbi- mus, Anronini verba Cluwerius emendat. 3 Omnem ſtrupulum] Id nobis hoc loco licentiæ ſumſi- mus, ut non tam verba, quam mentem auctoris exhibere- 4 Philoſophiana] Hic veras Cluverü voces nos adpoſui git: A dicto Capitomianorum ſiru millia porro . 43 rum ope in errores delabuntur. 1 Cluwerii igi- vpiloſo- tur verbis inſiſtunt, concluduntque, Plutiam fuiſ- Phiana. ad fumen haud fuiſſe fitam, demonſtrant. Sed SOPRANA. Ex his verbis perſpicuum eſt, id 44 Plutia non plutia Geler unb liner 1 1 S — T ℳ iti 6 ad nt. illibu ty qua ing ſum⸗ 1n quibi dem à Phi) MM ad mi mn inis G us di Quas ioſophi mini eri 3 ians di oc cot quod S us, vo are ium dæſt inie bt bi alii iſtat nfitem lutiu l ces co- rii v yuta — m ſi dedim ico tur: G it ad erhn 5 yum om uſpi oſp d Us nſectari : Gela fonte manſi æc ſ n pu kliu . arla ex auct etenim . ran onibus umt. Iti 3 quærit . ⸗ bagna 5 eut. rim mque ad doris illi a ini a Capite nunc inera 1„ inweni tum i S eteni e æf X 6 M. a agr ine S Srn erbis quom n XC gent jam auct ox con iam parum s de- noru 4 odo . 1 um nt cum uyhe am e ih. I. m ipfi enſ eſſe con- iper u milli ntelligi igenda a- 3 em B r ſui ap. ſis pla e tract 6 835 Mu oph rri Sed Vam dli Iutia fut V. ita cer. actu „ Phil porro X A dt „e ia- 46 Plun am dite m eſe qui h ita ſcri Laud XI dicto bin C Py t. ab re, 4 5 ſihi o5 Ge ribit: da- erius a 14 phianai 8 u i Sun ſn iuh 63 u. ta ncedant S duvc S 4 S Plutiam ile aubt 8 S eſe 3 un hanc antiqui ccund odecim mi e illis „ ui omnia quæ v manſo⸗ or, uow celebr 5 fuerit: 6 e millia pa a- B —, ult, MEM 6 076 loco ies, initii ſi qui ei tri eſie PM 6 h „7 s a cir cere ſ. ſe indi 0 t na P 9, itiisedi quider trib Puti od 47 circa E VdciA Mice Mn Ce) bih- iverſorii nota aht am, 11 men enti ueri o cum nunc „ verha e 2 e pie /0h riis dici „quod „cetn ver us con⸗ oi uſque e en, Vel- quod o/ophia que vici 1 po tum no- erſori onjungi mi⸗ niſer que Chi ie Sle onum tr e cle . xiſſent cie n 3 amnis. Se amium o tempo S cum Mo- nrium non t, eſe io vicin — Tertii iſte loc ipſn it, ſuhſu S. nil ni im no (que vicina eſt lenſi? 6 ſive 4 % p . di- mæ mad 16 ione e „B ? Cluveri anſic 16 6 eten 5 rrores modu woti m Phi um am Iu- 3 erius o Phi 0 mem era, uhn ſuis 32 — cin ab i⸗ — Seh S in * . rem i a monui * 5 ad 10 l niſi di bem int uis eſt nitituant m n, aut uimus pohlum ntem G diverſo eſſe Lohun miananz 8e Mox n ſuene oſce t r, 0 ℳ, Clu elæ am ia. rame Phi etenim alienam m ar amen Antoni cde. ee anis. F regrin * quæ apella- diſſe rrare, — liſtamiam iſſertatio nris G erſorium in Irine minime S. n — e iu ient nan i — ſquam 4 ma elenß ac5 ℳ um 4 bic pe cniiu⸗ Clu eperat — quod amen titudo gna longi tus am oc den ciyciten naſ 2 5, „ℳ4 erium re 6 od Piuti ampli verſi gitudo plitudi nſt 4 P ione Phijo, mqu⸗ ela —— 6te 70 1n ienen — 1— utia 7 eli. Sſe Fanr tract m id po tem 5 F 372 iathu Mnd „ C0 nceſſ: 111um „ qua re C u . 1674 14 — 3 e ad nceſſe eſſa h conſti m 5 e en6 yitd a el c Pyi [o ac nſtitu quo ali eri e⸗ v 4* enſ due ſin e 4 ſ u6. Kerenas — P , Piuin Brage ₰ hus oos c em e at CI. milli um am- iver vſorium „Pluri rium quid ata ſe⸗ a XE raet i1 4 (. Vam 6M IuA e 7 nch gum tam i8 eſſe ptentric 8 rodidiſe N m ? %04 anfion n t (uti S t pr rionem 6 Ne 3 in Gel aretur: — ela obaret nem T x verhi juweri que un paſ ne aut phia- tu: elen/t r: A ntendu Mu et G D ape ybi 6S l auſ tract Cap⸗ unt) hi e ad Se perte 1 enim ej Pu du millia onem qood W 36 iſte actu X apitoni ) hu Huvi 13 e 7 n1 y 2 Iut Auto lia ud or 2 ah ſepi vero t XI. mi iana ad nc in m um m ta elligitu circ ÿt e 7 en e0 gen et um fui gitur 4d neran uom elli rum anti Paul eti⸗ oum i us e quodna lit: fi 1 Puti ori 1— modo i Paullc am quod id z nrlu 2 dAt 3 hoc fi quis, ÿet, dum , Arci . 8 ir 2, mo- — ₰ renn — ℳ it e tien- 3 o legi Pifer gum ic in⸗ m 4h o ftu, ehat: re com ioni uu, quod — r. Ar eam cntationis dum 2 hac 45 lell n, opin Puit ar eſſi ülu Phrian Auæ e⸗ inweßi h iure dehu m, opint. uit j e Phi am antu 8 ndo- rimari am tribui La e4 dehuiſ- ropol jam iloſ% p haud m lab quæ cit . 2 ariæ du Dz nitur „ digu polo⸗ — qui ad phian⸗ adfirm oris 1 ato — egn — opin —— & ad ſen- zum n: rum ta hæc re am m erium em a, 24 æhign „At opi 1%n Calt Nſti „ cuju eſponſ cin B nporis Zancla ppid abant ocabul opi- 1 — —. je nc qu ſ Lone i te un Mdn ebe 5 nem ad icil cap. o4 4 untur incipi 1315 erat . — iun hele . . tunen & mni ait. — pel⸗ 7 ulo ere. e Pu &t pyo mnis. quod t. Ma a- menti oritas rradnci „ cu Iutʒ pro- — — S . cmrove . Vh ni r mus G 724 4 1 re ui 1d men ran ja ſe orum jnd quiden aun vocem erc in ua eo ad ocn ratio ententi judi em 4 inerar git. rum ograph 1fo . ris egan ioni nri icu evlibſipiie Pa Plutia⸗ na in capi quar⸗ phu Li ntem 4 longe 1 au 3 nohi am ferr m oco u ni . cu S 1 o ie — ute . entie hunft cum — —— K0 r amia , ratum ℳ a w e 5 . ex 4 girene 3 — nulli e anba us ſc 1oga perſt iliari erario, adqus uiden ℳ 3 furun tenuib orbe ce i verſ tere ript um udici 1. V⸗ 14ℳ0 * n eribun is Abri otef. expreh a int nume ſti Ego icis Mue ahone or ſih 2 e he e nunſione n 3 a der nc § di . 10 x eo Ui 5 due ita as ill ℳ hui e ue ia hen vi — 30 Sic eren — Mo — ℳ — Imperi e r. tue 7 M. rOmenz rat . em ioſ — *— TuI — M OC1 ⸗ ea 0— 1 U ara eti im nari m ßu 174 nlam m mant vo. C em: e aeco Li un eju 1 S 1 b juſde one MM gl- m itin s ſe „Aori — m expo tinerarii ſeu dive Lri- F. P mit aucte rſori F. p. Chiar „ omne or. d 1a andg. W i um 35 IP. GCnIAnaupg PLATIA AnTiavA, &c. 36 tes hiſce verbis memorat: Aajecto Lihhæum M. A P. CCLVI. ic Mhana X. Tamariri NX. per Tuuromenium Naxo XM. Ario KM. Catina IX. Ca- pitoniamis XXU. Gelenſtum Philoſophianis . Perilianis VXI. Arigemum U Cen NMA. Alawa NI. Ad Ahua L. A Muum Lanarium . Mazaris XI. Lihhum X. Si itaque hæ urbes, etiamſi curſores publici in eis quieve- rint, diverſoria ſeu manſiones dici nequeunt „Plu- tia etiam, etiamſi curſores ibi quieviſſe concede- retur, hoc nomine forte appellari non potuit. Ve- rum ramen, cum hæc diſquiſitio aliquantum re- as, nosque a ſcopo noſtro paullo longius dedu- ceret, jam ad Hiſtoriæ noſtræ ordinem reverta- mur. Oſtendimus hucusque, Gelam celebrem fuiſſe civitatem, ad ejusdem nominis amnem ſitam: re- ſtat, ut adcuratius in ipſum inquiramus locum, 48 ubi quondam floruerit. Quod nobis negotium opinionum imponit varietas. Sunt ctenim, qui Licatam eam fuiſſe cenſent, ſunt qui Teyram no. vam, ſunt qui aliam quamdam urbem cogitant, cujus adhuc veſtigia ad trecentos a Terra noda paſ- ſus cernuntur: allas alii civitates nominant. Sunt quoque, qui duplicem fuiſſe urbem nomine Gelam contendunt, Græcam & Barbaram. Nos quidem C hoc loco & veterum auctoritate & conjecturis ve- ritatem exquirere ſtudebimus, præſertim quod ad Gelam Græcam adtinet. Principio quod Zerra no va, urbs ad oſtium fluminis Gela ſita, ea non ſit, adverſus Vazellum Cuwerius perſpicue demonſtra- vit. Frror illius inde ortus eſt, quod Falum, Ge- lam amnem eſſe putavit, in quo eum erraſſe, ex ſuperioribus conſtat. Impugnat eum Cluwerius, Plinii, Ptolemæi, & iodori evidentiſfimis teſti- moniis, quippe qui multis paſſuum millibus Gelam n mari remotam fuiſſe, fluminique vieinam, do- cent. Quod Plinius 1 dicit: A ua ſrome (id eſt, auſtrali) Siciliæ Numen Hirminium, oppidum Cama- D rina, Vuwius Gela, oppidum Aragas; nobis non adverfatur, nec ad mare eam fuiſſe ſitam, docet. Farellu quidem hic verbis fubjungit: Vids ut Fu- vium Gelam nominet, ad cujus ohtium Gela antiqu ſ- a erat. Verum illa verba: Ad cujus ohium Geln antiqua ſin erat, ſine omni ponuntur ratione. Ph- nins id nec tradit, nec tradere poterat, quoniam duodecim mille paſſibus a littore remotam eam eſ- ſe dixerat. Quin ſi in marina ripa Gela conſtitu- ta fuiſſer, non minus, cum celcherrima eſſet, ejus mentionem feciſſet, quam Camarinæ & Ara- LdM Situs Gelæ. Animadvertendum vero eſt, quod, licet medi- E terranea fuerit Gela, ad mare tamen caſtellum ha- buerit, quod Cluwerius Refugium Gelenſium fuiſt ſe dictumm ait: co quod illud condiderint partim, ut a piratarum tuti eſſent invaſionibus, partim ut, ſi forte Gelenſes ibi paullo longius ab urbe de- gerent, a terreſtrium inimicorum infultibus ſecu- ritatem haberent. Audiamus Clueriumz. Ne- Jugium heic nominawit Gclæ, non ipſam urbem Ce- lam, quia non in urhe, quæ 4 littorè remota, ſod ſuh urbe in ip/o littore manſio ea ſiwe ſario poßta efat. Fodem loco CJuwerius ductu Ninerarii Antonini omnino probat, quod hic nobis propoſitum eſt, hisque verbis rein paullo altius exorditur: B Ab Agrigento per maritima loca Syracuſas M. P. Dædalio — —— XVIII. Plintis — — — V. 40 Refugio Chalis XVIII. Plaga Calviſianis VIII. Refugium Gelæ. 1pliniun] Lib. 111. Cap. vrtI. p. 153. Tom.I edt. Hacianæ. 2 Cluverium] Lib. 11. Cap. 2. p. 350. Plaga Meſopotamia XII. Plagereo ſive Cymboe XXIV. Retugium Apolline XX. Plaga Syracuſis XXXII. Plintis corruptum ht vocahulum a genuino Phintis, hancque urbem Podie dici Licata, ſupra Lib. J. Cap. . docui. Pro Chalis alia exemplaria, reßte Vu⸗ rita, habent Calis, alia Culis. Ego vocabulorum Vimilitudine, ſmulque intervallo NMM. millium du- dus, egendum cemſeo Gelis: Tot quidpe ſumt millia uer Licutam & Terram novam junta quam apud Celam amnem ſuiſẽ olim urhem Gelam, ſypra Lih. I. Cap. NM œflendi. 1 Refugium autem Sc. Paulo poſt: otii, ad utriuſque partis rationes examinan B uf iglrur Gela ſemota fuit intrunſus a yefugio ſu lit- rali, ſic & Calwiſiana Eeᷓ reliqua. Statuendum itaque eſt, Zerram nowam haud ear eſſe urbem, S olim Gela dicta fuit, neque etiam refugium illud, verum aliam urbem ab utroque diverſam. Cap. 1v. congeſi, manifeſtum eſt. Cluwerins idem contra Faxelum, ſicuti jam monuimus, pro- bat, qui ex co, quod amnem Gelam eum eſſe, qui hodie Falſo dicitur, (quem tamen Pmeram ſeſle liquet) putabat, in hunc errorem devenerat. Ut majori luce veritas radiet, ſciendum eſt, rem omnem inde pendere, ut exquiramusʒ qua ratio- ne hæc Lcata, quæ olim Hinria vocata fuit & ex Gelæ reliquiis exftructa, condita ſit. Nos jam quædam in hanc rem commemoravimus: Cluwe⸗ ius vero pluribus eam explicat, oſtenditque, in- ter Arigemum 8 amnem Celam, ad fluminis TM- meræ oſtium, hanc ſitam fuiſſe Fintiam. 2 Idem X Ptolemæo & aliis docet, mediterraneam eam fuiſſe: Prolemæus equidem Phintiam 6q Pinin Phin- tienſes inter mediterranen oppida Vocenſent. Quod quomodo intelligendum ſit, ex Diodori Lih. NEI. oſtendit, qui dicit: Karæ I TiuNæ on Tůggeyvot, u rac c. Tvegnzcit Otprias e Auggybr, TonJ⸗ cin e% Tebpokeyl. In Sicilia mranni eraut, Hice- tas Sacuſts Phintias Arigenti, Tndarion Tau- memi. Poſtquam bellum inter Tyrannum Phin- riam & Belenſes expoſuiſſet, ita pergit: xrih N pirlæs rcMuh, ouccas dvh Priae FeRAsg, d- Soirss öpres, diloæs E0 dvr i8] dor) ad S. Phintias urbem condidit nomine Ppintiadem 0 Gelonſeque e patria ſulmutos in on collocat. Sita au- Iem ß huc ad mare. Maritima igitur Nutia fuit ex Celenſum conſtructa reliquiis. Kabaip rœ n cs oiulæs, 706 Nb TeMac; eit 1 Or- viida sreveſes; xrſœæs rc G 2 cyo egh Einoo, 2 a26 Sec. Muris onim domhuqus Gelæ deſiru- &is, populum in Phintiadem zranßtulit poftquam m⸗ nia ſorumque inſigns ac ſempla deorum condiderat. Phintias itaque Agrigentinorum tyrannus, no- vam illam urbem antea Vintiam appellari, trans- mi- —— 1 Refugium autem] Hic ea Cluverii verba, quæ jam La- tine dederat auctor, vernacula lingua repetit. Nos ut ea denuo deſcriberemus, abs re fore judicavimus. 2 dem ex Prolemæo) Cum Diodaro ſenſit Cluverius, cujus hæc ſunt verba: At in ofa maritima gam Ffuiſſe, ex præſcri- hro Antonini liquido paret itinere: ſed c Diodorus — in lirtore locavit. 2 3 Phintias itaque] Si dicitur, phintiam tyrannum, do- hec nova urbs maritima perficeretur, Gele Phinti« nomen impoſuiſſe, diſſenſio eorum tollitur, qui aut maritimam, aut mediterraneam phinriam fuiſſe perhibent. At, Recentio- res ſine dubio funt, quos hic noſter vocibus: Plurimi em- ſrmant, appellat. In antiquis vero quidquam ad hoc defen- dendum reperiri poſſe, admodum dubito. Videtur omne hujus opinionis præſidium in Piodori eſſe, quem hic exhi- buimus, loco. Noſter ex eo concludit, Ghlenſium trans- migrationem in phintiam novam juſſu tyranni non antea fa- ctam eſſe, quam perfectis novæ urbis muris templisque. Græ- ca vero nullam remporis mentionem habent, ſed ſimpli- citer Phintiam hæc feciſſe narrant: xrinas vxO⸗ „K. 7. . Quod Licura etiam non ſit, ex ils quæ hucus- Snn . 77 . 1cata que diſſerui, & ex Calliæ, Heyacleotis, Antonini, Prolemæi, Plimi aliorumque feſtimoniis, quæ 4* inis hun n T L.7 Aio poſ. 4 . tatuendum e ur bem n refigium ciechu du kuci. Seln Anin, in oms, qu Cluweyjn eum eſte, n Hran deyenem. el em Ja ratio. fuit & ex Nos jam CAunne que, in- nis h. Idem m eam 1 Qud F R, rwoa⸗ „Hice- n Tau- n Phin- nide R 2 „dha⸗- ghaMic- niaden ſo Fita au- intia fuit 0n. loo, le deßyu- am m- ndiderat. mus, 0 i, tra⸗ mi- jum La- Nos ut eà rius, Cujc heſe — in lim nnu⸗ 5 vomen inan ut Recento oc deken- tur ombe pic exhi- em trahs ante ir que. 6r ed impl 3 7. A⸗ „K Fintia. Pum hæc pararentur, juſlu tyranni nomen pro- prium hæc Gela noſtra perdidit, &c cum Hutiæ incolendam eo revertiſſe, poſſeſſionum ſuarum & facultatum cauſſa, nec non natalis ſoli amore com- motos. MNon inirum igitur eſt, duas nominatas ſub appellatione: primo Gela, poſt Tindii, tan- Arigentum opidum halet, cujus vocabulum vitia- Vum eſt Ohiyrt Phthintia, pro genuino Diriæ, PUN V Phintis. Ex eo igitur iuinere, uhi NNI. nume- X . „ „ „ — 6 redares N aEbnss emoincæ. Meræ t rad⸗ X e X . 7 A Avxd roræo æyeyhs X „n „ X * Veyeynyy kudeg, cu 37 * „ 5 5 . X N ⸗ X „ ⸗ 3 1 migrationemque e Gela in eam fieri noluit, quam A rœ h), 7œe dpisss éoempncsn, en! N Toggnr- in hac maritima muri, templaque fabricata eſſent. vocabulo commutavit: quamquam per breve tan- tum tempus. Attamen defuncto tyranno multi reliéta Himia maritima ad veterem illam Gelnm re- verſi funt, & utrique hinc urbi Fintiæ, Golæque nomen hæſit. Plurimi hoc confirmant, dicunt- que, revcra Gelam Olymp. CXXIV. a Phintia, Agrigentinorum tyranno deſtructam eſſe: & li- cet ex ejus ruinis aliam is civitatem condiderit, Celeuſemque populum in cam migrare coẽgerit, non defuiſſe tamen, qui ex manibus ejus fuga e- lapſi alia via patrias ſedes repetierint: quin timo- re per tyranni mortem ſublato plurimos ad patriam eſſe Phintias, alteram maritimam, alteram me- diterraneam. Vide vero eamdem civitatem tertia dem Phintia. (De Plutia conſequenti capite com- mentandi locus erit.) At Cluwerio fatis fuit indi- caſſe, quod maritima fuerit, ibique, refereute Viodoro, prælium quondam inter Carthaginienſes & Komanos commiſſum ſit: quamquam ceteroquin C ſatis fuſe de hac ipſa Fintia hiſce verbis diſſerit, Lih. I. cap. XMM. Cæterum Prolemæus inter Gelam Quidpe Diodoro idem dicitun alia ſormatione Price, DradG. Phintias, Phintiadis. Unde Phalaridi in ꝓpiſftolis opidani ſunt puxic E ita Pli- nio Lib. II. cap. VM. Latina formatione Phintien- Vis. Aque Pic ile eℳ locug, ui in pyoims ſtripto Automui ztinere vitiatum habet vocabulum Plintis pro vantur Auillia paſuum ah Ariemto ad Phintiam uſt que Iucidiimo certiſimoque liquet documento, Phin- rinum eodem fuiſe ſu, qu nunc diltum opidum con- Vicitur Licata, portu ſeu navium ſatione nohile, uli lapides Juadratos & id genus alia autiqus operis mo numenta ehha, ſepulora quoque &5 cifernas veteris Mructuræ complures adparuiſe ſun ætale, item anti- Auas inſeripriones auque numiſmatu reperta fo, 1eßta- vur Fuellus, quarum rerum nonnulla eriam nunc ini- bi adparent veſtigia. Poſt recitata Piodori, quæ jam exſcripfimus, verba pergit: Faum hoe uh initium belli Tarentim, quod Pyrrhus in Nalia comtra Komanos anno urhis CECCLNMN ante natum Jeſum auno CCLLU. gerere cupit, ut ex iidem aperte iuet Miodori Plagi. Idem audor poſten Lih. XM in Hißoria belli Punii primi yeferentibus iitdem Eco- „ „* „ — „ Li O* 9 Kapxnörtot Aoixe yo 1 peiæ ca Aberoihm Nakiyres, eis 10 AtRilaior FMhov, 2 726 woMopusheysß eEmncan auroly ayabcr. k0 haoe * — — 8 — 7, 2 Katbh d ve6⸗ lœxpc 6 2 oi7nyc io tmiht- ₰ — LnG 9e 2 civrés Poheæloig Tivcs gedr EUlie „edn, — S — „ „ 7 os dphexccn eis yy ntomas E oxct 3 * 56o — P' „ „ Poioy h Tuegnsoö⸗ O penuẽy, eices 780 2 4 — „ . vepPovrœc ciymhn vvol gx E deii· Sn e „ 5 — vWwon tAhhrey 2 Tenda⸗ xegy o1 Puao oEn- S „ Lere vrENevca eig 7 chircd, 2 rœ vMorœ, Tœ N oeopiorx, 7 To A 1 icoyrc 3 To Aoimo vadh ontMmor ero noyioy xcrarhsvvcnry ovytn tæpre- æye 7e5 S ol Kapnddhuon oxaocn ksyc X „ Acy Lxrtocœ⸗ v 0 Kupc⸗ eericæn . Luv- rx o Kapxndöto èr) vo1, 785 reghMæris dhtwavcar. O*9e mæ G 1&S⸗ * Meccjnns dbn, veda! lacenca N 7 coprnyor 2u iMiois. 2EarNẽvca de * Havv, 2 næbopiogei rAnoloy Oivxicd G. vreæNdy 70 eyentvon. 0 Tcdro Kapxnoylon vuy) Fch e aihre eRbihray, Loenbe émaGe, bant, aliisque poſt ſe relictis. runt Plinius pariter Pꝛolemæus, ciis fplendidis foruerit: Hins etiam, ait, Calima- ca6 7 7A8r swocro, vokib lpooy apekec Fee — 2 O oMetcn. xoræMs n Je yevoke S pos L Ka⸗ Uaens, eis 7 nerOo E rörs Ipoye 0 aMe. eft Carthaginienſes de reliqua an- nona, quæ uſui ſibi forent, Prepani acceptis, Li- lybæum abivere, omnique bonorum genere obſeſ- los cumulavere. Venerat jam Carthagine etiam Carthalo Prætor, cum LXX. navibus longis & toridem frumemariis. qui quum & ipſe Romanos invaderet, naveis aliquot demerſit & de adpellen- ſribus ad terram IV abſtraxit. Poſtquam vero audi- viſlet, claſſem Romanam Syracuſis ſolvile, colle- B gis in fententiam adductis CCXX. navibus opti- mis contra illos evehitur. Jamque in mutuum claſ- ſis utraque conſpectum venerat, circa Gelenſe lit- tus, cum Romani, metu perculſi ad Phintiadem reflexerunt, navibus, quæ commeatum porta- Quum vero nihi- lominus in cos provcherentur Carthaginienſes, acre certamen oritur. tandem Pœni de magnis navibus L. depreſſerunt, de longis in profundum egere LX confregerunt inutilesque reddiderunt XIII. navibus longis, onerariisque non paucis, Pachy- num prætergreſſus, atque in Phintiadis portum delatus ob ea; quæ acciderant, expavit. Ubi ve- ro cum omni claſſe in Romanos tendebant Car- incendit, & ad Syracuſas verſus vela facit, tutum ab Hierone receptum ſibi datum iri confidens. Sed deprehenſus juxta Gamarinam in terram confugit ad loca aſpera atque vadoſa. In Gelenſ ſun y agro cnomum montem, ſupra en eodem iutelieximus Bo- doro. Apud humc igitur in mutuum uraque claſs conſpetum venit; Momani vero, metu percuil, in Proximum Phintiæ reMexerumt portum. Cærero, ut in Antonini itinerario curruptum legitun vocahulum Plin- ſtis, pro Phintis, S apud Prolemæum Phthintia pro Phintia, ℳc, Sc. Hæc Cluerius. Fx quibus o- mnibus tandem concludimus, cum maritima fue- rit Phintia & ex Gelæ conſtructa reliquiis, hanc ab co diverſam & mediterrancam fuiſſe. Trecentis a Tꝰrra nowa paſſibus antiquæ cujus- hanc Callipolin fuiſſe cenſent, ſunt qui Gelam no- ſſtram. In his eſt Cluwerius, cujus hæc ſunt: Iſe omet columnam iidem ereham vidi Corintpiaci ope- & ingenris mugnitudinis, cum epiſylio ampiimo. Hoc vero id tantum probat, urbem ibi fuiſſe, non vero Gelam cam eſſc. Pergit idem: Iufya opidum auem ꝓpe litus ſuperiorilus aumis multa numiſtnara cum inſcriptione Heronis ac Minotauri ehoie, qu Creienſium nißicabat coloniam. Igitur non Ge- lenfium fuere, qui Rhodi erant, in quorumve mu- ſta, fertilitatis ſymbolum, teſte Golæio extat. Po- ſtremo cum dubitanter addidiſſet: Ego aniquæ has ho reliquias Gelæ urbis judico, hanc conjecturæ cjus rationem adfert: guam a litore remotin reſe- aiue Diodorus. At hi dicunt duodecim mille paſſus a mari eam re- motam fuiſſe, quomodo ad trecentos igitur tan- tum diſtare poteſt? Coloniæ indicium &c numos præterea ſufficiemem putabat conjecturam. Novc- rat enim a Callimachs grandem Gelam fuiſſe voca- tam, quæ idcirco jure monetæ, multisque ædifi- chuß loco indicuto non roMu wiori at magis vul- Lart vocahulb appellawit, ſed æsw qubd non niſt do gran- dilus urhibus uſurpatur, Faxellus vero hanc urbem Calipolin eſſe exiftimat, quam Strabo in litore au- ſtrali inter Pachynum & Lilybæum collocat. Ra- tio hæc eſt, quod, cum omnium in auſtrali Sici- J. P. Chiaranda. C 2 liæ. Poſt hæc ad Halycum flumen digreſſi, ſaucios re- tecerunt. Interea Junius Conſul nihil horum com- pertum habens, a Meſſana provchitur XXXVI. thaginienſes, rerritatus Gonſul XIII. illas inutiles ?⁊ entis — Mon Calli- dam civitatis monumenta cernuntur. Sunt qui polis. 17 Gelenſes mis cques cquo inſiliens, uti dictum eſt, S ari- Mumi. — ki — —— — — —— —— — — —— —— — — ——— — 39 CMIKRARpg PrLATTIA AxTIQUA Sc. 35 3 liæ latere urbium ſitus exploratus ſit, de Calipolt A tamen haud conſtet, quæ a mari non adeo longe aberat. Ex iſtis igitur ruderibus illic eam extitiſ- ſe, conjici optime poteſt, Gelamque alio loco quæ- rendam eſſe. Ipſe in hanc ſententiam inclinare vi- detur Cluwerius, quando ſcribit: In mediterraneis Paljtorum latus V. ſadia, id eſt N. circiter millia pnſuum ab Gelenſtum ſinibus ahfuerit, jeſte Gallia, — apud Macrobium Jutummn. V cuh. XM. Cum y%ℳ Palili ab oßtib Gelæ amnis a XXU. illin paſ⸗ ſun ahint. Quod ſi enim Gela XII. tantum mil- lia paſſuum a Valiti abfuit, & Terra owa, ubi oſtium eſt fluminis Gel, XXXVI. millia, fleri B nulla ratione poteſt, hanc, quæ ad trecentos a Venra nodu paſſus extitit, urbem Geiam noſtram fuiſſe. cela eo lo. ¶ Anronius Vorſo aliique recentiores in ea ſunt o- uo lr pinione Gelam co quo Plutia fuit, loco extitiſſe, quæ hodie Piazæa vetus dicitur, & ex cujus reli- quiis nova condita eſt. Si enim, ajunt, cum flu- „vii Gelæ curſu terram verſus migremus, præter eam, quæ mari vicina eſt, quamve Pazellus Cal- ipolin fuiſſe vult, & caſtellum illud Gelenſe, de quo ſupra expoſuimus, milla alia nobis urbs, aut urbis occurrunt veſtigia, unde, Gelam Vumini im- — minentem ibi collocatam fuiſſe, concludere poffi- 6 mus, niſi hæc, quam diximus, Plutia. Ft li- cet, pergunt, non defuerint, qui ad alias hæc trahere voluerint urbes, quæ de Geln dicuntur; attamen, cum illæ & remotiores ſint flumine Gela, S& Antonini, Callique paſſus ad eas accom- modari nequcant, nihil quod ſe probet adferunt. Forum, addunt, opinio, qui duas Gelas Græcas, Alteram maritimam, alteram mediterraneam, ſta- tuunt, nulla pariter eſt. Nam præter caſtellum ſie refugium Gelenſt aliam Gelam Grætam, a flu- vio remotam, haud novimus. Si quædam fuiſſet, aliis id probari deberet rationibus. At cum ejus nullus fcriptor mentionem fecerit, ſcquitur, utſl Gelam Græcum ibi fuiſſe ſitam ſtatuamus, ubi ho- die Plutia, ſive Piazza vetus conſpicitur. MNe- que his Autor Antiquitatum Caltageromis ad verſatur: ille enim non hanc noſtram Gelam Græcam, ſed aliam quamdam antiquiorem & barbaram Calta- geronem eſſe contendit. Ceterum Cluwerius ſcribit: 1 EX Plinio Lib. N. ui reſent Gelanos, & Prolemæo etiam ipſu urhs Gelæ F4 imus ad X. millia paſuum a itore memota colloca- zur. EX his itaque ſcriptoribus concludit, quan- tum Gela, non ab oſtio fluminis vicini Teyræ „ v, ſed a littore maris remota fuerit. Littus ve- ro a promontorio Uamarinæ verſus Licatam non F recta linea protenditur, ſed incurvando ſeſe ad Se⸗ ptentrionem ſinum quemdam format: qui Pluriæ ita ſeſe appropinquat, ut duodecim illa millia in- ter cum & hanc urbem adcurate numerentur. Un- de denuo efficitur, eſſe eam, cum diſtantiam requifitam habeat, Gelam illam, quam quæri- Porro hæc opinio ex co corroboratur, quod Sm Pindarus 2, cum Gelam deſcribit, de ea prædicat, magnam ejus eſſe amcœnitatem, collibusque eam cingi. Quæ quidem laus ad nullam earum, quæ alioqui nominantur, urbium referri poteſt. At qui Plutiam vidit, hoc illi teſtimonium præbere F poterit, quod & nos ſuo loco fecimus. Animad- vertunt randem ſententiæ hujus patroni, alios jam- pridem id ſenſiſſe & ſcripfiſſe. Audor Autiquitatum Caltageronis Lib. . cap. M. ita: Inſignis eorum er- ror fuit, qui crediderunt, hos Gelenſium 5 verſi Piacam fuiſ. En, inquiunt, is ipſe quoſdam 1 Ex Plinio] Cluwerii verba ſunt: Plinius disto Lib. 111. Cap. vrII in mediterraneis refort Gelanos, Ptolemæo etiam, ec. 7 Pindarus] Forte Noſter Scholiaſtem in Pindarum intel- ligit. vid. illum ad Olymp. OA. 11. fuiſſe indicat, qui Gelenſem tractum Pluiam ver- ſus fuiſſe contenderunt. Quod ad ſequentia ejuſ- dem auctoris verba: de quibus Callias dimerit, qubd duodecim pauum millia ab Ence ahſnt. Nam a Catalfura ſie Minea uſqule ad Piazzam plus qum vginti millia numeramum. Opponunt is hoc, quod Cluverius ſcriptum reliquit: Tot ſtilicet ſa- dia, quæ ſunt millia N. S paſus CCL. deprehen- Vuminis. Præterea Callias non dicit, Gelam uſque, ſed ad fines uſque Gelenſes. Conceditur itaque Putienſem tractum eſſe Gelenſem, diſtantiamque non eſſe viginti millia paſſuum. Verum Callias non dicir a Minco, ſed ab Eryce, quæ quatuor mil- & Gelenſ tractui, hodie Plutienſß vicinior. Unde ſequitur, ab Erce ad Plutiam minus, quam vigin- 5 ti illa millia, quæ auétor ille indicat, numeranda eſſe. diligentius hoc explicemus, quod alio loco pol- liciti ſumus & Cap. IV. jam tetigimus. Eyhm ci- vitas erat antiquiſfima, hodie deſtructa, quatuor millia paſſuum a Mineo remota, ſita in monte quo- dam, qui Palicio imminebat ſtagno & hodie Ara- bico vocabulo, Catalfaro; id eſt, collis Manupigi- nis dicitur. Juxta Cluwerium a Plutia ſive Plutiem- tractu duodecim circiter millia diſtabat. Idem Gelen hum ſnibus NC. circiter ſadia diſtat. quæ millia N. S paſus CCL. deprebenduntur eſe imer Eryces urbis vehigia & fontes Gelæ Numinis, ſie oppidum, quod vulgo numc dicitur Chiazza. 2 Alii ex Græco legunt: H N Epiunm pèy Tenæc öwoh eyysvoyre Sc tsnns. Eryce a Gelois circiter nonaginta ſa- dia qhat. Quomodocunque vero legatur, id ex Cluwenio aperte intelligitur, inter Erycem 8& Plu- cludunt rium NC. tantum fuiſſe ſtadia, id eſt, XI. millia [8S GCL. paſſuum. Idem dixerat Gluwerius In me- diterraneis Palicorum lacus NC. ſadia, id eß X. cir- citer millia pauum ah Gelenſium ſnibus, teſte Callis apud Macrohium Faturn. V. Et ut omnia, quæ naſci poterant, dubia tollerentur, addit: Cum ipſt Pa- lici ab hio Gelæ amnis ad NXXV. millia pauum hnt. Huic ergo auctoritati innixi noſtræ ſen- ſtentiæ fautores, hunc in modum eam confirmare nituntur: A Paliciis, ſive quod idem eſt, cum vi- cina ſint, ab Eyyce uſque ad oſtium fluminis Gelæ, ubi Terra nowa hodie eſt, numerantur juxta hos auctores Calliam & Cluwerium XXXVI. millia paſ- ſuum: ah Erhce ſive Paliciis ad Gelau ſive Plu- riam XII. minime millia ſunt. Idcirco Terra nowa Gela illa, de qua loquimur, haud eſſe poteſt, cum nimis ab Eryce diſtet. Fa vero urbs eſſe debet, quæ in Selenſt tractu ſita XI. millia paſſuum ab Eyyre abeſt, atque hæc eſt Plutia. Quæ omnia eo certiora ſunt, quod, cum tamen, uti dixi- mus, Gela ad uvium ejus nominis ſita fuerit, nul- la alia civitas, aut veſtigia civitatis ad eum ſuper- eſſe cernuntur. Omnia itaque dubio carere con- Sutiam eſſe Gelam illam tantopere inve- ſtigatam. Alias adhuc iidem conjecturas & argumenta pro- ferunt? qua prædita ſint virtute, examinare haud noſtrum eſt. Duo millia paſſuum ab iſta Plutin Orientem verſus amoniſſimus collis erat, in quo hodie Piazza conſtituta eſt. Prope hunc in planitie, quæ hodie del Padre ſanto appellatur, Te- — 1 1 Ta ſcribit] Priora illa: Eryce — diſat, Callia ſunt apud Macrobium. Alii ex Græco legunt] Alii Græca verba 2 TanAas verte- re? à Gelenſum Fnibus, alii: a Gelsit. duntur eſe inter urbis Eryces veſtigia & fomtes Gelæ lia ah Mineo aberat, (Erces ab Gelenſium ſmbus) Quoniam vero ad Erycen delati ſumus, paulloktes ex Macrobio de hac civitate ita ſcribit 1: Erce ah — — — — a fancto quodam, qui ibi commorabatur, viro, lacum fuiſſe accepimus putida & ſulphurca aqua ce g Steil k fo tatl 3u paullokmee. 60 pol- yr ci- atuor Ue quo- ie Am- Auripj- ie milliz Ee dum, co joyr „ℳn⸗ . dex %. illia me- cir- allia waci ſ Pa- aſuum x ſen- irmae M vi- üs Gele, ux hos ilia piſ- ie Phu- 74 0 elt, cum e debet, ſuum ab x omnã ni dixu- rit,n „ m ſuper- ere con- re inwe- erta pro xin e erat ols er ve hunc ellatun r, viro⸗ rea aqlã — lant p Me ent Sterilitatis Verilem facit. Hdie, addit his Cluerius, que Magnum neue fontes ehumodi ulli in Sicilia noſcum- 41 Pm1 Cav. VII. G cuges ni repletum, a Plurienſbus Gorgo nero (mger gurges) vocatum. Ab co non multum templum quoddam y6 diſtabat imagine divæ virginis cui cognomenerat de gurgito nigro, conſpicuum: quæ adhuc hodie in templo divæ Barbaræ ſacro conſpicitur. Certa ectiam majorum traditione conſtat, veteres varta n venrais & hoc lacu cxperimenta & ſuperſtitiones feciſſe. Pri- mendacio- — ium fctui mo exploraturi, num quis vera dixiſſet/ aut men- num. titus cſſet, ſchedas qualdam diſſentientium nomi- nibus notatas lacui committebant. Cujus ſcheda aquis innarabat, is veritatem locutus, cujus mer- gebatur, mendacii reus æſtimahatur. per hujus ftagni aquam, num aliqua virgo eſet, & ereand aut vitium accepiſſet, indagabant. Hauſta cre- tis inde nim ca fubito magra vi, ut fignum ejus rei ede- ret, compellebat. Si quæ grävida eſſet, ſtatim abortibgt, ſicque infirmabatur, ut ad concipien- dum porro inepta eſſet, ſterilisque fieret. Quo- niam autem aquis hiſce aliud vicinum erat fta- gnum optimis aquis nobile, has e contrario — cunditatem promovere, ſterilesque conceptui ido- neas efficere, tradebant. Diu eſt, quod hi lacus exaruere & ſola corum adhuc ſuperat memoria. Plu- rima hanc rem ſcriptores commemorarunt: at quo- niam non ſatis diſtinctam de hac traditione noti- tiam acceperant, in fabulis aliqui eam habuere. Solinus apud (luwerium 1Vap. X. hæc habet: Gelo. nium agnum letrb odure abigit proxrimameis. Li & ontes duo. Aherum ſ ſerilis ſimſerit frrunda er alterum ſi fœcunda hauſorit, vertitur in Merilem. Fumdem Folin locum paullum mutatum, Mdoru adfert Lih XII. cap. XII. In Sicilin fomtes ſumt duo quorum umus ſerilem ſutundat, alter feundum ur. EFxaruerunt enim, uti diximus. At in eo quod addit: In Gelenß fulſe agyo er cognomine ſa⸗ ghi cœnjicsrs dutur, in co fallitur, forte quod jam commemoratam traditionem ignoravit. ? Foc po- ſito ſententiæ illius, quam dixi, patroni probabilem ad cam confirmandam conjccturam ex eo dedu- cunt. Si Gela, ajunt, ab hoc lacu remota eſſet ac Teræ noe propinqua, melius omnino fuiſſet nomen ejus ab Enna aut Modina, quidpe viciniori- bus, ducere, licet in Gelenſum fuiſſet finibus. Quod a Gola nomen traxit, Geloniumque ſtagnum dictum eſt, id indicat, maxime vicinam ei Ge- Jam uiſſe. A Plutia vero duobus tantum paſſuum millibus diſtat. Fquidem illis reſpondere poſſem: Argumentum hoc ab aquis illis defumtum parum aut nihil probare: Similes enim aquas in multis 7Siciliæ partibus reperiri. I quatuor diverſa aquarum genera admodum exi- guo terræ ſpatio ſcaturire vidi. Primum calidif- fimum & ſulphureum, quod balneum (di Bagni) dicunt: ſecundum gelidum & ad bibendum ido- neum: tertium gelidum quidem, ſed bitumino- ſum & medicatum: quartum in valle acerbum & amarum. Verum illi regerent mihi, fe, quando hoc argumentum validum eſſe contendunt, Fo- linique aquas has ipſas eſſe adfirmant, non tan- tum aquarum illarum diverſitati inniti, verum commemoratæ illi traditioni. Licet vero hiſce conjecturis non exigua videa- rur Vls ineſſe ad evincendum, urbem Gelam eum olim locum occupaſſe, quo nunc Plutia velus cer- nitur: ſi quid ego tamen exiſtimare poſſum, ca non ſunt evidentia, ut omnibus dubiis vacuæ ſint. ————— — 1Ahud Cluwerium] Lib. 1. cap. xv. p. 202. Solini verba leguntur non cap. x1. ſed cap. v. p. 15. ed. Salmaſti, quam vi- de in Fxercit. 7 Hoc poßto) Horum, quæ hic diſputantur, hæc ſumma eſt: Gelonium ſtagnum bolini Gola vicinum fuiffe, ex nomine Similiter! Ipſemet in Fciacha, Mihi quidem, ut multis ſatisfacerem, eas enar- 42 A raſſe ſufficit qui lectoris eruditi prudentiæ con- troverſiæ deciſionem relinquo. fljure ea, quæ de Gela dicta ſunt, ſibi vindi- care poſſet. Quod cum facere nequeat, ad ea & a multis ſcriptoribus, antiquis & recentiori- bus de Plutin veteri, ex cujus reliquiis Plutia no- va a Guilielmo Malo condita eſt, in litteras rela- ta funt. invenio. bunt Plotio; Cluwerius, Plutiam, Platiam, Chiaz- zam vocat. Paulo Manutib, ex Plinio & Vtra- bone vocabulum Plazza arridet. Leander A- herti, Polomæi Fintiam, Pietram, Palicam eam eſſe putat. Ita una cademquc urbs & di- verſis locis collocata & variis nominibus a diver- ſis ſcriptoribus inſignita fuit; Plutia, Tintia, Pie- Ghiaa. Antiquis ſcriptoribus Plutia audit, cu- jus vocabuli origines Antonius Verſo & Aegambius C hac ratione explicant. Baotii, cum a Thehauis (uti mox videbimus) patriam ſuam Platæam dele- tam cernerent, in Siciliam migrabant. MNovæ lebant. Adjuvabat hoc conſilium magna foli fer- bem divitiarum & copiæ eam vocabant. Supceſ- ſſu vero temporis nomen Platea ſive Plutos in Plu- tia tandem degencravit. Theodorus Metaſtius, ſcri- ptor Græcus, hanc ipſam fovet ſententiam: Va- co quidem ſuta montem ugri optimo & mumito bi habi- tationem parawere quum eu ſu uhertate &ᷓ fertilitate vocavere. Factum vero hoc Olympiade LXXXVII. Paruta hujus auẽtoris meminit, coque in multis rebus utitur. Verſo vero ſe Panormi eum legiſſe adfirmat. Cicero 1 in Verrinis actionibus Plutiam commemorat. Verum hoc ipſum, quod multis recentioribus indubitatum erat, Cluerius in du- bium vocare voluit. Corruptum is Ciceronis lo- cum exiſtimat, ac loco Pluria, Phintia legendum ſententiam ex eo conwelli poſſe putant, quod p aliquando & noſtra Pluria, Fintia ſeu Gela ap- pellata fuerit. At vero ex verbis ejus liquet, quod per Fintiam urbem eam, quæ hodie Licata dici- tur, intellexcrit. Ita loquitur: 2ic longs etiam peſus vitiaum eſ apud Ciceronem in Verrem Lib. T. ut ad aquam tibi, id quod ſummi juris eſt, fru- vel Haleſam, vel Catinam, loca inter ſe maxime ſdiverſa, ecodem die, quo juſſeris, deportabunt. Pia?za, vel incolarum dialeo la Chiazza diftum, . circiier millia ab Euna verſus meridiem diſtum, Fhoe ipſum Plutiam ſo Ciceronis, nonnulli noſtri ſæ- culi conjecerunt Geographi. Verum non animadverte- quod longe alienum eſt a Plazzæ ſitu ut quæ in cel- oribus arqus aridis, niſt qua ſontes ſtaturiumt locis pꝓoſt- r citero] Lib. 111. cap. 1xxxII. p. 114. T. 11. Opp·ed. Gruteri. 1 Tra loquitur] Lib. 1. cap. xvr. Repoſuimus hic, ut in Cluverio p. 2 14. habetur, mille tantum paſſus remora, pro mil- le centum paſſus; marina, pro marinam &c. latera atque ma- * colligitur. At vero prope Plutiam ejuſm odi quondam locus fuit. Ideo non dubium eſt, quin Gela fit Plutia. — ria, pro latera, eaque marina; prædita, pro pradicts; pre reſpexit, ſorte reſpexit. &c. Heic, uin opidum Siciliæ erat, vulgari vohahulo la M Plutiæ laudi foret, ſi paullo certiori vluti. jam pergimus, quæ extra controverſiam poſita Nomen ejus diverſa ratione ſcriptum Nomen Plu Goltzius, Bonßglius, Mauohhcus ſcri- ** tra, Palica, Plotio, Plazza, Platea, Piazza, 78 Bcoti vero, quam hic condebant, urbi in memoriam reliétæ patriæ idem Plateæ nomen imponere vo- tilitas: qua commoti Plutos primum, id eſt, ur- que Bori, inquit, Ficiliam tranmigantes, in Jo- retinentes memoriam eorum ciMatis Plateæ, Plutiam Cicero⸗ eſle contendit. Plurimi quidem facile hanc cjus biß verbis. Enna mediterranea maxime eſt. coge, mentum Ennenſes metiamur, vel PLUTLAM, . * 5 2 * 7 runt ili, ad aquam deportandum fuiſẽ fumentum, „ 43 poſira eſt. Aquam vero quam iutellevit Cicer⸗ ad opidum illud ? Certe nullam aliam, Jum qualis & ad Hnleſam &5 ad Catanam erut; ſcilicet marina. ſo Quemadmodum igitur Catana in ipyo fuit litore, Hat eſn autem ad mille runtum pahus Vemold u uo loco ofendam, ſic tertium illum uoque locum ad mare Fuiſe, cerium eſt. Wia auem ciliæ innuere voluit atera anus maria Citero· Ahricum ſeilicet mare al meridionale inſulæ atus. Siculum, A orientale“ Eruſcum, ad ſoptentrionale. 1ria item nominare vo- juit lota ſiwe opida, portuhus ſou nawium Vationibus prædita ubrum ad Eruſtum mare fuit Haleſa ad Ficulum, Catana ad Africum haud dubie præditi iln Phintia, cufus votabulum æue facile in Cicero- mis enemplaribus crrumpi potuit in Plutiam, atque apud Antninum im Plintias. Jntervalla vero a ab Enna ad zia prædiha opida Haleſam, Catanam S Licatam, plane ſumt imer ſé æqualia, millium Pnuum L. quod & ipſum ſorte reſpewit Cicero. Sen- tentiæ huic Cluwerii, ejusque rationibus paullo poſt plenius reſpondebimus. 1Jam hoc tantum venlus Cice adnotamus, Ciceroni propoſitum eſſe, ut demon- ſtret, Verrem grandem argenti fummam ah ara- toribus ob enorme frumemi pretium, quod ve- cturarum augebat ratio, extorſiſſe. Oſtendit igirur, etiamſi in remotiſſima granaria deportan- dum fuiſſet frumentum, tamum tamen ejus pre- tium haud eſſe potuiſſe. Hanc in rem multa lo- ca inter ſe diverſa enumerat, ad quæ deportari pPotuiſſet, concluditque nihil Verri prodeſſe, quod ad vecturæ difficultatem confugeret. Non curat in hac atione Cicero, num loca maritima ſint, aut mediterranea: num portubus ac navibus in- ſtructa ſint, an non: id tantum ſpectat, ut di- verſa ac a ſe invicem remota fint, ac non magno Plutia eſt Fintia. porro pretio opus fuerit ad frumentum ad ea ab Enna devehendum. Sed aliorum quoque videa- mus fententias. Multis ſane recentioribus, qui ante & poſt Cluwerium floruere, contrarium pla- cuit. Sollegit eorum teſtimonia Antonius Verſo⸗ ex hoc Aegambius ea tranſcripſit, remque omnem, cum ſe tot auctoritatibus hominum nihilo ſegni- orum, quam Cluwerius, munitum ſentiret, dili- gentiſſime indagavit. Princeps, qui ex iis ſeſe no- bis offert, Claudius Marius Aretius eſt, Syracuſa- nus, de Siru Sicil. qui non modo hanc adoptat o- pinionem, verum multis etiam argumentis firmat: Buharius, inquit, Fecens nomen, qui non longe a Plutia oppido, Cicero de qub in Veyrinis aionihus mentionem fucit. 7ium. Plutia vero, numc Platia, urbs populoſa, 60 & amna, aroribus viretis referta- hanc & opidum non multum remotum Aidonem, Ciſalpinos Gallos, numc Lombardos, a Placentia urhe dedubta colonia, habuiſe, quod eorum utuntur ſermone, ipſ⸗ credum. Quod de Aidonis vicinitate, de Puſarito & de Lombardorum lingua habet, id manifeſto in- dicat, de Piazza cum loqui. Adfirmat idem Vrab. Orielius in Geographin Plutia Viciliæ urhs, de qua Cicero in Ahtionihus contra Verrem, Are- Iiu Platiam vocut. In antiquæ porro Ficiliæ ta- bula Plutiam cam vocat, & inter Adonem & Cal- zageronem collocat. oppidum poſt montes. Pariter Ferrerius- ceromis, vulgo Piazza. Longe vero validius ac evidentius illud argu- mentum eſt, quod non litteris traditum, ſed æri Im- preſſum, ſine ulla ſe conſervat corruptione, ve- ritatemque ſibi commiſſam ſuo tempore aperit. Numos innuo a Græcis uſque ad Normannrum ⸗ Numi Plu- tienfes. —— ad aquam quæ ad ſequentes etiam pertinere urbes cre- Jam hoc rantum] Cluverio vexba Ciceronis: fraudi fuere, didit. 2 Tonge vero validius]) Cluverius non tam Plutian quam- Alerum a Palingonia capit ini- In Theatro Orhis ait: Plutia Plutia Cz- J. P. GRIAnARPx PLA 4 C D F F dam olim extitiſſe negat, quam de ea Ciceronis locum in- telligi non poſſe contendit. TIA AKNTIoUA, &c. tempora cuſos, in quibus nomen PLUTIA ad- huc cernitur. Hi poſteriores cum Ficiliæ regnum occupaſſent, Plutiam regni propugnaculum & armorum quaſi domicilium conſtituerunt. A quo tempore Patia appellata eſt. Confirmatur hoc ab Abbate, Nocco Pirri, cujus hæc ſunt: Prodi- ſum eßt Kogerium, militia oluriſimum, circa Anmum (hriſti 109ſ. vexillum in Plutia collocaſe; a qun re in poſterum ab armis, permuiaio vocabulo, P a- riam tenuiſe. Præter hanc traditionem clariſſime omnium ex numis id intelligitur, qui ab altera parte, uti jam in ſuperioribus diximus, tria illa crura exhibent, quæ Ficiliam adumbrant, cum ca- pite armato ſuperius, quo Plutia denotatur, ad- ditis verbis: PLUTIA DEINCEPS PLATLA. Ne quis vero ignoraret, a quo tempore Deimeps illud repetendum eſſet, averſa ejusdem numi fa- cies Comitem, equo inſidentem, cum vexillo ex- hibet, vocibus additis: ROGERIUS COME8. Litteris prodita eſt hæc explicatio: numi vero ejus generis multi apud Miralellam ea forma, quam * ſupra exhiberi curavimus, extant. 2 Alios numos, Marci Manelli tempore cuſos, 1 qui, quod diximus, nihilominus confirmant, paul- lo poſt producemus. Jam quæ diximus ſufficiunt, ut intelligatur, num hæc urhs Plutia aut Pintia vocari debeat. MNon prætermittenda tamen eſt alia quædam obſervatio nonnullorum in hæc Cice- nis verba, ut eo dilucidius conſtet, quinam O ratoris hujus mentem rectius ceperint, Cluwerius, aut reliqui ? Picunt illi, quarta illa Verrina ſive Lihro M in eam Ciceronem operam incumbere, ut Verris? furta, rapinasque in Sicilia commiſſas e- numeret. Didum, inquit?, Fudices, eſt de de- cumano frumento, diqtum do emto extremmm eriam veliquum eſt de æſtimato, qubd cum magnitudins pe- cumni, Zum inuriæ genere quemwis dehet commoer. Ex his verbis apparet, Citeronem demonſtrare vel- le, majori, quam fas erat, pretio frumentum æ- ſtimatum eſſe. Majoris evidentiæ cauſſa brevem facti narrationem præmittit: Nam cum ex F. C. & ex legilus frumenium ei in cellam ſumere liceret, id- que frumentum Venatus ita æßimaſet lernis H F. tritici modium linis hordoi ihe, uumero ad ſummam Iririci adecto, mitici modios ſingulos cum aratorilus de- nariis ternis æſtimavit Ut hæc vero rectius intelligan- tur, ſciendum eſt, Romanis varia monetæ genera fuiſſe, in his denarios, quos Neales nos forte dicere- mus. In quatuor hos dividebant partes, quas Fe- Vertia vocabant, hocque exprimebant ſigno:H. S. ita ut Feßtertium duobus Tari, monctæ Siculæ, 62 reſponderet. Cicero dicit, tritici modium tribus ſtimatum eſſe ſeſtertiis, ſive ſex Tari, hordei, binis, ſive quatuor Tari Vorrem autem modium frumenti tribus æſtimaſſe denariis, id eſt, viginti quatuor Tari noſtræ monetæ. Hac de cauſſi ac- cuſat eum, quod nimirum trium ſeſtertiorum 10- co tres acceperit pro frumenti medio denarios, ſicque pretium conſtituto longe majus exegerit. Sub- —— 1Pomicilium armorum] Non potuimus Latino ſermone ita loqui, ur mentem exprimeremus auctoris. Indicare is vult cauffam, quare Pluria mutatum ſit in Platia: fuiſſe eam nimirum a Normannis conſtitutam Piaxxa darmi. Fx qua voce Platis natum eſſe cenſet. Nos d⸗micilium armorum vertimus, quod notionem quidem vocis, non ſenſum au- ctoris exhaurit. 2 Verris furta] Hic generalis Cicsronis in actionibus con- tra Verrem ſcopus eſt, non ſpeciatim Liri 1Ir. Hic de Fumento ſpeciatim agit: unde & ſyumentaria inſcribitur crario. 3 Inquit]) Cap. Lxxxr. p. 113. 4 Extremum etiam] Omnes, quos inſpicere licuit, Codi- ces habent: extremum e reliquum. 5 Ternis H. S.]) Recte ſane: Alii Codices legunt: quaternis. Quod male fieri, quæ cap. LxxxLLI. p. 114 ſequuntur ci. ceronis verba probant: Cred⸗ heriiſſe ab iſto aratores — eruis H. ð. modium vendere non poſſent &e reliqua. 2 villo ex. OMbs. m vero um 8 vide cu,h* M paul- iiciunt, t men eſt ec Cice- nam O- weriut, fipe ere, ut ſſas e- de de- iam . vut. vel- 1æ- vem C. 8 „ id- H. F. mmam ihusde- Aigan- geneta er. qus de- no:H.S. Siculæ, 62 m tribus hordei, modium viginti auſſu ac- rum lo- lenarios, exegerit. Sub- S ſermone lndicare k iſſe ein . P „ m ſnlm 40 nibus col ic de itut vra⸗ a. Coü nunmi niur C. 16 4 4 — mentum ejus loco pro æſtimatione illius dabant. ducti ternos denarios dare maluerunt; Objectio- diterrana mauime eßt. Cariſſima ab ca urbe, quæ 45 Zubjungit: Ur iutelligas, non eu æhtimatione, e- ue ex lernis denariis penders crimen; ſod en cbablio⸗ ne annonæ atque æſimationis. Quoniam vcro ara- toribus pecunia non ſemper in promtu erat, fru- Quanti frumentum ſet, dare liceret. At magi- ſtratus contra leges agebant, ac occaſione ejus, quod aratores aut᷑ pecuniam numerare, aut in Ro- mana granaria frumentum deportare obligati crant, lucrum aliquod aucupare conabantur: ideo ſemu- per ad ultima ac dißcillima loca aſportandum ſu- mentum imperare, ut vedur cultate ad quaiu vellent æßimationem perwenirent. His prænotatis Cicero ſic diſſerit: Tu forte Vemes frumenti loco denarios accipere maluiſti? Ia credo al zMlo petiiſ ſo aratores, ut, cum A. zonmis tritici modium ven- dere non pſent. An forte vecturæ difficultate ad- nem hic ſibi fingit Ciceno· Pices forte, trihus ſeſter- tiis conſtitutis vecturæ pretium adjungi debuiſſe, atque ſic ad tres uſque denarios neceſſario æſtima- tionem creviſſe? Reſpondet vero: Cujus vectuæ? Philomeliom Epheſim ? Conceſſo vero, aliis locis vecturæ grande eſſe pretium, pergit: In Sicilia vero quid hufusmodi ? Exiguum enim eſt ſpatium ad quemvis locum, ſive mediterraneus, ſivc ma- ritimus ſit/ etiamſi in medio incipias Siciliæ. Pror- ſus jam tey inquit, convincam, Verres. Enua me⸗ in regni meditullio poſita, vectura eſt. Cœge, u ad auam vilin quod ſummi juris eſt frumentum En- nenſes metiantur. Quodnam vecturæ pretium erit? vel Plutiam, vel Haleſam, vel Catinam, loca in- ter ſe maxime diwerſa. Dico tibi, quod ſubito eo- dem die, quo jufſeris, deportaturi ſint. Ratio- nem ejus hanc adfert, quod ad ve- 63 eturam pretium neceſſarium ſit (quod ipſum erat, quod objectioni illi reponere volcbat) ficuti in Aſia & Hiſpania. In Ficilia vero uod cujusuam interẽſyt; ed loro daret; neque dnim portandum erat. Cum ea eſſet commoditas, ut ex quo quitque vehe- 7e ſuſi ehot, ihi Intidem fyumentum emeret uan- 1i dumi vendidiſet. Ex his; quæ hucusque dixi mus, illi manifeſto adverſus Eluerium probant, Ciceyni oſtendere propoſitum fuiſſe; cum in tota Sicilia par eſſet æſtimatio, Vermm peſlime egiſſe, quod cam tam inſigniter auxerit. Cum itaque di- cit, ad ahuas, per figuram quamdam loquitur, idque indicare vult, frumentum in omnibus qui- uslibet Firiliæ locis, ſi quis etiam, ut per figu- ram conceſſionis loquitur, e Firiliæ centro ad ma- re pergat, ſive remori loci ſint, ſine propinqui, e. c. Catana; Ialſa, Putia, cadem æſtimatione, codemque pretio eſſe. Quocirca conſtitutum trium ſeſtertiorum pretium ob vecturæ rationem ad trium denariorum ſummam haud augeri pote- rat. Evidens igitur eſt, id parum a Cierane cu. rari, num tres hæ civitates ad mare ſint, aut æ- quali ſpatio diſtent, ſed id tantum, pretium inf nulla carum diverſum fuiſſe. Major adhuc argu- mentationis hujus adverſus Cluwerium vis erit, ſi animadvertamus, Cicronm, cum „camdem æxſti- matlonem tota fuiſſe Ficilia; probare inſtituiſſet, cwitates nominare debuiſſe, & in terra, & ad ma- re ſitas diſtamia inter ſe diverſas: unam igitur abj Enna maxime remotam; at mari vicinam pro- Cutanam nimirumi, aliam paullo vicini- duxiſſe, orem, nempe Plutiam, tertiam medio intervallo, Huilſum oinnes tamen imer ſe diverſas. Id quod idem Cicero hiſce vocibus declarat: Loca inter maxime diverſa, id eſt, unum maritimum, alium vicinum, tertium paullo remotiorem ac prope 1Qoniam vero] Cicero dicit, aratores cum̃ aut frumentum ſervare vellent aut in eum, quo imperabatur, locum por- tare nollent, in beneficii loco petiviſſe, ut pro frumento Pecuniam ſibi dare liceret. 6 LinI. Gav. VIII. Pvr14 CVITAS. A inib. mare poſitum. Certum igitur ex horum ſenten⸗ tia eſt, Ciceronis locum eſſe corruptum, Plutia- que in co legendum eſſe, non Ihintia, eamque urbem noſtram, de qua ſcribimus, eſſe: quæ & Aetii aliorumque ſentemtia eſt. S Amerino, hodir Marino, collocata, ah armis iha dicia, ſ0lo fecundo adreque ſulubri nohilis, ſuh gradi- bus 30. 40. fuuta Prolemæum, duodecim mmillia paſ⸗ Muwiorum Ciazæo, Bellie, Bufarits medio condita. Quindecim eam villis cintiam eio perbibent, quc o- unc ad efus zerritorium pertinent, ejuse Zurent do- a earum epat meopolis & ſic per uha C 2 ſtrant. F Vula fuit lendidiſima. Ex his Veſo verbis, eo- que quod Cluwerius LAh. I cap. V. de Enna dicit: rutum illud in ſummo donſo planum 6 irriguum fe⸗ putatum in medio inſiulæ;ʒ umnde icilhæ umbilicles a non- Siciliu clicendam eſle, cjusque antiquitatem & ma- gnificentiam deſcribit. Eazellus Lah. . ita de ea: ia inde ad vecidemem paſuum millia evtat oppidum euue ah diruta, domusue ihi jacemtes adhuc v- vel ex Vnzeljo videtur, qui ruinas ejus & deſtructio- nem Pluriæ, jam cadaveris, commemorat, quæ- nam vivens, florensque fuerit, demonſtrarc. At- tamen aliquo modo, qualis naturæ, artisque be- neficio fuerit, colligitur cum ex ſitu & poſitu, ſint, fine voce tamen magnitudinem ſuam lo- quuntur. Sita erat in cordẽ regni Plutia, occi- dentem verſus, tribus cincta caſtellis, quod ex multis ſeſe ſcriptoribus didiciſſe Alogamhius, ait, licet Vaxellus unicum tartum nominct. Monu⸗ menta illa quæ adhuc ſuperſunt, fundamentaque, quæ omni ex partẽ cum tempore deteguntur, ma- columnis; quorum pretium ex laterum magnitu- dine cernitur, inſtructam fuiſſè, manifeſto demon- Ex iisdem portam orientem verſus, vici- nam fönti, qui aquis hodie dulcibus ſcaturit, ha- buiſſe liquet. Mons „in quo ſitus Erat, in acu- ſtam extollitur figuram; &a tribus lateribus rupi- bus & ſcopulis munitus eſt. Profundam inferius vallem relinquit, quæ ab oriente per meridiem ad occidentem uſquè dimidii inſtar circuli eum cingit. Ipſemet mons paulatim ſeſe clevat ac in ipſo ver- ſtice tandem in planitiem, apertamque terram de- ſinit, quæ dorſo ſeptentrionem, fronte mare me- ridionale ſpectat; quod inter TLicatam & Terram ſnoam eſt. Unde Falcandus ſcribit: Plutia Tom- bardorum oppidum in plano ſtum. Fa quidem mon- ſtis pars, cui caſtellum imminet, paullo largior in ſradicibus eſt. Attamen, ſive per orientis, ſive occidentis latus adſcendas, in colli ſeſe modum conſtringit, cujus caput caſtellum illud eſt, ar⸗ ctiſimumqueè tantum irter duas altiſſimas rupes iter aperit: quo pacto munimentum illud maxime ſe- curum & opportunum redditur. Hanc ſibi habi- tationem ſecuritatis cauſſa peritiſſimi illi delege- runt milites. — irca eos di Alii a Græcis cam conditam eſſe volunt, & hanc claſſem antiquiſfi- mi conſtituunt: alii longe recentiores Galliæ Cis- alpinæ populis id tribuunt; qui tamen, cum ad aorum diligentiam non ſatis attenderint, &c Na- ⁊ellum ſibi ducem elegerint, evidentibus ſeſe er- roribus obſtrimere. Nos ea tantum referemus; quæ veritati maxime conſentanea & ab optimis criptoribus confirmata ſunt. Normannos igitur recentiorum plurimi Plutiam (hodie Piaxza Vc⸗ chia) nullis vcatur, Aegambius concludit, Pluriam „00 * ii exploremus. Antonius Verſo ſic ſcribit: Plutia ci- 1 vias vetuſiſma, in cbyde Ficili ꝓfta Cᷓ in monte Viunu ah Enud Vemota vuſuß meridiem, & in trium6½ tum ex ruderibus, quæ, civitatum licet cadavera gnificis domibus, templis, viis, foris, arcubus; 67 jam nomine urbis cognito fitum & origines ejus situs plut uuur; 6 Patia vetuß appellatur. Difficile quidem Veſeripcis am conditores & origines ejus viceamius. Quod coniorez ad illos adtinet, Aegambius in duas claſſes ſe ripto- Plutiæ. res circa eos dividi, inquit. 47 JN P. GMaRANnE PrLATIA AMr1apA, &c. 45 chia) conſtruxiſſe contendunt. Hos relicta Nea- A pinione. Alegambius & rationibus & conjecturis poli in Siciliam tranſiſſe, profligatisque Saracenis hanc ſibi perfuaderi ſententiam ait, Cyæcos Pla- platæanſes. ſibi vindicaſſe illud regnum perhibent. Quo fa- tæenſes Pluriæ fabricatores fuiſſe, qui eam Olym- dto Rogerium, Comitem, propugnaculum quod- piade LXXXVII. exſtruxerint, ut ex Thucydidis dam in ducum militumquc exercitus ſui utilita- Lihro J. & Taycagnottæ ib. . W. conttet. Urbe tem parare conſtituiſſe, quod ſimul perdomandæ enim patria evera, e Gyæcin in Naliam cos tranſ- 6 Siciliæ, turbis adhuc agitatæ, inſerviret. Plutiæ iiſſe, ibique Piſum, in Sicilia Plutiam xdificaſſe vluiain Si. ad hoc ſitum cum delegiſſe, utpote in ipfo regni Idem Cæſuri Carolo, Julio Cæœſari Aellino, poſt“ corde collocatum, munitum, ſecurum, amœnum, fertilem, & ob Buteræ, Enn & Noti, quæ non- dum colia jugo ſubmiſerant, vicinitatem perop- portunum. ogerius ituque, verba ſunt Mauroh- ci Lih. III. in ſuum Vedegerat ditionem Siciliam ꝛ0 Teodatum Meraſcium & Philißum, placet, quos Antomus Ver ſo laudat, qui ipfemet rem jam a no- bis commemoratam paullo fuſius exponit. Pa- ræenſes nimirum, qui durante Platæ oppugnati- one Athenas ſeſe receperant, poſtquam cives ſuos rum, Noto, Eunn (5 Butera exteptis. Flectus B trucidatos, urbem vero funditus deſtructam & primo hicce locus, qui paulatim Platia ab in- peregrinis traditam cognoviſſent, in Valiam au- colis vocatus fuit, & ad domicilium adcom- xiliantibus Arhenienſlus commigraſſe. Timæus ad- modatus eſt a militibus illis, qui ex variis natio- dit, partem eorum, uti jam diximus, in Etruria nibus Lombardis, Placentinis, Bononienßhus, Gal- urbem Piſum ædificaſſe, quod & Laurentius Auia- 7s collecti erant. Quorum conſilium Anno 1078. us adfirmat: partem Ficiliam petiiſſe, ibique non Comes MNogerius adprobavit, mutataque ſententia ſolum in ora maris caſtella exſtruxiſſe, teſte Pio- vexillum fanctiſſimæ virginis Marie, quod an- doro Lb. V. cup. I. verum ob ignis ab ma eje- tea civitati Marſalæ dare conſtituerat, illis tra- cti violentiam ad partes occidentales tranſiiſſe. didit: ut ſcilicet auxilio ſanctiſſimæ hujus virgi- 1 Uhi caput pßmdum fnn ignes) Jui pybimas nis ejusque imaginis, cujus interceſſione Viciiæ regiones urebat, eructante, obmplures aunos id incen- adquiſitum erat imperium, idem illud corrobora- dium patriam dewaſtaret, timore alti, vmiis orien- etur. Ex quo imelligitur, ab initio uſque Mariæ ralibus locis petivere ad partes, quc ad occidemales ver- ſanctiſſimæ ope Pluriam in poteſtatem redactam, Lunt. Poſtea ad moditerranea confugiſſe loca, ibi- i ejusque poſtea patrocinio & tutela refectam & re- que habitaſſe, ut & a piratarum incurſionibus eſ⸗- creatam fuiſſe. Hæc ſunt, quæ ſcriptores hi tra- ſent ſecuri & victum ſibi compararent. Addit dunt, qui nullam urbis, quæ antea eo loco fuc- Venſo, poſt multorum locorum explorationem, rit, menrionem facium. non meliorem, amcœniorem & ſecuriorem reperiſ- 66 Ampliſſima certe Piutiæ laus foret, & ad digni- ſe, quam montem Armerinum, ſylvis & fontibus tatem ejus perficiendam unice fufficeret, ſi tan- abundantem, in quo alteram ſfibi videhantur in- rum colonia militunr illorum fortiſfimorum fuiſſet.] veniſſe Zœotiam. Hic ſedem cos fixiſſe, civita- Verum cum, ſicuti diximus, veritatem indagare ſtem amplificaſſe, nomenque ei Pluria, ſive Plu- ftudeamus, curatius antiqui & recentiores fcri- 706 quod abundantiam & divitias Græce ſignificat, ptores nohis excutiendi ſunt. Puplo major ejus impoluiſſe: unde & in hunc uſque diem OPU- jaus crit, ſi ab his quidem eam magni haberi, ab LENTISSIM cognomine fruitur. Metaſeins lis vcro magis illuſtrem & celebriorem adhuc; ita ſcribit: Poſß Plutææ de popularionem a Tlehanis prædicari, conſtet. Qui in Plutiæ antiquitates ) everſionem a Lacædemonii; XAML. anno poßt initam diligenter inquiſivit, Aegambius, nullam, fi ſen- M Atbhene ſocietutem Philiſtus Plafæenſes ex Ahe- tentiæ rite ponderentur, inter utrosque diſcrimen u aliam primo, deineps Winucriam inſulam ve- intercedere putat. Utrosque enim ejus a Græcis nie adfirmat; atque pyope montem in ag7i quiden uſquc antiquitatem agnoſcere, neutros regiam ſub cprimo loco & uuito ſhi Lablationem parawiſo, Normannis dignitatem 6& amplitudinem inficiari.] uumn e ohulentia Plurium vocant. Ita Metaſtius. — Idem fere Merti exiſtimat, qui poſteaquam de ſ. Alerri refert/ alios eſſe, qui Plutiam a uce- Plutia dixerat: Incolæ diunt a Placentinis eam ædi io Siciliæ Rege xdificatam eſſe velint, hiſce ver- ſratam & ideirc Piacam; Iocu Piacenta, voca⸗ bis: Piaææa, Platia a nonnullis dicta, luco Plutia 1 ram eÿolubjungit: Ego vero dicerem a Pucetio eam Me Valica, 4 Ducetis Siculrum duce dondita; con- conditam eſe, uti Miodorus teſtatur, & a Placenti- Vulibus Claudio Nutilio & Gelio Caniciano, Diodo- 6g nis poſtea reſtuuratum. Ex ejus itaque ſententia diuj 1ſte Lib. . Eſt bæc ciwitas iun magna valle; co. ante alii Plutiam fundarunt & condiderunt, quam pioſa omnibus rebus ad humanam vitam pertinentilus, 1 Normanni poſtea amplificarunt & caſtello munive- Prolemæue Fintia dicitur. Cives eus tamen di- runt. t, Plucentinis Lombardis origines ejus deheri, Plu- Secunda ſcriptorum claſſis, (ut Aagambii ver- Tiaduc⸗ loco Piaxena, adpellatam eſe. Verum bis utar) qui longe antiquiorem Pluriam eſſe vo dutiſui edu Id McMoant, Mſchines in primis imer lunt, & ab Aegambio, Verſo S Cluwerio adducti] Paaho Patet ex his verbis, quod Aeganhius 3 ſunt, breviter etiam a nobis commemorandi, am- am obſervavit, confundi ab co Plutiam & Piaz- pla eſt. Obſervarunt illi primo, Fazellum iis, qui MoWm. Picit enim, in magna valle eam eſſe recentiorem eam eſſe ajunt, errandi ducem atque fitam, in qua hodie Piaæa jacet: non vcro Plu- auctorem fuiſſe, co quod vocabulum Condia ia; quæ in magno monte poſita fuit, uri? Clk- poſuerit: in quò omnes eum recentiores ſequuti] veriu demonſtrat: Piutia in excelhoribus atque ari- ſunt. Longe prudentius Cluwerius H, inquit, di pohila ℳ. Qnod ſi vero de Piaxæa eum loqui quia oppidum Sitiliæ erat, vulpari vocabulo Piazza concedamus, quæ in valle conſpicitur, id tamen 3 didum, hoc ipſum Plutiam Ciceronis eÿßß nonnulli no- falſum eſt, quod hæc a Pucetio ædificata ſit. Gu- ſri ſeculi Geugrapbi conjecerunt Quaſi diceret, co lielmus enim Malus, primus Siciliæ Rex, Anno loco, quo nos Plutiam extitiſſe dicimus, ibi ur- Ser- S X Si ſua fuiſſe, qualiscumque à fue- 1Vi capur] Non dubito, quin hæc Latina verba hune it, quove tandem nomine uſa ſit: hodie Piaz- Diodori locum, qui Lib. v. cap. vr. p. 276. legitur, exhibe- i 1 zam dici, quam aliqui Piutiam Ciceronis eſſe vo- ſre debeant: TKehor R 2 Arhns c xMeioc ronvts æhecpcijlucer⸗ 4 1 luerint. Philipp. Tererius in eadem verſatur o-] ſhis dcions 2vn6 vun 7 eg ßwir O- wreds, owricn —— 1 Quaſt diceret] In verbis: Hic quia opidum Sicilie erat, Vox Heic non locum reſpicit, quo Piutia fita eſt, ſed lo- cum Ciceronis „quem Cluwerius, ut emendaret, recitaverat. vid. integra ejus verba p. 2. ſupra. duhrepipæ⸗ m 1 n n R i v pO⸗ ᷣmnehuoletyt NMy xop HeEninrss „ w vpös 0 xsxMktre * EinsAiæs igtAum, eig 3t 2n56 d 46 borre 2 Cluwerius demonſtrat] Cluverius de Plutia non loquitur, niſi ubi Ciceronis emendat locum. vid. ſupra p. 42. Neque has, quæ adducuntur, voces in Cluwerio inveni. 7 coz Ohn „ „ ranſ. ifcaſt v) linzj, o pollcl 2, quos 4 no- t. P. ugnati. ſuo tam æu ad- Emurig Ania- . non e Dio. jnn eje- anſiiſſe. vorima id incen- F orien. n ver- ca, ibi- bis eſ. onem, eperiſ- ntibus ur in- civita- e P⸗ icat PU ſiu i5 6 itam Atbe- n we- quidem rawiſe, taſtis. a Duce- ſce ver- 0 Plutia dita, con- o, Diod 68 inemiu, amen di- heri, Plu- Verum imi imen eumhius eam eſſe vero Plu- uti ? ChM- aique . um loqu id tamen a ſit & Xer, 4u Ser⸗ vide vag. Cibus notata: M. MARCELLUS. Figuram fu- . ſg. 3. pra * repræſentavimus: — 0 alteri Nogerium cquo inſidentem, manuquc vexil- *vide vag lum tenentem. 5. Fig v. DOMINI. Paruta hunc numum quoque habet, 3 Fig. 4. 71 Sunt, qui antiquorum Hiſtoricorum teſtimoniis um, Nomanis, Marcelloque ſeſe adjumerunt. Gol- CAv.VIII. Prur1A E1VITAS. Servatoris 1163. cx Piuriæ reliquiis, quam ever- A ti juſſit, eam condidit. Præterea, ſ Putiam eum intelligere dicamus, a Platæenſibus eam fundatam eſſe novimus, nec alias urbes, præter Miueam, Palicum & Calaltam a Ducerio exſtrutas eſſe: qui quidem his perfectis in patriam ſuam Nau ſive Noio conceſſit, ubi fato fatisfecit. PTanto vero Ermius, quin etiam, ut puto, cVi- dentius antiquitatis Plutiæ teſtimonium numi ſunt: . quanto minus corruptioni funt obnoxi, nec ver- bis ſæpenumero mendacibus, verum linguis me- ralleis, fatisque ſibi commendatis & impreſlis a lienam magnificentiam prædicant. Linguæ funt, quorum ſonus auribus haud illabitur, ſcd quæ o- culis cujuslibet antiquarum rerum exponunt me- moriam. Per omnem itaque Plutienſemu agrum ſimni- les numi illud, quod, cum ſub ruinis vcluti fientium ſervarent, per tantum tempus abſcondebant, ex- clamant. Os etenim, cum e terra eruuntur, qua- ſi aperiunt, linguæque & vocis inſtar ſeſe produmt. Fxhibent ex altera parte illi fœminam armatam⸗ quæ dextra manu olivæ ramum, læva cornu cor piæ tenet, additis litteris: PL. UTLA. Ex altera parte Marci Martelli conſpicitur effigies, his vo- Argambio 8 qui Explicatio ex Paruta, cos quoque habent, peti poteſt. Capta auſpiciis Marci Martelli a Nomanis Megara 1compreſſo Hip- pocratis faſtu, expugnataque Korcella, multæ ur- bes Siculæ, quæ partibus faverant Carthaginien- 1zius eas Libro J. recenſet: Catanenſes, Tuuromimia- x 65 LX. urbes in dem populi Nomami ſunt Veeptæ. Codofredus ab Alegambio produétus idem confirmat, in cisque Plutiam numerat: uter federatss Plu- tien / numerari ohſerv. In communi hocce gau- dio Plutia ſegnis eſſe nolebat, ſed dictos hoſce ſignabat numos in honorem partim Marcelli, par- tim ut amplitudinis ſuæ memoriam æri commen- D daret. Et hi ipſi amiquitatem ejus longe priorem Shracuſarum everſione eſſe demonſtrant. Auctò- res ſupra indicati ſic eos explicant. Fœmina ar- mata genius eſt Plutienſs in ſignum gentis bel- licoſc Platæenſium militari more veſtitus. & in Plutienſ ſcuto, de quo alio loco dicemus, Balteus militaris inſignium loco cernitur. Ramus olivæ, quem dextra tenet, pacem Marcelli auſpi- ciis conſtitutam denotat: cornu copiæ in læva fer- tilitatem Plutiæ docet. Ne ad aliam referrentur urbem, voce: PLUTIA, proviſum eſt. Nogerii Comitis temporibus cadem Pluia novos cudebat F rerum conſervare vellet memoriam, alteri parti; numos: in quibus cum & antiquarum & recentium imprimi curabat inſigne Plutiæ Siculæ, additis hiſ- ce verbis: PLUFIA DEINCEPS PLATIA. Figuram Aegambius retert*: Pariter in memoriam ſanctiſimæ virginis, cu- jus imaginem magnus ille Comes in vexillo gere- bat, alios ſignari curavit numos, qui ex antiquis Plutiæ monumentis quotidie adhuc ẽruuntur. Cer- mtur in altera eorum parte Comes armatus equo vectus, vexillumque humero dextro impoſitum tenens, læva manu ſcutum geſtars. Adſcriptæ ſunt litteræ: ROGERIUS COMES. Altera pars Mariam puerulum brachiis complexam re- præſentat, hac inſcriptione: MARIA MATER cujus figura ſupra ? exhibetur. innixi, Pluriam a Gela non diverſam eſſe, conten- dunt, non fine ſpecioſis rationibus. Haud diſi- mili etenim argumentandi genere utuntur „quam Unde 1Vid Livius Lib. xx1v. cap. Ixxt. p. 536. &c paſim. ſrei examen in aliud reſervamus tempus. 50 quo Gluwerius uſus eſt, ad inveſtigandum aliarum Sciliæ urbium, ſpeciatim Gelæ, poſitum. Piſſe- rit is Lib. J. cap. L ita: 1Si ſeptentrionem ver⸗ ſus adverſo fumine Gela aſcendamus, nmuſquam alia veſtigia aut rudera antiquæ cujusdam urbis invenimus, quæ flumini huic vicina ſint, unde Gelum urbem ibi quondam conſtitiſſe colligamus: hæc conſpiciuntur. Ita Cluwerius argumentatur. Eumdem in modum hi, quos dixi, inſticuunt, reſpondentque, vcriſſimum eſſe, prope Teram poſſent, quoniam ea multa paſſuum millia juxta Plinium, Holemæœum & aliòs a mari remotäà erat. Attamen ſi per ſpatium illud, quod auẽtores illi indicant, duodecim nimirum paſſuum millia ad- verſo fumine Gela pergas, manifeſtiſſimæ con- niſima, ſylvaque perjucunda, quin & juxta flu- men Gelam collocatæ fint, aperte docent, urbem Gelam ibi quondam conſtitiſſe. Pindari etenim hæc congruunt deſcriptioni: reſpondent millibus a Callia i duodecim namque millibus em a mari diſtat: quadrant & in hunc locum ſcriptorum verba, qui Gelam umin Erice & toti imminentem vocant. Eo ipſo vero noſtra eſt Slutia. Novimus ceterum amcœniſſimos hoſce montes in principio montium Heræorum, tantopere a ſcriptoribus ob fabulas de Paphne S& Nuphi, zuri jam diximus, celebratorum eſſe. Quare non ſine probabili ratione adfirmare poſſumus, a Gelenſhus, Gyæcorum ſapientiſſimis fabulas illas inventas, vici- niæque urbis, ſylvæque ſuæ adcommodatas eſſe. Hinc vero ſubito cognoſcendi naſcitur deſide- rium, qua ratione Gela vox in Pluriæ nomen mu- tata ſit, & quo modo res adeo inter ſe diverſæ mentum cepiſſet, nomen Lindiorum accepit. Por- Lindii mutavit, ita hanc adpcllationem Olympia- mi ſuperioribus temporibus, & in honorem Mar- celli cuſi declarant. manorum urbibus fuit. Tribus itaque nominibus cadem urbs vulgo a diverſis appellata fuit, donec Olympiade CXXIV. Fintias, Arigentinorum ty- ſranmus, expugnatæ a ſe quartum inderet a nomine ſuo vocabulum Fintia. Is vero cum paullo poſt eam deſtrueret, ut novam urbem ad mare a no- mine ſuo cognominatam ædificaret, deſerta per tempus fuit. Tyranno mortuo incolas recepit, quatuorve nominibus paſſim nominata fuit, maxi- poſtea locum tranſlata ſit. Quænam hiſce ratio- re hic nihil quidem addimus, diligentiusque ejus Unica tantum adhuc ſolvenda venit difficultas, quæ ex dictis facile cuilibet naſci poſſet. Matianus C- S 74— 15i ſeprentriohem] Conf. hic præcedens Caput vrr. 2 Uti jam diximus] Vid. ſupra p. 8. & quæ ibi notavimus. 3 Martianus Heratleotes] Fxtat ejus Periplus T. r. Geogra- phorum Græcorum minorum Fo. Hudſoni. Græca hoc loco ad⸗ ders, haud neceffarium viſum fuit. § F. p. Cbiaranda. D Eo igitur loco fuerit neceſſe eſt, quo veſtigia novam aut ad marc haud ullum urbis cujusdam veſtigium aur reliquias reperiri, quæ Gelz dici ſpiciuntur reliquiæ. Quæ cum in regione amœ- conciliari qucant. Sed illi non ſine ſpecie hunc in modum reſpondent: Certum eſt ex antiquis ſcri- proribus, Gelam a Ahodiis eſſe conditam Olympiade yjutia eg XXII. At aliquot poſt annis, cum novum ex 6el. Græca colonia, quæ ex Lindiis adventabat/ incre- 72 ro diu poſt, cum ſe Platæenſes eo contuliſſent, ſicuti occaſione coloniæ Lindiorum nomen Gela in Hoc ſub nomine, ſuxta Ma- laterrum ab Alegambio prolatum, ex fœderatis Ro⸗ me vero Plutia dicta, donec Normanmi adventa- rent. Tum quintum, quod hodie adhuc retinet, nomen accepit Piagza dAmi; licet in alium nibus auétoritas tribuenda ſit, ex iis, quæ hoc li- bro huc uſque diſſeruimus, intelligi poteſt. Qua- plutia eß Gela. * de LXXXVII. arhiſit, Plateaque vocata eſt. Suc- ceſſu temporis a vulgo dieta eſt Plutia, quod nu- w— — 51 L P. GRIARARpP4 P — —————— — — ———— urbibus, inter quas tamen Plutiamu non memorat, præter has nullam aliam Gyæcam in Sicilia urbem eſſe, addit: Heæ igitur ſunt ſolummodo urbes Græcani- cæ, Veliqua oppida ſunt barbarica. Quo pacto Græœca igitur Plutia erit, cum in earum non legatur nume- ro? Norus, dicit, Fhhla ſou Megara, Sratuſe, Teontini, Zancle, Callipolis, Euba, Mile, - mera, Fauromenium, Selinus, Gela, Arigentum, Meſann, Camarina. Magnum argumenti hujus robur eſſet, mifi idem feſe explicaret Martianus, ſubjungendo: Maritima incoluut. De is igitur tantum agere videtur, quæ ad mare fitæ crant. Præterea ex corum ſententia, qui Gelam S& Plu- tiam eamdem eſſe volunt, haud erraremus, ſi ſub Gelæ nomine Plutiam ab eo indicari diceremus. Ut hæc ſeſe habeant, Græcos loca tantum incoluiſ- ſe maritima, dici nequit. Enun enim Stephano 73 Byzantino telte, L. XX. annis poſtea fundata fuit, quam Archias Corinbo veniſſet & Sracuſas cbn- didiſſet. Argyra, aliæque urbes, etiamfi Gyætæ, mediterraneæ tamen crant. Ex quibus infirmita- tem, levcque hujus argumenti prerium Pux de Mome Ahano Lib. J. oſtendit, qui & addit, Pa- azublo remotiſſimam eſſe a mari, Ennam in ipſo inſulæ centro poſitam eſſe: utramque tamen ur- — MNaro in celſis montibus ſita Gelæ Gyæcæ colonia eſt, octoginta poſt fundationem ejus annis, vigin- ti ante Agrigentum ibi collocata, Mario Nigro teſte in Ficiliæ doſtriptione fol. 612. 7 Præter hæc Fra- cleotes hoc loco de primis urbibus a Græcis ærate XV. poſt Trojanum bellum conditis agit: Mus primas in Sicilia urbes Græcunicas fuiſꝰ NM ætate poſt hellum Wojanum. Quod ex Ephor quoque intelligitur, quem Cluerius Lib. I. cap. I. addu- cit. Alias itaque fuiſſe urbes, haud negat Martia- nus ſed id tantum adfirmat, iſto tempore has ſo- lum urbes ad mare fuiſſe conditas. N cum tempore Græcis, ab ora maris ad mediterra- nea etiam loca acceſſerunt, & ex ſententia Mira- hollæ & Coltii Adrano hodie Aderno ædificarunt, Are, in neoſts montibus poſtam in agro Neteuſt, hodie Chiarumonts, Angiram ſive F. Philippo, Me- nam ſive Mineo, Ahro, Caſmena vel Comiſo; quæ Sracuſanorum fuere coloniæ. Adſtipulatur & Aretius. Græci igitur non maritima tantum, ſed xlutia Cræ & mediterranea incolebant loca. Et licet Plutiæ ca. Horacleotes mentionem haud fecerit, cum has etiam prætermittat, quas diximus, urbes, non tamen inde ſequitur, eam nec in Ficilia, nec Græcum urbem ige Incolæ & PMomini Putiæ. 3 Oli amcœnitas incolarum, ut ea fruantur, ani- mum allicit ſecuritas eos confirmat, abundan- 74 tia ſuſtentat & retinet. Quibus egregiis dotibus cum mirandum in modum Pilutia noſtra exornata ſit, a quo tempore ea inhabitata fuerit, facile —— — noſter reſpicit, non meminit, at Gelenſium tamen: o d eerier Angelhoeyn. 2 Prerer hac] Verba, quæ noſter innuit, ab initio indi- cis hujus, hæc funt: EAMntxes ET z ꝙæo, n ⁊poina⸗ Ae he ym. 3 Quod ex Ephoro quoque Strabo Lib. vI. p. 258. poſtquam Meſlanam, Tauromenium, Catanam, Syracuſas, Naxum eh Megaram nominaſſet, addit: nc dt nes oegO⸗ vpAe x roopt Met 2AM ideg z⸗ TinsMæ. At plures longe Mar- nianus enumerat. Ultima auctoris ſolutio optima eſt, Mar- tianum multas alias etiam omiſie. yncleotes de cirtuitu onhis enumeratis Græcis Ficiliæ A conjicitur. 1 De iis igitur] Martianus ipſius quidem Gele loco, quem F S LATIA ANTIQVA, &c. Certi tamen quidquam ſine firmo an- tiquorum præſidio de eo adfirmare haud poteri- mus. Maxime, ſi ad primos uſque incolas ad- ſcendere animus nobis eſt, qui Gigantes fuiſſe per- Cigantes. hibentur, quod firmi de illis extat, perexiguum eſt. Ex ofſibus enim quibusdam aut cadaveribus gigantum, quæ circa urbem quamdam reperiun- tur, non ftatim, cam a gigantibus fundatam eſſe, effici poteſt, & multo plura ad ejusmodi argu- mentationem ſtabiliendam requiruntur. Oſſa qui- dem illa ſeu cadavera, quæ per totam eruuntur Siciliam, gigantes quondam in ca fuiſſe, extra dubium collocant. Id tamen illico certum haud Bſeſt, eam urbem, circa quam oſſa illa deteguntur, gigantes auctores & conditores habuiſſe. Fieri enim potuit, ur, antequam urbs illa conderetur, illi ibi mortui fuerint. In itinere forte per iſtam regionem gigas quidam decedere potuit, qui eam tamen nec incoluerit, nec urbem ibi condiderit. Confirmatur hoc ex co, quod gigantes gens va- ga & inquieta fuerint, ac civitares fugiendo in a- gris habitaverint, quod 1 Euripides teftatur: Gi- gantes amra habentes non ſetia domorum vagi ſunt ynſores, nec ullus ulla in re alteri paret. Idem fu- ſius Hmerus Odf. X. deſcribit. Porro oſſa hæc aliunde transferri potuerunt. Ne de veterum bem Grætam fuiſſe a Syracuſanis fundatam. Porro Cquid opinione dicam, qui gigantes in montium cacuminibus ſpeluncas & antra incoluiffe teſtanturʒ quibus certe in locis eorum quoque eruuntur ca- davera. Solinus Cap. X. Gentem chlopum vaßti ze- Mantur ſpecus. Adde Srabonem Lih. X. Se- pulcra igitur, oſſa & cadavera gigantum loco quo- dam reperta, haud firmum amtiquitatis ejus argu- mentum præbere, certum eſt. Nihilo tamen minus, Plutiam noſtram a gigantibus inhabitatam quondam fuiſſe (qualiscumque demum ea fuerit habitatio, aut fixa & perpetua, aut temporaria) ex iis, quæ præ- cedentibus dicta ſunt capitibus, certum, immo ultiplicatis D veriſſimum eſt. Neque idcirco, quod ejus rei me- moria litteris non ſit tradita, minor marmoribus & lapidibus fides in hoc negorio habenda eſt. Litteræ enim vocibus, ſæpe fallacibus, loquun- tur: illi vero ipſis factis ſine lingua & vocibus ad-7; mirabiles & ſtupendas enarrant & produnt res, quas poſteri in fabulis aut fide prorſus indignis exagge- rationibus habuiſſent, ſi calami tantum beneficio propagatæ fuiſſent. Sua itaque lingua ora multo- rum fepulcrorum, quibus gigantum recondita ſunt cadavera, in Plutienſihus loquuntur agris, fi- demque his domiciliis & monumentis, ad menſu- ram magnæ molis corporum conſtructis habendam E eſſe clamant. Fazellus Lib. X. ſcribit, in magna quatlam ſpelunca, in occidentali Nnonis latere, ante aliquot annos cadaver vigimi cubitos longum repertum fuiſſe, quod aẽri expofitum ſtatim in cineres abierit. F. Marci templum Platiæ eſt occidentem ver- ſus, haud multum a Matre remotum. In hoc cum conſtruenda domus Oratorii eſſet ac in eam rem fundame num effoderetur, coſta reperta fuit una cum cranio humano, quod quatuor frumenti n modios recipere poterat. Poſitum id fuit, teſti- gigantis. us 1 Euripides] Ulyſſes nimirum ibi inducitur ex Silano quæ- rens, quinam iſtam terram, in quam delatus erat, te- neat. Reſpondet hic: KxAmre rg' xoreg, 2 Siyees Nun. De imperii eorum ratione idem porro ſciſcitatur, hocque accipit reſponfi: NoMks xxzs „e 20is v0bös. 2 Homerus] Odyff. Lib. 1x. v. 109. 170. 111. 112. Fo melius hæc Homeri & Euripidis loca quadrant, quoniam de Sicilia agunt. Strabonem] Aut platonem potius apud Strabonem. hic Lib⸗ 11I. pro x111. legebatur. — 4 A Matrs] Italice: dalla Matrics. atur: Ci. vagi ſunt orro oſſ etemm montium eſtantur; ntur ca- vſi je⸗ M he. oco quo- us argu- enmim, ondm to, aut immo reime- noribus nda eſt. loquun- cibus ad-7; res, qus benepcio r wuo- recondita agris, fr ad menſu- habendam in magna ni latere, tos longum ſtatim in In hoe ac in eamn reperl fut r frumell cuin fuit, adhuc coſta tecto adfixa cernitur. Profectores ampliorem, dentes vero ſextam palmæ partem longos fuiſſe, comperiſſe. S tum altaris majoris Anno 1738. Hodie vcro plurimos & Medicos, obſervat Aegambius ea con- ſñiderata coſtam eſſe humanam decreviſſe, nec ta- men integram, palmas ſex Italicas cum dimidia longam. 3 — 7umaſo Milia narrat, ſe in agro Plutiæ veteris multa immania reperiſſe fepulcra, quæ haud alio- rum, quam gigantum, eſſe poſſent. Os etiam aliquando tres palmas longum a ſc inventum eſſe, quod Medici crus humanum eſſe indicavcrint. Vincentius, Vmaſ hujus filius, curioſitate pa- tri ſimilis, ſe Anno rjyy in agro Veraßnenſ cranium humanum cum mento tribuſque dentibus reperiſ- ſe, refert, quæ candidiffima fuerint: ut magni- tudinem cognoſceret, a fronte ſeſe filo illud cir- cumdediſſe, ac circuitum quatuor palmis ralicis Cum Anno 1604. Patres Neformat J. Mariæ Jeſu fundamenta muri prope fores horti fuffodi curarent, ſoſſoreſque paullo altius penetrarent, ſepulcrum detexerunt viginti pedes longum bitu- mincque illirum. Conditum in eo reperieba- tur cadaver humanum, quod ob magnitudinem 76 & longitudinem offium, quæ foſſores extrahe- juſdem magnitudinis oſſibus humanis reperta ſunt. Anni Plu- tum, addito apri dente & quibuſdam virgu- tres uncias & dimidiam æquabat. bet, propter rot corpora & ſepulcra, quæ ibi reperta eſſe diximus, S& quotidie adhuc detegun- i Ex Zurtagnrta, qui Li. XIV. temporum diſ- bant, gigantis cujuſdam eſſe exiſtimabatur, 1 de quo quidem genere multa feruntur, pauca proban- tur. Caput meridiem verſus ſpectabat, ad pedes poſitum erat vas fictile, rerra rubicunda reple- lis plumbeis. Dens unus ex molaribus pondere In agro Elianenſ multa ſepulcra humana ftatu- Lis. I. CKp. IX. IMcor g BT DoMtN PLuTIR. bus Vephano V allenſt & Alegambio, ſub fundamen- A 74 Ficilinm contendebant, ut Teontini, Mhenien-. Mum fociis, qui tum bello cum Sracuſanis impli- ſcati erant, auxilio, ut ferebatur, eſſent, re ve- ra tamen, ut totam ſibi inſulam fubjicerent. Thucy- dides heæc narrat Lihro I. Adſjungebant illi ſeſe Khegienſhus, Teontinrum amicis, multumque7 damni Syracuſamis inferebant, A. M. 3741. Ad- dit Turcoonotta, Lampronio defuncto, qui in Ca- tanenſium auxilium ab Arbenienſihus miſſus crat, extinẽtoque interea prope Siciliau occupandi con⸗ ſilio, miſiſſe cos Lachetem & Qaiadem reverſum quidem poſtea Arbenas eſle exercitum, multos ta- B men Catanæ remanſiſſe Platæenſes, eo quod pa- tria urbe carerent, ftipendiaque ibi meruiſſe. Hæc etiam Tchdides Lih. IMM. Fodem tempore, uti dictum, tamum igns mons rna cjicichat, utignis Atnæ. magna Catanenis agri pars exureretur, A. M. 3742. Platæemſes igur, ad quos interea tempo- ris nullus Ahems nuntius venerat, cum ſimul ac- cepiſſent, quadraginta naves Meſanam miſſas, ut cum illis adverſus racuſanos ſeſe unirent, tem- peſtatis interiiſſe vehementia, idque fatis intelli- gerent, nullum ſibi aliunde auxilium ſperandum ſeſſe, arrepta ex hoc igne occaſione ad loca me- diterranea verlus occidentem ſeceſſerunt. In C montem vero qucmdam delati, qui in ſpatioſam deſinehat planitiem, in quo urbs etiam Geln erat, læti civitatem ſeſe Græcam reperiſſe, ibi conſiſte- bant, ſuumque in co conſtituebant domicilium. Rclictæ tamen patriæ ut conſervarent memoriam hanc eriam urbem Pacam appellabant, quod in Plutia poſtea mutatum eſt, A. 3743. Sed ut intelligamus, quibus hæc noſtra urbsImperium dominis paruerit, obfervandum eſt, 1 primos „Siciliæ. quod jam innuimus, Siciliæ incolas fuiſſe Chclopes, ra majora, trium quatuorve cubitorum, cum e- Ante aliquot annos Capucim patres ad neſcio quem murum verſus orientem exſtruendum ter- ram effodi curabant, & fimiliter corpus huma- num enormi magnitudine offendehant. Multa alia produci poſſent reſtimonia ad demonſtrandum gigantes, qui primi Siciliæ incolæ fuerunt, ctiam in his commoratos fuiſſe partibus. Mihi vero ob cas, quas commemoravi, rationes, parum poſſi- dere virtutis videntur ad urbis cujuſdam antiqui- tatem demonſtrandam: quocirca ad alia tranſea- mus. Ilud rantum adjungo, ſi qua huic argu- mento vis ineſſe putanda eſt, in nullo magis alio; Viciliæ loco, quam in Pluria, ea ſeſe exſcrẽre de- ſive gigantes, ſive Lefrigoues: quod Zhuchdides, Plimius Srrabo, Beroſus Chaldæus, Quintus MMileun, Solinus & alii confirmant. Hos cxcepit Vatumnus D Epitius S& Molus, Jowis filius. Succeſterum Ficun & his expulſis Siculi. Hos ſequebantur Morgert, donec Dædalus Arhenienſs veniret. Poſt Gyæci, deinde Cartbagenienſes. Magni Pompeÿi auſpiciis re- gnum hoc deinceps in Komamorum poteltatem re- digebatur. RNomano Imperio Conſantinopolitanum fucceſſit & Vandalicum, donec magnus Impera- tor Beliſurius, Vitigem Gorhorum Regem, cjuſque ſucceſſorem Votilam fſuperaret. Denuo igitur in Græcrum redatti ſunt poteſtatem Ficuli A. C. 60 ſub Imperio vero Confantini ſecundi Varaceni inſu- ſlam hanc ingreſi, profligato Imperatoris exer- citu, per quadringentorum lerc annorum ſpatium, E (quod tempus aliqui tamen diminuunt) eam tenuc- re. Maniaces poſtea Conſtantinopolitani Imperato-78 Quo igitur certiora de incolis & antiquitate Plutiæ diſcantur, ad ſcriptores, quod initio S nuimus, unice confugiendum eſt. Memoria enim magnificentiæ & nobilitatis urbium multo eſe magis in perituris conſervavit chartis, quam in robuſtiſſimis muris & ædificiis. Ex his ergo nos etiam quæſitam Plutiæ antiquitatem, inco- 1 ſris dux eam recuperavit: ſed, Faracenis paullo poſt redeuntibus, in corum manſit poteſtate, do- nec Normanni totam eam ſibi ſubjicerent, eam- ſque, qua huc uſque fruimur, pacem conciſiarem. Cum diverſa adeo Imperii Siculi facies fuerit, Plutiam variis etiam paruiſſe Dominis, ſatis patet. Ut cetera mittamus, M. Marcelli tempore No- manis ſubjectam cam fuiſſe, notare ſufficit. Theo- ponit ordinem, diſcitur, Platænm Paoriæ A. mundi 3741. Olymp. LXXXVII. everſam eſſe, peregrinoſque Megarenſes eam inhabitare cœpiſſe: quamquam Puſehius & alii centum & viginti annis ab his rationibus diſſident. Platæenſes tum, opem ferentibus Arhenien ſh⸗ — 2 De quo quidem] Prudens ſane obſervatio; & plura alia en Faxello Dec. I. T. I. c. V. exempla adferri poſſent. — enſihus, vi ginti navibus inn datus Piuiam ſæpius depopulatam & everſam eſſe ſcribit, poſtquam prudens hicce Imperator Shra- uſas ceperat. Utimam vero ſenſit ruinam, quan- Fdo a Gulielmo Malo, Siciliæ Ree, 4. G rr6z. ſolo prorſus æquata & deleta fuit, quemadmo- dum ſequenti libro videbimus. — 5 1 Primos Sicilie incolas] vid. omnino Cluverius Sicilie Li. 1. %. I. qui omnia veterum teſtimonia diligentiſime col- Jlegit. J. P. Chiaranda. — —— Auctore — ¹ e Societate Veſt. 1 Aſmittebat, licentia adducti libentiſſime eam am- 1 plectebantur. Iſte vero Regis ac Pomini nomen . Plutia ſuh Sanaceni. callide averſabatur; legislatoris vero, vatis mag- ni, avuctoris ſalutis, appellationes adoptabat. Nu- A molis nec levis, meroſos ſæpe interea exercitus cum ducibus ſuis 6 ₰ momenti labor foret, fiſ ſemittebat, dirionemque fuam miris modis au- vellem, aut potius poſſem, gebat. Decedebat tandem IMeccæ A, 6y2. ut Bon- S fata, qu PVutiæ ſub Græ ÿgliu tradit. Poſteri ejus & qui Calißæ ſub no- cis & Romanis, donec in mine ipſi ſuccedebant, repudiato Aarenorum ſice S Nomanmorum veniret po- Mnabhtarunm vocabulo, Saraceni vocari volebant, 1 3 eſtatem, acciderunt, e- multiſque in ℳ, Afica & Europa gaudebant 1 mmerare. Neque certe progrefibus; inter alia Nhodi æreum illum Coloſ⸗ 1 4 üne gloria calamus no- /im, ſoli dicatum, qui inter orbis numerabatur 1 S S ſter variis urbis hujus, a miracula, deſtruchant. Caliſarum nomen uſque 1 Gyætis primo, poſtea a B ad Faraconem manſit, qui a Califa contra Amri- Normannis fundatæ & utroque ſub Imperio ccle- um in auxilium vocatus, præter omnem opinio- 1 1 berrimæ, viciſſitudinibus explicandis vacaret. At nem regno eum exuit. A quo tempore, amiſſo u cum deſtruẽtio & incendium ejus antiquas ſimul; temporali tegno, ſpiritualis tantum poteſtas; Re- 1 chartas, privilegiaque, & cum his memoriam e- gemque confirmandi auctoritas penes Califas fuit. 1 jus in cineres redegerit, nihil reliquum eft, quam Faraconi Valadinus ſucceſſit & poſt varias mutatio- i ut relicta veteri Phutia, contentique iis, quæ ex nes; dominoſque Vohus Ammiralius „qui, tota 1 ſcriptorum reliquiis de ea ſuperiori libro comme- prope Afric capta; imperium ſuum valde confir- 1 moravimus, ad novam Platiam, ſive Piaam mavit. Magna illud poſtea fub Miramamolino in- Progreciamur, quæ ex veteri illa nata eſt. Qui cremeuta ccpit, qui a Comite Juliano accerſitus, 1 de ea expoſuere, ſcriptores, quod bonarun re- pamam invaſit, S) Moderico, Cothorum Rege⸗ rum fatum eſſe folet, illi etiam obtigiſſe pro- victo; brevi tempore totam ſibi ſubjecit. Mox 1 dunt, nimirum quod invidiæ obnoxia, gloriaque novis paulatim Peiin inclytus, mire regnum z cjus obſcurata fuerit. Won 7amen ahſue inidia, ſuum amplificabat. Subjugatis omnibus, quos ad- verba ſunt Fyuniſci Ngri, priorem folicitatem Auic C oriebatur, Ficilia quoque occupata. Hoc tem? 5 13 veiiſcenti Platiæ Vtuna contehit. N os, quæ A pore Qhmpius Euaychus⸗ ut hos comprimẽret ſuc- lgambius, Verſo, Niger; aliique de ea ſcripta re- ceſſus, magnum in alia comparabat exercitum, 1 lquere, hic breviter, licet non ſine labore, col- commiſſoquc prælio victoriam ſed cruentam, So legimus. Quoniam vero variæ Firiliæ mutatio-j ſobtincbat. Firihia⸗ poſtea ingreſſus; Faracent, nes, noſtræque ſimul Platiæ, quæ tamquam cor, qui in ea erant, expellebat, & paullo poſt morie- qucumque etiam corpori obveniret viciſfitudo batur. Conſuns Imperator Confamtinopoli tum in Conganz. eam ſimul experta eſt, haud perfecta intelligi Valiam veniens umam excidebat. At cum ſe- poſſunt, niſi ab ipſis Vaacenis & Normannis in- verteretur in Ficiliæ urbe Muna a Mauentio tru- tium ßiat, nobis ab his etiam noſtram repetere; ſcidabatur; qui, cum ſex menſibus tenuiſſet impe⸗ 3 narrationem neceſſarium erit. frium, a Conſantino rurſus jugulatus eſt. Inter 1 Gentem Faracenorum i non male a feris ita von hæc Suraceni Ahri, cum mortem Conßantis, 1 catam, Fazellus & Ponglius in Arahia ortam eſſej quem vchementer veriti erant, accepiſſent, nul- tradunt, cum Komanum imperium ob Phucæ ti Dilum tempus perdendum rati copioſum inſtruebant miditatem laboraret, quem Heraclius, patricius, exercitum & per Græciam & Zhraciam in imperii ſuſtulit. Hic A. 611. Imperator factus Cœhoem, ſterras penetrare conabantur. At cum hanc pro- Perſurum regem, ſuperavit, Africamque, g) be munitam præſidiiſque inſtruẽtam reperiſſent; Pum, SMiam, Moſopotamiam, & quæ præterea aſ ſarma in Hiciliam convertebant, Sracuſasque de- Perhs occupata erant, imperio reſtituit. Sola re- populabantur, moxque ampliſſima cum præda, bellis reſtabat Arabia, cujus ſe Pominum Mahu- quod ſe nimis ab hpro remotos, Naliæque vi- medes quidam conſtituit. Infortunatus hicce in einos cernerent, in gptum revertebantur. Po- felici editus erat Arahia circa A. C. 6oc. patre ſtea cum Mchabl Palhus imperio præeſſet, vires- Arabe, matre nablitica, legis Mſc peritiſſ- que hujus fractæ, Saracenurum vero admodum hm ma. Præceptorum, quæ ex hac hauſerat, & ne- auctæ eſſent, rurſus Ficiliam obruere conabantur. quiſtimi ſimul Sergii auxilio portentoſam condebat Boniſacius vero „Chc Comes, mox cos, ut re- ſectam ex erroribus Arianis & udaicis ſuperſtitio- migrarent, compellahat. Is etenim Aſricam in- nibus conflatam. Populi tamen vitæ quam per- E greſſus plurimum patriæ eorum damni inferebatʒ cui —— ut ſubvenirent, Siciliam relinqucbant. Verum proxi- 1 Non mal⸗ a ſeris.] De Saracenorum nominis deriva. mo anno, duce Jahha, redibant. Ac tum Imperator tione magnus egit Sraliger ad Euſebium. Plinius jam corum 7. heodoſium ſexaginta cum navibus adver- meminit Libro vI. c. xxvIII. us cos mittebat, magni animi ducem, qui & Vons- 57 J. P. Cinan. PrariA Nova, &c. Liß. II. Cab.I. PrUria son Sakachkts. 35 Aſicam repetebant. Scd paullo tamen poſt maxi- Vonetorum implorabat auxilium. Subbu; comper- to hocce nuntiò, ipfi obviam ibat, ac in mari prope Crorunum ſic in eum irruebat, uc, rebus omnibus perditis, heodoſius vix vitam ſecum ab- duceret. Inflati hoc ſucceſſu Saraemi; non in Stiliam revertebantur; ſed ingenti præda onufti mo cum cxercitu redibant, totamque hanc òccu- pabant inſulam: quæ juxta Bonglium CCLXXXV, junta alios OCCC. annis imperio eorum ab co tempore paruit. A ℳ gente penitus opprimeretur, regnumque ſic amit- reret fœcus cum Kollone pangebat, his quidem conditionibus, ut Chriſtianis leſe ſacris adjunge- ret, filiamquc ſuam Gicam, ſive Egidam in unorem, Meußriam dotis loco acciperet. Placuit res Nolloni , qui fonte ſacro ablutus Roherti ad- optabat nomen, Neußriam vero Normandiam vo- Kotmandiæ cari volebat. — inceps Richardus, qui inſigni Comitis cujuſdam; Gunnon vocatæ, pulcritudine captus cam uxorem ſduxit, treſque ex ca filios, Nichurdum, Rober- Fx hoc natus eſt Guilielmus & de- Narrant alii, Euphemium; quem Maa Im- um & Guilielmumn; totidemque filias ſuſcepit. Ki- Eup perator, poſt alteram Faracenorum expulſionem chardus primogenitus in regno ſuccedebat, pa- Siciliæ præfecerat, cum comperiſſet, Vnperatoem Erarcho in mandatis dediſſe, ut ſe naribus præ- — ciſis, verberatum & infamia notatum ultimo ſup- plicio adficeret, eo quod armata manu monialem ex monaſterio abduxiſſet, eaque pro concubina uſus eſſet, feditionem excitaſſe, fœdereque cum Saraceuis inito ultimo eos in vicilium intrõduxiſſe. Is ipfe tamen Euphemius Syracuſe in capillis cor- reptus vulneribuſque confectus fuit a duobus cqui- tibus Syracuſanis, partim ob ſacrilegium illud, de quo diximus, partim ob infidélitatem erga Po- minum, cui præciſum caput, poſtéaquaim id ha- ſtæ impoſitum pẽr totam Sracſarum urbem ge- ſtaveram, Conſantinopolim miſerunt. Atque hic quidem ejuimodi hominum exitus eſſe ſolet. Eu- Vbemio ſublato Saracenrum nomen ita, tamquam populi ferociſſimi; per Siiliam diffundebatur/ ut omnes metu percellerentur: præſertim quod viri- bus ad reſiſtendum idoneis Siculi haud eſſent in- rente mortuo. Maſculam vero prolem cum non relinqueret, Koberto illud ceſſit, homini robuſtiſ- imo, qui brachiis ſuis compreſſum Angliæ Re- gem, Haraidum necavit, ſhique regnum ejus vindicavit. Filius hujus Tancredus z Comes A Ixillæ, Ek Marielha prima conjuge Farnum vi- dit, Godofredum, Drogonem, Tanredum, Maloge- ium, Ahradum, Godofredum Secumdum, 8 Pyu- memiuum. Ex ſecunda conjuge, Fredeſenda ſive razenda, alius ipſi Guilielmus natus fuit, qui ob robur corporis Ferreus; cognominatus fuit, Ro- bertus, qui Guiſturdi, id eſt, errautis accepit co- R gnomen, Nogeriut, qui quod ingenti ſtaturay a- ſacritate & in bellis fortitudine eſſet, Boÿo ap- pellatus eſt. De quo poſtremo nobis jam agen- dum erit. Genitor corum Tanredus, quod Wor- nandia tot non fufficeret filiis, de novorum re- gnorum adquiſitione cogitabat. Naliam itaque cum illis petens, Jergio I. Pontifice & Ludovi- Tpranis ructi. Ulli Certe, ut res fuas confirmarent, bar- co2 Eallim Rege, Lonbardiam intraxit. Zri- enen Baro cfudeliſimoque modo ſæviebant: hos qui- pendia poſtea ſub plurimis meruere Regibus, dem jugulabant, alios mucronibus trucidabant: magnamque ſibi fortitudine & audacia famam col- alios viventes in fornacibus torrebant: alios ſemi- legerunt. Terrorem undique & revérentiam cir- igni admòvebant. Paucis, tam immanis éeorum eſlet, qui metum illis incuteret, nec Princeps erat crudẽlitas & bärbaries; ut omnẽs metu atto- ullus tam potens, qui non congreſſus cum iliis no in- niti in ſummi beneficii haberent loco, ſi manci- D ſuperaretur. Pervenerat hæc eorum fama ad au- s, pia fierent: Atque hunc in modum tot annis, uti ſres quoque Panduln, qui Cuuimuro; Falerm Rege, imus, kegmtunt. Principie, bellum inferre decreverat. Magno igi- Mox Interca temporis miſeri Sicul täntis in auguſtisf tur cos conducebat ſtipendio, ingentiaque ipfis egnm ad Chriſtianos confugiebant Principes; eorumque pollicchatur dona. Ipſa véro, multis in cafi- uos ad- clam implorahant auxilium. Legatos etiam ad bus ſpectata; heroum Rorum fortitudo, in ſuſpi- tem⸗ Pontifices mittebant; qui imminentia Ghrißianis cionem eum paullo poſt adducebat; acſi imperiò eret ſuc- pericula & inenarrabiles ſub iſta ſervitute & tye ejus inſidias ftruerent: a qua tamen perfidia re- ercum, rannice miſerias ipſis ob oculos poncrem. Motũs wotifũmi erant. Hac ſulpicione, ſuorumque uenum, his calamiratibus Sergius Pontifex, vchementer amicorum inſtinctu „üi fortitudini Normannorum ruen quidem Ludwicum; occidentis lmperatorem, ex- invidebant; commotus, pace cum Principe factaʒ i eſt, ut oppreſſæ opem ferret Sicili cos dimiſit. Quæ dum agerentur, Taneredus mo- . i E nam inerceſſiones illæ Pontißcis E richatur, Guiliclmumque Herreum; ut natu i ſucceſſorem felinqucbat. entio tru- I S Reſpu- Barmiuß ad A. 1120. qua ratione rinte uer lia cos A 3 —= ℳ 6 — niani abenis; qui ſenim mu tipli- vbcaverit in alium Normanns, elue vgiones bantur. & hac ratiòne calamitates quoque; ut ſilas dederit zncblendas; qurum ſcepẽ uteretum auxiliò true ant 8ʒ axellus dicit, augebant. Tandem, quod illis de- adverſus ſelſmaticos, Nomanos anmos perÿßᷣdos imper riegatum crat, Nmanni conſecuti ſunt, Ficam. npeyutores pyo eccleſe Komanæ præſidio nſus I- nc pro- que in priſtinam libertatem vindicarunt. hertate zunnda. Primo cos nãrrat quadraginta tan- riſſent, tum numero, péregrinantium, qui ſanẽtum invi- que F ſebant ſepulcrum, habitu in iſtas regiones veniſ⸗ ⸗ e qod cun ꝓobhn reer cent, conn⸗ w, 6 ſ Wormunni. — git accedentes Faracenos, qui e da profigrnt ir Nomai atales ſuos Nrncum Cothi debent; ſeptem- Quam civitatem, cum a Faeen pſlhn S modum gentibus „ qui Cherſoneſum Dani ſent; accenſt, utn Dei, auimis a Cuuimario ma- bantur. occuparunt. Ex hac Luttocun, Panorum Rex, jore, qui tune Princeps erat, equos, armaqus poſten⸗ mre- magnam multitidinem „duce Kollone, A. C. ſres, ſubito in illos irruerums; plurimiſyue pereinpris * 880., ut alias ſibi ſedes compararet, emiſit. Hæc S Velihui in fugam verſs mirahili vidoria, Deo duo eenetetwinne eren eei ſnt. Pactum hoe A. . 1002 prh volus — — C Præmium laboris hujus ullum accipere detrecta- geruor lher⸗ cola hacce! kerebat, partem ſumere, aut co loco permanere . 4 volue- Vn⸗ — —— —— ——— — — —— ——— ———— ——— —— —— — — — — — ——— — — —— F 2 —— — —— — — — — — 2 — 3 — — — —— — S Mn n — 3 5 . — , — 59 Sy voluerunt; ſed iteratis Principis precibus reſpon- „ . . ( derunt: Amore tantum Dei & Chiſian ſdei af- ſetione hoc ſe foeiſe E5 dona Veſpueruut k manre ihi pe denegarunt. Sic abicrunt. Verum Prin- ceps miſſis in Noymanniam legatis, non modo in Aaliam eos invitabat, verum cogebat prope, ut venirent: Cum eis legatos ſuos in Normanniam di- rigit, ilos non modo invitabat, verum atmabe- Secundus corum adventus, pergit Baronius, longe fuit numeroſior. Alii autem mawimòo aume- 7o n Naliam veniumt, verba ſunt Glalrwi Lih. TM. C. J. duce Nudopo audaciſimo viro, qui cumj 3 . 7 . MNomam ad Benedibium M. ſeſe contuliſſet, A. 1018. a Pontifice hoc contra Græcos, Nomani imperi invaſores, miſſus eſt, tribuſque cos præ- liis, quorum primum maxime cruentum erat, ſu- peravit. Pertio in Italiam, teſtibus iiſdem Baromio & Glabwo, innumerabili multitudine tranſierunt. Quoniam innumerahilis muitudo Wortmamnrum er- iam cum umbribus ꝗ liberis proſequuta eſt a patria⸗ orum Comite. lus adjungit, temporibus Vergii I. A. 1009., uti de ua egrehus fuerat Kudolphus, non ſolum permit- tente, ſeu eiiam compellene, ut iment Niccando il- Quartum adventum eorum Fazel- jam diximus, quibus Tancredus, AMæ Vllæ S& Meſtana. 86 Conſuntiæ Comes, Haliam petiit. His temporibus Chriſtiani in Firilia graviſſimo varacenorum jugo premebantur. Quare Georgius Mamniacus, ſiwe Moloccus, Præfectus exercitus Græci Imperatoris, in auxilium vocare conſtitue- bat Guilielmum Verrabactum, cum fratribus ſuis, Principes Salerni & Capu, hac quidem conditiò- ne, ut quatuor ſimul exercitus trajicerent, com- munique alerent ſumtu, ad Saracenos exturban- dos, victoria conſtiruta, quodcunque adquiſiviſ- ſent, æquabiliter inter omnes divideretur. Nee mora: conſcribuntur A. 1004. exercitus, omnia- que paramur neceſſaria, præteritaque furo prope Meſunam caſtra locantur, quam, ut ſeſe dederet, feliciter & facile coẽgerunt. Capta MMuna, probeque munita, Shratuſas verſus movebatur exercitus, cujus urbis cuſtodia Aradio Saraceno, fortiſſimo duci, commiſſa erat. Is ſeſe extra ur- bem magno cum exercitu fiſtebat, fortitudinem- que adſpernabatur Chriſtianorum: multis etiam ex præſiis victor diſcedebat, adeo ut exercitui Chriſtiano metus incuteretur. At Guielmus ira ob inſperatas haſce res accenſus, magna ſuorum parte in aciem edueta tanto cum impetu cum hoſte confligebat, ut ducem Arcadium manu ſua trucidaret, maximamque Faracenorum portionem proſterneret, qui metu ob ducis mortem exani- mati in fugam ſeſe dabant. Reliqua pars vitæ Syracuſæ. conſulebat, victorique ſponte ſeſe ſubmittcbat. Maniacus ex felici hoc ſucceſſu animum recipie- bat, firmoque Sracuſis præſidio relicto, quod Siciliæ reſtabat, pertranſire cogitabat. Interea duo Saracenorum duces Apoloſorus & Apocarpus, fratres ex Carhaginienſhus aliiſque Saracemis quinquagin- ta millium exercitum colligebant, noſtroſque prope Vainam adoriebantur. Sed iniquo pugna- bant Marte, prælioque ſuperabantur, Platina teſte in vita Sergis IM. Mamiacus etiam cum ſuis brevi tempore tredecim expugnabat urbes. Græ- ci vero erga Wormaunos, valermitanos & Capuenſes ingrati, Rdeique de diviſione prædæ datæ im- memores, ſuis maximam partem, cæteris parum aut nihil diſtribuebant. Illis igirur indigne hoc ferentibus res ad contentionem venit. Verum cum ſic nihil proficerent, Ahuliam, hiemandi jllic prætextu, invadebant, multaque loca & urbes imperii occupabant. Fodem tempore quadragin- ta adhuc Normannbrum millia, qui ab expugnatio- ne Hieroſohmorum revertehantur, illis ſeſe adjun- A E 1 J. P. GnIaRAMpk PraTIA NovV4 Sc. gebant. Quorum copiis firmatus Guilielmus to- tam ſibi ſubjiciebat Fugliam, ab negatam ſpolio- rum viculorum, Saracenis ereptorum, partem, quæ ipſis poſt victoriam promiſſa fuerat. Mania- cus hoc intelleéto, viribus fuis confifus, victo- riiſque recentibus elatus, bello cos impetere do- cernebat. At prælio in Apulia a Guilielmo ſupe- ratus, maximaque copiarum parte amiſſa, Siilim, Hic cum Mormanmorrum ſdeſtitutus eſſet viribus, ſibi præterea adverſis; ex- ercitumque debilitatum haberet, a Saracenis op- erga Normanmos fidem ulciſci vellet. 60 repetere coactus fuit. pugnatus fuit, qui, evocatis ex Africa copiis, regnum denuo in poteſtatem ſuam redegerunt. Maniacus tamen haud iſta clade fractus, novum celeriter collegit exercitum, iiſque ſe oppoſuit: præfectoque Wephano, Imperatoris nepote, claſ- fi, ei in mandatis dedit, ut oram maris diligen- ter cuſtodiret, quo fuſi Sanacem, ſi eo confugiſ- nio fefellit, ſed prælio commiſſo victor exſtitit. Sed mox iſto clato ſucceſſu lis cum Stephana na- ſcebatur; qui nomen ejus Conſantinopolim ad pa- truum detulit, effecitque, ut imperio privatus, tamquam novarum rerum contra Imperatorem machinator, evocaretur. Miſer iſte, quod ſini- ſtrum animus ipfi evemum præſagiret, corpora bat, ſpe fretus, indignationem Imperatoris ad doni hujus conſpectum ſedatum iri. Verum res ſecus evenit: ſtatim erenim Imperatoris juſſu car- ceri mancipatus eſt, forte quod Deus violatam — i Plutia ſub Comite Nogerio. um carcere Maniacus, uti dictum, Conftan- miniſtrabat præfecturam. Verum res tam male 6 —* „ „. gerebat, ut Sc ſeditioſi, qui in regno eramt, S Saraem novis ex Ahica copiis confirmati, caput eo majori in Siculos flagrabant odio. Inauditas igitur illis calamitates inferebant, maxime Mſ anenſhus, qui & primi in hoſtium poteſtatem conceſſerant & in bello poſtea Maniaci plurimis cos damnis adfecerant. Miſeri quidem hi tantis haud pares miſeriis, finem aliquando tot malis, remediaque invenire conabantur: attamen tot re- primebantur difficultatibus, ut confiliis excide- rent. Univerſa porro Sicilia adeo inſultibus Fa- vacenorum vexabatur, ut ſub iſto jugo gemerent Sc vix confiſtere poſſent. Auxilium quidem alio- rum implorabant: at fruſtra: donec tandem Do- mino ad cos reſpicere, & ex tot miſeriis eripere placeret; qui & Faracenis 8& Siculis ad procuran- dam his libertatem uſus eſt. Maurolhcus Lih. JM. ita ſcribit: Wes memorati, Anſelmus de Partis, Ncoluus Camulius & Jacobus Saccanus, Moſanen- J, aumpta navicula, quaß Drepauum Profecuri, Mlerum venientes: primo Pontißcem compellentes, Kogerium deinde, qui tum Peiparæ virgini ſorte Vupplicabat, eonwenium, lacrmiſue ducem commo- vent. Hoc viculæ libertatis initium erat. rat Aagamnbius, legatos hos, primo Pontificem, deinde Comitem, adiſſe, qui tum Mileri in Ca- lubria verlabatur. Idem Goltzius adfirmat: Pon- rihicis etiam Wicolai Fecumdi ſanttione aunilium Kogerio imperrant & ad Nogerium, ui zumt Meri in Calabria erat, legationem ſuſtipiunt, henigneque auditiã. Vaminius „ Cole obſervat præterea, Pon- tifcem hunc non Sergium W. fuife, ſed NMro- laum N. Benedicti N. ſucceſſorem. Idem Blondus Puglia. 87 ſent, in vincula conjicerentur. Neque eum opi- lanctarum virginum Aathæ S Luciæ, ad placan- Agatka. dam Imperatoris iram, ex 6icilia ſecum aufere- Lucia. 1 inopoli contingretur, Sephauus Ficilig ad- denuo extollerent, hique rurſus Sicilia potiren- Tyrannis Saraceno- tur. Quo ſæpius hi ſuperati & malc habiti erant, ar 88 Nar- Libertas Sicula. COn- — het l kü Sueen v. 6 L 13II. Cav. III. PruTI um, hol. confirmat, qui donum illud commemorat, quod A ert. 0n, Rogerius, poſt victoriam prope Ciramum repPor- niſus i tatam, hujus ſucceſſori Aexandro . miſerit: inp . Tunc Nogerius, Alemandro Ponißci, ui Aeunt Gulen d. Nicolno A ſußelius erat, cumelos Juatuor, de de niſ, giite Suracenis e Sicilia pulhis pariem dono mittit. Hultan . Nn um, dus, Volaterranus, Cadinalis de Aruonia⸗ Col ad Aun lenutius & alii ejuſdem rei teſtes ſunt, qui & Ae- 6 ezer. vandro Honorium, Honbrio Gretorium, huic Ciemen- . ni op. tem, porro Virem, tandem Vrbamn intra * copis viginti octo annorum ſpatium ſucceffiſſe perhi- 4, nopum Obſervandum hic vero, Qhienſem, Sitilium a Ro- oppoſit 1 lerto Guiſturdo, Kageri fratre? in libertatem vin B cpote, ckt dicatam eſſe, referre:verum communis opinio, & a ins dilgen majoribus accepta tradirio, hanc gloriam Kogeris o contgi deberi extra dubium collocant. Propoſita aliquan- e eum opi do Academiæ Reactenſirum (Riaccefi) Pahorimi- or exſtitit ranæ hæc fuit quæſtio: Num Koberto an Kaerio epbara 5 opbæum de cupta Sicilia adſcribendum * Pro Koge- im ad p vio vero cum Haxello & Bonfiglio ſententiam dixit. o priyatus Atque hoc quidem fufficeret. Scd novimus præ- nperttoren terea, Kobertum Candpi in Apro Anno 1082. de- uod ſin cefſſe, filioſque ejus mumquam Regium 3 corpor 1 filii quidem ie — adpl le Kohertus in auxilium venit Agerio Ppoftea Placan- 41 diſceſſit. Nogerius porro ille fuit, qui in memo- C aufere- li riam auxilii divinitus accepti aureis litteris hanc Ators ad ſcuto ſuo ſententiam imprimi curavit: Dextera crum res Domini fecit virtutem, dextera Domini exaltawit me. uſf car- Quæ verba & ab eo tempore in ſigillis conſtan- violatam ter retinuit. Rogerius etiam Anno 1091. decem fere poſt Noberti mortem, quæ Anno 1082. con- tigir, annis, adverfus Maliam profectus eſt. 89 Tres igitur illi viri, quos cisimus, & genere & virtuté nobiles, Auſelmus de Paftis, Nicblaus Camulius & Jacohus Faccanus, primi libertatis Si- culæ auctores fuere. Animo etenim obfirmato, nſen. relicta Meſann, Rogerium & Normannos adierunt, eolque ad Siciliam recuperandam exhortati funt, D deſiderium Sculorum, operis facilitatem, Chri- ut, adverlus i, ciput rum hoſtes, auxilia, Suracenrumque imbeci lira- n rem, qui numero potius, quam virtute valerent, demonitrando. Promovebat conatum, Numinis, un. quod Chriſtianorum commovebatur miſeriis, nu- lnudus ru, diſcordia, quæ codem tempore inter duos me Meſ⸗ Berimenes. SAratenbrum duces exoriebatur. Alter horum Be- oietem rimene Codern ipſo, quo tres illi Meſanenſe Co- . plurimis mitis opem implorabant, tempore eum quoque n hi tunts adibat, Jicilicque ſuadebat expugnationem. Ex- tot malis, ponebat ſibi, licet Suraceno, ohb litem, quæ cum en tot e⸗ altero Beltane dicto, Jaratenorum in Siciia Pro- P is excide- Rege, æmuloque ſuo, ipfi interceſſerat, magno tibus Su gaudiò & voluptati fore, ſi injurias ſuas Wman- emerent nrum ulciſci poſſet auxilio. Siciliam commemo- idem alio- rabat injuſte Chriſtianis ereptam eſſe; WMnen- ndem Do- Mum fidem addebat verbis, haud difficillimum fo- is eripere re laborem: nec enim ſatis munitas præſiciiſque procmn inſtructas urbes eſſe, victus ctiam deeſſe copiam, . II. ipſos denique Saracenos uos ad legiones potius, Pattit, factos, waximo Firulorum in odio Meſner g ut prudens expertuſque Im- efetin Fh en Whirabar aligiatitißet „ac inſidias forte he, e ulpicabatur: remque idcirco extrahe- quid metueret Comes, facile conjiciebat, & o- 3 liben Vano confeſtim arrepto jurejurando confirmabat dictorum veritatem: dubitandi locum co minus eſe poſſe, acjiciebat; quod Mſnenſer Chtiſtiani, in quos eodem adveniſſe neſcichat conſilio, idem ut Ph. adſtruerent. Igitur Nogerius, poſteaquam & Meſ ulne jureſurindo obltrimtat intent corn u Mikn rato eercitu, in Fiiliam trajiciebat, primoque jenineſ⸗ Nen ad Meamam contendebat. Faraceni quidem ſtatim erle Snam. foras prodibant, verum profligati in urbem ſeſe ſed M em I 4 6ö5 CoM1TE Ro6enlb. 62 recipiebant, ipſo duce multiſque ſubrum trücida- tis, nec umquam poſtea civitate exibant. Cer- tior de his fratris ſui, quas in Sicilia gerebat, re- bus factus Nohertus ſelectam Normannòrum manum 90 ex Apulia ipſi in auxilium mittebat: quorum quidem adventus Kogerio gratiſſimus erat. Ma- vum is tum oppugnabat: at non co, quo ſpera- verat, ſucceſſu. Cives enim malorum, qu a Saracenis pertulerant, haud immemores, rebellio- nem adverſus eos moliri non audebant, & Belcunes ptwterea magnum militum minerum in auxilium urbi miſerat. Obſidione itaque ſublata, tum qui- dem Ahegium revertebatur Comes: verum exerci- tu illic multis Normanmis aueto, mox redibat, tan- demque urbem expugnabat, A. 1060. Auſpicatis Aelena hiſce commotus initiis excurfiones Mem uſque inſtituebat, &, quòd campi domirnus erat, nul- lo negotio oppida & caſtella ſibi ſubjiciebat; quin ex altero quoque latere meridionali, Ennam uſ- que urbem ſitu munitiffimam, arma circumfere- bat. Inter hæc Zelcnnes, Saracenorüm Pro-Rex, moras haud trahebat, ſed quindecim millium ex- ercitu inſtructo, Comiti obviam ibat. Noherzus his de rebus monitus, fratriſque metuens periculum, feſtinahat ad auxilium ipfi ferendum. Duo igitur exercitus jam aderant, quibus hi duo fratres præ- erant, jamque ad prælium ſeſe accingebant. RNo- gerius celebertimum illud vexillum, a Pontifice yexillum. ſihi traditum, in quo Lucæ manu fanctiſſimæ vir- ginis Mariæ imago depicta erat, explicabat. Ex quo is militibus naſcebatur animus, ut non tam de prælio, quam de victoria & præda agi exiſti- marent. Inito vero præliò tanto in Faracenos ir- ruebant impetu, ut proſtratis plurimis; victis omni- bus, pauci evaderent, Emæque, loco munitif. ſimo & ad meticuloſos protegendos adcommoda- to, ſeſe denuo includerent. Quod factum A. ro6o. Comes, quod videret, urbem hane non niſi diuturna obſidione capi poſſe, Nohert fratri hunc committebat laborem, ipſe vero cum Beſimene, Saraceno, Belanis, Pro-Regis, hoſte infenfiſſimo, ſelectaque militum manu, ad ter- ram ulterius explorandam Arigentum uſque profi- ſciſcebatur. Princeps momenti alicujus urbs, qũæ le in itinere iſto offerchat, noſtra erat Plutia plutia. urbs haud mediocriter æſtimanda, cum ob com- modiſſimum, quod præhebat omni tempore, per- fugium, in ipſo quippe Siciliæ corde fita, omnium- que rerum ad humanam vitam pertinentium co- pia adfluens: tum præcipue ob inſigne robur, quod ſitus ipſi opportunitate conceſſum erat. Quas ob cauſſas & diligenter a Varacenis cuſtodie- batur, Comes itaque haud ultra pergendum eſfe ratus, antequam eam ſibi fubjeciſſet, divina ope“ ho confirmatum fenſit conſilium. Chriſtiani enim, qui in urbe erant, accepto ejus adventu & fiducla inde ſumpta, adverfus Sahcknos, Verſt teſte, inſurgebant, plurimos trucidabant, aper- riſque portis Comitem advocabant, eique incredi- bill cum gaudio urbem tradehant. Pici vix po- teſt, quanta Plutienſes lætitia fuerint adfecti, cum ab Arabum ſele jugo, cui tot annos colla fubmi- ſerant, liberatos cernerert. Immortales inſignis hujus bencficii cauſſa gratias Deo, cjuſque ma- tri ſanctifimæ, agebant, quin &c Coiniti, cujus tortitudine res perfecta erar. Comes viciflim læta-xniconi. batur, maxime, cum in hufus rei memoriamtis. cuſa ipfi offerrent mmifmara, quæ efigiem e- jus equo inſidentem, ſantiſſimquc ſimul Ma- riæ imaginem exhibehant: quorum figuram ſuo loco propofuimus. Capta igitur Puia, quod A. 1o62. contigiſſe réſtatur Agambinß, cammuni- vit cam, frmoque Normannorum militum in- ſtruxit præſidio. Ipſe vero in terræ pergebat ex- ploratione „urbes expugnabat, prædaque exer- eitum locupletabat, poſtremo ad Eh ſeſe reci- Pis. —— — — — — — — 2 * — „ — , —— „—— 1— ℳ — ——— — — — — —— — —— — * ——— 6 6 ———— —— — — — 4— — . — Eeee — —— Traina capta. 63 picbat obſidionem. Hanc vero non tam cito perfici poſſe animadvertebat: quamobrem mummento prope cam exſtructo, quod Calaſtibetta vocabat, rebuſque omnibus neceſſariis inſtruebat, ipſe hi- bernandi cauſſa in Calabriam migrabat. Ne qua vero lapſas reſtaurandi vires facultas Jaracenis dibat, locaque mediterranea depopulabatur, omnia- que Faratenorum delehat domicilia. Quæ omnia cum magno Chriſtianis gaudio eſſent, certatim ei ſeſe offerebant, urbeſque aperiebant, Vuinam ſpe- ciatim, quæ conſpecto Kogerio ftatim ei ſeſe tra- debat, ſolemnique ritu excipiebat. Clerus, to- taque urbs obviam ipſi ibat, hymnos decantabat, Deoque ob recuperatam libertatem gratias age- bat. Quam ſolemnitatem memoria nativitatis Servatoris, quæ in eumdem cadebat diem, au- gebat. Comes etiam hanc urbem, quantum fieri porerat, muniebat, exercitumque verſus Hetraliam, locum munitiſſimum, ducebat. Magna in eo erat Chrißianorum nec infirma multitudo. Qua ex- territi Saraceni, paciſcebantur, Comitique ſeſe ſponte tradebant, a quo benigne Urbem is ingreſſus ſufficiens ibi collocabat præſi- dium ac Woinam deinceps revertebatur. Ac tum 9? quidem Varacenum illum Befimenem, quod & vir- tute valeret, & Beicanis indelebili flagraret odio, ditioni ſuæ præficiebat; ipſe vero in Calabriam Rogerius Flutiæ. Qrus in victoria. 93 rurſus trajiciebat. Hæc dum in Sicilia gereren- tur, Ennenſes Saracen, ingenti Arabum numero collecto, id agebant, ut Normannos adgrederen- tur, Siciliaque ejicerent. RKogerius certior de eo factus majorem paullo poſt reducebat exercitum, ac verſus Leontinos, Caltageronem, Bureram pro- greſſus Saracenos undiquaque exſtirpabat. Plutiam ingreſſus, ubi extraordinariis lætitiæ ſignis a Normannis S& Plutienſhus excipiebatur, per ali- quot, Verſo teſte, dies ibi commorabatur, ut ex- ercitum reficeret. Mox vero urbe rebus omnibus inſtructa Tainam perg ebat. Faracenus interea ex- ercitu triginta millium equitum, peditumque in- numerorum, ut Verſo ait, conſcripto, ad præ- lium ſeſe parabat, eductiſque copiis, caſtra pro- pe Ciramum locabat. Hic vero Comes imperter- ritus obviam illis ibat, diviſoque in duas partes exercitu, alteram ipſe gubernahat, alteram fidei Ferlonis, fortiſſimi ducis, commendabat. Expe- dtatio hujus prælii omnium ſuſpenſos tencbhat ani- mos: ex ejus enim eventu, utris Ficilia in po- ſterum obedire deberet, Saracenis aut Normannis, dijudicandum erat. Comes unicum ſpei ſuæ fir- mamentum , prodigioſum illud vexillum, enplicabat, cujus auxilio omnia huc uſque pe- ricula feliciter ſuperaverat. Nec ullius milites; ejus monitoris indigebant, præter hunc ma- gnæ coeli Dominæ adſpectum. Ipſemet primus omnium Rogerius, poſt hunc Ferio, omneſque alii tanto cum impetu hoſtes adorie bantur, ut in- Knitam ſtragem ederent. Attamen cum innume- rabiles eſſent Faraceni, etiamſi incredibilis Nor- mannorum virtus eſſet, tot tamen cæxdibus defa⸗ tigabantur, ac poſt aliquot horas de ardore præ- lii nondum quidquam remiſſum erat. Tandem vero divina potentia Chriſtianis ſubveniehat. Ap- parcbat ſubito in haſta vexilli Comitis ſæpius commemorati crux ſplendidiſſima. Qua conſpe- cta Gomes exclamabat: Aite, agite, commilito- nes. Deus nohiſcum eſt. Vioria. Proſrati ſunt hoßes. Nec plura dicebat, cum & milites Chri- ſtiani & Saraceni prodigium cernerent. Quo qui- dem illi excitati, hi vero ſic exterriti ſunt, ut, licet numero longe ſuperiores Normannis eſſent, terga tamen darent. Quos noſtri eo uſque inſe- cuti ſunt, donec cunẽti trucidati eſſent. Chri- ſtianorum incredibile erat gaudium, maxime quod divinitus fuiſſent adjuti. Spolia & præda tanti 0 concederetur, ſimulac reparaverat exercitum, re- J. P. CRaRanpK PrATIA NovA, &c. 2 erant, ut haud æſtimari poſſent. Comes grati xlunete C — 64 animi declarandi cauſſa quatuor camclos, auro, S gemmis; ſpoliiſque pretioſis Saracenicis onuſtos, fummo Pontifici Axandro, qui Nicolao ſucceſ- ſerat, dono mittebat. Kogerius 8 Ferlo interea triumphantes Vuinam revertebantur, refcetiſque copiis mox adverſus Panurmum movcbant. Cin- gebatur hæc urbs ab illis a duobus lateribus, ſæpiuſ- que oppugnabatur. Verum, cum magna vis Sarage- norum in ea eſſet, multis ab utraque parte cæſis, nihil proficiebatur. Tandem Chriſtianorum, qui in urbe erant, auxilio portæ ipſis aperiebantur. Etiam Maria co· hac victoria Comes ſanctiſſimæ Mariæ unici præ witi apa- „ tet B ſidii ſui, opera potitus eſt; quæ ſupra camdem urbis portam ei adparuit, victoriam denuntia- vit, modumque, quod auxilio Chriſtianorum cam adepturus eſſet, edocuit. Res feliciter ceſſit; Gomeſque Panomum ingreſſus, ut gratum teſta ranormus retur animum, templum in honorem Dominæ , cabta. ſub nomine S. Maria della Vibtoria, ibi exſtruxit, haud procul a porta, ubi eam conſpexerat, & per quam in urbem intraverat. Compoſitis Pa- norm rebus, fractaque jam Saracenoum arrogan- cia, mediterraneas petebat partes, Fudicam kun- ditus evertebat, conjurationemque Varacenorum, qui Plutiæ, Buteræ S& Ennæ reliqui erant, dete- gebat. Hi quidem Benametto, Saraceno, Piutien- e tradere munimentum adnitebantur, verum de- fecki caſtigatique nihil egerunt. Comes tamen caſtellum illud omnibus modis communiehat, ei- que Vercellum Bajolum, EFquitem Normannum magni conſilii & virtutis præficiebat. Cui & ſele tam militum manum præſidii loco & ad En- nenſes & Buterenſes Saracenos coẽrcendos commit- tebat. lpſe, quod reliquum erat regni, peragra- bat, Anno 1076. Drepanum, aliaſque omnes Siciliæ urbes, præter Notum, Ennam & Buteram, ſine magno labore occupabat. His in locis Vara- cem, naturæ ſitus coniſi, omnem ſpem ſuam poſueram. At enim cum Butera paullo poſt ca- pta, ſeditioſique in exilium miſſi eſſent, Enna & Norus ſele ſponte dedehant. Circa hoc tempus Euembuga, conjux Kogerii, moriebatur, ex quu Godofredum & Fordanum ſuice- perat. Ad ſecunda igitur tranſibat vota, AMdala- 94 Mamque, filiam Marchionis Bonifacii, uxorem ſibi jungebat, quæ Simonem, Rogerium, primum Siciliæ Regem, alioſque ipfi filios peperit. Mul- tis ceterum Comes noſter bellis inclaruit. Mal- ramque deinceps & Gonzum cepit. At Godafredo S Jordano filiis ejus defunétis, ipſe tandem paullo poſt Mileti in Calabria naturæ ſatisfecit, anno C. 1106: (quamquam alii alium nominant annum) xtatis 72. Habitus eſt in maximis æratis ſuæ heroibus, quem Deus ſpeciatim ad Siciliam jugo Faracenico liberandam excitaſſet. Decedebat enim, poſteaquam totam ſibi eam ſubjecerat; noſque, quod tranquilla hodie pace fruimur, ejus præ- cipue laboribus acceptum ferimus. Plut ia ſub Comite Jimone. I* quidem convenicbat, ut, Faracenis ſubjuga-xnon co⸗ tis, inviétiſſimus Gomes ad magnorum labo-mes. rum tot in bellis exantlatorum præmia perveniret, promiſſisque ſibi à ſanctiſſima virgine deliciis frue- retur: attamen, ut omnino ſuam deſereret Sici- liam, haud æquum crat. Quamobrem dignos tam nobili arbore ſurculos relinquebat ſuperſtites. Fuit ex his Fimon filius ejus, quem ex ſecunda conjuge Adalaſia ſuſceperat. aud deneger pa- tris hicce natus erat, fed virtute potens Huglien- ſihus bellum inferebat. Quibus devictis, Panor- mum revertebatur. Magna etiam Pei, ſanétæque eccleſiæ reverentia ducebatur, ac in ſubditos be- nevo- Moritut Rogerius⸗ l n cu K elo Bri lun everat, & olitis Pa. ¹ Wrogan- um lun- AMemrun nt, dete- B lurien- erum de- es tamen ebat . ei- ndnun Cui & K ad En- commit pergn- On ran, Jarg⸗ m olt ca- Enna &. Roerii, un ſulce- „Mala-94 uxorem Moritu rit. Mol Mal Codofred ndem paullo it, amoC. W anmum) xtatis ſur rilim jugo debat enim, F nolque Templum s. Andreæ Flutiæ. y hæc ſeguntur: Pyioutus Mnaſtorii F. Andreæ de Regetius 1. Nex. Rex fadus. obtinuerat, præter Regis nomen, quod poſtea a 65 nevolus erat. Plurima conſtruxit templa, & in A his illud, quod extra muros Platiæ Divo Andreæ conſecratum eſt, de quo ſuo loco exponemus.] Quod ipſum & Prioraru, teſtibus Siciliæ Annalibus, dotavit: Simon, inquiunt, Sitiliæ Comes Kogerii Co- mitis ÿlius, cui ſuceſit in principatu, boc remplum (divi Andreæ) a fundamentis erexit eccleßæ D. Gregor rii Buterenſis, Eᷓ prædiis agrſque Plariæ veteri S Almerici dotawit, ut ſuo privilegio vefert . Adalaſa deinde Nodulſ Comiris lia & Noerii nepris, addidit ei ædes ſacras ſ. Heliæ Adranenſts) & S. Andreæ Leomti- nenſ ut cnſtat ex publicis rabuli. In tabulario Regio Platia, ordinis I. Sepulchri Nieruſalemitano, ꝓype Platiam exiſtentis, de jure Negii patronatus funſo & ÿo non duhium eßt. Qui hoc templum F. Andreæ quinto magnæ hebdomadis die quovis anno viſitant,j omnibus iis indulgentiis, quæ Vantæ Caſ; ſan- ique Sepulchri ſunt potiuntur. Verum amcœniſſi- mus hicce flos brevi tantum tempore conſpectus fuit. Immatura enim morte, octavo imperii an- no, mullis reliétis heredibus, Simon obiit. Plutia ſuh Nogerio Viciliæ Nege. imons exſtincto, frater ejus natu minor, Ro- gerius, filius magni Comitis Nogerii & Andala- Mæ in imperio ſucceſſit, Princeps magnæ virtutis. A teneris annis patrem imitatus ad arma ſeſe con- tulitʒ iciliæ vero factus compos,? Regis Valiæ no- men ſumſit. Quam ob cauſſam magnæ inter eum & Nonorium, Calliſtumque Pontifices, lites exorie- bamur, graviſſimis bellis terminatæ. Hinc factum, ut Calliſtus Benewentum ſecederet, quo arci F. M- cephori, quam Nogerius obſidebat, opem ferret. Verum cum magna parte, quos ſecum adduxerat, Cardinalium, febri correptus, Nomam redire coa- ctus eſt, & Kogerius Calabria & Apulia potitus eſt. Hæc Patina. Caillißto mortuo? ſucceſſit Iunocentius. E quoque bellum in Ragerium molicbatur, eo quod Cuilielmo Guiſturdo mortuo, in quo Guiſtardorum defecerat familia, dictas occupaverat terras, qua- rum ſancta ſedes hæreditatem ſibi vendicabat. *At vero Papæ is adgrediebatur exercitum, profli- gatoque illo, adjuvante Guilielmo, Tarent Puce, Pontificem cum Cardinalibus, qui in exercitu e- rant, capichat. Omnes tamen hos non ita multo] poſt dimittebat, poſtquam omnia, quæ volebat, Glehino I. Anno1129. accepit. Utriuſque igitur iciliæ Rex conſtitutus quietus imperii ſui domi- natu fruebatur. At quoniam militiæ ducchatur a- more, diu in tranquillitate verſari haud poterat, võ ſed magno cum exercitu in Afyicam adverſus Fa⸗ ucenos proficiſcebatur. Hic omnia depopulabatur, captaque yipoli; Tunetani Regis ac Pomini titu- lum adoptabat. Hæc Valcandus, Collenutius & Mau- rohcus uberius exponunt. Poſt hæc Emmanueli, Græcorum Imperatori, cui maxime inimicus erat, bellum inferebat, ingentique ex Ficulis, aliiſque nationibus, ſpeciatim Normannis militibus, quos Kogerius Comes Plutiæ ad coẽrcendum regnum re- liquerat, quibuſye tum Aexander Baÿolus , Verzell upPra commemorati filius, præcrat, exercitu con- flato, in Gyæciam trajicicbat, Corfuque, Telas & Neohonten occupabat & evertebat. Tudowiens1 Calliarum Rex a Suracenis tum temporis captivus Retis Ialie) Rogeriu⸗ Regem ſe Italiæ nuncupavit cum Guil elmu Calabris &e Apulia Comes mortuus eſſet. vid. plari- n de vitis Ponrif p. m. 364. — & Innocentium fuit Honorius 11. 3 At vero Pape) Primo impetu Ponti vium repellebat, & in Galuci aliquamdiu obſidebat. Quo peri- culo per Guilielmum liberabatur. vid. Baronius, ad h. a. Pla- vins Vit. Pontif p. 369. 3 1 Succeſir Innocenriun] Medius tamen jmer calißum 11. ficis exercitus Roge- Lin. II. Cap. IV. PruTIA sus CoMTE S1Mon. ducebatur. At Rogerius illis ſuperveniens tantam kex Calie ipſis cladem inferebat, ut Regem cum omnibus liberatus. D 66 ſuis libertati reſtitueret. Poſt hæc Conßantinopolim progreſſus, ſuburbiis in conſpectu Emmanuelis i- gnem immittehat, ipſumque palatium Imperato- rium oppugnabat. Hortum vero ingreſſus, fructus ejus guſtabat, aureaque tela manu ſua verſus Im- reverſus, bello a Veneris impetebatur: in quo vi- debat. Igitur Panormum ſeſe conferens, quod reſtabat vitæ, tubditorum gubernationi magnificisque ædi- ficiis condendis impendebat. pannorumque texturam, completiſque LIX. annis ſvitæ, regn XXIV. Anno 1149. mortuus eſt. Tres filios reliquit, Kogerium, Alphonſum, Guilielmum, unamque filiam Confantiam, ſpuriumque Tanre- dum. At his omnibus defunctis, ſolus ſuperſtes fuit Cuilielmu; qui Anno 11/0. Nogerio parenti ſuffe- ctus eſt. I quam primum imperio poriebatur, qua- lis futurus eſſet, oſtendebat, adeptoque paullo poſt Mal cognomine, plenius id ipſum demonſtrabat. Plutia ſub Nege Guiliolmo Malo deſtrua. Mh Nogerio Rege, magni Comitis Nogerii qu Plutiæ illatam Mali cognomen inditum eſt. De quo quidem Antonius Verſo ex multis exponit mationem in regno Siciliæ expetebat. Quo recu- ſante, inimicorum quorumdam Guilielm, ut fe- rebatur, inſtinctu, ira accenſus, e lectiſfimis Fy- ciliæ militibus exercitum inſtruebat, quo Pon- tificis terras, fluminis inſtar, obrueret. Urbs Px⸗ ria, quæ domicilium Normannorum crat militum qui aut iidem illi, aut filii corum erant qui ſub Rege Rogerio (Comitis enim milites aut mor- tul, aut ſenio confecti crant) militaverant, o- ducihus Aexandro la Vorre prudentiſſimis viris, milites ad hunc ſup⸗- peditabat. Mari itaque ſubito trajccto, Beneentum, Ceprunum & Paucum, urbes ſedi Romanæ ſubje- ctas, occupabat. Quibus rebus auditis, diris Pon- tifex Guilielmum ſolemni ritu devovebat. Legati mox Principis Capuæ, Nohert Altæwillæ, aliorum- due Principum Pontificem adibant, rogabantque, ut ipſemet ad recuperanda ue ceperat Guiliel- re paratos eſſe, quæ veris eccleſiæ ſiliis conveni- ret, confirmabant. Annuit petitis Pontifex, co- piiſque magnis brevi tempore collectis „F. Germa- num conceſſit, ubi reliquus eum exercitus 5 cum multis aliis Nobilibus, expcctabat. His omnibus Sacramento obſtrictis, expeditionis fiebat initium, tali quidem ſucceſſu, ur lielmo erepta erant, ſed & magnam Apuhiæ & Ca- labriæ partem, in poteſtatem redigeret. Mox ve- ſro alia rerum ſequebatur facies. Guilielmus e- nim, cum hoc inellexiſſet, hoſtili animo Apu- lam ingreſſus, ferro, igneque omnia conſume- bat, & in Pontißcis movers exercitum prope Brun- duſiun illum facile ſuperabat. Guiliehmu⸗ itaque F in gratiam recipere Pontiſex coactus fuit, muitis licer Cardinalibus obnitentibus, & utriuſque regni titulos ei confirmavit, adhibito tamen prius ſacra- mento, ſe nihil deinceps contra ſedem Romanam moliturum eſſe. Guiliejmus vero compoſitis pu=æ & Calabriæ rebus, quibus admiſſorum veniam de- derat, in Egyptum cum exercitu ſuo tendebat oppida plurima expugnabat, prædaque onuſtus revertehatur. Redux Imperatoris Græci, quem, quod fliam in uxorem ipfi dare noluiſſet, hoſtis habebat loco, exercitum invadebat &, numero F. p. Chiarands. FE licet peratoris jaculabatur feneſtram. In vViiliam deinde ginti navibus amiſfis vix ac nc vix quidem fuga eva- Bajolo & Vamini⸗ mus proficiſceretur, omnetque eam 1li opem fer- — Moritur Serici invexit uſum . Guilielmus filio, Guiliemus mperium capeſſebat Anno Malu. 11o. cui ob peſſima facinora & calamitatem anti- ↄ ſcriptoribus. Statim a Pontifice Hadriano confir- ut non modo, quæ a Gui- J P. GRIaRAuh PraTIA NovA &c. 68 Quare Plutiæ plurima inter hos rebelles, eorum- que ſocios & Putien/es certamina naſcebantur. Hi enim, quod fidem datam violare nollent, nec Gui-1 00 elmi Regis ignorarent ingenium, nullum ſeditioſis 67 licet inferior, clade adficiebat, cemtum & quin- A quaginta hoſtium navibus captis & Panormum ab- latis. His rebus geſtis otio ſeſe totum & di- vitiarum cupiditati tradebat: quamobrem & nu- ——— — — — ſ. mos ex corio confici curabat, ne auri & argenti] partibus in urbe commorandi locum concedere copia, quæ in regno erat, diminueretur. Legem volebant. Ante omnia igitur Regem de hac re cer- 4i rogabat deinde, qua cunctis nobilibus nuptiæ, tiorem faciebant. Id vero ſummopere rebellibus i —— — — 2 — —— — — NMajo conſ- ſine Regis conſenſu, interdicebantur; cujus Ma- jo quidam, homo ignobili generc, pe flimisque moribus, auctor fuerat, quo cuncti optimates Regis incurrerent indignationem, ipfe vero ſolus gratia apud eum valeret. Hoc vero conſilium in regni vergebat perniciem; plurimi naſcebamur tumultus , rebuſque cunctis turhatis ipſe Rex vitæ regnique jacturæ fiebat proximus. Majo in ſuſpi- cionem apud Regem adduxerat Comitem Fimo- diſplicebat: Rex etenim edicto fanciebat, ut aut ejicerentur, aut in vincula conjicerentur. Quod fi commode fieri non poſſet, ſe ipſum mox cum co- piis adventurum cos ſubacturum eſſe, addebat. Pro- ſpicientes itaque, iis ſeſe viribus haud eſſe inſtru- etos, ut Regis reſiſtere poſſent potentiæ, ſecreto quodam præſidio ad partes paulatim augendas re- léto, una cum ſociis Plutia quam fere totam ſibi jam vindicaverant, egrediebantur. Mox cum aliis, — —— qui Regem odio habebant, conjuncti in Saracenos, qui paſſim adhuc in Sicilia habitabant, impetum faciebant. Principio arcem quamdam Plutiæ vi- cinam, Arcem Faracenorum vulgo dictam, ſolo nem, naturalem Kegis fratrem, eumque carceri in- cludi curaverat. At Perrus Eunuchus, Rege inſcio, impotentis Majonis dominatus pertæfus, vinculis eum liberabat: conjurati, plurimique nobiles & — — . 2 „ 3 „ . —= optimates regni, nec non Plutienſes quidam, Si- nni Comiti faventes, præſtituto die in palatio conveniebant: Simon ipſe via ſecreta nullique co- gnita in ipſum Regis penetrabat cubiculum, ocu- hſque ejus ſe ſiſtebat. Rex ejus & Tancredi fub- ito adventu perterritus armaque corum metuens in fugam ſe conjiciebat. Verum captus a conju- ratis, occiſus fuiſſet (quod forte melius fuiſſet: nec enim tantæ ſic calamitates inſequutæ fuiflent) niſi Guilielmus, Aoßæ Comes & Vohertus Banueſus interceiſſent, qui ſponte eum Regno ſeſe abdi- caturum eſſe adfirmabant. Quamquam ne hi qui- dem vitam ipfi conſervaſſent, niſi Kichardus Man- dra furorem eorum ſedaſfet. Interea Rex ſtatim in carcerem conjiciebatur, palatium vaſtahatur/ Eu- nuchi reliqui trucidabamtur, & Saracem tandem, quabant, cunctis, quos in ea offenderant, truci- datis. Noverant enim, omnem ſpem ac præſidium Regis Guilielmi non in ſubditis, quibus odio erat, ſed in Suracenis eſſe poſitum: juxta commune illud dietum: RKeges a civilus cuſtodiumtur, Manni ab em- reris mercede condudtit. Saraceni, quo warti ſeſe ſubducerent, more Chriſtianorum veſtiti ad alias ſeſe partes ſecuriores conferebant, teſtihus Vnlcan- do & Maurolhhco. Kogerius, Sclawus cognominatus, magna cum manu verfus Shracuſas prolotus ter- ram omnem a Catana uſque Notum co impetu, ut nullus ſeſe opponere auderet, devaſtabat, ahlata- que præda copioſiſſima Buteram, munitiſſimum caſtellum, ſcle recipiebat. Hæc ſeditioſorum ge- ſta ad Guilielmum Panomum delata rahie ipſum & furore inflammabant, veniæque illis conceſlæ poœ- S S — — S — qui in urbe erant, magna ſtrage adficiebantur. His nitentiam in co producchant. Magnc aque ex- peractis, filium Regis, Kogeriumm, cadico equo ercitu ipfis obviam ire conſtituchat. Inter hæc ni- impoſitum, per urbem duccbant, legitimumque D hil mali urbs Plutia ſuſpicabatur, non modo cle- Regem & Dominum pronuntiabant. Quæ omnia memiæ, quam a Kogerio filio & patre, aliſque oo Normnannorum tradit Hiſtoria. At inſtabile vulgus, Principibus ſenſerat, verum etiam propriæ inno- 2 — —— „ — — — ——— — te — admiſſum animadvertens errorem , conjuratorum- que rapinis & crudelitate offenſum, mox male id; factum eſſe murmurabat, quod odio privatorum quorumdam ſeditioſorum iſtis Res adfectus eſſet injuriis, & theſauri a Rege ad conſervationem im- perii collecti ablati eſſent. Mutata itaque ſententia non in Regem, fed in conjuratos, quorum magna erat multitudo, arma convertebant, palatium verſus proficiſcebantur traditores, rebelles, latroneſque conjuratos vocabant, magniſque clamoribus, niſi Rex ſtatim liberaretur, fé armata manu eum libe- raturos eſſe minabantur. Conjurati tam inopinata populi mutatione obſtupefacti ad arma confugie- bant. Verum cum tantæ multitudini haud pares eſ- ſent, omnia quæ vellent pollicebantur, rogabantque, ut Bonell tantum exſpetarent adventum, qui cun- cta compoſiturus eſſet. Nihil his commotus po- pulus majori inſtabat clamore, ſe ftatim Regem ſiberatum velle, nec ullis fleti precibus poterat. Coacti itaque conjurati Regem captivum adibant, ac, ſi falvos ſe & incolumes abire permiſſurus eſſet: libertatem ipſi pollicebantur. Quod cum facile ab eo impetraſſent, ſtatim ex feneſtra populo cum monſtrabant. At hic Regis male habiti adſpeetu commotior factus, furibundus portas adorichatur palatii, conjuratoique ad ſupplicium poſtulabat. Regis tamen auẽtoritate mox ſedabatur tumultus, apertiſque palarii foribus, ſeditioſi diſcedebant. At oerius, Cognomine Sclavus, & Tanedius, poſtquam ſocios ſuòs abiiſſe, & Bonellum in gratiam cum Rege rediiſſe acceperant, mala quævis me- tuentes, in munitiſſimis Burer & Plutiæ caſtellis, quorum magna femper fuerat dignitas, co quod domicilia militum Normanrum, regno fideliſimo- umzerant, una cum cohorte quadam ſeſe abdebant. — centiæ, cum nullo modo ſeditioſis faviſſet, con- fiſa. Alias ejus ut prærogativas præ reliquis ur- bibus fileam, quod nimirum Colonia erat Worman- norum, vexilli ſacri a Pontifice Rogerio traditi cu- 101 ſſtos, armamentarium quaſi regni & præcipuum ejus robur, ſitus natura fere inexpugnahilis & ab antiquis rei militaris peritiſſimis pro optimo Sici- ie monumemo habita. In planitie, ut hic illud reperamus, ſita erat in cacumine montis, unde mare e longinquo adſpectu longe jucundiſimo cer- nebatur. Ex altera parte montium quodam coro- nabatur circuloʒ qui amcœna tec̃ti viriditate fuaviter ſenſus adficiebant, jucundiſſimiſque diſtineti pla- nitichus fertilitate, pulcritudine & eminentia in- ter ſe quaſt certabant. Paucis omnia hic quaſi conſpirabant, ut fudviſlimum camporum, mon- tium, fontium, fluviorum, hortorum, ſilvarum- que mixturam conficerent. Adeo ut vere dici poſ- y iaa. ſet de hac regione, naturam ad oculos ſuaviter in- mœna & cantandos, animoſque incolarum paſcendos eam foutis. comparaſſe. Hanc tam pulcram & amcœnam ur- bem fortunæ volubilitas & inconſtantia, non modo omnibus hiſce tot ac tantis ornamentis pri- vavit, verum etiam in calamitoſum illum & mi- ſerum deduxit ſtatum, ut crudelitatis Guilielms Mali hodic tantum veſtigia fuperſint, qui o- mnia ferro & igne devaſtavit. Quod ſi armis quidem ſe defendere voluiſſet, licet minira Re- gni pars eſſer, nmumquam expugnata à Rege & ſuperata fuiſſet: verum innocentiæ ſuæ, fideique innixa præmium potius, quam pœnam expectabat. Non ignorabat quidem, Regem odium aliquod adverſus ſe animo concepiſſe, acſi ſeditioſos fo- Lviſſet, ac proprerea ira; vindictque cupiditate ſtimulatum aliqua forte mala ſibi illaturum eſſe: atta- attamen ſtatim ſeſe ei tradebat & offerebat. Sic A ſed in ſeditioſos, ſpeciatim Nogerium Sclavum ſo- vero adverſis fortunæ auſpiciis evenichat, ur Plu- ſcioſque, nec non urbes, qui in fide corum erant, ria illa, quæ Faracenorum toties repetitis feditioni- educebat. Plutia in his non erat civitatibus: ni- bus repaguli inſtar objecta fucrat, eorumque fa- hilo tamen minus princeps rabiem experichatur ctiones & arrogantiam compreſſerat, corumdem Regis, qui funditus cam deſtrucbat & evertebat. Saracenorum inimica manu infinita malorum vi ob. Cecidit igitur nobiliſſimum illud munimentum, 10ꝛ rueretur, & Rege potentiſſimo ſic jubente, ab iſ hodicque, infelicis inſtar cadaveris, in montis illa dem, veluti iræ ejus victima, funditus everteretur; planitie vaftata jacet. UVtebatur hac ſævitia Rex vſutia de- ac ſpoliaretur. Breviter, at nervoſe, Halcandus primo 17 mpetu, quo reliquis terror In)iceretur: ſruu. Plariam, inquit, noliljſmum Lambardurum appidum quare & urbis poſtea reparationem, ut in aliis civi- in plano poſitum evertit ꝓeuitus ac deſtruuit. En eam tatibus devaſtatis fecit, haud prohibuit. Quæ circa itaque civitatem, quæ tanta cum gloria tot annis, ] hanc Plutiæ everfionem contigerunt, ex variis in ſub tot imperiis & Regibus uſque ad Nogerium Co umm collecta ſcriptoribus ſequentia nr mitem, qui in eo præſidium & armamentarium quaſi B Rex magna cum cxercitus parte Panormo 104 regni conſtituebat, floruerat, amicitiæ prætextu] proficiſcebatur: reliqui milites aut in via eum a Rege ſuo immedicabili vulnere adflictam & de- pericbantur aut in Pluriæ vicinia, quo magnis vlutiam ſtructam. Nulla fera ſcilicet tam immanis & cru- ſitineribus ipſe brevi pervenicbat. Nullum ei meer delis eſt, quam Princeps, qui in aliorum perni-j in itinere iſto obſtaculum objiciebat. iſceſſerat ciem, nullo retinente, præceps fertur. His iaſ enim jam, uti diximus, Rogerins, regnumque peractis, verba ſunt Falcandi, Nex educens exerci- alis in locis depopulabatur. Qui partium ejus zum adwerſus Kogerium Iclawum, rupto contendit iti- remanſerant, omnes ad ſpeciem faltem, Regi ſe- nere, vrimumque Platiam nohiliſimum Lomburdo-] le addicchant. Plutienſem itaque tractum ingreſ- nat, um oppidum in plano poſitum ewertit penitus ac de- ſus exercitus cuncta devaſtabat, poſtremo ad ur- mune illuq Mrunit. Scilicet, ut ille dixit: Vnpune quidliben bem accedebat, quæ nullius ſibi criminis conſcia vunni ah ex. facere, Poc eß Negem ſo. nihil mali fuſpicabatur. Rex vero, qui in ea orti ſſt Rex itaque Guiliemus Malus Anno 1160. æta- ſeditioſorum duces adhuc commorari putabat , tiad alias tis 47. regni 1/. carcere liberatus, eorum, quæ ſiram, crudelitatem & vindictam oculis & ore ſpi- us Fulan. a ſeditioſis partibus in regno gerebantur, occaſio- 8 rabat: omnia luſtrabat, ibat, redibat, omneſque ominatis, ne, cunctas urbes & munimenta, quæ ad capti- prope militum obſervabat motus, ſive quod fu- vitatem ſuam aut comulerant aliquid, aut contu- ror ſuſpicioſum eum redderet, ſive quod vis iræ npetu, ut liſſe credebantur, demoliri ftatuit. Dum hæc ad extinguendam cam Incitaret. Adeo ut ex perpe- „ahlata- Panormi geruntur ſeribit Falrundus „Kogerius Scla- tua iſta S quibus commotionibus ammus inu us cum Tancrelo Puch Flio, pauci/que alii, zu⸗ Ragitaretur, facile cluceret. Quibus cum ſolus haud 3 prius a Mattbæ Vonell diſceſerant „um viderem ſatisfacere poſſet „milites incitabar, ut cunctis clay im eum ad iniqui pabtiumes faderis inclinari Buteram dem adferrent & exitium: ca quidem pertinacia è pe Platiam, ccteraque Lombardorum oppida, uæ pu implacabilitate, ut, niſ minimam offenſam maxi- que er- Ier eju venueat vccupavit. Et alibi⸗ A Simone mo compenſaſſct damno, haud quieſceret, nec ullis Comite Varre nonbo „ Vancredoque Kogerii Vatris ad clementiam commoveretur. Quam- 3 yænortui Plio, MVllelmo Aleſino, Alerandro Con- obrem & Mali reportavit cognomen. Idem iræ im- iſcue vexſunenſe Kugerio Sclavo, notho Simonis Comitis Pelus, ut in voccs codem loco erumperet, hæcque v Plio, Pluriluſque aliis procerilu; qui in conjuratiunis D aut ſimilia effunderet verba „eum cogebat. Facinus conenerant. Nam Rex a primo, ſcilicer ⸗ Fideliſſimi commilitones, domini haud ita pri- 4 con Simone Comite ugerii Kegit Flio ex pellite, princ n dem & tutores terræ hujus, jam intolerabili ſer- us U- Patum Tarenti cuntra putris æſamentum manhulerat, n vitutis jugo proximi, ccce vobis cjusdem ſortis e dheren, Patrem in ulii erraſ, urii amors dece „ me ſocium. Non fortunarum, non fortitudinis, taditi cu-1 Ptum 6 ſocundum, ſeilicet Tanreum, inter palatii „ non ambitionis, non gloriæ, non dominatus Xcpuum u Ken detinuerat inciuſum, ciuſhue eriam ſater] * res agitur, ſed falutis veſtræ & libertatis. Ho- diis & b Millelmu non ſine magna Negit inwidia ilidem nuper] diernus dies, num aut ſemper nobis ſervien- mo Sii- 103 ohierat, &c. Oh hanc illi cauſſam Regem capti- „ dum, aut ſemel glorioſe triumphandum ſit, de- u bic ilud vum abduccbant, morteque propterea digni erant. „ clarabit. Vos, numero licet paucos, copio- omis, unde At ſecus cvenit, ut Rex vitam ab illis exoraret.] „ ſos profligare vidimus in Fitilia exercitus, vos diſimocer- A conjuratorihus, inquit Fuxellus, repente compre- n fideliſſimos commilitones, victoreſque feliciſ- odin coro- henſus gabur, n /6 intenſici paterentur, cum uln ſ ſimos ſemper experti ſumus. Foſdem hodie ue ſiniter ro ſe regno abdicuye Polliceretur. Gonjuratio S ſe-p vos præbete. Victis etenim & cum ignomi- iink plr ſe ipe Pluria, led aliis in locis. „ nia in poſterum vivendum, & corum, qui ve- 105 er ein 1 Maurohtus Tihro IM. „ ftra ſunt mancipia, jugum ſuſcipiendum Sri. hic qinſ euf ius & referunt, feditioſ relinque „ Veſtris manibus, veftris gladiis omnes fortunæ em „mon — Addit tamen 5 veſtræ, qum mea quoque ſalus S& imperium „ſhum e Wuno — ados, — degentes, re- „ commiſſum eſt. Ego quidem pro viribus ne- e dicipo tnie fideli e nn 1e capitibus, æternamque his „ ceſſuria comparavi, milites, arma, commea- ſwiterin nrn 8 egis odio commotos promifiſſe. F- „ tum, voſque ad cum jam deduxi locum, unde iß⸗ loui e aracenos adoricbantur, certa pe geti, præter libertatem, victoriam ampliſ- vmn t is de medio ſublatis, Vicul Regi inimi- „ fima referre poteritis ſpolia. Veſtra eſt hæc enam ſeduivl⸗ cimmi, partibus ſuis acceſſuri eſſent. Quoſcumque v civitas: veſtra erunt, quæ illi eripietis, & in- i taduc gentis illius offendebant, trucidabant pauci rer vos dividentur. Ne vos Normanditæ mili- g ckpſ in caſtellis verſus meridiem ſitis B* tiæ fama terreat. Nullum cujuſcumque de- ſalutem quærcbant. Brevi igitur tantum non Sura- ſ„ mum ſit, gladium vir fortis formidat. Vos- ceni modo, Vrum etiam vicinis populis terrorem] ſↄ que potiſimum imperatoris olim fudiſtis exer- incutiebant, ut Regi quoque milites omni ſtudio ſv citum. Virtutis eſt, animo nunquam defice- occurſum corum Mtarent. At novi hoc pacto ſau- ſ„ re, numquam in præliis timori locum conce- cio jam regis animo ſtimuli admovebantur, ut ſub- ſ„ dere. Ft quid multis vos exhortor? Cernitis 1to ira furoreque correptus, & antiquas illas in- „ feditioſos exterritos, urbem neceſſariis deſtitu- jurias, de quibus ſupra diximus, & recentia hæc „ tam, præſidium labefactatum. Num puſillas — delicta graviter ulciſci decerneret. Numeroſis „ forte formicas victoria potituras eſſe putatis ? — ideirco copiis, tam Chriſtianis, quam Faracenici „ Pauciseo, quo ſemper conſueviſtis, animo con- collectis, exercitum, non quidem contra Pluriam, „ 69 Lin. II. Can. VI. Pruria sun REt Gumruo Maro Drsraocra. 0 „ fligite. Copiæ vobis ſunt eo numero, ea virtu- 3 F. P. Chiaranda, „ tey — — — — —— — — 2 — —— — — — —— — — — — — — —— — — Legati ad Kegem. „ cupiunt. „ „ hujus documentum eqidit. 55 — 71 „te, ut non urbem quamdam, ſed totum hoc „ regnum fub jugum mittere poſſent. Nonam- „ pllus Platiam celebratiſſimi illi Mormammi te- „ nent. Mortui illi ſunt, aut ſenecture confecti „ „ Hi, ex illis licet nati, & pauci numero & ti- „ midi ſunt. Vos ipfi ſæpius de illis triumpha- „ ftis, vireſque corum haud inſuperabiles eſſe 25 ⸗ . „„ cognoviſtis. Non ſemper iiſdem fortuna favet. 55 „ reſpiciet arma. Placuit ſupremo Numini ca- „ lamitates nobis immittere, ut nos proſperis in „ rebus ſui immemores plerumque eſſe commo- „ nefaceret. Hucuſque cum externis nobis ho- „ ftibus res fuit, jam cum inteſtinis, qui nos „ tcctis noſtris, dulciſfimaque patria exturbare Ipſa nos neceſſitas, ſi nihil aliud „ Cauſſe eſſet, ad pugnandum incitaret. Api- „ cem enim miſeriarum fere jam adtigimus. Fi- „ lii veſtri trucidati; parentes in exilium miſſi; „ ego Rex veſter in vincula conjectus; filius meus „ illis auctorihus vita privatus: totum regnum „ turbis & miſeriis implicatum. Ueciſcimini, „ commilitones, vindicate, filii mei, injurias „ & vobis & Regi veſtro illatas. Recuperemus „ libertatem perfidorum illorum nequitia prope „ amiſſam. Ponite vobis ob oculos filios, con- „ jugelque veſtras, quæ manus vobis tendunt, „ veſtrumquc requirunt auxilium. Intuemini fa- „ miliarium veſtrorum cadavera, quæ ultionem 1063 a vobis flagitant: Num iiſdem vos, quibus illi, „ miſcriis obrui non recuſatis? Agite itaque, con- „ fligite ſpe pleni: Et quid ſpe? Confligire cer- „ti, vos viétoriam, vos gloriam adepturos, cam- „ que, quam a maſoribus accepiſtis, famam ad „ Poſteros tranſmiſſuros eſſe. Fugit mors eum, a quo ſpernitur: fequitur illum, a quo metuitur. Dum hæc in exercitu agerentur, Rexque pro- pius ad urbem acccderet, Piutienſius quibus Regis perſpectum erat ingenium, ſuſpicio quæ- dam oboricbatur. Contettim itaque legatum ad 55 ecum mittebant, una cum quibuſdam ex urbis pro- ceribus, qui Regi familiares erant, curamque edu- cationis ejus geſſerant, qui & obſequium teſtaren- tur urbis, & de ijs, quæ cum ſedttioſis contige- rant, denuo certiorem ecum redderent. Legatus erat Aenander, ex Bajolorum familia, is qui Plu- tiam poſtea reſtaurari curavit. Fruſtra is per ali- quod tempus admitti ad Regem poſtulabat: tan- dem verò impetrata audientia fic, præſenti- bus plurimis Regni proceribus, eum alloqueba- „ Potentiſſime Rex, Urbs Plutia, nihilo mi- „ nori adficitur, urti par eſt, lætitia, quod Re- „ gis ſui præſentia hodie honcſtatur, quam quod „ Patris & avi tui patrocinio quondam gaviſa „ fuit. Quidquid haber, quidquid poflidet, vi- tam, opes & omnia tuis unice conſecrat com- „ modis. Pauci dies certe ſunt, ex quo animi Aderant ex patruis „ & conſanguineis tuis, qui nos defraudare ac, „ neſcio quo prætextu, cum fociis in urbem in- „ tromitti cupiebant. Nec deerant, ut fieri in „ ejuſimodi rebus folet, perfidi quidam, quibus „ id fieri placebat. Verum univerſa urbs fidei, — 35 . „ „ „ . — ⸗ uti ſemper Pominis ſuis obſequioſiſſima exſti- „ te ſumſerant, una cum ſociis & fœderatis cam „ relinquerent, caſtellumque tibi unice devotum „ permaneret. De qua re legatus idcirco ab ur- „ be ad te miſſus ſine dubio te ſtatim certiorem „ fecit. Nihil umquam urbs noſtra omiſit, quod „ regni conſulere poſſet opportunitatibus: Et ita „ quoque & animi Tui & officii ſui memor hac „ in occaſione ſeſe præbuit. Satis etenim intel- Arma vero eorum, ſine virtute quid poſſunt? Hucuſque Victorias illis conceſſit, jam noſtraj quam ſacramento confirmavit, ita tenax fuit, tit, ut & Kogerius & alii illi, qui arma contra J. P. ChIARaNDE PLATIA Nov4 &c. A D E F ligit, ſibi, quam avus tuus, Gomes Kogerius 107 veluti regni conſtituit propugnaculum, id uni- ce incumbere, ut omni induſtria omnihuſque viribus, gloriam & famam a majoribus partam & relictam, tueatur & augeat. Ipſemet ego fidelis hujus animi teſtis eſle poſſum, qui a ju- ventute ſub inwictiſſimo Comite Kogerio, avo tuo, qui hoc regnum occupavit, militiam ſe- 55 35 55 55 35 5 5 ſ„ quutus ſum. Neque etiam idcirco, quod ſe- „ nectus vires meas fregit, o6togeſimumque æ- „ tatis annum jam prope attigi, pugnandi pro „ TE animus & ardor, ſi id juſſeris, deerit. „ Nullus enim dubito, quin tuis fub auſpiciis „ majorem adhuc ea, qua jam fruor, mihique „ labore meo comparavi, gloriam adquiſiturus „ ſim. Ceterum clementiæ tuæ nos unice com- „ mendatos eſſe volumus. Rex ira vchementer exagitatus, interruptis Reſponſio hiſce ſenis Bajol verbis, ſic reſpondebat: „ Mi- ebis. „ nuit excufatio in tempore facta culpam, non „ vero tollit: quam certe facinoroſi illi ſunguine „ſuo luent. Facile ex his Regis verbis Baſolus intelligebat, non co, quo putabant, loco res Pilu- ſriæ verſari. Quamobrem, cum gratia multum valeret, Pominorum quorumdam & procerum, qui in comitatu Regis erant, auxilio benevolen- tiam ejus ſibi conciliare adnitebatur. Falcundus de his ita ſcribit: Eletius Syracuſanus & Sylweßer Comes diu multumque Negi ſupplitantes, multis ei nu⸗ Iionibus perſuaders conabantur urbem, oh puucorum elera, deſtrui nun opurters, cum omnet ex urbe pro- ditues aufugiſentʒ aut forte ſi quempinm illorum re- manſtẽ contigerit, eurum incumbendum ſuppliriis, nec Populum immeritum oh aliena crimina pumiendum. Ker autem cum diicile primum huÿuſtemodi perſua- Rex ani Monem admitteret, demum multis aſerrionilus emolli- mum mi lirus ab uris excidio ſo temperaturum ſopondit. Se- nex Sajolus, his Regis, jam emolliti, promiſſis acceptis, in ſpem adducebatur fore, ut res Plu- ie telicem ſortirentur exitum. Quare & Regi & proceribus, qui pro urbe inrerceſſerant, gaudii plenus gratias agebat, orabatque ſimul, ut milites, agro jam penitus devaſtato, ab ulterioribus rapi- ms & ſpoliis prohiberentur. Rex adnucbat, ipfi- que Baſolo, negotium hoc committebat, qui il- anthr. nus adferendi & prædandi ceperant occaſionem. Qui vero in caſtris penes Regem erant & Fara- 108 ceni, audita Regis hacce repentina mutatione, Milire⸗ contra murmurare & tumultuari incipicbant. Fidem, Kegem re- ajebant, a Rege ſibi datam haud frangi debere : belies. eo animo vitam a ſe ſpretam eſſe, quod præ- dam ex ſeditioſa urbe ſeſe nacturos eſſe ſpe- raſſent: hanc vero injuſte ſibi jam eripi. Rex igi- tur & metuens ſeditionem & non adeo remotus — militum deſideriis , immutata rurſus voluntate, edicebat, hominibus, quidpe innocentibus, nul-nomines las exhiberi debere moleſtias, urhem vero ipſam fervati. in prædam militibus concedi. Quo illi quidem ediẽto contenti erant, licet poſtea de Regis tan- ta conquererentur inconſtantia. Non tam cito Bjolus, qui de Regis voluntate urbem certio- rem fecerat, ad eam reverti poterat, cum jam guncta ſi minus flammis traderentur, tamen pro arbitratu militum raperentur & violarentur. Mi- lites vero e caſtris, qui ſpoliandi acceleraverant cupiditate, nulla mora interpoſita, quidquid Rex juberet & conretur, urbem confeſtim magna, oppugnabant vehementia. Quin omni cura Su5 diligentia adhibira vix tantum Rex perficere po- terat, ut falvi homines exirent. Suſpicabantur milites, maxime pretioſa aut ab eis abſcondita eſſe, aut auferri; unde primo impetu plurimorum cædes fiebant. Nullo enim repugnante, nullo prohibente apertis portis hoſtes urbem ingredie- ban- ſu Dehl urbi Fxri ubi hco verſus urbem proficiſcebatur. Verum ex cun- ctatione iſta Regis milites jam violentas urbi ma- Nuti 445. iame figiu hi ei yg. hMurum Mie ⸗ wumn- lriit n mendum. heyſiu Meru h num we 3 . t. mi Plu- Regi gaudi mites, o rayi- , ipſi- qui i- nexcun- Militesyn. . danut. urbi ma- calionem. K Bara-103 Milites mtione contn Fidem „Regem eſſe ſpe⸗ . Rex „ dem remotus dmutuu ibus, nulonn rero ipſimſant i quidem egi tum clo vorin ate. hanrur. Sic voci, quæ paucis ante diebus in are Deprædatio urbis. 109 Regem illud deferrent, ampliſſimumque præmium, Excidium urbis ⸗ Patria, cum præter mortem nihil nobis ex ſpe- „ ctandum ſit. Omnia fere jam hoſtes occupa- Plutienſes ad S. Ma- riam con- fugiunt. 110 cinẽtus per medios ſibi gladios iter ad templum a- Pericbat. Quamquam in eo fallcbatur, quod a diva Maria auxilium ſibi adventurum eſſe ſpera- tur. Plutienſium quidam ad arma currebant: ſed met aut ſua, aut civium diripiebant bona, non ita multo poſt deplorandum urbis tandem ſeque- deſtruebant, quidquid perdidiſſent in lucri habe- bant loco. Alii prædæ cauſſa ſe jugulabant, vi- „ vexillum. In hos uſus magnus Comes nobis id „ reliquit. Ego vero ope illius victoriam vohis 73 Li. II. Can. VI. Piuria sus Res GumktMo Maro Drsraucra. 74 audita erat, ut fuga faluti quiſque ſuæ proſpice- ret, veritas ſua conſtitit. Mariam virginem ſa- cerdotibus quibuſdam adſtitiſſe ac præ cepiſſe te- runt, ut imaginem ſuam, quæ in vexillo — tis Mogerii erat, occultarent. Fam, Pputo, 0 cauſſum, ut & Saracenorum injurias, & cruentas Guilielmi manus effugeret, qui alio eam transfer- re conſtituerat. Exſcquuti funt mandatum vlrgi- nis pii illi ſacerdotes & poſtea aufugerunt. Qui- bus quidem iſtam re vera viſionem oblatam eſle, eventus deinceps docuit. Irrumpentibus itaque hoſtibus ingentes ubique clamores & planẽtus audiebantur eorum, qui, quo Saracena rabies & militaris furor pertingere poſſet, experiebantur. Principio ad templum pergebant, vexillum Qo- mitis inventum in eo iri exiſtimantes, quo ad quod ei, qui id adtuliſſet, pollicitus erat, con- ſequerentur. Paullo poſt flamma ædes corripie- bat palatia cadebant: clamor undique immenſus militum vocibus & incolarum mixtus cjulatibus audiebatur: omnia confuſa & perturbata videhan- a duce relicti, quid molirentur, dubitabant. Omnes furore & metu æquè agitabantur. Hi glorioſam eſſe mortem fub armis occumbe- re clamabant. Alii induta militum perſona ipſfi- ſine ingenti inſontium Plutienſum ſtrage. Nec batur excidium. Miſera undique & turbulentiſ- ſima rerum erat facies. Quilibet ſuis obtempera- bat adfectibus, ruptoque omnis reverentiæ freno licentiæ ſe torum dabat. Non igni, non ferro commotæ componebantur mentes, ſceleraque in in glorioſis habebantur actionibus. Hic privato- rum diripiebantur bona. Illic ſacris & profanis exitium parabatur. Hi, quæ Deo conſcerata erant, polluebant, vaſa ſacra comminuebant, templa ſuque miſerabile erat, milites Plutienſium veſtibus incedere. Fuerat Plutia, fuerant Normanmi, Si- ciliæ vitores & Faracenorum domitores, a quibus jam omnibus bonis cxuchantur. Poſtremo quo ſummis omnia complerentur calamitatibus, vias ipſas cvertebant. Has inter turhas eques quidam Plutienſis, Normannico ortus ſanguine, tanta ſtra- ge commotus forti animo cives ſequentem in mo- dum compellabat: Quid vero, cives optimi, 8 * — * * d „ agitis ? MNonne vos Normannorum eſtis ſlii? „ Wondam pauci veſtrum multa millia infamis „ hujus Saracenurum gentis glorioſiſſime ſupera- „ runt Quid nunc agimus? ſi moriendum eſt, „ glorioſo fine vitæ noſtræ dies terminemis. „ Quis rerum ſtatus ſit, cernitis. In potentia Nu- „ minis, & ſanctiſſima virgine, tutelari noſtro Nu- „ mine, omnis ſpes poſita eſt. Occumbamus pro „ runt: camus & glorioſum noſtrum expandamus „ ſpondeo. Hæc ille; qui divini inſcius crat de- creti, Plutienſes pœnam juſtitiæ Numinis dare o- portere. Subito igitur forti Plurienſtum manu bat. Ingentem edebat quidem ſtragem. Veſtigium quodlibet fanguine & cadaveribus notabatur. Nec ipfum, quo tendebant præcipue, remplum cædi- bus carchat. Qua ratione multi Pei hoſtes pu- D E p ſcædibus: qui metu mortis liberati tecta ſua & patriam relinquebant, inſcii quo ferrentur, via- ſtico omnibuſque vitæ ſuſtentandæ neceſſariis pri- xrtante⸗ ſvati. Pignum erat commiſeratione ſpectacu- lutienſer lum, multa hominum millia cujuſyis fexus & condirionis in agros contendentia videre, ab omni ſſpe humana reliéta. Unicum quod reſtabat ſola- nicbantur, & undique metus mortis non minus vi- Plutienſes plum, in quo ſolebat adſervari vexillum, multis juperatis moleſtiis, venicbant. Hic vero omnia turbarum, cædium & armorum plena reperiebant. Sacerdotes aufugerant, ornamenta erant direpta: ſde vexillo nihil inveſtigare poterant. Ita ſtatim animus deficicbat, & à Deo ſeſe puniri agnoſce- bant. Jam nullum malis adterri poſſe remedium clamabant, co quod a tutelari ſuo Numine, ſan- Crat dolor, quod a Saracenis, qui primi ad tem- plum feitinavcrant, ablatum illud eſſe putabant, & ne ignominia & contumelia adfectum ab illis cſſet, vcrebantur. Attamen certiores facti, Re- tum cauſſa ejus impetrandi fuiſſe cupidos, ad Re- gem ctiam illud deportatum eſſe, non dubitabant. Sed mox comperto, Jaracenos in templo nihil cc quadam in aere audita fuiſſe: Qui fuga ſibi ſuiſ- quc poteſt confulere, conſulat, id, quod res erat, tatim fuſpicabamtur, ſacerdotes aut ſecum abſtuliſſe ilud, aut abſcondidiſſe, ne in hoſtium perveni- ret manus. Rebus itaque omnibus deſperatis, ad arma denuo convertebantur, vitam non ignomi- niofa, ſed glorioſa morte ſibi terminandam eſſe rati. Nondum enim de edicto Regis quidquam Plutienſium militibus in prædam conceſſerat. Fc- ſce vero, dum id mente volvunt, infinito hoſtium numero illico ſeſe cinctos vident, qui ſine cujuſ- bona veſtra tantum a Rege nobis donata ſunt. Hoc ſimul redibat. Ante vero quam hac ratione Regis edictum de hominum ſalute publicaretur, nihil eſſe poterat flebilius, quam exccranda facinora, rapinas & ſacrilegia, quæ committebantur, cernere. Mu- lieres conſpiciebantur terrore & metu exanimatæ, lacrymaſque ſpectatorum provocabant. Matres pe- ctori natos admovebant, proprioſque cum pigno- rum ſuorum planctu fletus conjungebant. Vis nobi- Crdelit:s libus a Suracenis inferebatur virginibus: quæ ſæpius guine ſuo tinctos, vulneribuſque obrutos / cerne- dem teliciores, quod honeſta morte vivendi ßnem tas & nequitia, de probitate & innocentia trium- momento everfa cineribuſque ſepulta cernchatur. Sic magna illa urbs & cum ea robur regni ineriit. Bjolus nimis tarde ſecunda vice in urbem re- ſdibat, ediéto kRegis de conſervandis hominibus la- to. Simulac vero adventabat ad tubæ ſonitum promulgari illud jubebat, quo militibus graviſſi- mis in)ungebatur pcœnis, ut nullum Pltienſum læderent; his, facultatibus militibus relictis „ſe- curè exeundi poteſtas fiebat. Propoſito hoc, at nimis ſcro, mandato, a civium deſiſtebatur ctores, quam victos inceſſerat. Tandem ad tem- dunxiſſet, nec in tot ac taniis deſeruiſſet pericu- . Ez lis, innocentiſlimæ, co quod pretioſa aut abſcondidiſſe, aut fecum ferre putabantur, haud ſecus ac victimaæ ad aram deducebantur. Conjuges maritos aut ſan- Non inve- niunt ve⸗ xillum. ctiuma virgine, derelicti eſſent. Tamo gravior gem id indagari curaſſc, Faracenos pecuniæ tan- quoque ejus rei offendiſſe, multos ſacerdotes ali- quot ante dies jam fuga ſe proripuiſſe, fFamam de vo Deſpetann audiverant, qui non vitam, ſed bona tantum quam hominis violatione prædam inveſtigabant, ſclamabantque: Abite ſalvi, qui urbem incolitis, nuntio in tantis paullum recreabantur miſeriis „animutque, ſpe vitæ redeunte, ipfis 111 Faraceno- um. bant, aut violenta morte extinctos, viventibus qui- fecerant. Memorabilis profecto dies! quo crudeli- phabat. Florebat paullo ante Piuria & in regni decus late ſpargebat radios. Jam brevi temporis Venit Baje⸗ lus. tium, ſpes auxilii ſandtiſſimæ erat virginis. Hanc enim, cum mortis jam periculo ſe ſub- . ——— — — — * 6 LP. CMIARARp 4 PLATIA Nova, &c. 76 s, porro ſibi proſpecturam eſſe credebant. 4 I z — — Plura ſpeciatim de notabili hoc excidio ſcripto- u ⸗ p — — S res haud commemorant. Eximiam vero ejus fuiſ⸗ Ipfimet feſc, Deo ju . ſe miſeriam, is qui Saracenrum in Normannos odium, ſncc, ut olim contra Vennacheribum, genio quo- 1 „* — . Pluri racenorum multitudo 3 prædæque aviditatem aRege acceniam, quæ ni- dam opus Sa multitudo — 11 hil moderabile ſuadet, oh oculos ſibi Pohit, ſine cecidit, ita finit AMegambuu. 1 negotio intelligit. MNeue tamen tantum profufi a Plurienſlus & un Rre is exitus fuit antiquæ Piutiæ, ſive novi Faracenis fanguinis iræ Regis ſufficiebat, nec tot ca- ge 11 regni propugnaculi a Kogerio Boœfo conſtituti; jlamitates exacerbatum emollire — n uod quidem ob ſingulares, quas conjunctim poſ. Bulerun verſus movebat, caſtellum hodie * huc Idebat, prærogativas æterna dignum fuiſſet dura- munitiſlimum, quo ſe Aogerius Sclawus, Tancre- tione. Rex quidem paullo poſt jubebat, ut com- dus, ceterique ſeditioſi contulcrant. Buterenſe, modiori, ſed minus munito loco reſtauraretur; quid agerent, hæſitabant: Plutiæ enim funditus quod & factum eſt. Multi tamen admiramtur, B dirutæ exemplum animis obverſabatur. At Ko- eni temporis incolas in priſtinum locum, ſitu,; u vacillantes confirmabat. Nihil eſſe, aje- aẽriſque falubritate commendatiſſimum, ſedes ſuas b quod metuerent: inexpugnabile caſtellum non rurſus tranſtuliſſe. eſſe: magnum Comitem Rogerium numquam ex- — — —— — conſlium Ceterum de hac Plutiæ deſtructione varia a va· pugnare illud potuiſſe: nec Guilielmi illud ceſſurum 13 Kegis riis prodita ſunt. Omnes tamen in eo conveniumt, cſle viribus: hyemis jam tempus appropinquare, 3 CGuilielmo Malo magnam ex ea prædam auferre con- n eſque Panormitanas nondum eſſe compoſitas. 3 ſtitutum fuiſſe, quo theſauros ſuos, quos aurco- Tancr edus omne frumentum in caſtello conſervari 3 rum argenteorumque numorum ſublatione, coria- volebat ut, neceſſirate ita ferente, illo uti poſ. ceorumque introdutione ex rora jam comportave- ſent. Repugnabant vero Buterenſes, ſecretoque id rat Sirilin, locupletaret. Neque nos hanc veriſſimam agebant, ut cum Rege in gratiam redirent, re- forte cauſſam eſſe negamus. Alegambius tamen haud belleſque occiderent. At hi, cognitis inſidiis, aliam calamitatis hujus cauſſam, quam ſævitiam Paciſcebantur, tradebant Regi caſtellum, ſalvi- Regis, fuiſſe adfirmat. Numquam erenim, ait, Cque & liberi cum omnibus fuis ex pacto diſcede- ſedirionis rea civitas erat, quæ neceſſariorum & bant. Incolæ urbe patria ejicichantur, caſtellum conſanguineorum Regis, quamvis inimicorum ei, ſolo xquabatur, graviſſimoque ſanciehatur edicto, artificio decepta fuit. — 8 Se ſit, e quis umquam illud reſtaurare conaretur. Pjutienſium quoſdam perfidorum ſeſe partibus ad- 6 it peri en & rebellionis crimen in PU VII. 4 6 totam urbem conferri nequit. Neque idcirco innocentes ſupplicjis adficiendi, multo minus urbs E Plutia i Nege Guilielmo Malo re- tota a fundamentis evertenda, deſtruenda, talique, S Naunata. ualis Saracenorum, nationi in prædam conceden- * da fuiſſet. Recte Goltzius de Guilielmo Oh vir- H* dum in Sicilia res Guilielmus gereret, pro- ꝛurem Regis Nogerii Guilielmus, vivo adbuc paren- L 1 ſpero ſucceſſu Gomes Lorocelius 8& Robertus e, Ner creatus fuit verum in rannum degenera- in Apulia utebantur, a conjurationis Siculæ capi- Dtibus adjuti. Nil itaque cunctatus obviam illis — — ——— X — — — vit. De juſtiſſimo vero Numine ſic quidam ce-Nt . cinit: iire conſtitucbat, antequam majus ſibi robur ad- 3 Ne punir del Signor ſempr' o vendetta quirerent. In Calabria conſtitutos plurimos ibi In caiu- Va haſton d odio, S ha damor hacchenta. offendebat Plurienſes & Normannos, & nobiles e Con queſu ſere 1 ſuoi inferioris conditionis, quos ob eam, quam dixi- 6 almi con quelli, per dannarli poà mus, cauſſam urbe illa Rex exulare juſſerat. Hi eterno tormemo. * opportunam occaſionem ſeſe reperiſſe rati, Regi Anæi per gloria ſua, ſeſo puniſce ſeſe ſiſtebant, orantes, ut in militum ſeſe cooptaret Cl amanti ſuoi di qud; e qud Fniſte. numerum. Innocentes ſeſe Regis ſubditos, ſan- xn Mutuæ mi- Caſtigata ſic ex ſecreto quodam judicio Plutia, guinemque pro eo profundere paratos eſſe, ſicuti i tiram cx Deus baculum, quo filios ſuos percuſſerat, non ſſub Kogerio Rege pro defenſione Siciliæ, & in A niſi in igne ſervari voluit. Urbe nimirum dire- ica, Aha S Apulia contra Emmanuelem acriter pta divitiarum ingentium cauſſa, rixæ primo, E decertaſſent, ajebant. Siculam ſeditionem igna- mox pugnæ & prælia inter Saracenos & Chriſtia-j ſris ſeſe rerum iſtarum exarfiſſe, poſtea vero Ko- nos milites naſcebantur. Illorum quidem magna gerii Sclawi S& Tancnedi verſutia ad mala quædam 113 multitudo occidebatur: ſed & Chriſtianorum non facinora ſe compulſos eſſe, demonſtrabant. Non ½† * 3 L4 6 6 1 3 3. 5 3 i3 5 15 i 1 4 . 4 ½ 5 1 51 3 6 6 † 1 3 4 3 * 1 1 5 3 1 iſ 1 1 3 4 3 exiguus peribat numerus. Nec metu aut minis Regis tumultus ſedari poterat, donec corporis ejus cuſtodes in auxilium Saracenis mitterentur. Quo facto ex parte cædes mutuæ ceſſubant. Nar- rant hæc Falcandus, Maurolhcus & Bonßglius. A egambius refert, copiam & pretium ſpoliorum tur- bas iſtas excitaſſe. Quorum cupiditate accenſi mi- lites nullam Regis, exercitus reliqui, aut procerum rationem habuerint, ſed, omni reverentia ſepoſita, his præſentibus, infeſtis armis congrefſi fuerint, nec minis aut pœnarum interminationi paruerint. Hi fructus ſunt divitiarum. Ex juſto tamen Nu- minis judicio hi inter milites tumultus exorti ſunt, ut calamitatum Vlutiæ illatarum, totque ſacrile- giorum & ſcelerum pœnas darent. Pjus fiebat 1 Sic quidam eecinit] Senſus verſuum eſt: Non ſemper Deus ulciſcitur, quando punit. Baculus ipfi eſt odii, & virga amoris. Hac ſuos ferit: illo vero malos, quos æ- ternis deinceps pœnis ſubjicit. Quin gloriæ ſuæ caufla di- lectos ſæpe Dominus caſtigat, mox vero deſiſtit. . ——— diſplicebat Regi oratio, bonoque eos animo eſſe jubebat. Eo vero maxime commovebatur, quod militibus ſibi opus eſſe noverat, maxime iis, quorum tam ſpectata, qualis horum, virtus eſ⸗- ſet. Paucis, in gratiam cos recipiebat, exhorta- xlutienſes baturque, ut præſenti bello fideliter operam ſibi Kegi recox navarent. Reſtituris rebus in patriam reducendos ti eſſe, non ut deſolatam eam & deſtructam cerne- rent, ſed ut novam, eamque meliorem, conde- rent. Dici vix poteſt, quanto cum gaudio hæc promiſſa audiverint, quantaſque Regi gratias retu- lerint. UMle bellum perſequebatur, moxquc 7a. bernas, fortiſſimum caſtellum, capiebat & fundi- ſtus evertebat, Gomitis uxore una cum matre Pa- normum miſſa. Paullo poſt Tarentum, totamque ſubigebat Apuliam Panormumque tandem rever- ſus exercitum, diſtributis antea inter milites præ- miis, dimittebat. Plurienſes quoque, qui præcla- re ac fortiter res in bello iſto geſſerant, in cle- 11 mentiæ ejus partem veniebant. Licentia enim urbem novam, in cverſæ locum, condendi, a priori litiur kiz 10 priori paullum remotam, commodiori, at minus munito loco, ipfis confirmabatur. Quin ipſe Rex xdificationem urgebat, iiſdemque privilegiis Sc prærogativis, quæ antiquæ urbis fuerant, novam enis hanc ornabat. lpſe vero rot bellorum pertæſus Aa alio cogitationes convertebat, magnificiſque ædi- cumbens. ficiis cxſtruendis S&c agricuſturæ ſeſe dedebat. Non ita multo poſt morbo corripiebatur; Regni itaque proceribus convocatis, filium primogeni- tum his præſentibus, regni conſtituebat hære- dem, Guilielmum videlicet; ſecundo genito Hen- rico Apulic adſignabar Ducatum: uxori Mayga- rihe, donec filius adoleſceret, tutelam & admi- Moritur. niſtrationem Regni commendabat. His pera- ctis Panomi decedebat anno ætatis 47. regni 1ſ. Anno 1166. juxta Falcandi & Haelli rationes: juxta alios Anno 1170. ætatis 46. regni 21. Fal andus luctum publicum hiſce verbis exponit: Vniverſ quoque ciwes nigris induri veſtibus ſhue ad diem zentium in eodem habitu permanſerumt; per zo⸗ Ium famen boc triduum mulieres; nohileſyue matronæ, naime Faratinæ, quibus ew morte Regis dolor non Hlus ohwenerut, ſactis opertæ, arſs criuibus diu nouue turmatim incedentes, aucillarum prœoumnte ultitudine, vorum ciwitutem ululatu complehant, al Vulſata hpana Mebili veſpondemtes Metu. Ar uli dies zranſerumt lucus puhlico doſgnnti, Guilielmus, ui jam ſere NM ætatis annum attigerat, cum in- Lenti plebis gaudio Nex creatus per umbem ſolenmiter itait. Hic Guilielmus ille eſt, cui Hom co- Retina pro· gnomentum fuit. Quamdiu Regina Imperio præ- tebit Plu- crat, patrocinio ejus Plutienſes fruehantur, nec wn non poſtea filii ejus, novi Regis Guiliolmi. No- etenim lætitia priſtinas Peus compenſare vole- bat rumnas. Ficri certe haud potcrat, ut urbs ea, deſtructa licet & deſolata, interiret, quæ tu- telæ Matris Domini Dominorum concredita e- rat. Phoœnicis potius inſtar ad novam reſurgebat vitam, co quod fiduciæ, quam in ea magnus Gomes poſucrat, glorioſa hæres crat. Qui qui- dem ope imaginis cjus, quam in vexillo gerehat, Conatuum, præliorum, laborumque lætiſſimum Lemper vidit exitum, camque randem perpetuæ In patronæ loco Plutiæ reliquit, quo in ſummis dicriminibus in ea confideret, ejuſque ſemper au- xilio triumpharet. Egrotat. o re⸗ r, pw- erun capi- m i ur ad mos Wiu Ca- iesAe am dixi- lerat. Hi ni, Regi cooptaet os, ſ- eſe, ſcuu e, Kin 4. elem acricr nem igne a vero Ko- h quxdam bant. Non animo eſſe atur, qu aime 1, vinus c exhorta- Iuis ſibi keh operam ciliu reducendos tam cerne- m, conde auo ht Volo, octoqug delectis aliis a Rege Guiliemo Maln Plutia re- ſtaurata. datis, ut ex cadem rupe, & ex Plutiæ amtiquæ ruderibus novam urbem conſtrucrent, ne ajia, ſed cadem urbs inſtaurata yideretur. Privilegiis deinde & immunitatibus antiquæ urbis camdem dotavit. Poſt inſtitutas deliberationes optimum vilum fuit, ut in colle iſto, qui mons hodie dicitur, ædificaretur, quod is ſylva arboribus multis conſita, optimis undiquaque fontibus, aquisque inſtructus eſſet ſaluberrimis „nec anti- Au LAuig amcnitate & deliciis quidtuam con- deret nne itague Seratoris 116½, eratis Begis Guilielm Mal 44 Regni 14. Pontificatus Alerandyi I quarto, Imperii Friderici J 13. orbis rerrarum y122. m 191. mnitium ?ju Qlympiadis 48. rertio, auſpicato novæ PLA- n PE fundamenta ponebantur, præſente, ut qui- em fern pſo Rege Guilielmo omnibutque, mor % ti& plehus. Non ex urbis Herhitæ reliquiis, ſed ſe ipſa & cx Plutiæ antiquæ rudcribus PI A- TTA hæc nata fuit. Rex etcrim „quod ex A. Ambio jam memoravimus, pcritentia ducfus luis cam denuo ſumtibus meſiori forma xdificari julit. Et ne quis aliam hanc eſſe urbem ab ea, quæ avi & parentis ſui temporibus florucrat „di- ceret, hanc novam ex antiquæ materia & reli-] quiis exſtrui præcipit. Antiquum & illi nomen, 116 Reſtaurationis Plutiæ negotium Aevandro Ba- commiſſum eſt, Vſt teſte. Pederat his in man- poſt Nomam conditam 1 . — um Malum columnam hanc, haud aliud, quam ruderibus Plutiæ facer ille coleretur, glorioſus ille Matinus facile ſre cuſa; licet magis fuiſſet congruum, iſtius quo exſtrucbatur, latis numos, Guilielm⸗ Regis Suilielmi. effigie ſignatos, addere. generis poſliderc numos, a Principe Buieræ zc⸗ 77 Lmn I. Cap. VII. Prwria sus REcr GumrMo Maro Rpsravnara. 76 4 quod a Comite Nogerio acceperat, impoſuit PLAꝓ- ZA d' ARKMI priſtina quoque rettituit inſignia mñznis in vexillo, ac in ſingularis clementiæ documen- * i⸗ tum, ſcutum argenteum (i Campo d. Argento) ſillis addidit; in perpetuam innocentiæ, fideique in Regem numquam violatæ, aut ſeditione, quod nonnulli arguebant, contaminatæ memoriam. Unſignia PI. UTLE hodie ſunt rubra columna live falcia in ſcuto argenteo, quæ totum ſcutum in duas xquales partes dividit. Ex traditione qua- dam certum eſt, inſigne illud non tam columnam cſe, quam amiquifimum quoddam ſignum in Soricorum S Wormannoum poſtea militum me-117 moriam. Perhibent quidam, Reges Cingulum Cingulum militare ſcutis quondam impreſſi e militum, quod vlitate. ad poſteros deinceps & ad hanc quoque urbem propagatum ſit. Quæ quidem præ ceteris hoc ignum ſfibi vendicet, ad nobilitatem ſuam vir- tute & armis a Gycin uſque & Normanmis partam declarandam. Multa alia ab aliis adduntur: no- bis vero hæc, quæ diximus, ut maxime probabi- lia, ſufficiunt. Id extra dubium eſt, Regem Guilie- u 6 ſive palum, ſive cingulum militare in ſcuto argenteo eum in mo- dum collocaſſe, ut * ſupra exhibuimus. vide Jam ad Hiſtoriam revertamur. Primo omniumki? in Plutiæ reltauratione templi majoris F. Mart- cati fundamenta jaciebantur. Quo enim loco ſub ſanctiſſimæ virginis theſaurus reconditus eſſet, nullus huc uſque no- verat. Et quamquam initio id potius agebatur, 118 ut numerus compararetur domiciliorum, quam ut ſplendide & ornate exftrueretur, magnifica ta- men erat novæ hujus ædis ftructura. Matcriam ea poſtea ſuppeditavit alteri illi novœ hujus urbis majori templo, tum condito, cum ſacra ſanétæ virginis pietura denuo reperta eſſet. Quem ho- norem, quo communis Pomini mater religioſe o1us 11 dimiſit. Obſeryandum vero, remplum illud F. Martin⸗ ex lapidibus templi amiquæ Hlutiæ, novum ve- ro templum F. Mariæ ex lapidibus templi D. Man- in conltructum cſſe; adeo ur ſnctifima virge m quod ei femel conſecratum erat, palatium inhabitet. Fundamentis nemnl huſt⸗ numiſmata adponebantur Kogerii Comitis tempo- Numi Co- mitis Roge⸗ „rii, non Parua plurimos ſe eſus ceptos, adfirmat. V iucentius Mirabeſln &c Mntonin Verſo cuſos cos eſſe a magno Comite in honorem Rex Guilielmut alios fundamentis acici ſanctiſũmæ virginis in vexlilo Lacæ manu depietæ. Quare & numos noluit. Nos figuram corum Tah. V. vexprimi curavimus. Gomes cx alterã parte „yid. cernitur equo inſidens, 5 ei ſimago impreſſa, humero impoſito, ex altera ve⸗ ſro virgo fanctiffima, majori fgura. Differunt ab his numi Guilielm, quorum ajtera pars imagi- ginem fanctiſlimæ ₰ cò plexæ, exhiber, litteris adjectis: M. R oT. 1d ſeſt: Mater ei. Altera pars Arabicis circumdara ſlitteris in medio vocem: REX repræſentat, cui vexillo, cui parva Mayje Pag. a. Numi Regis 8 Guilielm Mariæ, filium brachiis cofm. Mali. Mllelmus. epræſer Licet itaque ipſemet Rex Guiſielmu Malus nu- mos nomine ſuo & ſanctiſſimæ virginis imagine no- tatos fignari juſſerit: nihilo tamen minus ſub no- ſvi hujus, quod ædificabat, templi fundamentis ogeri numos collocari curabat. Novam etenim urbem ſe condere nolle adſeverabat, ſed antiquaum Piguram * upra repræſentavi-* vide Fig. 6. 1I tantum Pluriam, nomine in Piazza mutato . feituere. Comitem in co imitari ſtudebat, qui, cum 1 IL P. GnIanARnA PLAT14A NovAc. — 80 Normanni acum gens Normannorum multis a ſanctiſſima vir-A ſjundtum ilud ℳ cum dntidub hoſpitio pauperum n- gine beneficiis decorata fuiſſet, vexillo ejus quo- d pori urbis hucie adhuc porta hhpitalis appella- Ricati. que urbem Plutiam illuſtraverat, civitatem eam ſur, hreiqus ciwibus auctum eſt. — S. Mariæ dixerat, effigiemque fundamentis ad-] At cum hominum 114 ereſeret multitudo, ut ne hoe —— vririlegia diderat. Quocirca ut idem in Vlutia nova fieret, quidem ſecundum Suburbium uhlceret, Anno 1/98. e dictum Rcx Guilielmus mandabat, camque iiſdem præro- weridionali latere templi V. Mariæ de Succurſu æd- ativis, privilegiis & titulis antiquæ jllius opu- cundi poteßa fucla eßt. Pr orendebatur opus verſus 121 fdeliſſimæ & innocentis Pjutiæ dota- montem Calwaria diftum. C hre Nempore 600. do- bat, addito ſcuto inſignibus argenteo. Porro ut micilia perfetia Vunt. Va ramen Viburbior multi- ad ſitum componcretur Pauormitanumn, omneſque plicatione antiqua veteris urhis forma Peri At Mk- vias a S. Martino planas & directas ſurſum habe- rorum & turrium Vix quædam aliquot locis veßigia ret, præ cipichat. Hoc modo nondum triginta appareant uod maxime 4b Anno 1622. factum, uo uilie annorum ſpatio elapſo ter mille quingentæ do- verſus montem F. Lippolhri latitudo umbiß extenj⸗ eß. w mus muris ſuis cinctæ conſtructæ junt, Mauohh- B ine Stephanus Valleſius nm immerito cam Magne- co Lih. TII. & PFalcando teſtibus. Qui & addunt, ſrem populorum vocat, Auniam Populos nun modo ℳ cui Culielmo Bono adhuc vivente, qui viginti quin- 1u opportumitare S abundantia verum otiam mer- — vinia am que annis Firiliam gubernavit, Pluriam perfer A= S vegotiationum vayterate S freduentia ar- vicara. Ctam & amplificatam eſſe. Jidem referunt, Re- abit. Wibuß nimirum beris nundinis, per multo gis hujus temporibus magnam in Firilia annonæ ſdies durantibut, clayet. ¶ Pimnæ in ſehum ſanbtiſim ain caritatem fuiſſe, Plutiamque plurimis civitatibus Sᷣacramenti diem cadunt. Fecundæ obtao Feptem- vluti. tum opem tuliſſe, neque cuiquam in co urbiali- bris die in Volemnirute Mariæ de Wuce celebrantur. quid conceſſiſſe. Nulli vero mirum hoc eſſe de- Tertiæ in derimum & octawum Oobyis diem inci- bet. Peregrini enim fertilitate & abundantia ſo- dunt. Hæ ultimæ en quindecim Laliæ ſunt erca- li allecti magno mumero ſedes ibi ſuas conſti- rilus, dicunturque proprie nundinæ Platiæ ſide J. Lu- tuebant. Quarc mcœnibus quoque urbis, qug ſ c. Inſtituræ ſumt a Comite Kogerio in memoriam caſtello incipiebant veteri, ubi hodic convcn- 6. Tucæ picioris ꝓyodigioſt illius vexilli, & per quin- zubuwium tus F. Nanciſci eſt, ſublatis, ab altera parte ori- C decim dies libere owercemtur. Mngnitudo urbis hodier- situs & norum. ertem verſus nova urbs inchoanda erat. Quod ſna, ſt lungitudinem ab orienie ad occidentem dimetia- magnituds le5 quidem Suburbium decem annorum ſpatio una is ad mille fere palus, ℳ latitudinem a meridis ad cum muro ſuo abſolurum eſt. Refert Antonius ſehtentrionem ad bis mille aſcendit. Hominum viginti Homines xezina pro· Verſoh poſt mortem Regis Guilielmi Mali Regi- Auinqus millia continet, Aubrum aliquot millia diverſis regit xla- nam Margaretham, Plutienſum quorumdam do- ordinibus ſacris adſtricta ſunt) virorum pariter & fer⸗ kiam. minorum e regia familia inſtinctu, edixiſſe „ üt minanum. Ceterum in partes aliqubt urhs diſtrihuta eſt, Pinif⸗ omni modo Blutiæ nowæ ædificatio promovere- uæ vocantur F. Mariæ, Sanbtiſimæ Iinitatis F. Ca- uibis. tur. Sed Alegamhius fuſius omnem progreſſum rharinæ, F. Dominici, S. Mariæ de Fria, & denique ad noſtra uſque tempora exponit: Jam ℳt quis, S. Philippi. Hactenus Alegamhiut. Hanciſtus Ni- 120 ait, /cire cupiat, quam populſa urbs hæœc hodie ſit, 6e ſic ſcribit: Plaria opulentiſtmum Siciliæ oppi- xdiſieatio i5 autiquibres, quas inſpeximus, deſtriptiones 6ſo0. dum, Ennæ vinum 60 locupletiſimis, maximis & domos ſou familias numerare nowerit. Cuivis fami- Dfertiliſimis urbibus znoditerraneis. hirum et in iæ ſ ſox aut odo adſignentur homines, licet nume- latere montis inæſualis, Muro raſiori cinbtum, yum hunt alii majorem eſẽ oh familiarum fecundita- Aui Juadatis ꝓræleren lapidibus virtumdatus eß. N em velint, facilis erit computatio, qubt repleta ſit lußris et ob rerum omnium⸗ alundantium viorumque ominibus, uantume antiquum illum 3 200. domuum S armis & litteris nobilium multitudinem. Solum 6 numerum hodie ſupergreſa ſit. Annales referunt, ſumenti; vini, olei, ommiumque 7erum ad viam omus Plu- 8 . eienles. ubd cum Plutiæ veſtauratiumem Guilielmus Malus Vuſtenrandam neceſariarum feraciſimum eß. præcepiſet, cxptumque eſet ab occidontali montis Pparte verſus orientem ædiſicari, u lntitudo a meri- C APUT IV. 5 die ad ſeptentrionem eſet/ inira anmut riinta mim Jtatus Plutiæ ſub Reliquir JFiciliæ num 3200. domicilia perfetta fuiſo. Vugo recepta Kei. — eſt opinio, quam a nemine umquam in dubium voca- S tam ÿe plurimi adſmant, cum Pabitand ſpatium] andem Numini placuit Siciiæ, tot annis ſub reſtente uotidie incolarum numerb angußius eſer, E Rege Guilielmo Malo adflictæ, ſolatium ad- novum ſuhurbium exſtrui cœprum eſo verſis antiquum ſerre, alium ci Guilielmum, filium, donando, Caßellum, unde, quocl Podie adhuc rerinet, Suburhi ſnomine patri ſimilem, moribus diſſimillimum. Norum sub· CMMellini nomen acteperit. Et licet illud amplitudine Qui quidem ob virtutem Boni cognomen meruit. urbium Ca· zrhi in monts pohitæ haud ceherit, attamen decem Quo majorem intolerabile parentis jugum triſti- ſellinum. nxdum annis elapſi muris cindtum & incolis reple- ſtiam univerſo regno conciliaverat, eo majus il- rum fuiſo. Aque hac quidem ſorma, in montem S lud ex filii clementia gaudium percipiebat. Qua- ſhurbium diwiſu per multos annos urbs Moruit, S tuordecim tantum annos Guilielmus hicce Bonus Guilielu nufi, turrihus & propugnaculit, nec non veteri ca natus erat, cum incredibili omnium lætitia, plu- bonu. ſiello munita fuit qubd en antiquis veſligiis muitis ad- ¶ imis ſignificata ſolemnitatibus, Imperio præfi- chu uc locis cernitur. ceretur, teſte Normannorum Hiſtoria. Inſigni erar nn ewin Anno 1400. u0 populus admodum aubius commod⸗ formoſitate, magna dignitate, ſumma in . 5Matia hahitare poher nowa ertra muros ſuburbia condere Fagendo comitate, eloquentia & clementia ſingu- de kria. neſeharium fuit. Tud intur incipielutur Suburbium, jlari. Excellebat præterea moderatione in omni- yinues; lnſein ud ex parte meridionali rempli S. Mari de Eria bus actionibus, caſtitate & erga omnes liberali- — uum e. Reſpettu ad nowum hancce habitationem ſtate. Mil faciebat ſine conſilio: graves & pru- hahit urht ipſa in montem & Vuburbium dißtincta an- ſdentes viros magni facichat, plurimiſque deco- vizug urhs vocahutun, quo a noda haete ißinguere-] rabat beneficiis: imperium tanta juſtitia & æqui- retis 1375 jr. oc Vuhurhium , Anno 177. peſte 4600 ſtate adminiſtrabat, ut omnium devinciret animos. homines interiiſent, ſine dubio incolarum multitudine Regni conſervabat tranquilliratem § eoſque qui antiquum æqlnturum fuiſot urbem. Quamquam, ſob præteritas ſeditiones exulabant, revocabat, quo minus quotidis in muus pohuli creſtat numerus, ſin gratiam recipiebat, digniratibuſque, quibus Zuburbium ortit i/a peſtiſque inwaſto non probiuit. Haud ita] privati erant, reſtitucbat. Plutienſibus in primis Aacurx. Mnulto poſt non procul ab hoc aliud enſtrui cœpit Suh-j conceſſa a Rege, parente ſuo, privilegia confir- urhium, a vicinis halneis de Aracura dittum. Con- mabat, & cum matre, Regina Margaretha, reſtau- S ratio- 8 L. II. Cav. VIII. PrurIa sun RRrtats Rrcms. 82 . ntionem urbis omni modo promovebat. A labore expugnata, omnes Manſeab adyerſantes in 1lis etiam plurimis inclaruit, & poſt res multas præ- ti Cahrun 4 Vobunni 6 — 4 »itnehh clare geſtas, 39. tantum annos natus, regni vI- hoc accepto, Une mora ſeſe ſu mit- 10% Fc geſimo quinto, Anno 1180. Panrmi ſine hæ tebant. Sed Urlanus IM. Pontifex iſtas Ficn- crſ Kotitur. redibus deceſit. Terræ, ex præſcripto, fine ul- run vexationes indigne ferens Carolo Andega- — eu la pompa regia, mandatus eſt in templo di Mor- venß Provinciæ Comiti, Siciliæ donabat regnum. g, xch eon⸗ veale dicto. Poſtea tamen exemtus e terra & in Is in Manßedum exquiſitum ducebat exerẽitum, ituu. vili & renui admodum ſepulcro reconditus fuit ac prope Benventum prælium committebat. Hic xn. Anno vero 1/70. Ludmus Tirreßun, Archi- ſdum incautius cohortem in hoſtes agit, a ſuis de-f n⸗ epiſcopus, ſplendidum ipſi e marmore monumen- ſeritur; animo tamen haud deficiens galcamque, tum freri curavit. Corpus ejus tum poſt tor annos quæ ex capite decidebat, reponens hiſce mali integrum & incorruptum repertum eſt, alhican-j augurii verbis utebatur Hu ef ſignum Dei. His 6uilielmus tibus capillis, harbaque promiſſa & caneſcenti. B dictis prælio ſeſe immittebat: verum equus, cui Bonu in. Pro Rex tum Ficiliæ, Gomes de Aha, transla- oculus lancca excutiebatur, dolore ſeſe clevans eji- br tioni ipſe intererat, Regiſque poſtea defuncti gla- ſcicbat eum. In terram delapſus ſtatim ab hoſti- cngius dium ad Philippum I. Iſpaniæ Regem mittebat. bus neſciis, qualis eſſet, cinctus jugulabatur, ar- Guilielmi. Verum reprehenſus propterea eſt 5 quoniam Regi miſque & inſignibus ſpoliabatur. Cadaver igno- nec vivo, nec mortuo gladium adimere licerct.] tum inter reliqua corpora jacuit. Carolus, profli- Rege hoc ſine liberis mortuo, Pontifes Clemen gatis hoſtibus, initio quidem, quid rerum Man- I. Komanæ ledi Siciliam adſerere conabatur. Meub accidiſſet, ignarus crat. Mox vero truci- Proceres vero & optimates regni, qui Norman- datum eum eſſe imelligens, corpus inweſtigari vit mire favchant, Tancredum, RKaperi Regis ſpun curabat;ʒ repertumque, Collkenurio & Volano te- Junt mercg. rium, Regem pronuntiabant Ficiiæ. 1 Plurimæ ſttibus, & lacrymis proſequutus eſt & honeſta ſe- eſreF. Iz. hinc turbæ & contentiones cum Pontificibus Cæ pultura condi juſſit. Sartbolomæus Comes primus enrn ente I. & Cælßino IM. naſcebantur, qui Hen- llud ſanguine prorſus contcctum & deformatum e uee, collocata ci in matrimonium Conſan- C cognoverat. Poſtea tamen Papa ſic jubente extra iin ria, Tancred forore, legitimaque Kogerii Regis fines ſacri imperii humatum fuit. Carolun verocæroh⸗ n qjneti. — raneredus filia, regnum donabant. Moriebatur Tanredus Sicul⸗ ſic imperio potitus rem publicam male ad- rem publi⸗ nerie tutn Aer stüte Anno 1197. Quo cum Normannorum itirps, quæ miniftrabat, cuncta militibus tribuendo qui gra- nen mottut. per CXXKV. annos Siciliam gubernaverat? defecit. injurias inferebant. Quarum tan- lu ſt niu Multa hic Rex clementiæ ſigna Pluriæ exhibue- hi poſt ſeptendecim annorum miſerias per- 6 rat co quod Nermannorum refiquias hac urbe con- tæſi 6 cos irruchant, omneſque ſine diſcrimine tineri noverat. At poſt mortem cjus variis im- Jugu abant, Venſo auctore, qui Bur vlotum, Faæel- N eihwnt. plicata fuit moleſtiis. ¶ Deßructæ Pluriæ, Guiliel- lum Vllanum, Collenutium, Plarinam Maurolh- ati FCar uin mus Malus, inquit Francſeus Miger, rſauratio- cum alioſque recentiores teſtes laudat. Adde Mu- uu nem Anno 1163. præceperat;ʒ & ſuh ſlio ejus inre- Lnſium in Siculis V eeris haud ita pridem editis. veſperæ u M. nta ucdam Ah ceperat, cum jam Annb 1189. in Rex vehementer propterea commotus magnas Siculæ. ie W pn adhuc infuntia ſoditioſs, quot Bon huſus mors D begium verſus copias duccbat ad Siculos, ut re- 127 vimi exritaverat, ſeſc opponere, ac jundtis cum NWiſa, belles, coòrcendum. Excrcitus quinque millium erat eß in Capiæi c Kaudaæo virihus, trium millium pedi- ſequitum & quinquaginta millium peditum, naves inctum, eercitum in eos comparure cugeretur. Pontife centum & quinquaginta præter minores: Rex vero eſ. I im, Ceme . Siciliam Komanæ vinditurs ſod nil niſi cædes & incendia ſpirabat. Neque tamen al- rorumque udebat, at proceres grati animi cauſa Tanredum quid momenti cujuſdam efficiebatur. Perrus, Ara- n. Soſum elegerunt, Auem; ut conſanguineum, Guilielmus Bo- goniæ Rex, qui Vancredi filiam uxorem habebat, d vitee nus, cum ipſe orbus eſet, domi ſiuc ſoverat. V Fa- ad quam jure Viciliæ regnum pertinebat, expeditio⸗ ſ. el des, in turbis pohea exortis Plutia præ ceteris jnem tum in Barburos parabat. Hunc Siculi adibant „Legatisi. multa mala ſuſtinuit Idem, Tancredo mortuo, Sut, Gallica tyrannide deleta, regnum ſibi vindi- euli adks⸗ 1 magnum Plutiæ fuiſſe luctum, quod tanto orbati ſcaret, orabant. Rebus omnibus ponderatis, Petrugkun Wi præſidio, adnorat. Qui in ejus locum ſuf- adnucbat, trajectiſque in Ficilinm copiis primo ciebatur „ Nenricus V. Fuevus, Romanorum Dyepanum mox Palermum, poſtremo IMnam adi- Imperator, & cum conjuge Conßantia ſimul co- ꝑ bat, ac in verba ſua Sulos adigebat. Carolus, hoc ni ſub ronabatur, immiti erat ingenio, omneſque ſa- muntio percepto, Ahegium denuo cum exercitu m cerdotes, qui Zancredi interfuerant coronationi, proficiſcebatur, Petrumque ex co loco ad ſingu-vrovoeatut morte mulctabat. At Anno 1199. jam moricba- ſlare provocabat certamen. Conſenſit Petru „o- Kratonie mm. redericus II. r quinque rantum Imperii annis exactis. Suc- cuſque certandi, multis aliis conditionibus adje- millimu 1 cedebat Federicus I. Imperator, qui, cum puer ctis, communi ſuffragio apud Burdegalam delectus omen meruit. adhuc eſſet, ſub Innocentii Pontificis tutela erat. ſeſt. Succeſſus certaminis a variis varie deſcriptus ugum tr 3 Anno 1209. Rex Ficiliæ proclamabatur uno eſt, quod noſtram haud tangit Hiftoriam. eo maus 1 remque Conſamiam, Aragoniæ Regis filiam, Petro Rege vita functo, poſtquam quatuor tan- iebat. Qu⸗ duccbat. Decedebat Anno 1270. & Panormi tum annis imperio præfuiſſet, Anno 128y. Jaco- eebn hicce Buu c. epeliebatur, filis aliquot relictis, Conrado ex lus ſucceſſit, pariter ex Aragonia, coronatus cum — ſxtitia plu-““ contadi- legitima uxore „Conſantia, Heurico, Manßed ſconjuge Conhantia Panormi Anno 1286. ad d. 2. werio preſt nus Rex. & Federico ex pellice genitis. Ex his Conmadus, F ebruurii. Hic variis bellis & victoriis, in primis Inſigri erur 124 filius legitimus „ defunto ſuccedebat parenti, contra Carolum Andegawenſem , inclitus fuit. Claſñ „ ſumma 10 ſub Manf 7 edi, fratris „cura, a quo tamen non- ejus præfectus Erat Kogerius Auria ui quadra- e 1 ingr⸗ zlanfredus dum coronatus Amo 1271. cneno ſublatus eſſe ginta navibus Ficulis ſcxaginta Car e dicitur. Manßlaut hic Rbi ene het e e hie übi regnum Htim vin⸗ſ ligebat, captis quadtaginta & in his mlte hre — ſben. 1. . inſigniri ſe curabat diadema- ceribus allis & Neapolitanis. Idem Rex multas m mu ₰ urbes alienæ ab illo erant, & in ſin Calabria res geſſit, toramque prope hanc terram deco· uria ra. — Federicum Lanciam in poteſtatem ſuam redegit. Erga ſubditos vero ttuhæqu 8 ermatoris donatum titulo, adverſus eam mit- mitiſſimus erat. Mortuo Alphonſo Rege in Ara- nmn mo. tebat ingenti cum exercitu, Citate non ſine Loniam migrabat, commiſſa fratri ſuo, Fderico, c ſque 1 Plurimæ hine turba] Conferatur plarina 3. Regni adminiſtratione quin Aragonico Iimperio e . m. 6 3 pu n0 11909.) Brunnerus Annal. Lib, 2111. p. cgo. ane ſuccefforem ejus Cjmn- e, . Se V. mortuum, tradit, Anno 1 197. àd 4½ 7em V. hoc cenſent. S Sꝛ u hr⸗ F. P. Chiaranda. F — — — —— —— 83 LP. GMKRRMPDg PLAT1A carolo An. Potitus Ficiliam Carolo, Napolitan Regi paullo A dezavenſi poſt cedebat. At auditis hiſce Ficuli ſpeciatim Sichiam Nogerius, congregatis fubito proceribus in Ca- 1 Maimundum Aleman- concium Itellum Calataniſẽttum ad Maiumndiunm Aem 3 alataniſ· xx ſeſe confercbant, quidve iſto rerum ſtatu 126 Potifſimum agerent, conſultabant. Poft varias deliberationes, nullo modo committendum eſſe, ut Gallorum in poteſtatem redirent, concludebamt. Adeſſe fratrem Jacohi Regls, Fdoritumʒ hunc, ne capite deſftituri eſſent, Regem creari poſſe. comitia Gencralia itaque Pluric indicebant regni Tluti. reſtibus Mauol)to & Bonßglio L. IX. Certior de his conſiliis factus Rex Jacobus, ordinis Do- inici virum, ex Arrngonia, Corbellum nomine, B ad fratrem ablegabat, minitans ſe regno eum ex- pulſurum eſſe; niſi a propoſito deſiſteret, Caro- oue regnum, quod ipfi conceſſiſſet, traderet. deyitus ſine Ficulorum procerum conſilio minis hiſce quidquam reſpondere nolchat. Quare ſuhi- to plurimis regni oprimatibus ſtipatus Plutiam, Rer Fede- Ubi comitia indita erant, proficiſcchatur. Ex- ricus klun ceptus ibi regio adparatu & magnificentia Roge- ium Auiam, qui tum prope Brundiſum dege- bat, Cuilielmum Palottam, Bluſcum Alagonam ex Vſpania paullo ante reducem, Palmerum Ah- latem, Comitem Vomtimigliæ, Guilielmum Calrira- dum, coteraque confilii bellici membra advocari G Legati Re- Curabat. His rem omnem demonſtrabat, fratriſ- que ſui recitabat litteras, quibus Sirili regnum Caolo MWeapolitanb rradere jubebatur, ac in inſu- lam Ihiam ad fratris invitabatur colloquium. In- digna res toti videbatur conſilio §c ullus erat, qui non acerbiſſimum fore putabat „ Gallicum, quod paullo ante excuſſerant jugum denuo ſu- ſcipere. Nullo itaque modo co porerant adduci, ut Carolo, cujus ſub imperio tot ſenſerant cala- mirates, ſeſe denuo ſubjicerem. Regem, aje- bant, Jacobum in fratris fraudem imperio renun- tiare haud potuiſſe: teſtamento urriuſque geni- D rorem Peiumn conſtituiſſe, ur regni ſucceſſor Ja- colu eſſet, hocque ſine liberis denato, Fdericu. qui ergo ditionis partem ille alicnare poſſet? His aliiſque rationibus in comitiis hiſce diligenter ponderatis & excuflis, omnes eodem momento 127 una voce clamabant: Peus ſervet & protegat Re- Federicus gem noſtrum Federicum, Pro quo vires vMamque * . profundere parati fumus, modo Gallicum nonde- mo jugum experiamur. Finitis hunc in modum comitiis, Rex per aliquot adhuc dies Pluriæ com- morabatur, multaque urbi clementiæ ſigna ex- Munus plu- hibebat. Munere deinceps duodecim mille au- tieue. reorum accepto, Meſinam pergebat, ut, quæ ad F defenſionem regni pertinerent, curarer. At Faco- us Rex, his rebus cognitis, Neapolim feſtinabat, bellique adverſus Fedoricum ſocietatem cum Caro- lo inibat. Swpius itaque confligebatur, multum- que ſanguinis, ex Federici præcipue parte, pro- fundebatur. Diſceſſerant enim ab eo plurimi, metu fœderis illius inter duos potentiſſimos Reges conſtituti, & in his Nogerius Auria 8& Petrus Jalt vacoſa Ficulis tamen in fide permanentibus. Ja- cohus quidem paullo poſt Catalomiam petere coa- Gtus fuit Anno 1299. At Mobertus, Calabyiæ Dux, poſtea Rex Neapolitanus, Kogerius & Comes F. F Severin ſexaginta navibus, Carch filius, Philip- pus, Turenti Princeps, copioſo cum exercitu, in opdio Siriiam migrabant, conjunctiſque viribus urbem urbi Kan· Nanazo oppugnabant. Plurimis ſuorum cæſis, eum nihil proßici intelligerent, terram devaſta- bant, igne omnia confumebant, aliaſque urbes plurimas Aderno, Caßilionem, Roccellam, Paternum occu- vrbes ocer pabant. Paterni cuſtodia Manfredo Malettæ, cu- . biculo Regis Fderic præfecto, commiſſa erat, quem in hoſtium conceſſiſſe partes ferunt. Ve zinum poſtea contendebant, quod cum Clara- montano Caſtello facile capiebaut. At Caſanam lorum impetus fortiter defendebant. Verum, cum præfectus urbi, Vuwencus Oggerius, Aidoneſtum vir- verſus proficiſcentes, quidquid molirentur, nihil alicujus momemi perficere poterant. Paullo poſt aidone ⁊ Adonem movebant, quam urbem cives adverſus Gal- tutem Gallicis viribus haud parem eſſe ratus, noẽtu clam profugiſſet, duce deſtituti in Koberti, Ducis, ſeſe poteſtatem tradebant. Is, firmo illic præſidio relicto, Piutium porro toto cum exercitu, menſe 128 Auguſto, petebat, caſtraque in planitic v. Goorgii ex adverſo portæ Cahellun metabatur. Plutienſe, Obhdio qui, tot acceptorum beneficiorum memores, Fe- derici Regis partibus ſtrenue addicti, & præterca militibus progeniti erant, animo haud deficiebant, ſed, comparatis & firmatis cunẽtis, patriæ defen- dendæ forticer operam navabant. Sæpius jam op- goperus pugnata urbs erat, cum Dux, fruſtra tempus a ſe Pun ad conumi intclligens ipſemet muro Caſtelli, quod &ionem tum eo loco erat, quo hodie conventus F. Han- eiſti cernitur, admotus bonis verbis & promiſſis ad deditionem cives pellicere conaretur. Quæ cum parum roboris habere fentiret, ad minas converte- batur, urbemque ferro & flamma ſeſe excifurum eſſe, niſi cam traderent, adſeverabat. Ad hæc Keponfim — 2 Prætecti præ fectus civitaris, Nobertus Koßl, cirius ſe cum xlutienlis. civibus pugnando moriturum, quam ſe Gallis de- diturum eſte, reſpondebat, Vazello teſte. Dux igi- tur, cum nec minis, nec promiſlis cos expugnari poſſe animadverteret, agmen militum, qui omnem dcvaſtarem tratum, ablegabat. Plurienſes vero, quos territorii Kandaaexſs ab iiſdem militibus de- xnuen⸗ ſolati calamitas providos fecerat, non neſcii quid um. agerctur, porta Catalana egrediebantur, ac in pla- nitie v. Elmi in Callos irrucbant, maximamquc par- tem proſternebant. Reliqui ad caſtra fuga ſeſe proripiebant, dum Plutiemſes triumphantes in urbem reverterentur. Auriæ Pum & Tentinus Princeps ſranta obſeſſorum audacin in furorem prope con- verſi urbem ab univerſo exercitu impetu facto op- pugnandam eſſe decreverunt. Levatis itaque ex xlutiæ planirie J. Georgii caſtris & ex adverſo portæ F. Gallis op- Jobannis collocatis ibi machinis bellicis, aliiſque k Xn⸗ armis impetum fecere. Verum Plutienſes magna virtute ſeſe defendebant, plurimis hoſtium exigua cum fuorum jactura cæſis. Comtigit hoc Anno 1300. d. 8. Septembris. Sequenti die novus hoſtium ficbat impetus. At Plurienſes ex malis, quæ præ- terito die ſenſerant, animoſiores adlhuc fati, balli- ſſtis aliiſque machinis magnam Gallorum ftragem edebant. Scalas hi quidem muris admovere tenta- bant, ſed fruſtra. Quod enim iſta munimenti pars duabus firmabatur turribus, ſagittis & telis ſtatim repellebantur, magnaque bituminis, ſulphuris, 129 ſigniumque artificioſorum copia obruebantur. Quamquam nihilo minus ad veſperam uſque iſte durabat impetus. Inter hæc Guilielmus Calciranus & Palmerius Abbaß, fortiſſimi duces, cum agmine equitum, in auxilium adventabant Plutiæ, viaque 2 per medios hoſtes facta, in urbem penetrabant. fue. Bonſiglius caſtrorum cuſtodes eos decepiſſe ac noctu niun. urbem ingreſſos eſſe, ait. Quidquid id eſt, is Plu- rienſthus ex adventu eorum accedebat animus, ut non amplius propugnatores, ſed oppugnatores eſſe vellent. Centum itaque & quinquaginta ad præliandum deligebant equites, eoſque diſpoſitos cum Calcirani & Abatis conjungebant militi- — bus. Quos Abbas ſic alloquebatur. „ Plurienſes „ mei, in memoriam vobis revocate, vos Nor- „ munnis eſſe genitos, qui Magni Gomitis Roge- Khorerio „ 7ii temporibus, numero licet pauci, ab innu- „ merabili Saracenorum multitudine regnum hocce „ vindicarunt. Nos pauci licet fimus, omnes „ tamen Wormanni ſumus, Quorum unus cen- tum præſtat Gallis. His dictis in duas diſtri- 5 buebantur cohortes, quarum altera per portam Caßellinam, altera per Ahacuremſem egrediebatur. GMl- gil“ juil l⸗ Voritu pedeln kexI Mont! juule lalici deteß! *. * Mots petli. Dx nes1 1ue Mer Seiti in bic §ec m ſer Det Clar tani, Henti hlc tell hut Mln niliibus de zu *Pluta neſcii quid ſium ac in pl- amque par- n fign ſe iurbem , con- cto op- itaqxe ex Muie Galls op. portæ 8. nuh „ Wo enſes magra tum exigua ovus hoſtium X præ- 0 M- lnn juigen movere tena- munimenti pus & tels ſtatim nCalunt & PMie, vlaql venetrabant. Iun iſe ac noctu““ i eſt, 5Ph at animus, ut innßu⸗ ebut ninſ uts Kr ⸗ vel, W yos N- z Lin. II. Cap. VIII. PruTIa su RErais Rrcms. Calli a no· Gallorum caſtra in medio erant poſita; qui cum A ſtris impu- . ſeſe iſto modo impugnatos viderent, clamorem- que illum Moriamtur Galli, vidat Ken noſer Fe- dericus; audirent, ſic exterrehantur, ut continuo in fugam ſeſc darent. Quos inſequuti milites noſtri plurimos trucidabant, bonaque præda ahla- ta, in urbem revertehantur, Deo pro tam inſigni victoria gratias agentes. Hanc ob cauſſuam Kex Federicus urbem amplificabat, plurimaque grati Moritut animi indicia ei exhibebat. Moriebatur is vero Pedericus. paullo poft, Anno 1336 justa Fazeilum 8& Bm nex rettu. figlium. Suffectus ei fuit filius cjus, Peirus cu- jus tempus maxime ſcditioſum fuit. Frater cjus, Vohannes, mortuo parente, Pluriam ſeſe contule- rat ob litem illam Paliciorum, qui mendaciis fra-· tris animum ab co abalienavcrant. Is Panormi- tanum Archiepiſtopum & Raymundum Peralta, Ca- latabellotæ Comitem, co miſcrat, qui Johanni denuntiarent, ut, niſi ultimo adfici vellet ſuppli- Moncada cio, Panrmum numquam veniret. At Maymumn- 130 corum manifeſtabat. Rex igitur fratrem Panor- mum Plutia ſtatim evocabat, eique obviam extra urbem progreſſus cum omnium gratulatione & plauſu honorifice excipiebat. Palicii vero in exi- lium mittebantur „ſicque, quem ii plerumque, qui diſcordiæ inter potentes auctores ſunt, forti- xerr 8 untur exitum inveniebant. E vivis ex cedebat — Re Petus Anno 1342. cujus tempore lis illa in- Dus Johan- ter Plurienſes & Ennenſes, Fego Cundrone auctore, nes Pluti. exorta eſt. Megambius teſtatur, Ducis Johannis opera vires recepiſſe Pluriam, qui, cum Catana Panormum proficiſceretur, diu ibi verſatus fuerit. Luaoriens Regem Petrum ſilius natu major, Ludowicus, in imperio excipiebat, ſexque natus annos coro- Seditiones nabatur. Quamobrem plurimi Paliuccorum ſive in Sicilia. Paliciorum, Aralis Aagong & Caramontanorum tumultus naſcebantur, qui totam diſturbabant Siciliam. Durantibus hiſce turbis Plutienſes qui- dam, aliique Paliciorum partibus addicti, ex im- Proviſo Plutienſe caſtellum, Franciſto Nigro teſte, occupabant, eo quod urbs fœdere Vohanni Bran- oforto, Maarini Pomino, juncta crat. Ac AMam Capitinia quidem, Plutiæ præfectus, metu cum familia Calataniſertam profugicbat. Dum hæc S Plutiæ a Paliciis gererentur, Elarumontani interea Seditiones nnz. Ennam ſeu Caßtrum F. Johannis infeſtabant, nec una inter cos, Regique addictos pugna commit- tebatur. Hnnenſes tandem contra factiones in Re- gem propendentes auxilium a vicina, ſibique con- Juneta Hluria petebant. Hæ vero, cum Calſti- bertd intellexiſſent, Plutienſes jam appropinquare copias, fummo Pnnam impugnabant impetu, quò Regis partes ſtabilirent. Sed Ennenſes ingenti concitati ardore portis eas ejiciebant. Inter hæc Pluienſes Plurienſes aderant impetuque facto urbem intra- bant, clamantes: Vivat Claramontum. Explicatis auxilium ferunt En- nenſibrs. igitur uhivis vexillis Claramontams, momento temporis tota urbs immutabatur; ipfe præfectus, in nm ſeſe caſtellum fuga receperat, fraude, dus Moncada, comperta hacce Regis F ne, Piuiam ſeſe confeſtim ruſtici conferebat ha- . bitu, Paliciorumque fraudes detegebat, poſtea Panormum proficiſcens, Regi quoque mendacia curamon. Prodiens Piurienſhus contra regios feſe adjunge- bat. in favorem Claramontanorum Contigit hæc ſcditio, teſte 131 1372. Sex vero menſibus vix completis, Enna Regi denuo ſeſe ſubmittebat auctoribus Rogerio Teneſehion veteris caſtelli tani. clamare incipichat. Benne Militeli Domino. Heuricus quidem Naſta] Lallus, tribunus plebis, ſummopere poſtea En- nenſes ad Claramontamrum rnaledt. rum interceptis litteris, apertoque ſic proditio- olotum nis conſilio, Zedeſtlius cum plurimoſque conjura- Plebs, ſemper mutabilis „ſubito deficiens Peiro Kizza, Anno præfeẽto, & Johanne Bar- Partes reducere niteba- tur, advocatis rurſus in auxilium Plurienſlus. Ve- C p — — interca Todeſchius magna militum man appropin- liquerat; quare fratrem tunt. redderet, quare Guido V entimiglia Plutienſ præfe- 86 torum laqueo curavit confici. Plutienſes etiam, qui 1 Kegem Federicum Catana Ennam migraſſe acceperant, iram cjus & fupplicium metuentes, id agebant, ut, Claramontauis partibus relictis, in KRegis poteſtatem concederent: Male vero ceſſit coniilium: detecti etenim & a Clarumontanis accu- lati auctores, capitis condemnati ſunt. Rex inter- ca Catana relicta Eunam venerat; multique ex Slutienſ plebe Calatageronenſem devaſtare conaban- tur tractum. Hos Oylandus Angona adoriebatur, omneſque trucidabat; quamquam non ſine ingen- ti ſuorum jactura, co quod deſperabundi nil niſi mortem quærebant. Ehna recepta, Plutiam Tu- dowicus cogitabat, quam facile ſeſe capturum eſſe perabat. At certiores de hoc conſilio facti Piu- Plutienſes ienſes, poœnamque metuentes, ad defenſionem apmäti⸗ cunta parabant, viamque, qua Rex equitatum ducturus erat, aſſeribus ſuh terra reconditis ob- ſtrui curabant: quo equi ad cos offendentes ſeſ- ſores excuterent. Quibus compertis, Ennam idonenſes Rex revertehatur. Paullo poſt Aidonenſes, cum redeunt 24 Regem Meſinam ſeſe recepiſſe intellexiſſent, ad ketie ope . dientiam. ejus redire fidem, ejuratis Claramonranorum parti- ſbus, conſtituerant. Plutienſe; Claramontams ad- dieti, his auditis, illico quinquaginta equites ad ccattelli defenſionem ablegabamt. Aidonenſes ve- ro, ne in hoſtium inciderent manus, plebem, ut kegls partes ſuſciperent, exhortabantur, con- junctiſque virihus ita Plurienſes invadebant, ut in munimentum ſt Aidonenles umentum ſeſe recipere cogerentur. Rugerius Sn tienſes. quans urbem nomiae Regis occupabat. Brevi tempore interjecto Comes Simon, intellecta re- rum omnium in hac urbe penuria, valido cinctus ſagminc cam adoricbatur; recuperabat, omneſque 132 Kegios, Kogerio excepto, qui fuga evadebat, trucidabat. Pum hæc aguntur, Rex Ludowicus Mors Lu- aciæ in morbum incidit, annoſque natus ſepten- dovici. decim, duodecimo regni, moritur, Anno 1360. Quo tempore & Plaſtus Alagona, Imperator pru- demiſſimus, inreriit. Filios Ludovius haud re- Hedericum, Simplicem co- xedercu; gnomento, ſucceſſorem habuit. Hic ſubdito- 1. * rum, maxime Molai Cæſarii, perfidia, vchemen- ter vexatus fuit. Is ctenim in Ludowiri Regis Neapolitam, caſtra tranſierat, effeceratque, ut fo- sorores Re rores Regis Blanca & Volanda in Taudoc manus bis captiv⁊. pervenirent: tametſi honorifice ab hoc receptæ Ipſe Ludowicus, quo res co melius proce- Rex Lude- derent, equitis habitu tectus Meſnam adibat, mul- tatque urbes occupabat. Verum Atalis AMagona, ublata Leontinorum obſidione, Caltageronem Plu- plutia ad tiamque verſus movebat, quæ Ludowio tum n bant, ſubitoque eas, quod Galicum pati nolebant dominium, ſubigebat, & in Federic⸗ Regis fidem recipichat. Præpoſito deinceps Caliagerom Mar- hœo Montada, Plutiæ vero Guidone V entimiglia, Ca- anam cum exercitu revertebatur. V entimiglia vero Plutiæ res nimio cum rigore adminiſtrabat: ventim. quamobrem a Plurienlus paullo poſt ejcctus, & klia ejectus⸗ in locum ejus Conradus TLantia, ipſemet Plutien- ℳ ſpPectata vir virtute & prudentia, ſuffectus fuit. At Rex Federicus, Cefalone Ennam ſeſe con- ferens, comite Franciſco V entimiglia , Conradum Pluria ſub capitis cvocabat pœna, ut rationem ctura privatus fuiſſet. Hic tamen vitæ metuens Conradus obtemperare nolebat, ſed familiarium & amico- rum multitudini & potentiæ confiſus Pluriæ per- temperat. mancbat. Indignatus itaque Rex exili eum con- Lancia exi- demnabat, & Fyanciſcum Comitem cum Guidone lü conde- mnatus. Ventimiglia Plutiam cum exercitu mittebat. Px- Tien- 1Regem Federicum] Sine dubio legendum erit: Tudovñ F. P. Chiaranda. F 2 37 I P. CuIaRAupg PrariA Nova, Sc. 88 ꝛienſes defenſioni ſeſe accingebant, Conradusque, A coliectis amicis proceribuſque urbis, porta egreſ- ſus regios inadcbat, caque confligebat fortitu- 133dine, ut, plurimis utrinque cæſis, Franciſtus & Guido, cum ſe viribus & numero impares eſſe cernerent, Ennam ſeſe reciperent. Induciis paullo juduei Poſt inter Fdericum Regem & Claramomtanos, Lu- cum Clara dowici Regis nomine, conſtitutis, ille quidem montaus. Caranam ſele conferebat, moxque Panormum Anno 1361. Septemlmi menſe ad coronationem proficiſci cogitabat. Vix vero Plutiæ fines adtigerat, cum ventimi-· ¶ Vyunciſcus Ventimiglia in conſpectu Regis Ennam expugnaret, firmoque in ea præſidio relieto, omnia, paret, ut nuſquam tuto migrare liceret. Tanta Rex temeritate ſtupefactus Ventimigliam accerſe- Rex Flutia. bat; ſed is morem gercre recuſabat. Quare Pu- tiam primo ſecedere, veniamque contra Fyanci- cum & Guidonem Ventimigliam paullo ante com- miſſorum huic urbi dare coactus fuit. Regio il-† lic apparatu excipiebatur, ac per dies aliquot com- Lancia in moratus CGonradum Lanciam ex exilio revocatum Keeeprat. in gratiam recipiebat. Poftea proccribus Plurien- Mum comitatus Calataniſenam pergebat, ibique anciſtum Ventimiglium cum ſociis feditionis reum Regina declarabat. Panormum tandem delatus ex Regina Matia nata. Conſtantia fliam ibi ſuſcipicbat, cui Mariæ no- men indebatur. Conßantia paullo poſt vitam S cum morte commutabat Anno 1363. Rexque Antoniam, conſanguineam Reginæ Johannæ, ma. trimonio poſt mortem ejus ſibi jungebat, quæ ſi- mul cum Rege coronata fuit. Solemnibus hiſce peractis Meſnam concedebat: at hic febri corre- Mor Regis ptus ſeptimo moriebatur die Anno 1378. regni vederici. anno undecimo, relicta unica filia Maria, ad- huc infame. Hic Rex multis Plutiam privi- legiis donavit, clementiſſimiſque litteris ea con- frmavit: in quibus ſequentia leguntur: Con- ſiderata ſide S dewotione ncera, uam Pabita- ores Platiæ erga Maſeſtatem noſtram prompto 2elo geſerumt & gerunt, & quam præſertim eos circa no- D Mra ſenwitia, olim videlicet, cœnſanter corporaliter gnoſtimus haluiſe, volemtes ipſos ſuh noßtri E h⸗ redum noſtrorum ſelici dominio hom ſatus penpetua tmanquillituue gaudere, ꝓrœdictas noas conſuetudine onas S approhatas S en cema noßtra ſtientia acce- vramus, & yatificamus & conſirmamus. Datum Ca- ranæ. Anno Domimi 1369. die 17. Decemhris. Idem 34 Rex Anno 1379. fingulari prorſus beneficio Plu- 3 8 P tienſes a folutione Doghanæ liberavit, ſequenti di- plomate: Federicus Dei gratia Kex, Sc. cum ſuh- jectis noſtri dignis præcedentibus meritis liertates, & gratias elargimur uniwenſis, tam æſentibus, quam uturis. Quoniam attendentes diuturnam & conſtan- B tem ſidei puritatem Nuiverſitatis Platiæ, quam engn præſtità. qiwoß Principes prædeceſores noſtros, & excellentiam nohram, diwerſis ohſequiorum generibus) tempore pacis S hell Pdeliter indefeſis laboribus præſtiterumt, S in amen exbibere poterunt, dante Deo magis gratia- Conſiderantes etiam noda perſonarum pericula, quc ut libere noßtræ poſlnt ſoywire Ecellentiæ, S parere, juaqus oſtræ curic zllæſa ſerware, audaer Zelo nbſræ ſdei ſumt aggreht, eos S eorum quoslibet, & ipſhrum ſucceſores in perpeiuum a ſolutione juris do- ghan noſtram curiam contingentis Sc. liheros per- ylutia ab pefu acimus S ewMbs Sc. Hæc omnia tamen F alis exem regiæ nondum fatis videbantur magnanimirtati. ta oneribus. Qhare etiam hanc urbi prærogativam conceſſit, ur nullum, qualiscumque demum eſſet, præter Regem ejuſque aulam, libero excipere hoſpitio tenéretur. Quod privilegium deinceps Regina Maria, uxor Kegis Martini, Anno 1391. ipſeque Marinus Anno 1392. confirmavit. Regis cete- rum Hderici mors ſummum Plutienſibus luétum adtulit, qui clementiſfimum in eo Pominum ami- ſeramt. Spes tamen, quam in filia Maria rel- * Rez Mar- tinus. quæ Regi ineunda erant, itinera militibus occu- B querat, hanc aliquo modo triſtitiam levabat; ma- xime cum ea Martiuo, Rlio ſecundo nati Regis Aragoniæ Petri, elocaretur. Novus iſte Rex, mul- tis Catalauniæ Arragoniæ & Valentiæ nobilibus comi- tatus, Anno 1386 ſummo omnium plauſu, Aragonia relicta, in Siciliam veniebat. Tranquillus ſub co regni ſtatus erat, co quod inſigni eſſet comitate, ſedi- tioſosque in gratiam reciperet. Cum Caranæ verſaretur, Anno 1398. filius ei ex Maria naſceba- ſtur, quem alii Petrum, alii Martinum vocatum eſſe tradunt. Fazellus, qui Panormi eum natum & Hedericum appellatum eſſe refert, de alio forte loquitur. At non diu vixit. Ortum tamen ejus Rex Marinus, pro ca, qua in Plutiam erat; benevo- fl kuien· lenria, urbi huic litteris lingua Sicula ſcriptis ſi- ſeribit. gnificabat, quæ in hunc uſque diem in Plutien/ adſervamur tabulario. Anno 1393. cum Guiliel 137 mus Peralta, Mogerius Paſunettus, Manfedus A lagona, Bartbolomæus Giomius, multique alii pro- ſceres, qui poſtea læſæ majeſtatis condemnati, terriſque & muneribus privati funt, res novas mo- lirentur, idem Rex ipfemet Piutiæ præſto fuit, ibique tum Nicolao Brancoforto, Mazarini Comi-Nicolau ti, comitatum Graſuliatenſem contulit. e rienſlus multa tum exhibuit beneficia, maxi- Gtaſſuliati, me vero Hænrico Aidomi, ut ex diplomatibus in publico tabulario conſervatis intelligitur. Paullo poſt precibus Archiepiſcopi & optimatum Panr- mnitanorum commotus in gratiam cum ſeditioſis rediit. Interea defuncta Regina Mania, ad ſecun- da tranſibat vota & Blanam, Regis Nawarræklauca K filiam ſibi jungebat. Celebratis muptiis Regni vicariam adminiſtrationem ei committebat, & in Surdiniam movebat. At inſula hacce ſuperata, acu- ta correptus febri, quam maligmus aör cauſaverat, Anno 1409. menſe Julio deceffit. Plutiæ per- Moritur petuam ſui memoriam tradidit conſtituendo, ut *attinu⸗ magiſtratus urbis ſuffragiis eligerentur. Filius e- jus Martinus ſpem de ſe conceptam fallehat, cum Martinus x vix duos annos natus moreretur. Quare Princi- pes plurimi ad Ficulum adſpirabant imperium. Poſt diuturnas tandem graveſque contentiones, quas Fazellus exponit, Ferdinamdo Aragonio, Martii xerdinas „— — Regis ex ſorore nepoti, illud delatum eſt, Anno dus Arrs- 1412. qui virtutibus Jſi cognomen meruit. Sed? ob Ficulorum paullo poſt diſceſſit injurias, fratri Aphonſo ſucceſſionem relinquens. Is Pro Rege Alphonſ Petrum, fratrem ſuum, quem Noti Ducem crea- verat, Viciliæ præfecit. Aphonſus adoptabatur a Re- gina Johanna, conſentiemte Johanne, Anno 1423. & Propterea, Corſicæ oppugnatione relicta, Weapolim ſubito invadehat. Verum paullo poſt illa adoptatio- nem tollebat, unde plurimæ naſcebantur turbæ. Moriebatur Anno 1438. hæredemque Siciliæ Joban- Moritur nem fratrem, Neapolis Ferdinandum, filium ex Alphoaſus: pellice natum, teſtamento conſtituebat. In Plu- iam multa Aphonſus beneficia contulit, & Anno 1421. anteceſſorum ſuorum privilegia ei conceſſa confirmavit; juſſit etiam, ut Fegu Cundro ſive 136 Hundro ab Ennenſibus Plutienſhus redderetur. Jo- Johanne, hunnes in Alphonß fratris locum ſuffectus, uko- fteter ejns⸗ rem ducebat Johannam, Admiramtis Caſtellæ Rliam, ex qua Ferdinandum ſuſcepit, qui, parente mor- Ferdinane tuo , Siciliam rexit ab Anno 1479. Matrimo-4. nio ſibi junxit ahellam, Henrici IW. Tpaniæ Regis fororem; Judæos regno ſuo expulit, ſub- ditorum allevavit onera, tollendo Anno 1482. vectigal illud, quod animalibus, frumenmo, vi- no & muſto impoſitum erat. In Plurienſes fuit benigniſſimus, quod ex litteris in publico adhuc tabuſario adſervatis perſpicitur. Una earum ſic habet: Conßderato, qubd dicda univerſitas Platiæ eß Demanialis, 6ꝗ de regio demanio & eſt de PRMN GPAMLORBUS Regni huſus. Quam oh cauſ- ſam omnibus cam vectigalibus eximit, privilegia ah anteceſloribus data roborat; aliaque etiam no- va cu vili vil ot 89 Ln. II. Can. VIII. Proria sus REriaus Rscius. 90 Re ker carolus v. va ipſemet impertit. Ferdinandum Carolu ubu perator excipiebat, quem, in — 6 A PU T IX. 138 , no 1ſ3f. veniſſet, cunétæ urbes muneribus ho- ihe &c in his Platia ſumtuoſiſſimo. — 8. Cognomiua Platiæ. nue, Imperator clementiſſimas has ad Pluienſes ittera nominibus in- mn (e, dedit: 0 ſignita fuit Plaria noſtra, ita variis etiam ia naſ 3 ſcc inibus a Regibus, Principibuſque hone- le Br rt CTI RaTIS ſcognominibus a Regibus, 1 rmnrmus E eſt Ali Ancne eam derunrt Ae nna S VITATI 6 Jucun mam alii Opulemiſimam; alii Fideli/- jucundiſſi- Pilecti noſtri atque fdeles. Spectabilis Go- ſee 4 4e E S Bpnlentidt. nei 55 S . UdiCent opr10 11COpPO ma. 1. „ mes de Monte Teone Vice Regis noſter illudque vocabulum earum tantum urbium . taneus Generalis in hoc Regno, innoteicereſ 1e Kobili ſcrivt gecit be ote re cenſeant, quarum cives epiſcopali pedo ad amœ- ma. n, „ Si e r ur decuit j na cceli prata deducumur: uſu tamen receptum um C v ſu atque tumultu ſeſt, ut civitates nominentur, quæ Regio aut Im- civitas æc veſtra as. Pro quo N um a eiar ü „ mamus voſque viciſſim adhortamur, ut iti- g e iieten m „ veniunt t i noſtræ vocabulum tribuunt: In vulle Netenſt ci- prrſto füit „ att 1 oe vitaies, Catana, Plrium Scc. Idem fecerunt ) . * tir ita pax & tranquil- ini Comi. Mu „ dum nobis pertinent, ut ita pa quil- Bonſiolius Terrerius, & qui omnes alios auttori- ulit. P) luuit „„ litas publica procuretur atque conſervetur , M 4 tate fuperant, multi Reges, & Imperator Carolus cu, mui cu „ Vos uti vidimus. Quure ita Agambius undatus V bis hahitüri ſmus multum veſtro ℳ non moo iu 70 iſu hiete ziulus, verum in IMpe- „ datas Ib18 Bah Crairi Car anoi um Par. „ oieie bs I/ Augutæ d. 14. Odohn. Aunb 1/18. S5 aliis Vulliſole- ſecitioſis MXLV i e di e ciitti m ae ₰ dſecun. ptembris: CaROTLUS RFX. Vione honorawit. Pariter Jobannes de Auſtria reſpon- Voriis ad gyutulatibuem propten vioriam a Turcis re- porutam Meſu Aumo 1771. d. 26. Novembris i Reguis* Alia quadam epiſtola Anno 1739. data, quæ incipit: Magnißicis Juratis Opulentiſimæ ciwitaiis⸗ bu & in 137 Pliæ „ Præ Snihut futuris MNegiis Fidelibus & E 8 — oppidum it acu idem mperator conſtituit, ut Jurati 2 ipũi laudi eſt, quemadmodum ſuo loco vidimus. auũnemt Platis quovis anno tres eligant nobiles, ad com- Non minori gloria Cor Ficiliæ ab aliis nuncupata cor Siciliæ eit, quod jam diximus. Aegambius hanc in rem ſita commentatur: Sicuri Enna, qubd in centro ſita * et, Umbilicus nminata ſuit: itn Plaria, qu ſi- pra eam ad meridionale lutus poſita eßt, CO K S ni per Arir ponendas, ſi quæ forte inter Plutienſeg exortæ db, Ut Wiu eſſent, turbas: quibus & poteſtatem fecit, ut iise. immorigeris, nomine Regis/tranquilliratem præ- vcumuiu ciperent. Idem antiqua urbis confirmavit, no- Princi. nilippus I. vaque addidit privilegia: in quo Philippus M. ejus D CTLTE vocuri poteſt. Numiſmata hoc ipſum vi⸗ m. Polt filius & Philppus I. eum imitati ſunt. Hic 8 qus ſpeciatim Anno 1612. fanxit, ut præfeéti urhis dentur imuere? duæ Hluriam ſih dapile ſeminæe ay⸗ K onn, eruit. Sed Pro Reg Au genere Plurienſes eſſent, iiſdemque duodecim ha- ſtatos in corporis conceſſit cuſtodiam. Ab eodem Plaria merum mixtumque pecunia ſibi compara- vit imperium, impetravit etiam, ut in eligendis urbis magiſtratibus ſuffragia pyxidibus includif cum Aetio amnam. Sed ex his omnibus cogno- nntæ, en trium crurum centmo emergentis nepræſen- tant. Alii ſcriptores quoque hanc ei appellatio- nem dederum. Idem Aegambius, qui Mcolaum Vallam idcirco teſtem rogat, PlacidWmam eam nuncupat, cum Joſepho Carnewalio deliciſam, ucem cu minibus unum hodie adhuc in primis retinet,“mena. buur aRe- ner, nec umquam, neſcio qua de cauſfa, intro- OpULENTISSIM& nimirume de cuo ide „ ductus fuerit, Poſtremo, qui hodie feliciter im- nno 14¹. 8 ſic ſcribit Alegambius Quod ad Opulentiſmæ 1i- ima. perat, Philippus IM. fingulari clementia Plati, — Min ulum adtinet, ſemper eam ita nominatum ehh, nul- z tatio- Nefugium domus, uti Pauormo, & Magiſtratum, E e e e be ſicut! Prepano, largitus eſt. Dedit & hanc ad 040 4 poret. ¶ Non ſolum enim in Iabulis nur turbæ. cam Eyiſtolum tiquis & Cbroniis diſerte ita dicitur verum eriam Ahlas Pinri de Tulis urbium Ficiliæ idem conßrmat. Quin ab ipſd infunti⸗ Vabulum hoc ei zrihutum 6 cum ipſa ſers natum eſö, nec minus ob ſitus ei con- ciiæ Foban- Moiitu — —— hnns E PI.BCrIs NosTRIs R OpENSSM t, & Anno PLATLn venir⸗ naturum, manifeſto er nomine, Auod antiqui- ei conceſa S ſtus Gyœci Platæemſes ei impſuerunt, Plutia, 4 nMS ſer, ieles & dilegti noiri Sucis ubique notum ſſ% 4 % eretur. Jſuu „eſt, quo in ſtatu mea ſit Monurchia, extrema] ſ n 70 0 irate eri- imo, rebus ad vitum pertinentibus refertimo, „item fortuna atquc neceffitas, ad quam reda ſru umnue k plantaru ſerace pofta , e Rliam, 2 „ Stum ſit Regium meum Patrimonium per mi- Phn L Jelc Pohira et, dcirto rein Patia Vallis audit uberrima. Fnlandus in Eforia gente mol litares præcautiones atque aſſiſtentias, quæ ne-Fſo. Matimo „ ceſſario fieri debuere. Omnino id una cum Selie hbicut eaut 0cat nbihn n rius inmn & delelr. Aegambius adductis hiſce „ pe Paterni, qui jam huic Regno Vice Regis Cluweri verbis! lutia Citeronit oppidum Bicilie * breſt. ad quem proc Sent e inſne, hec ſubjungit: Recordari ſuhit horum ver- „ Præeit, ad quem provoco, & ſicut opem ve- zee n dee „ ftram fufficienter valde exploratam habet per ꝰih UeeMont) Luti ct iuſe Ctccſots 4 ℳ % „ continuas aſſiſtentias felices, commendo vobis, dici- „ illi ut auſcultetis tanquam mihi zelo iſto & — —— „ affectu „ QUem de vobis ſpero, quemque in fl- F. 2 XVI. P. 214. corruptum C⸗ 3 milibus caſibus . ubi ſeſe obtilere a veſtra ceronis ocum, quo Plutiæ meminit, Fintiamque legi opor- obedientia benigne ſum expertus. tere, contendit: cos quoque in errore verſari, ibidem di- 8 15 cit, qui Plutiam Ppiaxxam eſſe volunt. Quo ipſo tamen VO EL REV. zris ei nomen tribuit. „ ſpecialioribus meis juſßs intelligetis ex Princi- —.— —— „ * —— — „ — * 3 — — — —— — — — — — — — — — - — — — — — — — — — „—— — — — 3 * * —— —— — 2 140 Mores Plu- tienſium. Varii ſunt howines pro cꝙxli ſolique naturam diverſa hominum generare & a diverſitrate regionum. Proprieta- tes Plutien- ſum. Franciſcus Niger. 141 qui cum in monte na ignis ilius indagare veller 9r J. P. GRA RANDE dicitur & Inſignis ei cognomen tribuitu, qubd Pa- pias per nobilis, præcipuus, glhripſus, magnæ famæ explicat, ſtriptoribus antiquis id in ore fuiſſè pſ⸗ zum, ut eam Inſignem, id eſt, glbrioſam, nobilem Præcipuam magnæque famæ appellarent. Plura adhuc alia cognomina Pluriæ tributa ſunt. IMud vero FIDELISSIMA, quod Carolus V. Philippus IMM. & IW aliique ex antiquis Regibus ei impoſuerunt, ſicuti ex epiſtolis fupra adduẽtis cernitur, reliquis omnibus præſtantius eſſe vide- tur. Multis de hac fidelitate Aegambius diſſerit, concluditque: quemadmodum nulla major injuria & infamia, quam rebellionis crimen, urbi poſſit inferri: ita e contrario non ampliorem cogitari laudem poſſe, quam deliimæ nomine hone- ſtari. C Ap Morer Plutienfum. O mores benignus cœli adſpectus, habita- tioniſque amcœnitas in Plutienſlus informare queat, ex antiquioribus novimus. Frauciſcus Ni- Ler ita in Hiſoria ſcribit Plutiæ Plutienſis acuto Vunt ingenio, ſuſpicaces, malitioſt, exiſtimationis cu- Pidi, Adulatores?, ſuperh, ia ut nemb cedat alueri, vourum yerum udioſt, inwidi, ad vindictam pro cliwes, facile irritabiles, iracumdi duabus utuntur linguis vernacula & Situla: in agyo ihenter vivunt, & opibus numiſqus conſtruendis admodum incumhumt. Idem alio loco ſic: Prolemæus, inquit, infuxum lere ingenia adſirmat. Quod plantarum exemplo con- Nare ait, quæ in alias amſlatæ regiones antiquam indolem amittunt. Nint ßeri, ut uæilet civitas, pro rerfæ & ſoli natura, ſui; vitiis & virtuibus pe⸗ culiaribus dedita ſit. Hac lege nulla ſoſe urhs exime- ve potet, neque noßtra quoqus Plutia, quæ Fliis ſiis iMos ingenerat mores, qun ſalubritati & honitati abris, uam plantæ demonſtram, reſpondent. Cum meridionalis ſit nutritioni eſt adcommodatior; unde Perunque Plutienſes corporibus ſunt magis grandiori- lus quam minoribus, colore Pavo, ingenio arguti, in Ioquendo callidi. Subtiles ſunt in ineniendo, pru⸗ demtes in gubernando, in omnibus ſcientiis verſati, diſcendi cupidi, omnium artium periti, ad mih iam procliwes, peregrinis amici, ſihi ipſis inimici & in- vidi, ad inferendas injurias faciles, ad ulriſtendas ſaciliores. Ruſtici ob ſoli abundantiam, victuſyue co⸗ Piam ferociores ſunt, &, ſiws quod aduentia, we ingenita ſuperbia poc producat vitium, parum alio- rum Vationem habent. Hæc Franciſcus Mger. Ae- gambius alia quædam adhuc ſpecialia narrat his verbis: Ingenium, naturaliſhuue Blutienſum inſinttus ex climatis Zonæque conditione, ſuh qua nohra ſita eß Plutia polique, ut in pleriſque regni urbilus, emi- nentiori elewatione imtelligitum. Quamquam vero no- Nrum aßrolabium eas uumguam obſerwationes inßitue- ve poterit, quales in hoc negotio mapuus ſocretorum naluræ indagator, Panciſcus Niger, civis naßen, arcana penit, cuÿuſce Hazellus honbrißce meminit, iuſtituit miſis 1amen obſerwationibus eus Arolagi- cis ea fantum ſeferemus, quæ magnus ille vir in ſua Plutiæ Iſoria de ciwium ſuorum moribus prodidit. Anguri ſunt, inquit. Quam certe patriæ Jaudem con- Nrmair Frater Burtholomæus Plutienſis, ex fami- lia F. anciſti) arguta illa veſponſione, uam poſ Sculas veſperas ad Carolum Andega venſom a iculis miſiu huic Kegi veddidit: de qua ſuo oco ditemus. Auæ ſdes Plutenſum ſit, ew variis caſthus mauime in ſœderihus cum ohanne PByancoforie , Nogerio Slavo Conrado Lancia & aliis initis intelligs po⸗ teſt. Militiæ udent) ut illi, qui a Græcis deſten- dunt militibus. Hæc Alegambius. Quæ quidem PILATIA Nova, S&c. 92 Anobis ſufficiunt, qui Hiſtoriæ legum tenaces & bona & mala hoc loco collegimus. Platia Locu Fervitii Malitari. bundantia ad vitam bene, robur ad ſecure, amœnitas ad jucunde tranſigendam invi- tant. Quæ omnia cum in noſtra concurrant Platia, mirum haud eſſe debet, quod nume- roſos ſæpe exercitus aluerit, longas difficileſque obſidiones ſuſtinuerit, Regum ſæpe numero præ- B ſentia, uti diximus, honeſtata fuerit, in horum- que gratiam conciliatione ſua non paucos redu- ſRerit. Sic cum Anno 1393. Rex Martinus & Regina Maria in Pluti commorarentur Caſtel- lo, veniam ſeditionis admiſſæ Calatageronenſbus impertierunt, quod ex diplomate in Calatagero- nenſ tabulario adſervato lquet. Quoniam vero ogerius Comes Platiam armorum quaſi domicilium & ſedem eſſe volucrat, conveniens erat, ut in 2, cum ab omnibus præſtandum eſſet auxilium, quod Vervitium militare Ficuli appellare ſolent, exerci- tus communis luſtratio fieret: Aegambius ſequen- tia de hac re habet: 1 Pa ſoli huſus eß ſertilitas, C ut prpterea evercitus vulgo il Iuſtrari ſoleant, Ser- viii miliraris tempore, præſentihus omnibus regn⸗ feudatariis Printipihus Dicilus, Marchionilus 1 42 Comitibus, Baronibus & Equitibus. Vaque in regno (verba umt Jo. Antonis Tigonæ in Mngularihus ſol. 44.) Ficili in patria mea, ciwitute Plariæ K cum h oh ejus maimam ſertilitatem congre- Lantur omnes Comites, Marchiones 65 ehqu feudatarii illius Negni, ui ad militurs ſerwitium 1e- nentur & Iooatores ewigerent immoderatum pretium * de mandato Eucellentiſmi Pyoragis fuit dtermina- Ium prerium, Scc. Idem Jo. Antonius Tigona re- tert, quod, licet comitia regia in Siciſin deſie- D rin, Plutiæ tamen honos ille militaris regius man- ſerit, & in ea ſæpius Serwitium illud armòum con- venerit. Anno 1794. d. 12. Feprembris in plani- ſtie montis S. Hppohti congregabatur. Anno 1627. & 1636, in ipfa idem Plutia indicebatur. Anno 1647. in valle Netina coneniebat. KHt ſæpius adhuc Pluria equeſtrem Ficiliæ ordinem iſto cum conſilio congregatum ſinu ſuo excepit, ut ex aliis, qui fufius res iſtas enarrant, intelligi poteſt. Magſtratu S Trihumaliæ. uſtitiam Plutia per tribunalia ſua adminiſtrat. Teuiun criminalium tribunali qui præſidet, Capitaneus dicitur. Quæ quidem dignitas ne- mini, niſi illuſtri loco nato, & Plurienſt quidem confertur. Solent vero ad majorem auctoritatem conciliandam duodecim eum haſtati præcedere. Habet hoc tribunal miniſtros ſuos plurimos, ut Conſiliarium, Judices, Fiſci Advocatum, Nota- rium publicum, omneſque, qui his adhuc infe- riores ſunt. De omnibus vero cauſſis, id quod maximum, ſive urbanæ ſint, ſive ruſticæ, quæ ſad illud deferuntur, judicat. F Præter hoc Juratorum ibi Tribunal eſt, in quo ſquatuor funt nobiles, qui res urbis moderantur. Ipfam illud Majeſtarem repræſentat Regiam & magna propterca auẽtoritate eſt. A ſervitiis ejus 1 Aa ſoli ujus eſ ſertilitas.] Alia itaque, cur exercitus ibi luſtrenter, cauſſa eſt, quam ea, quam paullo ante auctor adtulit, quod nimirum Comes Rogerius armorum in ea domicilium eſſe voluerit. Alegambius & Tigona fertilita- tem tantum ſoli memorant. . ſuie lis. Jul 20 m x ke 93 Lin. II. Gap. XII. Macsrawrus Er TnmMAia. 94 gin ſunt non folum togati clavigeri aliique inferiores A gambius ita Kuris & agri cuuſas ſtutum irihunn) oh- J miniſtri, peculiari diſtincti veſtitu: verum etiam ſervat, qubid del Barrigello dicitur, cuique Capitu- capitaneus . virotum. octoginta virorum conſilium, quod quovis anno neus armrum, ut vocant, præſdet. Magna hoc in atmotum. litarj 143 via Erurii ita dicta, partim ex nobilibus, par- xniture &5 honore verſaum. A ſerviii cjus ch- r tim ex populo deligitur, ab co dependet. Con bors eguitum, Conliurius, Notarius puhlicu alique ad ſecur ſilium hoc tanti quondam habebatur, ut omnes miniſtri, uos ayhitralu ſuo eligit, ſunt. Hhet endam im vchementer in illud cooptari deſiderarent. Ad- erem ſuum, uriſuitionmque per tum vallem concum eo, ut plurimi etiam nobilium, fi in numero MWerinam in agyo S exma illum ewecet. Nod primorum illorum quadraginta, qui ex eque Eit adhuc Pluriæ tribunal Magiſmn urati, qui Magiſer diciſe 5 ſtri deliguntur ordine, locum non reperiſſent, cum collegio omnes cognoleit cauſſis „que ad joretus. umero 6 ſpius in quadraginta illis popularibus Senatori- ſadminiſtrationem officii omnium juratorum per in bus locum non recuarent modo confilii hu- totam Vallenu Nerinam pertinent. Sunt etiam auco 3 jus membra fieri poſſent. Id quod ex antiquiori huic, ur reliquis trihunalibus, neceſſarii miniſtri. Marn, bus conſtat conſilis. Omnes hi Senatores una cumB Hac hodie utitur Plutia prærogativa, co quod uur S Juratis in magno illo conclavi, quod rempore, in feudum conceſſa ſit Veuſano on, el. Marchionus de Peſtura Pro Regis, exſtructum eſt, viro⸗ cujus ſummam integritatem & prudentiam Sonepilu congregantur. Ibique de rebus ad publicam & univerfa novit Ficilia. — en privatam urbis falutem pertinentibus præcipue Quod ad Ecclefiaſticum ſtatum adtinet, præ- vicarius. am ver conſultant. Sunt & huic magiſtratui peculiares; ſter vicarium Epiſcopi, curiamque ejus, mini- 144 donicilum milites aliique miniſtri majores minoresvc. nter ſeu Gommiſfarius S. Inquiſitionis officii adeſt, utinen, uder ci. Floret etiam cauſſarum civilium tribunal, ofi magna dignirate & auctoritate præditus. Præeſt ꝗarr. lum, quod cialibus ſuis, Judice, Notario publico; aliiſque huic muneri hodie Autonius Chiaranda, Plutien- ci. , exerci- minoribus inſtruẽtum. t Cageneſ patre natus, qui, cum omni- iu ſequen. Judieium Quartum tribunal eſt judicii, ut vocant; Ap bus fere dignitatum civilium gradibus perfunctus ſe abpellatio pellafiomum, quod etiam ſeparatam habet cu- eſſer, fallax decipere ſeculum conſtituit & ſa- lunt r⸗ riam. cerdotium amplexus eſt. Fa vero prudentia & bur nn Seerem Quintum, quod ſimul perpetuum eſt, Ke- Cquitate hoc exercet munus, quam ex merito dini nn gium vocatur Secretum; cujus eſt de omnibus, plenius deſcribere ad alios potius, quam ad me, e in nn 4* quæ ad Regis patrimonium pertinent, diſpicere. fratrem ipſius, pertinet. F me potiſſimum, ut viun ſ Et hoc quoque ſeparatam habet curiam. hunc laborem in Mari ſanctiſimæ, ariæque i poſtulat r ſi interius res urbis cujuf honorem ſuſciperem „inducit, ſuaque poſtea li- S dam bene curatæ ſint „agri ctiam & corum, quæ beralitate, ut formis deſcriberetur, effecit. eenxtra illam ſunt, ratio habeatur. De noſtra Ae-1 mim, TP T u e- 0 161. uctore nem iſto + „ „ epit, e „melig e Scietate Veſu. ur. 0rs, quem fibi qui- D gemmis totum contectum inter res pretioſiſfimas S dam imponunt, ſcriben- in arca adſervaverit. Cæſar commentarios, quos di labor in poſterorum cum cura elaboraverat, propriæ pæne vitæ an- dminitru. cedir ſepenumero com- ſteferebat, ſeque, quam jibrum „undis ſuffocari u prrſdet, modum, quibus ex alie- malebat. Quocirca altera manu extenſa volumen lignitas ne- nis udoribus magna ma- extra aquas ſüblatum tenebat, altera & ſe, 8c il- quidem ſcitur delectatio. Ipſis ve lud ex undis liberare nitcbatur. Laude, inquam toritatem r ſcriptoribus non mi- ſnon privandi ſunt ſcriptores illi, qui & ſe & præcedere. nor e co la᷑bus & gloria, alios æternæ commendant memoriæ: at hi ta- rimo, ut paritur; & eo quidem men majoribus prærogativis & encomiis digni m, Nota- ti felicius, ſiperſ ſſunt, qui non de mortalibus leviſque momcnti dhuc infe- ſe ad poſteritatis utilitatem promovendam com- ſæculi hujus rebus commentantur, fed ccœleſtium id quod haratus ſit. Aliorum etenim virtutes & facta Omnium vero maxime laude digni funt, quando illuftrem, de qua commententur, materiam ſibi ſumunt, ex qua ipfimer ſimul illuſtrantur & in- clareſcunt. Ita de Homero novimus, quod ob res Græcorum heroum egregie & e ditas tanti ab Alexandro M. habitus ſit, ut eum 1 de Homero.] Novimns & ex plurarcho d⸗ Fn Alexandri M. Plin i Lib. FII. c. 29. aliſque veterum, dum exponunt, ſeipſos immortalitati conſecrant. heroum facta enarrant. Omnes reliquos longe pott ſe illi relinquunt, qui de ſuprema omnium 146 Domina, ſanctiſſima Maria, ſcribere ſuſcipiunt. Quæ ſine dubio cauſſa fuit, quare ſummi homi- nes laudibus ejus libros ſuos amplificaverint, ex ejuſque memoria ſcriptis fuis famam & memoriam conciliaverint. Ut ad noſtrum ſpeciatim acce- damus negotium, non ſine longo jabore multi de miraculis, celeberrimæ imaginis F. Mariæ bene- ficio, quæ Comitis Rogerii fuit, & Pluriæ cuſto- dirur, patratis expoſuerunt. Ut alios præter- Alexandrum Jiadem Homeri in narthécio pretioſiſimo, in- mittam, inſigni cum laude hunc volutarunt la- 5 ſ 2 „ „ . 5 1. — ⸗ ₰ ter ſpolia Perßea capto, circumduxiſſe. pidem Malarerra, Jobaunes Candiſia, Frephanus — I. P. GRIAkAupk PLATIA S 4cka, ec. 96 Vallenßs, Vyaier Pyoſper, Johannes Berto, Han- A Pei hoc pacto gloriam, Fihrun ciſtus Jeidi, Antonius Verſo, & poſtremo Fraterj fummopere promoveri po intelligebat; Marcus Algambius, ex ordine reformato S. Fan- quod virtutem non ignorabat — emn n ciſti: quorum legendo veſtigia ad pleniorem ſregno illi inauguraretur iüt ſi eorum, quæ in hoc libro trademus, notitiam no- eſſe, certus — — bis etiam pervenire licuit. Quod itaque in ho- quod animo volvebat, ex equi ſtatuebar, vexillum norem & ſaudem cedat Sanctiſſimæ Dominæ no- expeditionis antiquo ritu Comiti mittebat, pluri- ſtræ, Mariæ, puriſimæ Dei Matris, quæ ino- miſque exhortationibus non orabat, aut ſuadehat, pulemiſſima PI. AT IE urbe, 1 non armorum ſſed prope, ut proficiſceretur, cogebat. ObſerLi ve- amplius terreſtrium, ſed cœleſtis benevolentiæ vandum eſt hoc loco, antiqui moris fuifſe (idihuntræ copiarum domicilio, coli & honorari voluit, quam quod hodie quoque obſervatur) ut, bel- & protectione & patrocinio ſuo dignam judicat,] ſlum pro Dei & eccleſiæ cauſſa proficiſcebantur, rebus adverſis tuetur, proſperis ſuſtentat & or- ſà Vicario Chriſti benedictionem & fimul vexil- nat, nec non celeberrimæ illius imaginis, a Divo Bſlum expeditionis aceiperent. Ita Pius V. Anno Luca depictæ, & a Micolao . Romano Pontifi- ſ1771. Vobanni de Auſtria cœruleum tradebat ce, natione Bungundo, invicto Kogerio Boßo Nor- vexillum 1 0 ErMX depiẽta erat, Cuſus pedi- nanno vexilli loco ad Ficiliam a Faracenis, jura- bus inſignia Pontificis, Regis fhaniæ & Reipu- ris ſacrorum noſtrorum hoſtibus, vindicandam blicæ Veneræ ſubdita erant, teſtibus Campano Tib. donatæ, de prodigioſis victoriis ope ejus reportatis, . S Carnoval Tib. J. Hſor IMM. Similiter donec tota recuperata eſſet Sicilia, & qua ratione Alexrander . Meodiolanenſium Puci in Afros Wo- hodie adhuc Pluiæ conſervetur, ex inſtituto jam venti vexillum dabat, Gregorius V. Koherto Gui- tracahimus. Mardo, Urhanus Boemondo. Quamobrem hoc Diimus ſuperiori libro, qua occaſione Mr-j jetiam in negotio Nicolaus U. non modo ordina- manni in Naliam venerint, quodve multi Ponti- bat, adjuvabat & incirabat ad bellum contra ſices antea de Sicilia a jugo Faracenico liberanda] Saracenos in Sicilia ſuſcipiendum, verum etiam, ——— — —— . ———— — S — —— 2 — — ——— — = diligenter egerint. At divina providentia hunc Nicolao IM honorem deſtinaverat, qui, natione videlicet Burgundus, Normannis in primis fave- bat, copiis benedicebat, gravibuſque, efficaciſ- ſimis & ardentiſſimis exhortationibus inſtructos ut Pontificem tam præclare in magnum Mogerium animatum decebat, vexillo ex more antiquo tra- dito prudentiam & virtutem ejus inflammare ſtu- debat. Franciſtus Ahara ita hac de re ſcribit: Hæc ſumt, quæ conclamata Kogerii militia in me⸗ ad expeditionem allegabat. Idem Pontifex, di- dio zulimus Vacro vexillo Pontißcis ilufrata. Alibi:iun vino veluti ſpiritu actus, prædiccbat, non ad Hro mumere legitimæ vitoriæ dedit vexillum. Bon- conitie ho- — — —— bellum, ſed ad victoriam eos proficiſci, vexilli- que loco prodigioſam magnæ ccli Dominæ ef- Vglius: Mehinam, inquit, delatus terram cum co- die Puiia. Piis petebat, vewillumque plantabut Pontißcium. Nec üigiem, Lucæ manu expreſſam Nogerio donabat, Nuæellus & Octawius Catanu diſſentiunt: nago cujus ſub patrocinio nullum eſſe dubium adſeve- deiparæ Platienſis, Auod vexillum ꝓyætulit inclitus 147 rabat, quin tuto iturus, Ficiliamque, Saraceni Comeß Rerius adwerſi impios Saracenos. Ft ali- Micolaus 11. vexillum expulſis, occupaturus eſſet. Nogerius deinceps in tantæ benevolentiæ memoriam ſuorumque com- moditatem, bello finito, urbem ſpeciatim con- ſtituebat, quæ Mariæ ſedes & armorum eſſetdo- micilium, & in qua inviétum hocce vexillum, Normunnorum præſidium, in regni defenſionem conſeryaretur. Hæc, inquam, priori expoſui- mus libro: hoc vero de glorioſo iſto vexillo ple- nius & data opera diſſeremus, hacque ſimul oc- caſione ſacra, quæ in urbe Plaria ſunt, deſcri- bemus. Nicolaur I. P. M. Tradit vewillum Comiti Nogerio. calamitatum memoria, tot cruenta Jprælia, tot Imperatorum & Principum opes fruſtra adhibitæ, dominium regni toties, cum profligati jam eſſent, a Faracenis recuperatum, & alia aperte docent, quos in hominum, Princi- pum maxime, gloriam Dei & fidei propagatio- nem quærentium, animis motus ad miſeris illis ſubveniendum pietas excitaverit. Quantum ſpe- ciatim NMolai N. Pontificis deſiderium fuerit Uon go Siculos Cprißtianos fervitute Faracenica liberandi, cum multa alia, tum exhortationes imprimis ad Kogerium vexillumque ipſi in certam Siciliæ oc- cupandæ ſpem traditum, haud ignorare ſinunt. Auctor Vitæ Nogerii Lib. X. de hac re ita diſſe- rit. Studioſiſſimus gloriæ Dei Pontifex, occa- ſionem adeſſe ſentiens, quam anteceſſores ejus tantopere efflagitaverant, non tam facile eam Prætermittendam eſſe exiſtimabat. Partim quod; Nos armorum amylius.] Auctor hic denuo ad vocabulum Italicum: piazxa d Armi alludit: quem luſum ſfermone Romano exprimere non licuit. . ginis, u vewillum, Sc. heroinam in vexillo depictam confugere. explicato victoris potius, quam præliantis illud Pontificis experiebatur præſagium: ctoria ſequebatur. lectis eum ſine mora ad expeditionem ſeſe rat, dicitque, ſanctiſimam imaginem pri igno vinces. In cruento deinceps ilo prope Ce- ramum prælio, cuncti milites in haſtæ vexilli ca- pite crucem ſolis inſtar fulgentem viderunt; ſta-lium. timque hoſtium fuga & Marianorum militum vi- bi: In Platia celebritas ſactæ imaginis diwæ vir- Atque hoc firmum certumque Comes habebat, vel univerſum terra- rum orbem a ſe expugnari poſſc. Quare &, Bonhglio teſte, primo cum Faracenis congreſſu nihil prius habebat, quam ad ſanctiſimam cœli Quo inſtar, præſens confeſtim ſentiebat auxilium. Meſnam emnam primo adpellebat haud ampliorem, quam milleRogeri⸗ ſeptingentorum peditum ducens exercitum. Ve-venit eun 1700) mili- rum tamen tremebat ad conſpeẽtum ejus Sicilia , tibus. Suracenique terrore concutiebantur. Simulac ter- ram attigerat, tremendum illud plantabat vexil- lum, (in felix poſſeſſionis augurium ,) conſen- tiente confligebat exercitu, vincebat, verumque In Poc 140 Prope Cera- mum prz- Maurolhcus, diligens rerum Ficularum ſcriptor, diſerte narrat, Meſumenſes illos nobiles, qui au- Kperiss adorat S. xilii ab eo impetrandi cauſſa Comitem adierant, Mariau. precibus eum vacantem coram imagine Don noſtræ inveniſſe: expoſuiſſe eos ſegationis ſuæ ſummam, Pontificiſque litteras exhibuiſſe: his ominæ adcin- xiſſe, certum, ſe a Deo & ſanctiſſima virgine ad injurias divinæ majeſtati illatas ulciſcendas voca- ri. Idem auétor Vitæ Rogerii, Perrus Tiolus ad- firmat. Idem Mauwohcus Lihro I ſic: Nogerius rem lætus Nicolao . Pontifici, qui en Burgumdia erat, commumicut. Pontifem ei belli provinciam aſi- menti mandat, ut inſula potitus eam trifariam par- rirerur. Wiolus quemadmodum vexillum ad Co- mitem deportatum & ab eo receptum fuerit nar- mo ab unl- — —— 3, e n co- die u. jcium. Nec unt: lr nn Etal i⸗ firmum m tetra- uare K, awe wam cœi Mſun Meſiun wille Kogeiu venitn iwm. Ve- 1oo Ficilia tibu u e ntabat vex n,) . U 149 — nnne — nnn * * . 4 3 ſi Recl whn 5 4 7 3 . N * gl jn veil 6 3 6 2 — S —— 6 S 8 S . 232822 2 333 8 — — 5 S 32222222325 228252 2222527722225222222222222 222222 8 22 S 2222 222222 22 2222222 — 6 2122225 3232272222222 — 22²* 3 ² 222 22252* 6 3823 222 222222222222272222 P S22 32 23 22255222222252222222 S 223 8 S t * 353 S23222232882ee 2 225222 222222532 N 2222222 5 ietee55titteteeteeeeeeeeee 22he 222 6 232222225 25222 32222 2222 — — 1. * — ** 2* 2222 Snrnrrb2 * 222 S 2222223223552 3 222222 325322* 222 3 2282 . 3 2 3 2222 *35 2222 8 22252222 22 22222252 22222*1 8 32282½ * 2 5* — — ² 28225 222222223 22228 22 5 52 5 3 2 — ² Se 2 ebbnnn 2nn55 Se — Se — . — 2 2 en 25 Senbr 3 S 2222*8 . 6 eeen * Seneeesn — * 6 — — 25 * 2e 2 2* . — 111 222258328222 8 S 2 Sr 25 — Sn See * — — —— — b . 2258222 — 223 * T 2223 22225 23225 2 3 * 353355 — 2 S 32² 253 — ——— —— — — — eenn „ 3 7 6 SSnn — —— —— * * ennnkRnnn 6 Se — k — 6 1 —+ S — . 4 Num — ——— »sn. — * ben S 2 zein Sbr 5 1 — — — bnnen * 2 * 6 1 — eeekRennn 1. — 5 — —— 35 8 re 8 2 2 * n ² 222222222252 4l . 8382c n enn 3 * S e 3 S Sbbene Surnnn 6 n — 8 — ennan — * — S . — S* —+ — S W 222 222 S 2 S5222 2222 3 * n 5 23 2 2 . * S — 2 r 3 — v — — — — S S — d —— — S S . — —— — 2 2 Se — . — 2 S222 it eenea 25 , — . — en ji en S i Sreennn tkn n Peneeeeee S —— * n 3 en . S N * — * sn . * —— S S 4. — — — en n 3 — — 55 — nn ji — esbebnnnrs 222 13 3 enenee S 3 — Sen S . W 5½ — . —— — — 3 iien 31 22 5 ** Seeee 2 es 22 1 * rnenn — — 8 5 Snen 3 2 ſ S Snn Sernrn S SEn ie — — S 6 — 1 nnRnnn — en . 3 — erennn ſ 2 ennnrnene 3 5 3 — ſesnrnn — † 3 n * 4 eee 3 3½7 — 3 ee — 3 tt 6 * 55 * * ann 2* + en* — Sen Se * nn „e 2222*2 — — 8 — —— — — 7 — — S — — — — — nnn SeRnn eeR eSeernß annn 3 S — — — — —— — — 222222 * S5 222 — 555 r 8 8 — 5 — — — — S — — — 5 esn G sß nnn H — — —— —— — — — — — — — 8 8 235 enn 5 2* —— — — — — S — 3 2338 322325553 222282222 3* 32 — S 2233 111 . * * — 225 1 SSSan S3553* ——— 2 — ennne 8 3 2 SeRnenn 8 8 — — 55 SeRe — 2 2 SSr n 8 * 2 S55 22 3 S22ri 5 . * 2 1 er 2222* 525 — i Seennnnnnn + — S —— ——— . — — „ ** — 22½ 35 3 „ — Seänen ² 22 3 8 33 8 . — S 223 22, S n 11 Snn 3 * . — — S L S * nen ennn S 3 2 Sisns „ S i *n S — — k —— esn bn*n — 3 7 bwn — L *2*5* — 3nn 8 — 6 , * Sebehne . * — 740 5 B . 3** ² 3 bi —— * 3 — 5 — . . S ei S Stiinn * Setnennn Sn enrn Sra 22521*5 nn B Sn tn — — — 8 bnnn S —— t . — S 8 . 2 — * 22255 * 5 — 3 35 S nn . Sii Senn 233 S, nnenbenn eni esbe eEzE n nRnn eäb ßieine isiiinee ee —= —— S S , S „ 2 2 — S . xic . 31735 25* ndn nus — — „ S S — — — . S — S + 2 8 S — — — S 8 — — 2 S enbenr, S 2 — — S S 2 abireenR ssbttbeenerenn eäneeeeee Sbeenaeee — — — — 8 S näbeebnenseesn iiz — S , Ssön —— ii — 5 . — —— ₰ 2 —— 8 5 23* Sberen 2nnn 2 W 8 „22n —— 3322225252 ne * ii — „ —— 2 — 2 * 2 3 8 5nn 27235 2 2*3 322 nnh ⸗ 3 S S — , 2 — — —= . eennnn — 2 2222½225722222725252373272227272252532232225 33* 32 3 — — —— S — — 2 — — — , 35 —— — — — — — — — . 5 335557 55 36 353 3355 3252 ** — 3327 Sazennn — 2, — — — S — — . — 8 — — — 2 8 — — ———— —— ² S . S— . *223 W 2 —— S3555 „ S 2225 52 — — — S S S —— — — 5 — — — — 222 S — — 222223522 — — — 2 . — — ———————— Tmago DRT PAR Platiensis a olm VaxcMunm C Rogern — S — ———— — —— — —— ——— ——— — 7 N 5 Li3. MI. Cay. I. PokTiEx VRxnLuat CohMr Donar. 98 necipit univerſo exercitu ſalutatam, poſtea a Comite fle- A piphunii niliudinem „idelitet colore waginem. xis genubus receptam eſſe, qui, novi inſtar Macca Ticun referente, Matura ediocris potius, Auam ew ni bei, non ad bellum, ſed ad victoriam & trium- cœdens eſ, apillo Vavo, oculis acribus, Vufawas phos, & ſimul ad regni Sitiliæ poſſeſſionem ſeſe amuam oleæ colonis pupillas in eis Pabens Juterei- invitari cenſuerit. ia iuſern & decenter nihra naſus eſt ei longior la- — In vexillis, quæ, ſicuti diximus, ad expedi- ia orida, Fucies non vunda, et Ahlta Jed ali- n tionem quamdam tradebantur, ſemper imago — longior, manus Muul & Aigiti, longiores, qudam expreſſa erat. Call in fignis antiqut omniß euxher, uibil in vuliu ſocum rus, teſte Pieris T. XLM aurcam gerebant ſrahen, ſo humilitatem præcellentem, vehlimema flammam, Kmani aquilam, five draconem cum A ipn gehavit colris narir? comena Fere argenteo capite, & effigiem Cæſaris: videlicet, Auod c hunc Jactum capitis velamen Mendit. bæe ur milites, viſis hiſce ſignis, five draconum in- Ahipbawiun 0i Au ambitus altitudo 74 ſtar hoſtibus metum injicerent, ſive tamquam an bulæ Vin Paimorum Auinqu & laritudo cubiti quilæ ad Pomini fui conſpectum feſtinarent & ad B paulo minus menſura concluditu. ecials ſomper ꝓri⸗ victoriam obtinendam accingerentur. Pariter inj vlegium zſfiuß enituit, u⸗ iuuentis animus eltaftur, hoc Nogeri ſanctiſimæ virginis imago erat, Do- ſhetularor deſeiat & præ dulcedine vommoweatur pen minæ noſtræ, ut ex numiſmatibus conſpicitur: aius exanmetun) & ℳ qu id exiſima volueyit niti- Rumiko- in quibus litteræ hæ: ROGERIUS COMES, cnteri/ neſci⸗ Auid Aiwini vigoris ine, & arius Steüe s. leguntur, & ex altera parte Comes cernitur cquo ad ſuleonem lumina vultumque ſulmittere 1o vcctus vexillo, in quo imago virginis eſt, hu. narur, o6 4 Wnhant fuma eßßz ultifofmiter ap- meris impoſito. Confirmant idem Paruta S in exmplaribus a4 Piloribus Vemper diver- Franciſcus Niger. Vegerius Lihro T. ſcribit, ſigna VMcar. Pueruli efu rum hies, tum atus Aul- idcirco in exercitu fuiſſe, ut quilbet ſine confu- ciſimi Vunt cuus neßas (licet ſins matu) zimo- ſione in fun detineretur cohorte, ordinis partim; ſyen inutit. ¶ Ar vingo mater parum vaput inclinans cauſſu partim ut juſtum laborum militarium præ Wdentem hliun, nore Cycorumn inuum ſnhraſh Premium mium meritus quisque acciperet. Quod ſi ſignum Mentat a Peciusʒ quppe pendente demtera, niſtra ta- miltum. amittcbatur „milires illi, quorum in loco illud C uen Peiparæ ſaniti capitis velaminis arripit pantem. ſteterat, ſpe præmii excidebant & infamiæ fubi- Cur dutem iu illi duabu Vphærulit ſangunein, vel bant notam. Quare ſæpius Romani duces ad ex- hotius anci binc inde collatoralibus aureis litteris da- plorandam militum virtutem vexillum medios in erur M. K. 6 iu ſuſro DNI. qucd interpreratur . hoſtes deferri jubebant, ut ad ejus defenſionem MA EA POMN. huc u ignoratur. De angelis 172 milites accelerarent, majorique ardore hoſtes ad- demum in ſublimi parte vxili uuriuſque lateris auri grederentur. Hic glorioſus Rogerius non ordinis Vammeis diadematihus S viſu mirabilis pulchritudi- modo conſervandi cauſſa, inquit iolus, ſed in u detum Pauliſper potius, quam mſtram ſuh⸗ Vecllun prælii vehementioris adverſus Faracens incitamen· ittentibus & porrigemilus adhut incertum eſt, utrum a Comie . portatum. tum, & ut promiſſum coronæ Siculæ præmium hamt ve⸗ Vectant Lenua au dſcendant, vel adſcendant, impetraret, ipſemet ſemper manibus ſuis vexillum um mittamtur au rewertantur, recipiamt vel an porri- ſanctiſſimæ virginis portabat. Quod etiam ex aut pyut intuenti vmnia paent. ¶ de glorioſo vexil- numis vidimus, qui æreis linguis in omne tem- o illo ſant, qu norure potui. Vals & Meum ewora pr pus herois hujus memoriam loquentur. D ue. Ex alturi diciæ J. imaginis coram qua adpu afto. 3 „ eſt, eſſe quoſdam, Die 13. Augufi 1623. Pignitaris ver meæ virolau1. qui non Molaum U. ſed Uhanum I vexillum D. Zultbaſur la Monaca D. Theſaurarins. 173 hoe Comiti tradidiſle putunt Anno 1085. Verum Dicit Epiphanius triricei hanc imaginem co- lum tradit. maxime falluntur. Fo enim tempore tota fere jam ſloris eſſe; & certe co noſtra colore eſſe videtur. Virilia ſubacta erat, expeditioque, quæ Anno 1079.] At quoniam tot annos in terra ſepulta jacuit, tot- cœperat/ prope finita. Teftantur hoc Barmus,] que deinde luminum fumum ſenſit, obfiſcata ali- Havius in Falia illußrata & Leander Alerti. Fla- quantum eſt. Ex Annalibus novimus, materiam, minius refert præterca, inter Nicolaum & Ulanum in qua depicta eſt prodigioſa hæc imago, ſericam i⸗ Ceterum hic obſervandum eſt, ef nerium; Gregorium, Clementem, Vioremn,qui- r0 quondam contra carus fuit habitus. Olim ænm bus ſpatio XXKVIII. annorum elapſo Uyhanus de- ranfa eyut caritas, ut auro rependerit, uti Vawiu mum N ſucceſſerit. ſ ſeribit Licet vero propter Evangeli- — 3 1 Faſius.] Fau us le; ebatur; ro uo 3 5 re Onere We re ſe ent valde alamus noſter lepis monenti rebus adſuetüs; avbito E atramento, nubis inſtar, citius pulcritudi- 3 cabitis.] Vix dubito, quin Janum vclamen 1rns iſtius ſplendorem obſcurare, quam penicillo! kesendum fir projcim. Bpiplanius.] Ne quis paginæe admiretur brevita- quali 2 charta exprimere, ſtem, notandum, Halice hanc Monaca deſcriptionem a Chia⸗ votis ſatisfacere, lineamentaque vultus ſanctiſſi- randa poſtea verſam eſſe: quam omittere verfionem ratio mæ virginis in vexillo hoc depicta adumbrare po- juffit. Inſeruit ei tamen occafione ejus, quod virgo filium terit. Attamen, ſi id pennæ non liceat ut id ad- pectori dicitur adſtringere hos Talici Poctæ verſiculos, 203 curate ob oculos ponat, qu od colores tantum f- ne quid omitteremus, appoſuimus: delibus oculis demonſtrare poſſunt „ pro viribus F 2 * nihilominus iis quæ B atꝰſ 5 lu Monaca J bella 5 5 templi collegiati in urbe Pjutia theſaurarius ſcri- Dunque z' e tutto mio pſit, aliqua ratione illud deſcribere conabimur. j Queſo che ru vaglhegg Infants Dion Verba cjus hæc ſunt. Ut ſacræ imagimis opus, Da me, che Madre ſono, uod Feliciter es auſpitatus ad ſnem uſyle perßcia 5, Sol potrai u ſperar un doppio dono. vrmam ejn in piura varietar⸗. 2 Senſus eſt: Nonne vides, Platia, quam arcte pectori ü- 2 — Tucenſ lium adſtringam. Cum totus itaque meus hic infans, quem Vumma peſrin- adoras, ſit, a me tamquam matre ejus ſola duplicem ſpe- Lam; ꝓrut protriis hiſte oculis ſim intuitus Vodie, rare poteris gratiam. ique adhuc imueor aualiterque perquirens MMo. Eſ 5 F. Vopiſcus.] In vita Aureliani c. XV. p · m. 598. hæœe itur in xyimis ſuper orudo ſerico ad deſtrißtionis E.] abentut: Lira enim auri tune lra ſericj Jujt. 3. p. Chiarsnds. G b 2 6 * 3 5 1 . i 1 „ 15 i 1 3 3 ½ ₰ 6 13 7 1 3 1 1 1 * 3 1 3 4 ½ — 99 P. GntaRAMD E cam paupertatem Lucas ſæpius in tabulis & lintcis pinxerit, ſæpe ceræ imagines impreſſerit, Polidoro Vergilio teſte Lib. V. c. XNU. Conſans opinio ent, Lucam depinviſe ſigurum Meiparæ in tabuli non tamen idcirco negatur, quod non etiam ali- quando, ferente ſic occaſione, panno ſerico uſus fuerit. Id enim in adnunriatione doctrinæ ſacræ Servatoris agebant legati, ut ad eos, quibus præ- dicabant, ſeſe accommmodarent, corumque ſibi animos conciliarent. Quapropter & Lucas in eo- rum gratiam ſuum compofuit Fvangelium, quem- admodum Johannes ſuum in Epheſorum uſum. Il- le vero cum ſæpius in ſermonibus ſuis pulcritudi- nis B Dei, ejuſpe Matris mentionem faceret, pingendique calleret artem, ut penicillo eam ex- primeret, rogatus fuit. Non defuit vir ſanctus his precibus, fed pro ratione occaſionis oblatæ, & temporis mox ceræ imprimebat, mox tabulis & linteis mandabat, mox in Regum, Princi- pumve, qui flagitabant, gratiam in ſerico pinge- Iſabat. Quod poſtremum quidem divina quadam contigit providentia, ut vexillum aliquando & PLaTIA S acRR, c. 11eo A ſa Pontißce Nogeris miſum ad debellandos Jaracenos Viciliæ occupatores, hcut ex priſtorum, quam omndm aſertione, ita etiam fum ew urhis prædittæ, quam ſen eus pyimari Baſilicæ Antiſtitum audoritate Kr- miter recepta omnes couſtanter ciwes aſerimus. Nec ſi pyæfalæ traditioni næſtræ, Platiam aſerenti, No- geri Comitis cnſevare vemillum, in ub Beata Lucenſt manu Colorilus hpus Beatæ vinginis habe- ury ui Deipaæ adhut vienti eſe millimus fer- tur, vel nullo umquam elapſo Iempore extitiſẽ memo- riam habentem contramium ; qub circa reliqu omnes, ui antea in urbe aultoritate aut dorina Horuerunt, ſo in eandem ſontentium pari vonſenſiu dedere ſußra⸗ B gium, prout in eorum mnnu¶ſcriptis Vidi. Wadumtur etiam bellica ꝓrodigia de Saracenorum vrodigia. nece, de Raanuſ yiwis uberrimis, & de urhe capta Panhormi & alia iumumeru mirucula, etiam ſoquu- Platiæ, quc de ipſo non id ſuadent ſolum, (ucd Vupra dilum y%) ſod ahrmare compellunt 6 4 ſeriam a plurius ſumt recenſta. Belli ſcilicet, Iuis, pluiæqus ac ſerenitatis zempore in ilMlis ulerius non immorabor. inſigne victoriæ contra nominis Chriſtiani hoſtes Poro ſupradittis tam Miritualis ſatus civitatis ad- — d Luca Picturæ audor ſw. Neſcio, quo fato, num ignorantia aut devo- Ntione ſæpe contingat, ut res multæ &c veræ & manifeſtæ pro falſis, falſæque e contrario pro veris habeantur. Id quibuſdam in more poſitum eſſe ſcio, ut ſi modo imaginem quandam F. Ma- riæ, quæ beneficiis quibuſdam & miraculis in- claruit, conſpiciant, ad divum Lucam auctorem cam ſtatim referant: quo pacto & veræ ſæpe ejus Quod Diri picturæ in dubium vocantur. Haud itaque ini- Lucæ imago ſt. quum fuerit deſiderium, num hæc imago, quæ Kgerii quondam vexillum conſtituit, talis fit, qualem Hlutienſes ex traditione conſtanter credunt, ſcire cupere. Maxime, cum illi in ſanctiſſimæ Virginis & divi ſimul Lucæ honorem dies feſtos ſumma cum celebritate agant, ſuamque urbem, quæ ſedes armorum eleéta quondam fuerit, pre- tioſiſſimum illum cuſtodire theſaurum, cujus be- neficio Siculis libertas & ſecuritas, Pluriæ ipſi omnium bonorum abundantia obtigerit & obtin- gat adhuc, maximopere contendant. Fxcuſſit vero hoc negotium Antonius Pirrus, primarius regni Medicus & Carolo V. Imperatori in primis carus ſcripto peculiari, quod rogatu Horis Pi gnatelli, Siciliæ Pro-Regis, compoſuit, noſque hic exhibemus. An ¶ Vera enarratio ſchematit Deiparæ, Matricis Ec- Anno 1523. efiæ in patria mea ciwitate Platia; ecellonti mis Præceprorum catenulis ewintius ſem ſans arduam E Perdipcilem & nondum alicufus præii ductoris cal- cutam vehigiis ininm. Nam erſt plures penna con- ciwes Meiparam Schematis, tutelarem Platiæ, perpe- 1uæ memoriæ chmmendarint, nullum amen ad hanc ætatem extitiſe video, qu Prinipum juſonibus in medio adſtribere ſit conatus, prout ego iſe inevitabi- lirer modo compellor. Quapropter Hiritum F. veri- fatis iritum, cujus eſt munus nos docere omnia at- que omnem in nobis ingerere veritatem; Muanta poſt um animi demiſtone & religione inwocatum haheo, 1 & uo magis hæc immorens poſtulo, eo enirius Dei- — contendum. — Eꝛ in primis ſacum Dei genitricis Negals ſchema, uod in primaria haſtlica Platiæ, ſub invbcatione F. Mariæ Maſoris ſeu Matricis colitur, ho vexillum param in yegio ſchemate ſenuper auſpicem precibus Conſenſus omnium. — 1nviam] id eſt, Suſtipiam. Vocabulo ltalico inviare Pirrus pro Latino utitur. Ventiturquan eriam i9 quem diimuꝭ de prodigiis ab ea Veri ſolitis, æus emporalis adtipulatur. Iumo etiam alienigenæ, ui de ipſis edoi, id ita eÿo te- CMamur. ¶ Accedumt etiam nonuulli coœtanei mei, u⸗ um capillo accenſo lumine inuentum fuiſẽ ſchema di- verunt, proul in eorum manuſtriptis poſt Venbrabilem⸗ Hrehnerum Johannem de Candilia legimus: quod in- Vuper obſerware dignum eſt „hoc idem vexillum paullo ante vereris Platiæ deſtruttibnem cum B. V irginis capil- lo quem in ſu cuſtodiam Nogerium Comitem renuſe, autoyitate conut; ſolemmi antiqubrum jur amentò ahe Inventio Monditum fuiſe aque deinceps poſt 186. circiter annos il S in uuiverſali rrius nbis peßtilentia anni 1348. mi yubiliter repertum. Sub die 3. Mafi ve1/. Auguß anni ſequentis quundo incepra eß in urbe celchrari ſlem- vitas Aumprioni; B. Mariæ virginis & ejuſem cir- D cumducene Capillum die 3. Maji uſhue ad præſens. Proditum eß ruſus, Kogerium militia Clariſimum 156 circg annos Chrißti 109ÿ. ilud in PLUTLA collo- Kogerius xſe, Juae impoſterum ah armis ipſius mutato voca⸗ in ꝰulo PLAALAM renuiſe- nec ea, u ex ibris ha- bentur, tantum mihi ſuhdii allatura exißimawi, quuntum ea, e Voce ſeniorum, adhuc in vi- 7a degemtium , Acceperam. Sed trangferut ſo 7ur- oratio in enumerandis, quæ memorata digna poſt Platiam expugnatam ſeri contigerunt· E celelre i lud et Cur eamdem Deus virtutem exemplarihus yiguræ mi- Vuis indiderit, quam Tucenſt regio iſti ſchemati D. raculoſæ. vinginis indidit. ſcio ah aliquilus (quibus aliquan- E do ſpundiſé memimi) id præſtitum, ut ſcilicet ex- emplaria fa, licet haud en Lucenſt mamnu, proinde valde dimilia, feliciter tamen in coruſtatione a- liquorum miraculomum pyopagari videremum ad ma- Lis colluſtrandam S. imaginis gloriam qubd hace- nus ſertur a Deo cum cæleris Lucæ ſthematihus o- peratum. Dmum qud ſchema illud regale numquam ohſtu- yum fuerit, & ſemper in nobiliſimum trophæum a (bri- ianis Jmumo bonore entiterit veneratum, ꝛoſtis eß Pirrus Wiolus, otiam regius Medicus, anni 1472. eßtis eſt antiquus & vwenerabilis preshyter Johannes de Cundilia, aherens ad Piutiam conveniſt Chrißtia- F Ms ex Vemorioribus, tam orientalis, quam octidenta- lis Siciliæ partibus, Vuh Peregrino habitu, ꝓro rece- Peregrini pti & ꝓro recipiendis gratiis ad vota cumplenda id eirco etiam vora ſtra promentes & ipſ Deiparam in ipſ yecolentes, ut apud Peum genitum zyo nolit inteycedere dignetur. Patum Panßormi. Fuſu Ex- ell. D. Heorit Pignatello „ Pregit.. Suh die 1/. Auguſi 123 S Autouius Pirrus, Negni Proto Medicus. Fx hac viri eximii demonſtratione imaginem noſtram a F. Lauca depictam eſſe, cvidens eſt Non enim ſolum ad icriptorum provocat te- ſtimo- 7 iit al vet zl vamento ah- lnreni riſinum16 IA collo othüus libris ba- buc in vi- rat ſ nur. S celebre i- exemplaribu lisun Au ur u ſiliet ex vuſcation tur ad mu- e 101 ſtimonia, verum etiam nunquam interruptam A compellat traditionem, de qua Maſtardus In u troqus jure antiquum probari per maditiunem E fa⸗ mam. Quam in rem Chry/Momi ad Philippenſos verba laudat: Taditio eſt d Wibil quras amplius. Tracirionis Tanta porro vis traditionis eſt, ut Zertullianus waoritts. nullo modo ſuſpectam eam eſſe contendat: Sinu- la ſcriptura dererminavit, certe cunſuetudo corrobora- vit, uæ ſins dubio de raditione manavit. Idem Teriullianus de corema militis cap. 3. Waditio ſihi perſuudet Aubtrim conſletudo conſrmatrix & ſdeʒ ob⸗ ſerwatriu. Auguſinus ait, etiamſi rei cujuſdam, quam ex traditione noyimus/ rationes neſciamus, 177 certam tamen eam eſſe. id qui rem nobis tradiderunt, rationes: at, vcrita- te ejus cognita, poſtea neglexiſſe: quare res nu- da quidem, ſed vera tamen ad nos venerit. ⁊ Eu ſehins Lib. V. c. 23. Papiam Johannis Evange- liſtæ diſcipulum pluris habuiſſe traditionem, quam ſacras litteras: has ctenim ab adverſariis depra- vari potuiſſe, illam nullo modo. Chriſtiana præ- rterea religio primo quidem traditione, deinceps vero libris novi fœderis confirmata fuit: ante an- num enim 41. Chrihi, nonumque Peiri „Baro- vio teſte, nec Evangelium, nec ſymbolum in lit- Traditio teras relatum fuit. Poſtremo Evungelia & libros — ſacros eos eſſe, qui dicuntur, ex traditione tan- C tum novimus. Ubi iraque traditio eſt, ibi, ſi ſcriptores deficiant, parum refert. Quare nobis etiam ad demonſtrandum, imaginem hancce a Divo Luca depictam eſſe, perpetua ſufficeret traditio, etſi nemo umquam ejus meminiſſet. Be- ne enim Chryſoſtomus: Traditio eſt d mihil amplins quæras. Quod ſi enim in tanti momemi rebus, quales eæ ſunt, quæ ad fidem noſtram & falutem pertinent, præter traditionem nihil requiritur: quare non hoc in negotio eadem omne punctum ferret? Sancta ſacræ inquiſitionis congregatio An- no 1627. d. 13. Martii ſic Komæ ſanxit. Supra- dics præjudicare in aliquo non vult, nec intendit iis, D qui per immemorahilem fraditionem & temporis cur- ſim coluntur. Nobis vero non traditio tantum, veterum ſed & conſuetudo & conſtans fides patrocinatur, lumonia. ut ex Pirri liquet narratione, & ex Johanns de Can- dili, ui prope Plutiam antiquam ſolitariam egit vitam, eaque ſenectute fuit, ut homines cogno- verit, qui Guilielmi Bon vixerant temporibus. Quod ſpeciali quadam Numinis providentia fa- ẽtum opinor, quo veritas iſta ab oculatis primo teſtibus ad nos, qui poſt rantum vivimus inter- vallum, propagaretur, ſicque poſteri etiam de ea certiſſimi redderentur. Celeberrimus ille Petrus Niolus de Nicolao IM agens ſic loquitur: Ah eo E vewillum recepit vihbriæ, qub Iuundem decoratum Pla- tia, E vetus zraditio delapſa ad poſteros eſt ſrmiter onlamans & per ſenes longæwos conſtans eß aſortio omnium veterum, fuctam eſfe em D. Lucn virginis 1/8 ehigiem in vexillo, ut eriam miraculis & ÿura comprohatur. Omnes ab initio Epiſcopi & Anti- ſtites per tot ſæcula, non dubitarunt, quin talis hæc imago eſſet, inſigni cultu eam & reveren- tia proſequuti ſunt. De quo Frater Michael DPla- ꝛienſts in notiſſimo Siciliæ Chronico fuſius diſſerit. P. Ocavianus Gabtanus, e ſocietate Jeſu, in Mea de hac quoque commentatur Hiſtoria, & hanc de imagine traditionem confirmat. Similiter V. Pyo⸗ Ver Johannes Berto, e Carmelitarum familia, Jo- F phus Seidi, Stephanus Vallenſts & Antonius Veyſo in Ioriis ſuis, Platium ſemper renuiſſe imagi- nem illam, &, a F. Luca eam depictam eſſe, con- ſentiunt. Nec ullus umquam, qui repugnaret, inwentus eſt. Fyanciſcus Niger rem eamdem hiſce 1 Tertuianus] Verba ejus funt: Fradio, alt, 77 præ- tendetur auttrix &c. 5 7 Euſebins] Verba, qu reſpicit L. III. c. xxXIx. le- Lin. III. Can. III. Qvop Locn sr Picruna ILI4. Vidiſſe etenim eos, — 102 verbis tradit: A Pontifem audiis nuntiis & miſo- riam Siculorum deprebendens RNogerio tranſmittit ve- vllum, in ub ut ab nſula Jaracenos eupelleret, vera ehgies Mariæ Lucenſt manu depicta erat. Plura alia adhuc argumenta ſunt, quæ id per- Arguments ſuadeant. Secura illa & determinata Pontificis * reſponſio, quam legatis & Kogerio dedit, victo- rem eum omnino fore, ſatis indicat, transmiſſum ab co vexillum, cui omnis hæcce ſpes & prædi- ctio innitebatur, haud vulgare fuiſſe, ſed ejuſ- modi, in quo certa collocari fiducia, cuique il- lud Conſantini In poc ſiono vinces, applicari poſ- vromiſſum ſet. Res ipſa porro cxigebat, ut viro, quem 'ap Nicolaus tanti faciehat, quemve expoditionem tantam, totque pericula fuſcipere jubehat, non ordinarium, ſed magni pretii & dignitatis vexil- lum traderetur. Ipſe Portifex, in eximium be- nevolentiæ ſuæ documentum, Dominum cum ſtatim conſtituebat Vicili. Cui viro tantopere dilecto cum virginis Mariæ donarit efßgiem, quid probabilius eſt, quam fuiſſe eam non ceteris con- ditione parem, ſed earum, quas habebat, pre- tioſiſimam, id eſt, a Laca coloribus expreſtamꝰ MWicepborus porro Calſtus L. NM. c. XM. ubi de imaginibus . virginis a Luca depictis agir, —— tas eas eſſe variique generis adfirmat, cognoſci ix. vero ex divina in illis conſpicua virtute. Vuam 179 Diu Apoſtolus Lucas ſuis ipſe manibus depinuit, illa adbuc viwente rabulam ipſam videnté, gra- iamqus Deo illi ſormæ ſuæ matris immittente. Bel- louacenſis Speculn ſorial. Lib. XXII. c. 4. Sc Cuniſtus Lib. V c. 24. Deum peculiarem imagini- bus hiſce favorem, inſuperabilemque adverſus Fa- racenos vim tribuiſſe, tradunt. Chriſtianos etenim Conſantinopolitanos ab his obſeſſos ad efigiem Mariæ a Divo Lucu adumbratam, quæ in vicino Imago vit- S. Sophiæ templo cuſtodiebatur, confugiſſe, ipſi- ginis con- que precibus & proceſſionibus vchementer fup- ianinpa- plicaſſe. Victoria hac religione reportata, con- eenis libe- ſuetudinem inde fuiſſe natam, ut in bellum pro-** fecti Imperatores imaginem illam ſecum duce- rent: quod & Majolus, Alienßs Epiſcopus, con- firmat. Veneti, capta Conſtantinopoli, imaginem hancce abſtulerunt, & ingenti cum ſolemnitate in templo V. Marci collocarunt. Maſellus id ipſum, quod præcipue contra Faracenos valcant, comme- morat, creditque, in obſidione Ahodi Chriſtianos ſejuſmodi picturam in vexillo habuiſſe. Idem a- colus Bergomas Lib. XIII. confirmat: Vu eo con- Mictu B. vinginis verillum (hriſtianbs erewiſo, & ma- uis clamoribus Deum auiliatorem cum laorymis im- Ploraſe S atim candidiſima virgo, cum chpeo fᷓᷓ Maria arma- haßta in manibus zurcis apparuit, quæ viſio tamtum e terrris in Iurcas inuſit, ut ulira progredi non po- fuerint. Idcirco Jobhunnes, Imperator Conſanti- nopolitanus, cum victor a Vcyrhica & Panthia ex- peditione reverteretur, imaginem virginis ſan- tiſimæ currui impoſitam quadrigis per urbem duci jubebat, quippe cujus virtute hoſtes ſupe- raſſet: ipſe vero pedes, crucem manu tenens, currum præcedebat. Quare igitur de vexillo no- ſtro idem adfirmare non liccbit, cum Faracenos & Sicilia Ragerius ope ejus exturbaverit, & vigin- ri octo annorum ſpatio ſemper victor extiterit ? Ceterum ex Horia Nicomh. Lucum ſæpius ſan- ctiſimam virginem depinxiſſe conſtat: Hic etiam Lusas pi- (de Tuca loquitur) cum pilturæ artem edoctus pro- tot. pier cnwenationem, uam jugiter cum B. Maris vingine babusrat, ut ſtribit Damaſtenus, eÿus ima- ginem pluries depinvit. Polidorus Vengilins Lih. 6. Conſtans opinio eßt, Lucam Evangelßam pinaſe in rahulit aliquot ſuram Meiparæ. Metaphraßes in Vita Tutæ tradit/ fuperfuiſſe hanc imaginem adhuc cæræ jn. ceræ ab eodem impreſſam: He autem inter cæœtera prei. gratiſimum eſt, quod ipſum quoque xhpum humanitatis 160 riſti & figuram vinginis, Juæ illum peperit, ꝓri- J. P. Chiaranda. 62 u —— — . — — . — ——— 1 —— — — — — — — . S —— — — — 2 —— — — £ — —— — — depiniſe, ris S ruyalem aſnilantes & cos veraciter nepræſentantes. 103 nus Pic cera ac Iineamentis ſingent, ut ad hæœ uſ- A que tempora in Imagine honorarentun, radiuit an- guam non ſatis eſe exißimans, hiſt cidM Pen 1Mu Linem ac hum veneraeMup. Peinus porro Natalis Lih. IX. ita: Fertur , quod Lucus aren Pibtoria Pahuerit E in ipſa ſolemmis (pera Vuerit, num Chriſti in ſanto alia Dei genetricis uls Lucas dicitu Nomæ u extamt imagines And ſanborum 25 formam vulius Serwatoris & Auatriß na- Confautinopoli ℳ alia piqura B. Vinginis, quc ſor- n mn Domini diciur ſ millima, ucuc nzibe⸗ ah eodem Eangeliſta zraditur fuiſ ſuratu. Ex his 8. Luca de ji, quibus mirum videtur, quando tot eſſe ima- pictæ. gines Servatoris & S. Mari a Luca factas audiunt, reſponſionem petere poflunt. Nicetas præterca refert, eum (Prißti legatos Petrum & Pauium quo- que expreſſiſſe. Quare non magnopere admiran- dum eſſe puto, quod ex his und Plurienſs noſtra s. rulchetia imugo, quæ vexillum fuit Kogeri, ſit. 1 Pulche- ia, Marcian Imperatoris conjux, magnifico il- li, quod maritus ædificavit, tempio fepulcrum nétum S&. veſtes Mariæ virginis tradidit, quas ab Archiepiſcopo Juwenali acceperat. Cum vero deſiderii, quo flagrabat, ipſum corpus fanctiſſt- mæ virginis impetrandi, haud compos fieri poſ- ſet, quoniam ad coœleſtem illud gloriam jam translatum erat, loco ejus imaginem manu F. Tu- cæ pictam poſuit, quam præ omnibus aliis vultum ejus exaéte referre judicabat. Hærentem vero adhuc, num re vera hæc a TLucu facta eſet, viri rineamema cruditi ſecuram eſſe juſſerunt, eo quod imago iſta Ma riæ. Certe cum deſcriptione vultus & lincamentorum ejus apud S. Epiphanium congrueret. Quid vero pro- hibet, quo minus nos eadem ratione certi fimus? 12 contulit Balthaſar de Monaca noſtram imaginem cum Epipbanii deſcriptione. Quare ad concludendum Lucæ ſuam eſſe pieturam, idem nobis ſatisfacere poterit. In MSto quodam co- dice, qui Meſunæ adſervatur in profeſſonum So- cietatis Jeſu domo, hæc leguntur: MWon 7ahn armis optimis chpeque fortiſimo uti voluit (de Ro 161 gerio loquitur) quam patrocinio & imagine ſunciiſ⸗ Miracula. Poſtremo miracula & prodigia q imæ virginis, Voxilloque uod umd cum fraine Ko- herto a Nicolao T. Ahuileſ AccEheru. Ac uter- u atrum dligentiſime adſervubat, S uois otius theſauro ewißimabut, zum ob donatorem, Chri- i nimirum vicarium IuM Pyohe ipſam dumi vir- zutem E præſtantium, Ex euumn ei AMdin⸗ numero erat, quas diu Lucas, cum gentibus ſulu- 1is doſtrinam aduumtiaret, Mdu Vua adumbratas ur- hibus conwerſis ſliquerat t adverſis iu yehu Eᷓ qua- vy caamituts ad eas confugerent, confraliſque ido- Ji C dmonum Mmulatris ſub patrocinio tam henignæ Neginæ S5 Domin viverent. Hactenus codex ille. uæ Megambius S& Cagnius in bello contra Suracenoß, temporibus peſtis, tempeſtatum, ariditatis, aliiſque occaſiv- nibus accidiſſe perhibent, luculenriſime omnium id probant. Certe cadem hæc ſunt cum illis, quæ Majolus Epiſcopus ab imaginibus F. Tutæ patrata eſſe narrat. Speciatim de ea, quæ, uti diximus, Confantinopoli adſervabatur, quo ex bel- „ lis in Palæſina gollis delata crat, & poſtea a Venetis in S. Marti templo collocata eſt, ſic ſcri- bir: Quare hodie magn veneratione ac pietaie or- vnur Venetiis in æde D. Marci cahue eft) qMuc bell ac luis 1empore Vorenitatum aut pluiamum impelrm- darum cnuſſa in ſupplicatiomibus circumfertur. Fa- dem beneficia ſœpius Pluria belli Sc contagionis 1 Pulcheria] Vid. omnino Nicephorus H. F. Lib. Ny. c. Xy. integro. Tertium hoc erat eorum, quæ in honorem Marie pulcheria exſtruxerat, templorum & ad Blachernas dicebatur. — cum fatis congruentia hæc Pulcheriæ fuerit, — D — . P. GRtARAkp g PrarTIA Sacka, &c. terant, invaſiones ibi conſtituerit. temporibus, in pluvia & ſerenitate impetranda, aliiſque caſibus experta eſt. Denique, quod in pamo, ſerico erudo ſimili, depiéta tot ramen annos inviolata Hlutiæ manſerit, nec, licet terræ per tempus quoddam mandata, corrupta aut exeſa ſit, evidens indicium eſt, humano quidpiam in ea majus efle. Chme V nn Pluti tuerit, ex co, quod fſedem eam magnæ Dominæ & Reginæ ccœæli eſſe voluerit, cvi- dens eſt. Neque ex eo tantum, verum etiam, quod frenum quaſi univerſæ Ficiliæ eam eſſe juſ- lerit, & cum vexillo, qui exercitus ejus adhuc in vivis erant, ad depellendas, quæ obringere po- Mutabat ſic, quod primo ceperat, conſilium in Marſalam, Arahibus Afris viciniorem, has prærogativas con- ferendi: Proditum eßt, ait Antonius Pirnus, Ko- Q invictus Nugerius pretium Plutiæ ſta- gerium militia clariſmnum circa anns Chriſti 1ooy. Ulud in PLUAA collocaſe (de vexillo noſtro agit) Juure in poßterum ab anmis iphius permutato Vo- caluo P L ATAM Ienuiſo. Ita ille, qui Anno 1720. floruit. Idem alius ille Pirrus, Abbas, uti diximus, confirmat. Donavit itaque Gomes vexillum IMuti, quod hic ſcriptor non ex gra- vibus tantum auẽtoribus, ſed etiam ex antiquiſfi- ma traditione, didiciſſe ſe teſtatur. Vranciſtus M ger & alii ejuſdem rei teſtes ſunt. Sed in tanti eſſe poſſet. Fuzellus quidem mentionem ejus haud ſfecit: nihilo tamen minus manifeſto ex eo patet, Reges & Imperatores Plutiam Mariæ ſedem, ci- vitatem Normannonum & regni munimentum con- ſtituiſſe. — Secundum argumentum tanto erit firmius, quanto perennius metallum eſt, unde depromi- tur. Ex numis nimirum petitur, qui Gomitem equo inſidentem vexillo humero injecto exhibent, additis litteris: PLUTLA DFINCEPS PLA- TLA. Franciſtus Niger ita Memoria imditum eßt, uingentis ſere amuis, 4 Mogerio Plutiam recepiſe vexillum, qud erat cum vinginis glorioſu ſgura Lu- cenſ manu depicta. Confirmat hæc iis, quos di- ximus, numis, quorum explicationem Paruta ſhabet, ut ſecundo libro monuimus. Quod ſi ſpeciatim rationes, quæ Comitem, Rationes. ut id faceret, adduxerint, inquiramus, facile luiſſe eum hoc modo ad Nicolai M. Pontificis voluntatem ſe componere, qui tripartitam eſſe debere iciliam juſſerat. Ex iis igitur opibus, quæ ad Siciliuu ſacram pertinebant; plurima æ- dificabat templa, Monaſteria, Epiſcopatus, Ab- batias & Prioratus fundabat. Ut imperium ve- ro ſuum in rot hoſtium, licet fubjugatorum, me- dio ſtahiliret, in corde regni ipfi placuit militum fortiſimorum juſtum & validum agmen conſtitue- ſre, ad reprimendam, fi quid forte novarum re- rum & ſeditionis molirentur, Saratenorum inſo- lentiam. Huic conſilio adcommodatum indagan- ti locum, nullus nottra PLUTIA magis idoneus rat. Huc itaque militum deduxit coloniam; hic una cum vexillis, in quibus & noſtrum erat, ex- ercitum ſuum reliquit. Hujus enim noſtri bene- ſicio tamen momenti negotio non tam cito tranſeun- dum, ſed majori omnia luce perfundenda ſunt. Glariſſimum itaque teſtimonium regium eſt privi- legium, quod apud Venſo & Alegambium videriptivilegium poteſt, quodve omnium inſtar argumentorumegiun quidem ex iis, quæ hucuſque dicta ſunt, illæ po- ſterum imelligi. In primis tamen norandum, vo- Situs Pln⸗ ſeſe offerebat, cujus ipſi ſitus probe perſpectus e-tiæa. Vexillum Plutiæ. 162 Numi, 163 oy Vlu pid z R qͥ n eß pri. un ien nnepüm mentorumetiu eo puct, 8 PS PL&- ium rerepiſe Sinl s, quos d- em Paruts dunt. Comitem, kin lum. Plutia in plar mu- TIA ſive PIAZZA nominata, eo quod arma non zatum. ſolum humanæ militiæ Normaunic, ſed majori Arma' poſt diverſa quidem ratione. bellum. Notus, En- na⸗Butera Ppaullo poſt Notenſes ipſi collum fubmittebant, ſeie tra- ficio, quippe cujus virtutem multis modis ſonſe- rat, milites victores ſemper futuros eſſe firmiter ſperabat; maxime quod Pontificis de co præ- dictionem memoria tenebat. Quare circa Annum Mundi joyꝛ. ab urbe condita Anno 1847. Chrißi 109. octavo Pontificatus Uhani N. imperae Honrico W. Imperatore, Rogerius Comes 8 vo. oniam militum PLUTIE collocavit & ingenti hujus vexilli theſauro cam beavit. Unde non oppidum. immerito ſtatim Oppidum & quidem ceicherrihu vocatum eſt. Quod quidem nomen cum 40 op- yonendo derivetur, armigerorumque & militum ſtationem & domicilium/ ſive grande, five exi- guum ſit, denoret, melius ei civitatis vocabulo concnit. Sed & Roma aliæque magnæ urbes ita quondam appellatæ ſunt. Hujus doni beneficio Putia armorum ſedes facta eſt, & poſtea PLA- cum gloria cœleſtem armaturam continuerit, ſe- deſque Mariæ ſanctifimæ & benigniſſimæe electa obrinet, ut expeditione finita arma & vexilla in memoriam & præmium virtutis ſuſpendantur, 8 triumpho peracto, ipfemet in templo gladium, ha- ſtam aut vexillum, additis aliis pro ratione conditio- nis, & opum muneribus, reponit. Ita Pavid gladium, quo Goliatho caput præciderat, intem- plo collocabat Numinis. Ita Guilielmus Comes, vexillum , quod a Pontifice contra Huraidum Au 164 gliæ tyrannum, acceperat, devicto co, ad Ponti- kicem gemmis ornatum denuo amandabat. Pari ratione magnus noſter Gomes Kgerius poſt rot ac tantas victorias templo huic prodigioſum iſtud vexillum , in æternam memoriam & honorem fan- ctiſmæ virginis, inferri curabat. Hæc omnia Antonius Veyſo etiam narrat, Comitemque tradit, univerſa Sicia ſubacta, exceptis Enna, Noro & Bunera, munitiſſimis quippe urbibus, Plutiæ pro- pugnaculum quoddam fleri juſfiſſe, quod ca in media eſſet Vicilia, ad univerſum regnum, ma- xime vero Saracenos in his tribus oppidis delite- ſcentes compeſcendos. Hinc factum eſſe, ut Plutia poſtea Piaaæa armorum nuncupata fucrit, Normannorumque tot bellis defatigatorum colonia ibi reſederit. Præfectum ei dabat Comitem Si- monem Elium ſuum, cui Verzellum Baÿblum, e- quitem Normannum, quem in primis ob fidem durantibus iſtis Ficulis bellis præſtitam magni faciebat, adjungebat. Platia ſic probe munita urhiſque claves ſponte offerebant. Quod factum Enna & Butena mox imitatæ ſunt. Omnibus tan- dem bellis fine impoſito, æquum erat, ut fan- ctiſimæ Doming, cui omnem illi debebant gloriam, debitus haberetur honos, ſedeſque ad- conſerya ſignaretur. Imponcbatur itaque vexillum qua- tur vexil- dratæ tabulæ, maximaque cum pompa & reve- rentia ad templum deferebatur. Hic magna cum ſolemnirate in altari illud collocabant, in quo per multos poſtea annos adoratum fuit. Throns vero ſive tabernaculum argenteum, in quo jam conſervatur, ſuo deſcribetur loco. Jam notaſſe ſufficit, hæc ei inſculpta eſſe verba: Virgini Deiparæ, cujus hoe vexilum B. Lucæ Engeliſtæ penitilio expum Mogerius Siciliæ Comes a Mcolao ciis propulſatis Platiæ rewiviſtenti dono dodit. A legumhius ait, antiquiſſimam ejus rei memoriam no- ſtris in Annalibus extare, fequentiaque adducit: Waditio verus cmwuluit, quc hominum opinionem ſ e contmaditin upit, Kogerium Comitem vewil- 16y lun elli dedi⸗ Platiæ aique coloniæ Et cum Ch⸗ fuerit. Antiquiſfimus mos eſt, qui hodie adhuc; Quod ſi enim in bello miles occumbit, gladium reliquaque ejus arma; ad ſepulcrum affigunt. Si victoria vivus potitur, Lin. III. Gap. IV. Coues prurin Vrxuivu Donr. 06 A ſofomus dicat: Eſt zraditio d nibil quæras amplius nobis ctiam nihil amplius quærendum erit. O- uus Gactanus in Idea hæc habet: Jmago Dei- paræ Platienſis, uodl vexillum prætulit iuclitus Ko- gerius Comes aderſus impios Saracenos. Ahhas Pir- ſus, ſcriptor diligentiſſimus, ſic in camdem rem diſſerit: Maximum S præœcipuum imter alia Pabet templum, (de Platia loquitur) Parochiale & Ca- nonicorum cllegio exornatum S. Mariæ num Aum- ptæ. ¶ Eit eſt Mlan J. Mariæ imago clegantiſtme de- pilin, ut aunt, a F. Luca, uam in viridi ſerico vexillo, Puntißcia Nicolai IM. henedittione ſacroge- Valut Mogerius primus Siciliæ Comes, uſhue felici- lus aupiciis eu bella confecit: hMujus rei aliquod æneum B umſnn Plutiæ inventum vidi antiquiſimuum in e- us na ſacie Mugerium equum inſlientem & pæ ma⸗ nilus veullum geſtantem, hat iuſtripriome: KOGE- NU COMEh, é5 en alia Peiparam ßlium ſa- iis inolutum ſupra genua, circum MARLA MA⸗ TEN DOMNW. Poß exactos Saracenos, pacem- que in ſegnb Krmatam eum auguſiſmam imaginem, velut omnibus ingentium vioriarum tropbæis in u⸗ num cungeßis inſgnem, Templo vereris Platiæ con- ecrawit, ut inde certiſima religio manaret ad tiwes, eiſque ſemper eſot rpitia; nec dumtuuat in hellicis pro religione congrehus, verum etiam in privatis civium, publitcque rei necetatilus. Hæc Piyrus. C In litteris annuis Societatis Jeſu A. 160. hæc leguntur: Colitur in hac urhe Beatiſimæ virginis Dei genetricis imago, quam Ianta fama Comes ille ogerius in veillo conta infeßiſimos ſdei hoſtes ew plicawit quo rempore Siciliam ab Suacenbum ). raunmide, diina ꝛettus virtute vindicavit, huuſmb- di, qu non ſolum ah boc populo, ſod ab incolis ommi⸗ hus magno cultui eßt, najori ut het impoſterum, vo- rorum opera procuravit. Præterea in Hiſtoria antiqua manu exarata, quam domus profefſionum Patrum Socictatis Jſe- ſu, Mean lervat, ita ſcriptum legitur: nclit⸗ S opulenta Platiæ civitas, cr Siciliæ, ontana- rum halitatiunum yegina, & idtirco aquilæ ſguræ ſ⸗ D millima, erecto collo Eq alis eutenſis, viridariis col- lluſyue eloutis undigus cinqa) qui diwitis & giæ coronæ loco ei ſunt, auiqua fuit colonia, non, ut quidam volumt, Tombardurum Placentinorum, und⸗ Platen diein ſuerit, ſod fortium illorum e nohilium Normannorum, ul ſuh Cmite Kogerio Sciliam re- cuperarumt. Warales ejus hi ſene ſunt. Dum inwi- Sus Normannorum Imperator, umiwerſa pæne Sici- lia in poꝛeſtatem edabta, expugnationem trium keleher- rimarum zum & ſortiſimarum urhium, Ennæ, Wo- 166 11 Buteræ , præſtolaretur (quæ, cum natura loci copulis aliiſque impedimentis clauſæ eſent, ultim ommium ei ſoſe ſuhjecerumt) locum ineſtigabat mili- „ tun Jedi S domitilio opportuuum „e qub pediratus umitis viribus inßmioribus opem fenre locis, expu- gnationemque ( ſuhactionem inimiturum urhium pro- mowere pſet. Circumſpectis omnibus commſmum hunc ſe locum perſpiciehat, cum qubd in medib prope rium illarum ndhuc repuguantium oppidorum eſt amcnitasj arque adeo cuililet erum, Auhi neceſitas Vehuireret, ex eo xque commbde milites adeſ pohent um hubd in ammiMma ſitu cſt regione, loco editiore, ylwis S vidariis jucundis ohhtus, frugihus & paſcuis ahumdans, quatuorwe Vuminibus Ghiaccio Pollere, Aliano & Pellia irriarstur. Caſtra itaque locabat, exercitumque ibi conſtſtere jubebat qua Vatione Pla- Tin nobils Normannicarum cbpiarum Fehut recepta- Fculum, ex quo Poſtium homprimere arroamtiam eo- umqne ſbigere mumimenta E caßella mirebatur. Ca- pris tandem pis pt diuturnam ohdionem urhibu, inſilaqus antiqu ibertati ( ſacris rehituta, præ- min veteramis E hene meritis mlitibus magnanimus iſtribuebut Comes, ducihus ſuhurhia, cnhella, oppi- daqus adſinabu, peditatu etiam ulramomtano be⸗ nevole dimijyo ſacultatem habitandi & colonias con- 6 3 Nituen- — . Eolonia Norman- hOokun. 107 J P. GR1AnAkRpD Nituendi, uhitumqus vellem faciehut. Quoniam vero inclitorum illud Normanmnoum agmen, quod Simonis Vub auſpiciis militabat, Nogerii nepotis, divitiis terræ allelium, laborumqus militarium pertæſum aut ad patriam ꝛerram reverti, aut ſub aliis denuo ipendia mereri vecuſabat, eum ſihi habitandi locum deligebat, uhi hodie Plutiæ antiquæ veßtigia cernumtur. Annuit corum deſiderio Comes, Plutiæque huic npotem ſuum Simonem præpoſuit, cui etiam præierea Paternum & Buteram cncet. Qui cum ih etiam lihenter cum cariſima cohorte ſin permanere vellet, cœleſte vexil- lum 6 miraculoſam imaginem illis dono dedit, ut Horculeam quſt columnam, veſtigiumque gloriæ & immontulitatis purtæ in eo loco poßeri haherent. Ar- que ſit Plutia meta quaß & zerminus ſubigendæ fuit Siciliw. Hodie civitas eßt diwes, populoſa &c magni- ſa, em vicinarum teyrarum ruderibus amplißcata, incolarumque induſftria, fumenti ꝓræcipue cultura, cujus largiſimus ihi eßt proventus, nobilitata. Omni- 167 hus itaque rebus, quc ad Cbriſtiami imperii digni- Intem pertinent, diligenter ordinatis, dimiſoque ex- ercitu, Panormum, uti dictum eſt, Nogerius proß- ciſtebatur, in enque urbe ſodem ſuam ſehat. Hic, uod lonum & (hriſtiauum Principem detet, benewo- lereditas Jitis cauſſa. lentia potius & liheralitate ſubditurum moderabatur auimos, udum awaritia S acerbitate ſuljugabat. Quod ad novos vero Pluriæ colonos, ilis quotidie ma- jor accedebat numerus eorum, quos amæmias Eꝗ ahun- dantia ſoli, maxime vero generoſt Normannorum mores & prodigioſum vVewillum attrabobant. Milites vero diinam non ſutis celehrare ꝓoterant providen- tiam, ſuæ iphis tam henigne & egregie proſpexiſet⸗ haſtam oſtulabantur, vexillumque illud omni honore Proſeguebantum. Voxillum hoc rot inclitum miraculis., zot nobile viltoriis, rot gemmnrum inſtar trophæis il- Iuſtre, 1ot palmis glorioſum, or cleſtis grariæ do- atum documentis hodie adbuc in altari magno templi mnaforis Plutienſis adſerutur. Quumquam non eo Vlendore ac apparaiu, qui vio illi dicinæ potentiæ, quo in liheratiome uſa eſt Siciliæ, inſtrumento conve- nit. Vnde magnam partem ſr, quod non, ut olim, ah omnibus vegni urbibus colatur & magni habeatur, S ohliwioni prope traditum ſit. Et Iicet Tigona, eques pius & religioſus cum cuſdem probitatis & ſan- imomniæ uwore ſua; multa ſtutatumum millia in reſta- menti tabulis iheraliſime ei legaderit nibilo tamen vinus quod plerumque copioßs accidere ſolet legatis, ut Poſ neflatoris mortem obliviom tradantum, liteſqus ꝓorius S controvenſtas, quam virtutis &ᷓ gloriæ æmulationem excitent, id hic quoque comtigit. Placeat clementi huic Keginæ trium illorum, ui reditus eſus admi- niſtrant, animos commovere, ut ſicuti olim tres iM Iegati Comitem Kogerium Milero Meſinam ad lihe- randam Sicilium deduvorunt, ila hi antiſtitem Dei amore Vagramiſimum Catana Plutiam reducant ad imaginis hufus decus & gloriam promovendam. Cu aus ſit & gloria in omnia ſecula. Ita Mſanenſs ille codex. Obſervandum hic tamen, nos Lihro N. fuſius demonſtraſſe, Simonem illum, quem Plu- tiæ Normannis præfecit Comes, non, quod hic codex vult, nepotem ejus fuiſſe, ſed filium , cui etiam Fimonis nomen fuit. — c ApPuUTv. Ahſconditur mago. umanarum rerum inconſtantia de vitæ „quam hic degimus, miſeriis perpetuo nos admo- nere deberet: quæ quidem idcirco futurorum ſemper metu excruciatur & angitur. Amcna Plutia, armorum licet ſedes, in ſumma ramen pace ea fruebatur quiete & tranquillitate, quam a tutela fanctiſſimæ virginis Mariæ, armorumque Normannicorum, quæ in univerſo erat regno, re- vcrentia exſpectare poterat; cum ſubito fato quo- PIATIA 5AcRA, &c. 108 A dam turbulentum genus hominum ſumma imis miſcerer, ipfaque Domino ſuo licet morigera injuſta ſentemia exitio addiceretur. Res ex Hi- ſtoricis ſecundoque noſtro Libro nota eſt. Gui- geditio lielmus Malus, onello in gratiam recepto, omnes — ei dignitates reſtituebat, idque peculiari diplo- n mate, propria manu ſignato, confirmabat. Vix vero hæc ſedata crat rebellio, conjuratique, Tya- nexs Archicpiſcopi opera, regno egreffi, cum ecend⸗ ſubiro nova, præterita longe periculoſior, ſeditio naſceretur, ab iiſdem Regis conſanguincis & ne- ceſſariis concitata. Rege etenim immutabili, quid mirum, turbas extingui non potuiſſe? Hi B fallaciis regia occupabant oppida, Bureram ſpe- ciatim, atque iſta ratione, ut nobiliſſimæ hæ ceteroquin civitates everterentur, efficiebant. Sonſiglius de hac re ita: Kogerius diltus Sclawus, Zuncredus Nagerii ſecundi Negit ſlius ſcios ſuo ahn- i/e videntes, Bonellumque in gyatiam cum NRege re- diiÿo audientes, collelta valida militum manu, in Buterenſe ſoſe caſtellum conÿciebant Plutiam pari- ter jenebamt, quod gens Lomhardorum Comiti Koge- io ſemper addiiſtma fuiſet. Poſt ea, quæ nos Liro T retulimus, pergit· Nex itaqus contra KNoge- rium Selawum copia educebat, primoque ſatim im- 169 Hetu Plutiam, nbile Lomlurdorum oppidum, fundi- C ſrus ewertslat. Rex itaque Guilielmus cum ingentem majoremque ex Varacenis quam Chriſtianis exerci- tum adverſus ſeditioſos, quos Plutiæ incluſos de- liteſcere credebat, eduxiſſet, mira ſtatim omnium rerum in urbe iſta perturbatio oriebatur. Omnes murmurabant, ac, ne forte nocentium quorundam ſcauſſa innocentes calamitaribus ſubjicerentur, en metuebant. At, percepta paullo poft Regis ira & indignatione, longe gravior metus omnium occupabat animos, eo quod levis etiam offenſæ Venam mumquam ab eo ſe conſcquuturos eſſe, verebantur. Chriſtiani in primis & ſanctiſſimæ imor Pln- Dvirgini devoti maximo adficiebantur terrore, non tam ob Regis iram, qui ſibi ſacrum illud vexil- lum aliquoties vindicare voluerat: (hunc etenim non contra ſe, ſed contra ſeditioſos venire nove- ram) quam ob Faracenorum immanitatem & bar- ſbariem, juratorum quippe nominis Chriſtiani & ſpeciatim Normannorum hoſtium, qui iſtius ve- Saracem xilli fub auſpiciis a magno Comite Rogerio ſubacti oderun & debellati erant. Mature itaque, quid co re- Nmh⸗ rum ſtatu facto potiſſimum opus eſſet, delibera- bant. Primo omnium de ſacræ imaginis cuſto- dia, ne in Regis, de quo mala quævis ſuſpicari licebat, aut Suracenorum poteſtatem veniret, co- E gitabant. Quamvis etenim ipſa ſanctiſſima Do- mina omnes ab ea facile propulſare potuiſſet in- Jurlas: nihilo tamen minus, ut ipfimet omnem adhiberent diligemiam, conweniebat. Fertur tum inter alios venerandus quidam & Mariæ ſtu- dioſiſſimus Sacerdos in hæc prorupiſſe verba: „ Optimi cives, ejuſdemque fortunæ & calami- *tatis focii, qui fanctiſſimam virginem advoca- v tam & Protectricem noſtram, cujus ego, in- „ dignus licet, miniſter ſum, juſta reverentia & „adtectu proſequimini, jam tempus illud eit „ quo, qui animis noſtris inſidet, amor factis Fſ demonſtrandus eſt. Huc uſque magnæ hujus „ Dominæ patrocinio uſi ſumus, nec quiſquam „ noſtrum eſt, qui non inſignem ejus benevolen- „ tiam ſenſerit: jam res poſtulat, ut favore iſto „ dignos nos præſtemus, tantamque ejus nobis tutelam confervemus. Væ nobis, ſi incuria & „timiditate noſtra jllam amiſerimus. Fateor „ quidem, ſi virgini placeat, nulla conſilia, nul- „ las mortalium vires prævalituras eſſe, nec no- „ ftro adeo ipfi opus eſſe ſtudio. Quis vero no- „ Nt annon peccatorum cauſſa nos caſtigare „ decreverit? Nullum autem majus nobis da- „ mnum obvenire poterit, quam tantæ defen- 170 3) ſionis Jer alez im ſn n roo Ln. III. Cap. V. AscoRptruR IMAso. 1 non e 2 ſionis jactur. Quare quo nos amor & repe- A ſimuque omnem præſentibus, quorum nimirum neepe Gu „ rentia vocat, camus. Me voluntas quidem no- fol & Ibitia unica occiderat, ſpem præcludebat. ecdlia omnen diſplicebit „caque ipſa forte, ne no5 Specus h conſervari de- irmh. t* 8 deſerat, commovcbitur. 2 Dulce minimum in bb i jurg t ph „ ipfis calamitatibus & miſeriis erit recordari „a Mariæ famuli fune i it pompa acPraPparatum — „ bencvola manu nos percuti, ſed ſimul ut Ma locum theſaurum illum hymnos cuntando deduce- Zre „ 7 Flios ad hæredttatem deſtinatos eſſe: ipſa bant. Quo cum veniſſent ferventiſſimis feſe pre- „ vero, licet recondita, opem nobis ferre pote- „ rit. Omnia turbis & miſeriis oppleta cernitis: cihus fanétiſſimæque commendabant virgini: po- ſtea arculam in antro reponebant, cum aliis rebus 8 „ fremunt Faraceni, hoſtes noſtri Rex 1a & pretioſis accenfaque lampade aditum occlude- houiſe . „ furore in rebelles conſanguincos ſuos, præccps bant. Sic fancta imago & cum ea Pluienſis ſe- ueram ſ „ agitur. In nos primus ejus impetus irruct, pelichatur ortum. Paullo etenim poſt urbs biliſim e „ quoniam illorum nonnullum nobiſcum commer- hæc Siciliæ ornamentum, honorque Normanno- ecich „ cium fuit. Omnia ad cædem diſpoſita jam B um, Svertebatur & in cineres redigebatur. De- * Itwut „ ſunt vocem tantum Regis milites expectant. templa, diruebantur palatia; ac quæ iein ſ . „ Ah! quantas animus mihi miſerias, quantas præſa- antca ob amcnitatem & jucunditatem deliciarum Wahi. e „ git calamitates! Miſera, licet innocens, Patia! locus fucrat appellata, triftiimum ſpectagulum, — n „ Meſcio quæ nuper voces in a6re auditæ ſunt: cadaverum rumulus, lapidumque deplorandus ſe- in i * QUl 8 E POTES T SERVARE„ hat ace v. ot cos, qui tuprema illa orbati Mium vur „ SERVET. Quid reliquum igitur, quam ut erant protectione, miſeriæ manchant. niri Nege „ vitæ, illique, quod vita Anoniut Verſ alia qucdam adhuc hiſce verbis qu no5 „ unicæ ſpei noſtræ proſpiciamus? Sedata fortef memorat: Anno 1163 cu Ker Guilielmus, co- nra Noy⸗ „ Regis ira, lætiores revertemur. Mea quidem Mohhehlo Malus, ob Agerii Selavi & Tanredi Cor172 e Matin n. „ ſic fert opinio., abſcondendam eſſe ſanctam ima Muitis Veditiomem contra Platiam veniret, Græi, ui- — im, ſn. 169 „ ginem, ne, Rege cum copiis, Saratenis ma- hus Jempl cuſtodia cœmmſ eyat, dliique Ficuls, nngentem conſilium 3 Xime, advenientè, injuriis S& cavillationibus; aucghuam Ker um ehpii appropimuatret, ſacram nis exerci- „ expoſita ſitʒ faltim, ne perdendæ ejus metu an inaginem ue jucuam cſus paterentur, in ſuhuerra- ncluſosde. R ex ctenim ſecum eam auferre haud 8 neo ſeceto vponebamt amro) ardeuti achecla Inmpn- Lam a nomnium „ dubitabit. Si ſanctiſſimæ virgini ita viſum fue- d. Ker ciituuem poſten evertebat: de imagine vence 8 r. Onne „ rit poſtea, tempeſtate hæc præterita, majo- 70 nullo nbdo Auium expiſcar⸗ prerat) iis Vrtaſ⸗ „ri cum lætitia ipſamet auxiliante ad cultum e, ui eam ocultaderant in iſta urbis ſtrage trubi- — ₰ rinord „ ejus denuo redibimus. Taceo, ſatis conſtare, durig. Alaß Piryus hæc habet: Anno vero 1164. egz — ſe ipſam etiam ßeri velle. Quapropter hoc hlure er zi nohiles vebellanles Guglielmi J. Kegis „ iplo in loco nobis unice cognito ſubterraneum hhibuß maime Rogerio Slawo adbæſerunt umdꝰ de muum „ Paremus antrum, eique ſanctam maginem, Vua ſulute periciituntes, n . Beatæ vinginis imagi- otnl „ una cum capillis ejuſdem ſanctiſimæ virginis, nempretioſum dunum Comitis Kogerii prætermitterent, os ch, „ quibus pretioſiſſimis muneribus Gomes invictus hi occulerunt, fugerumntque, uod ande oppidum in tilimæ „ urbem noſtram beavit, commendemus: occlu- perduelliouis ſuppliium ſunditus Nex evertit. Megam- e, non „ damus deinccps aditum, ne quis, quo hæc lo.P Aius hiſce hæc adjungit: Omnes Platiæ Cſoriæ veuit „ c0 condita ſint ullo modo ſuſpicari poſlit. Hac de hac occulatione & inventione loquuntur, nimiſqus etenm „ ex ſpecu flores nobis fructuſque maternæ pro longum ſoret, ſ ommia, quæ de hac re tradunt, ordi- noe „ tectionis progerminabunt. Tempus abit: pe- cenſere vellemus. ſtondita eſt imago meu Ne- & ba- „ riculum interea creſcit. Si diutius cunctari & gis Guilielmi Mali, quem multis cum copiis Sarace- Quare jmm⸗ ſtani & „ moras trahere voluerimus, cvidenti noſmet ob vicis ademantem, iu rehelles ccẽrceret, urhent do-9o 2bleon- ſtius VE Sutacei o ſubacti odemm Normn acerbis lacrymis excipiebant, quid perdituri eſſent „jiciemus periculo. Hæc ſanctus ille ſacerdos; cujus verba cuncti, qui audiebant, ſingultu & Aſcondira fuit; ita etiam Seidi, ut eu Saracenorum, Kegiſque, qui ſihi eam vindicure volebat, manihus eri- Mrublurum eſſt pertimeſtebunt (quod & poßea ſecit.) dita ſit, delibera- in memoriam ſibi revocantes. Sine omni tamen peretum. Niger pariter: Incidimus, ait, in quan⸗ nis cuſto- mora propoſito ſeſe accingebant manibus ter- dum vererem ſtripruram 5 u fertur t en mann s ſuſpicari ram effodicbant oculis perpetuo lacrymarum pyehyreri Jobannis de Candilia phhuam didicimus, enirt, co. rore irrigabant. Magnum omnium erat fllentium duod præroniro Kegin adventu cumn Faracerbrum er⸗ iſima Po- at animus ita ſecum loquebatur: Paremus ſepul- p ercitu hacerdotes; Jui tumt cultores Dei eram, ve⸗ chrum gloriæ tumulumque ſpei noſtræ. Alii villum ogerii cum Deipara Lucenſt manu expreſi et omnem imerea ex cypreſio, quæ forte fortuna ibi repe uu cum Keliquiis Vihtus in autro) accenſo lampa- t. Fertut 171 riebatur uam poterant optime arculam fabrica- do, clam alſcondiderumt Fadtum ℳ, ut funditus nie ſu- bant, haud aliis eam unionibus, quam iis, quæ eiwitaie eveſa atue mi adita amti locus cun- M maxima ex oculis copia prorumpebant, exornan- dis eſet inchgnitus uſque ad Aunum 1345. quo ſuit ſe verba: tes. Quanto enim major eorum erat feſtinatio,, miradliter reperta.1155 & calami- tanto citius ſuæ finem adferebant lætitiæ. Tan Poſtquam veram ſic imaginem occultaverant, m advoca- dem ut longis iſtis tragodiis, infinitiſque cala ſquo facilius hoſtes & Regem deluderent, alias sorores: sego, U mitatibus initium fieret, ſanctam e loco ſuo au duas depingi curarunt imagines, non omnino qui- verentu ferebant imaginem, arcæque includebant. Quodſ ſdem, at alqua tamen ratione veræ ſimiles, teſte illud eſt, tamen dum agerent, viſu ejus exſatiari fere non po· Aleganbio: quibus Fororum poſtea nomen, V M- mor ictis terant, dicentes: Quis noſtrum ſcit, an umquam chaele in Ficiliæ Chromco auttore, inditum eſt. gux hujws denuo cam viſuri ſimus? Quam intolerabilis no- Altera carum adhuc hodie conſpicitur in parvo cquiſqum ſter erit dolor, fi Pominam ac Matrem noſtram quodam Plutiæ veteris templo, ubi prodigioſa il- denevolen- in poſterum oculis ufurpaturi non ſumus? Omnes p la recondita & poſtea reperta fuit. Altera extat ßwore ilo madebant Seni omnes de ſtatu mentis dolor in templo D. Perro dicato, Conventu Patrum een wobi Præter gemitus & fulpiria audie- diſcalceatorum ordinis Reformati D. Hanciſci, icu 6e — nter le venerandus ille Mariæ famu- ſftupendoque infignis eſt miraculo. Gum nimi- enr u — cum maginem arripiebat, rum Judæus quidam mucrone, aut, quod alii vo- 13 nlnu⸗ nen nde lcto omniumn ipüdcyotorum corda cahef ſlunts lapide capur ei bis percureret? copioſus e nec arca collo- S qusdam merſtitiæ offundcbantur: arreptam vulneribus ſunguis manabat 7 S in eodem ad- — eutu. una cum reliquiis capillorum ejuſdem ſanctiſſimæ huc templo cernitur. ciligue in collocabat, & ſimul omnium, Cum foreret adhuc Plutia, multi eam, ſan- ui aderant, corda: arculam denique claudebat, ctæ maginis vencrandæ cauſſa, peregrini cum hereßtin x deierr „hon . . 5 * 1 3 13 3 1 1 1 15 6 5 3 1 Mnle Kee —— — — Premitr. zeatus xlu- tia. 174 Abſeondi- tores. Plutienſes deplorant imaginem 111 pretioſis adibant muncribus, Aagambio teſte. Ab co vero tempore, quo abſcondi cœpit, conflu- xus iſte hoſpitum ceſſabat; nam & beneficiorumj elargitio ceſfaverat; donec Anno 1349. in lucem re- duceretur. At in Plurienſium animis ardor iſtæ Pro- tectrici ſuæ ſerviendi nulla ratione extingui potuit. Quocirca locum, quo conditam eam eſſe nove- rant, frequenter viſitabant, ignarique ubi præ- ciſe lateret, in omni eam angulo adorabant. Mul- ti reverentia ejus ducti vitam in vicinia ejus trans- igebant. Quos inter Candilia ille eminuit. De- inceps F. Profper Giomberione, e Carmelitarum fa- milia, a præfectis ſuis obtinuit, ut haud procula Plutia veteri ſibi habitare liceret, ubi ex traditio- ne ſanetam virginem reconditam fuiſſe noverat. Idem ipſe teſtis quoque eſt, ſanctam imaginem tempore Guilielm Mali, cum Plutiam invaderet, Anno 1163. occultatam & poſtea rurſus erutam eſſe: Anteguam, ait, exercitus Guilielmi Platiam graſaretur, pro cemo hahetum, celelre vexillum No- gerii in quadam ſoea, accenſo lumine, fuiſo abſton- ditum quod deinde preshytero D. Johanni Candilia oſenſum eyt ſertur. c A pUT vI. Inventio J maginiv. um ſol gloriæ Plutienſis, iſta vexilli occulta- 8 tione, defeciſſet aut porius occidiſſet, quan- ta calamitatum & miſerarium nox inſcquuta eſt! Urbs, uti diximus, deſtruebatur, miſerique Plu- rienſes in iſta xrumnarum nocte, ſine patria, ſine domo, ſine ſede per totam oberrabant Siliam. Nec tamen propterea, Mariæ nimirum addicti, antiquam amittebant fiduciam, ſed in iſto ſtatu precibus perpetuo magnam hancce Dominam ſollicitabant, certi lætum & felicem diem nebulis iſtis ſucceſſu- ram eſſe. Fadem in ſanctiſſima Maria ſpes com- movebat eos, ut, Rege irato cum copiis acce- lerante, portas aperirent, veniamque ſe impetra- turos eſſe confideremt. Quamquam opinio eos fallebat, iſque, quæ diximus, acerba dictu decer- nebat. Vrbem ingreſſus omnem, ut ſacra imagine potiretur, diligentiam adhibebat, fruſtra vero: ive quod eorum, qui eam abſcondiderant, partem urbis clades & calamitas oppreſſerat, & ſi- mul ſepem amtri illius, in quo deliteſcebat, repe- riendi deleverat, ſive quod patria pars eorum extorris in peregrinis regionibus, quod vitæ erat reliquum, tranſigebat. Mihilo tamen minus Ma- riæ nomen imis Plurienſum medullis infixum erat, quam & abeſſe & adeſſe ſibi ſimul exiſtimabant. deſſe quidem, quoniam ſub iſta inordinatorum lapidum mole, Plutiæque ruinis eam latere nove- ram. Abeſſe, quoniam ea tamen carebant. Pio interca eam adfectu deſiderabant, variaſque ejus deſiderii cauſſa fuſcipiebant moleſtias. Ft quoties non moœſtiſſimi lacrymis largiter profuſis, pœni- remiumque induti cilicio gemitibus potius & ſu- Quæritur imago. ſpiriis, quam articulatis vocibus, in caſſum tamen, cam invocabant & expetebant ? Ah initio ſtatim poſt urbis vaſtationem multi nobiliſfimi viri, Re- gis Guilielmi etiam auctoritate commoti, ejus per- veſtigabant rudera, ſed operam perdebant; adeo ut ſpes illa cum tempore etiam inveteraſceret. Peſiderium tamen deinceps denuo naſcebatur, nec memoria annorum longa ferie deleri poterat. Quin, cum unicus tantum lapidum acervus reſtaret, pre- tioſiſimi loco palatii Plurienſhus ille habebatur, quoniam ſuam in eo vivere Reginam ſciebant. xremitæ in Quare multi, uti jam monuimus, fanctiſſimæ Mn- Atmerino· Viæ veneratione adducti, vitam illic ſuam tranſigere cupiebant, camque, cum locum proprie ignora- rent, quovis in veſtigio prope reverebantur. U- IL P. GCRILARAND g PLarTIA 54cnR4, &c. A D 112 mis omnium inſtar nominari meretur Johannes il- le Candilia, cujus adhuc in iſta, ubi devorionis ᷣanii. cauſſa vixit, regione memoria floret. Atque is ille eſt, qui ex ipfius Mariæ, quæ eo in locoipfi adparuit, ore ea, quæ tot annos Plutienſes ſcire flagitaveram, perccpit, locumque, ubi deſidera- tiſſumus ille theſaurus lateret, cognovit. Annus agebarur 1349. teſtibus F. Michaels Platien in Chronico, Verſo & Aegambio, cum juſtiſſimum xelis uri- Numen peccata, hominum graviſfima peſte, quæ %. “ nulli parcebat, nec ullis frangi poterat remediis, ulciſceretur, forte ut gloriæ Mariæ tot annos ſe- pultæ vita quaſi redderetur. Tum erenim ea ſeſe in lucem prodire velle aperte ſignificabat, quo moribundæ jam ſubveniret Pluriæ, cujus ſuſpiria & lacrymas etiam in ſubterranco iſto antro per- ceperat. Alegambius omnes in hoc concordes eſſe ſcriptores obſervat: quibus conſtans ſuffragatur traditio. Franciſcus Nger nwemtio, ait, vene- randæ noſræ imaginis, Lucenſs manu dapit?, in vexillo Kogerii Comitis, in eoque, addit, errari haud poſſe, quoniam ab ipſo inventionis die, quovis deinceps anno, inventionis hujus memo- ria ſolemni ritu a tota Plutia, viciniſque urbibus cclebrata ſit. Idem Anrumius Pirri, Ahaſcue Koctus obſervant: Evenit anno ſaluris 1348. cum univerſum pene orhem, Siciliamque Platiam quoque Peſtis inwaſit, in ſomniis ꝛ cunſdam prolatæ viræ Prehytero Plarienſt apparuit B. Virgo, atteßans Apparei Vuam imaginem ramdiu conquiſtum opratamque in loco an vereris Platiæ delieſtere mon oprimus ſacerdos Ca- fanam adiit &ᷓ ab Epiſcopo, tunc Patriarcha Autioche- no fatia facultate, ſolemni omnium Neligioſorum pro- cetone, ꝓopulique pio commeatu, illuc ſe contulit, ubi in loco ſgnato inter collapſos antiquæ Platiæ mu- vog ſacratiſimam illam imaginem umdique ⁊ poſ annos 184. inregyam & ilæſam invenit, ac ut ferunt ar- 1wago ii- dentem lampadem mul ſeperit. Tunc ſatrum illud rkmas linteum ſericum, in quo vingꝰ erat depicta, ligneæ cenſa. rabulæ inſiuum, ſericis decoratum ornamentis, cele- hriori pompa & lætis animi ſignißcationilus ad Pla- tiam noam ranſtulerec. Frauciſcus etiam Niger, cujus Fazellus meminit, camdem narrat inventio- nem: Extat de his ſeria comprobatio, præcipus F. Michablis a Platia, ordinis obſerwantiæ, em veteri- lus collecta, qu penes me fuit, aſerentis, quod in umiverſali orhis pehilentia anno Chrißti 1348. etiam ad totam Sicilium per Maſanam ſewn peſis invaluit, 176 S ram extra, uam intra Platiam ita inſewiit, ut hrevi remporis Matio fere zota depopularetur. Populi vero ſub anto Dei Hagello ad Patronam ahſconditam, ut poterant, pœnitentes recurrebant &ꝗ ah ea certe au- lium & remedium exſpectabant. Tunc venerabilis Dei ſacerdos, Jobannes de Candilia juta ſacras æ⸗ des veteris Platiæ, amore dubtus ſanbtiſimæ virginis ahſtonditæ orationibus, vigiliis q ſjejumiis velus E- Candilia remita exubias ohſerwando Deiparam pro patria fer- venter ſupplicabat & ʒ meriti D. vinginis didicit, Auod as inventiomem F. imaginis peſtis extingueretur S patria heraretur, in cuus pdem commonſratus eℳ ei locus antri, a quo reverenter fuerat extraßen- da. Quiu peractis omnia cweniſſe comperium eß ad amim. Sepbanu Vallenſs in Eoria, quam manu exaratam reliquit, hæc habet: Eſt hu- jus indentionis dolimus 65 Vnceriſimus e- Mis Jobannes de Candilia immortahis Dei ſacerdos, cui adinitus revelatam eſẽ ferumt, de qub apud ms ex- tut ſeguens adnotatio. Jnentio venerandæ jmagini Ma- ?ri — 1 Cujſdam) Legendum puto: cuiquam. 2 Poßt annos 184.) Forte error typographicus. Plutia enim Anno 1160. deſtructa eſt. Ab hoc vero anno ad an- num 1348. non 184. ſed 188. anni numerantur. 3 Meritis D. virginin] Videntur hic voces, ex ore, laut ſimiles excidiſſe. ——— zſeb Ci ion Mar pu qili Mi ubi dv im mumn 04 lu kelea annoſe. eenineite late vi⸗ 0, aefun IAppar uuqu⸗ mue in juco Mat rer (u. uii u Aiache. . pyo- ecmulit, Phis mu⸗ Mam mu⸗ A Imago ii⸗ um ilr Lampas ac. licnee eeuli. is, cele- s ad Pla- n Niger, Lmeno- recitue F. e deteri- , uod in 1348. etiam ſis invaluit76 retur. Peyul „ahmian, e edt x denerabilis els ſacras a ine vi ini vo pal i . ini didicit, extingueretur mmnſuiu af extruben um ſris, qum eriſimus D ſ⸗ u nu 5 Z vics. Flui⸗ o anno i i 2 F. Cuil Abſcondi- zales. 177 fici intelligerent, divinum implorabant auxilium, Candiliæ wis MAREper D. Lutam in vexillo Nagerii Comitis depiltæ. Cagnus & Seidi Alagambio reterenteejuſdem rei teſtes ſunt, adjunguntque, imaginis abſcondito- res, poſtquam ob Regis metum, qui eam cxpe- tebat, illam occultaſſent, revertendi animo au- fugiſſe. Quod vero non reverrerentur, five quod in urbis trucidati eſſent devaſtatione, ſive quod meticuloſiores eſſent, idcirco factum eſſe, ut tot annos imago hæc ſepulta jacuerit. Cum igitur rei hujus veritas tot fcriptorum teſtimoniis, tra- ditioneque antiquiſũima extra dubium collocata ſit, nos alia quædam tantum de tempore, loco, oc- caſione, ſucceſſu, modoque inventionis, cum ex ante dictis, tum ex aliis ſcriptoribus collecta, fub- jungemus. Anno nimirum Chrifi 1348. Pontifi- ce Gemente V. Siciliæ Rege Ladovito, univerfum fere terrarum orbem ſæviſfima peſtis divino ju- dicio adfligebat, ita ut inmumerabiles ſine ullo au- xilio extinguerentur. Boccuccius Platind Colleuutius S& Perrarcha ex orientis regionibus in Viiliam cam penetraſſe tradunt, Mpunæ coœpiſſe, poſtea reli- quas etiam regni partes infeciſſe. Vutiam cum adti- giſſet, tantam edehat ſtragem, ut depopulata pæne larum, cum nullo hominum remedio aliquid pro- id quod ab initio ſtatim Deus ficri voluerat. Habebat tum temporis domicilium ſuum Joh. monia, vigiliis, aliiſque bonis operibus tranſige- bat. Gum divina ira orbem terrarum peſtitera illa lue tam vehememer caſtigaret, ille iolus pa- Maria ap- Paret Can- diliæ. Miſerabilis mus, ſacerdos, haud procul ab urbe Plurin ve 1eri. Quo quidem partim devotionis cauſſa, quo- niam eo in loco fſantam imaginem abſconditam eſſe noverat, & ut mundi hujus pericula & ſtre- pitum evitaret, partim, ut co commodius vive- ret, ſe receperat, vitamque in precibus, ſancti- trocinio ſanctæ Dei Matris fretus, quietus & ſe- curus, quod miniſtris ejus peculiare ſolet eſſe, degebat. Fieri tamen haud poterat, quin aliquo doſore ob infinitas cariſſimæ patriæ miſerias adfli- geretur: quam propterea affiduis precibus & la- erymis Deo, ejuſque Matri commendabat. Tan- dem itaque dignus a fanctiſſima habebatur virgi- ne, cui ingenti circumdata ſplendore & hiſari quidem vultu adpareret. Obſtupeſcebat princi- pio optimus ille Dei ſervus: paullo tamen poſt ex verbis, quibus eum virgo alloquebatur, ani- mum recipiebat, patriæque ſuæ jam adeſſe ſalu- tem intelligebat. Ne rimbas, dicebat illa eg0 Ma- 7in Dei Maten ſum, quum zu tanto amre proſequeris, „ A e inwocuta in auilium tibi jum yſoſum. Quid „ ℳt ud Vagitas ꝰFalutem PLAAAM mbæ, Iucpue „ Patriæ 5 Hiut. Ego abi, memue nomine Putien- „ ius meis nuntia, eos miuime a me deſortos e e „antum jemporis ſpatium me ſopultam meliquerint. J⸗ Pefte Uiberari cupium, illuc eam, Ihic locum de- „ ſignabat) inwenient ihi maginem menm, in qua „ „ RKogerio Comite, ejuſhue militibus adorars volu. „ Hanc in urbem ſerum ſeram preces enim eorum & Penitentia Plio meo accepræ ſunt. Fæc dixerat & diſparuit. Servus vero hic Mariæ Johannes, & hilaris & perturbatus, gratias ſtatim virgini ſandtiſfimæ agebat, continuoque deinde urbem pe- tebat „quo tam læto eam recrearet nuntio. Hæc dum in monte Aymerino Candiliæ contin- uubis ſatus. gerent, in urbe univerſus populus jejuniis, pœ- nitentia, carniſque adflictionibus divinam exora- re miſericordiam pergebat. Mox omnes ciliciis 178 contecti ſolemni ritu jpſam Plariam veierem (for- Devotip. te quod. animuts alicuid præſagirer/) ubi ſpes eo- rum abſcondita latebat, adibant: mox alia tem- pla, locaque ſandta, quo divini compotes fierent auxilii, viſitabant. Nullum prætermittchant ſan- ctiorem locum, quem non inviſcrent, ſuaſque il- jam urbs eſſet. Quocirca qui ſuperſtites erant inco- tu III. Cap. VI. IXvRRTIo IMAG1RIs. A — X D E ͥ bis tempore felix ille & læriſſimus a Johan mus, quæ ſpes de protectione iſimæ lic miſerias exponerent: In primis tamen omnium in ore Mari nomen verſahatur. „ Nullus, in- „quiebant, urbis eſt angulus, qui non horrore, „ Calamitate, & cadaveribus reſertus ſit. Pars „ejus jam concidit mox univerſa delebitur. U- nica ſpes, quæ miſeris nobis, qui ex tamo fuper- „tites ſumus numero , relicta eſt, Domina & „ Patrona noſtra, ſanctiſfima Maria eſt. Hæc for- „ re benignam ſeſe nobis in his erumnis præbitu- „ra eſt., Hæc aut ſimilia verba inter mille et- tundebant lacrymas. Alter alterum excitabat. ſine lacrymis vidiſſes pueros omnes & puellas in- nocentes, ſparſis capillis, pœnitentiuin habitu, febili voce, lamentiſque triftiſſimis ingeminare: Maria, Maria advocata noſtra Maria, benignis oculis nos reſpice, Maria, lugubri acrem cantu replere, S& lamentabili ubivis Echo reſonare. Neque id mirum: vicinæ enim mortis metus, quæ ſine diſcrimine cunctos conſumchat, ipſos exterruerat, infinitæque illæ miſeriæ, quas cer- nebant, terrore mentes impleverant. Tantis in calamitatibus non breve temporis ſpatium ſine omnis opis impetrandæ auxilio effluxerat, adeo ut in urbe artes, inter negotiatores commerci- um, conſuetudo inter omnes ceſſaret. Quidquid erat præſidii, id lacrymæ ſuppeditabant. Animis tamen amorem & fiduciam in ſanctiſſima Maria gultibus ſuſpiriiſque comitatas prorumpebat. Spe- jam oppreſſi Mariæ nomen repetebant: deficien- tibus viribus, languidum adhuc & lacrymabile: Mu- ria, Maria, ex illis audiebatur: diſcedens anima Mariæ adhuc ingeminabat nomen, ipſaque illud „ dilia nuntius Mariæ nomine adferchatur. Dici vix poteſt (Verſo ait) quod gaudium, qui ani „ tum in animis paucorum illorum Plutienſium, e morbi non abſtulerat ſævitia, ſubnata, qui ſus auditi ſint. Omnes certatim & de ter npore, & de modo liberationis quærebant. Quibus ſan- „ferias juſtitia Numinis urbi patriæque noſtræ „immiſerit. Utinam ob peccata noſtra r ajores „aliquando non ſentiamus! Quas huc que ta- „ men ſuſtinuiſtis, iis benevoli parentis inſtar fi- »nem jam impoſuit, S&c lætus ille totque votis „expetitus liberationis voſtræ dies jam adeſt. Sem- „ per venerationem amoremque erga matrem „ Pomini, licet ſepultam, conſervãſtis; quæ Propterca commota ex ipſis terræ viſceribus vi- „tam & ſolatium vobis adferre conſtituit. Ad- „ eſte animis: valeat metus & triſtitia. Mater „veſtra, ſanctiſſima Maria me, ut vobis mun- „tectionis cjus, quæ vos numquam deſtituit, me- „moriam conſervabunt. Sol vitæ veſtræ poſt „ tot calamitates, pericula, cadavera, lætior de- „nuo naſcetur, voſque tranquilli & quieti co „fruemini, fub ejus fecuri patrocinio. jam „evidentius imelligetis, quanta præditi ſitis tu- „tela: preces & ſuſpiria veſtra in cor ejus veſtri „ amantiiimum penetrabunt, quæ jam miſerata „veſtri a fanétifimo filio votorum veſtrorum „ſummam impetravit. Reliquum eſt, ut quem- „ admodum ccpiſtis, Numinis iram placare per- „ gatis, beneficiumque hoc fanttiſſimæ virginis, quo decet, animo ſuſci piatis.„Hæc dixeratʒ & omnium 5. p. Chiaranda. H ſub⸗ Omnes eum locum, quo unicum rot malis reme- proceſo- dium extare ſperabant, ſæpius viſitabant. Nonns. incluſam conſervabant, quæ in ardentiſſimas vo- ces, dulciſque ejus nominis repetitionem, fin- rabant, dum ſpirabant: moribundi morbo prope ſetus ille facerdos hæc in ſolatium reſpondebat: „ Moſtis, fratres cariſſimi, quas huc uſque mi- „tiarem, ablegavit, ſe veſtris calamitatibus me- „7 deri velle. Surget ea e terra in veſtram con- „ ſolationem: miferiæ evaneſcent, vobiſque pro- — —— . — —— — ———————— 115 LP. GRIARARn PpAT1A SAcnA, &c. ſubito voces gaudio & triſtitia mixtæ audiebantur. Ipſemet Candlia viva ſpe illa lætus & ſimul ingen- tium calamitatum, quas patria ſuſtinuerat, adipectu commotus, ſuaviter fiehat. Magiſtratus vero Præ- fecti urbis, omneſque ſacrorum miniſtri, verbis ve- . 7„ * „ „ * 1 * — „ ncrandi Candiliæ, cujus ſan6timonia, caftifſimique mores omnibus perſpecti erant, fidem habebant, ſejunium novoſque pœnitentiæ actus triumque dierum jeju⸗ trium die- nium indicebant. Abas Pirrus addit, Candiiiam rum. Catanam ad Epiſcopum dicceſeos ſeſe comuliſſe, 180 diebus tribus clapſis Magiftr proceſſio ad mnem, ut vocant, proceſſionem inſtituiſſe. Omnes Zume poenitentium in morem veſtiri fortunatum illud ad- ibant antrum, in quo tot annos in Armerino monte tantus cheſaurus vitaque Plutiæ delituerat. Haud procul a monte remoti, cum jam e longinquo lo- cum illum a Candilia indicatum proſpeetarent, qui omnes eorum ſpes continebat, omnes timore & ſollicitudine percuſſi, flexiſque genubus in terram proſtrati ſanctiſſimam virginem abſconditam ado- rabant, deinde camantes oranteſque ſenſim pro- pius accedebant. Pelati in ipſum locum in terram denuo ſeſe proſternentes, ſanctam imaginem, & in ca ipfam virginem, adorabant, præſentiſque remedii contemplatione mentes occupabant: ti- midiores tamen & ſolliciti ob imminentia peri- cula, calamitates &c mortem. Peractis conſuetis cærimoniis, dum ſacerdotes interea hymnos ca- nerent, terræ co loco, quem Candilia indigita- bat, effodiendæ initium flebat, & ſimul lætitiæ Plutienſium exordium aderat. Ccœptum opus ma- gno fervore & diligentia proſequebantur: ad quod- Effoditur tocus. vis veſtigium reperta ipſis videbatur imago, & quo altius in terram penetrabant, eo majori ala- bantur. Sacerdotes hymnis interea cantandis va- signa repe. Cahant, dum ordine ſigna, quæ fanctiſſima vir- nuntur. go Candiliæ manifeftaverat, detegerentur. Tan- Antrum ef. dem antrum quoddam aperiebatur, & ſic gaudium toditur. perficicbatur Plurienum. Fugiebat illico nox tri- ſtitiæ, ſole per tot tempus obſcurato oriente. In- greſſi exiguam offendebant ſpecum, in caque de- ſideratiſſimam illam Aagerii Comiris imaginem, arculæ cupreſſinæ prope putrefactæ incluſam, integram inviolatamque, licet omnia alia a vetuſta- te conſumta eſſent, annis 184. elapfis, reperie- bant. Addita erat ac cenſa lampas & capilli qui- dem ejuſdem fanctiſſimæ virginis, quos Kogerius etiam Plutiæ ſuæ cariſſimæ dono dederat. Quan- tum vero gaudium, quoſve plauſus hæc tantopere Invenitur imago vir- ginis & capilli. flagitata inventio non Platiæ modo, verum uni- verſæ ezcitaverit Ficiliæ, vix enarrari poteſt. Colligi tamen id ex parte poteſt ex innumera- rum calamitatum magnitudine, quibus iſta ratio- ne liberabantur. Arca facili aperiebatur negotio, & in lucem ſic protrahebatur ſacratum illud vc- xillum, ut morti bellum indiceretur, quæ huc- uſque per peſtem invaluerat. Simulac vero ex- plicatum tantum illud erat, victa & debellata ſen⸗ Coneuſus ticbatur. In altari deinceps repofito, omnes nu- cmnium ad dis pEdibus catervatim, ſani, ægroti, & conva- templum. Jeſcentes promiſcue, ad videndum illud, accurre- bant. Quoniam vero, ſingulari ſanctiſſimæ vir- ginis beneficio, mors nihil amplius in Piutienſes tentare audebat, non iſto tantum die illo homi- num concurſu malum minime augebatur, verum penitus plane ceſſabat. Quare ſtatim hymnus: 7e Deum laudamut, lolemni ritu canebatur. Sunt, qui inwentionem hanc tertio menſis Maÿ vRGI DRIPaR, CUUS BOC VRxIILUM B. LUCE FVANGELISTLE PENNICILLO FNXPRESSUM, ROGERIUS SICILIE GOMES, A NICOLO I. M, SARKACENIS. IPsIU5 AUsplCils, PROPUL sAT PLATI REVIVISCENFI bONO PRDIT, AC MARCUS FT LAURIa TRI6ONa BT A6SARl; BONORUM S5UORUM HEREDEM INTIUERF. V. J. 5. VINRENTIUS 1GUARDIOLA, ET BLAsCUS CaGNUS, HORUM 183 vOLUNTATI5 APMINISTRATORES OPUS HO ARGENFEUM. P. D. O. PONTIFICE MAXKIMO ACCEPTU ANNO DOMINI MDCXXVI. diem ejufdem anni nominant. Alü, quos ad ve- ritatem proxime opinor accedere, ipſam inven- Quare in meworiam & honorem utriuſque diei pies fei. [/o, quo memorati fanctiſſimæ virginis capilli ritu Auguſti, quo memoria dedicationis templi, ſub giſtratum urbis, ſole- ritulo Aumptimis, recolitur. Pres dies ſancta L critate & amore piorum foſſorum animi accende- exponunt, apparatu conſideret, parabat. Pa- men, ut veluti per exiguam quamdam feneſtram dulciſſima facies ſanetæ matris, filiique ejus con- 116 die contigiſſe perhibent; alii 17. menſis Augußti An in. ntionis. tionem menſe Majo, novi vero templi dedicatio- nem decimo quinto Augufti factam eſſe tradunt. duplex feſtus inſtitutus eſt dies. Alter menſe Ma- ſolemni per urbem circumferuntur. Alter die 1. imago eo loco in exiguo quodam remplo expo- ſita erat, ingenti civium & peregrinorum, qui gratiæ virginis compores fieri cupiebant, conflu- Xu. Quaré Franciſcus Niger ita ſcribit: Cuſus vir- tute umiwerſa gens, uæ Platiam inolebat, & vici- nas urbes, mirundis prodigtis ad vinginem conerſa eß. S . Qua Reverentia ea mago conſor- vetun. anifeſtum eſt ex illis, quæ hucuſque dicta, Quomodo M ſunt, quanti Platienſtum interfit, magna cum reverentia & honore hanc pretioſiſfimam i- maginem cuſtodire ac regia venerari magnificen- tia. Ad quem quidem cultum fuperba illa ædi- ficia, thronus ejus argenteus, dives ille adpara- tus, rot Canonicorum ſervitium, magnificeque celebrati dies feſti pertinent. Condiderat olim Primun Plurienſum religio in urbe veteri templum virgi- n — ni ſanctiſſimæ, in memoriam tot victoriarum Co- mitis, in quo ſanéta hæc imago reponebatur. At Guilielmus Malus ipſa inzufte illud di- 1g2 ruebat. Platiæ itaque now= alterum ingenti ſum- Secundum. tu, ſub titulo F. Mariæ de Aſimptione, ædifica- Tamphitia batur, impenſis maxime Pamphili Calaſtihett⸗ 5 penſ phili Calaſtihettæ, ta. magm pietate fœminæ, quæ fexaginta ſcutato- rum millia ad eam rem fuppeditabat. Hodie ra- men illud, poſtquam novum longe magnificen- tius ædificari cœptum eſt, non amplius tanta, qua olim, dignitate eſt. Nec enim in Marie rebus amplificandis umquam Platiæ ſatiatur pietas. Cer- nitur tamen adhuc hodie in eo ſancta imago quæ Anno 1717. in memoriam Platiæ peſte ejus be- neficio liberatæ ibi dedicata eſt. Cum optimis vero Regni templis arte quondam & puleritudine illud certabat. Poſtremo a multis jam annis novi Tertium. templi ſtructura ſuſceptaeſt, quæ ob ædificii am- plitudinem & molem tardius procedit. Priginta ſex jam annos in eo magnifice exſtruendo & exor- nando elaboratum, octogintaque fere ſcutatorum millia inſumta ſunt: nondum tamen perfectum eſt. Sapientiſſimus Regum Falomo præter palatium, thronum etiam, in quo eo, quem ſacræ litteræ Thronu riter Platia veri Salomonis matri, Dominæque noſtræ, thronum, pietate & amore ſuo dignum, in quo requieſceret, exſtrui voluit. PTorus ille ex auro & argento fabricatus tredecim palmas I- talas altus, oto latus eſt. Imago fandta, quæ ramina an- eo continetur, lamina ex puriſſimo auro confla- te imagi- ta, pro menſura ejuſdem, contecta eſt, ita ta- nem- ſpici poſſit. Tergum ejus lamina coopertum eſt argentea, quæ magnitudine par imagini totam ve- ſtit. Inſculpta ei eſt efigies Comitis Nogeri, ut in reliquis throni partibus miracula fanctiſimæ virginis cernuntur, hac addita inſcriptione: Licet veſis Do. Licet vero tanti pretii ſint interiora ornamen- minæ no ta, lamina tamen, quæ exterius ante eam con- ſtitura eſt, ea longe ſuperat. Plurienſbus veſti Dominæ noßtræ vocatur, tantiſque divitiis, eaque arte & magnificentia exſplendet, ut Alagambius ſic de ea ſcripſerit: Vuperius, ubi foramen relistum eh capiti magnitudine par nperutoia ingenti ele- gantia coruna conſpicitur, quum duo ſuſentant ange- li, gemmæque & artißcium vers cuuſpicuam Vedduut Lamina hæc optimis adamautilus, Smarugais, alii que pretioſis lapidibus oppleta, 1ot deinde ormumsnih oo aychirecorum artißcio, ſtulpiorumque diligentiu elaborata eſt, ut dihcile admodum huic ſmils quid- quam reperire exiſimetur. Pocta quidam ſic de ftrx. ca cecinit: 5 Emola gid del Cielo, 8 Di Kelle no, ma di piropi, e d on, Preggia Piazz“ il ſuo bel Velo, B Oue colei do Facra man ſormata, Col ſuo bel Sol in ſen pietos' Aurura. A lui converſa, 1 ſuo bel Sol adora. Ne qui men gloriſa Semhr', men pompoſd. Che ſe e Melle in Ciel danno ſplondere; Te gemme qui d imorno, ardon d amore. k Ceterum pii Plurienſts ipſis factis, donis copio- moſynis diverſis temporibus oblatis gratum erga ſanctiſſimam Dominam animum, deſideriumque, quo flagrabant, de ea pro viribus bene merendi declarare ſtuduerunt. Omnium quidem mune- rum haud noti ſunt auctores: ipſum tamen eorum ponum ſeu· ſtudium ex feudis huic templo donatis, ex eo, 4i . quod Malchritianello, & ex alio, quod a Sual tiſim- &u diica. mili Kianello, ealil. %ℳ, vocatur, nec non ex magnifico illo templo a Pamphilia Calaſcibetta; ut diximus, condito cer- agnificen- Nereditates. Alii magnum illum Johannem Patricium imitati bonorum ſuorum heredem virginem inſtituerunt. 184 Fecerunt hoc Aureolus Meſhnenſts, & Antonius S& Aatha Seidi, qui etiam beneficia & Canoni- mogoqu catus in ſanctæ virginis miniſterium fundarunt. te eſus be um optms puleritudine nonicatum: duos vero, qui Capellani Eleemoſyna- rii vocantur, Antonius Plarienſts, qui ſimul vir- ginem omnium facultatum ſuarum heredem ſcri- püit. Beatrix S. Philippi & Villanowa idem fece- runt. Pariter Vincentius, qui Secundarius fuit, nonici loco virgini miniſtraſſet, poſſeſſionum ſua- rum hereditatem ipfi detulit. Beatrin Alegambe tes facultates & divitias cœli huic Reginæ teſta- mento legavit. Gnata hujus Lauria, extincta jam matre, non diu poſt eodem excitata adfectu viva adhuc valenſque omnia ſua Mariæ donavit. Cu- gona. dentia Anno 1798. d. 17. Junii, magnarum ſua- rum divitiarum heredem Mariam fecit. Hi, cum liberis carerent, heredem longe meliorem & feli- viſimam invenerunt. Tempus dignum heroico iſto facto honorem ipſis habuit, mortuique im- mortalem ſibi, famili nct . quæ Luui te u o ſutn o u anh runt. Quamdiu nimirum Patia in hac terra erit Platia, tamdiu nomina eorum marmori & æri tra- dita æternitatique devota fulgebunt, hominumque 2 1Pota quidam] Benſus eſt, pla⸗ lam ſacrum ſuum velum & theſaurum, at gemmis & auro exornare. Auroram riam nimirum & Jeſum, contineri. morem indicare eorum. 8 iam cœli jum æmu- non ftellis quidem, ibi & ſolem, Ma- Gemmas vero iſtas a ſis, pinguibus hereditatibus, largiſſimiſque clee- Aatha Bertolino & Cicio alium conſtituerunt Ca- & Joſephus Cultrerius, cum longum tempus Ca- Aſ Ann omnes ſuns ingen- Mareus Tri jus exemplum maritus ejus, Marcus Tigona, ſe uutus fimiliter pro ea, qua ſemper vixerat, pru- liæque ſuæ gloriam relique- 117 LIn. III. CAp. VII. Qua RRvrRpnria IMA6o ConsEvtrun. 118 A ore conſtanter prædicabuntur. Et quod longe majus, donec Maria erit Maria in omnem æter- nitatem incomparabili & numquam peritura in cœlis hereditate, tantæ in præmium pietatis, truentur. De eleemoſynis ea tantum dicam, quæ apudjem. Antonium Vorſo reperi. Narrat is nimirum, Prin- hn. cipem etæpentiæ multa magni valoris dona virgini obtuliſſe, & Anno 1/4f. quidem, crucem e cryſtal- lo fétam, ingemis pretii & pulcritudinis, capil- loſque nonnullos fanctiſſimæ virginis, qui illis, qui cum imagine inwenti ſunt, adjuncti, eidem- que columnæ cum illis circumplicati funt: quo- rum dies feſtus in memoriam inwentionis die 3. Maÿi celehratur. Urbs CGatana, quæ noſtram hancce dominamMunera. plurima ſibi comuliſſe heneficia grata mente agno- cit, ſæpius ampliflima ei miſit dona, de quibus Hocor Pignateilus, Monteleonis Comes, Ficiliæ 187 Pro-Rex, Anno 1723. præter alia multa regia & magnif ca dona, aureum ipßi calicem, familiæ iuæ inſignibus exornatum, dono dedit: qui huc uſque enitu Non minoris æſtimatur fruſtulum coronæ Chri-Reliquiæ Mi ejuſque crucis, quod Pominus Bartbolomæusetacis Sorrawia, acienſs præfectus, ejuſye uxor Suſun- Anno 1/48. Aegambio S Verſ teſtibus, ei obtueimt. Abbas denique Nocchus Pirrus in Not. Cat. ſic ſcribit: Anno 179/. non ſolum imago iſfa tantæ ve- nerationis dewotioniſque apud Siculus omnes, præſer- rim oawo Mecembris, multis gemmis magni valoris, aurque puriſimo illuſtrara eſt, & eſus remplum ma- nißicemtiſimis vdiſiciim, pretiſts ſatris ornamentis ac Veptem millibus aureis aunuis ditatum ſod & inſigni viginti qudtubr Canmicorum, Matuorqus dignitatum, Præpoſiti;, Cantoris, LMeſaururi c Mocani vollgio exornatum fuit, ex opibus Marci Wigona C ejus u- voris Lauriellæ Wgona & Aaro, Nobilium Pa- fienſum, per tulula jeßumentarias rem agentihus deinde ſdeicommiſuriis Angelo Nigona & Franciſto de Aaro Jui 4 Clemente VII. diploma anno ſal. 160z. 6. Kal. Oc. Pontif. auno 12. exoraverumt, ut Cannici eligendi ſint oriundi Platienſes, optinem habeant, Cappa Cappellæ violacen ac Nocheto in o- lemnioribus: iu aliis vero feſtiwis & ferialilus dichu Mozæetta violacea vel nigra juuta uniwerſalem morem ecclæſiæ uti ꝓohont. I Canonicis poſt, authoritate Pomifcia, alii quinque adiiti ſunt, ex dots alijuo- Secundati. collegiati. canonici. rum divitum Platienſum. Tandem duodecim ali ſa- cerdotes Canuici ſecundarii jæu Viwanderii nuncupati Almutio nibri coloris cohoneſtati qui quotidie inſtr- viunt. Curu auimarum hujus parcciæ quatuor digni- ratibus incumbit. Ha6tenus Pirrus. Miracula Fanctiſſimæ AMariæ per han noſtram imaginem. Nuot Sanctiſſimæ virginis interceſſione mira- 0Q cula & beneficia terrarum orbi conceſſa ſint, F ii maximam partem, qui vero ejus amore flagrant, noverunt. Mihi vero haud dictu vide- ſtur abſenum, ſi quis numerum corum iniri haud 196 poſſe adfirmet. Neque id ulli mirum eſſe debet. Quod ſi enim ea, quod ſancti docent doctores, orbem reſtituit, opuſque redemtionis ſimul per- ſfecit, quis demum admirabitur, eamdem poſtea [æpius, non orbem terrarum, ſed minimam ejus partem, Platiam nempe, auxilio & protectione ſua juviſſe & exornaſſe, & beneficio quidem ima- ginis, quam diinis auſpiciis Lul Evangeliſtæ Mira cula⸗ mams coloribus expreſſerat: quo benevolentiæ e- jus participes tamquam veri & dilecti filii ſuum 3. p. Cbiaranda. H2 quo- Imago in- tegta. litana, Nuntius vexillum deliteſce- bat. Iuvenitur. rem plum. A peſie li- be rat. — Imago con d pluiarum impetrandarum cuuſa in ſupplicationi- Kantinopo hus cißcumfertur. ita pariter in hunc uſque diem tur. Quod ad bella ſpeciatim adtinet, Norman- 187 cli umine colluſtraretum. Apurebat hæc ſacerdoti erdotes Plarienſes certiores de hac ſe redderet, qu0 D e i img e euere ini lemni ri in nm e, dduceretur hoc enim ſubto ſuhi- de loeo ubi relinquo, quantam hiece nuntius piæ huic urbi, qu verat deſtderio, lætitiam adtulerit. Mico ſolemniſ- ma inſituebatur protehlo, uc inſuitis cum lums- nſumto & corrupio, ipſum tamen vewillum incor- uptum hine ulla reperiebatur macula, adeo ut zerra, Platienſos inßnitas Deo gratias agebamt, decemtique 11 9 quoque amorem &c pietatem in filios tantopere a A ſantiſſima Pomina dilectos demonſtrarent. Principio magnum eſt prodigium, quod poſt tot annos integra reperta fuerit, nec pannus, in quo facies ſanctiſſimæ virginis depicta eſt, ullo modo corruptus aut violatus ſit. Piligenter hoc ab Ahhate Pirro obſervatum eſt: Poß aunos 184. integram & llæſum inwonit. Ad Platiam nowam tranſulere, uhi non umo liberat ionis u peſte miraculo, ſed muliis reßatam vluit gloriam Vam Maria. Et, quemadmodum Simn Maſolus, AMienſts Epiſco- pus, cum Maſello Lab. X. c. 6. de imagine illa Mariæ, Lucæ manu picta, quæ primo fuit Con- Mantinopoli, jam Venetiis in templo F. Marci ex- B tat, ait: Eſ, quc helli ac luis zempore, renitatis ſimilia Pluri beneficia, in bellis, peſte, febri- bus, tempeſtatibus, ventis, pluviis, aliiſque ne- ceſſitatibus per hanc imaginem concedi imelligi- ni illi, qui auſpiciis Comitis Nogerii, ejuſque fl- li ejuſdem nominis contra Furacenos in Fitilia mi- litarunt, optimi teſtes eſſe poterunt. Pars horum miraculorum expoſita legitur in libro quodam manu exarato, qui in Bibliotheca domus profeſ- ſionum Societatis Jeſu Maſanæ cuſtoditur, hunc C in modum: 38 Adfigebat lues peſifera, (Mcuti alias quoque re gui umbes) urhem Pluriam, quc Vidua & ulma mo- dum ob 1ot ſuorum Fliorum & civium jauram lu- gens, vicinum, 1rememis inßar ierichumtis, auxi- lium, non quidem e fertilis Sumariæ moms, ſod en eo, in quo Plutia antiqua fuerat, ſontiebat. Clum Vuſpiriis & lamentis fatigabat, cum ipſius Neginæ cuidum vitæ probatiſmæ, devotoque ejus cultori, eique in mandatis dabat, u Magiſftratum S ſu- 1o peßem chharuram eſo. TAc aliis cunſiderandum Vemper vheſaurum ium eperiendi mirabili Pagra- nibus Plutiam veterem adihut. Inenichatun i- lic ſins negorio imago illa cupreſinæ arc intluſa, ſuh columna quadum penitus ewerſa ( Guiielmo Ma- lo oh rebellionis ſuſpicionem, uti jam diuimus, diru- ta. Mirum vero didtu, um integra adhuc Ee inwio- lata erat, acß e mmento primum ſepulta eÿet. E Quod majorem adhuc prodigio claritatem conciliabat, ligno, cui ſandum illud Jinteum adſwum erat, caris in qun 184 Annbs delituerat, præſidio potius &5 cu- Modiæ, quam detrimenmto iht Huiſé videretur. ſ ritu Te Deum laudamus, chntabant, imaginem de- ind⸗ magnn cum pompn in novam ciwitatem tranfe- nebamt. Ac tum quidem; ut olim Nomæ remporihus Cnegorii Magni, omnis Kalim caligo, asriſque conu- vrio deſinobut; cujus inuuu mutato Eꝗ ſrages illa hominum, ipſum ceyahat malum. Hh eigentiſn prodigio encitata urbs templum ei condebat, adhut magnifico bernitun appuratu, illudque matri- cem & domum ſam, Mariam vero paronam 66 aduocutam ſunm deſgnabat. Anmo poſten 1419. cum peſtis, cntdgiſique morbi graſarentun, quc per 1o rum ſeſt regnum ingeuti cum dumno dißundebant, Pla- ria cjus ope libera ſola enemta permanſit. Dua- 7e, diwulgata zoram per Siciliam virtutum eſuß (5 benfriorum fama, non mbdo incolæ vicinarum, ſc0 S longius remorarum regionum auwili impetrandi cuuſu ud eam e vnſugiebunmt. Diæ ſeciatim nohilſ⸗ — PP. CnIAnAMyD PILAT1A S ackRA, &c. 120 mæ urhes regnique Iumina, Pauormus & Mehhna multa ei dona voruqus oßerebant. Pignatellus etiam, kignatellus „y„ — . p Ficiliæ Pro- Neu, 1lum pæne ſrarium, omni or- 1 Kex. natu inſrultum, ipſt dono dabat. Aqus hinc lau- dabilis ille Eꝗ uhiwis ecepus mos omtus eſt, in cala- mitatilus quibuſis &ꝙᷓ cœlſtilus ſuppliciis ad dum cun- Vugiendi tumquum ad ſucram auram, e aer ma- 188 linus jeſo prodat, Mwe ccitus, Merilitaſqus iu- vutie — guat, ſiwe iempeſtates & procellu dominentur. Tum fugium. Jcilicet producitur, pretioſuqus tabulæ impohita per amplos & ſpatioſos campos uſhue ad eum locum, aubi olim Not annos ahſtondita jatuit, cicumfemtur. Nee ſuſra plerumqus aumilium ejus ſic imploratur. Na- ime vero & in ultimo pæne diſtrimine boc zemari /let. Mmirum en vicinis urbibus Cꝗ zerris multt S pullicis & privntis ſuis adabi cbmmoditatibus, diſculceati, dimuidio vorpore nudi, humeris ſanguine Vnadentibus, ſparſts capillis, Mexoque genu, ad polen- Imum ejus auwilium & præſdium cunfugiunt, o- yantes deprecamteſqus, ut aliqua viſione beentur, ut omnes evaneſcant calamitates, moleſtiæque quwis ꝗ vuluera ſanentur. Si Anno 1ſ20. præſentiſimum xluvia. eius in univerſuli Merilitats auuilium fuit, cum oh hluwiæ dehriemiam campi prope arderent, meſlsque pæns ſpes collapſa eſet. Vum eam ſolemni pompa &ꝗ Moniis protrabebaut, ꝓroceſionequs lacrmis magis S devotions, quum luminibus & ornumemis conſpicua cincumducebamt. Mom vero (mirabile diétu) in cœo ciariMmo & ſreniſtmo ſuluto denſima comparebat nubes pluvia gravida, aõremque, proteoneim, cumpos S cœlum obnubilabat, eodemque momento & imago femplum, & pluvia terram attingebat, ea quidem pia, ut ommium ſpem lꝗᷓ deſiderium cwleſtis henedi- dtio ſuperaret. Diiſes Eliæ nubeculam e monte Car- nelo ad nos zranſtatum uare & in zemplo il⸗ lud, quod ſimili in caſu Pavides cecinit, cantaha- ur: Benedixißti Domine terram tuam. Pingueſoent peciſa deſerti & cumpi replebumtur ulertate. Induti Vunt arietes ovium & valles alumdabumt ſyumento, clamabumt etenim hymmum dicent. Aunno 177. Mmili in neceſtate denuo magno cum vicinorum conumu, luminumque ahumdamtia produce- batur. Plurimos etenim jam mmenſes catarabas cxlum lauſerut, frugibuſque deſderatam denegabat pluwiam, adeo ut ſeprem aridimæ Phuraonis ſpicæ extremamde- nuo inopiam amnunæ curitatem minitari viderentur. Ad ſacratiſimæ vero imaginis conſpettum copioß- ma deſtendebat pluwia, omnemque rerram ſertilem yeddelat. Tc vero mawime illuſtre Poc reddebat pro- digium, quod in dualus ſliquis valihus tenuima 189 mehs, ſummahue frumenti pænuria eſet, Pærgue ſo la utriuſqus inopiæ abumdamter E copioſe ꝓrhicere peſr. Am 1778. non Ficilia modo, ſcd eriam umiver- vgis ſu alia peßte adigehatur Dimidium prope regni partem morbus jam cmſimſerat, adebque Plutiam quoque indaſerat, ut viginti lᷓ zrigintu hminum quo- vis die morerentur. At ſalutifero illo vexillo produ- do ita arim lues deſnehat, ut ne veſtigium quidem paullo poſt cermeretu. Anno 1/97 cum ſehis illn peſtilentiſma, pluri- xebtis hus quam dra Lerna cupitilus, lerhangis, deli- riis panbuſmis mptomatibus aliis Porrendis ar- marn, Notum regnum S in primis vallem Nerinam dewaſtaret, ſola hæ imago, omnibus aliis remediis deÿicientibus, ureque &ᷓ experientia Medicorum uſ lᷓ dotrina ewercitatorum morhi ſuperatis imperu, vim mali cohibuit. Famdem eÿus virtutem mirabiles Mn- Zarx S Ravanoſe ſurceſus demonſram nec non numi, ui in plurimorum verſantur manibus, in — regui cuſt, Comiriſque imagine, nomine uotati. riginta ſere aumorum ſhntio veium Saracenis expuꝗis Ficiliaque in poneßatem redata, platiæ Hunormum ſeſs confonsbut, Simomi Chmiti prodigio- n /a, bac imagins ſummi prrtioſque heſauri donigue loco relicta. Atque tum Platiæ oppidum eo modo, duem de pe 3nà Augeln ſo ac jun, Letumus 19 kerinz Meſſana capta. Prodigia. Angeli no- ſtros ad- juvant. Ceramus. etim unier um phe 7t bvenil wo⸗ iun hiim F. Bruno. niu tih vuilu BRogerius liberatus. puri vei — nun 190 — F. 121 quem ſerente ſc occaſtone euplicabo, cuditum Hæc Manuſtriptum Meſanenſo. Pirrus brevibus exponit prodigia adverſus va racenos, abundantes Nawanſe rivulos, Hanmi occupationem, multaque alia, quæ poſtea Pla- ꝛiæ contigerunt, miracula. Quibus non ſolum, que jam dicta ſunt, confirmamur, verum ctiam ſpes, plura eſſe conſequutura, accenditur. Nobis tamen, quæ is breviter narrat, paullo dilucidius reterre incumbit. Meſanam delatus Kogerius, non majori quam mille & ſexcentorum hominum ex- ercitu ftipatus, poſtquam ſanctum virginem in vexillo adoraſſet, & ſalutaſſet, plus ejus & ccœ- leſtibus auxiliis, quam ſuis confidens viribus, Sa- ncenos oppugnabat & profligabat Anno 1060. Faello L. VM. & Collenutio L. IM teſtibus. Cir- ca quam victoriam res quædam admiratione di- gniſſimæ notandæ ſunt. Prima eſt magnus innu- merabilium licet barbarorum metus, quem exi- guus ipſis militum Marianorum numerus injicie- bat. Primo etenim congreſſu ſtatim doſperabant, næelloque perhibente, exiguo numero, maxima parte cæſa, ipſoque duce amiſſo, fuga in urbem ſeſe recipiebant. In quo ſanctiſſimæ virginis pro- tectio evidenter apparuit. Peus Haracenis, ver- ba ſunt Ahloriæ zripart. Lib. N. c. 1/. irrationa- hilem metum latemer inecit, neb babentes, uo Vugerent, in Nuvium (en ſecundum miraculum, ſ ipſos armati prÿiciebam. Angeli præterea in exercitu videndos ſeſe præbebant, noſtroſque, ut depoſito timore in cœleſti confiderent auxilio, exhortabancur. Angeli Dei ien agentibus ſodemonſtra- rumt jubentes, ut conſiderent & orarem ac Deo creds- rent, dicentes ſe mediatores helli diretios a Domig. Quamobrem ea ſemper Comes noſtrique fiducia; erant, ut de victoria eſſent certiflimi. VViolus in - Voria atiæ Multiformiten, ait, in hoc diuturmo Vyælio F. imaginis virtus enituit, quandoquidem ſpem in noſtris ac imorem immittebut in Mauros, quihuſt dum apparitiuibus Rogerium præcedebat, vluti in Vanguinolento Marte Panbomitano &5 in ſcuturigine ontis Rawanoſ. Aliud fanttiſſimæ virginis mi- raculum in ſanguinolento prope Ceramum prælio Eyaniſcus Buteus, Petrus Blomauſus, Namnulſus & Faxellus memorant. Fquitem ultra homines con- ſpicuum & venuſtum albo equo inſidentem, can- dida ftola, veſteque rubra amictum, ſoliſque in- ſtar ſplendentem, in co apparuiſſe tradunt, cujus præſentia exercitus valde confirmatus fucrit? in haftæ vero vexilli, quod RNugerius geſtabat, capi- te ftupendam crucis figura criſtam fuiſſe viſam, unde, quod & nos ſuò loco monuimus, omnes copiæ Normamnicæ mirifice corroboratæ vitoriam reportaverint. Quam ob cauſſam optimus Comes ſtatim ſouto armiſque ſuis hæc verba inſculpi cu- ravit: Dextera Domim ſocit virtutem, douten Po- ini euultawit me. Proſper Giomberione, e fami- lia Carmelitarum &c Anoniut Vtſo alius adhuc prodigii mentionem faciunt: At Snyuceni, ulu nel dolon nec audatia Normannos in hello poßt Vuperari eriunur ad verſurias dæmonum recurrumt, qlui- buß dum illi ſuh diverſts inſidiarum ſormis appaem, Kugerium ſemper in caſum agrediumur, u ebrum Fraudem præcugnitam djwinitu⸗ Vuperabut; en MeMid eompertum eſt, mirabiliter eÿt cuſtoditum. Si bis Santiſſmam Mnriam videndi honore Co- mes dignatus fuiſſet, ingentis quidem id benefi- ci loco ipſi futurum fuiſſet: verum tamen alias 1or etiam cœleſtium geniorum ſenſit auxilium. Ba- nius nimirum ad Annum 1097. narrat, tempore Urhani M. Divum Brunonem Comiti adparuiſſe dormienti, inſidiaſque a Præfecto & Principe Ca- Puæ ipſi ſtructas demonſtraſſe. Eſurge, dicebat ipſi, S ſme arma, liherars re n nuntio magnus Comes periculo ereptus & libera- tus fuit. Ln 11I. Car. VIII. C P v. Quo etiam Id quod Breviarium Nomanum etiam confirmat. — — Libro ſecundo & alibi ſæpius narravimus, Ma- riam ſanctiſſimam Panormi, ſupra cam portam, per quam poſtea, cum urbe potiretur, ingreſſus eſt, Kogerio adparuiſſe, forma omni humana au- guſtiori, tanto circumdatam ſplendore, ut adten- tius eam adſpicere nequiverit, rubra veſte deco- ſratam, filiumque ſuum finiſtra mam, vexillum Idem Sriptor vitæ Mage- kanormus. vero dextra gerentem. vi confirmat: Sratim namque quod perdemtum eßt, Kagerio ſuper augußam portam ubis cundidiſima vingo in Vubiis vehilus apparuit, demtera vexillum tenens ſaunguinea cruce vbſignatum, a puerulo ſuper ſViuiſtram auutyis uſidente, cum imellexit eſe puriem⸗ er quum ioriam ſibi parawerat. Capta urbe Vi- drix zurba & viior Kogerius læta mente triumphan- es Cbrillo iu Vei mnumentum, l5 viriæ ſunum, Deipatæque digna periwerumt odas. Peſtis etiam hujus vifionis ipſa illa porta eſt, qu in hunc diem Viloriæ nomen retinet, & vicinum templum, cui S. Mariæ de Vioria vocabulum eſt inditum, teſte Naxello. Agambius, in hoc ipſo templo fub altari camdem adhuc conſervari portam, cui hæc res ita ut geſta inſculpta fit, Rogeriuſcue equo, cxercitu comitante, inſidens, compoſitiſque ma- nibus Marium rubra veſte decoram adorans S natur, auctor eſt. In frontiſpicio vero arcus hæc legumur verba: Ponta hc, in Juam Rogerins in- imus iciliæ Gomes irumpens, aditum ewercitui Chrſtiamo ad urbem hanc Panbormum, ah indigna Suracenrum ſervitute emaucipandam venjenri „ pale- ſecit vicioriæ canmento, ab eadem viltoria hoßium, Vummo cum honore, ob inignem reportatam vioriam Deiparæ virginis culnui, Vitoriis ejſcem principis, ardenti ac pio deſiderio conſeoruta ſ, Qumtili menſe Dominicæ incarnationis anno 1071 uronius Veyſo etiam hanc ipfam ſe vidiſſe portam, & præterea 192 in antiquo quodam manuſcripto hanc rem a fe lectam eſſe teſtatur, aliaque quædam, quæ ad quum eſt, ut ea ctiam, quæ Aegamhius, Cagni- u, aliique co loco Comiti obrigifle tradunt, quo- rumve adhuc veſtigia apparent, referamus. No Lerius cum lacrymit Meipuram rgando, morieme enertitu ſtilumdo Zcenos ohſd 7e a monte recluſos, ut eut in deſerto Sinai aquam „ Saraceno⸗ ohſdente ex aliera par- Deus de petra eduxerat, ſc & ipſa in oro ſü0 mi- liriæ oh aquæ inopiamn periclitamtis fontis vends aperi- e 65 a4 lorum hht pergen ohemſum junta radices tulueæ in Mei nemins fodi vætipiens, im ipſnnet brevi ſarculs icu lewi terram Percutiens, ſarim ſonz indo magnus exit, u uſque ad præſens in Vumen ewrewit & vunttos retreawit E Furacenorum vihor ½ æheclus. in huſus Fat memoriam ædes Deo ſacrn de mandato Kogerii ſuh rulo D. Mariæ d Kaano- Ju non longe a Waro in Teocatenſ Ierritorio. Prodi- gioſi hujus facti memoriam, præter traditionem, publica conſervat charta in tabulario Panormitano, Anno 1617. d. 20. Novemhr. auſpiciis Vanciſe de Caſtro, Ficiliæ Pro-Regis, adornata & a M- chable Hrmoſo, Provinciali & Rectori Generali Congregationis Canonicorum ſæcularium J. Gre- F orii in Ala confirmata. Exponuntur in ea miſe- uibu riæ a fitibundo toleratæ exercitu, cum urbem mons Saracenu dictam oppugnaret: apparitio de- inde virginis Mariæ commemoratur, quæ ad ra- dices ficus deſignatæ aquam tantopere flagitatam inventum iri fignificaverit. Reperta ea quoque eſt, tamaque prædita fuit virtute, ut non modo languentem refocillaret exercitum, infirmoſque vitæ reſtitueret, ſed fratrem Comitis mortuum reſuſcitaret. Tanti in memoriam prodigii templum conditum eſt, quod portentoſus hicce amnis præ- verba: terfluit, cuive memorati illi Canonici hodie a miniſterio ſunt. Inſcripta ei hæc leguntur H3 Vita noſtrum inftitutum haud faciunt, addit. Quo-Raranoſa, niam vero Kaanſæ ſæpius mentio facta eſt, æ- 138 J. P. GRAnAMDE Vita, ſorz', e ſalute, e la Corons Di quel ſume hevend' il Ciel ti dona. Id eſt: Si ex hoc biberis flumine, Deus vitam, vires, ſalutem & gloriam tibi donat. His omni- bus Antanius Verſo teſtimonium P. Ocavii Gabta- „i e Societate Jjeſu addit, ſcribentis: Gui nomen Navanoſa, aqun Comitis Rogerii, dum ſiri laboya rer, divinitus & Victoriam de hoſte coucehi. Sed 193 & ſtriptor vitæ Nogerii & Maurolhous idem perhi- pent: Varacenis moventibus bellum c Mogerio con- tra eos iruente & munus ad vewillum in oratione ele- vante, Sc. S Hactenus ea retulimus prodigia & beneficia, quæ in Comitis gratiam virgo fanctiſſima exhibuit. Jam ad alia quædam fuperius commemorata ve- niamus, quæe cadem in Plutienſes diverſis in oc- caſionibus pro clementia ſua contulit. Omnia quidem enumerare, nimis difficile foret: attamen er paucis, veluti ex ungue Jeonem, qua Plutienſes advocata utantur, quantave ea in hos benevolen- tia ſit, judicari poterit. Quod primo ſeſe loco nobis offert, hoc eſt, quod auxilio ejus a peſte ſiepius liberati ſunt. Præter ea enim, quæ tum, cum imago reperiretur, accidere, ſupra a nobis commemorata: Platia alias etiam, omnibus Si- culis juſto Pei judicio violenta terribilique lue oppreſlis, idem ejus patrocinium ſenſit. Cunctis nimirum humanis remediis deſperatis, ad divina, ſanctiſſimamque confugiebat virginem, eamque deprecabatur. Quæ quidem a ſe unice peten- dum eſſe auxilium tum demonſtrare volebat, eo quod dulci lacte fuo, ſanguine & lacrymis pcœni- rentium ſibi devotorum permixto, filii fui cariſ- jum ſtatim morbo inferebatur, nec multo poſt proſtratus & devictus jacebat. Videlicet haud hoſtem fuperare poterat, quam ea, quæ mortis deſtructorem lacte ſuo nutriverat. Hujus au- xilii & virtutis memores Mariani illi milites, cum 194 multo tempore poit rurſus Platiam Marianam in- feſtaret lues peſtifera, morti eodem ſeſe modo oppoſuerunt. Vix etenim pro more invictum vexillum produẽtum, divinaque heroina per ur- bem circumlata erat, cum ea jam fuga ſeſe pro- riperet & Plaria Mariana priſtinæ ſanitati reſti- Mariæ in grati animi documentum læti in hono- rem ſantiſſimæ patronæ ſuæ dies feſtos magno ſumtu agitabant. . Duobus elapſis annis denuo mors quaſi revi- viſcebat, Plariamque occulte adoriri tentabat. Plarienſes vero ſimulac incrementa morbum jam vexillum ipfi opponebant. Quod cum ad lo- cum de Canali dictum delatum eſſet, ita ſtatim ejus infringebat impetum, ur, totam licet ad- Higeret Sichiam, Platiæ tamen nihil ulterius mo- lir auderet. Anno 1624. ex urbibus peſte infe- — — — — bus Platienſes commendabant, nullo modo per- mittebat, ut contagioſa lues ſuam invaderet ac depopularetur Plariam. Ex hoc ſantifimæ virginis in mortem impe- rio, quam, ut vidimus, Cariſſima ſua Platia ex- turbavit, facile, quam hæc urbs ei curæ cordique ſit, colligitur. Unde & in minoris momemti oc- caſionibus diverſo modo temporeque ei adfuiſſe, haud diffcile conjectu eſt. Quod omnium vero maxime memorabile, hoc eſt, quod aut aquam in maxima ſiccitate deſideratam divinitus conceſ- [erit, aut nimium abundantem prodigio quodam — — — PIATIA 5AcRA Sc. ſimi iram demulſiſſet & extinxiſſet. Itaque ex- plicata pulcerrima ejus in celebri vexillo facie bel- alia vitam morti eripere, infenſiſimumque hunc tueretur. Cujus liberationis cauſſa milites iſti cepiſſe cognoverant, ſubito formidoloſum ſuum ctis plurima Platiam deportabantur bona, mul- tique eam morbo jam contacti ingredicbantur: attamen ſanctiſſima virgo, cui aſſiduis ſeſe preci- 1 A Annus 1712. agebatur, cum divina juſtitia ar- cano quodam conſilio omnem terris pluviam de- ſnegaret, adeo ut campi & terræ prope accende- rentur, arbores exareicerent, pecoraque tere mo- ſrerentur. Terra, quæ paſſim largiſlimas monſtra- pat fiſſuras, ſitim ſuam teſtabatur, meſſis vero ſpem omnem ſublatam eſſe, gyptiacamque im- minere ſterilitatem demonſtrabat. Tum vero non ex carcere Joſephus, ſed e ſolio ſuo regina ſcæli materque ccœleſtis Voſephi comparebat, nec AEgypto de frumento, ſed univerſæ Ficiliæ de co- piola proſpiciebat pluvia: ita ut communi omni- um lætitia largiſſimus frumenti, ceterarumque B frugum proventus eſſet. Ferunt, ſanctiſimam virginem tum e ſolio, in quo commoratur, ſuo- rum exaudiſſe preces, quoniam, ut fieri ſolet, ſproduci & per urbem circumferri nollet. Qua- re ſimulac pulcerrima ejus detegebatur facies, cœlum nubibus deſiderata pluvia gravidis tegeba- tur, terraque copioſe irrigabatur. Ob quod be- neficium, quo gratum declararent animum, filii ejus Plutienſes magnificam illam & ſumtuoſam turrim, quæ hodie adhuc cernitur , exſtruere promiſerunt. Pari ratione Anno 1J7. cum Jurati Plarienſes Franciſtus Adone, Mattbæus Spinello, Petrus C Barberinus, Andrens Calaſtihetta cam tantum in altari deponerent, deſiderata pluvia impetrata eſt. Secus vero evenit Anno 1/47. Regni præſide Marchione de Licodia Ambroho Sanda Pau. Tum etenim dulciſſima Pomina benedictione ſua cam- pos Plutienſes ditare, deſideratumque iis theſau- rum non unionum, aut argenti liquefacti, ſed aquarum copioſarum, tanto pretioſarum, quo magis quæſttarum, impertiri voluit. Eneum quaſi diu cœlum viſum fuerat, nec ullum plu- viæ ſignum cernebatur, cum maximus omnes re- gni incolas metus invaderet ob diuturnam illam moram, meſſemque eo anno nullam fore plurimi Pluvia. D augurarentur. At quod miſeris homuncionibus nuſlo modo fieri poſſe videtur, id Numinis po- tentiæ perquam deile univerſo regno Dominam ſfanctiſſimam adibant, ac, ut Kli fui iram juſtiſimam, quo fupplicii iſtius finis eſſet, mitigaret, deprecabantur. Incredibilis hominum concurſus erat & ſolemniſſimæ inſtitue- ſbantur proceſſiones, quibus veluri in triumpho, quoniam ſpe omnia ſe conſequuturos eſſe jam cer- ti erant, fanétiſſimam virginem circumferebant. [Et ſane e veſtigio ſpei hujus fructus ſeſe oſtende- bat. Sereniſſimo cœlo, quæ nullum pluviæ, un- dique ſiccitatis indicia monſtrabat, parva exorie- E batur nubecula, quæ paulatim dilatata cœlum totum obnubilabat/ at Plunienſium illuſtrabat ani- 196 mos. Mox lenis ſurgebat Zephyrus, & continuo deſiderata ſequebatur pluvia. Anno 1/ſ6. ad vicinarum urbium & populo- rum preces in gommuni neceſfitate ſolemmi ritu Platiam veterem, notiſſimum ei domicilium, ubi tot annos abſcondita delituit, deducebatur. Hanc conſpiciens, tamquam in memoriam antiquam ſPlariæ gloriam, Normaunorum prorectionem, a- moremque magni Gomitis, qui eam Plariæ liquerat, ut in omnibus calamitatibus præſidio eſſet, ſibi re- ſvocaret, miſericordia tangebatur, eœlumque in F ſſolatium Platienſium, qui ſiccis pedibus advene- ſrant, lacrymabatur. Impetrata vero pluvia tri- bus reduci non poterat diebus, quaſi ſanttiſſimæ placuiſſet Pominæ in antiquo ſuo domicilio dele- ctationis cauſa commemorari. Vix narrandi exitum imwenirem, ſi, quoties a- quas & pluviam ea Platiæ ſuæ conceſſerit, com- memorare vellem. Unicum tamen adhuc exem- plum non prætermittendum eſt. Magna aquæ erat pænuria, & Plariemes, pro religione more- ſuſtulerit. Ex multis pauca producemus exem- Pla. — —.— ——— — — que conſueto, ad cam, veluti unicam ſpem ſuar lui 19 126 Pecorig tan confugiebant, eamque detegebant. Aliquot jam Aſrata, ipeciali quodam beneficio in ipſo regni cor- rgiinn kern dies præterierant, nec ullum ſentiebatur tempe· de ſedem ſuam conſtituit, quo univerfa ad je vicilia batur nonn ſtatis mutatæ indicium, cum forte P Caſur Pa contugere, fecuraque eſſe poſſet. Quemadmo- Po meſs ven ranmphus, ſocietatis Jeſu, vir notiſſimæ Vatien- dum enim, corde ſalvo & integro, reſiquum o- eli u ctu pro concione erudiverat Plaliam tranſiret. hæc etiam in Siciliæ corde collocari voluit, ut ad leion, Ad jujus ſerviſui interceſũonem Maria foric Phk univerfum regnum inde vita, falus & ſecuritas etſ huche, vienſum ſuorum preces exaudire voluit. Magi- manaret. Quamobrem haud mirum eſt, Plarien- nei de c. ſtrarus & ſqcerdotes Plariemſe ob ſummam, qua M ut maxime vicinos & cum ca conjun6tos, ommun S in hunc virum ferebantur, reverentiam ſtatim; reconcitum animi ſtudium, pietatem & fidu- nt, ſenng Aint gbentae, d pepulam veiha een igeis emonſtrens ſolene Bgnie e kntiſim, faceret, eumque divino verbo publice conſolare- jus in omnibus xrumnis auxilium implorare, in- ommoratur ſu tur. Infimul etiam, ut, quoniam aquarum fuh- B lutitia fumtuquc magnò dies feſtos n, un er . tractione mala quævis Deus ſibi minaretur, ur- & proceffiones in honorem cjus, aliorum ſæpe ri nollet 5 bis cauſſu ſantiſſumam Mariam deprecaretur roga Siculuhn Pictate adjutos, celebrare. Mumquam tegebatur bant. Adnuebat hiſce precibus vir optimus ca ſitaque fol hujus ſanttiffinæ imaginis detegi ſolet, grvids te . thedramque conſcendcbat. Vix vero dicendife- nili Plendida infinirorum luminum aurora præ- b c cerat initium, cum cœlum obſcurari, at Plarien cedar: numquam oritur, id eſt, extra templum ent n ii umn mentes gaudio colluſtrari inciperent. Initio n & i 1 renuis tantum, pruinæ inſtar pluvia deſcendebat: qua triumphans veluti cceli „noh ni n qua delabente nonnulli templo exire volebant,f terræ, Imperatrix, dcvicto quaſt precibus fuis euner ut veritatem explorarent. At vir optimus il Hco⸗ impetratoque cjus favore & clementia, jnti lis dicebat, haud opus eſſe, lenem hanc rantum 4Aali % fuam ingreditur. Quemadmodum ver a Vtint eſſe pluviam, mox vero largam & copioſam de- certo ſic auxilium impetratur: ita non fine ma- Ailb, Par ſceniuram eſſe: matrem enim miſericordiæ jam turo conſilio & deliberationc pompa ejuſinodi can tantum in placatam eſſe. Finita concione ſtatim, quod non ſinſtitui ſolet Numquam niſi graviſſima adſit 3 mpetrataeft. vacaret, abibat. Levis hucuſque pluvia fuerat, C Cauffa, a Juratis in publico confilio propoſita, Regni prſde quoniam ſervi ſui Pomina rationem habebat. acccdentibus vicinarum urbium & terrarum pre- a Piu. Ium At hoc finibus Plurienſum egreſſo, mirabile dictu, cibus, detegitur, teſte Aegambin. Lato vero tione ſin cim- tam larga & diuturna ſequebatur pluvia, ut terræ decreto, ex conſilio, Canonicis 8 Magiſtrati- que iis theſiu- irrigandæ, conſerendæque abunde ſufficeret. bus collegium quoddam cui omnc hoc negotium 199 iqueficti, ſed At non per vexillum illud tantum Piutiæ ſuæ dcligitur quod & publicas priva- iohrum, qo Maria ſanẽtiſfima tot benoficia contulit: verum latque colligit in cam rem eleemoſynas, & ipſius uit. Preum etiam per capillos, quos Augerius pretioſiſſimi the- lolemnitatis rationem conttituit. Hujus ctiam ec ulhuw plu- Huri loco fuis reliquerat. Quos quidem Pomimus juſfu lirteraæ ad urbes terraſque vicinas & remo- us omneir- matris ſuæ eſſe, aliquoties exidentibus documen- tiores ſoribuntur, quæ modumn, tempus, horam- —. tis demonitrare voluit. Cum Mlaur Maria que proceſſionis ſcire deſideraverunt. Delegati ſrpirin caraccilun Catannſr Ppilcopus Anno 1ff. Plu. deinde ordinatur, quibus hoſpitum & pere- muncionidus ie eſlet, Veſ teſte, ſanétiſimæ virgin pecu- rmorum cura commendatur: omnibus religio- D ſis & ſodalitiis hora, Numinßs po- he iawe ex ſlus ſanctimoniæ, quippe quos magno cum fru- liari quodam miraculo eum de capillorum iſtorum veritate certiorem reddere placuit. Fœmina enim mne corpus ſanitate & ſalute fruitur: ita Domina — qua preces coram ſanẽtiiimo acramento, quod fimulac imago revelatur, ex- n he paralytica, quæ multos annos lecto fuerat adfixa, pon tolet, incipiendæ fint indicatur viæ de- pichc 3 experientiſimorum Modicorum, & in his cc e . duas imago fſolemni ritu deducenda . Increili leherrimi illius per omnem Italiam, ancſt Ca- eib celgnantur, ut pro cujuſvis rationibus & pie- n inthe⸗ Cnio lententia immedicabili adfota erat malo, d. & ornentur. Per omnem ur- 3 . Maſi ſubito ſanitati reltituta RRt, Ri i ta varium & magnificum ap- domicilio cjus, quod in ea conſtitutum erat pla- Varlis imaginihus S& eaz duam proceſſio tranſibat, appropinquan- criprionibus in memoriam veterum victoria- ccumſere tibus. rum, aliorumque beneficiorum Mari augili s ſeſe oſende Similiter Anno 1/63. cum iidem capilli ſole- impetratorum exornati, ſolent exſru Platte⸗ llum plmiæ, un- mni circumferrentur ritu eodem die Maji „F. etiam pannis ſericis, altaribus, luminum infini- at, „ eXOrle- dilatata cœlum , & contino bium & populo ate ſolemm ru domicilium, vbl Maria ad templum reverti noluit, antequam ope eorum beneficium quoddam præſtitiſſet. Eiſa berba enim Piazuto doloribus arthriticis vehemen- rer excruciata Mariæ auxilium per capillos iſtos implorabat & illico ſanahatur. Vrſß ait, Hnitis vix precibus vires ei rediiſſe, ipſamque, quæ ab aliis ſuſtentata advenerat ad templum, domum ſine ullo auxilio reverſam eſſe. ta multitudine, aliiſque ornamentis ita decoran- tur, ut terreſtris paradiſi ubi D e paradiſi, ubi Diva Maria tri- umphatura fit, haud diſſimiles ſint. Milites de- nique quibuſdam locis diſponumur, qui & ho- minum ſecuritati proſpiciunt, & continua ſclope- torum diſploſione diei celebritatem haud parum augent. Supra commemorati ſcriptores ſpeciatim, quæ in proceſſione iſta, quæ Anno 1621. contigit, 1627. Poctor Viuentius Iguadiola a geta ſnt, exponunt. Ccœli tum divino judicio fores cdicis jam deſertus aquam hiſce reliquis con- occluſæ erant, quo non redeunte Ei⸗ ſed produ- ſecratam ſumma cum rcligione bibebat, votum- eta Maria fanctiſima, pluvia deſcenderct. MNulla ducebatur. Hnt orim antiquum rotettionem nPlniehce ſe, ſi fanaretur „auro eas circum- campiaqua uſque a medio menſis Julii ad d. ro. zioeſſet, bi re⸗ um efl. Stätim vefcétus eſt cx morbo „ Novembris irrigabantur. Quapropter ob ingentem cwhunge in votoque deinde ſatisfecit. — ſiccitatem parca admodum vIndemia — erat, malignæque ac contagioſæ febres exOrich pus advene a Conagloæ febres exorieban- — rin tn⸗ 198 C A PUT I X. Ftur, quæ magnam in univerſa Siclia ſtragem ede- ntimæ WDPien ſſt, Pyoce 8 bam. — trumentariæ nulla mentio fit, co quod onicio dele- r Vin mediocris ücrat: de fitura ramen non jevis me- ſuo do vli. ei Pecimus itaque Novembris dies cum quoües i charta calamuſque corda eſſent ſpes an adventaſſet/nec ullum pluviæ appareret indicium, 3 „4. 4 n ipes quædam; ſincolæ regni metu perculſi divimumque agnoſcen. rrit, coM mihi eſſet, fore, ut amorem & devct 5 Vnme icen ceii eren Hlatienum 6 eer Re devotionem ttes ſapplicium precibus juſtum adibam Numen, 200 „ men ahn a magnam cœji Benn e erga hanc ſanctiſmumque Fuchariſtiæ Sacramentum, mo- R. Mag wor⸗ Quæ quidem explicarem. re Siulis recepto exponebant. Multæ etiam orlh ſm *lul a 1crVtute Saraceuicu libe- urbes varias ſanctorum reliquias publico ſolemni- unicam que ————— ——— — — — 127 ucebant. His nulla ratione inferior Platia communi preſſa etiam incendio, quadraginta ho- rarum preces adornabat, magnaque cum religio- ne ſacratiſſimam Servatoris ſpinam per urbem cir- cumferebat. Haud vero placebat Numini per in- ſtrumentorum perpeſſionum ſuarum expoſitio- nem ſaluti noſtræ conſulere, ſed hanc Matri ſuæ gloriam relictam eſſe volebat. Quocirca Magi- ſtrarus ad unicum hoc perfugium, Matrem nem- pe Domini accedendum, eamque publice ad tem- plum D. Peiri deportandam eſſe cenſchat, quo miſeram ea Platiam cum irato ſuo conciliaret fi- lio. Nec enim iſta ratione gratiam ſeſe conſecu- tur. Vigeſimo primo itaque Novembris die, qui dies erat Pominicus, circa horam 22. proceſſio- nis fiebat initium, & quarta fere noctis hora fi- nicbatur. Innumerabiles aderant ex vicinis urbi- bus & regionibus, Aidone, Caßtro S. Johannis, Calaſtibetta, Calataniſſetta, Mazarino, Terra No- va, Calatagerona, aliiſque hoſpites. Ordo vero hic obſervabatur. Omnes vexillifer quidam an- teibat duobus equitibus candido cilicio veſtitis co⸗ mitatus. Hos homo, qui buccina canebat, inſeque- batur: Quem magna ſeſe flagellantium turba ex- cipiebat, ſanguine undique madens, lacrymaſque muta quidem ſilenſque, animo vdro clementiæ di- vinæ per Mariam ſupplicans. Poſt hos magna puerorum multitudo pœnitentium habitu incede- bat, peccata, quæ ipfimet non commiſerant, de- ploranrium, propoſitaque innocentia ſua miſeri- cordiam Dei implorantium. Tum hoſpites & pe- regrini cernebantur, qui varia ratione con- triti cordis anguſtias declarabant, pro mo- re ac religione urbium fuarum peculiari inſigni no- Societates, poœnitentium quoque in morem, varia contuſi & percufſi animi ſigna edentes. nitentium habitu, qui lugubri cantu animis devo- tionem inſtillabant. 201 Tum Cleri gerebatur vexillum, quod Ganonici mnis præſenti negotio adcommodatis mentes ex- ces gerentium, & ipſi quoque Canonici manu fa- ces tenebant. Tandem in triumphali argenteo curru ſanctiſſi- mæ virginis Imago apparcbat, quem delecti ad bant, ſub regumento ab ordine Juratorum por- tato. Faces undique magno ſimul numero ade- Sequebantur Magiſtratus totuſque equeſtris or- do. Agmen ingens ruſticorum aliorumque grinorum turba claudebat, quam, qui præſentes adfuerunt, quindecim fuiſſe millium adfirmant. Hi omnes quoque accenſa manibus tenebat lu- mina, adeo ut e longinquo oppidum ardere vi- deretur. Vix vero D. Fohannis portam multitu- do hæc adtigerat, cum impetraſſe jam a filio gra- tiam ſanẽtiſſimam Mariam, iramque Dei ſedatam eſſe, plamum fieret. Mutatus nimirum aer ſua- vem ſpirabat Zephyrum: cœlum denſis nubibus, tanto tempore non viſis, opplebatur, quæ jam majus efficiebat prodigium, pluvia in aẽre pen- dens, reverentia quaſi erga Divam Mariam du- cta, non antea, quam illa tranſiiſſet, cadebat. Planitie vero, quæ del Caſello dicitur, emenſa copioſiſſime decidebat, ac quo magis procede- bat pompa illa, eo magis augebatur. Omnesita- que ex animo D. Mariæ gratias agebant. Poſtea * turos eſſe dubitabant: in quo minime falleban- B ad placandam Numinis iram largiter profundens: C Succedebant ſodalitia, quæ Platiæ forent, 3c ſtipabant. Mos inter chori quidam Muſici hy- citabant. Aderat & ſimul magna multitudo fa- id munus ſacerdotes diſcalceati humeris ſuis geſta- juſſis ſanctiſſimæ virginis obtemperabant. Quod F . Hos Regulares conſequebantur, ſimiliter pœ-D J P. GCnIakaupz PrArTIA SAcRA &c. que ritu pœnitentium in morem veſtitæ circum- A quoque d. 2ſ. Novembris ſolemnis cantabatur J Catuilum eſſe, omnes norunt. 128 Miſſa omnium ingenti confluxu; quo die tegen- da iterum imago erat, quæ tres dies aperta & ſexpoſita fuerat. Incredibile enim Purienum a- nimis contemplandi eam deſiderium inſitum eſt nec viſu ejus umquam exſatiantur, adeo ut abeuntes no⸗ vam rurſus eam conſiderandi cupiditatem ſentiant. Plurimi etiam votis & precibus eam adeunt, nec umquam fere niſi exauditi revertuntur. Unde mos ille ortus eſt, ut devotorum deſideriis, ad- ditis multis luminibus & ſacrificiis, aliquamdiu ² expoſita mancat. Interea Platienſium quiſque, pro viribus & rationibus ſuis, magnifica ei dona offert. Quam ob rem minus admirandum eſt, quo tantæ patronæ effigies oculis & animis præ- ſens quaſi fiſtatur, in ömnibus urbis partibus & vicis plurimas ejus delineationes muris impreſſas cerni. Sed unus Platiæ non ſufficit ad religionem ſuam declarandam modus: diverſis itaque rationi- bus Dominam ſuam venerari conſuevit. Ita in capimv. honorem facrorum ejus capillorum, quorum par- Matia. tem a magno Comite, ut diximus, partem ab a liis dono accepit, feſtus dies & proceſſio cele- bratur. De qua ſacroſanéta coma longe feliciori vena, quam anriquus ille de coma Berenites fabu- loſa, 1recens quidam Poðta ſic cecinit: Se queſt' e wago Crin Vergine Bella, Ch' hor' auwint', hora ſciolto, Kendeva um Paradis' i voßro Volio, Perche queſto, benche da Voi diiſo, MWon fara Piazza del mond um Paradiſod Eſt in territorio Plarienſ magna ad ſeptemtrio-. Matia nem planities, ad duo fere milſia paſſuum ab ur- e voee⸗ be diſtans, Pellia dicta. Quæ quidem cum vi- ridariis, hortis amcœnis, arboribuſque frugiferis jucundiſſime floret, tum præſentia imaginis cu- juſdam Divæ Mari« illuſtratur & exornatur. Di- citur ea, quoniam ante rempli fores magna e nu- ce columna cernitur, V. Maria de Nuce, pluri- miſque & manifeſtis prodigiis & beneficiis, quæ quotidie edit, celeberrima eſt. Majus tamen ad- huc nomen ex univerſæ Ficiliæ erga eam reveren- tia accepit, quæ d. 8. Septemhris ſolemnem in honorem ejus diem feſtum magno confluxu cele- brat. Impetravit etenim a principe Magiſtratus, ut quicumque ad mercatum huncce, emendi aut vendendi quaſcumque merces cauſſa, venerint, quindecim dichus ab omni tributo & vectigali exemti ſint. Quod quidem ſpeciali D. Mari . providentia factum eſſe opinor, quo ejus honor & Platiæ ſuæ ſimul commodum promoveretur. Præterea die Martis feſti Paſchatis pari cele- britate & vicinorum concurſu Platia in honorem D. Mariæ feſtum diem agitat, ſub titulo: D.s a1a Mariæ de Nria. Ut ſolemnem nunc puriſſimæ de ittiæ. conceptionis diem prætermittam. Multis aliis adhuc modis per totum annum laudes & gloria“ virginis celebrantur, de quibus ultimo capite, quo de Templis Platiæ dicendum erit, quædam commemorabimus. RNeliquæ Platien ium VDevotionen. — Vevotio ad Fanttiſmum Jatramemtum. i is miniſtrorum, qui comtinuo Principis ad latus eſt, gratia & familiaritate multum apud eum — 1Recent quidam pobta] Senſus eſt: Si hi puleri ili ca- ſpilli ſunt, Diva virgo, qui mox religati „mox diffluentes, faciem tuam paradiſum reddiderunt: Quare non iidem, li- cet a te diviſi, Platiam mundi paradiſum reddem ? Cete- rum veterem illum Poẽtam, qui de Berenicas coms ſcripũt, ductan un 6 o — Domi Con üone ducl En Preces 40. a2) LIn. III. Car. X. REtIapx PraritnswM Dsvorionts. 130 eum valere jure optimo creditur: Quo Platia an pud Deum loco, qua gratia eſſe putabitur quæ antiquitus & perpetuo cum matre Principis prin- cipum & per hanc cum divino ejus filio conjun- cta fuit & eſt? Atque huic quidem, fi repente caſus quidam exoriatur, a fidelibus Platienſbu quadraginta horarum precibus, diu in hac urbe A nis inſigni artificio perfectione excellentiſimum extiriſſe tradit. Plebs devota magno numcro ad voluntatem ſuam erga ſervatorem tantopere adfli- ſanguinis ſui merita, plurimaque beneficia copio- ſe clargiebatur. Quocirca & populi numerus &c pietas creſcehat, & ex omnibus urbis partibus, 6tum teſtandam confluebat: cui quidem ille ſancti maxime die Veneris in Quadrageſima, infinitus pies vene- horarum ad Conſuetis, honorari placuit. Ordo & ratio ea- e die 1„ infimtus pie confluxus ibi aderat. Quoniam vero in primario ris in Qua- Saetawen quæ hodic obtinet, Anno 1620. d. 20. Junii tum 55. drageſima. uli dichus peraguntur. Ut co firmius ritus hujus ris, memoria perpeſſionum Pomini celebrabatur, * amis fundamentum eſſet, in primario templo fodali- B ita moris erat, ut, folemnitate in hoc templo fi ubi Partibt rium quoddam, quod Ahiconfrutermitas Santiſe nita, demum ad imaginem illam iretur. Atque es muris mi Sacramenti dicitur, conſtiturum eſt: quæ multis; hæc conſuetudo diu fatis obtinuit. Sed quia tem- cit ad eligone quidem abundat rediribus ad Pominum fub iſta plum, quod jam indicavimus, in ultimo oppidi erſis itaque e lacramentali ſpecie latentem magnifice & decen angulo erat, quædam prætereunda erant templa, conſuevit. ter ſuſtenandum, proceſioneſque quovis anno in quibus — cruci adfixi Servatoris imago m, quorum ampliſſimo adparatu inftituendas. Præſes hujus 8 ervabatur. igitur mos in- nus, parem ſodalitii Prior vocabatur & quovis anno olim crca valuit ut hæc etiam temp memoriam per- & proceſſo 3 batur. At vero Innocentius Marimus Gataneu pethonum Domini vario cum adparatu recolerent, m jge lcn Epiſcopus, ne templi mutriei aminiſtruio penesß knctaque demun hrc confutuo imroductaoft⸗ mn tot eſſet homines, Fdeicommiſariis hujus templi ut ſermone finito, viſiratoque primario templo, — übr Mud copt, m 2 etiam inviſantur. Prima harum ſtationum stationes , Toonhievlen pal pitnits ds kot netti cfa S etemtihe ee erenne 204 agendi, quibuſye cærimoniis & devotione feſtum cruci adfixi imaginem, ab codem, ur fertur, Cul S8. Sacramenti Platiæ celebretur, explicandi.] Vrera perfectum, ſervat. Fjuſdem auctoris ea eriam . , Quoniam vero univerſa fere in his conſpirat Sici- perkibetur eſſe, quæ ſecunda ſtatione in templo di6, Iia, ea tantum, quæ Platiæ pr opria ſunt, indi P. Mariæ de Mſericordia ſalutatur. Pertia ſta- P amdd care animus eſt. Nimirum cum ſic Plarienſos ha- tione ad templum illud F. Dominicæ pervenitur, ad ſeptemtrio.⁊.M beant, ſe peculiari quadam ratione Mariæ eſſe fi cujus effigiem magnam erucem nominant, non ſta- pauum cb ur. “k lios, convenit etiam, ur peculiari modo Mari turæ ſed bencficiorum, quæ fæpe exhibet, cauſſu. quidem cum vi. filium, fratremque ſuum ex gratia, venerentur. Quinta ſtatio in templo O. Nicolai eſt/ ubi magnæ uſhue fugilens Quamobrem haud contenti ſunt, quod reliqua! religionis imago cruci adfixi adſervatur. Sexta eſt u imgins cu- faciunt oppida, quovis anno feſto ſolemni corpo-j ſin templo F. Winitatis, quod hodie Monaſte- Nomatur N vroceſio ris Pomini, addito libero quindecim dierum mer- rium eſt. Imago Sjus variis inclaruit prodigiis & magna e n⸗ Preie ea honorare: ſed quovis die Pominico, beneficiis ccœleltibus. Septima ultimaque ad tem- 206 Nue, phuri- Poſtquam in co remplo, quod ordo tangit, quo- plum eſt D. Carhaine Virginis & Mart cu- eneficis, qu vs expoſitus fuit die, ſolemni proceſſone con- D jus effigies elegans & venufta ab codem Cultrera aos tamen ad curſuque hominum extraordinario in vicinia ejuſ- ſculpta eſſe perhibetur. Vniverſa folet concurrere eam tceren- dem templi eum circumferunt. Quaſi quavis die- ſcivitas, quando hæ ſtationes die Veneris in Qua- is ſolemnem in 0 confluxu cele- eipe Magiſtruus, cce, emendi aut cwſſa, venerint, buo magium veluti Domino reddunt. Alia quædam niſi quis lapideus fit, lacrymæ ipſi provocentur. peci D. e hujus generis congregatio ex equeſtri ordine no ejw lonor Patrum Societatis jeſu, maxime Joſepi Plazz, Pevotio ad D. Vincemium Herferium. rnſe Probatæ virtutis viri, auſpiciis, coaluit. Quæ E] Dominica in Albis a Prædicatorum ordine me-ʒ vne chutiʒ parl cele in conſueta nobilium in collegio congregatione moria D. Vincentii Ferrerii feſto ritu celebratur: tiu. Paris in honorem conweniens, duce Patre quodam e Societate Jeſu, ſac ea quidem pompa & cærimoniis, quibus tan- , ſid titulo: D. Congrega- tiones 55. a Johanne Oſorio Trreßo; Ppiſcopo Cutanenſt, conſtituta eſt. Ingenti vero cum fervore & de- votione per omnia oppidi templa octo continuis rum hebdomade milites Platiæ ſibi devotos lu- ſtrardt, numerumque eorum augeret. Hujus in- itituti cauſſa congregationes quædam inſtitutæ ſunt, ut Arteggianorum ad D. Nochum, ſub inſpectio- Sueramenti. ne Reverendorum PP. Beneditinorum, cujus mem- codem officio defungitur. Ft hujus quidem re- gulæ, indexque, ſubſcriptionibus equitum illo- etiam templo (ex inſtituto, ut ferunt, P. Caſpa- vis Paranympbi Societatis Jelu, fingulari ſancti- monia viri) a multis jam annis, eodem die Vene- drageſima peraguntur, variiſque ſignis devotio- nem animi & pœnitentiam declarare. Omnium vero maxime ſancto die Veneris, quando imago crucifixi, quæ magna vocatur, ampliſſima cum pompa per urbem ducitur, iſta religio & pietas tum ſanctum, quem poſt Mariam Hlatienſes Pa- tronum ſuum elegerunt, & qui ſæxpius ſibi addi- A capite, DMevotio ad Sandum Erucißxum. m erit, Au x Yevbtione· feſtis in memoriam perpeſſionum ejus diebus. Li- ſhujus ſancti & devotionis Plarienſium erga eum cet vero omm tempore hujus animi teſtimo- documentum retuliſſe ſufficiet. Pevotus quidam Fncip 4 Pectarim 46 fcle exſerit. Quorum dierum reli- ſmorbo, jamque a Medicis deſertus crat. Nocte ntinlo u vm ayud gio a paucis annis hucuſque mirum in modumſ ſquadam, quæ feſtum illius diem præcedebat, di- aiut m eum 20ſauẽta fuit, hac quidem occaſione. In ultimo ſlecta uxor ſola ipſi aderat, moribundique mariti, ne- . oppidi angulo templum quoddam erat, F. Po ceſſariis omnibus, familiaque, ut ne corpus vinitæ dictum, in quo imago Chriſti oruci ad- paullum reficerent, abſentibus, curam mcœſtiſ- puei Ii . mirabili artificio a peritiſſimo ſeulptore ela- ma gerebat, cum ſe ea veluti ab homine tactam ih diuent borata cernchatur. Verſo nomen ipñi Antonib jſentiret, haſque ſibi voces audire videretur: Inwoca, Wi nnen iien Cu feræ fuiſſe memorat, eumque omnino qui- i woca S. Franciſtum Nawerium. Hac ea inſpira- Qn nlent 4 dem in arte ſua excellentem, at in hujus imagi- tione excitata, cum ſingulari præterea erga hunc 207 u 8 F. P. Chiaranda. I ſanctum Erucifixus. Pietas ſtudiumque Platienſium in D. Mariam cultum & reverentiam, uti diximus, erga ßlium ejus poſt ſe trahit. Quam quidem varia ratione demonſtrare ſatagunt, mox lætiflimi, diebus feſtis Euchariſtie ſanctiſſimæ, mox moœſti & lugentes, Devotio erga S. Franciſtum Nawerium. ſtudio Platia coluiſſe viſa eſt: de quo fuſius Ca- pire N. commentabimur. Hic evidens tutelæ Proceſſio crucifixi Ex quo magnus hic Indorum Apoſtolus oppidi xraneiſeu Patronus electus eſt, magna eum reverentia & Zavetius. . 6 8 rr eee 131 ſanctum devotione eſſet „ ſine mora reſpondebat: 4 Prec usque p ſantiſque operibus, Angelo hulc cuſtudi commiſ- igne tue. üis ejutque auxilio perfectis, ſanctæ animæ inorio foble. Ouid ad ejus conferre pohum ultum? Et ftatim hec reſponſionis loco accipiebat: Da ip dono ſncem quamdam ſeu cundelam, Auæ c0hak A altari cœnſumatur d Quo intellecto mane ſtatim juſſa hæcce exſequi ſecum conſtituchat. Quoniam vcro aliorum etiam fanétorum ibi aderant reli- quiæ, ita fœmina ſecum loquebatur: Pive Jan- ciſce, nſcio num 7u0 dut alius cuuſdam en Jan- , em bee le t eliui, hehſteio auu- iu nh ent. e ℳ ild aurem babet, be mihn ign loco erit, ℳ hullum nowum nurito meb npnoma acvdat. Lum te cu ſanalſe, dicam. Vix hæc tacite ſecum dixerat, cum ex propin- quis fœminis quædam cubiculum, in quo devo- ta mulier, æ=grotufſque maritus erant, ingreſſa, omniumque cet, quæ geſta eſſent, ignara, ita eam affaretur: Quare vero Framiſcum Naverium non invocus, eique facem, quæ in ejus Poncrem cm- uratur dono mittis? Stupebat illa ad hanc vo- cem, animi ramen ſenſa aperire nolebat: ortoj tantum die ſeſe facem miſſuram cſſe, reſpon- debat. Nodte in occaſum vergente, ægrotus, qui elinguis hactenus jacuerat, magna cum ad- — miratione animum linguamque recipiebat, ſuſpi- Refoeilla ranſque in hæc erumpebat verba; Ah“ PDave ut vzrotus· ꝓyucſc gratias 1ihi ago Auod me ſanaweriß. Ma- C gis adhuc his auckitis conjus obftupefacta Po- minum per hunc fanctum ſe confolari voluiſſe intelligebat. Quare precibus huic fefe commen- dabat, candelamque ci mittebat. Sanctus vc- ro orationem ejus exaudiens, morbi ſtatim co- hibebat impetum, nec novum ei ſymptoma accidere permittebat; quin paucos intra dies — cum valetudine vir in gratiam redibat. Qui qui- dem qu geſta eſſent imelligens, fanfto maxi- mas offerchat gratias; peccata confitebatur, ac §. Coœna urcbatur. Nec in prædicando, quod acceperat, beneficio ullo modo fatigari potuit, ut hodie quoque continuo adhuc illud Præ D dicet- Detio pro Animabus in u Pungalorio Animein arum C ommodi EX tot beneficiis a ſanctiſſ- itve pa ma virginc, diwino cjus filio fanctiſque depre- soto. cantibus conceſſis in Platiam redundaret, niſi * idonca præſto forent media, quorum ope iſta, quas præ reliquis Ficiliæ oppidis acccpit, pra 208 rogativas conſervarct. Alioqui enim bona iſta pœnæ potius eſſent ſpecles ſi polt tantam gra- E tiam negligenter cam haberet, præmiique lo- co caſtigatio fuccederet. ocirca eadem ſan- tiſima Pomina ita Platienſium diſpoluit ani- mos, ut codem adfcétu media, quæ ipſis of- feruntur, amplexi ſint. Iner ca vero, ur alia Tutela An. multa prætercam, non poſtremum locum An- geli eu. geli cuſodis tutcla occupare deber. Qui qui- dodie. dem, quamdiu in hoc orbe peregrinamur, 2 fideliſſime lateri noſtro adhret, ſepius a ma- lis nos liberat, ſæpius ad bene agendum nos incitat, ſepius pericula propulſat. Tanto ma- gis nobis ille colendus & obſervandus eſt, quod, peccatis licet noſtris offenſus, nos tamen haud F ſter ea relatus eſt beneficia, quæ, ut Regia, Re- giis ſubjeta ſunt viſitatoribus. Tertiam opinio- nem Abhas Pinrus in Motitia Cata. hiſce verbis derelinquit, in perficiendis bonis operibus auxi- lio ſuo nobis adelt, per omnem vitam nos diri- git , ex hac tandem vita decedentes comitatur? donec in æternas recipiamur ſedes & ſempiterno cum ipſo fruamur gaudio. Recte igitur Platien- Mumn pietas eidem templo, in quo pio & lau- dabili ritu vota pro defunẽtorum fiunt anima- bus, Angel hujus cuflodis cultum alligari vo- luir. Matino illud dicatum & ab Anno 1606. Bulla Pontificis confirmatum eſt. Klic perpe- LP. CBIARaRD PLArTIa SAcRA&c. purgatorio igne conſtitutæ adjuvantur, donec o- „ tuo Miſſis, precibus, elcemoſynis, aliisque piis Koü vMtx. mnibus liberatæ maculis agnum in felicibus cœ- lleſtis patriæ campis incontaminatæ ſequantur. Cœpit pium hocce officium, uti diximus, An- no 1606. opera potiſſimum PP. Societatis Je- ſu, qui tum Platiam venerant. De quo in an- nuis Societatis litteris hæc leguntur: Ut auimæ, uæ a corporis ergaſftulo egreſæ percatmum maculas igne purgants in cleftem pauriam evolaremt, Fa- cerdotum ſodalitium inſtitutum eſt, qu etiam ſope- liendis iu eeſtale defuuis piam peram aaut, propriis humeris fereirum portautes, ꝓræumts cru- cis vexillo, Scc. In iiſdem litteris traditur, Sa- cerdotem quemdam, nomine Peimum Giveni, il- luſtri Platiæ loco natum, omnes ſuas divitias te- ſtamento domui hoſpitali urbis legaſſe, ea con- ditione, ut quovis Lunæ die in dicto F. Marti- 209 ni templo octo Miſſas fieri curet, in folatium animarum, quæ purgatorialibus flammis cxpi- MNon uno vero in templo tantum Platia lau- dabile hoc pro ſalute animarum officium peragi — voluit, fed multis in aliis ctiam idem obſervari juft, ut in templo D. Mariæ de ria & in templo D. Stepham, ubi quovis Lunæ ac Martis die miſſæ continuo celebrantur, ac alia pia ope- ra peraguntur in harum animarum recreationem. tque hac quidem templa, quo majorem in- dulgentiarum & beneficiorum numerum imper- tiri poſſint, pari cum Komanis loco ſunt. p 0 Vie Ahe Cm. N Ton exiguo Plariæ ornamento eſt⸗ Nratibus quibuſdam ſive Abbatiis magnorum redituum dotata eſt. Quas inter Prioratus D. t e Andreæ extra muros præcipue emine Lih. F. ita de co: Fimun Siciliæ Games, Magerii Cpmitis Plius, cui ſucteht in principatu hoc Iemplum S Priatum D. Audreæ ordinis Ganonitorum re- gularium „. Auguſtini de ſepulcro Heroſohmitano, extr muros Plati a fundamentis ercuit, eccleſta D Gregorii Buterenſis & prædiis agriſque Platiæ ve- veris & Almerici dotavit, ut ſub privilegio reſert. Pergit: Adalæſia dein- de eodul Comitis ſli & Mogerii neptis addidit ei des ſucras S. Eliæ Adranewſis E S. Audeæ Leon- rinenſis ut conſut en ꝓublicis 1ahulis. Hæc Fa- Zelu. De fundatione antiquiſimi hujus Prioratus variæ extant ſententiæ. Una Fazelli eſt, quam memoravimus, fundatum illum eſſe a Simone fi- lio Rꝑerii Buh Anno 1099. & ditatum poſtea ab AMalaſia. Atque hæc regio innitur privile- gio. Sed alii a Conſtautia, [orore Nogenii, Anno 1170. inſtitutum eſſe volum; manifeſto vero talſuntur. Nam Anno 1101. fepulcro ſancto fuit beneficii loco traditus: unde pater, Jus patro-210 natus ad Regem pertinere: deinceps quoque in- refert: S. Andne zemplum 6ꝗ cknobium a Platis verſus ſopremminem yoo. paſus parum diſtans An- no 1096. 4 Simone nepote Comitis Kogerit ao To- maſta uuort Buteræ Camitilus excitatum eß, au- humque ab eodem Rogerio nomins dotis Eocleſta K. Gregorii, cum pydiis adjauentibus E molendinis, agyo quodue Platiæ veteris & Aluerici eum ſiuis run . quod Prio-V. Andreai hit 133 Lin. III. Cap. XI. PRtoRaTVs S. AMph Er CoMMERpa. r34 Vicalibus, en privilegib inſtript in Lib. Prælat. Aſadeo ut ab ipſo Rege conferretur. Ahhas Pirrus Vi. ſol. 88. aque amo 1136. 13. Jun. ex dinlo- ſita de ea: Cappellania cahtri Platiæ a RKegihus con- nnts Malaſæ Comitis Nodulß Maniacis de Mon- ferchatur Ann. 1396. F. Manfreda de Brumo Platien 1 Canuſto ÿßli ac Comitis Simonis ſororis, Ee ſℳ, ordinis K. Sepulchri in Cancellaria, eo anno a Re- clæſis Eliæ do Aderns & §. Andreæ de Leout ge Ahonſd Juliano de Prerico. Anno 1471. Clerico no in eodem Lih. Prælat. Datumque et cnobium Michaslis. Anno 1/01. Fobanni arbo. Camnicis Kegularibu S. Auguſtim de S. epulcro o „ 6. Eeruſalem. Deind⸗ vero fatres ſubyiciumtu⸗ Vundro Ablatia Benedictiuorum. 212 Præpoſito ſeu Priori Canbnicorum Kegularium H. Tucæ Peruſiemſis ui in 1ora — — — — — icebatur C in Sicilia vicurium ſuumn deligebat Ge- — , omnes Priores D hac Abbatia Alus Pirru — — gionis in Sicilin, quorum ræſemtatio ad Megen i — — — 3 — us Vpelabut ob Simois fundatoris rebelliunem; ut B Iaa ab u Ve ℳt S fuit Fundro ſive Cunduo dictum ſub Claramontano- rum ditione, quod his rebellantibus deſtruétum fuitcendro de- Anno 1421. una cum templo Benedidinorum, inträs quo pulcerrima & religioſiſſima D. Mariæ e mar- more ſtatua erat, quæ tamen illæſa manſit. Poſt- ſea Guilielmus Cremanus, familiæ Benedittinæ Monachus, Platienſts, a Pontifice Martino V. Bullam & a Johanne de Podio, Catanenſt Epiſco- po, licentiam templum & monaſterium reſtau- randi impetravit. Subito id quoque factum, tem-Monaſte plumque, monaſterium, aliaque neceſſaria exſtru- — cta, Panormitanaque Ganzia nominata uerunt. Ipſe Guilielmus Prior ibi erat, adjunctiſque ſibi. 5 in lihris egiis legimus. Anno 1392. d. 19. Martii 1. Undict. Nen Martinus delegit Prio- vm Fohannem Surianum, ſlium Paſchalis Suriaui, Baronis Namurſiræ, Nobilis Platicnſis ſed a Anno 1446. Canonicorum Kegularium obſoquium in hoe em- plo dhfeciſẽ rehurur Jacobus Arnaldus in ſua WiMla- tione. ſuhelus et Prior Commendatarius, Jui c7u- cibus Nubeis Sepulcri inignitur. proventus in ſiuulos annos ſunt 1300. ſtuti. In cbmitiis Nagni in 3. lco ſoder, ſuhjectas habet Eccleſias. prima F Mariæ ve- eris, ſocunda F. Aatl in Platia ( . Andreæ quoque, quæ de co- dem in Capihievio habentur: Prioratus Monaßeri 4 0 uste- ur. 209 pi- lau- Vota „ e Leuntino. Addemus hic ea „. 6 t F. Andeæ de Platin, ordinit S. Fep e- n. lemitaui prope urbem Platiæ exiſtentis do jure Kegii ch ſes Monachis ordinis ſui regulam exactiſſime ob- ſervabat. Poſtea Guilielmus Belbuomo, Catanenſis Epiſcopus, Anno 1472. ut hoc monaſteriun fuæ juriſdictioni eximeretur, permiſit, Ab- batique S. Maytini Panonmitano illud ſubje- cit. Ar Anno 1467. cum Petrus de Giencho Pri- oratus dignitatem adeptus eſſet, is Ahhatiæ ti- vit Abbatia. tulum ei adquirere ſtuduit, tandemque ad- juvantibus Juratis Caßyi J. Johannis a Papa Fixto M eum Anno 143. impetravit, ac ita quidem, ut Abbatis electio Monachis ejuſdem monaſterii cederetur. Quoni er⸗ veriſicationem dico, Prioratus ipſe per Simonem Iunt Buteræ (omitem, de ſtirpe regid oriundum Magni Comitis Rogerii Normanni nepotem fundatus fuit S dotatus venerandæ ectleſiæ ſancti Domini Jeſu Chriſti ſepulchri in ſhdium S ſuaganeum conceÿu. 3 n Sregorii. rii, extra muros, verſus orientem, principio or- dinis Bensdidtinorum, Anno 1361 inſtiturus Priore p 21D. Michable Migliaccio, ut ex publicis tabulis 4 ulius Imperialis in Hſoria fundationis monaſterii F. Johannis Evangeliſæ refert. Reditus habet an- Woniam vero nimis ab urbe re- propterea incommodis nonnullis ob- noxii, Anno 16522. locum mutare monaſteriumque Platiam transferre Monachi volebant. Magiſtra- nuos quingentorum ſcutatorum, qui hodie capitu- uidem cxßyi F. Jobannis cos propterea apud lo collegiatæ Catanenſts ceſſerunt. Omnia hæca hliher ahuudum Mag aum Caſftell Prio- n rem & Siciliæ Proregem accuſahat: verum quod moti erant brio-d. andtet F. Pſpero Giombertone, Carmelitano, confirman- X egem a tur, qui a Mormannis cum inſtitutum eſſe adjun- ſſuffcientibus haud inſtruti erant cauſis, Monachi git: Suboß erium in plaga orientali extra urbis m una cum ſancta ſua imagine Plariam habitatum nia Prioratus D. Gregorii, numt deſertus, qubniam concedebant vubi ipfis Femplum S. Kocchi dictum Canonicis collegiatæ Catanenſts cœſit, cujus fama cla- in meditullio urbis datum fuir. Ahhas Pirrus mat, hunc etiam alium a Normannis originem du- Benedittinorum cwnohium, ſuh ritulo J. Gregorii ex- i. Qua vero ratione ad collegiatum Catanen- 4 ſℳtemplumtranslatus ſit, neſcitur. olnn Sunt porro Platiæ Commendæ quædam religio- vaptit. nis F. Jobunnis Hieroſihmitami. Una in templo eſt J. Jobanni Baptiſe, antiquiſſima, cui & exiguum D. Mariæ de Succurſu templum, ubi F. ſ Srephani; primi omnium martyris reliquiæ ſunt, conceſſum eſt. Abhas Pirrus de hac Commenda, quæ magni aliquando nominis & momenti fuit, ita ſcribit: Eÿß etium ædes ſacra intra urbis mxmia, prope januam D. Nannis, dicta ejuſdom nominis, cum ea laſlica Sacræ religionis Hieruſalemitanæ muſ- 1us aubta divitiis. Et alibi: Vunt duæ Comm end ordinis S. Joannis domus boſpitalis Nieruſalemitanæ, vima dita de Caldarera F. Joannis, juxta ciwita- 71; Amid, cuſus fundamenta amtiquitatem redalent, de ea in lib. ſecrer. ann. 1466. ßt mentis. Hodie cam Dominus Vincentius Creſtmanus tenet, cu- jus prudentiam & virtutes ordo Molinenſium e- quitum omneſque norunt & magni faciunt. De altera, cui F. ofepbi nomen, idem ita: Altera „A Jub titulo F. Joſephu in agyo Platienſi, Fcaran- ee ſem di D. Da 7i Barberino Platien; Anno 1628. ſundara do- Olim maximi fiebat Cappellania caßri Platiæ, ciiatum anno 1346. 4 Hatrs Bartbolomo Fari- o Monacho Platienſt, ut in Prioratu aduemo Eo- ſiæ Catanenſ ſol. 14. divimus, B. Mariæ do Fun- droy, nun de Platia, al Anno 1622. 4 loco Hun-21 3 dronis hoc in templum . Noccbi tramlatum eſt, ds qu Pmn Ordinum Kelgioſrum. Fempus invidum & vetuſtas non ſibi ipſis tan- 1 tum interitum adferunt, verum etiam res ſperpetuæ poſterorum memoriæ commendandas oblivioni tradere connituntur. Contigit certe hoc in nomullis non levis momenti rebus, ut in SAmine. iis, quæ ad origines & fundationem antiquiſũimi conventus D. Mariæ de Carmins pertinent. De quibus hodie præter ea, quæ Vencrandi Patres ex majorum traditione acceperunt, aliaque non- nulla, quæ ex aliorum didicerunt relatione, ni- hil ſcitur. Alas Pirrus ita loquitur: Carmeli- fann ſamilia ſub invocatione D. Aertiprimum Pla- riæ haluit cunohium anno 1332. oh miraculum; quob · Albenus. idem v. Aertus oſtendit adwerſus quoſdam qui ſuam imagi nem depitiam delere conabantur: tunt enim qui- dam hydropicus diu in leco jacens divinitus ſanitatem J. p. Chisranda. 12 adepus 3. Jofephi 135 J. P. CnIKRaMpg PLATIA SacnA6c. adeptus eßt ʒ l in foro pullico cauſum D. Aerti fu- A tatus eſt. er Mgidio in viridario Carmelitarum P. 3. cap. 7. bic eß de pina Cbriſti, allata a Magiſtro Fanne Bertumio. Verſo de hoc conventu ſic ſcri- pit: Prære relatiunem Patmum dicti vonwemus eu traditione templique libris nowimus Llorioſum S. A bertum ortu fuiſt Drepanenſem, Manæu d. 7. Auguſti Anno 1292. dec, Platiæ otium per ali- Iud tempus vMiſt. Cujus Vei documuemtum eß cu- hicu lum in monaſeio, uhi viiſé traditun, qubd poß- ea in Capellaim ſuh cu hmiuc herſim eſt. Paul- lo poſt conventum hunc Sancto illo longe anti- guiorem aſſevorat. s. Angelus. Idem Verſo de glorioſo 6 melitano, refert ex Palcomdori Antiquitat. quod cum Mona Licatam migraret, codem in conwentu Platiæ diverterit. Platienſes pro ingenti Numi- nis hoc habuiſſe beneficio, magnaque fanétimo- niæ & virtutis ſervi hujus divini fama commotos 214 haud ante ut abiret permiſiſſe, quam publice pro C oncione ad populum verba fecit Qua in re Martyre Angelo, Car- orem geſſerit. Addit, ctiamfi con- hetur caput B. Smnit. Nequc hic tamen, ner 1ocus hujn que Pirrus, hunc conventum alio quondam ex coneutu. titiſſe loco, nimirum verſus meridiem, & poſt- ea ad ſeptentrionem translatum eſſe, ut ca- ſtelli ædificationi ſpatium fieret, memorant. Pir- ru ita: J. Fanciſei eodom anno 1318. Platiæ o- cum abuit. hic magna eſt in veneratine caput B. Si- monis Ahmonis Meſanemſis Fanciſtuni, cujus Mchmno- ria apud cuncives Meſanenſes 27. Mafi clehatur, ræſte Piſanb. Ex fama compertum nobis eſt, aut a Funciſco ipſo; aut juſſu ejus eum fundatum eſſe. Concludemus verbis M. F. Philippi Cagliolæ de hoc conventu, qui ctiam haud mirum debere videri obſervat, quod tam parca de eo ſit notitia, cum bellis, ruinis & incendiis omnes chartæ antiqu deletæ fuerint. Sic vero ſcribit: Explor. 1. Ma hifeß. 1. Originis Franciſtunæ religionis in hicilieni Proimia. Seraphicum Fanciſtunam eligioneum ab Mus incunabilis huic Vicilicnſ illuui/e Proincic, penetuſta fonentuum clamant monumemta. namqus fratres, ui primo in Tinacrium ademta- yunt, nulli ſint conſpicui, quippe quod Siculum Lo 8. Domini- cus. Vnu ventus hic ab urbe Platia remotior minuſque op- — portunus fuerit, nihilo ramen minus magnam ei vencrationem fuiſſe exhibitam, populumque fre- quentem ad ea loca; ubi cariſſimos iſtos Dei ami- coð habitaſſe noverant, confluxiſſe. Mna S fratres in ewilium irent. Ceut 5. Deminici. b. S D ominici fratrum Prædicas orum, quantum ex Antonio Ven/o & traditione colligere —— Iutmes de hac provimcia jec⸗ Vumn m nt e Gregorius Pon a 7t emengentibus Aiutinis diwematum alge- emium Kegum harbunorumque bellis in cuuſa fuit; Bella & in- Aud E conentus in malerias, Scripturæ in Vam- ma E en Ud non immeri- Co Koduifus Tunianenſis de his nos cdcet ommibus. cendia in Bicilia. Pederico I. riſen Monu avertere inſunia. Paullo poſt· Addit præterea Tuſ Mn. Hæc Prowincia multa inco nmbda Paſu ℳ 7 Saraceni in 8. Reginal Ilcet a Beuto Reginaido, Socio S. ominii, Anno dus. 1222. fundatus eſt, tertiuſque fuit in viciia. Cu- ſtodiuntur ihi reliquiæ Pivi Vinentii eri, D. Aart. FHæc omnia Ahas Pirmus etiam adnotavit Dominicanorum, inquit, Familia tertium en Sicilia Pabet cmhuum ah 1222. 4n Platiay aucore B. Moginalda gener hado ¶Lomhandrum enim imitio fuit h D. Dominici ſocio; Nomæ agentis, a qub fui — naldu; in hoc Vegnum zaiſiuius, adhuc in veteri pa- iete ut Pabelur. B Megiualdus Aurelianemis, undaor Puſus vumeus A. 1222. aliquias hu let imines S. Pei F. Vincentius Ni nt)in 2 6 — yiſoja a Ahieps in Liſoria ſud) bi de et clara Acin« Vincentio /Al Piftja keuuerio re Mechius gladio dliwſuß ac ine ahutus reſiſtitatus eß in poc Platienſ cnobio degens Anno 1466. Mulri ac præclaris laudibus ctollitur a Lopximeno Unries, Siciliæ Broregey ſuis litceris, in Juibus præcipit, u P. Judæi omnes compellamur ad ſernuomnss audiendas, u Pifoſs in hoc templo edebat. i in pariete ima- ginem B. Vinginis depiuwitz cum veno eam in nowum fanum zmanerre velleut Dominicani, præſente Epiſto- 6 i) D mn ℳ inter tot m, Conemuum, Archi- vorumue clades primorum etiam conſepulta jaceat plures ut ſis elucidab imus loris , cnentus werita- jem Pamt ſmantz ut in eam ſememiam abeumus, Minones Pruumes er illis, quos in umienſum Senaphi- Patriarcba Apoßtolos delegarat, Wiquetram com- Plewos. Idem Cagliola Mamſeſt. 3. locum adfert Vadding? & Audloris conformtatum, diſtributio- nemque conventuum & jocorum Anno 1260. his verbis exhibet: Prwinia Ficiliæ habet. quinqus cuſtodias, & paullo poſt: Cußodia Agrigentina ha- let locum de Agrigemo, locum de Platia, &c. Ex- Plon. 2. Manifeß. 1. Provincialium, qui provin- ciam hanc ab Anno 1230. illuſtrarunt, indicem rexit; Anno 1240. ponit P. F Mattbæum Pla- Itienle- tienſem. Anno 1336. Kagerium Parienſem, qui 6 Mazaræ deinceps Epiſcopus fuit. Anno 130. Nubertinum a Corleone. De hoc poſtremo vero ſortim auno 1320. guando Faracemi de Babillonih Sicilia. S Aphrica Siciliam ingreſi ſunt & populatiʒ de qui- 216 hus Paxellus Dec. . Lih. g. cap. 4. Quid ergo mi- 1 uſce pintiæ fumdatorum memori. Ceterum en Sicilia ex niuogenitis Siculam Keligiums fue prointiam vut hr Pron unuum aniqud undatio demonſtrat. Nam Meſt Pranciſca- anem amno 1212. racuſumus 1218. 6 ceteri quam hie M. F. Matth, — M. F. Ko M. F. Hu- bertinus. Franciſca- Do Diuceſano Nebiba ſich digito pollice viygini Ma- riæ inwentum eſt os quoddnm, qubd poſirum ſfuit al eodem Piſoja, idque D. Vincentii Fererii fuiſe je- NManmtur. Ehqus B. Mariæ 4 Cyutia Imago antiquiſ- Vd cuju pl 1600, Fadem in antiquiſſimo quodam manuſcri- pto leguntur, ex quo ſua Pirus forte hauſit. s pranci. Pauca fumnt, qu de vetuſti hujus conventus ſeus. natalibus ð& fundatione, ut & de illuſtribus opti- an2Af vit memoria. De S. Tratre Simone breviter quæ- dam Ahlas Pirrus, Verſo & Tuſionanus notant, de quo nos ſuo loco quædam etiam dicemus. Jam ea ennn babet eſcribemus: Locus Plaig cuus ignoratur fundatio, guamvis a Rege Mantiuo & Regina Maria haleatur privilegium ſuh rium miraculeum initium fuit Anno Fatatiuns eccieſiæ & loci, Sc. Paullo poſt; Ai ha- morum Patrum factis hominum nobis conſerva- nohio, zrium aureorum uummorum Katutum proen- res mihi adhuc videtur dubia, quamquam Ca- ni. laſtibetti familiæ ſuæ cum vindicare & Platienſem fuiſſe evincere nituntur. Nomen enim a Cor- eone inquiunt non patriam deſignare, ſed pro- prium familiæ cognomen, quæ olim a Cor⸗ leone vocata, hodie Calaſtzbetta dicatur. Ex- plor. 3. Mauifoſt. 3. de hoc Platien conventu ſic diſſerit: Hju cœnobis nutalitin MWaddingus, cui Pirrus ſihſtribit ex Jobannis NXI. diplomats clarn oydinis veßri 6. MMus Martii ad amn. 1318. /½ Muſe Vanenſt cuſtodia Toſinianum ſequutus refert. Vorum nos apud Bidennenſe M. anno 1292. 65 inenimus velataʒ cujus ſei nbtitium euplorante Toſinianum, eodem amno a Martino & Maria Siciliæ Megibus cr- ——,— 1 5ie diſerir.) Ne quis nos in deſcribendis his negli- „ gentiores fuiſſe putet, monitum velimus Lectorem, no ea, ut accepimus, ita exhibere. cone 1 ſlib ib de ciß hn. 5. Sin Aem M. r lomb Cuol deß n der hope entu lur k „ bell K in. in 5 Suceni in Siilia. - 1¹6 eninn — — & — 2. aunus, ℳ ah /6 pro fundatione inielligeretur, cuti cunguit veritati vitæ didorum Negum, qut aun. 1392. Jus diuene „ cmrairetʒ veo ꝓro Kum rempore inteuderet men- dum agruhbi potius autumamus 1292. o 1392. excudomis. Ceterum ex quſdem xnhii tabulis Nau- Sent ciſtanus ordo ad artem ujuß civitatis coloniam Vrma- xtauciſei vit. anno 1292. ingruenribuß indo tot regum certumi- hir aik Mariino humiliato Mouts ad eum) iu Au0 die caſtel 5 lum. nunʒ nt Vunt Eyutes, pnowentu quem Adium ddhgnato; Auod aum Mad- — 2170 iſ dingus ex ahmnis dilmate promit, Vl yr ſeuna fundat us uc indis dilat⸗ ℳ, ſuere ocidrimus. smon Mic ornit 3. Fimon nnis Meſun. queiu Ar- Kemannu alij vocant, krit. ut in w e v 8e 5 ei — — auno 129. Mo deric L S ellentiam ad e acieu⸗ ueveblum, de uo M. Bartho- ſuo oco. Ne imu — xn Vchl m„ u — Fan 7 degavus. tertendſiue Mehemos, Caun Calabriæ cum laſe ducentari u naWum conſdenti, nterrigantiqus „ uid cuuſe eum a prodiruriu evcuſet, imperturbutus ſer Vonſ, 4 Maurlho nuntiatur uetein Io luß . — podito⸗ 4 n dundo e 2 — em ole⸗ ſuu, , ea antea inti- 705 „ uan — 2 we⸗ Aec⸗ wiſe „ ut qui Sementia nir orerant ld un hello minime ſi M. 7. Tugon pe peE Sutereſt nunt Ludoicus Bonavolt i genua ſatug ſodiue ura en 8 on Cullagi omano D. Banauenturæ . ga S anuiliayis in — ſten, Meanenſ ac Catake oce olim regent. nn ouentus in optimo Miu enceti colclrata Mitiu. Conbents * Mayi 4 t 6 . p — Con Saain Chronico P. I d Pyow. hic. d Con- . — 4 Mariæ Jeſn Plar. relert, urbem Platiam ex ut conventus hicce, qui hodie PM. AMi- onrorun eſt, intra mur Os minimum lo- cco haud multum Pen conlehli e vero Patrgs „ 66 coneniſſe t ur milliare extra urbem re hodie adhuc S. um Lonventui ſimilis eſtz in quo Deo initium con 8 218. ₰. o7. ſntini Mnrum ohſeruntiumn F. anciſci facere phcuit, ut omnes, qui de hiſce rebus ex- ſiie Nos hrevibus negotium omne hic complectemur. F. Matheus, qui polle A Sn Epiſcor us fuit, teſte codem ( ga Præf Chrnici Ficihæ „aliquot conve ba normi, Meſane, Canarutæ 5 Pomi ficia auẽtoritate, fundatit. Platienſs, quem An⸗ no 1418. condidit, extus erat. Qui cum in aſpe- ra ſitus eſſet ſolituline, ab jis fratribus ex omni nin Ficilia inhsbitari conſueverat „ qui tædio hujus , mundi captl majori cum devotione & ſilentio Nu- mini ſervire cupiebant. Deficiente vero progreſ- ſu te Snch⸗ fervore iſto & pr Perelictus hiun at, derelicto P Pp eu ventuss. bant, paucique illi, qui remanſerant „ patres a 4e ob continuos latronum & malcficorum inſultus & moleſtias cum deſerere, illiſque committere de- creyerant. Aliter vero Deo viſum erat qui Pre 8 1 ta augcbatur „ut ſequenti annd P kunb vero potiu Iile⸗ FI- pan aris viciniorius hupitalibus ædibus, fabyiris auxit, Eocleſiam in venuſtiorem ſonmam edrir . 2 cris vehtibus ornavit, uriiſhue cumulat in 4 ieß. ab — remoto exſtrueretur. — Eremita um . „ 10d — Car. XIII. DoMus Rarilosonun. 138 A vincialem/ ut conſentire nollet, Anno 179. com- movcbat, quo horrida hæcce litudo progreſſu temporis Reformatiunem lacræ religionis F. Fran- ciſci produceret, quæ paullo poſt ihi cœpta ho- die adhuc o cum fervore & dS con- tinuatur. Annus 46 16. Pomifice pi Im peratore Mauimiliano . cum, in perennem Plar Reformatio 1iæ gloriam, Deo ſpiritum. F Bonavemturæ Aoni 6 F. gentim Laici, excitare placeret. Qui quidem Pro- . vincialem adibat, ac ut vitam autteriorein, vo- luntatique, „ut opinabatur, Patris Frantiſci ac- commodatiorem in hoc S. Mariæ d⸗ Jeſ Plntien- ℳ conventu ſibi vivere hiccret orabat. Provincia- lis tam fanctis haud refragari porerat precibus, ſecd exhortabatur cum potius, ut quot vellet fratres ad perfectius iſtud Deo minifterium præſtandum conquireret. Hic vero quoniam virtutem & ſan- ctimoniam P. F. Pauli ae Haluxuolo Sacerdo- tis, qui in Movitiatu piritualis ejus magiſter fue- rat, noverat, pro Cuurdiano eum üi expetiit. At- principium que hoc primum fuit initium PP. Diſialceatorum jun. . Iranciſti. Fama ſanctimoniæ hujus loci, vir-219 tutumque, quæ in iſtis ſeſe exſerehant fratribus „ alios fratres attrahehat, qui Dei, fuæ G perfectionis ſtudioſi erant. Quin nnei rovincijalis le, quem disimus, magno cum gaudio ſuo alium e n — adhuc conventum in quo ccœpta il poſſet reformatio cogeretur. em inu 1 aue cis conventum concedebat: Sh 3 e „ veluti duo im Nuni tnnbum ccE ſlo ſoles, ſanc xſplendebant fama uſque ad 1 k Lenarnnrir 49 ongo Re. — *8. Franci- de formationis crene i. —8 4 % 2 k 6 5 — * nodum der — D vig s im⸗ ſb t icto „ u vo Se tis t 2 0 aberetur, fratres jam cbi- w qui paulloremotius? in SRo⸗h M de eſ conventu habitabant , uti prope be eo loco ſedem ſibi conſtituerent, itabiit. Quo eòs cum primis fanctitas Tudhic Caageroenf, Laici, propter cujus merita Deus multa in Pjariam bepeũcia coutulerat adducebat. Hxc Gonnga. At h en — Vagnmbiu i ira: ℳ vrientul⸗ urbi paez m Aud kweurt it paſi, exipuum vem lum 6 rium erat M. Pemo diratum, 3 m Siſi⸗ ſu Mapic orat ad eam, quc F̃ miti Kogeris, voties L a quam ob beneßcia qubtidie dewotis eche um- colebut C Scilia. rus Platien/s communi conſen 40 congregationit canonicorum æruſrium F. Gyegori 1 3 Aka aul illud adocabamt. Neor Chier Iieras iitaiurias magna cum lenswolentis actipiehat, grarias Juraris gchar Philippumgue Baromem eo ahlegabat. F ureſi zamen ror haruit o⸗ enditinemn quandan „ u eigehutur. nere P. P MM chal Phne Minorun Ohſerwantium F. Hran- remplum ciſci, Guardianus J. MMnhie de Jeſi Platiæ ohla-D. petr ran hancre pyo ordiue invitationem dccoprahat 2r 13 orm ationis en, utn . entüs mic — ——— 139 & iis quidem quas Junati requirebant, conditionibus Anno 1700. Anqu ſic alter conwentus Minorum ob- ſerwantium Platiæ fundatus eßt. Addit Alegambius, magni momenri negotium erat, graviſ- imos totius Provinciæ Patres fuiſſe convocatos, quo omnia maturo cum conſilio peragerentur.] Conæaga præterca tradit, urbem propriis ſumti- bus conventum ædificaſſe, diuque eum Patribus, quos de Provincia vocant, conceſſum fuiſſe, do- conyentus nec Anno 1778. cum Panormi haberetur Capitu- Fatribus ½, Patribus novæ Reformationis traditus fue- tionis datus. rit; primumque Guardianum fuiſſe H. Bartholo- mum di Biæini. Interea F. Bonavemtuma Arigen- ꝛinus, ut Reformatio Platiæ a ſe inchoata ubivis Confirma · ſtabiliretur, Nomam adibat & a vinto V. Ponti- euce on Rice comiter ac benigne exceptus Bullam ab co auctoritate confirmabantur. Ahhas Pirrus hujus rei quoque teſtis eſt: D. Mariæ de Jeſu cwncbium, ait, a ciwitate 100. paſus diſans, fuit olim fra- trum Minorum de ohſerwantia, ſod ab Anno 1778. reurmatorum juſlem ordinis id in Sicilia ſecundum Vformawit N. Bonaventura Sawa ab Arigento Lai- cu ui 0h Vitæ imtegritatem S in agendis negotiis dexteritatem conßitutus Guardianus Nomam adiit ad Papam Sintum N. ( literas Apoſtolicas exoravit, eret inde hujus nodæ reſormationis elecus eß bis cu- Mos in rora provincia. Eic jacet Frater Tomas Tur- ris a Calatajerone Laius, miratulis clarus. Frate⸗ nnbcentius de oppido . Luciæ, Laicus, ſuntiæ vitæ vir D. Petri olim ſſ. . — S . — 2 tPereel rats, u poſten in ædiculam ejnſdem rempli F. Pe- 1600. ketuiren 48⸗ e 6 yr vitandi cauſſa ad Provincialem Societatis, 1um P. Generalem deferebat. Wunſigebatur negotium Duce Feriæ, Ficiliæ Pro Kege, audtoritatem ſuam inter- ponente, atque ſic publici æœrarii ſumtu rertia domus emittit. /ð vranslaia eſt, uam a quodam homumculo furore 221 accenſo apids pertuſum ſunguinem emiſt ſerunt. . Tudiei Vaccareti a Calargeymn Tai adhuc imegrum corpus in arca aſenwatur; qui viwen meruit videre in hoßia cnſocrata Dominum hrum Vem N. Jnnscemtius a S. Lucia. Vem F. Bonaven- ura a Capitio, magnis virtutilus cluri, anm162y. Lem N. Guilielmus a Calatajerone ſacerdos S an. dit Antonius Verſo: F. Ncolaus Platienſis, Laicus, ordinis Minorum Ohſervuntium, Plius Franciſti Seg- g, ſanctitate celehytt, vivit in ordine 7ꝛ. annos & per 48. annos magna cum caritate & humilitate cu- am ægrotorum geit. Vin erenim per horæ Matium dormiebat, uowis die jejunabat, precibuſqus diligen- ver vatabat. AM melirem vitam mmunßit d. 29. Mar- — ariæ de Angelis Panormi. De his præter ea, quæ Ahhas Pirrus, ubi de conventu Capucinorum Platienſ agit, habet, ni- hil reſcire potui. Sic vero ille, Cappuccini Annb 1762. ſedem ſhi delagerunt in loco, qui dicebatur tur- ris Kendæ nunc Cappuccinorum vetus templum. De- indo Anno 1792. Cli grawedine, mutatis domiciliis venerumt ad id remplum, quod eß in planitie S. Tp- politi a civitate ſoo. paſus ſejunttum. V. Vincentii Platienſs multorum hominum virtutis fama illuſtrium, de quibus ſuo dicetur loco. Eapucini. Cnwenus D. Augußini. De conventu Fᷓ. Auguſini hoc tantum comperi- —— * impetrabat, qua conventus Reformati, duo Pla- tienſes; Panormitanus, &c Aorigentinus Apoſtolica] 7 utut e ni de ohſerwantia ad arttiorem Keformatorum vitam ſra mes vellent tranſire admit- poß multa miracula ohdormivit in Domino. antitatis claruit. vbiit ann 1ſ49. Ad- tii Anno 1620. æratis 86. Corpus ejus eß in æde aici corpore nobilitatum aliorumque I. P. CntahkaNp PTLA A 8 — 1 100. paſſus] Ita correximus. Manifeſto enim errore legebatur 1000. paſlus. VUndique ſeſe feliu nar proles difund num verbum ſeminans, famaque ejus p poſtea Anno 1623. 4 Gregorio XM. factum eß. Quo rIA S acRA &c. 140 mus, fuiſſe eum, ubi hodie monaſterium SF. Nini- raris eſt, & Anno 160. cum novum hocce tem- plum multarum elcemoſynarum auxilio ædifica- tum eſſet, Patres eo habitatum conceſfiſſe. De quibus breviter Abbas Pirrus S. Augußini Eremi- Iæ extam & conwentuales. Colugium Societutis Jſu. * hat, divi- Collegium. omnes regni partes divulgabatur, corum potiſſimum Pa- trum beneficio, qui MMonari vocantur, & un- dique circumeunt concionibus, confeſſionibus, aliiſque ſpiritualibus operibus vacantes. Hi Pla- tiam ſæpiſſime quoque, eo quod magni nominis & populoſa urbs erat, adibant, eumque inde, quem ex abundanti adeo meſſe ſperare poterant, tructum colligebant. Quam ob cauſſam Platien- Sepiu⸗ de- ſes nobiles ejuſmodi in vinea Domini operarios ſideratum. ſuo etiam in oppido habere cupiebant, omnibuſ- que auxiliis & præſidiis eis pro meritis ſubvenire pollicebantur. Fo conſilio Anno 1/80. Fami- Mus Gaore magnam bonorum ſuorum partem ipſis legabat, ut ex publicis conſtat tabulis, Anno 1798. Marcus ille Wigona, qui tot poſtea donis primarium Platiæ templum in honorem D. Ma- riæ ditavit, morti vicinus, quo non ſolum in cœ- lo, ſed & in terra æternitatem ſibi compararet, Caltageronem, ubi Patres commorabantur, mitte- bat, qui ſe ex eorum conſilio Collegium Platiæ fundaturum eſſe denuntiarent. Sed ante Annum 1600. eventus piis hiſce Platienſium votis ſemper ſdefuit. Antnius Mepſo ita de hac re: Collegium iwe domus profeſſa Keverendorum Patrum Societatis Jeſu. Paullo poſt: Hæc religio tam venerabilis, uæ ſplendentis late facis ſiwe ſolis inſtar in ercleßa Domini lucer, introducia in urbem noſtram eß Anno Soeietat 1600. Lari, uri par erat, ubis nomine eam in-Flatiem vꝙ nit 1600 Dominicum Candelam mittebantun qu rem ad P. Profehn in Sicilia fundabatur. Aegambius de eodem negotio hæc habet: Præterea Anno 1603. hæc ci- viras domum profeſam PP. Societatis Jeſu, ut tum dicebatur, chndidit, quc ꝛertia in toto fuit Siciliæ regno. Quo tempore ocietatis audor adhuc neque Sanbtorum ordini neque Beatorum adſtriptus erat, quod vero ex inſtituto Vocietatis Scholæ commoditatem apun 3 in Collegium tranſinutata eſt. Pirrus quoque hujus rei feia in mentionem facit: Soc. Jeſu Domus Profeſa ab anno colletium — mutata. 1603. excitata a P. Jacobo de Dominicis Præpoßito Provinciali. poſ anno 1614. ære publico collegium con- Mitutum eſt, ſuh vocabulo S. natii & S. Mariæ de Conceprione. Atque hæc prima fuit ædes Patriar- chæ noſtro, cum Beatus adhuc eſſet, in Ficilis dedicata. In annuis litteris Societatis Jeſu de Anno 1602. hæc leguntur: Plaria urhs, quæ præ ceteris Sitiliæ mediterraneis opibus ac multitudins ci- vium nohiliſima Societatis uſqus eo percupida fuit, un e primatibus unum ad miſtonem hanc impetrandam ad Patrem Provincialem deſtinaverit & ad id litte- as ad Keverendum Patrem Generalem dederit? rem ille alacriter aggreſfus, at ob noſtrorum inopiam pri- no excluſus ad hujus Negni Pro- Negem acturrit, utſorler⸗ per eum, quod in votis ac commiſſis halebat, conſe- qui poſet tandem cum ſe ad ſuo nunquam reditu- ſyum onderet, niſt e noſtris aliquem E eum vel co- adjutorem Platiam duceret, per aliquot menſes tam e⸗ nire petentibus miſſio conteſ eſt. Naque XWI. Kal. Oohris 1602. Noßri urhem magno cum omnium Plauſu ac Jœtitia ingreſ, conſueta Soc. noßræ mumia oirs, ſocomia inviſers; confeſiones audire, con- ciones eos urbs haberet, domus hæc Anno 1614.d. 18. Oobrisponun e n nen 4 1otus Jeno Honni ad fecher un ui . — ſonen. luti binutien. Lr uf oden 1 gicilie . m du Ohrd colle n⸗ 5 141 Fructus So· ciones habere, concurrenti mutitudimi in omnibus præ- A eietat. ſ0 e%ö, null ſuam operam denegaru. Quæ quidem rivium animbs ad ſo adeo atramere ut qucumque no- Nri iter facemm, anquam hminum genus e elo do- lapſum vultu Paraß ſucunditatem præ ſe eren, denique Vanbtorum Patrum mmine acclamarentur, & alia præterca hujus generis. Ft quia Deus ſuo aderat auxilio, multa memoria & notatu digniſſima eveniebant. Ex quibus id tantum hoc loco refe- remus, quod uni ex illis, qui, ut Socictas Pa- riam veniret, maxime follicitaverant , accidit. Hic cum morbo eſſet correptus, inter manus Pa- trum Societatis Jeſu mori percupidus erat. Ad- vocato itaque ex illis uno, confeſſionem delicto- rum tota vita commiſſorum edebat, ac ab eo ad collocandam in divina miſericordia meritiſque ſan- guinis Chriſti fiduciam excitabatur; atque ſic ad vicinam ſeſe mortem præparabat. Inter hæc Pa- ter, morbi ejus intuens vchementiam, exhorta- batur, ut Fanciſco ſeſe Naverio, qui tum quoqus Egrotus a Naverio fa- nondum Beatus erat, ſeſe commendaret, eumque 224 Patronum adoptarct: quam in rem imaginem hu- jus Dei ſervi ipfi offerebat. Atque hic divina ele graria in aperiendis Vnrerii meriris ægroroquc allevando ſeſe manifeſtabat. Nocte enim ſequen- ti, quam ob febris violentiam inſomnem ducebat, nomine ſuo a Nawerio compellari fibi videbatur. C Mox ſcſe per ſcalas quaſdam & habitationes duci ſentiebat, ubi omnia fordium plena & perturba- ta videbat; adeo ut fecum ſic loqueretur: Num- quam, ſi ſolus eſſem relictus, hinc exire poſſem. At paullo poſt a MWaverio per portam quamdam, quam ille apericbat, in pulcherrimum amcœnifli- mumque campum deducehatur, in quo omnia gaudii & lætitiæ plena, florum frugumque abun- dantia, aör ſereniſũimus, fonteſque vivi: quibus rebus admodum reficicbatur. Ac tum quidem averius ad eum: Velleſne in hiſte commorari locisd Gui ægrotus: Tilentiſime. Reſpondebat Na- vius Mocearium itaque eft, ut vonſtientiam purges, D æb ouque confuſione & ſordibus liberes, quas prior⸗ illa loca ribi demonſtrabant. Stupebat ad hæc æ- Vieß poſtea hant ingredieris lætitiam. His dictis ritia uſque in tota vita egerat, vivis adeo ſcſe re- præſentabant coloribus „ ut, eodem confeſſore ſtatim accerſito, viſionem ipfi narraret, confeſ- ſionemque repeteret. cruci adtixi Servatoris imagine, ad matrem „ [o- rores, fratreſque converſus, ilam quidem, ne Fahoratio velut mortuum ſe deploraret, hos, ut ſæpiuspec- ad frequen- tem confeſ. ſionem. ſita, & Patribus Societatis jeſu benevolos jeſe præberent, exhortabatur. Tandem repetitis ſæ- pius Joſun;, Mariæ & Naverii nominibus, felicem ammam, quo longe auguſtiori, quam in viſione viderat, dulcedine frueretur, emit- tebat. 3 Plura alia eodem tempore prodigia eveneruntj memoria digna, quæ in annuis iſtis litteris relata mntius leguntur. Id vero hoc loco non prætermitten- p dum eſt, nobilem quamdam fœminam, poſtea- tem exau- 2 di. quam cum partus doloribus multis diebus confli- Sata, omnique humana ſpe jam privata erat Societatis Patres, ut divinum aliquod ſibi præ- berent auxilium, miſiſſe. rientem natii Toole, qui tum, uti diximus imer antos nondum receptus crat imaginem Hi ftatim ad partu- amandahant. Ac ea quidem, inwocato Enntio, votoque facto, ſe nomen illius infanti nato impo- ſiturum eſſe „pPaullo poſt felicirer partu defun- 22 gebatur, tumque filio Inatii nomen ex voto in- debat. Hæc dum Platiæ gererentur, Provincialis, Ln II. Cap. KIII. DoMvs RptiosonuN. tur negotium, ut Anno 1603. perpetuam ſocii nuis A. 1607. hæc habentur: ſtulatis refragari au Sumta deinde in manum cata confiterentur, fua ipſius experientia propo- ſin rem preæter ca, quæ ad fundationem domus roleſſæ contulerant, denuo in ſuſtemationem 34 ut Panumum Patres reverterentur, jubebat. Quo nuntio audito, dici vix poteſt, quanta Plarien- Mum moæſtitia fuerit. Quare repetitis precibus & & litteris, ut per aliquod ſpatium illis commora- ri adhuc ibi liceret, flagitabant. Pruſtra vero: abeunt. Abibant illi; & quamquam lætitia ſimul abiret, 'attes. deſiderium tamen porpetuo corum conſortio fru- endi creſcebat. Tandem igitur, multis proceri- bus ipſoque Pro-Rege adjuvantibus, co duceba- Sedem [uam ibi conſti- In litteris an- tuunt. Quod in voris oynat nßrorum ſeſdentia mavimæ zoti ccitati ætitiæ Jeſu in hac urbe ſedem figerent. uit, ita cum 4 nßro Koverendo P. General fu- culiauem pro colleio non ohiuuent, ſaltem pro do- vo prfehi eum precata eℳ, dociss mienos aureo ad Vabritum pollicitu;ʒ aliqubt vero ciwium uidquid ad u eraumſue ſeyum hportumitatem deſt. promti eart. Claudius Ahuaiwa, Generalis, in hasb — conſentiebat de domo profeſſa condenda conditio- dara. nes, Patresque pro ordinis inſtituto ſtatim con- ſcionari, doctrina Chriſtiana alios erudire, ægro- tos & captivos inviſere congregationcſque in- ſtituere incipiebant. Prima congregatio Nobi- onreba lium erat, qui propriis ſumtibus in hac ipſu do- denr mo profeſſu Oratorium fuum exſtrucbat, ubi die Sabbathi veſperi & die Dominico mane congrega- bantur. Nomen erat Aiumtionis Hantiſtme r- Linis. Flos opifices, aliique paullo ſpectatiores imitabantur, qui ſecundam congregationem ti- tulo Annumtiatæ perficiebant. Tertia e plebe & ruſticis Præſenationit gandebat nomine. Quarta erat Congregatio ſecreta de Martißcatione, quæ quovis die Martis finito prandio magna cum ædificatio- ne celebratur. Poſtremo Anno 16 34. ab iiſdem congte d— nobilibus alia adhuc cœpta eſt; cujus hoc 5 cramenti. prium munus eſt, ut veſperis peractis die quovis Pominico, quando faniſimum Sacramentum poſt octo dierum expoſitionem prsceſque qua- draginta horarum ordinarias deponitur, accenſis facibus proceſſionem augeant: uti ſuo loco di- grotus dicebatque: Ague aden generalis ma cn Jeho, guamn paullo ame voram Parre 0 edidi, mn uhcit? Reſpondebat Nawerius: Ahi, res omne Monigles in Monaſteriis, auditis illis, quæ a226 novis hiſce Patribus Platiæ gererentur, fructus hujus participes eſſe cupiehant. Cum nihil ob- ℳ Poled ha⸗ i tinere poſſent, Epiſcopum adibant; qui pro in- viſio diſparuit: ægroto vero omnia „ qu a pue- genti gloriæ Dei ftudio id ſine mora agebet boræ iftæ moniales voto ſuo potirentur. Pcquis Monaen⸗ enim tantæ auctoritatis viro, tamque ſanctis po- — derer? De hoc litteræ illæ an- vantut. — nuæ A. 1607. ita: eriam Momale erum, Auæ in unbe Lercbuntur, fams permotæ aliguem ono⸗ 6 ℳris Vmmopere Magitarumt, idque Facilius impetra- 5 wime cmmodatas noweram. Quo vero Patres mulli rei, cui auxilium ferre poterant, abeſſent, per P. Gaſparem Paramm- Phum, raræ virtutis virum, potentiſſimumque o- ratorem efficiebant, ut Alatia fotminarum reſe pomus 8 piſtentium reſtauraretur. Quæ & codem nomine minarum Aluri Pnitentium nlieru (Badia dee Repen- lun⸗ rir) deinceps dicta fuit. —— Perennem in primis meretur memoriam, quod Monaſls- eorumdem Patrum auſpiciis, mnnaſterium J. Ane rjum 8. fundatum eſt; de quo ſuo loco agemus. Ann. Plariu ita que tot in ſe ſpiritualia beneficia fiu- ctuſque horum Patrum opera redundare ſentiens, nec ignorans, alias urbes, in quibus eorum eſ- ſent collegia, duplicem ex iis utilitatem haurire, in promovenda nimirum animæ ſalute boniſqus moribus, & in juventutis inſtitutione, Anno 1611. denuo Patrem Generalem precibus adibat, Domus in ut profeſla domus in collegium mutaretur. Hane atrum tredecim millia ſcutatorum offerebant. Erant 143 Erant & primarii quidam viri, qui, quæ dceſſent ad fundationis complementum, liberaliter ſeſe ſup- peditaturos eſſe pollicebantur. Impetrato ejuſ- dem Claudii Aquawiwæ conſenſu, ſcholæ Anno 161. primo ab illis aperiebantur, congregatio- neſque novæ in juventutis commodum inititue- banur. Frant etiam, qui Societati nomen da- rent, & in his P. Livius Tigona, alique, de quibus ſuo loco. Paucis, novam brevi tempore faciem urbs induebat. Teatini. 227 Natini Patres Anno 1609. Platiam venerunt, ædemque occuparunt, quæ olim F. Mariæ de gur- girs nigro vocabatur, quod nigram & fulphuream in ea regione aquam fuiſſe ex traditione fertur, de quo Lib. 1. egimus. Famdem etiam F. Lau- renti, nec non Patris Sanci quondam vocatam fuiſſe conſtat. Quoniam enim vir quidam ſanctus olim illic vitam egit, idcirco ad templum no- men Patris Vanti translatum eſt. Ahhas Pirrus breviter ſic ſcripſit: Cleriti, Teatini nuncupati A. 1609. in Templo Sacramentali S. Laurentii recepti — Pater Fan- Etus. Vumt. Eadem Verſo habet. Optimi hi Patres ex ſaneto ordinis ſui inſtituto civibus Platienſihus omni modo inſervire haud neglexerunt. S. Maria ad Nes. Brewitrs. Anno 1627. Patres Congregationis Centortianæ Auguſtini. rum domicilio ſimilem, fundarunt, nomenque F. Maris ad Nives ei dederunt. Sed Anno 162. poſt- ea in urbem cum tranſtulerunt, co quod prior locus ob longinquitatem incommodus admodum Ahas Pirrus de eo breviter hæc notat: Alios ejuſdem diſciplinæ Neformatos, ut vocant, di Cem orbi anno 1626. ſuh titulo F. Mariæ ad Ni- erat. ves primum cnſediſe in loco nuncupato Pulleri, nunt in urbem commigruhe videmus. Monaſterium F. Claræ. 8. clara. VA vendam egregie valent. Iis etenim non ho- neſtati modo & exiſtimationi familiarum, quæ in illis continentur, proſpicitur: verum etiam, quod 228 magis eſt, tot virgines immaculati agni nuptiis conſecratæ in iiſdem ſuſtentantur. Quò antiquior deinde hicce ſtatus eſt, quem Apoſfoli inſtitue- rrunt, eo la᷑vudabilior exiſtimandus eſt. Novimus nimirum ex Hiſtoriis, Marthæum in rpiopi conſecraſſe primum & velaſſe F. Iphigeniam, ſ- x liam Regis, quæ poſtea, quod pretioſum virgi- nitatis florem illibatum conſervare vellet, martyr facta eſt. Hac de cauſſa multa etiam Patiæ mo- naſteria ſunt, de quibus V. Michabl Platienſs in Siciliæ Chromico ita: In civitais iſa Patiæ er va- riis rehamenris &qᷓ antiquis urbis ſtripturis ſatis con- Mat, pro ſandtimomialilus monaſeria eÿß conſtruca, in quibus ꝓlures ſorores pie vixerumnt, ꝓlureſque nume- rantur vingines pietate ſpeltabiles, Plurimæ itidem ultru muliebres vires ds mundo yegulari obſeramtia & hera pnitentia triumpbarunt. Primum antiquiſ- ſimum, quantum novimus, inter ea eſt Monaſte- rium F. Claræ a Guilielmo Caldarera, Barone Bi- arenſ d. 13. Junii Anno 1340. in domo ſua fun- datum & largiſſime dotatum. Vivunt in eo octo- Aphigenia monialis martyr. cx regula F. Claræ & Epiſcopo ubjectæ ſunt. . Jobhannit Ewangelißæ. 6. Johanni. Anno 1361. d. 16. Novembr. Horentiæ, Johan- nis Caldareræ conjux, in domo ſua Oratorio F. 1 Nmu Fx Ahdj⸗ Hißor. Aoſtol. T. yII. c. M p. Conventum ad tria a Platia milliaria, Eremita- ad Chriſtianam pietatem promo- I. P. CIARaupg PrArTIA 54cna S&c. A F * 144 Jobannis Eangelihæ contigua aliud erexit mona- ſterium ſub regula F. Patriarchæ Beneditti, eique oratorii ejuſdem nomen impoſuit: quod ex tabu- lis publicis certum eſt. Vivunt in eo hodie centum fere ſorores, quarum e numero multæ ſancta vi- ta, virtutibuſque eximiis inclaruerunt. Ahbas Pirrus ita deeo: Monalium monaſtorium S. Foban- nis Eangeliſtæ ordinis Benedibtinorum nobilitate, veruſtute opihus, regulari obſerwantia ac aumero cir- citer 140. ſantimomalium ceteris præßut: eſus au- rm auhorem exploratum non habeo. Hic ſoror Fe- raphica Nigona, nowitia, magnæ ſanbtitatis, obiit anno 1619. — — Monaſterium S. Winitatis. 225 Gratiana Volardita Anno 1444. Pontifice Eu- ss. Ttinite genio IW. domum hoſpitalem a matre ſua JFacha ti. conſtitutam in ſanctimonialium monaſterium tranſ- mutavit, ſub Sh. Trinitatis titulo, illudque re- — Benediti ſubeſſe juſſit. Copulatum fuit oc cum monaſterio ſodalitium & templum F. Mariæ de Jeſu. Domus vero Hoſpitalis translata tum fuit in eum locum, ubi hodie ædes D. Au- guſtim eſt, deinceps ad templum, quod primo F. Luciæ, poſtea F. Calogeri vocatum fuit, hodie Fanti Spiritus dicitur, & cum ſodalitio Montis Pietatis, confraternitate Sð. vacramenti, eaquce, quæ Gandidorum nuncupatur, conjunẽtum eſt. Gra- riana huic ſeſe incluſit monaſterio, ibique devota & morigera vixit & obiit. In templo imago Chri- ſti cruci adfixi autiquiſſima & admirabilis conſer- vatur, non tam propter materiam aut artificium, ſed ob occultam quamdam vim, qua ſpectatorum corda movet & hbeneficia cuique quamplurima impertit. Pirrus de hoc monaſterio brevibus ſe- ſe expedit: Tertium ſuh vcahulo ſantiiſimæ Tini- tutis, in quo eadem S. Benedicti diſciplina ſerwatur. Monaſterium D. Aathæ. Pietas & religio Platienſum non tribus conten-8. Agatkæ. ta fuit monaſteriis, ſed Aegambio referente, An- D no 1739. Conſtantia Columba quartum condendi licentiam obtinuit ſub vocabulo V. Aath. So- rores quæ in eo vivunt, & quæ hodie ſeptuagin- ta prope ſunt, diſciplinæ D. Benodicti addietæ ſunt. Tres præcipue in eo magnæ ſantitatis flo- ruerunt, de quibus Ahhas Pirrus ita: Wes etiam prohæ mulieres eodemmet tempore Horuerumt, ſoror Ju- lin Cagno, Teshia Cremona & Vincentia Brumb. hæ namque cum Cbriſtianiſimæ eſent, etiam monaßticis virtutilus plurimum valuerunt, quæ cum de umanimi œnſenſu diutiſime in quiluſdam ædibus prope ecclMam F. Carharinæ recluſe in orationibus ac jeÿumiis ſolita- riam Vitam duuiſent randem circa ann. 1 F41. de- 220 derio majoris perſetionis Monaßterium , ſub titulo F. Aatbæ intraverumt, in qub e vita migamtes nor- mam virtutum ẽᷓ exemplumn ceteris conſororibus reli- querunt. Soror hæcce Julia Cagno d. 27. Jun. Anno 1//77. a Domino Caracciolo, Catanenſt Epiſcopo, conſecrata eſt, eodem videlicet die, quo in altero F. Fohannis monaſterio Juſtina Pe- mrarcha Verſo referente. Domus Orphanarum. Petrus Johannes Jambuchelli domum five mo- Monage- naſterium fundavit, in quod virgines parentibus —— privatæ, quorum caſtitati betecun immineret, * *nnten reciperentur, morienſque flias haſce a Domino ſibi datas bonorum ſuorum hæredes inſtituit; ea conditione, ut quovis anno ſeptuaginta quinque ſcutati ad unam ex illis elocandam, quamcumque ſors tetigiſſet, impenderentur. Multo poſt tem- pore Lauria & Marcus Wigona, conjuges, do- mum hancce reparari curarunt, noviſquè eam re- ditibus dotarunt. Ahhas Pirrut hæc de ea habet: Piv Mariæ, Sc. opilus Marci Tigona nobilis Platienſis Annb 1608. conſruhtum Pontißcia auo- vitale, Clauſtris concluſum, quod ab Orfanis nomen Vecipit uia recipiuntur ꝓuellæ parentibus orbutæ, 4⸗ 1 ge 2 % a ü ntun. que re- um fiit um J. Anlata D. Au- primo hode Mm 0 Cz. Vota hri- nler- iun, orum wa dus ſe- e Vii- wan. onten-s. Aguh ndendi e. So- wagin- tn itatis flo- jes etian Brunb. be ie unnin vye ecckiu miſi 141. 3 mumm , yh- 27. Jun nmu cet die, e §, Annæ. 145 d quo mnaſterio ſit mentio in Irin Pontiſiciis Plures adhuc alii , quos Clem. VI. ann. 1603. mc aln, quos longum foret enumerare, domui huic magnas pecuniæ ſummas teſtamento legarunt. Mnſterium . Aun. perrus Calaſciherta, poſteaquam mundi nego tiis nuntium miſcrat, ſacerdotumque adferiptus erat ordini, Anno 1616. domum ſuam in mor naſterium virginum, vocabulo S. Ann, con- verti voluit: quod hodie adhuc laudabili inſti- tuto durat, ac F. Frantiſti diſciplinæ adſtrietum eſt. Ahhas Pirrus ſic de eo: S. Ann Monaßte- um quod congrepatio F. Brigitiæ numcupatur, uhi 2 Natales ulieres nohiles educautur, donec ubamt. ejus, quantum nobis cognoſcere datum füit⸗ hi fucrunt. Perri hujus filiæ cum aliis quibuſdam Deo inſervire cupiebant, at non ſtrictiori iſta, 231 qua in monaſteris vivitur, rarione. Igitur in ea, quam diimus, domo adjundtis ſibi quibuß. dam probatæ virtutis & fanctimoniæ virginibus peculiarem vitæ rationem inibant: ac eo dquidem alacriore animo, quoniam Patres Societatis Je- ſu, quibus domus hæc vicina crat, curam inſti- tutionis earum in ſpiritualibus gerebant, ut co certius perfectionis viam conſequerentur. Scri- ptor vitæ Ande Tigonæ multa, quæ ad rem 0 exmaordinarium charitatis Andreæ nſtri exertitium innoteſcat, hrevem hic inſituere digreſonem neceſ- hanc pertinent, hiſce verbis commemorat: ſarium erit. Erat Platiæ vir quidam in pyimis no- hilis ſepꝛuaginta annorum ſenen, at pauperims, iiu unt quatuor, quas habebat, Pliis ne de doe proſpicere nec eis in monaßeriis locum procurare pohet. Hiebat vero Numinis, uod omnium, d- vime ſihi ſidelium, Vationem ducit, Wetiali uadam proridemtia, ut die quodam ſliis Piſte præſentibun ſuam, ourumqus ſortem deploraret, ſenectutem mor- 7i vicinnm commemoraret, ſehus vira funbto ine o- umi aunilio deßtitutas eas fore demonſtraret, in-] mulque ut, quid ihi fuciendum zundem eſot, deli- tas & prudentia inſignis erat, id tandem Pentes conßlium capiehunt; ſeſo per Iorum vilæ empus do- m¶i parentis ſe iucludere, ac in Dei miſericordia, qui & awibus ſormitis prwideret, cunßſus ma- nuum labore ſuarum victum ſihi parare vells. Pa- cehut ſeni purenti ſanhtum hoc propoſtum, ipſeque, Juo id eo citius perßceretun, ſhcerdotus ſiſtipiebat mumus, S quovis die in exigua quadam capella, ipfs vicina, nomine S. Annæ, MMam celebrabat, S F6. Sacramems adminiſtrabat. Aliquot annis in tam ſanto vitæ genere conſumtis, optimus ſenex, incredibili cum Pliarum ſiurum luctu S& deſiderio, quihus & cariſimus pater, & in Velus ad animam vertinentibus duu eximius ereptus erat, detedebat. A Deus, qui uorum numqunm ohliviſtitur, Pa- 7res ociet. Jeſu eucitabat, ut ſolo cariatis ſudio dutꝰi devotæ hufus domu zutelam ſuſciperent. An- rea enim jam, parente adhuc viwo Patres hi autb- res illis in negotiis Miritualilus fuerant, (ꝗ ipſæ 232 vigines, mulas Platiam venerant illi, diretꝰmi ſive mo⸗ Noui en puu ſeſe eorum ſuhjecerant. E quibus quidem zres jam ad cwleſtes ſedes per mortem ahieramt. Quæ ſper- ites manſerant uaruor cum memorato paire ſuo Perro, remplum Focietatis Jeſu ſepiut ſequenta- bam: ubt erium ſanbus ille ſacerdo Miſam dice- Kelictæ viygines ingens ex ſpiritunlihus horum Pa- rum euercitiis ſolatium percipiehumt, & quo ße⸗ duentius pro ure ſuo ædem eorum acihant, co ma⸗ Jori gaudio S caritate a Patrilus, qus inſgnes in ilis virtutes eſt intelligebant, recipiebantur ꝗ ſy⸗ vebantur. Andreas noſter, cui magna cum his Pa⸗ tribus neceſtiudo erat, cum continuo ab eis „ u0 Ln. III. Can. KIV. MoMasTERIA. A D in dignoſtendis bonis maliſque prudentes admodum rautos nowerat virginum harum virtutes & ſani urhis familiæ ſum Andreus vero, perfeb t. Epiſcopi ereni eſandæ cauſa eam viſiuat unt ſunmamqu harum vir- ginum modeſiamn pe fectionehn & ſanktiratem nn ſne 233 Auißicarione admnar funt. Kuc uſque Manuſeri- ita ut tanto plurimæ exemp tatæ cu 3 lis ſeſe conjunxerint. Anno 161. una ex illis Ca- rharina, & paullo poſt A. 1617. d. 24. Julii alia, mnoniam celebrari audiret, curitati opera, ut ſole- bat, his ſermmibus eucitatus ii exbibere, ac de re- bus neteuriis ipſts proſpicere intipiebat. Poſtremo paircimium earum prſut ſiſtipiebat, patris ſpiri- tualiꝰ ipſ loco erat, Miſam perptuo cantabat, o— mmibuſque in rebus curum ouum gerebat. Cui qui- dem hcio al vitæ uſhue ſnem hdelime demtſ- meque ſatiſfaciebat, eo ubd mentes ita divino amo- ye accenſas in eis repererut, ut in admirationem 7a- prus Meo do tam pultra Mh occahone oblata gratias bat bonis; cx is vero, qu Domina Mieron)ma Ki- Annæ, ewornatirem & ampliorem ehciehut. Opri- eum pnueis annig Hatum deducehantur, ut primariæ in ſandtam hancte domum recipi & educari pohent. riludinem ſeepilus ſanbtmoni ohſtare ratus, paucis, ſ, pm im Pemitt, qub eb ſolicius vitæ ſpiritualis inrememta caperemt n his duas neptes ſuns renerrima adhuc ætale recipie- bat, uo a reneris annis virtuni pietati adſueſte- ceptis quæ miniſtrabant, reducebatzʒ ulma uem neminem mu ſucceſu temporis magn uit urbi glric futura von ſuriſclitibnis, ſed dewutionis Ipſemet ex Sorore Maria Kiwalora, quæ hodie adhuc vivit & ſororibus iſtis diu a minifteriis fuit, * didici, ſeptem Petri ejus fuiſſe filias. Tres carum in D. Aathæ Monaſterium ſeſe recepiſſe, ibique ſancte obiiſſe. Reliquas quatuor una cum paren- 1Soci 1, uti dictum eſt, viſitaſſe, magnæquc omnibus admirationi, quod 36. te ſæpius ædem Societatis ſeſu, in iſto perfestionis gradu p 3 iſe Eliſabetha nomine, moriebatur, quæ in templo Societaris Jeſu ſepulta fuit. Reliquæ erant Jo- hanna & Dorothea, quæ novæ hujus domus ſi- ve congregationis D. Ann exſtructionem pro- ſequebantur, & maxima in ſanctitatis fama de- cedebant, hæc Anno 1639. d. 29. Jammrii, 1- la Anno 1643. d. 16. Maſi. Vivemibus o- ptimis hiſce monialibus caſus quidam evenere, qui communiter in prodigiis S miraculis habiti ſunt: quos quidem enumerare noſtri haud eſt in- ſtituti. At non deerit tamen „qui ſanctitatem, virtutes, illuſtriaque & memoria digna harum Ante aliquot annos congregatio hæcce Bulla Pontificis in clauſum mutata eſt monaſterium, E- ſEe Catanenß ſubjectum. Qua id factum ſit occaſione, neſcio; id novi, hodie eas ſorores ſan- ctam iſto pacto vitam vivere. Mſerium Comwerſarum. virginum facta poſteritati commendet. xum habent, is eſt, ut omni modo animarum ſa- Idem ſtatim, ſimulac Platiam venerunt, profeſ- amque domum illic inſtituerunt, inſtitutum ſer- varunt. Quamobrem Anno 1606. opera ſpecia- die quovis Veneris circa meridiem in memoriam perpeſſionum Servatoris æs campanum pulſaretur, 8 altaria; ſtationum inſtar, verſus urbem antiquam lconſtiruerentur, memoriaque perpeſſionum Ser- vato- Chiaranda. o excitatæ cum il- 146 agere non deſheret. pſam domum ex ſuis rficie valora, Maruſ Domina, F. Annæ udiiſima erlileraliter operebat, æditulam illam, Itulo mo iiuue hoe ncerdote nes earum admimiſtrante, in 3 nehicii loco haberent, ℳ Pliæ nem inter paucus Vorere, mnul- ſre evora ecce ab Scopus „quem ſibi Patres Societatis Jeſu præfi- luti conſulant, nec ullum, occaſione ſeſe offeren- ſte, momentum illum obtinendi prætermittant. tim P. Gaſparis Paranymppi (qui & inſtituit, ut 234 — —— —— n * 147 vatoris ſolemni ritu denuo celebraretur) magni hujus, inquam, oratoris opera monaſterium pro- pe jam deſertum reſtaurari curarunt, quod perfu- gii loco iis erat mulieribus, quæ ex dæmonispo- teſtate, & impudicæ vitæ laqueis egreſſæ, quod vitæ reſtabat, Deo conſecrare cupiebant. Litteræ annuæ Societatis A. 1606. ita de hac re loquun- tur: Erectum eſt converſarum monaſterium, in quod primum duodecim magna pompa ſumt imroduti, tque ad opus tam pium ſeptingenti aurei eleemoſynæ aditi ſuut. 8 DPomn Thſpitali. Quo majori domus Platiæ Hoſpitalis antiqui- tate gaudet, co minus origines, progreſſum que ejus reſcire potuimus. Quare lis, quæ Pirrus habet, contenti eſſe debemus: Hoſpitalis domus, ait, antiqua eßz olim ordinis S. Jacohi de Spada Vjgha Pribri F. Jacohi de Ahopaſß, ut in lih. Præl. ol 284. per dip. Guill. de Capon. Forem. Mng. Do- Domus ho- ſpitalis. us Hoſpit. F. Facobi Lucanæ diceßs, datum Fbor.j ann. 1487. die 23. Ocobris Indit. 6. Plura de ea ex- piſcari non potuimus. In Maruſcripto tamen quo- dam antiquo hæc etiam verba reperimus: Hſpi- 7ali huſus uis domus antiquitus S a mul- 745 ita Adotata eß, ut mille cutatorum reditus an- nuo Pabheat. Ex traditione ceterum accepi- mus, diverſis in locis urbis eam fuiſſe conſtitu- tam. At certa deficiente notitia, aliis, ut ple- nius de hac re nos erudiant, relictum eſſe vo- cApuT Xv. 8 1 blica pietas && religio erga Deum floreret, eo felicius gubernationem ejus inſtitui poſſe, & co meliores civium mores füturos eſſe. Quamobrem e contrario ſine cultu Numinis nec rete admini- 23ſtrari, nec conſervari civitas poteſt; Etenim, ut & principes ipſi ſuperiorem ſua agnoſcant pote- Htatem, qua ad bene agendum incitentur, ſumme neceſſarium eſt. Pivini vero hujus cultus tem- pla, dieſque feſti in honorem ſupremi cœlorum egis, cjußpe miniſtrorum ccleſtium celebrati, riæ ſeſe nobis offert, templum, Mamix eſt; de quo ſupra jam traditum eſſe memini, cum reſtau- Matrix. raretur Platia, vocabulo F. Martini, illud fuiſſe conditum, poſtea occaſione inventionis imaginis divæ Mari, titulo F. Mariæ de Aumtione loco paullo ſublimiori ædificatum fuiſſe. Veſo horum omnium auctor eſt, qui ſic etiam ſcrihit: J. Ma- rin de Aumtione, primarium urbis eß templum & ſerwautur in eo capilli Mariæ virginis, ſpina e coro- nn Crißi, particulaque veßtis ejus. Pjurimæ ei ve- nerunt hereditates, Marcuſyue Tigona multit ſcu- ratur um millius illud doravit. Anno 160. a Ponrißce Paulo V ohtinuit ut umicu eſet Parochia, & reliquæ cadhutrices. Vhas Pirrus. Parochig ait, ſeu eccieſia Sacramentalis eß . Martiniz imitio now Platiæ. anno 1348. Major eccleſta erat. Paullo poſt: Keliquiæ ſam- Sorum coluntur bic de capillis B. Virginis cujus ſt men- io 3. Maji. donum poc ſacrum fuit ann 1147. 4 Jo- hanm Seraßica Capitaneo Fiſpanico collatum. (ſu- pra vidimus, alios etiam a Gomite Rogerio dona- tos adſervari) Eſt de lieno crucis & ſuhuculæ Chrißi Theatni Fuulum. Fo loco, quo hodie heatini ſunt, Parcecia co- adjutrix fuit, de qua Alegambius Templum, erut & primarii templi cadjutrin. Nanquillita- Tta Plato quondam cenſuit „quo major in repu- evidentia documenta funt. Primum, quod Pla- umica Parocbia Collegio Canonicorum inſtruttum. Ad- J. P. CRHIaRANDE PLATIa 54cRA &c. 4 D F ꝛis tamen paciſyue in divino cultu conſervandæ cauſ. cum ₰ 1633. anno inttituta coadjutrix Matricis floret ab Anno 182. confraternitas. cumfertur. 6. Jacoli muros. 143 divi Stephani tranlata ea eſt. Verſo hæc habet: Ades S. Srephani bodie ſacramentalis ſodalitio gau-S. Steplun det. Neliquiæ in ea ſunt S. Blaßi. Hodic ibi ad- huc eſt ſodalitium, quod Mortuorum dicitur, & Anno 163. inſtitutum eſt: de quo ſuo di- Seru oo F. Marin de Eria, ſecunda Matricis coadjutrix; kana eſt. Verſo perhibet, eſe eam en antiquis Platiæ ſo- de Lria, daliiatibus, ædemque Sacramemalem, ubi magni preti imago D. Virginis adſerwetur, qu ſeſto die S proceſione die Martis Paſtharis celehrari ſoleat., 36 Alia hic etiam ſocietas eſt Mortuorum codem „ſub nomine: Pro animabus Vine ſuſtragiis. S. Venerandæ Sodalitium & ædes Sacramentalis,s venetan dæ. F. Nicolai Femplum quoque Sacramentale & pri-s. icolai. marii coadjutrix, imaginem ſeryat F. Mariæ, quæ de Catena vocatur, & imaginem cruci adfixi Ser- vatoris a Cultrera perfectam: de qua ſuperius. S. Philippi d Arigirone, Templum Sacramen- vnilipei ſtale, coadjutrix primarii, haud magnæ auctori- tatis eſt. t. Ppiſcopus Catanenſs, Johannis Torre- Mius, Anno 162. illud condidit. Eit ibi etiam Præter hæc coadjutricia plurima adhuc alia ſunt templa: quæ, miſfis iis, quæ ad ordines religio- ſſos & monaſteria pertinent, de quibus quippẽ ſuo ſloco dictum, hic enumerabimus: S. Antonii Ahbatis, quod olim Oratorium & Con- fraternitas erat: hodie Sodalitium ibi floret, quod cum ſocietate, quæ de immaculata conceptione Sb. Vinginis dicitur, unitum eſt. S. Arippinæ. Antiqua Confraternitas. erin P S. Barbaræ. Antiquiſſima Confraternitas, quæ hodie adhuc vocabulo de Naſario viget. F. Catharinæ, virginis & martyris. Olim Con- fraternitas, hodie Sodalitium. Statua hic Cathari- n adſervatur, quæ in proceſſione, quæ in me- moriam ſanctæ reliquiæ, quam Reyerendus Vn- cenzius Giſolfus, Taina Anno 161. huc deporta- vit, quovis die lunæ Pentecoſtes haberi ſolet, cir- Keliuia iſta, Verſo verba recito, di- girus eſ hujus ſanttæ, ( fragmentum lapidis, cut, cum vitam cruenta morte ſniret, gehibus inniun ſuit. Cernuntur in hoc lapide, quod mireris, mul- Ii palmarum rami oxpreſi. Conſerwantur etiam in boc templo imago Chriſti cruci adßxi, magnæ re- ligionis & arttſicii non vulgari. De hac jam di- ctum eſt. Confraternitas olim SF. Viri ihi eutitit, hodie ſodalitium eſt, quod ultimum in procehonibus locum 7enet. nc r mren F. Chriacæ, extra muros. Templu Gyæœi, Verſo teſte, condiderunt. S. Dominicæ. Confraternitas ibi eſt hodie de ima- eſt, quod gine crucis miraculoſa dieta, cujus dies feſtus ma-2 7 gno die Veneris folemnibus proceſſionibus, tem- poris rationibus adcommodatis, peragitur. De quo ſuo loco dietum. 1 S. Elmi, extra muros, carunt. Pictum poſtea chro viridi. S. Philippi & Jacohi, Confraternitas. Tem- plum hoc Anno 1616. Veyſo teſte conventui D. Normanmni ædiſi- eit D. Marie ldh pul⸗ Auguſini incluſum eſt. F. Joſophi, Sodalitium. S. Joſephi, extra muros, de quo, cum ds Commendis ageretur, dictum eſt. . Hieronymi, Confraternitas. 8 Apoßoli, Edes antiquiſſima extra F. Luciæ, Quod Verſo antiquitus conditum, — poſtea deſtructum & Anno 1360. reſtauratum eſſe omnibus heneſiciis & cxpellaniis in ædem perhibet. Hodie Confraternitatem habet. „ Con⸗ atburi- in me- us Vin- lepor- ecu- cito, di- dis . cui us innis eim⸗ ſtus m 237 8 tem ni xöißt 128 F. Mariæ de Fhntaculis, ædicula: cujus generis 2 ſervantur ibi, quod Vurſo teſtatur, reliquiæ S. pertia. Quare & inſignia Barreſiorum ſupra por- tam conſpiciuntur. Hæc Verſp. . Mariæ de Conceptione, extra muros in terra, — 149 Ln II. Cap. KV. PAkonctn zT TaurLa. 10 F. Lauremtii, extra muros; quod templum, Antbnio Verh referente, villa quondam cinẽtum fuit. F. Maric de Angeli; Cum hoc hodie domu Hoſhitalis, ædes F. Spiritus, quondam F. Caluger dicta, & templum D. Luciæ conjunta ſunt. Ad- Aherti, Carmeltani. Gaudet etiam ſocietate Can- didorum & Archi- confraternitate Sundiſimi Sacra- mnenti & Montis Pietatis. 83 F. Mariæ, de Gratia cognominatum. F. Mariæ de Vtoria, in antiqua Platia, ma- gnæ religionis templum, co quod vexillum Co- mitis ibi abſconditum delituit. F. Mariæ de Nuce a columna vicina e nuce facta ſic dictum. Ccœpit ab Anno 1611. majori in pretio eſſe, ob plurima beneficia ibi a fantiſſ- A ma Maria exhibita: uti jam dictum eſt. F. Mariæ Miraculoſe, extra muros. Cui po- puli religio multaque miracula nomen fecerum. Reſtauratum eſt a Domina Marchions de Petra- quæ Miano dicitur, ſitum. Conjunctum cum co eſt domicilium quoddam Eremitarum. 0 multa alia in honorem D. Mariæ dedicata ſunt, de quibus alio loco dicetur. diximus, nobis ſufficiunt. F. Michabli Anchangeli. S. Mangareth. J. Marti. Sodalitium. F. Onuphrii. SZodalitium. F. Pauli. Extra muros. F. Petri Martris, antiquiſſima Confraternitas. Verſo, antequam conventus 5. Pominici amplifi- caretur, ad urbem illud pertinuiſſe, deinde Re- verendis hiſce Patribus conceſſum eſſe, ſcribit. Hodie conventui eorum incluſum cernitur. 8. Moſuliæ, uhi Notariorum Sodalitium. Re- centius templum ett. F. Sylweſri. Antiqua Confraternitas. S. Simnis & Judæ Apoſtolorum: olim Confra- ternitas, cujus locum, ex Verſo indicio, hodie Sodalitium D. Catharinæ in proceſſionibus obti- ne F. Vincemtii Ferrerii, Confraternitas. Fundatum eſt hoc oratorium a P. Pifoja, Dominicano, qui, uti diximus, puer ille fuit, quem Vincentius me- Sunt adhuc paſſim plura alia templa tam intra, quam extra urbem, quæ aut exigua admodum ſunt, aut hodie in tenui verſantur pretio. Nimis ibus diſſerere: Quare, quæ 3 „ . — * 8 S e 5 4 S rns Platiam noſtram Libro primo ob antiqui- em enerandam, ve— riſe mutationibus il- luſtrem, ſub diverſis fa- ——— NI S ciebus & nominibus. Se- nobis repræſentavit, ſua- — hoc ultimo ur celebrem & trophæis virtutis, glo- rie & eruditionis in civibus ſuis, qui in omni ſtudiorum genere ab antiquo eminuerunt, exſplen- deſcentem cam contemplemur. Tituli muiti &c] clogia perhonorifica, quæ Reges Imperatoreſque huic urbi mpertierunt, a plurimis ſcriptoribus ac nobis etiam ſuo loco memorata, nos de hacce ejus gloria dubitare non ſinunt. Omnium qui- dem maximi nomen OPULENTISSIMA, quippe quod ipſi proprie & unice converit, o- mniaque veluti alia ſub ſe complectitur, ab ea æ ſtimatur. N ihilo tamen minus Nohiliſimæ quo- que vocabulum ei competit, non ſolum, ut egambius inquit, ad famam gloriamque ejus de- monſtrandam, ſed etiam ad ſignificandum „omnes S cundus & armatam eam e nati fortitudine —* conſpicuam, & in pace poſtea; temporum ratio- ne mutata, divitiis ſuis fruentem. Sanctam & devotam tertius Liber eam exhibuit. Reſtat ut in ea nobilitatis gradus, qui a fapientibus ſut ipſe loquitur) ſufficientes judicati ſunt — Mi 1 S 5. S 3 8 3 „ * 3 „ N 5 81 * * * —. 5 6 1 * 8 8 2 S † — — 1 3 ſtatis eſſe ſententias. Tres alii conſtituunt 1½ * 5 „ 8 2 5 2 * * 5 * iſimi titulo & honoribus impetrandis, in ea re- periri. Quapropter, quo pato hoc in eam vo- cabulum quadret, ultimo hocce Libro pro inſti- tuti noſtri ratione videbimus. Tenendum ante omnia eſt, varias eruditorum de gradibus nobili- D nobilitatis gradus quatuor magni pretii neris unum, virtutis alium, tertium mixtum, ut Chaſanæus. Ambyhſius vero Libro de Noab E Ara duos tantum admittit, fanguinis & animæ , id eſt, proſapiæ & virtutis. Alii, ut Piccolominæus, qua- tuor eſſe contendunt, divinum, moralem, natura- lem & fortunarum ſive divitiarum. Innituntur hi fulcris. Primus virtuti & ſanctitati: ſecundus armis & litte- nobilitatis genere inclaruerunt, ſplendori: quar- tus bonis, quæ fortunæ vocari ſoſent; quem qui- dem infimo loco eſſe jubent. Nos, miſſis lon- gis Piccolominæi diſſertationibus, ea tantum hic adnotamus, quæ TLibh. J. cap. 9. adfert: Janhitas Euripidi que hoc dicto comprobat: Virꝰonus mi- utatur patrocinio, ſequitur, ut hoc modo aliis omnibus longe ſit ſuperior: neque tamen is, qui in tribus reliquis excelluerunt, deſtituta eſt. Quantum armis valuerit ad ſecundum gradum impetrandum, ex præcedentibus libris manife- F. h. Chiaranda. K2 tftum 4 ris: tertius majorum, qui vel primo, vel ſecundo et gradus divinus ſiper heroicam virtutem collocatus, hi videtur nobilis, u vero ſuſtus non eß, licet a patre meliore quam upiter genus ducat, ignobilit videtur. Quare cum Platia ſanctiſſimæ virginis * Renda. F. Ang 241 qui virtutum ſuarum ſplendore patriam ſuani Pla- Antonius Platienſis. 151 . P. GnARaRn Pp. ſtum eſt. Pariter litteratorum numerus ſuffcienti erit A documento, Athenienſium eam exemplum eſe imitatam. Neque ii, qui tertio quartoque gra- du nobiles fuerunt, obſcuri ſunt. Nos ex mul- tis, quos adducere poſſemus, aliquos cx maxime inſignibus ſccundum omnes gradus enumerabi- — cAUT 1 Homine Janitatit Laude Celelres. quos Platia huc uſque produxit „ homincs 8 virtute & ſanẽtitate illuſtres dignis celebrari lau- 8 dibus, non rudi quaſi penicillo adumbrari deberent, ret. Illi enim, cum ſe meritis præ reliquis extulerint, humili noſtro dicendi genere pro dignitate com- mendari nequeunt. Attamen ſi vires Voluntati non reſpondeant, ipſimet, quod voluntati deeſt, ex gratij animi deſiderio fupplebunt. Non paucos extitiſſe, tiam illuſtrarunt, Aegambius & Verſo teſtes ſunt. At non omnium ad nos, Numine ita volente, notitia pervenit: de quibuſdam præcedenti etiam Libro quædam obſeryata ſunt. Quibus hoc qui- dem Libro alios quoſdam ex celebrioribus addere conſtitutum eſt, ſperantes, fore ut alius me di- ligentior illuſtria corum facta pro meritis in Dei gloriam poſteritatis memoriæ prodat. Magna ſanétitatis fama Antonius Kenda Horuit, natus Platiæ ex antiquiſſima nobiliſſimaque Ken- diorum familia, quæ hodie extinéta in memo- ria ramen virturis digniſimi hujus germinis adhuc; vivit. Hic cum ad juvenilem perveniſſer ætatem, maximopere ad pietatis devotioniſque opera ſeſe trahi ſertiebat, deſiderioque in perfectiori vitæ genere Deo ſerviendi flagrabat. Verum a paren- tibus, qui liberorum procreatione familiæ quæ- rebant perennitatem, ad uxorem ducendam coa- ctus fuit. Sic tamen in fatis erat, ut ſolus hic Antumius virtutibus ſuis immortale nomen conſe- queretur. Fxtinctis parentibus, uxoreque ſine liberis, cum ſe mundi laqueis expeditum ſentiret, tardius id exſequi parabat, quod obedientia pa- rentibus debita initio perficere impediverat. Ve- rum provcctior jam ætas ſpes ipſius, religioſo cui- dam ordini ſeſe adſtringendi, more eorum, qui Deo ſervire cupiunt, irritas fecerat. Neque ſicj tamen animo deficiebat, cœleſtem familiæ patrem eos etiam recipere, qui undecima veniunt hora, non ignorans. Quare Patris cujuſdam ſpiritualis conſilio ufus, ſolus domi ſuæ religioſe vivere in- ſtitucbat, votumque caſtitatis & obedientiæ ſpi- rituali patri præſtandæ faciehat. Atque ſic un- decima vitæ fuæ hora ranto laborare incipiebat ſtudio, ut non modo alios, qui totum in labori- bus diem conſumſerant, æquaret, verum etiam poſt ſe relinqueret, nomenque Sanéti ſibi adqui- reret. WMoxX vero non mortis nox, ſed felicifi- ma lux æternitatis ipfi ingruebat, ipſeque paãullo poſt, licet brevi tantum tempore laboraſſet, ad totam infignium ſuorum meritorum mercedemj percipiendam diſcedebat. Hæc Vrſh narrat. . Oavianus Gabtanus, diligentiſſimis labori- bus fuis plurimorum Platienſium ſn6titate, vir- tutibuſque illuſtrium memoriam, quæ ad ſua uſ- que tempora oblivioni erat prope tradita „in lu- cem reduxit. Inter alia hæc in 1 Iden ejus le- guntur: Angelus Ohſerwantiæ Reformatorum F. Fyun- 242 elus n Ideæ) Pdidit hic Gasranus Panormi 1617. in 4. Meam operis de Viris Sanbtorum Siculorum, Hmave ſanbita- ꝛis illuſtrium, cum Martyrologio Siculo in ſingulos anxi dies. Hac noſter vfus eſt; lpfo enim de vitis Sanbkorum Sirulsrum cbere, multi laboris & induſtrig, quod Panormi 167. Fl. prodiit, uti nondum potuit. — i.k Ahangela Trder⸗ ciſti, Elia Perri NMrd mum interdum dignabatur, ſemel quoq tuhmu ſpuerulum Jeſum in brachia ipſi dabat. Interea cum Imperator ipſe per triginta & tres vitæ an- 4T14 NoniLs, &c. 12 ciſti. Hunc Aegambius Plationſom fuiſſe & pro tali habitum eſſe tradit. Gastanus ſumma eum prudentia, vitæque probitate fuiſſe ſcribit, quam in primis, cum Superior ſeu Guardianus conven- ſtus F. Mariæ do Jeſiu Platiæ fuit, monſtravit. Deceſſit Anno 1607. d. 9. Januarii. Calaſcibettarum ſive Corieonum familia Plationſs non tantum multos viros illuſtribus, pro ſangui- nis ſplendore ac nobilitate, dignitatibus conipi- cuos genuit, fed & multos ſanctitate & virtuti- bus celebratos feliciſſime produxit. Ex pluribus nobis innotuit Automius Calaſtibetta;, Klius Zomaſ Calaſeihertæ & Angelæ Negro, de quo Verſd plu- bea. ſrima memoratu digna retert. Erat vita ejus ad- mirationi hominibus, Deo vero accepta. Illis quidem admirationi, quod multis inclareſcebat miraculis. Deo accepta ob virginitatis, caritatis, humilitatiſque virtutes, quæ & cunctis eum red- debant gratiſimum. Plurimos per annos ſanctum vitæ inſtitutum ſervabat, donec tandem A. y. ſd. 7. Auguſti a ſupremo brabeuta ad æternum vocarctur præmium. Incredibilis populi con- curſus ac univerſalis luctus, quanto eum quiſque amore proſecutus eſſet, evidenter demonftrabat. Omnibus tandem id erat ſolatio, eum in ccælis pro dilecta ſua Platia Deum deprecari. De his omnihus videndus F. Amonius de Mandaszo in authentico; quem ſuperiorum juſſu com- PO U1t᷑. S S — Auuſinus Calaſcietta, Caputinus, cujus & kufrlinus Oavianus mentionem facit, & Mbas Pirrus beita, hiſce verbis: Aupuſtinus Calaſtibetta appuccinus Plarienſis, ſacerdos, vitæ integritate ronſpicuus, ſiæ anitatis indicia plura rliquit. o eo Gabtanus in I- dea fol. yy. Plura reſcire non potui. 5 Tertiar ia ordinis D. Fran- Archangelz & Vincentiæ Aimi. Huic ritdeta. pietas & devotio erga D. Mariam a primis annis ſcum ipſo lacte inſtilſata fuit, quæ cum ætate ita crevit, ut omni virtutum generc excelleret & illi paradiſi Pominæ in primis cara eſſet ( pti- 243 mum ſi vitæ ſpiritualis ducem, ſervu m il- lum Dei, F Jnnacentium de F. Lucia, ordinis D. unciſci Reformati, excitabat, cujus auſpiciis non virginis in terra, ſed Angeli prope in cœlo vitam, nominis ſui Archangela memor, vivebat. oque netiſwmum ſtamen Pominus acutiſfimis doloribus, longaque infirmitate per omnem vitam eam, auri inſtar, purgabat: in quibus inſignem patientiam, deſi- deriumque amoris ſui cauſſa, qui in cruce pro ſe exſpiraſſet, quævis rolerandi demonſtrabat. Et certe tranquillitas illa cordis mentiſque ſerenitas, quam exterius oſtendebat, ſatis animam, dum corpus adfligeretur, frequenter divinis adfici be- neficiis oſtendebat. Rccreare eam aliquando vo- lebat Pominus, dolorumque ipfi indulgebat mi- tigationem: ipſa vero pie & ſuaviter tum conque- rebatur, haud decere militem in quiete verſari „ „ Quod petiit vitæ uſque finem nec ullus, quod voluerat, quieri daba- nos ne momento quidem quieviſſet. itaque obtinuit; creſcebant ad dolores, ſtur locus. Cum cruci adfixum aliquando Serva- ſtorem contemplaretur, orabat eumut ſua ipſi vul- nera imprimeret, quo fimilior ejus, dolorumque ipſius Particeps fieret. Ftiam his Servator pre- cibus adnuchat, gratiamque, quam Patri Fyuneiſeo, aliiſque magni nominis ſunclis ſpeciatim conceſſe- rat, huic quoque impertivit, ut ſacrata ſtigmata vulnerum fuorum manibus, pedibus, lateriqus ejus imprimeret. Dominitus Gravina. libro, cujus index: Vor Trturit, ſic de ea: Furr Archangela Trdo- ra a Platea, vingo 26. annorum, nerol pond admirubilis extitit paticntiæ contemplationi vacaus⸗ dultem puerum Jeſum nolie nativitatis ſuis in ulnis recipert meruit, ejuſdemqus paonis dolures in lan- guenti curpors ſenſt. tranſwit ad ſponſum ſandtitdie S guis præclara, — jncet in ædibus F. Petri Platiæ. Andyeas Tigona, primogenitus Jo. Paui i- gonæ S Melchior Miociche nobilium Platien- um Rlius. Juvenis, ut in iſta ficri ſolet &ta- te jocis voluptatibuſque ſeſe dare volebat. At Peus, qui familiæ ſuæ ornamento ut eſſet cecreverat, curabat, ut cum nobili quodam ſacerdore & Ca- nonico, genere Hiſpuno, Hanciſco Moralaio ma- Andreas Trigona. heret. Hic, ſancta quadam fraude ufus, primo tualibus documentis & rationibus, poſtremo ipſis factis, vim potentiamque divinæ gratiæ ob ocu- mferorum l0s ipſi poncbat. TLegi, ajebat, Abrum A iuforo- roen um pnis, ad quem, ternituem, in igne prœſerrim conſumendam, Conſiderans, fotus toborrui. Nula ab eo Nempore quiets anima nea ſyuita eß, & idinco us- ancholicus triſtiſqus tibi videor. Quc miſeria, bons Deus inſerorum ſupliciis ſuhjici ? Qu alamitas; ue ulla lileratiomis, ne ulln Deum videndi ſp6 Deo ſervire, at quod perdidi jempus redimere. Jam vero, num tanta præditus ſim umnimi conſtantia, un iuferum ꝓxnas ignemque rolerars poſim euplorabo. His dictis digitum accenſæ candelæ admovebat, rruſbe ſie N. 3 u⸗ 4r clungel Huic Tirdeta. bat. Ac licet intolerabiles eſſe dolores exclama- ret, nihilo tamen minus tamdiu perdurabat, ut aduſtus digitus multorum dierum curationis indi- erit, ajehat, quando æternum ſic ercrutiandi erimusꝰ Non fabula narrabatur? ſed ita verba hæcce animum ejus, fagittarum inſtar, percutiebant, Munde que ſtatim, niſi matris preces obſtitiſſent. Mox vero optima Deo ſerviendi occaſio feſe ei offere- Ipſe itaque derelictum ab illis conventim tem- plum, omniaque eorum ornamer cauſſa, habitabat. Congregationi F. Fpiritus, quæ domus Hoſpitalis ſodalitium eſt, feſe ad- icribi curabat; quæ ſocietas hodie adhuc magno riæ admiratione factus, nullum abire diem pat batur, quo mane Miſſam non legeret. Moerio tanti ſervi Dei, qualis Andreas, ſyui poem. Montem pietatis prope jam deſtructum reſtaura- bat. Maxima adficiebatur lætitia, quando pacem & concordiam inter omnes vigere fentiebat. Quod ſi vero vel minimum diſcordiæ veſtigium ani- madverteret, ſummopere aut ipſemet, aut per a. dormiendo, aliiſque pœnitentiæ generibus cor⸗ incideret, neceſfarium erat, ut ſpiritualis ejus pa- ter has ipfi caſtigationes interdiceret. Gui & rebat. rudeſque Lodicibus non linteis, ſed laneis uteba- do6trina Chriſtiana imbuebat. Sobrius anno Pomini 198. 8. Fehruari. gnæ pietatis & doctrinæ vyiro, amicitiam cõntra- Hiſtoriarum narratione, quarum cupiditare ſin- gulari Andreas noſter, ducebatur, poſtea ſpiri- eumque in flamma per tempus quoddam detine- geret. Tum ad Andream converſus: Quid tum ut illico vitæ in melius mutandæ conſilium iniret. itaque, ejuſque voluptatibus valedicens, bat. Capuccini ſedes mutabant ac alio migrabant. er menta ſibi compa- rabat, ibique per omnem vitam, animi vejuti cum fervore continuatur. Sacerdos totius Pla⸗ 1 atie. quidem vitæ inſtituto ineundo, ſed quam potiſ- mum ex tot ordinibus familiam eretu domui hoſpirali vicinus erat, miſeri in ea ægroti dem ad Dominicunus ſeſe recipiebat quos omni & ccœleſti & humano ab co ſolatio erigebantur, t Johannes Torreßus, Catanenſs Epiſcopus, diceret: Vellem in iſta domo decumbere, quo mim- ætiti⸗ bat, infinita humilitatis & obedientiæ ſigna ede- 24lios concordiam reducere laborabat. Sub initium hujus vitæ jejunando, cilicio, vigiliis, in terra pus macerabat. At cum propterea in morbum more verorum Pei ſervorum ſtatim morem ge- Quotiescumque occafio ita ferebat, pueros crat paucique cibi. Quavis dierum hebdomade ali- uoties jejunabat. Dicbus in primis Veneris men- A mis amicus erat. Præcipuus auctor erat, ut mos , Plurienſr, vum & fanttæ adſtrictus eſſet di. ſciplinæ, & ipſemert ſanétitate omnibusque virtu- tibus excellere ſtuderet, non modo Fulis, ſed Plarien / e0 a mortuum miraculis quibuſdam inclaruiſſe referunt. 5 Ln. IV. Cap. I. Hohmns Sakertraris LAupr CuEnrs. 154 ſe Martio, quo ſimilior Chriſto cruci adfixo fi- ret, corpus peculiari ratione adfligebat. Paupe- ribus pater erat, ac, cum cibum caperet, fores ſiliis Pomini, ſic mendicos vocare ſolebat, clau- di vetabat. Sæpiflime omnem cibum ſuum inter eos deſtribuebat, ſe ſatis ſatiatum eſſe ratus, ſi egentibus proſpexiffet fratribus. Omne diei tem- pus in ſpiritualia diviſum habcbat opera, quæ di- ſligenter libello quodam adnotaverat. Pauperum præ ceteris inſigniorum accuratum Rebat indicem, quo illis ſubveniret. Capri- Conte- vorum crat patronus, iiſque perpetuo opem fe- rebat. Religioſis viris & virtuti deditis in pri- perpetuo Sanctiſſimum Sacramentum expoſitum conſervandi ftabiliretur. Pomus ſive congrega- tionis G. Ann unicus Protector erat. J. Mariæ de Concehuione & Mari Magdalenæ maximopere additus erat. Mortis tandem tempus divina pa- tefaẽtione edoẽtus Vigilia immaculatæ conceptio- nis D. Mariæ d. 28. Martii morbo corripiebatur, ſac Anno 1627. æ=tatis 4†. ad cœleſtium præmio- rum æternam fruitionem diſcedebar. Corpus in ſconvemu S. Mariæ de Jeſu, Patrum Diſcalcea- torum Reformatorum verni ignilus eucruciari d Conſiiui vitam emendare, D. Frauciſti terræ man- Chriſtophorus Calaſeihetta, ex ordine F. Benedi- rop ſcibetta. & Neapolitamis admirationi fuit: apud quos diu vixit & obiit. Immortalem iſte reliquit heroica- rum ſuarum virtutum memoriam, ut potft plurimos annos hodie tamen adhuc in omnium ore Nerſetlir & vivat Fæc ex Wer Facolus Brunus hujus P. Odawius Gabtanus in p. Jaesbu⸗ NMea mentionem hiſce verbis facit: N. Jacohus brunus. Platiemſis ronwerſus ordimis V. Dominiti in hnobio Zpultus et. Very aliique, & vivum & 246 Trigeſimum ætatis annum jam attigerat, cum la- bores ſuos, quos in arte fabrili, quam exercebat, ſuſtineret, forte conſideranti, ſubito Deus men- tem illuminaret, ac quanto ſatius fuiſſet ob ocu- los poneret, ſi fudores hoſce, quos mundi ſervi- tium exprimeret, ad Dei gloriam animæque ſuæ falutem promovendam aut contuliſſet aut adhuc conferret. Obſequentem is ſeſe ſtatim divinis iſtis monitis præbebat, mutatoque confilio meliorem eligere partem ordinique cuidam ſacro ſeſe ad- ſtringere ſtaruchat. Poſt multa tamen jejunia 6S orationes dubius adhuc erat animi, non de ipſo m ſequeretur. Tan- virtutum genere coruſcare videbat. Quo in por- tu cum ſe ſatis ſecurum inelligeret, incredibili adficiebatur lætitia, ſemper Pomino gratias age- bat; in caritate exercenda indefeſſus erat, deſide- riumque ſuum ſervis Dei ſerviendi umquam ſatia- ri poſſe negabat. Officiis in primis ſordidis & humilibus defungi gaudebat, e quibus tamen ſic eximiæ fanctitaris radii elucehant, ut ab omni- bus maximi haberetur. Ahhas Pirrus ita de eo: Conventus Dominicunorum Platiæ genuit ſanttitats præripuum . Jacohum Brund Laicum Platienſem Aui ſerrarii ane prætermiſi æratis amno z0. ohſegui hurum ßutrum aſumpro hahitu ſe rotum præhuit; ſomper iucredibili humlitate & charitate, uaſß vinitus; nemine doceme, itteras calluit. Culinæ minieri addicius, ſola cœkßi ſpe munitus, pluri- hus ſratribus ſuficientes cihos diſribuehat. Columbina mplicitats ac vitæ ſanitats pit oliit. Cujus tor- pus magna in veneratibne primum aſenatum eß ad denteram Cbori, deinde in Sacello. randem * 3 n 6 3 3 in novo Sucello. In die ejus obitus, faſciculus berbæ ſiccæ in ſun cellula Poruit, multiſque miraculis Peus reſatam voluit ejus vitam mortemque. s. Jacobus Conventus hicce cum a ſanétis, uti diximus, Pominica fundatus eſſet, neceſſarium erat, ut & fanctos; non e ſuis modo, ſed ð&c ex aliis, qui ad eum accederent, educaret. Ahhas Pirrus alius adhuc F. Jacohi, Calabri, doéti, magnæ que virtutis viri, ſacrum depoſitum Platiæ reperiri teſtis eſt: F. Jacobum genere Calabrenſem dotirina & virtutibus præclarum, 24 u obiit magud ſantitali; fama. poſt multos annos eus cadawen inemtum eſt integrum. Julia Ca- ulia Oagno, Teshia Cremona, & Vintentia Bru- sn. 0, quarum apud multos ſcriptores occurrit men- tio, circa A. 1/41. magna fanctitatis laude flo- ruerunt. Nos Lihro TM. cum de monaſterio F. — Aathæ diceremus, quædam de iis adnotavimus. acobus Jacobu Cagnus, ob ingentem, quo in Dei cul- tum & ſalutem animarum ferebatur, zelum E- lias cognominatus. Numquam hic ejus fervor ceſſabat, nec ullis abſterrebatur incommodis, mo- do cuiquam, qualiſcumque etiam eſſet, inſervire poſſet. Junctus huic erat ardentiſſimus Dei amor, maima humilitas. Numquam nimirum ab Epiſcopis & ſuperioribus ob doctrinam & vitæ Inregritatem ad majores adſcendere dignitates juſ- ſus, ut obtemperaret, adduci potuit. Unicam ſibi deſponſam eſſe, ajebat, quam cum alia, licet di- tiori, permutare fas non eſſet. Nec enim aurum ſe & honores, ſed animarum tantum falutem cu- rare. Tam raræ virtutis exemplo commori Mo- nachi & Proceres magno cum amore, honore, veneratione, quin admirarione proſequebantur, donec cœleſti honore, & æternæ gloriæ corona a Deo condecoraretur. mieronymus Hironymus Cultreri, Platienſts, vix e pueritiæ Sultteri annis egreſſus erat, cum ſe totum miniſterio 8. Virginis dedicaret, eamque ſincero corde dilige- ret. Intelligens vero, occupationes mundi ab hoc ſancto exercitio longius ſe removere, Re- verendoſque Patres Pominicanos Virginis tantope- re a fe amatæ cultui addictiſſimos eſſe, relictis illis in horum ſeſe familiaritatem inſinuare ſtatue- bat. Patres hi optima animi ejus indole, ſum- moque in ſanctiſſimam Virginem amore ſtudioque peripeẽto, ſantis admonitionibus & virtutum exemplis iſtum in eo adfectum fovere & alere ſtu- debant. Quibus ille de cauſis, quo D. Mariæ eo diligentius inſervire poſſet, commotus inſtitutis corum ſeſe alligare ſtatuchat. Patres in recipien- do eo minime ſegnes erant, partim ut tam ſan- etæ indolis adoleſcentulum mundi hujus periculis eriperent, partim quo tam raræ virturis exemplo 248 familiæ ſuæ decus promoverent. Ordini adſcri-] ptus animum, vitæ licet conditione mutata, mi- nime immutabat; ſed ita in miniſterio & amore divæ Virginis creſcebat, ut quibuſvis & exem- plum & incitamentum ad ſe imitandum, Virgi- nemque diligendam præberet. Hæc vero indiu- turnis morbis, acutiflimiſque doloribus magnum ipſi robur & unicum folatium adferebat; adeo ut vix ſpirans ejus adhuc recordaretur, ac in ipſo mortis agone conſtitutus in hæc verba prorum- peret: Oclemens, o pia, o dulcis Virgo Maria „ſic- que decederet. Ahbas Pirrus de hoc Mariæ de- votiſſimo viro ita: F. Hieronymus Dominicunus, dui Priorem agit tertium magnæ ſomper fuit æſtima- rionis ob virtutum extellemiam , ohiens anno 1622. 16. Augſti dulciter prorulit. O clemens, o pia, o dulcis Vingo Maria. Bieranymus Hieronymus Calaſtibetta, cujus jam alibi men- Calaſci- — tionem fecimus, mundi fungebatur mu- neribus. Uxorc vero defuncta ſacerdotium ſuſci- piebat ac ſub Servatoris militabat vexillo. Omni virtutum genere nobilis & patefactionibus multis a Pomino honoratus & plurimis ab eo adflictio- A Calaſcibertæ & Angelæ Nagro, quam Olavius Gab- palafen templi Collegiati Platienſs, Famuelis inſtar 155 J. P. GRIARaMpk PIArIA Nostpis, &c. 156 nibus exercitatus fuit. Magnum huic labori no- ſtro ornamentum acceſſiſſet, ſi expoſitione illu- ſtrium factorum hujus ſervi divini cum illuſtrare potuiſſemus. Quod cum nobis denegatum fue- rit, brevem ejus tamen hic mentionem injicere, ſufficiet. Margaretba Calaſtiletta, filia Johannis Thmnſt Margatetha . etta. tanus, Gonæaga, Antonius Verſo, AMegambius Sc Ahbas Pirrus commemorant. Utimi de ea ver- ba hæc ſunt: Soror Mangarita Calaſtiletta Platien- , Tertiaria Cappuccinorum, u humilitale, ah- Ninentia & oratione commendatur apud omnes obiit miraculis clara. Sanctiſſima ejus erat vita virtu- tibuſque commendatiſſima. Precibus & contem- platione myſteriorum divinorum aſſidue vacahat. Quo fonte irrigata anima flores ſanctorum deſi- deriorum & occaſione quavis ſanctorum operum fructus producebat, caritarem erga omnes, ab- ſſtinentiam, carnis caſtigationes, perfectiſſimam- que humilitatem. Quapropter dignam eam cen- ſuit Pominus, per quam viventem adhuc multa patraret miracula, quamve Anno 1760. ad æter- na ccœli gaudia deduceret. Sanctum cadaver in templo S. Mariæ de Jeſu Patrum Reformatorum S. Fanciſti Platienſtum depoſitum fuit. Onuphrius Caſtio, Sacerdos & Canonicus Caſcio. voce triplici a Deo vocatus, relicta mundana vita, voluptatibuſque, quibus antea ducebatur, totum ſeſe Dei dedidit miniſterio. Ob ſanctam vitam, eximiaſque virtutes pro ſancto ab omni- bus vulgò fuit habitus. Devoriſſimus crat Sg. Sacramento, ut plures quovis die horas in mi- niſtrando huic Pomino ſuo conſumeret, atque tanta ſic dulcedine frueretur, ut divelli vix ab eo poſſet. Familiares ejus teſtantur, ſemper in cu- biculo precibus eum vacaſſe, totamque inter- dum noctem illis impendiſſe. Magna eum amma- rum cura tenebat: quam nec temporum adver- ſſitas, nec locorumdiſtantia, nec ulla moleſtia di- minuere poterat. Pauperibus affabilem ſeſe & li- beralem demonſtrabat. Spiritualis ejus pater, ce- leberrimus ille Dei ſervus, Heronymus Calaſci- lerta, viginti duobus annis, quibus ipfi pec- cata confeſſus eſt, numquam ſe eum ſatis nova materia ad confeſfionem adornandam inſtructum reperiſſe, teſtatus eſt. Menſe tandem Junio A. 1640. ad laborum fſuorum præmia in ccœlo ad- re F. Simon AMemannus ſive hmone. Incertumy Smon ſeſt, an hoc ejus cognomen, an vero gente Ae- Alemannus. mannus fuerit. Meunenſes eum ſibi vendicant. Conventualis erat ordinis . Franciſci, magnæ vir- tutis vir, qui & multa feciſſe miracula dicitur. In ſalute animarum promovenda indefeſſus erat, nec ullis laboribus aut moleſtiis parcebat, ſi quidem illis opem ferre poſſet. A. 131y. poſteaquam omni ratione modoque nonnullos, qui vitiis immerſi ſerant, ad frugem reducere tentaverat, videret verò, fruſtra ſeſe laboraturum eſſe, ſi diutius, quod huc uſque fecerat, ſuavibus ac lenibus uteretur admonitionibus, Chriſtiano commotus zelo, fine ſullo metu ferociam & nequitiam corum objurga- bat, (ofi hodie fimiles reperirentur animarum cu- ratores ) damnique injurias, ipfius denique vitæ jacturam inættimabilis theſauri loco habebat. Non in caſſum loquebatur, ſed voces ejus divina erant tela, quæ ſic in facinoroſorum iſtorum corda pe- netrabant, ut ſtatim, quo æternæ ſalutis parti- pes fierent, ad fanctam ſeſe vitam reciperent, ſuoque benefactori V Simoni continuo gratias age- rent. Accidir vero paullo poſt, ut rabie inſtin- ctu dæmonis accenſi iidem & animabus ſuis, 8270 ſancti viri corpori necem adferrent. Die enim quodam uniti, Adeone, inquichant, lanc vismus . ouiii Con num vuln cun 740 Caſcio ur, An mi- W. mi aque abeo cu ner- ma- wer- a di- 1, ce- ipe nova cb ncertumꝝ uu nte Ae⸗ Alu⸗ dicant. n vir tur In t, nec uiden omnl amerſi videret quod teretul 0 . ſine wum c que vit u. Non mennt on Pe⸗ s part- peren tias 4ge e inſtin Occiditur. 271 fauri, repertores fere conficiebantur. Hoc uni- Corpus ſa dignos judicatos fuiſſe. num ſine vulneribus. 16 vitamꝰ Ficcine ram ſubitus voluptatum nſtrarum ſiuis A dum tamen, eritꝰ Num idciyco priſtinas repetere delicias haud 2 mus, quia vebemenrius F. Simon nos ohfungabit De medio itaque huu tollamus & expediti erimus. Noverant ſcelerati illi ſanctum virum, pre mo- re ſuo, ad vicinum pagum Aiane dictum ad con- cionandum aliaque pia, ſanctaque opera exercen- dum, migrare ſolere. Luporum itaque inſtar in inſidiis ſeie collocabam, expectames adventum innocentis hujus agni. Viſo eo irruchant in il- lum; ac non procul a pago iſto Aidane crudeli- ter trucidabant Eum, qui toties vitam animis pſorum procurare ſtuduerat. Licet vero corpus occideretur, felix tamen anima glorioſam marty- rii coronam ſuſcipiebat, ac a Pomino, qui ſuo- rum in primis curam gerit, inviolata & illæſa con- ſervabatur. Idem, ne ſanctæ illæ reliquiæ ſine merito honore occultatæ jacerent, efficiebat/ ut, cum ſcelerati illi eodem in loco, ne facinus ema- naret, cas terræ mandaſſent, ex ſepulcro illo li- lium progerminaret. Fo majus hoc erat miracu- lum, quod & locus minus idoneus, & tempus a- lienum, & odor, venuſtaſque ejus mirabilis erat. Erant nonnulli, qui, quid rei eſſet, neſcii florem decerpebant, plenique admirationis in urbem, quid factum eſſet narrantes, eum deportabant. At contigit, ut, cum ſequenti die negotiorum ſuo- rum cauſſa eumdem præterirent locum, pulcrio- rem adhuc florem eodem, quo priorem decerpſfe- rant, loco majori cum ſtupore fiorentem cernerent. Tam ſfubita novi floris productio prodigioſi ali- quid & extraordinarii ſubeſſe illis prope perſuade- bat. Rri tamen novitate permoti cauſſam explo· rare ftudebant, ac ad radices Horis fodiendo pe- netrabant. Sed hoc facto fanctum illud cada- ver detegebatur. Ad conſpectum hujus prif- cipio ſtupebam: mox vero & iſto foris prodi- gio & interna quadam virtute, qua ſe commotos tentiebant „ Tecepto animo, nmum quales hæ eſ- ſem reliquiæ, quæ tantum edidiſſent miraculum, D bis eſt⸗ . — peratam tam ſuavem eſſe redditam, ut ſcctatores ſcjus non modo eam non timeant, verum etiam in- cognoſcere poſſent ſtudebant. Inquiſitione inſti- tura randem ſpiritualem patrem ſuum & concio- natorem tantopere adamatum F. SFimonem ibi de- liteſcere fenticbant. Iico vero lacrymis & do- lore felices hi, non radicis lilii, ſed ccœleſtis the- co ipfis folario erat, ſe qui primi eum invenirent, Quod maxime admiran- dum erat, cum tot corpori vulnera fuiſſent in- flicta, ſanum illud tamen & integrum obductis cicatrice vulneribus fuayiſſimum odorem ſpiranti- bus, reperichatur. Initio in urbem illud depor- pfimet forte homicidii putarentur rei, num ℳ. donem viciniorem, aut vero Pariam deferendum eſſet, dubitabant. Interea jumento illud impo- nebant, quod, acſi ratione eſſet præditum, quam libenter onus hoe fuſciperet, palam demonſtrabat. Simulac vero impoſitum ſibi illud ſentiehat tan- ta Slatiam verſus celeritate currere inci piebat, ut domini nullo modo iſtud adſequi poſſent. Tan- dem ad conventum PP. Hranciſtunorum delatum conſiſtebat, ſignumque ſic, quæ ſuarum fuiſſent pPartium a fe perfecta eſſc, edebat. Sequentes Pomini, quid geſtum eſſet, fratres omnium forte rerum ignaros edocebant; Qui quidem ob inſi- gnem Partim, quam in Simons fuiſſe noverant, fanctitatem, partim ob ſuavem, quam ſanctæ il- læ reliquiæ ſpirabant, odorem, magna eas vene- ratione receperunt, dignaſque cenſuerunt „ quæ peculiari arca loco ab aſiis ſeparato condita repo- nerentur. Fama rei moX per univerſam urbem magna quidem omnium moœſtitia, ſed & magna Smonis gloria diffundebatur. Piyrn „Verſo & Agumbius fancti hujus viri mentionem faciunt, tare animus ipſis erar: mox tamen metu, ne i- quibus antiquiſſima adſtipulatur traditio. Notan- LIn. IV. Cap. I. HoMrs SancrrrarE CELRBnps. olochio ægyis cuformabalur; huihus guandozue ſſpi- 272 ſohdormivit in Domino. Seruſica; Naralitii Wigonæ & Antoniæ Cjcio fi- lia, in monafterio F. Vohannis Evangelißæ mo- Seraca i im vitæ ſanctit Tigon malis innocentifſimæ vitæ, ſanctiſimorumque mo- quavis dierum hebdomade ttrictiſſimo ſeſe a pri- 153 quod jam innuimus, ab aliis eum F. Simonem Amons, ab aliis emannum nuncu- ſpari, . Philippus Cagliolu Explor. 4. manifeſ. 2. tamen diverſa plane ratione de co exponit: cujus verba hic exſcribere e re fore duximus: Fimon Ammis Confor. audlor Armenum, verum Toſinia- au, 6 Congaga coguominaut. Mehanæ ingenuo ſa- ſrus Lorinine ſeligioſam Mam dorinarum ornamentis hur. ſacris ambutus literis, comcionator ficundus olumbinam Mmplicitauem cleſti jugawit prudemtia. Plariæ incolutum zraxit diutinum; uli cives verbo & euennplo ad Chritianam fyugem elogit. plures concio- nilus ad Magdalemæ ſoltanda veſigia meretriculus duleier allewit quas vgidioris vitæ vintulis volliga- , e let Pauperum, oe hleare vqulens verbis zllacrmans ſolabatur. in Platienſt ve- vutem inpeytiens ſimma ab inolis venerauiuns yoſt⸗ Aucbutur. Cuu ſantimmid 1 Vicinarum ac vppido- Vum ecini popul, ut a languoribus ſuis eriperentur pugnator. MNudus per medium ciwitatem populi re- dunguens ſarinoru peuilus procedebut. Humilitate obedieniam condecoraus vlioru haud dedignalatur oh- Veuiu, uamvis genere etatus. Fum ſeni confe- duß, Meſanam a mini/ro oeatur, liqus pluri- uis patratis ſgnit obdormivit in Pomino anno 129,. Corpus in Eeclehia F. Fanciſci Meſan humatum dlieſcit. Caput vero Platienſhus vhſervamdum in umica mñ pietatem cuneſum in illus vonventus Jacrario 7ienem conentum ipſum ſfuteri oportet. Ceterum me- lioy noſnet judicio ſuhjicimus. In hac ſcriptorum diſerepantia nobis relationes eorum memoraſſe moniorum certorum ope ſtabiiri queat. bis eſt, mortem a vita noſtra, Feſ Chriſo, ſu- trepido animo ipſi obviam ire ſoleant. Expertus ſeit hujus veritatem Ferapbinus noſter, e familia S. Vominic Platieuſs, qui tanto martyrii ſubeun- tiſque animarum promovendæ deſiderio & amore flagrabat, ut a ſuperioribus licentiam ad Tuncas, cereraſque a ſacris Chriitianis alienas gentes abeun- di & peteret & impetraret: quo nimtrum & Chri- ſtianis inter cas verlantibus opem ferret, & inæ- ſtimabili illa martyrii corona, quam cunctis haud ſfolet impertiri Dominus, modo annos laborabat, excmploque admirabilis hnctimoniæ edito, numquam in animabus ad potiretur. Multos hoc Chriſtum adducendis defatigabatur. At cum die quodam ad Chriſtianum, qui peccata confiteri volebat, vocatus fancto huic vacaret officio, a Vuna quodam, odio facrorum noſtrorum accen- ſſo, ſclopeto percuſſus interiit, æternamque glo- riam adeptus eſt. Abhas Pirrus his verbis ejus meminit: F. Feraphinus Foldanus Dominicanus, 4 amore dhequenc marrium in Gyæcia apud Turtas rum fuit; quod ex teſtimonio ſpiritualium ejus patrum conſtat. Affirmant illi in proceſu, num- quam cam peccatum, ne veniale quidem, ſcien- carnis caſtigationibus vehementer ſtuduiſſe. Per 1s Vcinarum Vo rraram aut gnm excidiſſe vl⸗ detur. — ₰ fufcit, quo majori alius diligentia veritas teſti- De Seraphino Soldano, antequam, quod nuncs ordo poſtulat, dicere incipiamus, rotandum no- tem commiſiſſe, omniumque cum admiratione adl eum conuebant. Paupertatis ac taßimuniæ ꝓyo- reeremer conditur. W addingus Simonem ad A. 1222. vefert. at ſi lwt verum eſet, hoc etam temporis Pla- eraphinut oldanus. * di, calamitatum multarum ſuſtinendarum, ſalu- — * 8 19 ILP. GRIARAnpx PLATIa Non1r1s, &c. 5 mis votorum annis jejunio macerabat: reliquis A diebus numquam carne veſcebatur, ſed quadrage- . ſimali cibo contenta crat. In quo inſtituto ad vitæ uſquc finem conſtanter perſeveravit. Sæ- piſũime cilicio ſeſe veſtiebat, lanam vero ſemper nudo corpori adplicatam gerebat. In fanctiſſimum Sacramentum religioſiſſima crat „ & quovis fere die S. cœna utebatur. Quo quidem tempore cœ- leſtis ſponſi amorc extra ſe rapra per tres quatuor: ve horas precibus vacabat, ac ita quidem, five deſiderio, ſive amoris vchementia adficiebatur, ut deliquium ſumma cum adſtantium admiratione pateretur. Exemplo ſuo collapſam in monaſte- rio ſuo diſciplinam reſtituebat & ad perfectam communitatem reducebat. Moriens corpore ſuo idem illud cœnobium ditabat d. 13. Martii A. 1619. vigeſimo ſecundo xtatis anno. Licet he- ctica febri extincta eſſet, quam perpetua illa pœ- nitentiæ exercitia, orationes, & jejunia genue- rant, mortuæ tamen facics jucunda viſu & veluti viva, color vero adeo vegetus erat, ut duos poſt heatum ejus obitum dies nonnulli, num ſanguine adhuc prædita eſſet, periclitarentur. Vulnerata cunctis admirantibus optimi coloris emittehat fan- — 274 Petrus Bar- berinus. guinem, haud ſecus acſi vivæ valentiſque fuiſ- 1et, quem devoti quidam in lateris capitiſque do- loribus, mirabili cum ſucceſſu adhibuerunt. Ma- rianus Caluſtibetta, qui vitam ejus conſignavit, narrat, paralyticam quamdam, quæ ſc ei com- mendaverat, cujuſve deſperata dudum falus fue- rat, ſubito fanitatem recuperaſſe, poſtquam ea duodecim virginibus ſtipata huic apparuerat. Ser- vus quidam Mei, dum precibus indulgeret, tranſi- tum ejus in ccœlos, eadem, qua ex vita hacce diſcedebat“, hora vidit. Notandum hic eſt, Pirrum annos ætatis ejus viginti duos cum annis a nato Servatore confundere. Ex vi- ventium enim adhuc relationibus, & ex vitæ ejus deſcriprione certum eſt, quod Anno 1619. tatis 22. mundo valedixerit. Quo magis virtus contrariis expoſita eſt vitiis, co majoris æſtimanda eſt. Unde ſic ſemper ſa- pientes cenſuerunt, nobilitatem virtutum Chri- ſtianarum tanto majori in pretio habendam eſſe, quo magis humanarum virtutum ſuperbia circum- fuſa quaſi ac cincta eſt. Ac hujus quidem con- ſuetam eſſe pœnam notant, ut honor eam fugiat: illam vero promeritam laudem digni debitique ræmii loco ſequi ſolere obſervant. Conſpicitur oc in Perro Barberino, quem & natalium ſplen- dor, & virtutum præſtantia, & doẽtrinæ nobili- tas laude reddiderunt digniſimum. Plarienſs is erat, illuſtri loco natus, ac a primis ſtatim an- nis, Verſo teſte, ingenii & perſpicacitatis, cum inſigni virtute & modeſtia conjunétæ, ea ſpeci- mina dabat, ut jam tum non generc modo, ſed dc virtute ſua patriam familiamque eum illuſtra- turum eſſe, omnes confiderent. Abſoluto ſtu- diorum curſu ea quiete, animique tranquillitate, quam raræ animi dotes ipfi promittebant, frui peroptabat: at tum quidem voto non potiebatur. Honor enim, quod diximus, fugientes perſcqui- tur, ipſeque invitus ac prope coactus ad dignita- tem Prioris S. Andreæ Platie, quæ & proventu copioſo & magna inter alia regia beneficia exiſti- matione eſt, elevabatur. Aſius quivis maximo gaudio in hac eletione adquieviſſet; non vero Peirus noſter, qui dignitatum ccœleſtium, non carum, quæ cum hac vita terminantur, cupidiſ- ſimus erat, fæpiuſque priſtinam quietem ſuaman- nic deſiderabat. Interea in pauperes, alioſque pios uſus plurima erogabat, ac in perfectione ſem- per creſcere ftudebat, donec poſt aliquot annos — 1 Cum annis a nato Servatore]) ltalice; con 7 correnti. Senſus hic ſins dubio, Pirrum dicere A. 1622. eam fuiſſe mortuam. bona ipfi offerretur occaſio gravi hocce jugo, quod eo deſiderio excutere, quo alii illud fuſci- pere, ſtudebat, ſeſc liberandi. Sæpius quidem bat, at tandem ramen, quod cupiebat, obtinebat. Infinita hoc nuntio accepto lætitia perfundeba- tæſus ſuis, quibus dudum ductus fuerat, deſide- riis frena laxabat, exercitiorum poœnitentiæ, corporis caſtigationum, ſolitudiniſque ad majorem cum Deo unionem impetrandam ſtudioſiſſimus. Ita per multos annos ſanẽte vivcbat, ac ab omni- bus pro ſancto habebatur. Tandem Anno 1414. Dominus ad æternorum præmiorum fruitionem in — 5 hoc Dei ſervo prodita leguntur, quæ tamen ad noſtras manus non pervenerunt. Vincentius Qumiglius, Domin cili negotio conjicitur, qualis temporis ſucceſſu ſncta hæcce domus fuerit. Gujus quidem initia & incrementa ſantis debentur hominibus, ab ipfo adhuc vivo Patriarcha Dominico & V. Meginaldo, Ordinis Generali, inſtituris: & quæ conſequen- tibus etiam temporibus eumdem ſanctæ diſcipli- næ tenorem conſervavit, ac in filiis fuis rara vir- tutum exempla Platiæ oſtendit, adeo ur omnium mentes & admiratione & amore accenderit. In his præ ceteris V. Vncentius noſter Cuniglius emi- nuit, quem Odawianus Gabtanus in Sanctis Viciliæ numerat: Vincentius Cuniglius Platienſis ordinis Verſo multa de co memoria digniſſima refert, plurimis ſcilicet & vivum & defunctum miraculis inclaruiſſe, rarum pœnitentiæ, obedientiæ & ca- ritatis exemplum extitiſſe, auſteram admodum vixiſſe vitam, erga alios tamen comem & huma- num fuiſſe, die noétuque cilicio in nuda carn fuiſſe amictum, numquam in lecto, ſed ſuper ſar- mentorum faſciculo dormiviſſe. Mhas Pirrus de hoc Dei ſervo breviter ſic diſſerit: Fætus quoque genuit hic conwentus ſandtitate ac literis præcipue F Vincentium Cuniglium Platienſem ex honaſtis paren- ribus natum: is adoloſtens interpretatus eß ſacræ Scri- pruræ llros magna eruditione: ſed ſolitudiuis amore dubus Aſdonem oppidum a Platia 4. m. p. diſtans petijt, uhi clehis vitæ genus in ꝛerris colere inſtituit, Vudio llyorum iritualium, humilitate, in adjuvan- dis ex ſun induſtria pauperibus, ſomper laceris ac vi- lioribus ſoſe induebt veſtibus. MMſæ ſacriſicium pro- uſn lacrymis ad pieratem populum inenden perage- at. N oratione, jeſjunii & animarum ſalute ahl- duus ſuit, nec umquam curnem comedere voluit. mul- is ahciebatur ſtrupulis in dnimo uare peccutorum cunfe Mones audire epidabut. In Aidone decem an- rim monaſterium J. Catharinæ des Senis ſui ordinis re- liquit. Tandem anno 140. honis operibus ac mul- ris annis plenus Platiæ obuit. poſt dies quatuor, py- profuſus inwentus eß. vitam conſimſſet tandem in morbum incidit, ipſo rempore, quo Angelicus Platiæ Guardianus diem ex- tremum obibat, Perge, inquit, poſt dies obto ꝛe ſo- cordiam deprædandum invenietis tunc ei apparuit B. Virgo dæœmones eupulit eumque ad ſẽ anno 168. de- duvit. Summa erat optimus hicce frater humilitate, & propterea cunctis virtutibus præditus, ut ſolis in- ſtar ſanctitate ſplenderet. Quo magis ſe ipſum de- prime- initio renuntiaturus huic muneri repulſam fere- tur, ftatimque mundi negotiorumque cjus per- prdicatbrum in cœnbhio Platienſt jacet. Antonius noß vixit, multa ſanbtitatis ſu monumema, præſer- cibus cufuſdam nobilis, aperto ſopulero integer odors quar. erim a daholo rentationibus veMahatur, uibus clara voce ajebat ite nibil per Dei miſeri- cœlum eum vocabat. Multa paſſim præclara de2y icanus. EX iis, quæ x. vincen. Lib. II. de conventu S. Dominici retulimus, fa- cuu V Vincentius Capucinus, conſummata virtute vir, ⁊ % etiam Platienſs fuit. De quo Ahhas Pirrus: F x. vincen⸗ Vincenti Platienſis Cappuccim corpore nobilitatum. tius Cap is cum in ſumma humilitate, ſui contemptu & aſiduo S oyationis udio, in qub prima a Deo dona acceperat, Seho1 Iozrin 161 Lm IV. Cap I. es Sanerrrar CGAp. I. HoMMRs SancrrarE CELRBnrs 162 tanto ciſcebat contemtum/ ſa ſe lum no, dum or Ohis upranaturalibus a olum ſed & alios ej aret ac contemplar mi magno ſeſe alos Eus amicos Atque npiaretur, donabatur. 8 e gaudio adfici . quod dixeri hoc vitæ nitiecn nabatur. qua m dfici, quando d it vabat. Poſtremo Pomir m per plures annos ſer- vici atus eſſet, & quæ Catai⸗ ur omjnus, quo tanto purior re . cina erat, conſpiceret: f auenſ urbis portæ t que fanctimoniæ ejus Eth momenti neceſſita amiliam ſuam m ex c eo ſplendidius emicaret h licta Patia ad o coactam olim fuiſſe omni parte cum explor aret, malis geniis, ut; ſter notum que re- vei S2 cxplorttent/ dermitecba iu erretz migraſſe itaque — locum ſe con- tatis ſuæ ſibi egritatiſque & Domin m repetiſſe bi conſcius, inful que & pie Pirrus mal icus & Lucius P dicebatque: Api „1ntultus eorum ſperneba male Proſper 7 oer (que ue; Abite: per Dei grat ſpernchat, ſbus Luci & nn quod deprædetis, r re gratiam nihil in me ucii & Proſpert nomini vocat, cum duo- OePr er P inibus uft duo-2/8 Vir 1n reperelis. Diſcuſſis tai S P⸗ oÿper Po2 — U s ſit) naf1 tenebris iſtis, P ohannes eſt Epiſcopus. S. oſtendebant. Jamque ſereni 6 Pirro aliſque, natu Fibib, Platiæ, teſtib , qu n 12 „ Nepos crat paullo a SaPewiei Vine — ntum Spiri tuarun , Cujus nect Paradiſum vcla epecte 57 ee Cannen- cceſſusiu. morti vici facelet, Cum m Py „ r ſeren morti vicinum eſſe imelli ianum fuum A. p ræſulatum per reerente: lnitia & ret mitte imelligeret Hui Vcendit. pœ %t 5 Pe⸗ hanc or — — ebat, ut feliciter ad cui dice- u⸗ norii olocu e A a te jam mortis hora & eſe Inhen cheh Kege Proſper 4. Antiſtirꝰ a cquen- Mantinopoliranus cd 4 Kibila Par ueh pro more mino dæ- 7. . 67 3 varcha icpl. m ipũi moleſtias iuiret a Sus ccclhiæ 2. n. g0, Loſuriſque diva apparchat vir o Sepiunit nerit⸗ 3 alicut e Kibiba- Se eum in cœlum deßi- pus 8 Mominicus In ii moriuntur, qui fanctiſſima bat; A 1778. Sen eret Jus Epiſco- voverunt: 5 qu anctiſſimæ „8 175. Vubt lerici excolence 6 Payro Dm in eorum cieruntur; F uxniante daret, — amilium, aut vires ad e S ſyeg⸗ et, Mlum m mcendumque ſuppeditat. Te ad Te endum vt. At e in eÿu ſunaen e u tonint 13 8 ie 1 ſponderet: Quæ vir coœcari poterat, quin 2 cul Nhmine Miphiratihin ⸗ vitiorum inſidis vitu mnus diiriit cingit „ gnitatibum Jacrir luſres ret, ut alii ſe Regem Ree hu — dmodum pretioſiſſimæ g verc Regis clementia gnitatem conferr ma- perita manus artifici gemm vero fugiente tia contentum eſſe. ret, cun ſunt, nonniſi o te icis eleganti ſto hoc reſp ſequi folet, eſe. Sicuti er ſu- ne materiæ, ptimos pannos exornare ſo po- ſſirr ponſo in priori ſent t, ita Rex audi- r lar riæ, cut aduptatæ ſi Xorharée ſolent rmatus eſt: Jed tententia eo magi [d- mu de — ue eiie ebceent eangue ob rcan nßlio Pher ii virtutibus prædiris di animis tantum ſan-·D Epiſcopum cum S mabis Johumnes e, etipue F. pin ſolent. ſ ornamentif voluntati ejus m lin is paren- lis caruit „quos & S noſtra neque his etiam non majores ex gereret * permit — F % 4 Sn prlori pie — nm e ia nempe ſcutato Ppiſcopatu Amhius e Worum quide ere liceret; Litte utatorum millia, ipſi ſu⸗ diſan e aliquos, qui ad i neninetunt S cjus hanc Klü e inſtitui Seipio Ri iam, enumerabimus noſtram pervenerunt noti fex A. 1ſ9 ii Madriti Ckmeng, rem datas . jut, P abs unt noti hic An . 7. d. 9. Januarii emens VAU. Ponti- n adjuwan- monius Vorſo Fri c Antiſtes virtute era rii confirmavi . — enſem primo Epiſc 5 Sripionem Rihiham, M & idci rtute erat mavit. Rara reris at v § Fes primo Epiſcopun nem Kihiham, Mo- idcirco magna laude „ Qui poß aurum ⸗ ccloſic titin opum, deinde C fterea i aude d um hn abiit S ea ita ſtud ignus. Humilitati 7 ) nfriun yr ulo F. Potentia⸗ ardinalemſ ioſus erat ut ſimplie umilitatis pr n hehe 9 4 ared bl icoe oanon inpicc tinnerm one fumma . gls virtuti Præ iti C1llaret P 1 alu⸗ aft. pter Nmam ma inſtruct utibus Editi erant omhm pro t Us fuerit. Rex x ſtin n, magm eut qui ratio- ulut. nu dinalis * Epiſcopus, S . , & ruiim Nin n z nin⸗ cœptum 85 6 „ad ſupremam forte Po curſum inter- ad cunſituendum nou git: /%6 ℳ AM- Me evectus fuiſſet. n forte Pontificis di inter- ſ mm 7iru um nouim (ate vſes primum . et. F ui ificis dignitatem æmmi yiu jecii. atanæ port P diire- ſequitur, et zellus quidem, gnitatem rilu jecit. Quod vero porium lapidem ſp uor, Pe tradunt. In primis 10 eum tant t upellectil „quod tantum In primis Vurſh es Do⸗ tum habitaſſe, os pretio æ licctilem, nondum mi ege odors piſcopo primo ( ex Dominico Nah⸗ quantem, reli mille ſcuta dit o Cutronenſ, deind co Kahiha, E- Fait, die 6. Fe „Tehuerit: Ann 4 inalis hujus ne en, de inde Catnen. ehr. relibis in poli o 1604. Pir- irtte virnſ ett p „cum is i S Vuio ac morho li 8 pirrus: Fie pius ſe audiviſſe teſtatur 3 6 ſanckitatis fama. Manit; nohiltulum cu. LrRlssma c vero cjus Elogiu 8 pompa mandatus quod 6 ah NENSIS, M AC RFVPREND 6 marmori inciſum le „1equens n SNssrir i Ahrs Seeeithrtbib ei i piſcopus. p e, FPicop TUR 1 18818 XN PRSUI. g ſ⸗ yaniſt iſcopus Mazaren, 4 S818TENTIS, HOC LIe F. 3 II ℳ E. eri T. Imperato F urhs eſt VI. FB nieni⸗ m mperatoris vixi enſs, tem- „ ercatu celehris, FEBR mien arus fi 18 vi 4 teM A c6 ehr ⸗ 2 6 Oyuhn ite cui in pri- Be b procul a ſnu Per- imoynm F. Pane 7 4 Pauia eregalat Gugliel aus a Arcbiepiſeo iſös.⸗ it ytii ſacello. Pri Vanciſci F. T — clementiæ d glielmo. Heres, inſi iepiſcopo n a E celo. Primo ob i §. T. M. 6 ocu eres inſign . nuwilu⸗ 8 piſcopus Baſhren ſ⸗ ob inſignin ſun me⸗ Hanciſti bon mento, omnium? Su tſoi onorum coniituebatur eſ u Eiſtopus Baſren (3 Ma- caxn paut 1383. 6 Maar⸗ * 64 o pleni — hdes Wora Nogerius a Pat i verbis de eo S At , e nobili matus ſa 60 dert: S — hilia 5 S. Theo- Igiæœ * van 6 J. P. GuARakpz PrArIA Nos 1p1s, Sc. 164 Jogiæ Magßer per omnes ſfers Religionis Atudemias Aſſitus fuit, ſed etiam a duohus Fpiſcopis Fo. Oo- Regens dapntatus eſt. Negibus ac Prinipihus curut) 740 Torreſio & Inncenti Maximo magni habitus di- a Manſredo Claramontuno Fidei commiſſurius conſti- gnirateque Vicarii Generalis, uti diximus, co- Tuitur. Anno autem 1336. miniſter pyovincialis eligi- ke ſuit rur, quod munus ſumma integyilulẽ exefWul. Federi- Job. Audreas Cagnus maxima exiſtimatione fuit. c Tytii Sacellanus, cum haluu Tertii Ordinis noßyi, Meſanc donawit. Iude Epiſcopus in Perico ſinu Ti F 1 tularis eligitur, mon Maxarienſis Epiſcopus ab eo⸗ Hominer Litterarum Studiir Inſtones. dom Fhderico declaratur, datis ah eodem Rege litte- vis 10. Feptemhr. 1367. omnia præcedentis hona a- ræ omnibus aliis illi ſeſe Platienſis extulerunt, cepit. Tandem poß bene vtum Peleſiam oveſlu P qui ſcriptis ſuis ad ſidera uſque evolarunt æ compoßtusſuumꝰ ᷣmnium dolore mortuus eſ anno 1378. ternamque ſibi gloriam adquiſiverunt. Horum e- Mare, ibigue ſepultus. nim fama ob inſignem, qua valuerunt, doctri- Se Epiſcopus fuit; uri fami- Bſnam ſive in libris, ſive in ſcholiis hodie adhuc betta. lia ejus teſtatur, quæ ex regio regni tabulario ſe- ſvivit & in omnium ore verſatur. Tales autem 26oſe id dediciſſe adieverat. Nos vero de hoc Anti- viros Platiæ ſemper extitiſſe, magnaque cum no- itite nihil præterea accepimus: quare hæc adno- minis ſui gloria eam illuſtraſſe, Verſo, Megambius, taſſe ſuffcier. Cagliola Epiſcopi cuſuſdam ex aliique fidem faciunt. Ego quidem de its, quo- ordine Franciſei, Hubertini de Gurleone dicti, men-j frum nomina mihi innotuerunt, dicere conſtitui.. ju tionem facit. Hunc ex cadem Calaſtibetturum Pla Antonius Pirrus, de quo Abhus Pirrus ita: An- Antonius ui ienß familia prodiiſſe, gentis huſus membra ad. fonium Pirri Plarienſem ronſunguineum meum (ipſe- kirt. jun firmant. Alli non cognomen familiæ hujus, ſed; ſmet enim ex Platienſt erat familia) qui ah anno e zu patriam Huhertini vocabulo Corlene indicari con- ſry2o. Protomedici Goneralis Negni mumere magna tendunt. Alii denique eum a Lihertino, quem cum laude perfundtus, in lucem emiß Pyotomedi- Auguſftinianum fuiſſe dicunt, non diverſum eſſe pu: cales conßitutiones. de oo Hranciſtus Niger in ſuis epi- tant. Philippus Cagliola Explor. VI. Manifeſt. IX Wolis. Scripſit alia multa opera, hiſtoriam quoque non plene ſatis, quid ſentiat, declarat. Quare ipfa CPr „quæ ſxpius in ſubſidi m vocavimus. 5 ejus verba huc tranſcribemus: eminus de Corleo- Antonius do K. Ppilippo Juriſconſultus, de quo Amonius zen 1e, ait, in Ficilia cohſpicua propagine Lenitus glorio Abbas Pirrus. F. Anonius de Fan Eilippo Plarien- de . ni- ſam in diſtiplinarum omnium palæſtra indolem euer- ℳs F. T M. dohiſmus, qui fuis collehor Juriu uit, ſacras literas in principalibus æis profeſus Sedis Apoßolicæ in Sicilia, anno 1473. en lueris in vilæ probitatem, in agendis outricundiſque diſtrimi ſecretis exſtriptis 2. Juni ſol. 7. 267 noßs negotiis ſolertia decoratus; Meſunenſs canden- Antoniu Verſd de hoc Ahhas Pirrus ita: Antb- Anoniu 5 us, mo provinciæ hujus Moderator aſumitur anm. nium 10 erſo, de rebus muſicis plures edidit lihros. Verla. gu 13ſ0. quam enemplo ac ſyultuoſs Iuationihus ad Scripſit etiam diligentiſſime Hiſoriam Platiæ, meliorem frugem adegit. Fderico I. Aragonio Si- ſaliaque, ſxpius a nobis memorata. — ciliæ Negi a Facello, eÿuſyue ad ßmandas cum Jo- Frater Antomius Sanſo, Carmelitanus. Pluri-Antonius anna Mapoli Regina ſuderis patines, uc imer- mam ſibi famam ex compoſitionibus Muſicis *?nſo· denne Anroniæ Anriæ Ducis ßliæ as hunnæ con D jucundiſſimis collegit, Verſo teſtante. ſanguineæ conjugio muturabantur, legutus a ofutor; M. F. Bartholomæus Platienſis, Frantiſtanus5. Battho- ua legatione Epiſtopatu Cortonenſe ac ſummi ſa- eloquentiſſimus & in reſponſionibus promtiſſimus iomna kl cllani ditiæ reginæ munere dunatus eßt· uem e Fe- fuit. Quamobrem a Mſanenſhus ad Regem Ca- — dericus Nex nuntium ſuum nominawit. Regihus ac rolum Andegaum, conſilia ejus exploratum, mit- utrinſque Siciliæ proteribus eruditiſmæ conſuetudini tebatur. A quo cum interrogaretur. Num a fuit. Jicilium repetens ab vodem ederico Pabtemt proditoribus illis ablegatus adeſſet? reſpondit: Ne- ocleſiæ præßcitur aun. 1372. Ceterum Federico de- ſque ſe, neque Meſanenſes ſuos proditores eſſe: cedente Uhertinus ſolum Liparitanam encleſam Ienere quæcumque vero cum univerſo feciſſent regno, 4 Mariino Rege cogitur, at i Palenſem ar Lipa idcirco feciſſe, ut a Pharaonica ſeſe tyrannide li- venſem Præſulem ſe ſemper ſubſripſit. Tandem vi berarent. Bartbolomæus inquit Maurolhcus, Mo- ræ ſuæ candore & veneranda ſenectute conſpituus de nachus Fantiſtunus Patienſts a Meſeniis miſü ex- ceßit A. 1393. 8 ploratum, interrbgatuſque a Carolo, quid cauſæ eum De Petro Barberino ſuperius jam diétum eſt: non Eſa pyoditorihus evolaſet, ſeſpondit, neque a prodito- 1 em item de reliquis, quos cum eo Pirrus conjungit: ſrihus ſe profehtum nue voditorem ſö ad id au- Ic oruerunt, ait, D. Petrus Barherino, Kaßnöl em veniſe ut ℳ guos ihi ſiæ profeonis viros in- Nigona, S D. Fran/tus Juguadiola, F. ℳ DD. ac vniſet, eos moneret, ut odium in Meſenios Chri- eccieſaßes eximiiũ. Primus diu Komæ vixit & auno fi & Patriarchæ F. Francſei amantiſimos depone- 1604. Vicarius Generalis Epiſtopi Sracuſun Joſeph reut. ad hæ Siculos imuriis & onerilus oppreſos ne- 6 k Faladini, alter Epiſcoporum Catunenſum, Johanni uiyo ulterius Pharaonicam 1rannidem olerare atque Tres, e ncentii Mawimi. ſcoahos arma contra eos, anten Principis prudentia Kaphasl Qui RNaphuòlis Wionæ præclara ex ponat facta, npeſtenda Vump/io. rnsons alius a meo calamus requiritur. Quæ cauſſa quo- Frater Bartholomæu u F. Fauſfto, alias Pirrus, gartholo- que fortaſſis fuir, quare Ahbas Pirfus jam addu ſde quo Ahas Pirrus ſic. Bartholomæum a Jamo mæusa5. ctus, licet ipſe prope Platiens fuerit, eo quod auſto, alias Pirrum, Platienſem, conſanguineum kao origines inde duxit, non multis de iis commen- meum 76 fuit Monachus S. Bernardi congregationis 261 tarl auſus fuerit, ſcripſeritque tantum, quod Ro- F S. Mariæ Florienſi, Viſitaror generalis ac ſuperior 1 mæ vikerit, & Vicarius Generalis fuerit. Monaſterii F. Caroli Majoris Meapoli, Pæyitentia- 6 Non minori, ut opinor, cloquentia & ingenio rius xorius Ducutus Sahaudiæ, anttitate & doctrina opus foret, ſi virtutes & inſignia facta magni il- ſperilluſtris, multa edidit volumina de Votis Keligio- lius Theologi & Oratoris, Hanciſti Juguardiclæ; /ſorum S cluuſiru. Speculum conſeſuriorun. De enumerare vellemus; quæ quidem ab inſigni qua oris Ganonieis. De Theologia Morali. De ſacris dam prudentia, cum ſumma doctrina, virtute & Andulgentiis & Jubilæis. Inpyeſ. Neap. an. 1629. in modeſtia conjuncta, prodiiſſe certum eſt. Doctiſ-·] Neapolitano ſuo cwnohio æt. 6. S 1636. magnæ 36 ſimus præterea fuit Theologus & Canoniſta, na- /anditatis Vplendure renuiewit in pace. taleſque ſuos & familiam pretioſis honorum titu- Diego Aarcon, Juriſconſultus celeberrimus , piezo * lis & prærogativis extraordinariis decoravit. Non Ierdinando Regi ob præclaras ingenii dotes & ne enim tantum templi Collegiati Plarienſs præpo- ruditionem in primis carus. Fran- lannt Honn e. „doctn. es autem 6, quo- (pſe. litu. a mm gn Mmedi. Moqhe ⸗ lO Antoniu⸗ anen. de 5 hti kum eris jn * 161 Anto uwi it Rhri. K. Platie, Puri-utoni Muſic ß Sunſo, ſcanus N. Ru ihmusnul ndit Ne- ores elle: K Iegno, — l oheu, M iis miſis er ſe emn 4 i „0 i au. ir i⸗ in (Wm- n ſ ⸗ rare aiue prulenis ʒ Pirrus u nevi n 6 Samn ſanguintu mgreten ae ſen Prnin⸗ 6 nu vi K, I n. 1619. * 36. nh nin e·u 0 Fr occuhuit. Fnnc. Ca ¶ Fanciſcus Capizzi, optimus noſtra ætate Me- dicus. Franc. Ca. Franciſcus Cagnus, Medicus & Philoſophus cla- riſſimus, Pocta inſignis & Theologus. Compo- ſuit & edidit Theonemata Philoſophica. Ahlus Pir- rus ita de eo: Franiſtum Cagno Philoſophum & Medicum inſinem, u ſtripſit opus Theorematum Phyſic. Ariſt. 1571. Cuthedraticus Patawinus. (C Franc. Bar. PFranciſtus Barherinus & Velardita, Petri Bar- berinus. herini, Equitis & ſuriſconſulti magni nominis fi- lius, magnum patriæ ſuæ honorem excellenti e- ruditione & maxima eloquentia ſua peperit. In reſpondendo expeditiſſimus & acutiſfimus, Poẽta etiam venæ optimæ erat. — Pranciſcus Gueli Juris & Doctor Poẽta laureatus, 1. Aflaro. 6 Ln. WCan. MI. Vir LrrgRaRM STUo118 IRs1cRs. 166 Franciſcus Franciſtur Niger, magnæ famæ oh ingenii per- 4 Niger. ſpicacitatem Philoſophus & Medicus, in inve- 3 igandis rerum naturalium cauſſis ſolertiſſimus fuit. Quocirca A. 1ſ28. in montem nam, qul tum copioſiſſimum ejiciebat ignem, ſeſe conterebat. Hic vero cum nimia curioſitate duẽtus propius ad oſtium, ex quo igneum illud flumen prorumpe- bat, acceſſiſſet, ignco quodam lapide, qui ex a- byſſo verſus eum, ubi ſtabat, locum ferehatur, in caput ejus dilapſo, vclut alter Pupedocles Ari- gentinus, aut Plinius in Veſuwib exſtinetus, in ci- neres redactus eſt. Fazellus Dec. . de eo hæc haber: Franciſtus Wiger patria Platienſis, ſed Le- B ontinus incola, medica arte inſignis dum nimium diligenter, ſed parum conſulte, propius ad fornaces acceſet, uno en lapidibus, qui in clum e hia- rilus ewomebamtur, in caput ejus dilapſo conſumtus in vivis adhuc eſt. Peirus oſephus Sanclemente Vm. J. ſic de eo ſcribit: Platia ex primariis Fici- Iiæ oppidis Fancſcum Gueli genuit, cujus viri ui- dem merita melius ex ſtriptis eus, quam en meb ope⸗ re perpiti poterumt Carmina compoſuit lingua He- m¶ſca ea certe felicitate, ut dignus omnino ſt, cui D Apolo laueam, u hliis tanto patre dignis e merito debetur, impertiat. Volumen ejus poomatum, Auod jam diſpoſitum preloque paratum eſt, aperte, egregie Potæ ſaticſaciat muneri, declarabit. x Siculis eus cantionibus hæ pnutæ ad meas an- jum manus vnere. Mon ignoro quidem, longe plu- res ab eo ronſtriptas eſe at non potui tamen ob locorum diſtantiam aliaque impedimenta ꝓlures col- 264 ligere. Hos interea Vores ideirco expibers voluz, un er eorum amnitate, quam delicioſum ver Poõti- um ingenii hujus viri ſit, colligi queat. Jo. France. JVobannes Franciſtus Aaro, Medicus & Ma- ne de celeberrimis Medicis victoriam reportavit. Unde Comiti Ahuno, Siriliæ tum ProRegi, lon- cnri fit 1. Job. Maria Lagnuſus, Juriſconſultus inſignis, cujus in hunc uſque diem memoria floret. Joh. Alen· Vobunnet Aſennato, Juriſconſultus optimus & nto. Canoniſta, qui poſtea ſudex magnæ curiæ & Magiſter Rationum regni fuit. Muita de eo apud Verſo leguntur. Jo. Fr. No. Fanciſtus Ia Valle, Medicus ad noſtram valle. uſque ætatem celeberrimus. u. Kiet. Magiſer Tieronymut Spagliariſus, Dominicanus, — magnus Theologus. ſepbus Feidi, de quo Ahas Pirrus: ſeph Leidi zeidi. Medicum a 4 antiquitate Platiæ benemerentiimum· ꝗus manuſeripta anno 19y. de antiqua Pluria ac d⸗ anslatione B. Virginis, Platiæ, apud dodum e- dicum Antonium Piæutum, Platienſem, omnium ſti⸗ tiarum peritia, etiam Piſtoriæ præclarum eo. nieronymus eronymus Mont' Aro, Medicus & Phiſoſo- Mout Alto. phus celebratiſſimus Paduæ: Librum de homin⸗ numn Mont Alto, Philoſiphum e Medicum præ- clarum iſs d⸗ homins ſano ſeriphut. ¹ thematicus eximius, A. 187. publica diſputatio- E ob. Vomaſun Calaſtihetta, Medicus in celeber- jo remaf. rimis Valiæ habitus; cui in eadem arte ſucceſ-Ealaſei- ſerunt Caraldus & Fanciſtut Pizuti, Medici Scber⸗ Chirurgi præclariſimi. Ex Fyanciſco natus eſt Anniu Bhiloſophus, Medicus & elegantiorum litterarum peritiſimus, Panormi fa- mam conſecutus, eſt. Hæc Verſo. Mieronymus Tigona, excellens Poeta, qui rimum apud Marchionem Peſturæ, Ferrantem Gonzagam, Jiciliæ Pro-Regem gratia valuit. Fra- trem habebat virtute ſibi Hmilem, Marcum An- ronium nomine. Fob. Franciſtus Nigona, Conſiliarius Ferrantis jo Fraue. Vege, magno fuit ob candorem & eruditionem Trisona. in pretio. Nepos cjus Auronius Tigon, Baro Cuſumani & Urſti, valliſque Netinæ præfectus, celebrem illum Marcum Wgonam genult, de quo ſuo dictum loco eſt. Fobannes & Mattbæus Wioli, fratres, Medici jo kMatth. & Philoſophi magnæ famæ. Frion. Job. Philippus Bonus, Medicus & Philoſophus 267 Jo. Phii. præſtantiſſimus, qui, ut Verſo ait, præclara ſua onus. eruditione patriam primo, deinde totam Naliam illuſtravit, ut optimus ſuorum temporum Medicus haberetur. Edidit Conturdantias Ppiloſophica in lihros Ariſtotelis; & præterca laureatus Poöta fuit. Pir- yus ita de eo: Vo. Philipp. Bono, Medicum S Pos- tam Laureatum, qui de Comordantiis Philoſophiæ as Medicinæ ſcrippt A. 173. Cathedraricus Paravinus. Pater ejus Perillus etiam doctiſſimus fuit Medicus. Jo. Antonius Tigona, Juris Conſultus magnæ fa- Jo· Ante- mæ, quem plurimi Poctores in ſcriptis ſuis exci- vnTrin ranm Piu Pauue prrlegit. Aat Prru hc de eo habet: Plaria hahuit Jo. Antonium Wigo- nam, qui ſingularia edidit, Venet. 1778. Magiſter Matthæus la Porta, e familia S. Do-M. Mat- minici, Doctor & Magiſter Theologiæ 6& Phi- Mrus 12 loſophiæ eloquentiſſimus, & orator magnæ fa- mæ. In Capitulis ordinis ſui generalibus, in diſ- putationibus & primariis totius Faliæ cathedris magno cum adplauſu & admiratione auditus eſt. Abbas Pirrus ita. Matthæus Ia Porta, Platienſis, doltrinæ ac morum ſplendore clariſimus, qui plures annos Veologiam & Philoſopham docuit, diſcipulum habuit F. Bonaventuram Socuſtum Patriarcham Con- antinopolitanum. Jocius fuit in Ghmnaßis N. Anto- nii Aeandrini, qui mon ad ſummum Pontißcatum aſimptus Pius V. dictus Komam accerßwit, ut eum dignitate Magiſtri ſacri palatii cohoneſaret ſcd grawi ærate confebtus anno 1/77. deceſt. F. Mchabl Platienſis, Frantiſtanus, celeberrimi. Michati. nominis: de quo Ahas Pirrus Patin hahuit F. Michablem de Platia ordinis de obſervantia, hie ſtri- Mit Hſoriam Siculam ſih Federic TI ea manuſtri- Pra plurimorum manibus zeritur, ( nos in noſtris no⸗ ritiis ſæpe laudaimus. Matthæus Spinellus, Juriſconſultus, Contareno Mattkh. sxi- teſte, & eruditione & fama inſignis fuit. Baro“ ** erat Bifarenſs. F. Marcus AMegambiut, e Reformato Franciſti Mareus Ale- ſordine, diligentia & labore Platienſpm com Sanbius. poſuit E 16 ſumus. Magiſter Nicolau Vigona, Catmelitanus Platienſ⸗ magni nominis. & inſignis concionator. 8 Proſper Ciombertonus, Carmelitanus Pla- proſp. Gi- riens doctiſſimus, Theologiam in multis Valiæ ſcho- ombetio- lis & Academiis docuit. Ingenio fuit ceterum a- cutiſſimo, & Horiam Platiæ ſcripſit, quam nos ſæpius commemoravimus. F. Perrus Morrerta, Dominicanus, Theologus, vetrus Mor- Mathematicus & Aſtrologus celebratiſſimus. Job. Perrum Guarnerium doctiimum & pru- yer cuat- dentiſſimum Platienſem fuiſſe, Jo. Philippus Bonus netius. Concor. LV. auctor eſt. — — F. p. Chiaranda. 1 Na- oriam, qua in hoc labore ſæpius uſi Nic. Trigo- Lector Theologiæ fuit Paduæ na. dera. Raph. Tri- gonä Rich. la Monaca. Scipio Tri- gona. seball. Tit. 0haſt. Vrdera, Medicus Sc philoſophus ex- — 267 urbis ordine & diligenter membriæ prodiderit, inde- 167 RNaphas) Tigona, Theologus & orator excellen- tiſſimus. Fx omnibus fere Romanis & Siculis ca- thedris ad populum verba fecit. Optimus præterea Poẽta plurima carmina Latina & Italica lingua compoſuit. . Nichnrdus la MMonaca, Carmelitanus, Muſicis compoſitionibus excelluit, quam artem ex Peio Vinc didicerat. Plurima ctiam in hoc genere edidit. Sripio Wigonn, Juriſconſultus eximius. Variis in terris & præcipuc Lutetiæ Pariſiorum vigintij quinque annos docuit. Multa ſcripſit; quæ, utj Vrſo teſtatur, partim adhuc inedita funt, par- tim addito ejus nomine prodierunt. Ahhas Pirrus ſic de co: Scipionem Tigona U. J. D. eminentiſt- mnum atque Legum Proſeſorem in Audemia Valenti- a, ui commentaria in Petrum Philippum Carne- rum Peruſtanum, ſuper . & Codicem edidit Lug- dumi auno 173. cellemiſſimus, Hiſtoricus & Coſmographus, ma- gno apud omnes in pretio fuit. Oetodecim an- nos Peruſæ Lector fult, & Sereniſſimi Fyraræ Du- cis Medicus. Platiæ etiam in patria ſua eruditio- nis & peritiæ ſuæ plurima dedit ſpecimina. Vincentius Jaci, Medicus S& Philoſophus cele- berrimus, communem omnium laudem promeruit. Plures alios prætermittimus: nec tamen tacen- dus nobis eſt, loco licet minus opportuno, P. Magiſter Ludovicus Bonacoltus, cujus H. Philippus Cagliola meminit, & qui adhuc in vivis eſt. Suf- ficiet tamen ejus paucis mentionem feciſſe, de quo & alibi quædam diximus: pluribus etenim de eo diſſerere modeſtia ejus prohibet. uti diximus, omittimus, partim quod adhuc vi- vunt, partim quod ad noſtram non peryenere no- S titiam. Familiæ Nohile.. Ft Platiam noſtram omnibus nobilitatis gradi- bus illuttratam eſſe, pleniſſime contſtet, ul- rimus ex quatuor illis, quos ab initio nobis pro- poſuimus, generis nimirum & fortunæ, adhuc conſiderandus reſtat. Hoc itaque capite ex iis, quæ AMegambius, Verſo & alii ſcripta reliquerunt, breviter de eo agere conſtitutum eſt. Qui qui- dem, quoniam diu ante nos hunc laborem ſufce- perum, id tantum, ut quæ expoſuere transſcriba- mus, nobis reliquerunt. Verſo ita hanc in rem ſcribit: In famili; Platienſbus tommemorandis, mo- rem meum, ſine ullis umbugibus veritatem inweſtigandi, ſequar. Fcio noſtris Nohilibus id in primis placere, ut fnmiliæ eorum imnoteſtant, E origines earum ewol- vamtur. Ego vero nec chartas, noc ullum, qui res nire ꝓotui, unde do familiis tam Græcis, quam La- tinis & Arabilus aliquam notitiam haurirem. Fore quod bellorum multitudo & incendiorum quidquid hu- Jus erat, delevit, Mcuti A. 1611. eſus, Aui fahulario Væerat, negligentia multæ certe magni momenti char- 1 perierumt. Quapropier mauimo cum labore, qu de illis hic ex hibeo, er privatis churtis, publiciſque in egni fahulario adſerwatis, nec non er majorum noßtrorum traditione mibi colligenda fuerunt. Megam- hius multas alias adjungit familias, quas conjunẽtim litterarum ordine hic referre conſtitutum eſt. Aim familia Platienſs vetuſtiſſima & nobiliſſi- ma, quæ per multas Ficiliæ urbes ſeſe diffudit, Regumque & Principum favore nobilirata ett. Cernitur hoc ex privilegiis, ex Martiui præcipue N litteris A. 1393. datis, quibus Molendinum quoddam Ruinoſum dictum Fenrico Adon conce- Plures alios, IP. CnIAnAnps PrAr1* Nontrisꝛ A B C g F dit, eumque, Fquitem licet privatum, Magnifi- ci vocabulo nuncupat. Verſo ita de co: Henri- cus Adone ex nobiliſma Datienſium familia a Neg Magnißcus ſalutatus eſt; uod nomen publicis tantum Dominis ( Principibus alioquin dari ſolet. Fuerunt ceterum Domini de Aidone ſemper Barones de Aæzoli- na. Fadem iiſdem fere verbis Aegambius habet. Hodie familia hæc exſpiravit. Aarconi, familia nobiliſſima, exſtinéta. Amori, familia Platienſis nobiliſſima, multis magnorum meritorum viris illuſtris. 3 Annnati, familia Platienſts nobiliſſima exſtin- cta. Fuit ex ea Fohannes, Juris Doctor eruditiſ- ſſimus, qui poſteaquam Judicis magnæ curiæ & magiſtri rationum conſilii Regii muneribus per- functus erat, maximo cum omnium, præcipue Platienſium, dolore occiſus eſt. 3 Aari. FX hac ortus fuit Frauciſtus Aani, Regius Netinæ vallis Præfectus: nec non Lauria Aari, Marci Tigonæ conjux, qui templum col- legiatum fundarunt, magnarumque ſuarum facul- tatum hæredem Mariam virginem conſtituerunt: ſuti dictum eſt. Aug, Domus antiquiſſima, exſtincta. Bajoli, familia antiquiſſima Normannita deleta. Floruit in ea Aexander, Verzelli Normanni, qui Platiæ ſedem Hxit, unde hæc familia orta eſt, nepos. Huic, Verſo teſte, Plutiæ, ſeu Platiæ noæ reparatio a Rege commiſſa eſt; qui & eam perfecit, locoque Plutiæ, Platiam ſeu Piazza dami nuncupavit. Qua de re ſuperius dictum. Byanciſorti, familia Vaſtonenſis, quæ A. C. ooo. Verſo teſtante, cum Imperatore Oꝛtone in Valiam abiit, & Placentiam habitatum conceſſit. Fde- rici I. tempore in Siciliam ſeſe, & quidem Pla- tiam contulit, obtentoque Maxarimi dominio ma- gnam ſibi potentiam adquiſivit. Gum Platia a effectum eſt, ut ea ad obedientiam rediret. Qua de cauſſa præmii loco feudum Gallutanum acce- perunt. A. 1393. Rex Martinus Nicolao Bran- ciforto litteris A. 1393. Platiæ datis, terram Graſ⸗ Vnliatenſem conceſſiſt. Barberimi, familia Platienſis exſtincta. Habuit præcipue Peirum, Priorem F. Andre, de quo ſuo loco dictum eſt, & Darium, Commendato- rem F. Johannis Teroſohmitami. Comite Nogerio in Ficiliam venit & Platiæ poſtea manſit, Verſo teſte. Habuit præcipue Tomaſum Barreſum, Comitem Petræpertiæ, Naſonis & pro- montorii Orlandi. Bonacolti ſive Bonacorſt, ex Arezzo Toſtunæ ur- be, ex familia dominorum Mantuæ oriundi. Gon- zag, Verſo referente, cos compulerunt, ut in Sciliam migrarent. Duo erant fratres, quorum alter Caßrum F. Johannis, alter Panonmum, dein- rones Vacelli, aliorumque feudorum. rie. Exſtincta hodie eſt. Bon, ſarmilia e Bocca d fochi, familia antiquiſſima, ex qua plures Melitenſes fuerunt Equites.. Boerii ſive Botti. Interiit. Cagmi. Cujus gloriam Andreas, maximæ æta- te ſua exiſtimationis vir, potiſſimum auxit. Ho- die Angelus, Canonicus digniſſimus, ex ea floret. Calaſtihetta ſive Corleoni, familia Calaſcihetta o- riunda, cujus ut & Ganzariæ Domina fuit. An- dreas Baro etiam Curumiui fuit, cujus filius Fran- eiſcu magna eruditione & prudentia enituit. Ex hac etiam gente Pampbilia & Perrus fuerunt, quo- rum, cum de templo primario & monaſterio D. Monaſe næ cubicularium præcipuum fuiſſe, Verſo ex Kegni Vederico IW. deteciſſet, hujus potiſſimum opera de Platiam conceſſit, ubi conſtitit. Fuerunt Ba- Biſaccia. Ex hac A. 142 1. Jurati fuerunt Pla- Annæ ageremus, mentio facta eſt. Hodie floret Simo Juden magnæ Regis curiæ. Quemdam ex hac familia, Johannem nomine, A. 1 380. Regi- — . 268 Barreß, familia antiquiſſima exſtincta. Cum 269 nl im Monaſte- xium. Negui Caucellaria f. 102. & 127. tradit. Caidareri, antiquiſſima gens. Fuit ex ea No- gerius Caldarera, qui Federiti Regis gratia floruit, ab eoque, ut ex privilegio conitat, feuda Aia- i, Kabuginis & Camemæ ohtinuit. Pomus cus, 7 converſa eſt. Fadem familia aliud etiam mo- naſterium F. Johanni Evangelißtæ condidit. Cardoni, familia nohilis, extineta. Caig Rli Caralama. Ex hac olim Platiæ Jurati fuerunt. Colombi. Hæc familia A. 1480. cx urbe Vicen; ria Pariam ſeſe contulit, auctore Verſo. Cici. Hodie Secretarii Regii munere fungitur = Hodi tar Kegt 7 Crepanæani. Exſtincta. n Creſmanni ſive Creſtimagni. Hæc familia A. 1060. una cum Nogerio Gomite in Ficiliam venit . ut Verſo refert. Ex primis Platiæ nowæ fundãto- ribus fuerunt. Habuit plurimos Mitenſes Equi- tes, Didacum, Lucium Præfettum Commendæ, Hodie floret F. D. Vimentius. E Cappello, familia nobiliſſima Nor oriunda. quæ dicitur de Cuſuman in tractu Maxarinem. Chiarunda, familia Caltagerunenſs, haud ita pri- 6 dem Platiam venit. Dghi. Hodie floret. Piamat. Exſtindta. E/plerti ſive Spailetti. Melitenſes Equites habuit. Fſ. 3 Valchi, familia Catalanemſis exſtineta. Gaßuri, familia Bononienſis A. 1448. Ver⸗ teſte in Vciliam conceſſit. Gambi, ſive Alegambi Exſtincta. Goieni ſive Angioini. Fnttincta. Gioanni, famili ygni. Interiit. Golim ſive Uolimi. Exſtindta. Gingenti, ex qua A. 1/47. Jurati Plariæ fue- runt. Fx eadem fuit Vincentius, qui tenera ad- huc ætate Panormum conceſſit, ſtudiſque ſe ad- dixit Magna cum laude Juris Doctor creatus, omnibus regii tribunalis in magna curia muneri- bus perfunetus eſt. Tandem præſes patrimonii Præmatura morte deceſſit. k cui olim Magniſici titulus datus fuit. Verſo refe- rente, A. 1078. Placentia cum Nogerio Comite adverſus Saracenos in Ficiliam profecta eſt. An⸗ dreas, gencralis regni fuit theſaurarius. Bernar- , miles regius, Magnißei nomine floruit. De raniſco jam dictum eſt. Alius vero hranciſcus ne- E egii militis nomen donavit. Jo. Franciſtus, Co- pos ætate noſtra a ſecretis fuit Eohſiliis. Iuſerra. Exſtincta. 21 hei, dui terras, aquas, arbores, Sc. Pp. Sapuciui donavit, quo conventum in terra, Nam- baldo dicta, ædifcarent. Conſtat id ex tabulis Publicis a Foh. Anronio Jamlertone, Plarienß, No tario, confeétis. Lagſt. Exſtincta. Tibiani. Exſtindta. ancia, familia nobilis H/panica „ Fazello & Verſ teſtibus. Quorum hic Regis Manfredi tem⸗ porihus Idericum Lanciam Horuiſſe, & Fich gubernatorem fuiſſe, addit; qui, licet ipſemet Plarienſis, multos e civibus & Ppropinquis ſuis ob defectionem a communi Rege Manſyedo gravit- mis pœnis adfecerit. Idem Fazellus Dec. V. Lih. M. Cap. IM narrat. Hodie familia hæc Pa. 7i exſtincta eſt. Maletti, familia nobiliſima, ex qua. Ver/ autore, Fdericus Malerta Comes Mhen 1LIn. IV. Car. IV. FaMiR NonitRs. quod jam diximus, poſtea in monaſterium F. CGla- milid Mſauens, ex Equitibus Freællw.] Guardiol ſive Inguardioli „ fmilia nobiliſſima, l Manßedus ſacro cubiculo Fdrici N. Imperatoris Manfredi. Familia exſtincta. A Micicbe. De hac peculiaris liber prodiit, ad quem lectorem remittimus. Morendi, exſtincta. Verſo cam a Conſule An- ronio Morenda 1 cujus Tacus mentionem facit, deſcendere perhibet. Gubernatores Plutiæ ex ea erunt Modica, familia nobiliſſima. Galtagerone etiam 6 Monchi Exſtincta. in 3 Monteleohe. Ex hac A. 1447. Jurati fuerunt Plari. Hodie exſtincta eſt. Mucicato. Exſtincta. B Mul. Exitincta. . in Naſelli. Platiæ periit: alibi adhuc floret. Plani, familia Valentiaua exſtincta. Cum Re⸗ ge Perro in aliam le recepit. Fuit ex ea Jo- hunmes Planus, unus ex iis, qui teſtes ad ſingu- lare certamen Regis Petri & Caroli Audegavi cle- cti fuerunt, Verſo narrante. Pecori. Hodie Platiæ floret. Peelli, amilia, quæ ex Prowintia cum No- 272 erio Comite adverſus Jaracenos venit, & poſtea ni cum Baſolis ſubſtitit, hodie exſtincta. Oruis Petrellæ filii, Verſo perhibente, ad novæ CG Platiæ exſtruẽtionem delegati, dominique Mon- is Naonis fuerunt. Pinri Exſtintta. Pſeopi. Platumbmi. Pellegrini. Fxſtinéta. Pizzuto. Exſtincta. Polizzi. Exſtincta. Mendi. Exſtinéta. Mihihi. Exſtincta. Miccii. Exſtincta. Moſi. Fxſtincta. Kaſignuoli. Exſtincta. Delegati ex ea, Vrſs Dfteſte, ad Platiam nowum fabricandam miſſi fue- F. Philippi, ex qua olim Jurati Platiæ fuerunt. Deſidsrius primo Eques F. Jobannis Hieroſolymi- ſtani, deinceps Dux Grottenſs fuit. Saitti. Jurati Platiæ. Peſcendunt a Racalbu- Spata. Exſtincta. 6 valimbeni. Exſtincta. A. 1447. Jurati ex ea Pla- iæ fuerunt. F. Angioli. 5 Spinelli, familia nobilis Neapolirana. e, cujus membris Garolus V. Imperator mes n it Suriani. Exſtincta, de qua Ahhas Pirrust Nex * Martinus delegawit Johaunnem Furianum Flium Pa- Vhalis Furiani, Baronis Kamunſuræ nolilis Platien- 3 ore Exſtincta. Cum Nogerio in Ficiliam venit. Aexander Lorrehus præfectus militum ſub Manfre- do fuit, dieque prælii mortuus prope Regem re⸗ pertus eſt. 8 Wioli. Exſtineta. Joſephus Tioli, Baro Facen- ℳ6, quater Judes magnæ curiæ & Conſiſtorii fuit, rei militaris per rotum Regnum præfectus. F Condidit in prædio ſuo Conventum fratrum F. Auguſini, cique nomen F. Mariæ de Fuccurſi fe- cit, t — — Triani. Familia Lombardica e Pominis Me- diolanenſtbus, exſtinta. Tempore Nenriti Impera- to 27 3 — 1Cujns Livius mentionem facit.] Duorum Merendarum mentio apud Livium occurrit: T. Antonii Merenda, decem- viri, Tib. II. c. Txxy p. m. 116. & Antonii Merenda, qui rribunus militum conſulari poteſtate creatus fuit, Lib. W. c. XLI. p. 169. cenſet. Wigoni. Monmtagnæ S5 Marz, uterque dignus Jacobi. Turricei. Exſtinẽta. Valguarneri Aanenſis familia translata. toris, notante Verſo, in Ficiliam migravlt, cu- jus magna floruit benevolentia Petrus Turrianus copiarum adverſus Faracenos præfectus ex ea fuit. NVerſð Emanuelem ex eadem originem habuiſſe Hujus gentis fuit Jo. Maria, Baro & Antbninus Baro Coſumani vallis Netinæ præfectus. Veſpa- Fanus Tigona, Magiſter Juratus & Mußteræ can- didæ Dominus, hodie floret. Fuerunt ex hac fa- milia Equites F. Johannis Hieyoſohmitami & . ſ A Villanovi. ſadvenit. Volanditi. Zebedei. adnotare. 171J.P. Cman. paria Nonis, &c. Lm IV. Cav. V. Fauntk Nosms. 172 La Via. Familia quæ haud ita pridem Nirſa Fxſtincta. —— Viſtonti. Mediolanenſium Fquitum familia, exſtin- cta. Cum Henrico Imperatore in Siciliam venit, Platiæque conſtitit. Pedericus riis in negotiis eam adhibuit. Familia exſtincta. Atque hæ ſunt familiæ nobiles Platienſes, quas Verſo & Aegaumbius commemorant. Fx quibus plures hodie exſtinétæ ſunt. Si adhuc aliæ ſunt, uæ nec illis, nec mihi innotuerunt, poterit hic ſuo loco lector benevolus pro humanitate ſua cas N bbas Palmerius. S4. E Abbatiæ Platiæ. 132. D. Enæas. 29. D 8 S. Agathæ corpus. 6o. C. monaſte- rium. 144. D. Conſantinopoli. vide Maniaces. Agathes fuvius. 9. F. gemma 11. D. E. Aata, ſiwe Gutta. 9. F Agatirſus. 7. E Agrigentum. 16. E. 31. D. 62. D Aidone ſl Gallis. S4. A. Familia. 167. F S. Albertus. 134. F Alexander Bajolus. 71. D Alphonſus, Nex Arragoni. 88. D Altitudo Poli. 2. B. Aluntium KE 1 Amcœniras & Abundantia. 21.A. S. Andreas. 6y. A. 132. C. 173.A Andreas Trigona. 147. B. G Angeli noßtros adjuwamt. 121. GC. cuſtodes. 131. F S. Angelus. 137. B F. Angelus Platienſs. 171. F Animæ purgatorii. 131.D S. Anna. 147. A Amiphemus. 17. Antiquitates Plutiæ. 46. B Antonius Calaſcibetta. 1F2. A. B Antonius S. Philippi. 164 C Antonius Pirrus. oo. D. E. 164. B Antonius Renda. 1/1. G Antonius Sanſo. 164. G Antonius Verſo. 164. C Antrum vexilli. 110. A. 117. C Aquæ Platiæ. S. C. putentes. 40. Keriles reddunt fercundant. 41. B. vurii generis. 41. E Arteſinum. 7. E ArX Platiæ. ſ. D. Varacenorum.y. C Aſſaro jerminus vallium. 3. A 8. Auguſtini conwentus. 139. F. Eremitæ. 143. C Platienſis. 137. B. 164. D. Bartholomæus a 5. Fauſto. 164. E Bella Ficula. y9. C. 61. F Bellia. 5. B. 9. B. Humen. 20. E. F Ciramus. 63. D. 95. E Benedictini. 134. E Betimenes Saracenus. 61. D Blanca regina. 88. C Bcotii. 42. C F. Bonaventura. 139. A. B Bonifacius Gomes liberat Siciliam. 76. D Bracma uwius. 9. E Buffaritus Vuwius. 9. B. F Butera everſa. 76. C. 107. E — 63. A. Paiarta . E Caliphæ. 76. A Callipolis. 38. D Caltagerone. 24. E. F Campi Geloi. 27. A. 28. D. E. 30 G G D Candilia. 111. A. 112. A Capilli Mariæ Santiſimæ. 100. C. 109. F. 127. G. 128. B. Capitoniana. 16. E Capucini. 139. E Caput coronatum. 4. B. Carmine. 134. E. F Carolus V. Jmperat. ſtribit. 89. A Carolus Andegavus Nex. S2. A. male imperium adminiſtrat. S2. C. contra Viciliam venit. S2. D. Negem Peirum ad certamen ꝓro- vcat. S2. E Earenia . E. Carthaginenſes. 28. A. Caſpar Paranymphus. 127. A. Ghaßpa . D. E Chrila. 7. E Chriſtophorus Calaſcibetta. 14. cCicero 41. D. 44. C Archangela Tirdera. 1ſ2. C. D Civitas. F. B. qualis ſit. 90. A. B. G 14. Claramontani. Sp. D. K. F. 86. A Collegiatum femnplum. 118. G Collegium Focietat. Jeſu. 140. A. 142. coleſis Nhodi. 76. A Comes Rogerius. vid. Rogerius. Gommendæ. 132. D. 133. F Commiſſarius F. Oÿicii. o4. B. Congregationes. 142. B. G . * familia. 44 Plarienſes — — Conradinus Nex. 81. F Conradus Lancia. 86. F Conſtans Jmperat. occiſus. 6. G Conſilium Platiæ. 92. E. Cala- taniſetæ. 83. A. Conventus. 13/. C. F. diſtaltea- rorum. 137. A. 138. F Cor Siciliæ. 1. C. go. C. D Corbello. 83. B Crucifixi imagv. 129. F. 130. D. Cundro. 4. F. Sy. C. 88. E. 134.4 æmones. 121. FE Daphne. 8. A. y0. C Defuncti. 131. D. 132. G Pemani. 2. à Deſcriptio imaginis. 97. F. Epi- phanii. 97. F. 98. A Devotiones. 12. E. F. 128. E Didacus Alarcon. 164. F Dionyfius. 27. D. F Dirillus Vuwius. 12. B S. Dominicus. 137. G Domus religioſprum. 134. E Dona virgini ſanttiſimæ oblata. 117. C. D. E. RNegi 83. D. E Ducetius. 47. D. 117. C. 118. A Eliano. 4. F Enna. 3. B. 46. B. 62. B. 87. D. Entimus. 1. A. 18. E Eremitæ V. Augußtim. 143. G Eryx. 1. E. 16. B. 29. A. 40. A. B Fuphemius. 77. A. B Fxarchus. 76. G Exercitus Platiæ. 108. B nobiles. 167. D Fazellus. 30. C. E. 47. F Federicus II. S1. F. 5 B. D. S8 C.D. Ferdinandus Nex Arragoniæ. S8. D Feſti dies. 116. A Feuda. 23. A. B Fideliſſima. 90. A. 91. A Filii Nogerii. 64. D Fintia. 17. C. 24. B. 26. D. 36. C. ſo. E Flumen Falſ.⁊. D. 30. C. Chriſa. 7. E. Bellia. 20. E. F. Buffa- iru. 9. F. Gatta. 9. F. 10. F. Cela, ſive Terræ novæ. 31. B Fœcundare. 41. C. 8. Ghiaccio umen. 1. B 8. Frarciſci eomenius. 13. F. 136. C. D. 137. A Franciſcus Cagnus. 167. B Franciſcus Capizzi. 167. B Franciſcus Guelius. 16. C. Franciſcus Inguardiola. . . F Franciſcus Niger. . F. 167. A Franciſcus Ve entimigl ia. 87 A Franciſcus Xavcrius. E. A. E S. Fratello. 7. 5. Fratres Kogerii. 78. B Fundatores Plariæ. 46. F Fundro. Sy. C. 88. E. 134 alli occhſt. 82. C. victi. 63 G S Gallinica. F. D. Gaſpar Paranymphus. 127. A. Gatta fuwius. . D. 9. F. Gcla uhs a Bindaro deſtripta. 8. B. Initium ejus. 14. C. 23. D. Nomina. 24. E. Barhura & ma- gna. 27. E. F. deſtrubta. 26. D. vicina Vumini. 27. C. varia. 3. B. C. D. Meditenrauea 3. E. 36. C. cxſellum cjus. 37. E. non eſ Licata. 36. B. Fintia. . D. non Tenra noa. 24. E. fuit uhi Plutia. 70. B Gela ſuwius. 9. B. nomen ejus. 14. C. 19 A non Salſo eß. 20. 30. C. non Himera. ihid. Geloi campi. 28. D. — 29. F zoG. 33 C 82 Giarretta. 13. B Gigantes. †2. A 8. Gregorius. 133. C. D. Guido Ventimigl ia. S6. E. S7. B Guilielmus Femabacus ſo S in Apulia 60. A. Guilielmus Bonus. 80. F. So. F. 81. B. gladius ejus hilio- o T. ohlatus. 81. B lielns Malus. 66. B. Papam debellat. 56. C. E. in Eptum Profiriſcitur. 66 F. impuguut Em- manuelem. 66. F. numos coriaceos cudit. 67. A. in carcerem conji citur. 6y. G. ßlium occidit. . B. in vehelles moet. 68. C. 69. F. Voci eus. 70. B. rſpondet 72. B. deſiruit Patiam. 73. A. C. mili- tum ejus Vditio. 72. D. propoſi- tum eÿjus. yÿ. B. Ieſaurat Pa- riam 76. CO. 7. A. D. Plarien- es henehiciis dunut. 76. E. W. A. moritur. 7. B. inſignia Platiæ in ſcuto argemeo vollocut. 2, & Gurges niger 41. A Fe Aidonc. 88. B Henricus Raſcagallus. 8y. F Henricus, Rex Ficiliæ 81. D. F Heræi monmtes. 6. C. D. ſo G KHereditas 10. D Hieronymus Galaſcibetta. 1y. F Hieronymus Cultreri. Hieronymus Mont? Alto. 16. F Hieronymus Spagliarifi. 16. F Hieronymus Trigona. 166. A Himera. 28. E. 30. C Hoſpitalis domus. 147. A. B acobus Nen Arragoniæ. 82. F Carolo Andegawo Siciliam con- ſucchus S Jacobus Brunus. 1/4. C. D acobus Gagms. 177. B k Ignatius. 140. 4 141. F. F Ignis rn. J4. B Imagodeſtripra o. E. vnria forma conſpicitur. 98. B. in Jeric 98. D. piduma S. Luc t. 99. C. ex pſn uhiis 102. B. in cera. 102. ahſtonditu. 107. F. Auare. 110. D. Feperitun. 111. C. iucn— rupta. 112. C. 119. A. uomodo nſeretur. 116.B. Lamiuu eſu we veſtis Mariæ. 117. A. Mi- vacula ejus. 103. E. 118. B. Fo- vuren 1 10. E. Conßantinopolitana 19. B. Miraculoſa 3 D. E Sanguinem emittit. 139. Imperium Siriliæ. 74. C F. Innocentius. 139. N Inſignia Slatiæ. 78. A. in n gemeo. 78. A Inventio imaginis. nI. 6 G 11/. D. 119. D. Johannes Baptiſta. 133. Johannes Du Platiæ & Panrmi 8y. C. 88. D goble Eangeliſta. 143 F Johannes Philippus Bonüs. 166 B Johannes de Candilia. 111. A.112 Joh. Antonius Trigona. 166. G Joh. Franciſcus Trigona. 166. B A. videt Diwum vinginem. 112. C. 113 B.B JohannesPetrus Guarnerius. 166 F ſoh. Domin. Ribiba 162 A. B Joh. & Matthæus Prioli. 8 8. Joſephi Commenda 133. F ſep Seidi. 167. F Iter Pneæ. 28. D. 29.D Itinerarium. 16. D. 31. D Julia Cagno 17. A. B L putidus. 0. F. LLampas accenſu. 112. S Latitudo. 3. A. B Legatio ad Nogerium. o. Bor. c. ad Guilielmum. 7I. D. FE Libertinus Calaſcibetta, Ie 163 Libertas Viciliæ. 6o. F. PLicata. 26. A. 36.4 Lindii. 17. A B. 24.B. 27. G n Lincamenta Mariæ. 5 G. Littus marinum. 29. D S. Lucas. 9o. G. S. Lucia. 6o. G Ludovicus Nex. sy. G. 86. c. Ludovicus Nen Noapol. 86. D Ludovicus Bonacoltus. 137. Ludovicus Vaccarottus. 139. D Min Juratus. 94. A Magiſtratus 89. C. 92. E. Mahomedes p D Majo conßliarius. 67. A Manfredus. 81. F 3 Mangone. 6. G Mamaces. ſp. C. fuſis „ 6o. AM. captivus. 60. C Manſiones. 32. A B. D. 4 E.F S. Marco. y. E F. Marcus Alegambius 166. E Marcus Marceſſus. 49. G. Marcus Trigona. 117. E Mare. 22. I. Camarinæ. 29. E cedit. Sʒ. A. legarum ad deri Margaretha Calaſcibetta. 16. A cum ſatrem mittit. 33. B Maria Sandiſ. Comiti. 64. 4. B. deſtripia 8 Epipha⸗ nio. 97. F. diwenſa ſoymd. 98. B pictura ejus 97. E in euercitu appuret. 102. D. E depidta & ſulpta a Luca 9o. C. 102. F. Lineumenta. 103. C. Miracula. 103. E. 112. C. 118. E. appa- ret Cundiliæ 112. C 113.N. E. Penugium Platienſium. 120. A. qua Vtine cuſtodiutur. 116. B. 119. F. deNuce. 128.C. de Eria. DE143 Maria Vegina. Sy. C 8. Maria ad nives 143. B. C 8. Martini. vid Matrix. — Martinus Rex. 87. F. Plariæ. 88. B. lius ejus. 88. 4 Matrix. 119. F. 147. D. M. Matthæus 136. E Matthæus la Porta. 166. C. D Mazara. 2. A Mercurius ꝓurer Paphnen 7. C. Merum & mixtum S — D S8 Meſſana. Fo. D. ſo. D. 62. A. 121. A F. Michacl Platienſs. 166. E Milites donati. 9y. B. G Miracula. 103. B. 11. E. 18. E E. Monaſteria 142. D. 31 D. Mons Gehiæ. 4. E. Mons Martius. 4. F Montes Platiæ. 4. E. A⸗ Junonii. 6. D Mores Platienſtum. 9r. 5 aqne mon. E aro. FI. C S. Nicolai. ædes. 14. B 131. D. r32. G o† E9. D Nicolaus Prrti 88. 3 Nicolaus Cæſarius. 86 D Nicolaus Trigona. b. „ Nimphæ. 71 C. Nobilitas. 1yo. C. D. Nomina Plariæ. 3. F. 42. 3 79. A. in hicilia. F. F. in Naliam cati o. A. oppugnamt Syrucu- Normannia 78 Noro. 2. C. 1or. C. E Numi Viciliæ. ʒ. D. Phie . 3 43 F. Colæ. 26. F. 38. E. 49 B. C. Kogerii Gomiris & Guilielmi. 49. 1iæ 84.4 Qnuphrius Caſcius. Iÿ6. G Oppidum 34. C. D. go. C. 10y. 4 Oppugnatio Platiæ. S4. A. Gall- rum. Sy. A Opulentiſſima. 21. F. 9o D. Origo lihertatis Siculæ. d. F Orphan 144 E moti. 16. B. 40. D. Palici rehelles. 8/. B Palmerius Ahbas. S4. F. Panormus capra. 64. B Parlamentum.8z. A. B 2 Ba N icolaus II. ßo. F. urrelun Normanni. 47. A. Mariæ ſus. y9 D. vincunt Græos. 60. A E62F 78.D. E. o7.B. 104.D Nundinæ 22. F. S0. B Nux, we Maria de Nuce. 128. C S Kandai. Sʒ. F. Pla- Oocultatio imagin. 107. p. 109. E. F. ahſtonditores. 11ID. 1 13.A P 13. C. D. a Terr nowa re- — Parochiæ. 147. C vexijlum. 129. C = Pater B. Platienſes 74. F. i gratiam S e 3 Pauſanias Medicus. 19. E recepri. )6. F. Gallos adriumtur. 8. Saerahrum 88 1 b 1 D Peregrini. 100. F. 110. F AM. Ennæ 85. D. non ſoloun vech Salſo Fumen. 9. C. 12 Peſtis. y9. F. 112. A. 114. 9 E. de rege bene meriti 8). Saraceni. J. C. J7. 6 1 F12zB. ₰ — ½ eorum. 91. B. metuuut. tyrannis eorum. 7. C. — — Petralia. 63. B 5 ½ ch. 67 C· Fgiumt. 68. C. 75. E 8. Petri ædes. 138. F Plutia, wontibu . 4 Petrus Nex Arragon. 82. D. prowo- 4. D. fiederara 10. Scri tores. catus. S2. E „ F. vicina Gelæ Hnvis. 1. 24. Sen 2. 6 Petrus II. Nexv. 8/. AB. 33. D. Manſio. 32. A. amtiqua. Seditiones. 67. B. 5 2 33. B. u Gelenſt tractu. 33. C. eſt ubi Seraphinus Soldanus. 178. C Petrus Barberinus. 179. D. 16 6 Petrus Guarnerius. 166. F 3 Gela ſuit. 39. B. mediterranea. gh. Beraphica Trigona. 178. F C. amna. 21. A 5 8 8 Morretta. 166. F 8 — B — Se Kegi a Platienſ. exhibita. 83. Philippi femplum. 148 B PuilpplIIIII 8 1 89. D. p. Philoſophiana 4. E.F. 16. E. 31D 6e 50 A. B. Lindi. J0. D. Græ- Sicilia, S Picturæ D ca. Jo. D. 51. D i ræ D. Mariæ. 9. E. 4 F. Lu- 4 . i. . primi incolæ. 54 C. Plnis. 1. R kim enty ⸗ ca. o9. C L apr a RKigerio. 62. D. E. umo atenot puſeit. 60 . P. domini Siuli. pinzuwcn iſtoja. 137. D. CrP Platia, cor Liriliæ. 1. C. in vulk No- 8 4 125. . C. eg. 64 F. moritur. 63, B . tina. . A. B. nomin 3.F.42.B. feminæ. 146. F. B — ado poli. 3 B. i⸗ duobus o- 5 Soffiana. vid. Philoſophiana ci.3. armou Vodes. 6. A. in He- pri Sori monten. 7. E mone rioratus Andreæ. 6 M. 132 D. Statua Gelenſ. vare opulen- Proceſſiones. 2 at enſi. ma. 8. B. 21. F. Vcina Celæ 0 . 115. A. 124. E. 126. 8. Stephani ædet. 148. A umini. 1. B. Piuto. 27. A. dnta- prodigia. 121. B Stephanus, nepos Imperatoris. 6o. B qud. 33. B. in Gelenſi traltu.33· C. Proſper Giombertone. 166. F S roddere. 41. B F 46. B. C. a Guiliemo IMnſo eder⸗ pulcheria conſjn P ylva Daphnen. 8. A. 50. G u. 48. F. 49. A chartæ ejus . Pyrrhus Kex. 11. F. 3 Pedn⸗ Pater Kogerii. 8. B cendio ahſumtæ. B. Mihes 66 ze ere Kew. 81. B C. D. a ſeditioſs vecupata Quadrageſima. 130.4 e 7 000 pata. 6. F. 30.. empla. 147. C. D. 148 ahumt. 68. A. B. ſecura, amna Ri . Teria Fumen 13. 4 2, b. E aripit a Cmi Re S — Veillum. 96 C. Mnt Randaro. 83. F. omaſus 1 epne Ien 1671 4 4 B. C. Iegatos mittit. y1 C B 6. ½ es 3 v24 ₰ A * præœdata. 72. D. E.y3 A. B. C. Reformitio Familæ § Fancſtt. 128. Traina. E 7 . 138. D oppugnatur 2 F. excidium. y3. C. Refugium dnnn 9 Pribunalia. 9. E chnfugit ad D. Mariam. 73 E F. Trinacria. 1. D 2 non reperitur vewillum. 4 A. De- Reginaldus. 13 Trinitas S8. 144. B .74A. De- Regium caput. 4. B eratio. 4. B. /eßaurarur. y6 C. Rer 8 „ Fauui Saracenica. vid. Saraceni. P. N. B. fb vutela D. Vginis. ielurdus la Monzca. 16. A 2. Cprincipium Platiæ novæ 77. Robertus. 62. A Vallis Be A. augmentum. N Keste 3 S æ. 2. A. Moti c9 Maa EB eeeſ eee hene 4 e ie nundinæ. 80. B. diwiſa. 80. C. in gieh⸗ e ie. 61. B. a4 8. Venerandæ æden. 148. B — armata. 8r. G.D. — B 6. Bajolus. 64. C. 105. D. 82. A. 67 S * vncit. 62. B. C. Veſtis Mariæ virginis. 11 4 — 5 83. B c Vexillum 47. 0 3 E ohſeſa. S4. A. a aMnum. 63. D. F. 96. E. in vewilo um ſplendents cruce 63. F. oc- 3 Callis oppuguuta. Sʒ. D ad Kege us eru. 63. F. Fjait D. ↄirginem 2 3 b e — 2 ad Keem Pa⸗ 6. um. 3. A. mos illud tradendi. evertitur. 86. E. Tud * Panormt. 64. A. B. 122. A. B. vr 96. A — La e cum en — C. depictum. 97. ntat A. „ Kigerio geftatum. 97. C. De- 8. E. F. Nex Mantinusibi. 88. B. 104. 98. D. 4 Luca pickum. 99. C. bodie irita oppndum. 90 B C Fde Vrgine fund. 96 3 Plaie aderuatar. 100 I 104. B. lima (ᷓ nohiliſima 90. A. locus auxilium a D. virgine recipiz. G A. e, n vc 26 eene 21 3.5 ele 6 6 B e e nium 6 C100P. Rohe r E. 115.E. 118. F. Inventi 1TI. C. F. BTOB1O Rogerius Fpiſcopus. 161. F ni6, 10 Rogerius e 6 C. Pontißicem ſu- vile — 2 onn 5 105 B erercitus perat. 6. C. Tmniſtum capit, Gal Victoric Kogerii. 62. D. e S eos. 10 B. dolet imaginis liæ Negem liberat Conſtantinopolim Vi 63. F. 122.B 11. Ppſ 1ℳ 0 66 4 ele 4 ben pohm Vincentius Sapucinus. 160. ihi. 112. A. . AM. bello a Venetis iun- Vincentius Guniglius. 160. B 114. A. Candilia locum imaginis petiiur. 66. A. Moritur. 66, B vn 0 aperit. 114. D g Rollope S Ferrerius. 130. E Procehio. 11 6 6 A. Roſſomando 4. F — b cupEratun Voces in asre auditæ. 3. A Ruinæ. 46. G Vrbanus II. 97.D D. Fortunatus. Vic. Gen. RD Imprimatur. R. D. Petrus de Gregorio. Præſ. A ebila ii 5 nim Senj „ 6 B 16. anen. Amter⸗ S„ AMnn p.A 5 10.D. 17. 4 3 60 F.nrb o. E b E ulico Lutinè vertit, recenſuit, N orulun ar Andicen it iiiſiii⸗ iinii * ———— 6PUN BATAMO A M, P E TRI V 4 N D E R Bihlipol c Mpogrupbi Audemiæ 6· Urhi. —Ftuſtiſſimæ Siciliæ Urbis, CarTaSnnonis, Tibi damus Antiquita- , cujus incunabula vel ante Homeri tempora inveniſſe ſeſe exi- (timat eruditus hujus Libelli Auctor. Pt profectò ſatis accurata diligentique inveſtigatione rerum abſtruſarum ſcriptum eſſe Opuſculum hoc apparet. In quo per- nulta, quæ ad pulcherrimæ antiquiſſinque hujus Urbis interio- cognitionern pertinent, invenire ficet. X „ Nec enim tantum ſparſa ubicue apud veteres Auctores teſtimonia, ut miſe- rardi naufragii tabulas, collegit hic Noſter, aptéque diſpoſuit; ſed & haud perfunctoriè „quæ in rerum Naturæ ordine adhuc reſidua manſerunt, vel ve- ſtigia veteris famæ ſervant, rimatus eſt. Itaque & multa novd huce perfudit obſcura pris & ancipiti conjecturã nixa, & multa etiam ignota prorfus pri- müs in ſucem protraxit & aperuit. Falleris autem, ſi folius Carracronfs, ſeu GarTacIRons, (ſcribitur enim paf- ſim utroque modo) notitiam Tibi fubminiſtrari putas, multa & varia in parvo hoc texto eſt purpura. Plinii Virgiliique, quantorum virorum! defenditur contra ignorantes fama, eruditio, fides. Oſtenduntur ubinam cum necas na- vigaret, ei apparuerint Camp⸗ iſti Gel. Vindicatur ſua maritimæ Gelæ (quæ Græ- corum colonia eſt) laus & famd; ſed & ſua Calracnkonr, quondam & GEt, 6&c re hic licet & advertere multas cjuſdem in Scxlia cognomines fuiſſe urbes; quod multos Viros magnos in errorem induxit. Hic ſal illud ſplendens Plinii, quod imaginem recipiat; hic tetro odore abigens proximantes ſtagnum Gelmnium; hic fabuloſi fontes, diverſs miraculis commutatæ naturæ celebres; multaque alla, quæ palim, gemmularum inſtar, interſeruntur. Sed & illud mihi laude di- gnum eſt viſum, quòd diligenter ubique novas locorum appellationes cum ve „. bus præſtans ſe doctum, accuratum, & diligentem. Quid noſtra contulerit opera quæris? Tibi, qui forſan ſtalè neſcis, intelli- gendum dedimus, hic illic Notas noſtras adſperſimis, Indices neceſſarios adje- cimus. Sed & in commodum quorumdam, quod & in reliquis noſtris Verſioni- bus factum eſt, veteris Italæ Pditionis paginas oræ allevimus. Pditus autem ett Liber Italicè, Weapoli, apud ocumdmum Moncaliomem, Anno MMpcxxxr. Græ- ca præterea ſupplevimus, & fi quid ad pleniorem ornatum requiri videbatur contulimus. Tu conatibus noſtris, non illiteratis, innoxiis ſanèe, beneè preca- tus, valeto. teribus componat, & origines varias haud rarò oſtendat; Scriptorem in omni- — S witt hi- nim in patvo Kedur Lnes nz (quecn. 6liæ, & opnoſce- e, quod iü, qod um; hic aue i, laude 4 e cum ve. m in omnt. cö, in arios u is ſei onr sautem el xI. Græ- videbatur c A 1 Pe⸗ iMuſn us Domimis neoars Pilcher rimæ D 8 rüAcIs6o o 1Nc H0 g . D. FRanciscò 36 D Ocravro GRAvM, D. Jacotßo ScarMAro PR 5 Sochrars in eader B Cotnown 8. D. v. —6 Ffrimut DoOMiaTION vRSTRR Opuſtulum hrrerum, vogut⸗ 6, uſ Dominorum urutorum Anteceſhrum 8 Vræchdentium; „ Patne MaRlO P. CE, arque a l Vůſeeptum uum hic iuter vo verſarstum. 8%, Fli proſrcd ſeſt hoc æſtimat Collagium, Poruiſſe ſe ↄliqua Opuſtuli rujun dam elaloratione demonſrarè, VManti faciat ꝓoluntatem ipſumque adeò nutum Vr- lu ernga ſ6, non liberaliſimæ modò omn? Iempo ocœaÿfono, ſod S cum amore l& benevolen- ria, quod in dandis beneßciis æh præantiimm, nunißrent j . Abha itahie noſter Neve-⸗ renduꝰ, tantus eÿu vernſ DOMINATIONEM VESTRAM ef aeur, ſubirò hoc expe⸗ dvit Ohnſtulumn, Vd non æhu celori curſu typit mandare potuit, quod quidem aVidꝰ deſideræ- har omnir CMta, varis impeditur. Vida tandem eſt Feiord, ohſtacula onnza DOMI- N ATIO VESTRA dimowit, Ueraliterqus ſuppediratir ſumptibun, eire in lucem Ncit, pir elegantibut impreſum, Antiquiſmam Vyhem CAlTAGERONEM, zlnin qudm ne. mo hactonu recentium Jicularum Rerum Jriptorum euplicare dilucidè &8 detegere Pobuit. Sacratum voluit Rebehendut Abbar noſter Ohuſtulum boe DOMINATIONI FEsfR ſo per manu noſtra, iit ira non eÿus tantim, ſed noſtrorum omnium bona volumta & ohſe quum ofleioſum, uuo tempore, eodemque mumuſtulo, %6 DOMNATIONI VESTR of Ferret. Dmnur Noſter bens velit PoMO R Lulcler⸗ rimam cixisttn IN b BRX ACToKUM. qui in hoc ohuu citantur, notantur, emendantut/ 8 & ntrantu. Er 9. B. 11. B Cluverius (Philippus) noratus, 3 4. 16. 4 c 5 Antonini Itinerarium, 3. 5 B. 24. D EF. 20. B E. 21. A. 22. E. 24. A B ſeqq. 27. E F. emendatur, 20. CD 26.B GDE. 27. C DEF. 37. GD. 35 40 41. 4 explicatur, 24. Contextus Hebræus, B Aretius Mariu) quid E dicit? 1. 6 Conſtantinus Porphyrogenneta, 46. E à Fazello reprehenſus, 1. B C Demetfius Calerianus, 47. D refutatus, 5. D E Didymus, 36. G D Ariſtoteles quid dicit de Regibus ac Tynimst S F Diodorus Siculus, 2.B. 3.B. F. ₰ DEy. . A BC. Athenæus, 19. B. 29. D E §.D. 9. EF. 10.D. 12. E. 13. F. 14. DF. 17. B D. b Auctor huſus Hiſertatiotus quid bmiſerit 33 F. F 18DE. D E. 20.F. 21. 4. 23. 4 B C. 24. C. probatus, 32. F — — notatus, 37. E F . er 8 Bonfilius (Conſtantius) à Fazello reprehenlis, alicarnaſxus, 34.B. 6. F. 43. c * quid de Caltagirone prodit? 1.B Buripides quid dicit de Syclopum habiratione confutatus, 5 DE 37. A B — Callias qualis Scriptor? 22. A cur Athenas vocat Cyt 6 — quos Libros ſcripſit? Fukebius, 21. B. 44. A quid refert de urbibus . & Caltagirone? Euftathius quid refert de Hyperia? 5. B 5 Eutropius, 6. B. 17 C. 17. D Camertes, 6. B Fazellus, (Thoma 1. C D E. 2. A. 20. E. 21. BC. Caſaubonus (iiceus) notatis, 19. F 33 B. 40. F. Cato, 44. C — efurire, 17. EF. 16 4 B. 24. E. 2F. Cicht 5. 6B. zo. E. D 7 b e Rer geſe HINRONIS .. „ S D FK „ Sronius, (Jrohis) Hcrodotus, 2. B D E. 3. F. 6. EF. 8. F. 9. B C ſeqq. Hefiodus, 39. A Homerus explicatus & defenſus, 34. A B ſeqq. 37. A. 36. A. 37. AB ſeqq. 38. F. 39.F Livius, 7. D. 1. D. 2/. F. 26. B Lucas Evangeliſta, 42. G Lucrgius, 1 EF Macrobius, 21. E. 22.4 B Marcianus Heracleota, 8. C. 18. F. 26. C Marshamus, (Johannes) 27. P Maurolycus (Franciſcus) quid refert de Caltagiro- ne? 1.B 4 Fazello reprehenſus, 1. G — refutatur, 6. DE Menippus qualis Scriptor? 46. E Moſes, 42. B. 43. B. 44. A Myrſilus Lesbius, 44. G Oroſius, 6. B. 14.D Paraphraſtes Chaldæus, 44. G Pauſanias, 10. A. 27. D E. 26. CD. 34. A. 38. G Petavius, (Dionyſius) 42. E R U M. 4₰ 3 Rhodiginus, (Cclius) 39 B. 47. D Salluſtius quid de Sicilia feribit? Scholiaſtes Pindari, 27.B. 28. A Sepruaginta Interpretes, 42. C. 44. B G Silius Iralicus, 1. F. 40. GD. 46. D — explicatus, & emendatus, 40. GD ſeqq. 41. Solinus, 20. D . 31. DF. 33. C. 37. B. 36.F Srephanus Byzantinus, 11. P. B6 CD emendatus, 11.D EF. 27. B C — notatus, 46. AB Sreſimbrotus, 13. 4 Strabo, 4. E. 11 CDEF. 17. E. 18. F. 19. A DF. 26. A. 27. A. 34. BDEF. 37.F — defenſus, 18. F. 19. F Suidas qualis Scriptor? 4/. E notatus, ibid. F Syagius (Matthæus) quid tradit de Caltagirone? 1 Fazello reprehenſus, 1. C FTertullianus quid dicit de Gigantibus? 38. B — quid de Sicilia refert? 3. Theocritus, 37. B. Pindarus, 11. A Bſeqq. 12. A B C. 22.F. 30. B Thucydides, 4. G DF. E. 8. A. 17. A B. 20. E. Plinius, 17. C. 17. B C ſeqq. 30. E. 39. BF — emendatus, & defenſus, 16. D E F. 17. A B ſeqq. 18. 4 B ſeqq 19. B Gſcqq. 20. ABſeqg. — expoſitus, 18. CD ſcqq. 32. D. 33. AB Verſio Latina, 44. B Vibius Sequeſter emendatus, 36. D Virgilius explicatus, & defenſus, 24. B C. 28BG Plutarchus, ro. D. 11. B. r2. UF Polybius, 6. B. 7. D. 10. A. 13.CF. Pomponius Mela, 20. C. 37. BF Ptolemæus, 4. C. 16. B C. 20. G ſeqq. 29. AB ſeqq. 30. AB ſeqq. 31. 4 B feqq. emendatus, 32. Xenophon, g.D Zonaras qualis Auctort 44. D — defenſus, 1 6. CD — quos dicit habitaſſe Siciliam? ibid. — — c uid ali tradiderint de CALTAMLRONRE Pag. 1 An CALTAERUN antiqua iſla ſir CA * Lyhem CATACLRONEM 4 PCRTO non eſſe conditam. CRP HIERONEM Regem ner rehunn en, nec conditorem eÿus Vrbis eſe. 6 6 GELONM res geßtæ. 3 Cap. VII. 6 HRRONIS TI. ſeu Minoris, rer geſtæ. 13 — reerd Vrh ſit noſtra CALTA — CTLRON, adduci duohus teſtimouit, altero PTLEMMI, altero PLMA oftenditum. 16 CAP. II. Reſpondetur ad ohjectionem contr⸗ PLT. Yiſertatis hæc NMUM facam. 18 Tertia auoritas CALLTM Hſorici. 22 Cap. W. EAP Arcurata VRNGTLTI diligentia in enume- vandis FCTLLLE loci, illorumque pro- prietatibus. 23 Quid iutellewerat VNCTLLTU per CAAM PO 6ELOO0S2 ₰ GRP. . C Drohatur Autiquitas CALTAGRUN reſimonio HOMERL. 33 GAP. II. cirtutu inventi. 38 CGAP. III. Demon ſratum enſdem Autiquitas ex vocabul GERONE. — Quo tempore primi habitatores JCL P in Ve progreſu e& incremento Vybir CATA. 6GTRONI, ut S de commutat ine nminit Quartum antiqſui PNYARI SCHOLTA STM xeſtimomium. 25 Su GERON in iud GELON. 44 DE Ahia aliquot Vrbit C EONI vndicia. 37 Conymatur eadem Ant iquita em multis G. GANTUM cadaveribur ibidem S in illam venerint? 41 S ſententia variis veterum Auorum Seriptis niti demonſtratur. 43 in enme⸗ rumque yr per (A indrit TALOM Pag. 1 D ARrIQuTATB C A LTAGIRONIS. Quid ali tradiderint de CALTAl. ROde 52 Nls noſtræ, de cujus anti quitate parvò S ut illam variis auctoritati- SRbis CALTASIRO. hoc Opu- ſculo dicere conſtituimus, bus & rationibus ftabilia. 6 (Sj mus, recentes quidem S. larum Antiquitatum Scrit nitis meminerunt. ſatiſque proſpera eſt Civitas, Caliagironem hodie „vocant, celſo in monte polita: eam ipſim con- „jecturã utentes Calattam fuiſſe, ſeu Calinudam „à Ducetio conditam opinamur. Cicero Calrinos „Populos appellat. Duo Gives Calarini memorid „digniſſimi, 1 halesOrator, & Demetrius Hiſtoricus. Reltauratam vcro poſtea Urbem ab Hrone, 4 quo & nomen acceperit, addit præterea Maurolh⸗ cus Quæ nunc ab Inſauratore Calacta Hicronis ptores aut nihil aut parce Scribit de illa Mariug Arelius: „Opulentiſſima, nuncuparꝰ viderur. Conſentiunt cum illo Mattbæus Filwagius & Cunßantius Bonßlius aliique. In diverſuim verò ab iſlis longè abit Fazellus, ilos reprehendens, quòd Caladiam olim fuiſſe au- 2 tumen, ſubjungens: „Oppidulum Sarracenicum „ſud origine, plum; & RKogerii „Normanni cx Zoticæ oppidi ab ipſo diſhpati „ſpoliis liberalitate ditiſſimum oppidum. Quidquid igitur alii de Caltagirone ſcriptum re- liquerunt, commodè ad ſequentia decem Capitu- la reduci poteſt. I. Fuiſſe illam Urbem antiquam Calactam. II. Conditorem habuiſſc Ducetium Kegem Fi⸗ rmn III. Ab Hierone Sracuſarum Tyranno eſſe re⸗ ttauratam. IV. A quo inde nomen adepta ſit Caladæ Hie⸗ roni. — V. Sccundum Fixellum verò falsò dici Cala dam eſſe antiquam. ſed hodic amplum; 8 n VI. Recemioris ſclicet longe, Faratenrum utpote temporibus condita, temporis. VII. Quam Rex deinde Rogérius ſpoliis urbis Zoticæ ditaverit, quatn ipſe expugnaverat. VIII. Adjungit Fagellus temporibus Faraceno- rum, quum illi Siculiz dominarentur , à Cenuenßbus, admotà triremium claſſe, ] ccaptam. 2 IX. Foſdem Genuenſes erexiſſe ibi Templum, Georgio dedicaverint. R. Urbi præterea Inſigne ſuum dediſſe, Cru- cem rubram in fundo albo. Et de illis quidem poſterioribus quatuor Capi- tulis, quæ Fazellus adjungit, primo hoc libro non ſum a6turus, ſecundo illa reſervams. 4 1 C 4 v. II. An CAL.TAGIRONM amtiqua iſa ſit CALACTA . Null ratione, prout animadvertit Vuxellus, Ur⸗ bi Caltagirom vel nomen, vel ſitus Calagtæ convenit, antiquæ Siciliæ urbis, Ciceroni aliifque nobilibus Scriptoribus commemorata, licèt qui- dam perperam id ſint opinati. Græcum nam Calaca nomen habet ex duplici Pulcrum Littus, ſecundum Herodotum lib. vI. Diodorum Iih. x11. alioſque. Quod ſanè nomen applicari non poteſt Urbi, cujus ſitus eſt medi- terraneus, lincd rectà à mari duodecim diſtans „ prout in noſtra Caltagirone obſervare Vox Calada in Caltagirone eſt Saracenica ſeu Arabica, & vox verbumve ſimplex, ſcrihitur enim Calba apud Arabes Lal, ejuſque pronun- ciatio Hala gutturalis ſatis, longè differt à dulci elocutione Gyæca Kau. Sed & præterea ſgnificat diverſum longè quid à Græra nomenclatura, lo- cum ſcilicet altum vel in acclivi montis ſitum, qualis eſt Caltugironis ſitus, in colle vel accliv Goronis Conditæ. Cujus rei argumentum præbent multæ urbes hac ratione nömen ſuum adepræ, nec in Sicila tantùm, ſed & in Hiſpania, & ₰. Vira ipſa, ubi commorati ſunt habitantque Fara- Calataßmi, Calatraſi, Calatameita, Calatabiano, aliæque. In Hi/ſpania verò Calatajud, Calatrava, Altala de Henares, Alcala del Momte, & in Africa Calaſultan. Si igitur Scriptores illi, quos ſuprä nominavi- mus, ex voce Calaca concludant rectè Caltagiro- nem eſſe Ducétii illam Caladam, æquo jure idem affirmare poſlunt dẽ modò nominatis ibhür quo- niam Calactæ principes litteræ in omnibus iſtis in- veniuntur, nec ulla ſubſit cauſa cur magis Calia- gironi, quàmm unicuique ex illis veteris Calacæ prærogativa donetur. Dixmus ſitum Caltagironis haud convenire cum illo Calad, cdm hanc ratio denominationis ma- ritimam dicat, illa verò in meditullio Inſulæ poſi- pag. 338. Edit. Cronov. H q KœMn aðrn Aurn xœ Atolulun i61 d TueMc, vpos Tvpomim Terpæküyn v0 Lusæ. Id eſt, Eßt autem Calatta Siculorum quidem, ſed in ea Sitiliæ parts; quæ ad Tyrheniam vergit. Caltagiron verò Africam veysus vergit. In Caladanum agrum, prout! Herodotus teſta- 1Ferodotus] Eſt locus ejus itidem Iih. vI. 5. & pag⸗ eadem. Scribit verd ita: 2Z anco1 7 o1 20n Pieins, cœ xpoen 75 7 fen i lal 4, enxxMoy⸗ 7x 706 lah 6 Kä An 6 rb MMn xo Ia. Id eſt, Preniim per hoc idem rempus Zanclæi ab Sj⸗ cili miſis in Joniom nnmcijs, ſollicitabunt Jones ud Cala- Caltag iron⸗ A 3 5 compoſitum vocabulo, vocata ſcilicet Kan Auri, ceni. Et in Sicilia quidem reperiuntur Calatſci- letta, Calataniſcetta, Calatabellotta, Calatavoturo, 4 ta ſit. Scribit præterea Herodotus lib v1. §. 22. . „ tur, Meſunenſes invitarunt ex Græcia Sumios, ibi ut habitarent conderemque urbem, invitaruntque ut in ſuam propriam, de qua ipſi pro diſpo- nere poterant, terram. Unde patct Claverii temeritas, qui abique ſoli- do ſatis fundamento tcrram, quæ Calacta dicta eſt, reſtrihgit ad littorale tantum ſolum, quod hodie di Caronia dicitur. Neque enim potuiſſent Zan- clæi, leu Meſanenſes, tam largam agri donationem prætexere, ut fecerunt, ſi tam anguſtis terra iſta Finibus clauderctur. Multò minũs collocari urbs itta poteſt in Calagironis agro, quæ eſt Civitas in mediullio Siciliæ, longiſſimè Mſand diſtans, ut ita neceſſe forct lapides ejus à Leontinis uſque ad Paus extendi. Neque ſtatui duplex urbs Calada agerve ejuſ- dem nominis alibi poteſt in Sicilia, quæ diverſo ſcilicet loco exſtiterit, cùm una tamum urbs unuſque ager, non duæ diverſæe, iſto nomine apud antiquos Scriptores veniant. Præter Herodoti adductum modò locum, firmat id S Diodorus Siculus lih. X11. ſcrihens pag. 294. Edit. Hnr. Steph. Ka Tpooroimodxesuoc pnoc vo 7c Sechy ko⸗ rc deoca, ict 1 KaM Ar ueg. Id eſt, Ducetius bracul ſe juhum hngens, us in Jiciliaj Calina den incolis frequentaret. 8. Mos verò ſuo quidem loco, qualis ſit definien- dus, & quouſque totus ille terræ tractus ſoſe por- rigat, dicemus; nunc verò ſatis ſit ex Herodoro. ſapere eſfe qui Septentrionem ſpectet. Littora & maritimæ partes, ſi à Caltagerone contempleris, ſunt versus Meridiem & Occidentem omnes horridis & fœdis tempeſtatibus plerumque ſubjectæ. Nulla denquc in Sicilia, niſi una Calasæ no- mine inſignita, poni debet, condita à Ducetio, cujus omnes veteres Scriptores meminerunt, quod & nos ſuo loco etiam oſtenſuri ſumus. 6 Septentrionem ſeu Vrhenam oram versus, con- ſtarc etiam ex Ninerario poteſt Antonini Augußi, ſeu quicumque Libri ejus, quo provinciarum itinera & diſtantiæ continemur, Auétor eſt. Scri- bens ille de Sietlia ait, volentibus Lihhhæo, quod nunc Marſaln dicitur, mari iter facere Vndaridem, qu urbs Melaſim inter & Paiti, nunc 7 Ten- daro, jacet, neceſſariò tranſeunda eſſe ſequentia loca maritima omnia versus Hetruſtum littus. Lilhbeo per maritima oca Wndaridom uſyue millia pauum ccv1I. Sic. Drepanis M. P. Xv111. X11. Illam verd maritimam eſſe, fitamque in terra DE ANrauITATE URSIS cujus verba ſunt lib. 111. pag. 233. Edit. Henr. eph. Kea t at oo aze ere ⸗ Lueh na) Mecoi y. Id eſt, Sitæ autem ſunt inſulæ ſæ cara Panormo Jolunto Whermis Cephalede Calada Soluſapre Agatyrno ui Segeſtamis vI111. 5 11. KXIV. XXvI. Xv111. Rx. Trapani. cæhei⸗ a mare. Palermo. Folantb. Termini Cephalu. Tndaridem X1x. Poſteriorum quatuor locorum nomina recentia non polui, quoniam non vacabat examinare di- 7 verſum de illis Cluweri & Fuzeili judicium. Satis um, eupientes ilic urbem num condere. Facilè autem i ſunt Sumii fines permutare, veriti Medos & Hanci fervitium, ſi in patria ſua permanſiſſent. At verò, cùm jam navigarent, perveniſſentque circa Locros Epizepby- rios, fraude Anuwilei Tyranni Rhegii, omiſsà CalaA, ipfam urbem Zanclam proditoriè occuparunt. Aberant enim tum Zanclæi occupati in obſidione urbis cujuſ- dam hoſtilis. Nec ſanè exiguam terræ partem Zanciæis ſuperfuiſſe, docet ibidem Herodotus, ſcribens: Tarn dy EiMtaheth, e Thto eSet leen egelMne „ cu 6 ec. MMnclan ol iuregoMrz. Id eſt, Hi ergo (Zumclais ſcilicet) ſollicituntibus, ſoli eæ Jonibus Snmi cum iis, ui effugere. Miloßis ed conceſſerumt. Tanquam ſi & pluribus eꝝ Iauibus fuiſſet habitandi locus. * w —— 5 verò hinc concludi poteſt, quantum locorum ine tervallum imter Caltagironem ſit & Calacam. G. IIR. 6 mñ tiem CALTAGIRONEM Doct. TIO non eſe conditam. 5 ſi Icet hoc ex ſupradictis facilè poſſit adſtrui, „ nihilominus accuratius tractare libet, remque à wi remotiori principio altiũſque repetere, quonam pn & ita curioſo Lectori multarum rerum, quæ ſci- tu dignæ funt, notitia dabitur. e Temporibus Ducetii variis dominis res Ficulæ Fi parebant. Vixit verò is Olympiade circiter Lxxix. ge vel paulò pöſt, id eſt, anno conditi Mundi mu MMMpxxIV. ante natum Chriſtum ccccI.x. Græci quidem tum temporis, ut apud Zhuch⸗ didem, Piodorum, alioſque exſtat, ſecundò im- ve perabant Naxo, quæ nune Schiſo vocatur, prope Tauromenium, per omne flumen Srachkſas versus; uſque ad Arigentum & Heracleam, & nonnunquam etiam ulterius. Antiquitus Heraclea fuit appellata Minoa, antiquiſſimis verò temporibus Macara, ſita in loco, qui hodie dicitur i Verdura, vici- no Platani fuminis ori. Ab Heraclca Occaſum versus dominati ſunt modò Situni, antiquiſſimi Inſulæ habitatores, modò Phunices Carthaginen- eſque totum iſtum tractum Solamum uſque per- agrati. Himera, munc Terwini, Cepbaltdem 8 uſque ſuum extendit dominium. 3 Meuna vel Zancla præerat illi Ficiliæ parti, quæ eſt à Septentrione uſque ad Patti, ab Orien- te uſque ad Taunomenium, prout liquere poteſt ex his Scriptoribus, Prolomæo fcilicet, qui ſcribit Menios ſcptentrionalia tenere, & Thuthde, ( oliæ ſcilicet) Siculum versu ac Meſanum agrunt Et ibid. pag. 234. Lache ipcirevœt ræ J0 kou- kn e] Mvhds To Tc Mecoml e N ꝙna ?y ra MoMa 70h Meoomi Opspsveu. Id eſt, cum ſociis profectus eſt Mylas Meſeniorum, nii erant præſidio duæ cohortes illorum. Scribit idem Iib. 1v. pag. 269. Maohhio N i 12rc% wandnleel xu ſ ro koe) rat vevoh oe kspolreboan im Ndor ri RahMuny öpoy Lc. Id eſt, Meſeniorum imene ommis populus terra marique adwerchs Nauum Cul⸗ cidicam, quæ Vnitima oft, proſiciſcitur. In eodem lihro Naios Hnitimos Caranæ appellat. Srabo e verò ſcribit Ih. vI. pag. 184. 47 peraks Keræ⸗ vns xcel Tvpænsoc EneMoin awt, Nokog xæ) Meycpæ. Id „ eſt, Qu⸗ inter Catanam S5 Sracuſas fuerunt ur- bes, rerietumt, Nauus S Megara. Verüm illa Straloni contradictione non carem. n Intus in Inſula Syracuſami & Acragamtini regna- bant, urbeſque Siculæ ſuberant Ducetio Regi Sicu- lorum, Græcorum hoſti perpetuo, utpote terræ, quæ ad illum pertinebat, uſurpatorum. Maritima pars Septentrionem versüs, à Cepha- lede uſque ad Paui, inhabitata quaſi & deſerta manſit, ea ratione, quoniam nullus vicinos ſuos . ibi munire ſeſe permitteret, Piratæ inſuper He- 6 truſti & Cumani Infeſta loca redderent crebris ex- 1. curſionibus, ita ut imus ibi benẽ habitata eſſet Inſula, in latere verdò lirtorali, quantumvis pul- u cra, deſertä elet u Sed ut redeamus ad Ducetium, ille, rupto pa- 9 r cis fœdere, Qlympiade Lxxxn. bello Syratuſanos, Arigentinos, & paulò poſt Græcos etiam aggreſlus 5 eſt; ſed victus ad Populi Syracuſani miſericordiam ſe contulit, & exſilio tamm mulẽtatus fuit, mor- tem ctiam ejus acriter depoſtulamibus Amtani⸗ . 15 (nmlnn. un, Poten. uer potet x Edi. Iw. n eM 10 unt inſule iſe anum agim pert n hu⸗ n A vßru. M et, ſnimum, 1 rwih u in Rih leſſenirun jmn Mnl lu lu ei e M ſen la untini regn ei Reg S otpote ernẽ dal K deln us vicn ſ ine i t crbns e hbiu . unumis y e, wp lo ni etm r wiſen tatus 5 uh ſuni Nomeſn non ciſe irritandam: vptre⸗ vpoæn Tvpœnsolois dronredhæ ycp 7o emm⸗ ivit Pucetius Corintbum in Græcia, ubi ad Olym- dcbat, tegeret, oracuſo ſe juflum ſimulans, in no quorum medio vel vicinitate haud conſultum erat venerant. Sed neque tertiò prudenter ſatis feciſſet CAITA6InoRM ris, conſiderabant verd, ſecundum Diodorum b. Xn in fine pag 289. Edit. Henr. Srepb. Jyracu- Ae yo oxo meñ, ajunt, * 7 maben ckis es Asuroe, dMMo 1i 1 1 1 4 ſu Fpooſu. Id eſt, Reſpici Vuidem delere non quid meritus fuerut Puctius, ſod quid agere deceret Sracuſanos? interſcers enim d Foriu- na profligatum vaud vuum eſo. Exſulatum igitur riiem tRxRir prrcanit Pein verò, quò religionis ſpecie, quod inten- Sitiliam revertitur, & quoniam novæ urbis con- dendæ conſilium ſecum agitabat, magnam homi- num novas ſedes quærentium turbam adducit,i & permittentibus conniventibuſque Shracuſanis, operi manum admovet, brevique conditã urbe,] morbo correptus moritur anno primo Olympiadis Alterum inde etiam deduco argumentum, il- lud ſcilicet, Ducetium non potuiſſe condere Ca- ntam in iſto tractu, ubi nunc eſt Calagironis Urbs; primò quoniam ibi Sculi habitabant, in Sratuſanis, niſi ſtulti eſle vellent, illum ſedes figere, niſi & pariter illi urbes Siculns & Re- gnum, quod ademerant, reddi vellent. Secundò, urbes iſtæ cum omnibus ſuis confiniis & territo- riis ſub dominio Fracnſanorum & Aragantinorum Ducetius, rurſus ſeſe Grærjs, infenſiſſimis hoſtibus ſuis, obſjiciens. Reverſo Ducetio e Corintꝰo multi etiam alii Fi. euli agglutinati ſunt, ut Caladam habitarent, prout Irb x11. narrat Miodorus; atqui illi exire cupie- hant ex dominio & vicinia Grxcbrum, unde pa- tet nec Caltagironem, ſi illa foret Calaca, adiiſſe, nec Sratuſas, nec Camarinam, nec Gelam, nec AMrigentum, quæ maxitnè vicinæ inter paucas ibi- dem Siciliæ urbes erant. Archonides etiam, rhitæ urbis Siculæ Prin- ceps, vel in comitatu iſto, quem Diodorus narrat fih. x11. Ducetii, Olympiade LxxxI. vel ad exem- plum & imitationem ejus, Olympiade rxxxtv. ut idem Piodords refert Ib. x1v. Græcorum viciniæ ſe fubduxit, & in agro Calatano condidit urbem Huleſam dictam, ad littus ſeptentrionale, quod latus tum temporis primi erat occupantis, ut ex hiſce Miodori lib. x1v. pag. 403. patet: Karena- Cco nee NOoh oo væcisg artoæ xj6 HaMne 2 I rihn Aurien aeoay. Id eſt, Collhm quemdam occu- pavit, oho Hadits mari dihantem, in quo Auſe urbis fundamenta jecit. Non eſt igitur veroſimile Ducetium conditorem eſſe Vrbis Caltagironit. * 1 Fxſilatum igitur] Narrat idem rurfus Diodorus lib. X11. Pag. 294. Epqxsot xœn Mecere ASnno⸗ Aꝛucgle⸗ 7, Siued, 6. ohheh ine zle⸗ n Acayeg 20 eynn igeka⸗ u⸗ 140 70 Koeia uy oinnmgen. Oörr o6 6Nige Nesro uee c 1 Koelbe⸗ „ 76 ekoo7 c. 1d eſt, Fyncib Duceti Siculorum Aomini opibus; in Sachſann „ cum ipſe jam extremm ih is ſaluti V Sracuſus ad populi miſericordium confugiſſet, ſupploæ unde Vcus eſſet, culpæ ſupplicio A populo ea conditione ahſolvitur, ut Corintl relagatus habitaret, ibique reliquum arntem age⸗ ret. Cæterim ille brevi intra ſnes dutos Corintꝰi commora- kus rupit conventa, Mngitium religione vehans „ oracilum pratewens &c⸗ 2 Arcbonides] Diodorus Ab. X1. pag. 294. Lieme e- 67* %6 70 Pinsc ne„ e olg 0 19 Agxanions z Ehoman eunszia Id eſt, Rem cunn eo (Ducetio) nonnul- li Siculi ſuſtipiuut, operamque adhihent, in uibus ſuit c Archonides Princeps Herlitæorum A dulcis res ſit exteris imperare. C A x. IV. HIRRONEM Regem nec reſtauratorem; nec conditorem Urbis ejns eſe. FHns nomen duo Reges vel Tyranni Sra⸗ cuſurum, qui & Siciliæ majori parti impera- runt, tenucre; Fumior alter, qui vixit illis tem- poribus, quibus primum maria tranſgrefſi Noma- Sicilia, inquit Regni reliquit. Cicero in Verrcm A. 11. lib. 11. prima docuit Mnjores noßtros, udm præclurum eſet enteris gen- tibus imperars. Factum illud eſt ante natum (Eri- Mum annis ccrxv. Olympiade cxxvin. anno ejus iw. poſt conditam Komam cocctxxxIx. ſecun- ptores, ut obſervari poteſt apud Qroſium lib. 1v. 11. cap. 11. tremo Olympiadis xxv. Regnaverat ante illum * ſtrabimus „ nullum ex his tribus Regibus condi- Urbem iſtam unquam fuiſſe. omnem conjecturam ſolam ſono vocis Hieronis ni- ta, quàm quòd ab illo ſit condita, vel reſtaurata, & tam mali perpeſſi, quàm boni quid accepti no- tionem ſubminiſtrare poſſit. Secundo verd & ter- tio libro demonſtrabimus primam originem & cauſam, cur Vrbs hæc primitus Gelo ſit appellata, dein verò permutatis 7 & 7 tranſinutato nomine Gero. At verd nec Aiero nee frater ejus Gel ullo modo reſtauratores vel conditores Urbis Calacæ lympiade rxxx1v. Atqui Hiero ante illud tempus Vracuſis regnavit, Oiympiade Lxxv. mortuus Olympiade Lxxvnt. 6els verò vivere deſiit O- lympiade Lxxv. ut adeò potids dicere conveniret ſed nec hoc, nec illud cum veritate conſentit. Gelo præterca Syracuſarum Rex factus, illud tantüm ſatagere ſtuduit, ut Urbem iſtam maxi- mè exornarct; namque, ut ſcribit Herodorus Iih. vn. pag. 431. Edit. Gronov. §. 156. 0 N e1 F nagtMae s Pughds, Tls - 5 „ Kea, A eco ilen, ea a⸗ 3 e, — oo5 enCa Tih, B och 4ahn ai Zgioc. lId eſt, Quam Gelon ubi accepit, Gelam, Juam ꝛe⸗ nebat, minoris faciens, Nieroni Fratri demandavit, Mhiqus Shracuſus habuit, 65 quidem omnia erunt? ctã Camarind, exhauſtà Celd, eversà Megard, in- rihus Sracuſas tranſlatis, divenditã plebe iſtarum (altagiro. A 2 L1 cp M w 6 dùm Pohhium, licèt aliqua varietas ſit apud Scri- Alter Hiero, ſeu Senior, regnare inccœpit in ex- Atqui nos & hic & in ſequentibus clarè demon torem vel reſtauratorem Caltagironis dici poſſe, ſi- quidem evicerimus, à nullo ex his denominatam ti, cui ſi nihil aliud luminis ex Hiſtoriis vel Scri- ptoribus accedat, nil ſolidi in ſe complectatur ne- ceſſe eſt, cdm xquè jta inde nomen adepta dici poſſit, quòd ab Hierone fit debellata, vel ſpolia- Sracuſæœ. Sed & Græcas urbes ſpoliavit, deſtru- ni fretum Siculum trajecerunt, guſtaturi, quàm cap. v11. Eutropium lih. 11. Camertem in Fori lib. frater ejus natu major Gelo, qui in amore & lau- de omnium Shracuſanorum, quod in Tyrannis ra- ri eſt exempli, vitä excedens, ipſum hærcdem Et illud quidem primum animadverti debet 13 vel Caltagironi fuerunt; quod tamen volunt Aretius Maurolhcus; & Bonſlius; utpote à Ductio, quod fatentur, condita, primo ſuo exordio ſumpto O- conditam ab HMerone, à Ducetio verò reſtauratam; 1 cn 4epe o0re 3 R e Lue de omnem ferè multitudinem abducens, nobilio⸗ urbium, vopic uov hhat ovyolunpa &apirxr, id eſt, plebis contubernium rem eſe moleſiſmam ducens, ut ibidem ſcribit Herodotus. Non igitur ſullä veri ſpecie dici poteſt reſtauratam cupiviſſe ü⸗ „ DA . 8 ium Caliagironem, Urbem Siculam, ipſi inimi- cam; Camarind verò non longè abeſt Gela, Urbs fubdita aliàs & amata Geloni. Quod verò ad Heronem Seniorem pertinet, to- tum lle ſeſe dedit, ut Catauam redderet magnam S ſplendidam, cujus nomen vocavit tnam, prout narrat Miodarus lib. X1. ejecit verò veteres Caianæ Cives Urbe ſuà, & in Leontinos tranſcri. plir, illorumque loco advocavit alios ſibi addictos partim ex Mneu ſeu Peloponnsſo; partim ex Sra- cſs, verum vetus 1lud dictum oftendens, 1 ℳe⸗ ge 4 Ciwibus tufodiri, Vrannos verò ab exteris mercede quos omnes honoribus & di- vitiis extulit, ſüã liheralitare ſibi devinciens. Scri- ranam d& otilum, & aliquantò poſt Thapſum Megaras etiam. Ejecti verò inde fuerum Megaren- J annis poſt cexV. à Geione Syracuſarum Ty⸗ ranno, cum ante expulfionem, centum annis poſtquam illic habitare cœperant, Selinuutem con- didiſent. Gela condita fuit xx1v. poſt Syracuſas annis, annoque propè cv1I. à ſuæ Urbis intio 6eloi condiderunt Arigentum. At Zancla antiqui- tus à Cumanis habitahatur, Samii dein illuc vcne⸗ runt, alii inde, alique, uſque ad Auaxilæ tem. pora. Zunclæ vcro Himeram condiderunt, ra- cuſami autem Actus & Caſinenam. Acræ quidem Lxx. annis poſt Wracuſas, Caſmena verò circiter. xx. annis poſt Aras, Camarina verò cxxxv. poſt 14 bit Modorus Iib. Li. pag. 267. Edit. Henr. Sephani- orte Sracuſas. 6 T kepahe ote Agta cen Goneta⸗ Et hæc quidem Thuchdides; unde id certum 4 iikke⸗ ahMoh es et oes Neeias „ ſcolligimus, nec ab Gelone, nec ab Hierone pri- ) 3 dua Nx rin ygln ueich ps hs mam ſuam originem Caltagironem conſecutam eſeʒ i F aut enim origine, aut reſtauratione, aut denique 1 hirh ſnerbenrere Poſſeſſione inter Græcas urbes, quod Tuchdides uumn, Ium ut ad norhtate; ſubirs in⸗ reliquis facit, häc præterità, enumcrata fuiſ- Adia qudmm parntima haberet, Tum ut d zamta ci- 3 4ehe e Ar verd, dicet aliquis, teſtimonium illud non Neque credit poteſt ab Herone II. feu Fumiore 5 — 14 eſle — quoniam excludit Heronen Funioron aut condere eam, aut e non enterndit reſtaurare potuiſſe, quoniam vixit Tucdides O- raenrun dominium ed ſe fortè lympiade Lxxv. fecundum Gelli teſtimonium ei in Fragmentis wentionem faciens pacis inter Ko- Fit * Regem Fibithe Sed Marcianus Fraclsores, qui ſtis diu poſt ℳ Pah . F6 ipſum vixit, in libro de Circuitu Orhis, enume- mn 3 marg Zveauon) trans urbes à Græcis aut conditas, aut reſtauratas „16 ebem Svgasoics g T v aðn n marg. Caladau tamen illis ſeu Caltagironem non inſerit; t abris) Mte, Apa⸗ Atohnih, Mehagien ſenumerat verò hæc oppida „ MNauum Ehlam ſeu 8 Ae, Neci, Tavgochioy. Id eſt, Ei- Megaram „rucuſas, Leominos, Zauclam Cata- ue, uum captivos rxddidiſer, permiſerumt, ut A, Callipolin, Eulam, Mhlas, Himeram, T 4 Sracuſanos ſub dominio ſuo retineret, &ꝗ urbes ilis menium, Sœlinuma, Gelam Lemum, Meſ⸗ Vuhſecas, Acra, Leontinos, Magarenſes, elores, Camarinam⸗ & concludit alias Græcas ur⸗ Neætinos, Tauromenios. Ubi apparet Calactam be Non reſtare „ 3 eronis ditioni non adjudicari. D C Neque poſt pacem cum Komanis initam ab illo 8 0 5 450 6 ²0 reltaurari pornite Wbiti enim prids abillo debuit,f ⸗ igirur ſolummodo ſunt urhes Græcamcæ , reli⸗ 4 dquod Komami haud permiſiſſent; etiam ſi vel ma- qua oppida ſůnt Parlayica. W anieetn ₰. dun — Adverti præterea debet, urbes iſtas, tam quæ munire vel reftaurare, ob invidiam facti, quo Thuchdide, quàm quæ 4 Marciduo recenſentur — faltem umbram flaudis incurriſſet; atqui Pohbius vel ad maro', vel valde prope ſitas eſſe 6 llum b. 11. & Livius Decad. 11. jaudant ut — enim maritima incoluiſſe Piodorus teſtatur. Quod valde probat Caltagironem nec à Gyæcis conditam, nec reſtauratam, nec ampliatam, nec à Gelane, forent. In tribus autem inſcquentibus Capitulis diſcu⸗ tiemus fingulares trium iſtorum Tyrannorum res geſtas, prout Scriptores veteres tradiderunt, inter fideliſſimum conſtantiſſimumquc Aomanorum ami- cum: Nex Hiero , quum ad Komani nominis um. hratulum ſo applicuiſet, reliquam ætatem in Kegno Vacuſano ſeturus exegit. ünc 5 Præterea Thuuhdides, nobilis Hiſtoricus, lihro vI. enumerat urbes, quas in Sicilia poſſederunt E Gtæc Olympiade Lxxx. quo tempore prima & ſe Avice vi armatä Athenienſes illam ſunt in⸗ n ſecundà vice vi ar Bai e quas cum altum de Caltagironis incrementis vel re- „ grefi, mortuo jam Gelous & fratre ejus Hierone. — L E n Herer n ſtauratione ſit ſlentium, tutò poſſumus conclu- 6 Inter quas civitates & Calagironem poſuiſſet, ſi dere, fictum falſumque omne eſſe id quod de il- 1la aut condita, aut reſtaurata, adcoque inhabita- 4 ta à Græcis fuiſſet. Dicit Scriptor iſte lib. v1. initio pag. 411. & 412. Edit. Henr. tepb. Græcos poſt adventum —— 17 b 15 ſuum condidiſſe Waxum, ſequemi veròd anno S⸗ S 5 c ucuſn, expulſis prius inde Siculis, ſeptem poſt GELONIS res geßtæ. annis Loohrinos, cjectis bello Ficulis, dehinc Ca. 2 1 Reges à Civibus] Reſpicit illa Arißtorelis Politicor. F ic, prout rem narrat Herodotus lih. vII. 5 1 55 ¹ lib. v. X. F Snchein ca i pag. 431. Edit. Gron. antequam Sratuſarum n pe e r, 14el, he, potirerür imperio, Gele principatum obtinuit, cu- Judeim por amic os Vrvntu Tranmi autem eß muwime ſus Urbis Civis erat xcipie ns ibi in im erio vhe rigih heomprn⸗ — * Lu * Tyramum — S — ſ velint omnes, pehnt autem manwimè amicj eum ſubwentere. Primò Vero Futorem Hppocr 47 demor tu1 libero- jen Iraque, Kæ 7 Lehc vociretz xc vcnueg abrc bei7z k2n. rum, Euclidis & Cleandri, ſeſe egit; poſt verd 3 15 186 ſibi ipfi imperium uſurpans Gelborum Tyrannus ear e ee ee e eft factus. Gelam tenuit per annos quatuordecim, eſt, Peregrinos etiumn in convivin & fumiliarem vſum mngis 1 mpus illud ad Olympia- ſe eihere udm cives Juuſt boß Juidem habeumt huſtes, ilos p, C. 1 Jbclros. Iac hhnodi Mrannis ſunt ro dhmnnatione dem videlicet ah vetinends. quòd abnuerent amplius dicto audientes eſſe, præ- ko t diu poſt iis, enume. nhaunus 16 n We *, Hhhlam ſeu lmrun, Ju- enum, s Gyuiun ur⸗ . M camte, reh⸗ ſts, um qu o recenſentur S eſſe, 6en eltur. Qu retis condun, „nec i6h nc 6ruuldt Capitub iu yrunnorun 6 emnt, Uer ments velre- umus conclu· d quod de 1x 9 i lio vicos; fub jugum tyrannidis miſit. Eodem A forſan, quæ Kbodiis ſubmiſit ad levandum ingens tempore Sacuſantum Nobiles, ſcu Gamores, ut vocabantur, à plehe & ſervis fuis ejcctos, in Ur- bem patriam reducendo, potitus etiam eſt ipũis Sracus; non enim receperunt tantum eos quos cjecerant; ſed & ipſum Gelonem Dominum ſibi & Regem aſſumpſcrunt, tradità urbe ſu?. Accickt verſæ cecidiſlent, auxilio eſſent, vel cuncta quæ cciderent callidè explorarent, victoribuſque Per- ℳ ſi forté, ſe applicarent. Vide Herodotum eo- , ae eere Kophicy. hoc Olympiade LxxIv. Libenter itaque Gelam utbem fuam Rex Gelo Kracſts commutavit, omnemque operam fuam poſuit in co; ut Urbem iſtam quàm ſplendidiſ * ſimam, exornatiſſimam, incoliſque maximeé fre- quentem redderet. Regnavit verò ibi per ſex an⸗ nos, & primo quidem imperii ſui anno Camarinas evertit, Camarinæos transferens Syracuſas; exhau- ſit verò Gelam, dimidio & co amplius Geloorum 1 perinde traductis, reliquis verò, qui remanſerant, fratrem ſuum Aieronem præfecit, prout ibidem narrat Herodotus §. 156. 3 Secundo imperii anno inſurrexerunt contra il⸗ lum Megarenſen, Nobiles præſertim; verùm bello fuperati, juſſi ſunt qui nobiliſſimi erant Hracuſlas habitatum concedere, plebem vcrò divendidit, hac conditione, ut ex Inſula exportarentur. Hero⸗ dotus ibidem. Tertio regiminis anno, venerunt ad illum no- C biliſimi Reipublicæ Athenienſis & Spurtanæ Le- gati, auxilium orantes contra Neruem Regem Per- Vurum, qui terrà marique immenio helli apparatu Gyæciæ imminebat. Sed ſpe ſuà deſtituta fuit iſta Legatio, cüm illi Regis auxilium tantum implo- rarent, & ut Græcis ſubeſſet Ducibus, & ille cum copiis auxiliatricibus ſimul etiam de impe- rio participare vellet. Narrat ibidem Aerodotus §. 137. Anno quarto in omnern rei eventum armavit triremes aliquot, pceuniis onuſtas, inque Græ- cium miſit, juſſitque vel Gyxcis, ſi res illis ad- dem ihro §. 163. p. 434. 8& Nenophomtem. Quimo verò anno nobiliſſimam victoriam eſt conſecutus contra Carthaginenſes. Illi enim Nime- ram acri obſidione cinxerant; profecti ingentibus copiis in Siciliam, aſtu & perſuaſione Nerxis; qui id egerat, qud bello graviſſimo implicita nohilis Inſula, ſe ipſam defendere coacta, auxilia ferre Gyæcis nequiret, quos eodem tempore aggredi ſta- tuerat. Victoriæ iſtius accuratam facit mentionem Diodorus lih. x1. Edit. Gr. Henr. Steph. p. 2. ſcri- bens compertum eſſe, à Gelone debellatos hoſtes i9 codem die in Sicilia, quo fortiſſimè cum ſuis di- micans Leonidas in Termopylis intra Nervis caſtra occubucrit. Narrat rem geſtam & Horodotus lib. vI18. 166. pag. 435. Victor Gelo immenſas obtinuit opes, quas libe- raliſſimè diſtribuit per Siciliæ urbes, tam Grætas quam Siculas, quo facto in amore & deliciis omni- bus fuit, pacemque ſibi aſleruit non tantùm cum cunctis Siriliæ incolis & urbibus, ſed & ipſis Car- rhaginienſilus, ut referum Mianus Vur. TMſt. lib. X11. cap. xxxv1I. 8 Diodorus lih. X1. qui pag. 456. hoc illi tribuit encomium: O t zcom E- euds enodgo S, ohlaMa cienihend, x ⁊lc qMa⸗ aubpoiſos epepen, Sx Te . Id eſt, AIlle verd ſeſs omnibus fatilem c cohnen præ⸗ bens ſocietatem cum eis (Siculis ſcil. urbibus) junxit. ac rebus ſecundis aded moderatè ac humanè non eas modò uſus ſt; verdm etiam in Carnpaginenſe ixfenMmos acerrimoſqus ſihi hoßet. Maxima præterea donaria & munera in Græcin diſtribuenda milit, qualia, vel inter quæ fuere damnum, quod terræmotu ingenti accepcrant co- dem anno, prout narrat Pohbius in Legatiomi- lus, ubi Engillatim multä curã cjus donaria re- renſet. 4 Duo inſuper ingentis molis templa excitavit/ prout Pauſanias ſcriptum reliquit Iib. v1. Cereri alterum, alterum vcrò Proſerpinæ. Sed & Delpbos, in memoriam rerum geſtarum, ad Apollinem pu- riſimi auri aliquot donaria miſit. Claſſem præterca validiſſimo exercitu inſtru⸗- ctam paravit; quä ipſe in Græciam trajiceret, opem laturus comtra Nerxem, velut ibidem Dio- 26 B dorus refert; ſed quievir, auditä clade & fugã Narrat denique eodem in loco Diodorus, fun- damenta illum in monte eEima jeciſſe alterius ad- huc templi CGereri dedicandi, ſed opus nequiviſſe abſolvere, morte præoccupatum, Siculas res re- linquemem quietas, ſuique ingens in pectore omnium deſiderium. Accidit autem hoc anno ter- tio Olympiadis Lxxv. Non invenio itaque magnum hunc virum re- ſtauraſſe Urbem Caltagironem, ita ut nullum ſit argumentum, quo id vel queat affirmari, vel ne⸗ gall. Res geßæ HIERONIS I. MOrtuus Gelo fratri Feroni regnum reliquie, verùm haudquaquam virtutem. Succeſſit ita- que illi Hiero, virtutibus in imperando longè im- par. Initio principatus ſui crudelis fuit & avarus, adco ut in tyrannidem & exoſam immanemque crudelitatem deflecteret, ſicuti narrat Diodorus lih. X1. Annis regnavit undecim, menſibus octo, 3 fine Olympladis Lxxv. uſque ad principium LxxvVI. 5 Anno imperii primo, ſecundum Plutarchum, ſanguinarius valde fuit, prout dicemus, merã ſuſpicione multos Nobiles interficiens, ne ſcilicet illi in rebus gerendis obeſſent, cùm omnia ex ſuo ingenio vellet facere, vitia eſſe aliorum reputans, à1 quæ ſua erant propria. — Et quoniam medicinam illis non adhiberet, creſcebant in dies, adeò ut & invidiã percitus pro- priis fratribus, Pohhæelo & Traſlulo, mortem ma- chinatus ſit. Majori invidid contra primum flagrabat, qui lanè iſlo ipſo multùm erat præſtantior; ſed hæc ſors eſit ſolet illorum, qui boni ſub malo vivunt Principe. Polhzelus gener erat Weronis Regis Aragautim, vir ſuaviſſimis moribus, & multàm dilectus à Syracuſanis. Ferre in oculis non poterat Tyrannus ſplendidam fratris virtutem, cui ſui mo- res comparati ſordeſcebant vulgo. Confugit itaque ad folitum impiorum dominantium refugium, id eſt, ad fraudem. — Bellum tum temporis inter ſe gerebant Magnæ Græciæ incolæ, Sbaritæ, & Crotoniatæ; priori- bus auxilium rogantibus Hiero ſuppetias ferre vo- lebat. Copiis itaque præfecit fratrem Pohhæelum, non honorandi gratid, ſed ut ibi periculis obje- ctus commodè interficeretur. Id perſpiciens Poh⸗ 2lus ad ſocerum Theronem confugit Aragantinum Regem. Iratus itaque Hiero, quaſ contemptui ha- bitus, ſed revcrà, quoniam frater inſidias ſibi ſtructas effugerat, arma parat, vindicaturus hoc facinus; fed Veronis prudentiã res, antcquam? ad arma ventum eſſet, fuit compoſita. Fra- trem enim ejus generum ſuum Hiereui reconcilia- vit, & ad firmandam magis ſolidè amicitiam, ſo- roris * —— * 3 —— —— — — — ——— ——— —— g N WN roris imet utrumque nuptiæ intervenerunt. Rem geſtam narrat Miodorus 1b. X1 Secundo unperii amo Catanæ amore captus, Catanen/es tamen odiſſe teſtatus eſt, nomen verò cjus mutavit, Mrnam appellans, 8& ut palam fo- ret, cujus eſſet colohia, ſupernominavit Hierone- am enam, prout 1à Pindano vocatur in rbii Ode 1. Permutavit autem antiquos colonos novis incolis, ex Pelopouneſo & Sracuſts ad decem mil- lia conciens, vetereſque Leontinos ablegans. Præ- tcrea incolis fuis veterem etiam Naxum orbavit. PTertio verd anno diuturno ſatis morbo eſt cor- reptus, quod Plutarchus narrat, cujus medelam non antè ſenſit niſi & animo prius emendato, qui quidem morbus, licèt mins conſpicuus, ta- men multò magis crat metuendus. Refert itaque Mlianus lib. vii. cap. 1. & lib. xn. cap. xxv. Vur. Fft. illum, cùm decumberet æger, viſitarione & conviétu ſuavium moderatorumque hominum, 1 4 Pinduo] Verba Pindai ſunt hæc pag. 25 6. Edit. Penedici⸗ 6 — — 25 eawy ice⸗ KMeyö oĩx1 exa in Pelepæ. IIvhoS A ch hk xeis vz æytean vn, — 3MA IigeS vnp KaMhius Aheon 7 4 4 * Id eſt, prout ibidem Benedictus de pe⸗, cu ( Prne monti ſcllicet) quidem cognominem fecit urbem viciuam Hiero, uum Catannm amplißicntam, multisque ædiſiciis recens condecoratum, novo nomine Ptnam aphellawit. Unde Praco, denumcians egregiam illius vicoricm, uum curui rertumine in Pyrhijs eh adeptus, ejus mentionem fecit, c victprem ab en Etnæum cognomento pronumcinvit. Sed & aliud inſuper Pindari teſtimonium advocat Strabo fcri- bens Ih. vI pag. 183. Fdit. Caſuub. Catanam priſtinos incolas amiſiſſe, deductis eò aliis ab Hierone Syracuſa- um Tyranno, 8e nomen Caranæ in Ernnm mutante, cujus eum conditorem etiam Pindarus faciat his verbis: Zahla Apæn ekdhwhes ep Knp Arns. Divorum Hieron cognominis pater Condito· Eꝛnæ. At verd poſt mortem Hieronls antiquos Catanæbs re- verſos inquilinos expuliſſe, ſepulcrumque Tyranni pro- ruiſſe; Etnæos verd ſeceſſiſle, Inneſamque, locum in montis Ernæ montanis, occupaſſe, ibique cognomi- nem urbem ſtaruiſſe, cujus auctorem Hieronem pro- nunciaverint. Hanc poſtremam omnes Stephani Byzan⸗ rin Commentatores innui apud illum modò putant, cum Ccribat pag. 70. Edit. Perkel. ATNMH, 8 Diue- Ml, 5n Kanne, lepanS. xnichec. O oinrp Airye S. E⸗ zMe re nee Videntes enim mendoſum eſſe il- lud 2n, vel varie ſollicitant, vel inferciunt, Kanhn Joyne Feedlss ænxo. Vertentes, FPTNA, urbs Sici- lic, 4 CAtuma LxxX. Mudiis diſtums, unm RHiero condidit. Ancoln appellatur rnuus. Urls verò auten Ineſim nomi- nnbatur. Idque ſcilicet Strabonis auctoritate, quem plu- rimum ſequatur Stephanus. Ego verò utramque tnam intelligendam dare voluiſſe Auctorem iſtum puto, ita ut poſterioribus verbis deſcribat illam, quam expulfi Cutan inquilini iſti Eꝛnui condiderunt, prioribus verd ipſam Catamum hoc quondam ex Hieronis violentia no- mine appellatam. Lego itaque pro 2n, mutatione mi- nimä, dpn Kanlns, eumdem ſcilicet, quem conſuli vo- lunt, Struhonem ſecutus, qui loco modd adducto clarè Lribit, Fieronem nomen Catunæ in Fꝛnam mutaſſe, & vc96 lore O⸗ az Ahlo n Kann. Imd ipſe Stephumus diſtinctè magis ira olim ſcfipſiſſe videtur: arTNRRH, a Kanns. 1epenS. vickc. Ie)us Pixehiæ „ oin⸗re AycS ene 3 vplh y Id eſt PTNA 3 rn dicda eß Cutum, eum Hiero ilum condidiſſet, ſeu au- iſſet. Fſ c urts hoc nomine in Sicilin, euhus incoln Pt- na 1s dicitur vocabutur anten locus neſſon. Nimis enim notum erat iſtud Catanæ fatum, ut à doctiſſimo ve- ruſtaris rimatore Stephamo non norarerur; ar Pecurta- ror ejus & Abbreviator, non intelligens quid ſcribe- ret, hic, ut ſæpé alibi, tenebras nobis offudit; De⸗ ſcriptorum etiam incuria amn mtavit in 2n. 1 T U15 12 A quos è Græria arceſſiverat, Pindari nempe & S monidis, praæſtantiſſimorum Poẽtarum, na fuiſſe immutatum, ur ex aſpero & crudcli totus alius; mitis, & bencvolus redderetur. Fantum poteſt bonorum conviétus! Non ſolum itaque dometti- ci ejus & fratres, ſed & ſubditi, ſecuram dehine ſub illo vitam duxerunt, amati ab illo & honora- 23 ti, illumque viciſſim ſuſpiciemtes & diligentes. Quarto imperi anno, viris armiſque inſtructam benẽ claſſem Cumanis in auxilium contra Hetru- ſcos Piratas miſit, qui incurſantes Regni littora formidabiles evaſcrant, & grande detrimemtum B afferebam incolis. Ut ad manus eſt ventum, Pi- S ratæ pulſi ſunt, & victores remearunt Sratuſus triremes ejus. Anno quimo, quoniam ſtudioſus admodum erat equorum velocium, Olympiade LxxvI. mul- tos in Græciam ad Ludos Olympios & Phrhios miſit, ſuperbo regalique ornatu inſtruétos, ſæpcque ibi victor cvafit, qua occaſione in laudem ejus à Pin- daro compoſitas hodicque habeamus primam O⸗ jympiurum Odam, & Pythiorum tres primas, ubi ullum laudans, inter alia, fic canit pag. 6. Edit. BR. C ehe öe dhiret Tuco t⸗ rohvolh TiueMæ ptr n Kepocœs ciperd eirs aoc Vuſtum qui regit ſteptrum in diwite pecoris Sicilia decerpens ſummitates ex ſingulis virtutibus. Tandem verò quidam, ques unà cum equis ſuis ad Ludos miſerat Hiero, in publico ſeſe expo- ſuerunt, erectis ſuperbiſſimis, omnibuſque divi- tiis affluentiſſimis, conopeis, ita ut omnis Græciæ oculos in ſeſe averterent. Quod animadvertens ægrè tulit Whemißtocles, convocatoque populo, 24 P vehementiſſimam habuit orationem, facundiã enim pollebat multüm, perſuaſitque Civibus diripere omnem iſtum apparatum voluptatemque, utpote res tyrannicas, haudquaquam in libera Republica tolerandas, neque ſinere, ut equi ejus ſepta Ludo- rum imrarent. Hoc ex Veopbraßo refert Plutar⸗ chus in Vita Zhemiſoclis. „ Sexto anno, inſolentiz Wraßdei Tyranni A⸗ cragantini, coactus fuit bellum ſumere, & Græco ſanguine manus commaculare; cùm verò ad præ- lium eſſet ventum, ipſe victor remanſit, Ara- ganini Tyranno liberati pacem & libertatem ab erone adepti ſunt. Rem geſtam narrat Dio- E dorus jib. x1. . Anno ſequenti nihil memorabile ab illo geſtum invenio, niſi quòd accerſierit Meſand ad 1e Re⸗ gis Anauilai, jam mortui, filium, qui tum tem- poris degebat ibi ſub Tutore Micito, viro virtu- tis ſummæ, cui illum pater moriens unä cum Regno commendaverat. Ille ubi advenit, hono⸗ ſrifice admodum eſt acceptus, atque per omne manſionis ſuæ tempus liberaliter habitus in Hiero⸗ nis Regia. Cüm verò jam rebus gerendis per æ⸗ tatem aptus eſſet, perſuaſit illi, ut è veſtigio re⸗ licta ſibi à patre Meſanæ & Rbegii gubernacula F vindicaret, ſeſeque benè & honeſtè gereret, at⸗ que ita illum ſplendidiſſimis donis cumulatum in patriam ſuam remiſit. S Invenio etiam Themißoclem, Ducem Athenien- 2 ium, cujus modò mentionem injecimus, iniqui- tate Fortunæ diſcedere Græcid coactum, ſub um- bram Hieronis confugiſſe in Siciliam, ſed ab illo non fuiſſe receptum, non tam ob injuriam, cujus modò meminimus, illatam , animumve Hiercuis minüs generoſum, ſed ne diſpliceret Arbenienſlus, quibuſcum firmam colcbat amicitiam. Narrat id Pntarchus, fed factum Ulud Vemißtochs reticet, quo⸗ — 4 1L T 4 61RoRIs. Lib. I. Cap. VII inn lt n a quoniam paſſim, ſ uieli ctis eſt imquior — tectè, Teron ejuſque fa. Af rum 8 i ricus. rcfert vero Sreſimbrotus Hiſto- — Strategus nomine Zius & cum iilo Mobi aque dt o denique ſecundo ierbne ipla foret M ſe dn caranæ ſeu næ ſu: o Txxvnn. Olympiadis pro auti Hunnibali Ducis Carthagi Meſuna, ilo zu Hiero, mortuuſ uæ gravi morbo implicitus eſt propolito revocatus fuiſſet. Hi 3 k n, ſumptu regio e ecerunt vcrò illi exſcquias quor triremibus Liparas enn dh inte: S pie, utpote u accepit confeſtim ir „ubi novi hoc iſe Ben inter Hero F UrPote urbis conditor: 1 confeſtim i . 1 ROE iwe uin eroas annumeratus e onditor, vorc ad Merbnem 3. medio congratulantium Fer⸗ m coy pparet in tota HMoronis Majoris bulationem diſſi VIgat, & ut Rt, imer c 6 R in quod jure aliquo rapi poſſi ajoris vita nihil eſſe nem, it em difluadere ccœpit Feron 3 cgni je 46 voüditim aut pi poſſit ad Caltagironem ab em, in manifeſtum diſerimen pa expeditio- de denn un m aut reſtauratam. victoriam. MeVanhm u partam jam mitti t nnm t Cives verd ex eihut Side munttam, iwnt Fru 6 ſp⸗ Ipſfe interim Hanuibal b ſum- NI B ſ anum militum oſis uwin RER N. ſeun Minoris re geſtæ „tacite Pucibus defenſionem PDEnat zm f peſt. dans, ſibi urbis munitiones vindi m mandatum W. m. at jam ſolummodo H ₰ lones vIndicare „le 4 nit 26 At xc. annis vixit, regnavit 3 henſib eß Pwnis eſſe bi ſi inquiramus „quid dere raginienſhus, reditum deluſus à Car⸗ p aliud P egerit, reliquis enim rat, prædam è ar el urbem versũs pa- mam 0. uit quäm in gratia s ni- ſriter verò illi pe bi ſinens paratam 6 sprim manére „ & 1 gratia Nomaubrum per 5. i poſtec, quod Hieren 1 ratam. Pa- 6, uh ma per- ditum ſibi ſei ri uod HMeroni feceram 6 quod illi reliqu a Regni ſui gubernatione,;, ſrni i enferunt. Meſan enim ti ant, red- 6 Rc ill reliquum ur „ ni liberati, à fraude qu auii enim timorée ie- R liberalirare relictum crat. Komano- ſdicarunt. e ſele de auſpicatus eſt cxxvi. Olyn quos in urbe invene t verò Cartbaginienſes, ſi e, decem anni CXXVI. Olympia- invenerant, co 3 S mus anequam il ℳ eſe in caſtellum, quc „ coegeruntque r 20 i aquila Komana ultra C ellum, quod jam oecupaveran ecipere 29 Primo princi 3 uſque extenderet. a mt quartus Paverant; atque gnare oſſet: patus ſui anno id egit ut ſecurè: Prili duplici viã acquiſivit Quo ut & ſexto pelli apparatu ua ux ſtra Mamerti m ingent ani hiln uni hillu optimus, & urhi unive ivis, qui & erat vir peret * ur vir nibus amiſerat. * „ 0 — eptiſſimu: . ee Cti i cum eqis bede nie S Fb 3 bi cis & circa ſe & in medio ar⸗ lco ſeſe exho · qui S& e e ſ vrum fidelem & apparatu, n ti præterea yi. um. C . rvare Re — tentiis; ed diſ- mns (yxi juiſit Au Polhbuus Ab. 1. ſcribit 1 gni fta- ſtes, traderent ſua b enim Pauis faven- Gyunie uiſie demi Zunt ſnan i cribit illum vo- w nt ſuadebant illis urbem, ut 1 kaven- imadventens Se . Vnhſidiis, ac hi ſuc- me P cctato Hierone, omnibus r ſor— ut na, non ue populo 1 Secunda verò, c erentur; ſed longè major † cliquis malis exi- oPoo4 it , quz ſeſe liberavſt cohorte qua- I ceneba n jor pars Komam e cundemm am militum externorut it cohorte qua- D liu 2 pPloratum Senatus P e undum us drper ſed aſiduè tumultua m, veteranorum quidem, L. m. Vicit fententia ilorum, & e, ho magnos motus e qui etiam antea ſæ 2 miſ ſunt. Sed ante confeftim illue er Repudl perfecit. Id verò hoc i annus ferè e Pr ibidem de⸗ ₰ e 5 decrevit 8 P apſus: tande: s ſpu lu ete ſumendæ à Meſe lunit fub prætextu vind ſe ccrerjt Senatus opem nen 27 utrin Maheuiis inimicis ſuis „ne ſcilicet occupatã urbe i inis ferendam eſ⸗ refert Plun z. conſederunt ad Centurip uis. Copiæ quaſi pontem occupatã urbe iſtã Carth he, & prælium incœperunt ad f as, nunt Cemor⸗ ſbi m quemdam agihienſer 6 Tymi Tum cwn 3 ½ agemate ſubduxit ſe m. 5 Ploruß lib. 11 cap. 11. Di ohhbius Iih. 10 were, K 6u ollem quemdam, milites 11 it ſeſe He- 8 11. cap. 11. Diodorus eti 1* um vetd m holtium relinquens Ke ſuos in me- b. 1v. cap. v11. etiam i. xxnt. rmant, Vracuſa recipiens. alià viã ſeſe tutõ ſex d pto hoc nuncio Mamertini, Con & jbemm N ſen inſcquenti, regni ſui ſecur terror enatus properarc ut veniret, . n mrr — ſenibt copias ſuas ſubdu cernens exqu e, partim dolo fugaverum „pPartim rum militu duxiſſe, tacitè opti exque munitionihus expule runt Cartbaginienſt 3 3, nilitum habuit delcStum,: citè optimo-· E pore Hiero & onibus expuler CarAginienes 8 eſectum taut inodi O- pore RpPuerunt. F nc 2 . iderant olin ; caſtellum illu nſulä a em fece- hnl e Re olim, & tencban illud! & apparatu: l arcendi, iſtoe oque præſidio muniv n adhuc Zanclæi, Er- pparatu ſextus Hieronis a „ 1ſtoque conſili ntem⸗ muniverat 15 Br- jerbnis an Uio qui um eu r en erant. Fodem modo Seprimo verõ ann annus eſt clapſi æhniorum caftella cepi em modo pl verò anno Legat eit clapfus. o, vo vul⸗ tulir Obirs clla cepit, domumqu Plu- pPœnorum D Egatos miſit ad A 6 ci opimã onuſt pit, domumqur ſe co ucem, ut una conſili anuonem riens unä cum p us prædã. on- bello Nomnn unã conſilium erſus inde chm Ams /aln l Kommis inferendo, diſ Speent ir heit, kor⸗ gorc Silia faceſſerent, iſtoqu dili quamprimüm en et omnt ruripas 8c Aoyrium nunc oppi fCili erent, itoque animo uterqu teue pet po dAiro, obſidi Mum, nunc S. P icet & Hanno, ſimu terque, Hier bitus w licè cinxit & armis potit us eſt. VeU pP s pert⸗ prælidio ſatis firmo & armis potitus eſt ös profe- gernshe ſet, Macuſaſq ipſo ſitu munitum e uidem d veliho“ errie eſt reverſus. itum eſ cidicus vocatur, c 6 o animo in colle, qui Chal⸗ rtoque anno 2 „ caſtra ponit. I 5 begi enu 3 contra ſn collectis co-· eſt fto colle nunc rie rrt ſubjicere. Ar illi impavi ſwe ipſe ab Werone, qut ibi dicitur, 5 cnulum runt; ibi in planitie idi obviam ei proceſſe- jeno vocatur. Carthaginienſes ra metatus eſt ut Pohbiu ſcribit Ii i en dorut refert/ rerrehri ver verò, prout D Pocen Aen 7us Eologa xv. 4 xx. cd vel Tetunum, ut Piod. S xnont rj reeß ee naten in Eumis. ecimus⸗ inq⸗ ſet, victi ſunt e manus ventum e irbi Eſt atum, übun a6 dam exſules ex ien cladis fuere quj. ptum, pro quo melids ep abulum illud corru- i 6ib ad Meronem profug itate, qui pulſi patria pag. 14. Edit. Gyonon 8 apud Fohbium lib. 1 m ugerant. Illi; u ulſi patrid ura 6 3 v. megl ræ6 Lrhets Rah ſunn, 5 1, in medio prælii ardo utpote terræ iſtius n enas didtas. Credo verè er tœMelhdg, n zertin re ſillo, quod r0 mimi ₰ 10 occuparunt, atqu collem retroò Ma. „quod jam vitiatum inde ap eſe cum 3 4% lorum poſuerunt. Vuln e ita illos in medio te. 6 e appellatur voce Sẽ- eratus captu laſſe verò ii S tam. In pruſque fuit ilo e verd idem occuparunt littus, quod i nſn riu Mamortino elt ad Telori pre tlittus, quod in fre- kew qu ori promOntOrIu deorfum „ AMeanmm versds, quondam pelius dictum. A Turris enim, quæ hodicque in iſto promontorio conlpicitur, Pchrias olim vocabatur. Conful Appius Claudius, cum, quod in man daris habebat, kruſtra perſuadere eſſet conatus Hieroni, obſidionem Mſanæ ut ſolveret, trajecto repentè exercitu, nihil tale cogitantis Regis ca- ſtra noctu eſt aggreſſus, victumque Syracſas ci- — Ds ANrTovITATE URIS 16 Gelonium, Cives verd ejus Gelo, ſcu Gelenſes, vel ctiam Gelanii, & Gelonii, camdemque diſtin- gui oportere à cognomine ferè ejuſdem amiquæ Siciliæ urbe Gela, ſed quæ maritima eſt, cùm noſtra ſir mediterranea, Græca ctiam, cum no- ſtra Parhara ſit vel Sicula, iſta jam, ut Fazell videtur, AMicata dicatur vel la Licata, vel, ut Cluverio, Trrantwa, utraque autem, quam 6Ge- lam vel Gelbam arbitrantur, versüs mare Aricum tato gr rids fecit, proditum ſe à œnis arbitratus; cùm adu fugere coõgit, quod quidem ille ccle- rnim illi armata c laſſe freti anguſtias occupaſſent, 5 P incredibile putabat Komanos tranſitum aggreſſos, niſi & illis adjuvantibus conſentientibuſque. Rem Synacuſas itaque reverſus, nihil aliud intendit, quam ſcſe benè in omnem eventum munire, ne ubitò à ſupervenientibus Nomanis urbs eapi poſ. ſet. — Liberatus jta altero hoſte Conſul, Pænum ed confidentius eſt aggreſſus, quem ctiam ſuperavit coõgitque in occidentalem Siriliæ partem confu. gerc; coque modo lnſula, unà cum Meſana ad Orientem fita, libera manſit ab illorum ſervitio, ſed ſmul inſenſibiliter novis dominis, Komanis ſcilicet, ſubjecta, prout animadvertunt Plinius lib. XRRv. cap. 1v. & Eutropius. Anno nono Hero cum M. Meſala conflixit, fed iterum victus eſt. Inde Conful Fomam re- diens Triumphum egit de Hierone ſuperato, ut narrat Plinius. PDenique advertens ad reſiſtendum Lomanig, 32 Pacem poſcentibus, Legatos Komam miſit ad im- petrandam pacem, quam duris quibuſdam condi- tionibus quum obtinuiſſet, involatam nihilomi- nus ad mortem uſque 1. annis ſervavit, 1 unde Livius illum Decad. 111. Ih. 11. appellat dicit- que Virum bonum egrẽgiumqu ſocium aus uu jenore, ex quo in amicitiam Populi Komani venerit, ÿdem coluiſſo. Tantum eſt quod de tribus his famoſis Firiliæ Tyrannis, illorumque geſtis invenire potui, ne- que tamen ullibi didici ab illis aut Caladam, aut Calagironem, conditam reſtauratamve eſſe. iero impärem ſeſe viribus BF E R Quænam revera Urhs ſit noſtra carTa. GiRON, adductis duobus teſtimoniis, altero PTOLFEMPl, alhkero PLI- NIl, oſtenditur. CQAtis jam ſuperque teſtatum demonſtratumque dedimus, quænam civitas non ſit Urbs Calta- gironis; pergemus jam ut oſtendamus, quænam olim revérã kucrit, ſimulque docebimus longe an- tiquiorem, quãm quidem putat Fazellus qui ori- ginem ejus ad Faracenorum reſtringit tempora, cùm tamen certum ſit octingentis demum poſt natum Chrißum annis Saracenos inundaſſe Sici- liam. aAſſero itaque antiquitus à veteribus Zcriptori- bus Urbem hunc fuiſſe appellatam Geloum, vel Unde Liwius] Sed & inſigne ejuſdem Hieronis exſtat elogium apud Sium Kalicum lib. x1v. V. So. Vis longo mitis placidꝰ dbminutor in vwo Præfuerat terris Hieron, tracdure ſereno nperio vulgum pollens, C pecora nullo Parehtum ewagitare metu, pucumque per oras Hau ſncilis temerure ſdem ſociuliu jura Aſonis multos ſervurut caßtu per annos. ſubditis ejus ſociiſque D ſliaribus, ut & advertit Cluwerius. ſpectet, noſtra verò longè à mari ſt difta, duo- milliaribus ab urbe antiquiſſima & nobiliſ⸗ ima Cnmarinu, quindecim autem à 2errancva, plus etiam adhuc aliquantum à Licata, ſita verd 2 in alto colle. Non autem ſpeto ſententiæ meæ novitatem, quam nullus adhuc ex recentibus Scriptor prdtu- lit, veritati obfuturam, quam quidem jam contra aliorum præjudicium manifeſtare conabor. Itaque obſecratum velim Lectorem, ut, antequam judi- cium præcipitet, ſtudio partium nimis addictus, ponderet id quod hoc libro ſumus prolaturi, & deinde judicet. 8 Primum quidem ſententiæ noſtræ teſtimonium à Prolemæo deſumimus; iſte enim in Geographia ſua, in Siciliæ Tabula, inter urbes mediterra- neas, Africam versüs ſitas & Meridiem, inter Camarinam & Phintiam; ponit Gelam diſtantem rectã lineã à mari quaſi decem vel duodecim mil- Atqui noſtra Caltagirone, ſeu Gelone, totidem milliaribus rectã lineã à mari abeſt, ſita inter Camarinam & Phin⸗ riam; eadem ergo eſt cum urbe illa, cujus de- ſcribit ſitum & nomen Prolemæus. Sufficere poſſet vel hoc ſolum teſtimonium; ſed quoniam diceret forſan aliquis cum Cluwerio, falſum eſſe Ptolemæum, nobiliſſimam urbem 6e- lam, cujus omnes rerum Sicularum Scriptores me- minerint, ibi ponendo in mediterranco, vel inde ſuſpicor Pfolemæum nomine Gelæ noſtram hanc Urbem Gelonem inſignire, quoniam non potuit non exactè noviſſe & in numerato habuiſſe ejus 37 Gelæ, quæ maritima eſt, & tantæ apud univer-⸗ ſos Scriptores famæ. Secundum teſtimonium prebet Plinius, Scri- ptor diligemiſſimus. Hic, deſcribens latus Inſulæ maritimum, ad partem meridionalem à Pachyno, nunc Capo Paſuro, uſque Agrigentum, num Cirgenti, ait lb. 111. cap. Xv111. A qua fromte Siciliæ umen Nirmimium, oppidum Camarina, Mnwius Gelns, oppidum Agragas. Ecce ut ille - men Gelas nominet, ad cujus os ſfita erat urbs Græca Gela antiquitus; urbem ipſam veroò ſiler ratione illa quam proferam; ſcilicet, poſtquam maritima omnia in circuitu Inſulæ enumeravit oppida, pergit jam Plinius, ut recenſcat Populos, qui intus, in terra ſcilicet à mari diſſita, habi- tant, quibus clare adnumcrat Gelanios, quos non alios arbirror, quàm qui Gelonem noſtram Urbem habitant, tantò magis, quòniam in qui- buſdam Exemplaribus MSS. Plinianis legantur non Golanii, ſed Gelonii. Scio eſſe, qui Plinio erroris dicam impingant, qui malé, ſecundum Quwerium, urbem Gelam, maritimam ſcilicet, in media terra poſuerit; ſed ſiſte error non eſt Plinii, verüm illorum Recen- tium, qui non ſatis diſtinguunt, neſcii duas co- gnomincs Gelas in Inſula inveniri, quoniam de una tamum nobiliore apud Scriptores mentionem invencrunt, accuſantes ita damnanteſque Scripto- res veteres, qui tamen multò accurariũs illis ipſis Recentibus res antiquas ſunt perſecuti. Er quidem imprimis curioſus Lector illorum, 36 qui ante ſe fucrant ſcripſerantque, fuit Plinius, qui de Ficilia agens enumerat Iib. 111. urbes & oppida, quæ ibi ſuo adhuc erzm tempore, ad- teſtinoniun In bugrplin 8 medtern. em, inter „ dilanrm decin mil ui notn nibus reci n K Phin. us de⸗ moumm; um Cheri, m urben 6e. criptores mo. co, vel inde trm hanc non pow babue c apud unier. s latis Inſulæ em Pachyno 4 qu flu lum Camiu, ꝑcce ut icet, whu ulr emmet n mnpng pem 6in npr loun Rec⸗ 1 jiciens inſuper quantum à promontoriis Inſulæ ſuæ diſtarent. Maximéque veriſimile eſt omnia ab ipſo explorata fuiſſe ad verum, illo tempore, quo ipſe Dux excrcitus Komani Inſulæ iſti præ- fuit per aliquot annos. Non potuit igitur tam ma- nifeſtum errorem incurrere, qualis eſſet nobilem iſtam maritimam Gelam intus in mediterranca col- locare, præſertim cùm ibidem in ifio ib. agens de Sicilia fateatur, indulſiſſe ſeſe lectioni Arip- pæ, Thuchdidis, aliorumque, qui res Siculas per- ſecuti ſint. Atqui T clariſſimam Gelæ fa- cit mentionem, ut maritimæ, & ad os cognomi- . nis Huvii ſitæ. At verò Iih. 111. in Proumio ſcribit Plinius in deſcriptione Terrarum, Urbium, & Inſularum ſe in nullius verba Magiſtri juraturum, nec uni modò adhæſurum illorum, qui ante ſe illa memo- riæ tradiderant, utpote Thuchdidis, Titi Livii, Agrippæ, Pomponii Melæ, Diodori, aliorumque, ex quibus manifeſtè utique potuerat colligere ma- ritimam urbem eſſc Gelam, imprimis ex Diodord & Tito Livio, apud quos multa occurrunt ad- verſa, quæ claſſis Komanorum apud Gelam eſt ex- perta. 37 Dicet igitur aliquis, cur Gelam, tam nobilem, tam celebrem, inter maritimas Africam versus ur- bes non poſuit Plinius? Sane id ipſum ingens ve- racitatis diligentiæque in Plinio argumentum eſt: illas enim Urbes duntaxat enumerat, & Caſtella, & Populos, quorum non tantùm apud Geogra- phos notitia exſtaret, ut quæ olim fuerant, ſcd quæ aliquo modo jam ipſius temporibus etiam adhuc & incolis etiamnum frequenta- bantur, unde ſcribit, Coloniæ uli, Urbes, & Ci- witates L.xx1I. Si enim voluiſſet & illas Civitates Populoſque enumcrare, quibus Sicilia & ante tem- pus ſuum floruerat, non potuiſſet numero Lxxt. omnes includere: namque, ut Eutropius ſcribit Iib. 1. primi Belli Punici principio ſubitò in Nomano- yum poteſtatem venerunt urbes L11. Diodorus etiam lih. xx111. in Eclsgis refert ſecundo Belli iſtius anno ſexaginta ſex urbes ultrò ſeſe Conſuli Romano tradidiſſe, quibus tamen Mſana cum ſi- bi ſubditis oppidis non annumeratur, utpote jam ante Populo Komano fœderc amicitiæ conjuncta, ut nec quæ Sracuſauis parebant & Hierom Regi, nec denique quæ ſub imperio manſerant Cartha- ginienſium, aliæve multæ, quæ liberæ ſuo adhuc jure fruebantur. At verò jam Gela, maritima illa, Plinis tem- Icribit enim Strabo i. v1. pag. 188. Edit. Caſaub. O Ihgo Em ooiSxleo ope, E / — 1 TeMa, 8½ KaMidM, 87 Se, Ei6oi, 87 dhMas eiss. Id eſt, Non enim hodie comperimus Civibus incoli Himeram, non Gelam, non Callipolin, non Solinumem, non Eu- bwam, non alias plures. 38 Reſtat igirur, ut concludamus, & Plinium, & Ptolemæum, per Gelam & Gelanios, in media terra ad latus meridionale Africam versüs ſitos, duodecim à Camarina milliaribus, non aliam in- tellexiſſe urbem, quäm ipſam noſtram Gelonem, quam recentiores Scriptores nion cognoverunt di- verſam d maritima illa nobili, quæ tempore Au. ctorum iſtorum jam non crat amplius. Seriin pliniut] Quus verba ſunt: faud ulio in gene⸗ e venia juſtior eſt, ſ modd minimè mirum eſt, hominem genitum non omnia humumu noviſſe. Qunpropter Auchorem neminem umum ſequur, ſed ut quemque veriſmum in Jun- Lue purte arbitrabor. Quonium commume ſermè omnihu Juit, ut eos Juiſue dilig entiſims ſiuus diceret, in quihus . prodebut, ideo nec culpabo nes cbungunm Juemquam. Locorum nuda nomina, ch quunta dabitur lrevitute, po⸗ ventu cluritate cuuſſue dilutis in ſuus partes. pore eſſe deſierat, deſerta jam facta & inhabitata; 8 C 4 p r 4 6 A Lib. I Cap II. 1 Reſpondetur ad objectionem coutra PLINIUM factam. Ed gravis reſtat diluenda objectio, quæ hæc eſt; Plinium in indice quodam Populorum me- diterraneorum & maritimos quoſdam iis admiſce- re, ut ſunt Drepanitami, Erheini, Halcſimi, Na⸗ vii, Phintienſes, Selinuntii, Zanclæi Meſoniorum in Siculo Freto; potuerunt ergo & hi Gelanii fuiſſe maritimi. Sed cüm jam ſit evidens, Gelanios maritimos eorumque urbem tempore Plini non fuiſſe am- plius, unde nec maritimis, nec mediterraneis potuerint adnumerari, parum refert, quòd imer mediterraneos Deſcriptorum culpã relatæ ſint ali- quot urbes maritimæ. Satis nobis eſt Gelanios à noſtris alios non eſſe, & mediterraneis meritò ad- Sed hac occaſione lubet mihi recenſionem face·30 re omnium iſtorum locorum, quæ perverſo loco poſita à Plinio videntur; nemo non profundæ ne- gligentiæ illum accuſare poteſt, quòd hæc tam alieno loco poſuerit, nec tamen rationem, cur ab illo ita poſita ſint, tam facilè pervidere. Scilicet cum tam clarè maritimis adnumeret Meſonios, Drepanitanbs, Eyhcinos, Nauios, Tauromemtanos, & Selinumtios, idem eſſe non poſſunt cum medi- terrancis, licèt idem nomen ohtineant. Ut itaque diſtinetim magis agamus, fingillatim recenſebimus. Dicimus itaque per Zanclæꝰs Meſ⸗ Jeniorum in Freto Siculo non à Plinio imelligi Zan- clam urbem, ſcu Meſannm, ſed caſtellum ali- quod, quod intus ſitum AManæ tamen parebat, ad ejus fines pertinens & ſub cjuſdem dominio, quale nomen & hodieque uſuvenit terræ, quæ Meſunæ juriſdiétioni ſubjacet. Dicdorus enim ib. xxv. de Meſana verba faciens ſcribit pag. 872. TH N c Meoo lcu leo oludhn Mæ ceph yo⸗ Shen hMd u5 ꝙede ardl qeco Fih- odeyxs ⁊ dua Sc. (Khodomannu imerſerit 7dis Fa ois Q, vel c) Cum Mameytini, qui Meanam intolelamt, crewiſe Jemt, caſtella ſand multa præſidiis munierumt. Idem⸗ que Scriptor notans ſtragem ingentem, quam la- té omnia ferro flammaque vaſtans Mefanæ dedit Cartbuginiemis Dux Himilo, ſcribit ih. x1v. pag. 251. in alis 427. O N Mds MO a vPareeihe zp, äpichotes es n c T po⸗ pt eia Suomn. Id eſt, Per adſacentes urbs montes owadens magna pars vulgi in caſtella regionis dipergitur. S Iita caſtella apud Plinium puto indigitari, cum ab illo nominantur Zanclæi in Freto Siculo; dicit emm Zanclæi Meeniorum, ut oſtendat, ſe non intelligere de illis, qui Mehunæ habitabant, led qui Mhanæ ſubjecti erant, dicitque in Preto S 40 culo, ut innuat varia inhabitaſſe oppida & civita- tes ſparſas per montes versůs fretum ſpettantes. Ad cujus opinionis noſtræ confirmationem ad- jungo, à Srabone recenſeri 1 Zanclæos, qui AMlis habntabant; Zanclæi enim Meſanenſes iſtam ur- bem, juxta Marcianum Peracleotam, condide- runt, at verò, ut Strabo ſcribit Ib. vI. pag. 188. 2anelos qun 3, Quod ad confirmationem ſen⸗ rentiæ Auctoris noſtri facit, recenſentur eriam à Stra- lone Zamnclei habitantes H)Mm. Verba ejus ſunt ih. vI Pag- 185. Ka 3 Katny 6* 6 Næhio F avch xiM Tgohi 3 F eb Te ZæynNœly. Id eſt, Catana autem Naxiorum ſt colonis; Tauromenium Zanclærum, 4u Fhyls erunt. Caltagiron B —— —— —— * g k ZaMa. Id eſt, De uibus imeram condiderau Zanclæi MMlas habitantes. Condiderum igitur Zanclæi Mlas, habitantes Himeram ſeu Thermasz S& inde fortè nata & ad hæc noſtra uſque tempora continuata amicitiæ inter Meſunam Lermaſque teſſera. Vinum etiam, quod extra Manam provenie- bat in colle nunc dicto Sawoca, antiquitus imer excellentiſſima numerabatur, ſed & nunc alicujus quoque eſt nominis, ac ab antiquis incolis Ma- mertinum vocabatur, ut Plinius ſcribit Jib. 111. cap. v. Strabo, aliiquc. Ahenæus de optimi vi- ni generibus ſcribens, idem laudat. Verba eru i- tiſſimi Scriptoris ſumt lib. 1. cap. Xx1. pag. 27. E- dit. Caſaub. NMaehrihos kc eky 7s IræMlæ iiæ na ywoekybe e Tiusl Kchetræt lwræihmos est, uoe, eroyoe ld eſt, Mamertinum extra Naliam provenit, nempe in Sicilia, & vocatur Wralinum eß autem ſuawe, lewe, S generoſum. Certum eit vocem iſtam lanahnes corruptam eſſc, & adhuc multò magis Hurahoe, quam alii ſubſtituunt; Athenæus mirum aliquod annotare vult, dicens nobile tale vini genus extra Paliam naſci, & tamen Valiæ nomine appellari; ſed inde fabri-] 41 carunt Viri doti Joralinum & Potalinum; ab Ta- lin verd melius alii derivantes, ſcripſerunt Vali- num, arbitrati alludi iſto nomine ad originem Ma- mertinorum, qui ab Valis originem traxerint. Ita- que ſcribit Plinius lih. x1v. cap. v1. Mamertina, cirta Meanam in Sicilia genita. Eæ iis Potulana, ab Audtore dicta, in loco proximo Jaliæ laudantur pycipuo. — Credo auterm ego Nalinum ſcribi oportere, il- ludque nomen à communiore denominatione poſt- ea ſingulari loco aut regioni proprium factum fuiſſe, ubi ſcilicet naſcebatur. Imò & noſtra æ- tate adhuc ſupereſt in iſto tractu vicus Vala dictus, ubi etiam Monaſterium Ordinis S. Baſlii funda- tum eſt, cujus Superior vel Abbas venit nomine Abbatis del Vala. Sed ad inceptum reverta- mur. Mediterraneis etiam Plinius Haleſinos adnume- rat; & tamen maritima urbs eſt Halſa, ut ex Diodoro & Strabone cognoſci poteſt, qui poſterior lib. vI. pag. 188. ait: Ka) ych AMcice, c) Toydagls, 1o 70 70 Aiesn eeope, e KeOaMoidicn wo⸗ Aioco e. Id eſt„ Nam S Haleſa⸗ S Vndaris, S Egeſtanorum emporium, Cephalædium exigun ſanè ſunt oppidula ubi recenſet inter maritimas ad littus ſeptentrionale. Sed reſpondeo, in Sicilia non unam, nec duas, ſed plures urbes fuiſſe Ha. e nomine, prout idem ipſe teſtatur Diodorus, ſcribens, od cum id nominis etiam aliæ per Siciliam ſurparent, ex quibus Haleſs una intus in Inſula 42 exiſtere potuit: namque Piodorus non ſcribit Ha- leſum ab Archonide conditam octo à mari ſtadiis di- ſtare, quæ ſcilicet ab auctore ſuo Archonidia dicta ſit; unde in cam opinionem pronus ſum, illam ipſam eſſe Caronium, quaſi Archonidiam; at ve- ro Caroniam ex Tleſts urbibus cognominibus unam eſſe mihi ex Veterum teſtimoniis non liquet, neque enim alibi de illa loquitur. Cum verd Drepanitans in mediterrancis collo- 1 Strabo] Lih. vI. pag. 185. ubi de Mſaniis loqui- tur, hæc ſcribit Ecohs MMp ps Zens, Mee onnoy xœbc 2 ohe inMc Mektpriher, r6 cizisvis cveluhM dre T Iend Id eſt, CAmque admodum ſera vini ſi Wa regio, vinum non Meſſanium dicitur, ſed Mamertinum, . cum Ialicorum vinorum optimo uovis certet. Ubi um errare dicit Srrnbonem doctiſſimus Caſaubonus, qui non Makepĩoy, fed anuu debuerat dicere, non conſi- deravit in genere vinum iſtud dici Mamertinum, eſſe verd præſtantiſimam ſpeciem illius Falicum, quod clarè patet ex Plinii loco, qui mox in hoc Libello ſe- Auitur, Auctoriſque animadverſione. d U 1 n T k gdit. Paſauh. “y vr lhle dn oi MNai iur judicandum eſt plus una urbe Prepano, vcl faltem alteram cognominem in Sicilia fuiſſe: ncque enim ſalias Plinius ſui tam citò eſſet oblitus: adverti namque debet, illum jam inter maritimas urbes Vrepanum recenſuiſſe non tantùm, ſed & notare lib. xxx1I. cap. 11. in mari Drepanitano * coral- ſlum piſcari. Unde prorſus eſt impoſſibile il. lum per Drepanitanos hic intelligerc incolas ur- ſbis maritimæ Depani, ſitæ ad latus occiden- tale. D 5 15 20 cat Plinius, & à mari remotos, non impoßbile Adhuc Plinius in orientali latere Siciliæ inter Moſanam & Tauromenium Promontorium, quod Drepanum ipſi vocatur, ponit, ſcribens Iih. 111. cap. v111. Meſuna, Pyomomtorium Drepanum, Colomia Tuuromenium. Facilis eſt conjettura vici- num aliquod caſtellum iſti Promontorio Drepa- num eſſe dictum, cujus incolæ mediterranei Dre⸗ panitum dicti ſint. Cluwerius Librarii errorem in Plinio eſſe putat; & pro Drepanum reponendum eſſe Argennum; Promomorii cujuſdam nomen, quod hodie voca- tur d S. Aeſto; conjicit inſuper, Dyepanum ab aut lja Sraletta, quod conjecturam noſtram ſatis irmare viderur, Sileo jam, inter Mſanam & Vaurꝰmenium alia 43 quædam loca magis minüsve cognita recenſeri; unde nonnulli Scriptores nomina ilorum ponunt, ſalii verò reticent. Nam Pomponius Mela, Solinus, & Stralv Meſunam Tauromeniumque modò agno- ſcunt. Interſerit verò Prolemæus Argennum, ita: Tauromenium Colonia, Angemum Promontorium, Meſuna in Freto. At Plimus interponit Promonto- rium, ut dietum eſt, Dyepamum. Sed & inſuper portus Meſunæ nomine Drepam vocatur. Antom. nus Auguftus in medio ponit locum dictum 7a maritium Palmarum diſtamem vigimi Meſand milliaribus, quæ quidem reſpondet diſtantia ter- ræ iſtius, ubi hodie eſt oppidum Savoca. Credo autem meliũs ibi legi Damaritium quàm Tamari- tium, & apud Plinium Damaritani, non verò Dre⸗ paniiaui, oportere ſcribi. Sed de illa regione alibi commodior locus & tempus accommodatius ad loquendum dabitur. Sequuntur Nauii. Exiſtimat Plinius antiquis temporibus Tauromenium fuiſſe appellatum Na- vum, unde ſcribit Iih. 111. cap. v111. Colonia Taurominium, quæ antea Naxos; ut & Slinus pag. 14. Edit. Salmaſ. qui inde dicit, Colonia Tauromi⸗ nia, uam Priſci Nauum votulant. Sed apud Thu⸗ hdidem, Diodorum; alioſque diſtinguuntur, ap- paretque inter urbem utramque maris ſinus duorum milliarium, ad cujus latus ſiniſtrum collis altus ſeſt, in quo ſitum Zauromenium, ad dextram verò 44 planities, vocata hodie Scbisò, quo in loco antiquis temporibus Græci condiderunt Naxum, urbem an- tiqumſimam, prout adſtruit Fagellus, at Cluwerius vult longius inde fuiſſe difitam, in angulo ſcilicet fluvii, qui vocatur a Vume Freddo. Utut verò ſit, duplex fuit Tauromenium, alte⸗ rum amiquum, quod & nomen illud fervavit, in colle fitum ſuper mare eminentiore, de cujus ædificatione non conſtat ſibi Diodorus 5 fed & al⸗ a littore maris diſtans, nunc vocatum Mola, vel Mole, cujus incolæ à Plinio appellantur Na- wi, imus in mediterranea ſcilicet habitantes, qua 1CoraMum piſtari ] Verba Plini funt: audutiſimum in Gulliro Sinn cirea Stchndus ſilas, c in Sicuo cia Helium c Dyepanum. Ft pauld poſt: jumt tacu prori- nus Inpidſtere, ſ viwnt. Maqus oceupari evellique rotibus aut acri ferramenzo præcijc. illo poſſe vocari alterum Promontorium minũs no⸗ tum, inter illud S. Aeni S Meſunam ſub PMals — * „ „— t Mnnium j⸗ uu recenſeti; Num ponutt, Mela, Soinns, Agmm „W: bnmrin Pont Pnnt. bed & inlupet tur. mut. m dictum 7. gimi Meſand ditamu vt. Savoca. Cred m Tanu z, non verò Du ila regione alt commodais: Plirius ini wpelun⸗ . v11. ut & Kuſt Culmiſum . Sed apullu tingvuntur; ari ſnus duoun tum colls alus d dextran Vero in loco anuqui um, urbemi , 4t Clneru angulo ſcilo nomeniun lt illud eril⸗ de c0)l qua ratione optimè ſecum Auctor iſte conſemit, ut adcò Naxus iſta hoc ipfum ſit Tauromeium, urbs itaque intus ſita; Vauromenium illud alterum verò ſir maritimum iſtud, quod & forſan ab illo, quod magis intus eſt, Tauromenio, ut antiquiore, nomen ſuum adeptum eſt. — Quid verò dicemus de Populo Phintienſt? Sunt autem hi, ſecundum Cluwerium, incolæ urbis, quæ jam TLicata nuncupatur, diétæ quondam Phintiæ à Tyranno Phintia Agrigentino, qui flo- ruit Olympiade cxxiv. ſcribit enim Piodorus lih. xx1I. K N bia⸗ &oMa aUle Plc, id eſt, Tum Phimtias urbem condidit, Phintiada nominans eam & ſubjungit, 5 N au- T5 PaaMœo S⸗ Vra aulem hæc eſℳt ad mare. Apparct verd innui à Plinio noſtro alteram, quæ mari haud adjacet, Phintiam, cujus incolas appel- lat Phintienſes. Et certè inter Phalaridis epiſtolas exſtat una ad Phintienſes, qui Tyrannus etiam AMrigentinorum chm vixerit Olympiade Lin. juxta Euſebium in Chronico ſuo, non poſſunt Phimtienſes iſti eſſe incolæ urbis, quæ jam Licata dicitur. Sed & Fazellus 1ſtos Phintienſes, quos memo- rat Plinius, quærit in oppido mediterraneo, nunc dicto Perinso; apud Plinium etiam vox Pinihien- ſo exſtat, non verò Phintienſes. Selinumtiorum bis mentionem facit Plinius in Si cilis deſcriptione, ponendo alteram urbem inter maritimas Selinus oppidum, alteram verò imus, tujus jam incolas recenſet Selinuntios. Nec jam dicam alteram ex his ſuperfluam vi- deri, quòd, quacumque ex duabus his omiſſa, ta- men numerus urbium & oppidorum Lxxn. ſe- cundum Plinium emergat. Neceſſe eſt igitur di- cere Plinii tempore elinumem maritimam aliquo modo reædificatam fuiſſe; nam certè Strabonis temporc, prout apud illum diſertè exſtat, deſerta erat. Vixit autem is tempore Oaviani Augußti & Vherii, id eſt, quinquaginta quatuor circiter annis ante Plinium. Supponi præterea debet, Po⸗ pulos Felinuntios non eſſe illos maritimæ urbis Se- 46 ini „ſed alterius ex ejuſdem ruinis exædificatæ, quam ego credo urbem eſſe Salemi, quod nomen multò magis à Selino debet derivari, quàm à %½. ie, vel alio vocabulo Saracenico, prout nonnulli volunt. Reſtat denique Populus Erhcinus. Hunc ego non refero ad montis Erycis habitatores; hos enim jam enumeravit Plinius inter maritimos, ubi dixit mons Erym; fed ad alios, qui urbem habitarunt vicinam antiquæ & memorabili IMinæi civitati, ſitam in monte, qui ſupereminet lacui dicto de liquet ex Macrobio;, qui ib. v. cap. x1x. imerſerit Hiſtorici Calliæ vetba, quæ in ſequerti Capite proferemus. Mons iſte; in quo urbs iſta Erhw ædilicata erat, nunc vocatur Catafaro, quod nomen ex Suracenica Lingua eſt corruptuũm, ſignificans col m lacus, vel fontis, vel ſtaturiginis, & hodic etiam multæ antiquitatis ruinæ iſtius urbis obſer- vantur, quæ ſtetit adhuc teimpore Saracenorum, ſed à Normannis vaſtata fuit; nam licẽt Agarhyrſ tempore jam antè dirura fucrat, erat tamen poſt reædificata. Hac diſfertatiore & diſcurſu optimèẽ, meo qui- dem judicio, explicari defendique Plinius, veritas etiam confirmari poteſt, ita ut in Sicilia compre- hendi debeant Gelanii, ſeu Gelonii, in mediterta. neis poſiti, & diſtincti à maritimis Gelom. 1 Palici, cui urbi nomen erat Eryci, prout clarè CLTASIRoNIS. 4 C —i—zjz— — — Lib. I. Cap I II. Tertia auoritus GALLIE Hiſtoriti. Apud Mncrohium lib. v. cap. x1x. verba quædam Calli Syracuſuni, Hiſtorici & Scriptoris ami- quiſſimi, invenimus; compoſuit enim ille multos Libros de Kebus Siculit, & imprimis de rebus gehtis Negis Aarboclis. Dixerat itaque Scriptor is Iib. vi. H N Egiun 8 nh TeMba doo ceyoyl ge Ma. Hcey id eſt, Erhr 4 Gelbes cirtiter nnaginta Nudiis diſtat, vcl, ut ali volunt, Eryr ab Gæl⸗ ium agro &c. — Pt ne dubitemus de ſitu & loco Pryeis iſtius, 5 * adjicit Cullias; Brien s qe Neßßis es 76 7 ipos 9 70 maMchö VeMc yeyen s, ' 5 „ TS6 AeiMss AMvheks ehe oEiEyxe. I1d eſt, Valde autem deſerta & iutulta ſunt, cum mons, ſÿub quo & Meili ſri ſumt. Velli verò dicti funt lacus aliquot, qui hodie vocamur Naſtia, ut notat ibidem Macrohius. Mons igitur, qui ſupereminet lacui, qui Naßtia dicitur, locus eſt, in quo ſita fuit quondam urbs r. Mons iſte nunc Caralſaro dicitur, corru- pta, ut dixi, voce à Calaifavura; quod apud A- rabes ſignificat vollem ſcaturiginis, ut ſcribit Fa- Zellus. cogitarunt, urbem, cujus ruinæ hodicque in monte iſto ſuperſunt, eſſe Vinacriam, cujus Dio⸗ dorus aliique mentionem faciunt. Dicit igitur Callias abeſſe à Gelbs Erycem, ſeu Cataifaro, nonaginta circiter ſtadiis, id eſt, un- decim milliaribus, & quartam ejus partem; nam, conficiunt. Et ſanè tantumdem ſpatii eſſe appa- ret inter Catalfuro 8 Caltagironem noſtram, ſcu montis, in quo jacet, ambitum. 5 Inconſideratè itaque errant illi, ut Cluwerius, zi hic deſcribi, quam duodecim milliaribus ab Eryce diſtare dicat Callias, cum à Catalfaro vel Minæo uſque ad iter ſit. * uſque ad illa loca, ubi & hodie eſt Urbs Caltagi- rone, atque ita per Geloos à Callia non alios inteſli- gi, quàm maritimos illos. Quod eſt incredibile, ſi ſecundum Fazellum, qui hic legi debet Derad. 1. Jb. v. cap. 111. ſtatuamus Gelam illam eſſe, quæ hodie Licata dicitur; abeſt enim quinquagin- ta plus milliaribus Caltagirone, & in tam amplo ſpatio aliæ multæ urbes & oppida cominemur. tuentis Gelum maritimam camdem eſſe cum 7erra- nova, quæ otodecim circiter milliaribus Caltagi- cem, utpote duodecim milliaribus diſßtam, ſeſe extendiſſe. Sed tamen opinio iſta variis rationibus improbabilis mihi videtur. Primò, quoniam Camarina; nunc Camarana dicta, urbs erat haud minüs nobilis, nec minori gaudens territorio, quàm Gela, quæ certè pro- pinquior erat Caltagiron, & neccſlarid territoria ſua à mari intus terram versüs extendchat, ut fiyprin Verba Pindar ſunt Olymnp. Od. v. pag · 91. Fdit· Benedici vonko e Qae, i⸗ Nel 7 Aihe, B2 Cnltagitonn — tum uod qubndam in eo ſuit Situlorum oppidum, ut Veteres definium, o6to ſtadia milliare unum Piazæi plus viginti milliaribus Cogitabit igitur aliquis confinia maritimæ Gelæ; ſeu territorium ejus, occupaſſe & extendiſſe ſeſe rone abeſt, eſle poteſt confinia ejus uſque ad Ery- Pindarus oltendit, ſcribens per flumen pparin — magnam — 47 Unde apparet, quàm ſit falſum quod quidam 48 qui credunt confinia Geloorum versus urbem Piaz⸗ At verò, ſi Cluveri ſequimur opinionem, ſta- 49 — — 5d deſcribens Dionis iter, Heracled ſeu Minud versüs Camdrinæ vicina, cujus ne veſtigia quidem, ubi mæ & Camarinæ etiam aliæ inſuper occurrant civitates, tam Sanicæ quãm Siculæ, ut ex allato F1 minio fubdito, nomen haudquaquam ſit Hiſtaniæ. 1 magnam fieri commoditatem Camarin ad illam ſMuſtriorem reddendam. Non itaque vcriſimile eſt illuc versds in tantum extendiſſc feſc Geiæ con- nis 3 3 Secundd, inter Trranwam &t Callagironem an- tiquis temporibus mediam ſe directè interpoſuit urbs Madina dicta, cujus incolæ Madinæi dice- bamur. Illi itaque neceſſariò interrupiſſent terri- torium Gelæ, inter urbem illam & Caltagiromem ſuam ipſius ditionem interſerentes. Urbis iſtius Madinæ mentionem facit Diodorus, Sracuſus. Verba ejus ſunt lih. xv1. pag. 515. Edit. Henr. Srepb. Ey rapch N T6 7 Axgx- ycN)855 x TFeMAss, xoi has e EUDEi — — X dixs Bchc g BeNc, en o Kaeu- vœlss Ma olss xiode⸗ ouMevbagco⸗ T86 Bveaxscits, Eye Tueans. Id eſt, Iu tranſitu Agrigentinos, & Ge⸗ loos, nonnuloſyue de Ficanis (5 Siculis meditutransa incolentihus, Camarinæus inſuper, ac Madinæs, ad liborandos à Vranno, cummuni ope, Syracuſanos ad- Portatus, ſibi junxit. Antequam verdò jam à Ter⸗ ranbva vel maritima Geln venias Caltagironem, ho- dieque occurrunt ruinæ quædam & antiqui tem- poris ſpolia, clara urbis ibi quondam ſitæ indicia, vocamque locum iſtum Trram di Madoni. Illa igitur ipſa urbs eſt à Diodoro enumerata, Gelæ & olim poſita fuerit, recentes Hiſtoriæ Siculæ Scri- ptores invenire potuerunt, nos verò jam clariſſimè demonſtravimus. Pertiò, quoniam in circumvicinis Gelæ mariti- modò Diodori teſtimonio patet, quæ cũm omnes certò ſua habuerint confinia & territoria, quomo⸗ do potuit maritima Gela limites ſuos ad Erycem uſque extendere? At ſi quis inſtare pergat, potuiſſe tamen Gelam dominium fſuum eouſque extendere, nolo hoc il- li abſolutè denegare, quamvis & facilè & idonea poſſim ratione; nam neque Camarina, neque Ma- dona, neque ulla Sicanica vel Sicula urbs, quæ auxilia militum Dioni ſubminiſtravit, Gelæ ſubje- cta paruit. Sed id reſpondeo, quòd licet᷑ ſubjceta fuern, tamen non ideo Gelæ nomine ſit vocata, chm etiam nunc Siculo Regno, Hiſpanorum do⸗ Concludo denique Calliam per vocem illam 176 TeMoles intellexiſſe aut Gelæ mediterraneæ territo- rium, id eſt, Caltagironis, aut ipſam urbem ap- pellatione Civium vocaſſe, Gelvorum ſcilicet, qui] non poſſunt eſſe ali, prout ex rationibus modò allatis & tcſtimonio Calliæ patet, quàm VUrbis ho- dic Caltagirone diétæ, litterà in permutatã. Tantò adhuc evidentius apparet confinia terri- tori Gelenſs couſque non perveniſſe, ſi monſtra- verimus cadem feſe Occidentem & Aquilonem versůs extendiſſe, unde inveriſimile fit, etiam ſe- ſe in tantam latitudinem versüs Meridiem & O- rientem dilataſſe. Nullibi enim ibi urbes iſtæ in- termediæ occurrunt, quæ, ut eſt oſtenfum, hic Orientem versus confinia Gelæ terminaverunt. De iſtis confiniis, & Campis Gelis, id eſt, ma. 4 Ka) or86 Per26 Zuel clon dipdes F0707 Kem N Fl⸗ . ch hre Mi ext T iyieh dSe. Ideſt, — ſluviumſue Uanum, ꝙ Camarinam paludem, vef neranſque cumales, per Juos lubens Hipparis civitutem irri- gat, c ligna deportat, unde ewceſurum c⸗ Nabilium adium 4 E nultitudo Cumurinuis fucild compingitur. S DE AravITATE Unnns 14 ritimæ Gelæ territoris, ita ſcribit Clurerius: „Tam verd Gelenſcs illi ſive Gcloi Campi ab „occidentali Vrbis plaga ſiti fum, ſpatioſi, atque „mirum in modum plani, imer prædictam Ge- „lam & Manfriam, omnes tribus fers paſſuum „millibus à littore remoti, à quo continuo col⸗ „lium jugo arcemur; nam falſum eſt quod Vir- „gilius Eneæ ſuo hoc littus præternaviganti af- „finxit, in hoc verſu Encid. lib. 111. F.701. Apparet Gamarina procul; Campique Geloi. Gelenſes Occidentem versůs ſitos eſſe, non verò Orientem, ad quod latus Erhx ſitus cſt. Itaque ſecundùm Cluverium non inellexit Callias Cam- ab urbe Ua diſtare milliaribus, cum Campi 6e- len/es Occidentem versůs ſiti plus viginti milliart⸗ bus ab Eryce abſint. debuiſſe Gelam ipſam ante Campos Gelvos ponere quia cum Camarina adſpectui oblata eſſet, ſtarim ſeſe Gela, dein verd Campi Gel demum offerrent. Addit inſuper non potuiſſe Campos iſtos à navi- gante Mnea conſpici, ut quorum conſpectus con- tinuã collium ſerie dirimatur ab illis qui legunt littora. Et hæc quidem profert Cluerius; aſt nos ſequenti Capite quinto Pobtæ verba examinabi- mus. Quantum verò pertinet ad Gelg Campos/ maritimæ ſcilicet, ſeu territorium, dicit Cluverius id quod verum eſt, noſque illud Diodori teſtimo- nio poſſumus probare; iile ubi dixit Carthaginien⸗ es veniſſe Lilhhæo, ſeu Marſalld, id eſt, à latere occidentali, ut Gelam ſibi occuparent, ita ſcribit lib. X12. pag. 741. aliis 7a9. Kareo N Kap- Vlot 7 Eoho AApoy, 3 aon peen Meee Pece. Id eſt, Agathocles, au- dito Carthaginenſes in Gelenſum agro mmtem, ui Eenomus vocatur, Phalaridis quondam artem, oe⸗ cupaÿo. Eſt verd Ecnomus mons inter Gelam & Licaium Occaſum versůs, diſtans à Geln quinque milliaribus. Se Perritorium præterca Gelæ intus dilatatur, ſe⸗ Scribit Antoninus in Iinerarib ſuo: A Catina Arigemum, manſonibus numc conſti⸗ utis M. P. xc1. Carina. Capitoniunis xx111r. Gelenſum Philoſophianis xx. Quæ ſequuntur loca præterco, quoniam hæc ſo. la ad rem faciunt. Sed qualis iſte locus ſeu ho⸗ ſpitium eſt, quod Philoſophiana vocatur? Cluve- rius putat urbem Piaæa eſſe, quæ olim nihil ni⸗ ſi Viatorum erat hoſpitium ad os Gelæ Huminis. Alterum verò, Capitoniana fcilicet, antiquam fuiſſe urbem autumat prope Adinem, quæ nunc appellatur Cirtadella; ali autem, ut Fazellus, illam Herhitam fuiſſe exiſtimant. Sed in utriuſque loci poſitione fallitur Cluwerius; eſt enim Capitomiana locus in planitic di Camope- o, ſub montanis Adionis, ubi exigua ſuperſunt adhuc rudera amtiquitateſque, hoſpitii cujuſdam ſigna, locuſque hodie vocatur Capezzand, vici⸗ nuſque illi alter quidam locus illi adjunctus, ap- orium dicit; diſtat verd Catana quatuor & vigin- ti milliaribus, ſed longior Cirtadellæ eſt tia. Viſitur autem magis ad Occidentem Feudum quoddam, quod & hodie nuncupatur Soßans, ſex milliaribus ab urbe Piazza diſtans, Capitonia- vis vcrò vigimti duo circiter, eſtque is ipſe locus, qui ab Antonino appellatur Philoſophiana, eratque in confiniis Gelæ maritimæ, & ſitus versds Septen- 1riO- . — Duas res nhbis dicit Clurerius, Campos ſcilicet 4 pos Gelæ iſtius, quando ſcribit ErhMem undecim Præterea putat Vingilium ſeque extendit milliaribus aliquot Piazzam versds. ʒ pellatur Kaſt, vocabulo Faracenico, quod Promon. 54 p te m ( nmn ini nſimo. Curtbazjien C. Lhar , m ſit nhnR. an oyen gathocles, u. artem „0⸗ er Gelam Cela quinque dilautur, ſe. juum vetsd * „ us nunt enßt X1. wonim mu d e locus ſu rocnur? ⸗ olim nihil u⸗ (le Aumins. et; antiquam n qu nne u Hxellu lir Cluweriu itie di Canh vgn ſuher in olyni cyuſun i ucjunis p „od Fr n & ihr h elt h . dentem ß e opalur Wju⸗ ſuns, (in e 1 1 u biun 4 08 vem o. m 25 trionem. Satis itaque eſt veriſimile, quòd Gelsnſes, in tantum dominium ſuum versüs illud latus ex- tendentes, Orientem versus minũs latè imperave- Et hæc ſufficiant ad confirmandum Hiſtorici Calliæ teſtimonium; qualis verò Piaææa urbs fue- rit iſtis temporibus, & remus forſan occaſione. j 17 Quaytum antiqui PINDaRI SCHO- LIAS T reſtimomium. SCribir antiquus & doctus Pindari Scholiaßes ad Ohhmpiorum Odam v. Tꝰr xpclz TS 5 Tendey Topens ameen, id eſt, ut Cluve- rius omneſque interpretantur, Hppocrates à T)- ranno Geloorum occiſus eſt. De eodem Hippocrate ita ſcriptum reliquit Herodotus lib. vI1. .1 F5. pag. 431. Edit. Gronov. Qs N I xpdna w . S panoahndt looe kxc T avMec KMedyph Aa⸗ 4oy Te EeRs. Id eſt, Hppocrates, cum xoridem annos, ut frater Cleander, rannidem enertuiſet, dllato Sicuis bello ad urbem Fhblam I5 Auctoritate 76 periit. hac Herodoti & Scholiaſtæ iſtius cla- riſſimè evincitur, Tyrannum iſtum Geloorum, à quo occiſus eſt Hippocrates, fuiſſe Siculum & Re- gem Siculorum Geloorum, diverſorum ſcilicet ab iſtis Gelois, quibus Rex & Tyrannus erat AAp- pocrates, hoſtis Siculorum, qui illis bellum fece- rat, urbem Sirulam oblidione cingens, cumdem- * Gelborum Regem, Hippocratis, qul maritimæ ele imperabat, occiſorem, veniſſe in auxilium urbibus iſtis, unde neque Græcus, neque urbis gentis ve Græcæ K.ex eſle potuit. Sed ut major adhuc lux teſtimonio illi afful- geat, videamus qualis urhs ſit iſta Hhla, quam obſedit Hppocrates Tyrannus Geloorum maritimo- rum, defendit verò Geloorum Siculorum Tyramus, ſupponentes prids urbem iſtam non eſſe Gyæcam, ſed Siculam, prout ex Herodoto colligitur. Puas in Sicilia CMhlas commemorat Pauſanias, ita enim ſcribit in Eliacis, ſcilicet Iih. v. pag. 172. Fdit. Gr. Lat. MWochel ann. MpLxxxI. Ai K 7woh c EikeMix Meis a TEMa Tegecns M- o rleo donxg x eMs keiboM. Eko N x 12 eh emn ehda ch⸗ Tj Ka xoiq N Meh ienu S ès Aw, 1 xc Mn Ka va lcy Fegecn. Id eſt, Fuere autem PHhhlæ in Sicilia urbes duæ, quarum altera Cereatis chgnomi- ne, Alera, ut erat, ita etiam vbcabatutr Major. Ketinentque etiam hac ætate priſca nmina ahera earum in agro Catanenſt plans deſerta, aliera Ge- atis erumdem Catanenſtum ad vici formam redada. s Harum civitatum priorem, Gereaiem nempe, Fa. xellus eſſe putat illam, quæ hodie vocatur Ao⸗ Ma, vel ab illa haud multüm diſtamem martti- mam urbem. Subſcribit illi Cluwerius, ſed repre- hendit Pauſaniam, ſuerit, cùm debuiſſet in Sracuſano. Major verò, ſecundum Fazellum, eſt ccleberrima urbs Giudica dicta, ſed de qua nil niſi nomen jam ſupereſt, quæ verò non ſit vel fuerit unquam in territorio Catanet, nec ſele porrigat versus juga montium, qui Lrnam ſpectant, ſitque ſub dominio aliarum civitatum. Cluwerius, auctoritate Thuchdidis Sc TLivii permotus, crcdit illam eſſe, quæ hodic Pa- feyno vocatur. Thuchdides enim vicinam Inſæ po- nit, quam probat Clurius fuiſſe illic ubi nunc aniquum eſt Monaſterium Patrum Fenedidtino. quãm antiqua, aliã inqui- A quòd in agro Caranenſt eam po- „ 3* * CATTA6GILRoNIS. Lib. II. Cap. IV. 26 rum, qui dicumur S. Nicolo ja Nena. Picit au- tem Strabo de Ineſ lib. vI. pag. 185. Edit. Caſuub. O! N Alradot Ppwoes, Tle moan xMhl, T Arn öeenlc a, onygbloa⸗ elo Airylco, Nexe * Ka- Thns ꝙist &yddhxot. 1d eſt, At eEinæi co⸗ dentes loco, uneſum (hoc nomen eſt montanis eEtnæ) domicilium ſhi occuparunt, locoque nomen etnæ impoſuerumt, diſtanti d Catana Madiis ooginta. Faciunt verd octoginta ſtadia milliaria decem, & tantumdem Catand diſtat Monaſterium V. Nicolai. At verd Livius lib. xxvL. illam cum urbe Magella conjungit, quæ hodie, ſecundum Clucerium, di- citur Kosmanmo. Pquali verò diſtantià & 5. Ni- colo Ja Kenn, & Magella, ſeu Kosmanno, abſunt Paterno. Elt igitur, ut putat, probabile illam ef- ſe Hhlam. At verò ſi ſententia cjus de Ciudica 57 quam eſſe CMhlam opinatur, ſit vera, minũs in alis““ duabus urbibus laborabit; ſecunda autem Cluerii conjectura nihil magis ſtringit quàm prima; quod quidem magis erit cvidens, ubi probaverimus alio loco & tempore urbem Giudica eſſe illam, quæ antiquis Scriptoribus diẽta ſit Herbita. Jam verò dico, nullo modo Hhhlam Cereaiem; ſeu Geſeatem eſſe Megaram, vel Auguſtam, prout exiſtimat Cuverius, quoniam Megsra, ſeu Me- garenſis Mbla, licèt in initio Sicula urbs fuerit, tamen poſtca à Siculorum Rege Fblone data fuit Græcis Megarenſhus, & ab illis hahita atque re- ſtema, utpote jam urbs Græca, ſicuti 6 Hracleota & 1 Thuchdides. At verò? lib. vI. di- rmant ſtineté indicat Zhuchdides fuiſſe Siculam urbem Fhllam Celearem, ut & Ahenienfum hoſtem, dicitque clarè Pauſanias eſſe urbem Siculam & Barburam, quæ itaque Megara eſſe nequit. Ver- ba cjus ſum in Iiacis, ſeu Ib. v. pag. 172. pimS 5 Apoltk cnoi iEmnnts eha, Muger Coelei c⸗ EixeMle BayCœgo o⸗ xelcw. Id eſt, Scribit enim Archomenidæ ÿlius Philiſtus ios ( hblæos ſcilicet) reliquos, Jui in Si⸗ cilia ſumt, Barburos , Deorum cœremoniis colendis auteire, & ſe ſomniorum imerpretes. Sed & inſuper ex illo 7huchdidis teſtimonio, unde probare poſſe ſe putat Cuverius urbem Ge⸗ leatem eſſe Megaram, contrarium colligitur, ſi B3 quis 1 Wucydides] b. vI. pag 412. Fdit. Henr. Sreph. Me- gnrenſes poſt Lami mortem cu Gs chæstihs, TC— „S- BeMcs Tiue vgoMAhnes ⸗ xce, nbnzmone h Meæt Sxc⸗ 186 165 xbih „ id eſt, Ihapſo migraverumt, ch· Hylilone Rege Siculo, qui regionem prod- derut, duce Megaras incoluerumt, qui Hylæi ſimt di- 2 Lib. vI.] Locus, quem reſpicit Auctor, eſt pag. 453. Edit. Henr. Srepb. ann. 1558. ubi de Arhenienſhus Inimicis Srncuſamorum ſcribit, 2f 7 Ahlcrik 2 kœn 5— 6on T65e 7 TeMecen nMepeiu Son, e, Id eſt, cumque dimidin ewercitus purte nd Ehllum venerumt, in agro Gelentino, gug erat hoſtilis, um tumen non po- tuerunt eupuguare. Et mox ſubjungit ibidem ſumpfiſſe animos Cives Sucſimos, quoniam Athemenſes, emi Moyns ixeet zis DixeAiæ t en e Echchez, c ee eMbehnes eeg ee e Pie, id eſt, dum orum illum præterveberentur, longè ab ipſ ire conſpeci enunt c prfeci Ihblam, Huhra empignore iam vi ꝛentawerunt. Sed & tertius, ubi de hoc codem bello ediſſerit, apud Thucydidem locus eſt, ubi de eadem hac in Geleutino agro Hhybla loquitur, ita ut vicinam Centoripæ & Ineſſe ponat, quem adeb memorabilem, Auctorem noſtrum eruditum fugiſſe miror. Eſt autem in eodem lib. VI. pag. 477. dicit verd Atbenienſes ve⸗ niſſe Centoripum, Oppidum Siculum, vc at oca o⸗ MoMoc, decæœ, mkMxires Ac⸗ o77y 7 T ls o O I TeAein, id eſt, qud qunm e conventione intraſſent, incenſis ſegetibus Iueſſeorum ſimul c· Ehblæorum diſeeſſere reverſi ſcilicet, ut mox ait, Caranam. Patet hinc præſertim clariſſimè ſitus ejus longe diverſus à maritima Hhybla⸗ duæ 6& Megara, ²7 quis peritiũs locum — aut ſaltem liquet Thuchdidem mentionem facere biæ Gelcates, ut diverſæ ab altera quadam Hla, quæ marttima eſt. Quantumvis verd prima conjectura ſatis ſit cbnvincens, adjungemus tamen nihilominus alte- F8 ram haud minds debilermn. Strabo, ubi loquitur de Megara, id eſt, Megarenß Hlu, & altera urbe dicta Naxo, ſcribit lib. vI. pag. 185. Ahheh mMets sxr zlol Tö qt 1 Tehs ga okkl ½ Tle aperler TENais Ms Id eſt, Ubes quidem ifæ haudl ampliis exſtant. at Thlæ nomen etiam munc durat ob Ehblæi mellis præſtantiam. Atqui vixit Srabo temporibus Au- Lufti, Pauſamias verd Impcratorum Hadriami & Antonini. Si igitur tempore Udaiani Augußti de- ſtructa jacuit Megara, quæ antea Hyhla diceba- tur, ita ut Ala iſta non amplius exſtiterit, quam & Pauſuniæ temporibus nondum reſurrexiſ- ſe comperimus, ſequitur, illam, quæ tum tem- poris ſteterit adhuc, fuiſſe Gereatem. Scribit præterca Stephanus in Libello de Urhibus pag. 724. Edit. Bertel. VTBAAI „ els MMeis SeMia. H Keilo, Fs ol Mra TENeot. — 5 H Cipse 5 o1 7dT⸗ FaMeb) „ Meyepeis. H M·dc ea xMerra.. TI TERa⸗ Sn NENs 5 ſaoMls. Ai I6d Ms T bAde xMclah 7 ZieNdh Mec. Tos chotð⸗ ve Me)aetas enMs. Id eſt, Fhblæ, tres ſunt in Ficilia urbes. Parwa, cuÿus Galeotæ ſunt oppidami Megarenſes. Minor verd Hera diciiur. . Majorem Fhlam Rege TMhlo. Propter boc multas TMhlas vocuri Sicu- larum urhium. ucolas Megarenſes vocarunt. Tali pacto enim Cluverius Iih. 1. cap. x1. Græca Fte- Ihani, quæ ſatis confuſa ſunt, tranſponit. Poft verò ſententiæ ſuæ poœnitens alio ordine collocat, hoc modo: Hhhlæ rres ſunt Siciliæ urbes. Major, cujus oppidani Ahblæi. Parda, cujus oppidani Gels- 1, atu Megarenſes. Minor verd Hrea vocatur. 59 At verò melior multò eſt prima ejus verborum conciliatio; HhMla enim Major eadem eſt cum Megarenſi, Minor autem eſt Gereatis, quam omnes Auguſam ſeu Agoſta eſſe dicunt, vel inde paullum diſtaſle, quam verò, juxta Cluwerium, perhibent Paterno eſle. Reſtat jam Herea, illam, quæ hodie Butera vocatur, ſupra Terra- vovaum ſita, intus in Inſula, diſtans Caltagirone quindecim milliaribus, motus 7hucydidis teſtimonio, qui Iib. v1. Hblam Geloatim nominat. Ego cum Cluwerio exiſtimo Hhlam iſtam Heream efle Na- guſum potiùs quàm PButeram, & Gelcatem eſſe Palerno. Sed ſive ſit Palermo, ſive Butera, cer- tum eſt fuiſſe urbem Siculam, non verd Græcam, hoſtilem Gelbi maritimis, & amicam Gelis me- duerrancis, qui adjutum illam vcnerunt, ab Lip- potruis obſeſſam. Quoniam verd Hhlla iſta Situln & Geleatis & Gereutis nominata fuit, Cluverius exiſtimat propri- um ejus nomen fuiſſe Geleatem, non vcrò Gerea- zem, facili autem & ſolitã permutatione litterarum 7 & J, =& viciſſim & 7, dictam poſtea Gereatem. Optimè ſanè! Ita enim hodieque Caltagelone quon- dam dicta urbs Caltagerone appellatur, ex iſto ſci- lcet litteras iſtas r & 1 permutandi more, qui in urbium denominationibus tam eft frequens, ut fuperyacaneum ſit illi rei ulteriũs inhærere. MNomen itaque proprium Ihllæ iſtius eſt Gelea. 1 Cluwerius] Nec aliter Vir Celebert. Vacolus Gro- novius, qui iſta adnotar: Hæxc ſunt conſuſa; ch videntur he evolenda: Rs o 7N.) TSAaſo Meyahe. noh, 76 e 70) TaAne, ut producit Job. Marghumus in Chro- vico pag. 465. „ — 4 D nravrMTS Wn 29 eis, leu Celbatis, utpote receptum à Gehin, ſeu go coloniæ ratione, condità à mediterraneis Geoz urbe, ſeu quòd ipfi fuerit tributaria, aut ſubdita. aut denique confœderata, tantoque amicitiæ vin- culo connexa, ut nomen ab illis deſumpſerit; K Gelbatis à Gela ſit appellata. Illaque exſtitit occa. ſio auxilii à Gelois mediterraneis illi apportati; qui ſanè illam & defenderunt à violentia Hippocrans; KRegis Gelorum Græcorum & maritimorum. Atque ita optimè ſibi conſtat teſtimonium illud antiqui Schliaſtæ Piudari, ad cònfirmandam Ge. lam noſtram mediterraneam. 9 Non eſt itaque improbabile „ ſi inde deduc- Maſor, cuus oppidani Ihlæi.] quam judicat Fazellus eſſe 4 mus, atque ex iſto facto, originem antiquiſſimæ confoœderationis & amicitiæ, quæ ſemper fuit in- ter Vrbem Caltagironem & nobiliſſimam illam Meſ⸗ Vumam. Hippocrates enim ille Selæ Tyrannus primò amicus Zunciæorum fuit, ſed poſtea prodi- tor ſociorum factus eſt & hoſtis capitalis, & plus ſemel illis bellum movit, ut ſcribit Herodorus libro v1. loco ſæpiüs citato, donec tandem Gelo me⸗ diterranei occiderint Hippocratem, ulti ita Meÿa⸗ nam, & ita perpetuum amicitiæ vinculum inter utrumque nectentes Populum. merandis SICILIE loci, iMlorum- que proprietatibus. FRudiiſũmus Poõta Virgilius 111. Eneidos fu libro diſtineté enumerans loca & terras Ficiliæ ad latus meridionale, quæ ſeſe immediatè exci- pichant, & ordine naviganti enc= apparebant ab Oriente versüs Occidentem properanti, ita ea- nit verſu 701. Apparet Cumarin⸗ procul, Campique Geloi Immaniſque Geln uwii chgnominè dia. In his verſibus reprehendit Poötam Cluweriu, quaſi non obſervaverit ordinem naturalem iſtorum locorum, cum prius debuiſſet ponere urbem Ge⸗ lam, utpote magis orientalem, qudm Campos Ge- lvos ad occidentem ſitos magis: Nam falſum eſt, inquit, quod Vingilius Eneæ ſuo hoc liuus præter- nawiganti affinxit. Videbimus mox an rectè Virgilium reprehendat 62 Cuwerius, contemi nunc adduxiſſe quæ idem ille alibi de hujus oræ pariter deſcriptione à Virgilio facta memorat: „Virgilius profectò, inquit, F.- „ncidos lib. 111. ahb Epiro & Cerauniis monti- „bus omnia Italici Siculique littoris loca, Drepa- „num uſque, quæ memorat, geographico atque „germarno ordine recenſct. Enumerat dein ſm- gula à Poéta recenſita loca. Si igitur Virgilius tam geographicè omnia ordine ſuo poſita recenſet & nominat, prout facit, & ipſe teſtatur Cjuæe⸗ rius, quo pacto illum hoe unico verſu falli & turbare ordinem pronuntiat? Sed age oculos vertamus ad loca illa, ut con- ſpiciamus ordine iſto, quo vidit Eneas, flame Borcâ vemo, Tauromenio versũs Drepanum actus. Dicit itaque Eheas apud Virgilium Mneid. lib. 111. V. 686. — — viv præterwehor oſtia ſauo Pantagiæ, Mogaroſhue ſnus, Tapſumque jacemem Sunt hic tres loci; Pantagia, flumen hodie dictum di Porcari, intus Promontorium F. Croce, amti- quitus Viphonium appellatum, unde incipit Sinus Accurata VIRGILII diligentia in enu- 6 Megaricus, ſeu Megarus; nune i Cofo dofo lu u (. a 6emo us ten 6 nih kxt col 29 CRITASIRons Lib. II. Cap. V. — u 63 qui locus ſecundus à Njanis viſus eſt. Urbs Aſ ad Promontorium ipſum pertingentes, qui hodie- ou auſt enim antiqua, vetuſtiſſimis temporibus ad littus que Pelori nomen ſervam. Vocat idem Poẽta ſax li deß mecit ſita, à Græcis occupata fuit Megarenſibus, & antea Preda „ quomam in circuntu Promontorii multi la unyl * Fhhla dicta, nomen poſtea ab illis Megaræ accc- ſcopuli viſuntur ex terra quaſi in mare projecti. eieait 4 pit. Tertius locus apſus eſt, cujus S& Vuc)dides Camarinam verò non conceſum moeri ait ob illam ippon mentionem facit, de utroque loquens iib. vI. rationem, quæ apud Servium poteſt legi, neque enu n ari ntmor i tteſin . ct i ti in en ilorum. 1. Lnin ſic & tens hiile mmeditè exci. ee apparebat erant, ita ca⸗ ue Celc, ctam Cweri turalem iſton onete urbem uam Canyn Nan fuhin⸗ o boc linn n⸗ ium mniui iMt qut inſ nptione i] cto, iut, A. erunis wohl es locu, Drep gnphico tq mern dein ſit giut Virtii polira receu teltnur Cli⸗ * t n 2 bn6 ſin Luu ſu ſu nhrju 6 Stupere profeẽtò debemus, quantã ile curioſi· Atbenæus lib. v111. cap. 1. Edit. Caſaub. pag. 331. nunc ſolu delli Mangbiſt, ob depreſſionem ve⸗ rò ſoli jacere dicitur à Vngilio, nec multum di- ſtat Syracuſis. Sequitur jam V. 692. Sicanio præhenta ſnu jacet Wſuln, cõntra Plemmyrium umdoſum, nomen dirore prités Ormhgiam, Alpheum fama eſt buc, Elidis amnem, Occultas egiſe vias ſubter mare, Jui numc Ore Arerhuſa Tuo Siculis confunditur undis. Loci enumerati ſunt hi; Iſula Orijgia contra Plemmyrium ſita. Inſula iſta ille locus eſt, ubi ali- quando fuere Syracuſæ, & ubi prima & anriquiſ- ſima urbis ejus fundamenra jacta ſum, ut ſcribit Strabo lib. vI1. Dicitur jam Plemmyrium Maſn dOliviero, ſeu ſola del Caßelluccio. Intus in por- tu, ad manum dextram ubi intres, magna eſt ſpe⸗ lunca, ubi erat erumpebatque lacus Areiuſ, poſtea ſeſe in inare effundens, in cujus vicino ad. modum loco naſcitur flumen Alpbeus, qui ponto eſt malacia, ſub falſis marinis aquis ebullit & ſurſum ſeſe tollit. Plemmyrium relinquens versus Humen Elorum fertur V. 698. Exſiper præpingue ſlum ſagnuntis Eluri. 1 tate ſingularia quæque locorum deſcribat. Panta- giam vocat ſaxſam, quoniam reperlumtur in ore iſtius fluminis grandes lapides viyi & molares. Plemmyrium verò undoſum, quia Promontorium iſtud Orienti eſt oppoſitum, ubi mare fatis eſt & latum & longum, littuſque radit & verberat cre- bris aſſultibus. Poſt phei fabulam in memoriam revocat, qui naſcitur quaſi & moritur in Arerbu- ſe orc; de iſto verd Strabo legi poteſt lib. vI. pag. 187. Appellat Elorum autem ſagnantem, quòd quum in mare ſeſe exoneraret, ita exundabat, ut vivarium ſeu piſcinam efficeret, quæ utpote par- tim dulci, partim ſalsà repleta aquâ, piſces pin- guiſſimos ſuaviſſimoſque nutriebat. Hinc ſcribit NvpleSO N d gaS 2) dis Teei- Moi 70 ENdp h NdEgauæ haj cyo x e )cMas, S hao äs é 7 Neech Nycw⸗ 7 Eopegdh⸗ derss. Id eſt, Wmphodorus hracuſtus in Circummavigatio- nibu ſuis, Iupos unguillaſque in Muwio Floro ita ma- gnas manſuetaſyue hb ſcribit, ut panem actipiant eu manihus porrigentium. Sequitur apud Vingilium F. 59. Hinc altas cautes ꝓrvjeqaque ſaxa Pachyni Madimus; & futis numquam conceſa moveri Ahparet Camarina ꝓrocul. — Pachnus vocatur jam il Capo haſuro. Flt verd Camarina jam dieta Camarana. Saxa verd Pachyn alia projettaqu⸗ vocat, quoniam ex tribus Pro- 6 montoriis Siciliæ, ſcilicet Peloro, Pachyno, & Li. hhæo, maximè projectus in mare eminet Pachy- nus, quum in illud ad linguæ formam magis ex⸗ tendantur reliqua duo Promontoria. Et quamvis Vngilius alibi de Peloro agens dicat, Arduus excelſ zollit ℳ mole pelrus nihilominus iſta altitudo non de Promontorii iſtius extrema ora eſt intelligenda, ſed de quibuſdam collibus & cumulis, qui intus ſunt in terra uſque 3 R1V. qua, non verò de urbe, debuit imelligi Oracu- lum, M zhhet Koucpihan, id eſt, Camarinam non o movendam. Sequitur jam, —— —₰ Cnmpigue Goloi, Vmmaniſqus Gela Huwii cognomine dida. Non defuere qui putarunt Campos iſtos Geloos eſſe dictos, non à nomine Gelæ, vel Huvii, vel civita- tis, de quo in annexo verſu Virgilius, ſed à do⸗ mino quodam illorum, nec multum à vero aber- rant, prout ſcquemi Capite oſtendemus. Vocat dein urbem Gelam immanem, id eſt, ſatis altam &c magnam; prout paſſim iſtud vocabulum ſumitur, rò Gela, licèt populoſa & celebris ſatis, non ta- men fuerit magnitudinis vaſtæ admodum atque immenſæ, credo Virgilium per vocem immanis in- telligendam dediſſe rem altam & egregiam „prout alibl uſurpat Iih. 1v. V. 199. de ara: Templa Foi centum latis immunia Negnis; Comtum aras poſuit.— Dicit verd Gelam ditam ſuwii cognomine, non quòd ideo Gela concipi debeat, quaſi in aliquo monte ſita fuerit, ſed quoniam fluvio Gelæ ſuperimmi- nebat, qui ſub illa deorſum in mare ferebatur. Flumen verò illum Gelas urbi nomen dedit, de quo quidem alibi latius diſſeremus; jam verò Poẽtæ ordinem non imerrumpemus. Sequitur mox apud illum: 6 Arduus inde Arabas oſentat maxima lungè Mænia, magnanimm quondam gemrator equorum] Teque datis linquo venlib palmoſa Selinis, Et vada dura lego ſauis Lilyhela cæcis, Ninc Drepani me portus & illætabilis ora Excipit. gèé maxima, prout patere poteſt ex Diodori ljh. Magnanimorum verd equbrum prolem illi tribuit, quoniam victoriam ſepẽ in Ludis equi Arigenti- ni reportarunt, prout plus uno loco teſtatur Pin- Nurus. Selinis, nunc deſolata deſtructaque, palmoſ illi dicitur, credo ob palmas ſylveſtres, quæ ibi magnã copiã proveniunt, quæ nunc apud Siculos vocantur Ciafaglioni, à Plinio Jib. x111. cap. 1v. Chamæropes; à Cicerone verd in Verrem dicuntur Palmæ agreſtes. — Lihhæo verd vuda dura trihuit & ſax cæœcay quæ ſub aquis poſita viſum fallant, & revera hoc nomine vaide famoſus portus eſt Lihhbæi. Urbem Suraceni vocarunt Maſallam, quod ſignificat Portum Dei, ſeu Portum grandem ( commodum. Oſtendit verò portus ille meram aquam, ita ut nullus ſcopulus, nullum ſaxum extra undas emi- neat, nec navigari poteſt niſi ab illis qui brevia iſta ſcopuloſa norunt. Tandem Drepauum appel- lit Mneas, quod terminat iter ejus Siculum totumz vocat autem illætabile, quoniam ibi patrem amiſit acte urbem ejus nominis intelligit, ſed paludem, de eoque dicto alludit ad laudem, quam Pindarus 66 illi tribuit, qui vocabulum 4v de illa uſurpat, cum illam nominat, quod quidem paſfſim urbi tribuitur non vulgaris magnitudinis; quoniam ve- Ardui titulum Arigento tribuit & maximt, quo: 6) niam exſtructa erat in loco alto, & urbs ipſa ion- In tota hac enarratione apparet ſolidè quim ex. 69 —— * 3 — X S N 31 Ds AnrTIouITATR URSI5 actè id faciat, nec in Siciliæ tantùm, ſed & in & Camtrinam ferẽ feſe extendant, facilè iſtos coꝑgno- . omnibus alis, quæ in Poõmate cjus occurrunt,; ſcere potuit, & ſimul viſu pertingerc uſque ad 4 ocis. 6eam, maximé quoniam ſitus ejus altior crat & Ratie tantæ diligentiæ & tam fidelis enumera- a terra magis clevatus, quare vocabulo proprio; e tionis ultra fiétionem Poötis propriam ea eſt, ut eſt dictum, Virgilius illam appellavit imma- ir quoniam ſitus & ordo locorum & terrarum res nem. 5 * lunt naturales, neceſlariæ, omnibuſque cognitæ, Præterea vocem procul, apud Poctam, non 31 unde non incidunt in poẽticam fictionem & veri- expono, quaſi hgnificet hic longè, non enim po- il ſmilitudinem quæſitam, quoniam illa ſeſe exercet terat longè proſpicere ncus littora legens, & 6 in rebus moralibus, liberis, & quæ vario modo longo videre lacum Camariuam, de qua dicit, dici agique poſſunt. Jam verò ſi idem Poẽtæ & le ſitus terrarum & loca mutarent, ſtulti, ignoran- S w te woin 1 tes; & mins accurati terſique audirent. B ſed poſitam accipio ꝛ pro ꝓrope, vel juxta, id eſt, 3 Et hc in Vrgilii gratiam dicta fint, deque il-in vicino, modò poſt, velà tergo, quaß dixerit 4 ſius profunda eruditione & exactiſima diligemia poœẽta, Enas vidit Camarinam, & juxta, in vi- in obſervando ſitus cujuſque loci ordine in enu- cino, poſt illam cognovit Campos Geioos, ut & 6 meratione ſua. KRedeamus jam ad demonſtrandum, Gelam. Iſto ſanè ſenſu alibi hanc vocem adhibuit 6 quid ille per Campos Geloos intellexerit. Auctor, ut Ecioga v1. V. 16. de Fileno ebrio, S. 3 Serta protul cupiii amim dolapſa jacelant; 3 ut & neidos lib. v. V. 124. id intellexerit VIRCII.IUs pær 6 denique I. x. F. 835. PRæcedenti diſcurſu vidimus Poẽtam ordinem G — procul ærea ramis & ſitum locorum accuratiſſimè & ad verum in Dependet galka. — 69 recenſione ſua obſervaſſe, unde ſequitur certiſſi- na concluſio, illuin per Campos Geloos non imel- lexiſſe Gelæ maritimæ territorium, quod ad alte- rum Gelæ latus ſeſe, ut Capite 1v. oſtendimus, extendebat, ſed alios Campos multò celebriores, quique nomen illud jam obtinuiſſent longè ante urbem Gelam Vuwii cognomine diliam. Er ſanè ſi Campi iſti Gelo nihil aliud habuerint ſingulare, quàm quòd ad territorium pertinuerim urbis Gelz; non video qua ratione judicioſiſſimus Poẽta adeò emphaticè illos ſeparatim nominare voluerit, quaſi verò & aliæ urbes ſua æquè non habuerint, quæ tamen ſilet, territoria. Intelligit itaque per Campos Geloos iſtam terram Vingilius, quam Solinus appellat ? Agrum Gelonium, regionem ſcilicet quamdam, quæ eſt inter Camarinam & Ge- VR Alia aliquot Urbit GEIL. ONIs indiciæ. cilia, nomine Golonii appellati. Ita ſcribit Solinus hauſerit, vertitur in Nerilem. Quin & Plinius ſcriptum reliquit Ii5. Xxx. cap. F St & apud Scriptores antiquos lacus cujuſdam/ ſeu paludis, ſeu ſtagni mentio, quod kt in 57. cap. v. pag. 15. Edit. Sulmaſ. Vn Sicilia Gelomium agnum ſetto odore abigit prouximames. Ite lacus verò à territorio Gelonio nomen illud accepit. Sed & inſuper memorantur zhi fontes duo z alterum, ℳ Nerilis ſumpſerit, frcunda ßet; alterum, ſi focunda Inm, id eſt, imer nunc dictas Camaranam & Ter- vI1. Nem in Sicilia in lacu, qui Cocanicus vbcatur, t ram Novam, quæ à mari extendebat ſeſe intus S alio juuta Gelam, horum extremitates tantum dre- ſ Geloam urbem versůs, ſeu Gelonem, nunc Calatage- ſtunt.1171ñ5 rone; à qua urbe multò antiquiore quàm Gela eſt Idem Plinius iiſdetn Iih. & cap. de quodam ſa- 1 n maritima, non verò ab hac, nomen ſuum mutua- ſlis genere diſſerens, eſſe ſcribit circa Gelam, in t ti ſum Campi Gelo ſeu Gelonii. Namque adhut eadem Ficilia ranti ſplendoris, ut imaginem reci- apud Scriptores fit mentio ſtagni cujuſdam in piat. 4 cuſdem finibus ſiti, quod Gelnium appellant, R De omnibus hiſce mirabilibus nullus ex recen- 9 quod nomen multò facilius & melius à primitivoj tioribus Scriptor aliquid certi dare potuit, omneſ⸗ ft ſuo Gelone deducitur, quãm à Gela urbe. que confitentur nullum ſeſe veſtigium illorum po- co 70 Sed & alteram adhuc adnectamus conjecturam ſtuiſſe invenire; nec alia ratione id conrigit, niſfi ct probabilem, ex meme profundiſſimi Poctæ eru- ſquòd non fecerint diſtinctionem inter Gelam ma⸗ de tam. Canit enim ille ueam à Pachyno, nunc ritimam & Gelam, ſeu Gelbam, ſeu Gelonem me⸗ m Capo Paſuro, verſüs Occidentem navigantem, ſditerrancam, nec inter hujus agros & illius con- 3 non in alto mari jactatum eſſe, ſed legiſſe littora, finia. lib. 111. Lneid. V. 699. At nos veri veſtigiis inſiſtentes apertam, proba- bilem, diſtinctamque facilè ſubminiſtrabimus no- 4 Iine allas cutes preſebaque ſaxa Pachni titiam, tam fagui Geloni, quàm duorum fontium, in Kadimus; & faris nunquam coneſa moveri ut & ſœridi Kagni & ſplendemtis ſalis, clara ap- - Ahlaret Camarina proeul, Campigue Gelo, portantes indicia. 3 uaniſue Gela. — — . F Orßi ab ultimo, dicimus circa flumen Gelam, . gi töbe teitzr ſi incipias ab ore jus, ſeu ubi in mare ſe exone- Bitur Prope tetram hayigavIt nedl, non Por ſrat, pergaſque ad ülum locum ubi naſcitur imus, tuit commodè videre Camt inam, & inde ſimulf nuſlas omnino falinas inveniri. Sed prope Gelam quindecim milliaribus diſtantem urbem Gelam, & adhuc ultra poſt illam poſitos Campos Geloos. 5. At jam cùm Canpi iſti connexi invicem uſque ad 1 UMtra ſionem ] Vide quæ ftatim in Notulis de Homero, teſte Strabone, dicemus. que 1 Pro pröpe vel juxta ] Sed hoc modo Virgilii verſus ita foret interpungendus, Appuret Camurima, procul Campique Geloꝰ. 8 2 Aum Gelonium] Bruſtra apud Solinum quæras; Non chim Camarina tam propè adjacet Pachjns, ut pu at quod mox recenſet, fignum Celonium, exſtat cap. iſto ſenſu vox procul iſti applicari pofit, & ipſe Au- . N. Pag. 15. Edit. Sulmaſinne. ctor noſter hinc etiam ad Geſoot Cnmpos rectè refert. enn uis cium quod li ins. nl Cumum . Ie kcus accepit. Sed aherum, i un, h fecunis t ib. . ocanicus voratn itates tantm ay p. de qdhnt eirtu beln, ut imin Us nulwe m are uu mn⸗ e cthl. 5 ſ un U gn k ilus col⸗ , wh⸗ winininw ih on nur ſe e nin in 73 Eſt igitur /4 hoc Plinianum, & valde prdpriè ab illo props Gölam collocatum le, calidiore teinpeſtate anni concreſcit, non ve- rum ſal conſtringitur, velut accepi à teſtibus, qui idem viderunt ſæpiſſimèé. Eſt proinde is ipſe lacus in Gelonio agro ſiti, ujus aquæ lapillorum in- Mar in ſal inareſtaut; at verd quem nos indigitavi- Lione Meridiem versds, vocatur verò Sammo⸗ ro. Aqua ibidem eſt fulphurca & tetri odoris, cujuſque fœtor aliquot inde paſſibus circùm ſen- titur, & etiamnum fama eſt paludem fuiſſe quon- nium, utpote quod zetro odore abigit prouiman- Probatur Antiquitas GALTAGIRONls 6 in vertice montis, qui vocatur Urhis, ſeu della Cittò, quoniam ab illa unà tantùm planitie ſeparatur, olim pulcherrimi ſalis falina fuit, prout ex unanimi conſenſu & univerſali teſtimonio h dævorum hominum mihi conſtitit; ipſe etiam lo- cus inde hodieque a Salina ſeu Salinella vocatur. Sed & etiamnum ab illo monte mediocris aquæ copia deſcendit, quæ ingurgitata excepraque à val- rò omnis, ſed ad extremitates oræ ſuæ, inque pu- Plinii lacus ille juxin Gelam, cujus extremitates vantim inareſtumt, ſimilis alteri cuidam in Sicilia dicto Cocanico. Meminit etiam Fuzellns alterius mus, ipliſſimus eſt ille Plinii lacus. In ejuſdem Gelonis territorio Feudum quoddam eſt Urbe quaſi tribus diſtans milliaribus, in re- lam, eſtque ita ipfum illud Solini agnumu Ge- Mon plus uno, vel certè duobus milliaribus, Occidemtem versus, ab iſto lacu, inveniuntur quorum alteri vel qui fortè omnes facillimè eſſe poſſunt illi, quos Solinus & Mdorus memorant, 74 quorum ſcilicet alter fœcundas ſtcriles, alter ſte- riles fœcundas reddiderit. — Hujus veritatis duæ plauſibiles valde mihi ſunt conjecturæ, quæ convelli facilè non poſſunt. Prima, quòd fontes iſti hodieque appellentur vulgò Jachue della favella, id eſt, ajua Fabuloſa, à fabula ſcilicet iſta, quã putabantur aut ſteriles aut fœcundæ reddi mulieres. Secunda eſt, quòd regio iſta, ubi illi ſunt fon- tes, vocetür hodicque Kogeneß, quod vocabulum Facilè ex Græct Tpuytneis, Aua generationis, po- tuit ita corrumpi, prout etiamnum in Fictlia multi funt loci ex antiqua Lingua Græca pe- tito nomine diéti, ſed corrupto, ſicut hoc etiam Kef e Ex omnibus iſtis ſuperius dictis; antiquõrum- que Scriptorum teſtimoniis, locorumque circum- ſtantiis, facilè jam puto unicuique liquere, fuiſte cognomines in Sicilia duas Civitates, Gelas ſcili- cet utraſque; vel certè valde ſimili nomine gau- dentes, Gela nimirum, & Gelo; quæ ſæpiſſimè dud 1 inter ſe permutantur. 23 Et quoniam in progreſſu Operis adhuc neceſſe habemus multas alias auctoritates & reſtimonia nova adducere, ad confirmandam prætenſam Go. ui Amiquitatem, huic ſecundo Libro finein hic imponemus. 5 teſtimonio HOMFkRl. IBimus jam tertio hoc Libro inveſtigatum pri- ma incunabula, fundationem, progreſſumque Vrbis Gelnis, prout ordo poſtulat. Poſtquam ₰ duo fontes aquæ dulcis, totidemque ſulphureæ, enim demonſtravimus huctenus eſle talem in 5 A cTNMSnRoNnsS Lib. III. Cap. I. ie , Ne z no, 2 Jiaee. cilia Civitatem, quæ diverſa fuerit à maritima 6ela, convcnit üt diligenter etiam natales ſuos in- Homerus, Scriptor antiquiſſimus, qui in Poeſ ſun inventionis fuit plurimæ & fabularum parens, in terras alias, atque omnino ubique oſtendit quãm ma cum laude meminerunt, plurimumque illius deferunt auctoritati. Itaque & Strabo b. 111. & Dionyfius Halicurnaſeus Iibb. 1. & vn1. illum vocant vchchahlh t Kæ) ootsch, Ut & zeßthum vmnium grawimum S aniqumum, cujus elo- gii rationem ſuprã jam dedimus. Hinc etiam Hn- carnaſeus, ut oſtendat ubi locorum in Halia habitaverint Enotrii, utitur Sophoclis teſtimonio, Poetæ licet. Scribit itaque Nmerus lib. v1. OAf. fverſu — 3 — alep Ahim Bn p' es holimoy acpc n ⸗ —el —5 2 3 Oi pi en or Shoue c epe Ttgein A5 KvxMoh aycpc lec oechnry Oꝰ opeas onoxohto, Eijc cppo oa. Id eſt, — at Minerva ihat ad Phæacum populum arqus urbem, qui antes habitabunt in ſpatioſa Hype⸗ ria, prote Chclopas viros ſuperbientes, qui eob præ dabamtur, chm viribus ſorent potiores. Cclo⸗ In enumeratione Populorum] Homeri ſummam in hac re diligentiam & eruditionem commendat plus ſemel Srrabo, cui üt Geographo tantd major hic fides de- berur. Verba ejus funt 75. 1 pag. 27. Edit. Caſanh. de Erntoſhene loquens: Tö 3Men S= er3 72 27 Dhigs min eit ² uczn E 2 M Temrd, 7e 7 3 S eis aræ 4 u esneipe, 70 eius; S en⸗ an vgenEeion engeen. Ka Vp ei kno, 4%, 70 3 Te⸗xrMAMehe⸗ 2o3 Poues5, 3 7. co 76 Bangons Er ene æxee eme ehe, & dPoGeMdhE⸗ 2 Dhip e vlxE⸗ ehtcMetcc, feh Ox % xgelæ dzewg o habe , Ouncnx 7n zct, Seolns % 2 ERnA vdyz keiaz 3 7 mbeh. Id eſt, Mud verd totum eſßt virio⸗ ſum udd Homeri religuorumque Pobtarum ſcriptu eodem ommin hubeut numero cd cum in aliis, zunn jn bis erinm, ſLuæ zrnamus numc; geugraphicis, nibil præßamtiæ adſcrilut Homero. Nam nhſyne cætera eſent, ſaltem qun Sophoclic Wiprolemum aut prolohum Pateharum Puripids jegerer cumque zis Homeri induſtrium in terrarum ſt duſcribendo Sompararet Vacils Juantum alter alteri praſaret, paſet coꝑnſtere. Vhi ehimn pydo vehuritun locoum, uæ connmo⸗ mbrumtu; eum Hoimerus ſervnvit, non minms in remoto rum udm in Græcanicorum mentione. Idque ubi exem⸗ plis aliquot confirmavit; mox ſubjungit: Kꝓ vxĩ xhixc⸗ 5 deheos Mechaire⸗ 1 tbles 20 77 TeehPia⸗ O- neS Id eſt, Sed c recenſendis locorum inclinutionibus t ventis magnam c accuratum Geographiu peritium qe. monſtrat Homerus. Quem eunidem in principio Ope- ris ſui pag. 2. non modò posticã virtute omnes omni- no ſuperaſſe ſcribit, qui vel poſt vel ante ipſum fuc⸗ rint, ſed 8e prudentiä civili, imd qui 74 vegl X N . renS6 786 7e xe Enæ, 6 786 xcr 0 ecre oxnlyli⸗ Vl 26 0 hMarEn id et ingularum ſunt eionum, tin otius utenus incolitun — . „ „ VLILI. Pag⸗ 332 Ta ey 8 7 dan ehdaiE* zd O- kgs œxMe Sen Enlmij „ inln 1G, 2 7 1 * * 6 . 5 „ S vM MAcœ 7 dpP, d o LeS e 7 Ad, ruſtu denotaverit, Juoum pleraque tempus olſturuvit. Caltag iron⸗ nihilominus in enumeratione Populorum erudi- tiſſimus invenitur, quando ſcilicet deſcribit illo- rum incunabula, fundationes, & propagationem ſincerus veri ſit amaror, antiquitatiſque ſtudioſus. [Veteris itaque Hiſtoriæ Scriptores, ſicuti Pauſa- ias lib. 11. & alibi, aliique ſæpiſſimè illius ſurn- At verd omne id quod de illis teſtatur, deque in Jocorum etiam, cum quæ rerrarum orbit inariſtue, eplorationem ac dſtriptionem idem impendit induſtriæ. Solido taque judicio Homerica omnia porderanda efle aſſerit, ſcribens in initio Ih. Id eſt, Ar cæterorum quidemt & ſeyipris ſucile eß promun- rire Nomerita cenſorium dſideramt judicationem, cum pobticd Aucor locutus ſt; E non noſtra memoriæ, ſed ve 2 Cycopihus ſcribit Homerus, indicat innuere illum ſius regionis Populum, qui antiqukus in Sicilia habitaverit, nomenque Cclopum gelerit. Hi au- tem ſunt, qui [æpiſſimè fecerunt excurſiones in ſpatiolaæ Fperiæ incolas, prædaſque inde abege- runt, quoniam in illorum vicinia, prope ſcilicet Quantum verò ad Chelopum habitationem atti- net, non valde eſt difficile illam invenire; elege- runt enim illi ad habitandum latus Inſulæ orienta- yle, ut ſunt agri Leontinorum, Catan, Aecit, & Montis Htnæ, & quæ ibidem in confiniis fuere. Id liquet ex teſtimoniis TMucydidis lih. v1. Euripi- 4 in Tragcedia Clohe, ex Alrocriti Ichllis, ex Vingilio lib. 111. Mncidos, Solins, aliiſque Scri- ptoribus graviſſimis, ut hinc ſcribat etiam Pompo- niu Mola lib. 11. (ap. v. Eina, quæ Cclopas 1u- it. Ipſaque ratio id evincit, quoniam enim pri- mi Ficiliæ hahitatores ex Oriente vencrunt, & dein ex Morea ſcu Peloponneſo, valde veriſimile eſt, illas ſibi partes ſumpfiſſe habitandas, quas primas occupaverant, nec in initio curaſſe ulte- rids ad imeriora Inſulæ progredi, ſed manſiſſe in littoralibus, vel maximè, ut ita impedirent, ne qui ex alia terra iſtuc habitatum venirent, auſoſ- que illuc appellere profligarent; quod certè vio- lenter ſatis funt exſecuti, unde adepti ſunt etiam apud omnes feræ nationis & inhoſpitalis Chclopum- que nomen. Videamus jam ubi terrarum fuerit Iperia. Phi- lippus Quverius Iih. 11. cap. Xv1. ſuſpicatur Inſu- lam fuiſſe Melitam, cujus opinio malè eſt conce- pta, & ſequentibus patet objectionibus. Primò objicio; quomodo potuerit Hmerus; iſto eodem tempore, quo Chclopas dicit Hperiæ infe- ttafſe incolas, in Melita tunc collocare Reginam Cahpſo innuptam vitam, ut in alta pace, degen- tem? lpfe enim Cluwerius, quidquid alii dicant, Oggiam eſſe ducit Melitam Inſulam. Quomodo 7 igitur eadem Inſula potuit eſle Oxygi⸗ & Byperia, cui quondam imperaverat Nauſithous Rex qui non erat innuptus, ſed uxorem duxerat? Secundò; vicina non eſt Melita Leontinis; ubi Cyciopes habitabant, ſed feparata à Sicilia lato & patioſo, quod medium interfluit, mari. Iu/la eſ MMclita, feribit Cicero Orat. 11. in Verrem, ſa. 7i lato 4 Fitilia mati dijumta. Et certè Lx. mil- liaribus Sicilia diſtat, ut adeò ſine ulla ſpecie veri dixiſſet Homerus, ayS Kvnhmy „ Props C clpe 5 Fertiò; quomodo Chrlopes potuerunt Ficilid egreſſi Meliam uſque pervenire, illamque infeſta- re & deprædari, cum nec naves nec uſum illa- E Chm ner naes At omd üdem in Ficiliem, quæ & ipſa eſt Inula, deſtiruri navibus, venerunr? Bcer enim ingentis immenſæque füerint magnitudinis ni — — — Pomines tuntos Nutura parume MNWon poruit, pecibus ui pontum per vlda poſſent ut canit Lucnetius lih. 1. V. 200. Poötic enim locutus — —— — — gradturgue per ahur Jam medium necdum uchus Jutera ardua tinuit. Miror itaque pervulgatum illhd ab Auctore noſtro in partes fuas, ut adventum Cyelopum in Ficiliam oſtende- rer, adductum non fuiſſe, Fociliam ſcilicet Ialiæ olim cbnjunctam fuiſſe, de quo Sallußius ſcribit in Fragmen 1i Palium conjumcum Siciliæ cnſtat fuiſſe; ſed medium Vntium aut per humilitutem obrutum eß aquis, nut propter angußiann ſtiſum. Quod idem cum Frralo, Meln, alii- que paſſim teſtantur, tum & Lertulliunus in Apologerico um Naliæ alſciſam, in Sicilic nomen relegawit. Meceſſe igirur eſt Chclapes illuc anté perveniſſe, cum terra iſta adhuc eſſet peninſula & continenti adhæreret. 3 1 eſt Vngilus, cum dixit de Polhphemo lib. 111. Eneid. A ſe poteſt? 36 rum habuerint ? Teſtatur Homerus enim Oayf 0Oo P KoxMdhtot yies e og ſMopyo, Oih dydpes d eh Tlx hez o7 xe 1ote Nc eWochks aie Mtoleh Enggde d eſt, Mon enim Cyclopihus naues adſunt mini⸗ vias prorus halentes; nehue viri inſunt navium fa bri, ui comſciant nues bené nſralas: quc& pey⸗ cerem ſingula, ad urbes Pominum euntes; velutt ad Odſ. ih. v1. V. 4. Syleeica e hn 8 ow⸗ e To, Pepe mody Neyes s MW c mochee dhes ol e at⸗ T, KuxAd sſMrd, ei es 3 — Ve noh, a e Ohueleo eln d eſt, No⸗ 7a autem, qudd minimè cum Poela conſemtire viden⸗ rur, qui Hperiam inſulam dicumt, quippe ſi inſu⸗ lani fuers ejus incolæ quombdo à Cyclopilus infeßa- ri potuerunt, ut quius, ſecundum Homeri traditio- nem, nawes ſusre null. Neque enim ſufficit ut hic nobis dicat Ciuverius, non ſolidè ſatis nec ac- curatè hic ratiocinatum eſſe Vomerum. aliorumquc antiquorum Scriptorum opinionem, dicimus Iperium eſſe antiquiſſimæ Cnmarinæ ter- ram, cujus regio S& urbs vulgò jam vocatur Ca- marana; poſita in meridionali Siciliæ latere, è re- ſtans, quàm duodecim milliaribus. Frephanus etiam, qui de Vrbihus dicit pag. 728. Edit. Berk. Tripei; ohuß Tmuehunj Fperia, urbs Situla: & Vibius Seqneſter in L bello de Paludibus, Camarina nuns, ante h/peria ¶legendum Hhperi) eſt dicta, Sracußs propinqus. Euhtatbius pag. 1549. Edit. Kom. ad Homeri O⸗ dyſ Iib. vI. F. 4. Tlc M pea Tteelan, M ZneeNiat s cao Ti eeo Ka ecehau⸗ Id eſt, Quidam Ficiliæ urhem ajunt et Hhperian, u poten Cumarina dita. Didymus etiam; TEPEIH. Oi e rn c Engi Kageln Oi 2n 5 Oi m N T ie oehehle AM . Id eſt, Hreriam adii Siciſiæ ſẽ aÿunt urbem Camarinam. ab eo qud ulti nolis cognitam erram ſtus ſit locus. Alii inſulam ſuiſ putant prope Cclopum ꝛenram. TTria nobis hic notat Didmus. Primò, qudd Ihperia ſit Camarina; ſecundò, quòd Hyperia vo⸗ cetur, quoniam ultra terram cognitam ſita ſit; tertiò, quòd inſula ſit Gyrlopihus vicina. Poſtre- ma duo, prout nec Camarinæ conveniunt, ita & inter ſeſe ipfa pugnant; quomodo enim, ſi Cycis⸗ pilus vicina ſit infula, extra cognitum Orbem ef⸗ At ſequenti brevi diſcurſu omnis difficultas abi⸗ getur. Sciendum itaque eſt, primos Sitiliæ habi- tatores, ut dictum eſt, i ſediſſe, id eſt, à Catana uſque ad Sracuſus, quemadmodum ex Thucydide , Solino, Dionyſio Ha⸗ licarnaſb, aliiſque conſtat; nec curaviſſe ad in- teriora Inſulæ penetrare, & tamen versüs lit- verò fedulò eſt curioſioribus, orientalem iſtam plagam à Niphonmiæ promontorio, nunc di S. Croce, uſque ad Capo Paſaro, id eſt, Pelonum; & denique ad Coniſum & Camarinam uſque, al- tam eſſe valde, & à reliqua Inſulæ parte diviſam gnndi planitie, quæ lata eſt admodum, à ata- Ace er ebpote ixepe old Apes e a Ms eo eedc dMaoay rrelyd viri ad ſö inwicem navihus tranmittumt ma. . Unde & Enarrator ejus Euſtathius hanc ad- ſdit animadverſionem Edit. Komanæ pag. 1549. Securi igitur communem Didymi, Eußarti, 9 gione Caltagironis, nec plus ab illa lincã rectã di- Opus ſcripfir; Alii cmtum ſio nomen in orientali cjus plaga con- tus meridionale ſeſe extendiſſe. Advertendum 6o , Lſuti n opinonem, eCamurine iet. ilie hen, dn. la lnei nhiq. 6Opts ſeryft 7 Tuu uefer in Li ante Hhſteris acuſis yropinquu. n. ad Homeri 0 e T Kalueb junt eſe Hpen Didymus et Mia Kaut oounuhlu 4 mum fiu ℳ Oclpum Mn u. — od Ahnu po Ain du bt dque ita illam terræ partem Inſulam facit. 81 Apparet ex omnibus his, quäm benè dixerit Hottilis iſtius animi inter Cclapes, qui orien- talem habitabant plagam, & Ehperios cauſa inde Sa provencre, ſicuti etiam poſtea accidit, longis poſt periit c ipſo. 37 catan incipiens perpetuòd intus Camurinam uſque ſe extendit, ita ut planities iſta altiori circum ter- rà quaſi muro ambiarur, qui omne iſtud latus O rientiſque, de quo loquor, marginem cingit & rircumam bit. Quoniam igitur primi habitatores vrientalem plagam Inſulæ, quæ ad mare jacet, fibi habitan- dam ſelegerunt, non curantes ultrã progredi, re- ctã ratione Hyperia fuit appellata pars reliqua, quæ illo tempore adhuc erat inhabitata, licet haud lon- ge foret inde diſſira. Fuit præterea Inſula appellata pars jlla, quo- niam Camarina ad Orientem flumen habet Ganum, quod nunc Fraſcolari vocatur, ad Occidentem verò fumen Hpparim, nunc diétum Fume di Cama- rana, ad Meridiem mare, S ad Septentrionem lacum, unde Camarina urbs nomen ſumpſit. Ita TMperia ratione Metropolis ſuæ Camarinæ Inſula vocatur, vel ſaltem reſpectu fluvii Hipparis, qui apud Coniſum erumpens versüs mare currit, at- Nomerus navigationis uſu & notitiã deſtitutos fuiſ- ſe Chclopas, & tamen prædatos iviſſe in Inſulam TMperiam. Non enim indigebant ratibus ad flumen illud trajiciendum homines altitudinis tam imma- C nis, ſicuti erant Chclopes; atque ita facilè duo iſta, quæ dicit idymus, conciliari poſſunt, eſſe ſcilicet Camarinam, & ſimul Anſulam prope Cycioe Notandum præterea manimè eſt; Vomerum non agere de Hhperia, ut Urbe quadam, ſcd ut Regno, in quo variæ forent ſitæ civitates, quæ ſimul poſſent ex copiis ſuis exercitum conficere & hoſtibus ſuis tam potentibus validiſque obviam progredi; qua certè ratione ab illo Ahperis voca- tur Vatioſu eupixgoß, regnante ibidem Cyclopum temporibus Nauſitboo ſlio Peribe, quæ ex Eu- vhmedonte nata erat, qui pariter regnaverat in Hy-D 0 tea cadavera reperta ibidem aſſerimus, ſed mul- 15 plura, illa masimæ enormitatis, de quibus ſhaud extra rem eſſc puto accuratius aliquantò agere. peria, 1prælioque vicerat ſibique ſubegerat Gi- gantes, ſed poſtea ab ipſis fuerat occiſus. Quod omne refert Hmerus libro Odſiæ vII1. videtur proveniſſe, quoniam hi illis primis Inſu- læ habitatoribus ut ſecunda terræ iſtius Colonia ſu-j perveniſſe videntur, Inſulamque occupaſſe à la- tere meridionali invitis oriemtalibus, antiquis pri- miſque terræ poſſeſſoribus, unde livor & bellum ſæculis cùm Græxi illuc appuliſſent, & ſæpiſſime Inſula bellis inter orientales ſeptentrionaleſque Po-j pulos concuſſa fuit. Fx omnibus itaque iſtis facillimè antiquitas Vrbis noſtræ Gelonis percipitur; nec enim credi- bile eſt, Regnum Fhperiæ, populoſum adeò at- que ſpatioſum, ſeſe ad decem milliaria uſque Cal. ragironem non extendiſſe, maximè, quoniam Urbs Praælioque vicerat] Nimis oscitanter hic Hemerum legit Auctor noſters non enim, ut iſte ſcribit, Huny- Znedon iite vinſe in hatraglia, e otromiſe al ſuo ſtettrò Biganti, me poi fü da loro egli uccjſoʒ fed ipſe Giganti- bus ſeu Cyclopibus imperavir, Gigas etiam ipfe, atque merus his verſibus lib. vII. Odyss. v. I. Mæoibooh ðne Iocetdoan PcixhA⸗ Teiun 9 Heeicoie, auxh e⸗ agign Oronn Jcnh hegœeS Eip kkoh, 706 wo6 Vᷣnghꝰ oi0 Zhe con Bacinbeh AM 5 Mec Aceh dtcheeMe Aen ℳ ac. Id eſt . Naußthoum ſuidem prius Neptunus terræ Inſſarer generavit, C Peribæn mulier formoſima, minima na⸗ um magnanimi Euymedontis, ui olim ſuperbis G igan- tibus impervit: ſcd hie uidem perdidit populum impium; CAr TAGrRoRMns. Lib.II. Cap. L II. A cohi. . 4 S In loco vicino Conventui & horto Patrum Ca. alta eſt, quaſi caſtellum quoddam in monte ſitum, unde faciſè poſſis circumſpicere atque advertere, ſi quis hoſtis appropinquare Regnumque iſtud intrare præfumat. S 4 1 Conrmatur eadem Antiquitas ex multis GIGANTUM cadaverihus ibidem intu & in circuitu inventis. P verö, ut probemus amtiquiſſimis ab inde temporibus habitatum fuiſſe montem collemque Gelonis, magis indubitata auctoritas afferri nequit quàm quæ petitur ex multis Gigantum cadavéri- bus, quæ inventa ſunt, partim Intra, partim cx- tra Urbem, ſed tamen valde in propinquo: con- ſtat enim apud omnes, iſtud hominum genus eſſe antiquiſimum. Scribit Tertulliunus Libro de Kt- Vurrectione cap. x11. Nec Gigautum autem anti- uiſima cadavera deorata cunftabit, quorum crates Adbuc viwumt, hnſtat non tantum ÿn durare, ve⸗ rum & demtes incorrupios perennare. Ut autem apparcat ex optimis aliquot Auctori· 83 bus, tam veteribus quàm recentioribus, quan- tum apud illos ad confirmandam urbis alicujus antiquitatem valeat, ſi ibidem Gigantum vel Cyclo- Pum ſigna quædam repcriantur, ecce Euripides PoSta Athenas conſpicuo nomine vocat Cclopæas, ſut aniquitatem ejus exaggeret. Pauſanias verò Vrimbiorum admiratur antiquitatem, quoniam ibi murus oſtendatur à Chclopibus exſtructus. Recen- tiores verò Scriptorcs idem argumentum petunt, ſrectè & erudité, ex Gigantum alicubi repertis cadaveribus. Nos itaque idem in Gelone poſlumus facere, antiquitatem cjus ex codem derivantes ar⸗ gumento. Atqui jam non duo tantüm quaruorve Gigan- Pauci ſunt anni, quòd in latere ſniſtro, qui ad Meridiem ſpectat, Eccleſiu Cathedralis Urbis Caltagiromis, cum foderent in fundamentis, ut ibi quiddam reficerent, inciderint in cadaver in⸗ gentis & enormis molis; noluerunt verd oſſa inde tollere qui ſtructioni præerant, ſed relictis ibidem ſuperwie In eadem Urbe prope Eccleſiam . Georgii alte rum cadaver miræ magnitudinis inventum eſt, & viſum ab omnibus incolis; demium verd mola- rium unus quinque pendebat uncias. Alterum adhuc repertum eſt in Eccleſia 8. Fa. 8½ pucinorum, & intus in horto ipſo, ut & alibi ad ſlatus ædis eorumdem Patrum in colle, qui ad pyramidis formam elevatus eſt, tria pariter inven- ta ſunt, ſingula in locis fingulis. 25 In monticulo ſupra 8. Secundi ædem, qui locus * Vrbi valde eſt vicinus, duo maxima cada- unà cum Cyelapibus ſuis periit, ur expreſſe teſtarur Eo PFj vera invema funt, adjacebat oſſibus ꝛ capulus veus Cpulus vreus gladi] Norandum venit quod obſer- ſvavit in Muſeo Lvißano Bernh. d Montfaucon, ſcri- ſbens in Diario Tralich pag. 70. „Inter cætera gladius „exhibetur, æred lamind arque acie, quæ ferri aciem [„ac duritiem æmulatur. Pre ut ferro uſos Antiquos, „non und comprobatur excmplo? nam haud diu, in „Portu Tiberino, dum maceries quaſdam diruerenr, „inciderunt in clavos æneos, duriſſimà remperaturã: 8 unus penes me eſt. Nihil apud Homerum 35 Ody. 65. „frequentius; quam arma 6& cuſpides æneæ. Sic Caftagiron. C 2 EiMn — — — ———————— — — — nem. Ex iſto pomo æreo facilis eit conjectura, Gigantes iſtos ibidem repertos et antiquiſfimis fuiſſe, cùm forſan nondum ferri uſus percrebuiſ- ſet. Scribit enim Heſiodus, ubi de Cclopibus agit, in Gyerib. F. 149 3 anMch eipydihro, hee Sn us oinpo id eſt, Pre laborabant, nondum autem ferrum eru nigrum. Et ex illo Cælius Rhodiginus lib. x 1x. cap. x. Præterca æris fabrica Cyclopibus, ut illorum pro- prium inventum, tribuitur. Scribit Plinius lib. vi. cap. LvI. s conare Eꝗ temperare, Ariſtore- les TMum Sehtbem monſtraſe, Weopbraſtus Pe- lam Phrhgem putat. Arariam ſabricam alii Chaly- has, ali Cyclopas. Et licẽt ferri fabrica Giganti- bus etiam tribuatur, ſeu Chclopibus Siculis ſeu Da- chlit Idæin, tamen recentior magis ferri quàm æ ris uſus eſt. Verùm revertamur ad Gigantes Gelone inven- tos. In vicina Urbi regione, nunc Sammoro dicta, cüm ararent terram, ut ſeminare poſſent, duo maxima cadavera inventa funt. In S. Baſlio, quæ diverſa eſt regio, alia duo reperta ſunt, alterum pariter inter arandum, alte- rum dum excitarentur aquæduétus molæ aquariæ. PTertium item in F. Bartholomæi horto, quartum in colle prope pyramidem, quintum verò prope pontem, qui ex rupe profluit. In colle parvo, qui Conventui . Franciſti da Paols ſuperſtat, unum ſaris ingens eſt repertum; ut & alterum erutum fuit in ipſo Conventu, cum fundamenta ſcrurarentur; tertium item in Mom- ſterio S. Benedicti. Tria præterca vægrandia reperta ſunt in regio- ne dicta Diſumore, & in illa, quæ Koſa dicitur, ut & in illa, quæ vocatur J Valle ds Pulei⸗ ſin- gula in ſingulis. Plura enumerare longum eſſet; ſufficit dixiſſe omnia hæc viſa & contemplata eſſe à viris multis nobilibus, honoratis, piis, & grandævis, ex quo- rum hæc ore percepi, quos omnes facilè poſſem nominare, nili id foret ſuperfluum, cum res iſtæ per totam Caltagi/onem ejuſque incolas conſtent. Penonſtratur ꝛjulem Antiglitas ex — vocabulo GERKONE. Dhi Capitulo primo inimicitias Gigantes prien- tales inter & incolas Regni meridionalis Ca- arinæque inde eſſe natas, quoniam hi venerint habitatum Siciliam, ut Colonia fecunda, & per conſequens ut Gens extranea & alienam uſurpans terram Hæc conjectura nixa ſolido Homeri teſtimonio, multům inſuper confirmatur nomine Gᷣronit, vo⸗ ce amiquiffima, quæ tam in Hehra, quäm in „Rn Mikth xS æxaxM⸗ xn „ 35 Bebo khe Ibapo⸗ „ 70 ko x ydhoh⸗ „1d eſt 3 Accepit autem vnlidam haſum mumnitum Acutb are, „Grumem ingentem, Fortemm ud domut ordines virorum. „Mon ignoro multòs eſſe, qui æs hic pro ferro uſur- „Patum autument, nec ipſis repugnare animis eſt; atj „tamen, ſi fides Heſiodo, fuit cum ex ære arma cu- „derentur. Ferrum namque, ut in Marmore quodam „Ononienſi computatur, invertum fuit crxxxvI. ante; „PTrojanum Bellum annis, priſciſque ideo temporibus „ s pro ferro uſu veniſſe oportet. 1 Giganibus etiom] Ibidem Plinius ſcribit, Falricam veus ꝑladij, gujus extrerna rotunditas? feu po mum, xquabat inſignis malogranati magmtudi- errarism invemers Cyclopes. Phrnicia Lingua, in Chaſdaca item & Arahica (quæ omnes diverſa ſunt modò idiomata, & inter ſe de primogeniura certant, quarumque umm, nempe Hebnam, certum eſt AMMamum Noachum⸗ que locutum eſſe) ſignificat erraneum, & qui cx alia tcrra venit ut novam inhabitet. Itay notante Mariana, etiam famoſus üle Hi/ſpamiarum Rex Gorion peregrina fuit natione, ejuſque nomen pro- prium fuit Peabus, fcd quoniam ex terra pere- grina Hanias advenit ad habitandum, Gorion; quæ vox extraneum denotat, fuit nominatus, pro- ut Vir ille doétus notat lib. 1. cap. v111. Kerum Hiſpumicarum. Apparet itaque hinc antiquiſſimæ Urbis noſtræ nomen Gelonem non eſſe, ſed Gerenem, id eſt, ut ſecunda venerit Colonia ad inhabitandam Fici- que, invitis oriemalibus & prioribus Siciſiæ colo- nis, Camarinam occupaverit, terram Occidemem magis versus, & ſubitä vi implevcrit vicina cir- chm loca uſque ad Montem noſtrum, qui omni terræ iſti ſupereminet, & illa occaſione Gerouis nomen eſt adeptus. 4 Non erit extra propoſitum noſtrum, ſi brevi⸗ ter recenſeamus quoto poſt univerſale Diluvium anno primæ ſecundæque in Siciliam venerint Co- loniæ, ſed illud ad fequens Capitulum reſer vabi⸗ Nunc verd MMuſtrabimus Silii Taliti locum ſa tis obſcurum, qui occurrit in libro ejus x1v. de Bello Pumico ſecundo. Poðta iſte recenſens urbes Siculas; quæ bello iſto partes Romanas ſecutæ ſunt, ut ſæpè faciunt Poõtæ, deſignat Ulas à vi⸗ cinis fluviis. Picit igitur ijb. x1v. V. 228. Nec non qui putant Iſhumque Alabimque ſonbrasz Er perlucemem plendenti gurgire Acbatem. Qui ſontes Vagedruſa 7uos, pauperis alxei Hpaten, & ſacilem ſuperari gurgite parco Pantagiam, rapidique colunt vada Vavn Symætbi. quo reponi debet Ihpſum; ſuntque in Sicilia duo iſtius nominis fuvi, quorum alter nunc Drag dicitur, Arigents admodum vicinus, alter verò Belici, qui oritur intus prope Coniglione, inque dictam. Quam autem urbem intendat Silius per tam enim Selinum quàm Agrigentum, jam Girgen- ri, inter Aquilæ Nomanæ ſequaces diſtinctè antea enumeravit. Oportet igitur aliam ab illo urbem fuiſſe intellectam, quæ non ad os Hpæ, ubi in mare ſe exonerat, ſed ad caput ejus, ubi naſcitur, Flumen Alahis nunc la Camara vocatur, ſe⸗ cundùm Fagellum. Eſtque is ipſe fluvius, de quo narrat Diodorus lib. v. cap. x1 11. Dædalum in gra- tiam Meparenſium feciſſe ingentem foſlam ſeu pi- ſcinam, ex qua ingens fluvius, nomine Mabosz in mare propinquum effluit. Græcis autem dictus fuit Colynberhra, & dein ab Arahibus appellatus Camara, quod aquarum ſignificat receptaculum. Fluvius Achates, famoſiſſimus ob pretioſum ſiſtius nominis lapillum in iſto invemum, quod Plinius Iih. XxxvII. cap. x. Slinus cap. X. aliique commemorant, incertus jam ubi locorum ſit, aut Trram- Novam, qui jam dicitur Prillo, maſci- turque intus prope vel ſub Bezim, urbe popu⸗ loſa jam & divite. . Vagedyuſum verd idem putat Cuwerius aliud 3 mari- genris extraneæ & peregrinæ Ubem, qu illue 5 liam poſt Piluvianæ diſperſionis diwiſionem, quæ- Nomen verd iſtud Ium corruptum eſt, pro gʒ mare labitur prope Selinum, nunc 7erra di Pulics ſvicinum flufnen Fhpſam, haud facile eſt dicere, quo appelletur nowine. Cluwerius probabiliter ad- modum putat flumen efle inter Gamaranam & fumen eſſe, quod in mare ſe exoncret imer Ca 59 ii lcun ſi⸗ qus x1v. d eulens urbes manas gnn ii u un heris alrei ite parco ſava Syneibi. ue in bitilis d ter nunc Drg nus, alet v x Inn hu mendu Wunt ces lekrn M u, vb mi¶ciur vocatur, ſe fluv 105. de quo Dedulum . gu ſoſum ſeu pr nne An ecis em qẽt gbibus appel at ecepulu 5 vos ob fe vril n dunb⸗ cxher narinum item & Trram- Nowam, & ſub VUrbe Cal⸗ tageronis ſeu Geronis naſcatur; nec aliam conjcctu- ræ ſuæ rationem affert, quàm quòd omnium il- lorum, quæ Meridiem verſus funt, fluminum ſtus & nomen nobis non ſint nota, præter iſto- rum duorum, Achatis & Vagedruſæ, quorum lo- cus apud veteres Scriptores non definitur, unde concludit non poſſe eſſe alios, quàm Acbatem quidem nunc Prillo dictum, Vagedruſam verò Quod verò àd nõmen illud attinet, ego ita ra- tiocinor. Vagedruſa vox eſt Barbara ) ex Pbni- ciis vel Punicis duabus vocibus compoſita, qua- rum altera per V vocalem, non verò per A con- ſonantem ſcribenda, eſt UAD, altera vox eſt GERUSA, vel GER USl, adjectivo deducto à Gerone, ut adeòd totum vocabulum in compoſitio- ne ſua dicat tantumdem ac VMumen Geronis. Silius verò, ut nomen illud Latino fermoni ac verſui ſuo accommodaret, vocalem U in V conſonantem mutavit, litteraſque D & G tranſpoſuit,; appel- lando Vagedruſam, quæ propriè vocabatur Vad- geruſa vel Geruſt. Vulgò jam Manomoæa voca- tur, ita in nomen hoc transformatum ab Arabico, ſeu Hehræo, ſeu Phœnicio, Jadgeruſa, quod Ma⸗ nu miſum aut /ham ſignificat. Veriſimilius verò multò eſt, non fuiſſe dictum ad, ſed Vad, pro- ut in Hi/punia fumen Hiſpalis urbis, Bætis fcili- cet, Vadalchibir, id eſt, Humen Magnum, voca- tur, in Sicilia verò Humen Criſa olim dictum fuit Vadittain, inde derivatã appellatione hodiernã Dit- 90 propoſita eſt ea urbs niſi Calata Gerone, prope „ taino, id eſt, Flumen Cœnoſum. Dictum porrò aſſeritur Geruſa, id eſt, Secta; at verò à voce Ge- vone, quæ Peregrinum ſeu Adwenam deducitur adjectivum Geruſa, quod ſignificat quid ad Geronem pertinens; poòſt verò à Saracsnis per paronomaſiam fuit commutata & corrupta in Ja eruſa, id eſt, ut nunc appellatur, Manomoaz, quaſi dicas Manu ſcu. Falluntur itaquc ji, velut Oyelius illumqur ſe- cuti, qui cogitant Vagedruſam eamdem eſſe cum Arerbuſa, quæ longè diverſa eſt, in Sinu ſcilicet Sracuſarum, quas öppugnavit Marcellus Bello Punico ſecundo, quoniam Carthaginiemſibus fave- bant; quo enim pacto Vagedruſa, cujus accolæ inter Komanorum ſocios numerantur, eadem poteſt eſſe cum hoſtili Arethuſa?d Senſus enim Silii Potæ hic eſt quæ Vagedruſæ fuvio adjacebat, ſtetiſſe à parte Komanorum, nec alia ex conjectura noſtra juprà quam naſcitur iſte fluvius, quemadmodum indicat Silius & fluvii nomen à nobis declaratum oſtendit. E„ 1V . Quo tempore primi habitarures SICILIg in llam Venerint⸗ 0Ui primi Siiliam jnbitarunt, ſecunddm Tu⸗ — didem lib. vI. alioſque, Cyclopes fuerunt, 9rjuxta Diodorum verd Ab. v. alioſque, Sicani. Qui- nam autem fuerint, certum eſt, per rationes mo- dò à nobis allatas „ Primos habitatores Cyclopum nomine appellatos fuiffe. Quod verò illi ſint antiquiſſimi, inde elici po- ⸗ teſt, quòd videlicet de illis dicat⁊ Hmerus, quòd 1 Mann iſön pacto ſignificaretur iſte fluvius non naturaliter, ſed manu, arte, & opere humano deductus & emiſlus ee. 2 Homerus] Odhſ. 1x. V1156. oi ſe Oeohat ibone abaclvti, . On contxo xegon cpow, Sr dge. 6 rcn doxeprt 3) æon lh ion 5 e 6 Tupo e, 10 kme)o, alre ꝙpees Ohoh ipo, xi n Ats kpO. ze. CAITAGIRoNrs. Lib. II. Cap. II. IV. 42 nec arare ſciant, nec arbores plantare; nec domos ædificare, nec Civium conciones ad conſilium capiendum cogere; quæ fanè res demonſtrant pri- ſmam ruditatem Gentium nuperrime ex campis Sennaar poſt Diluvium univerſale egreflarum. Deciſio autem temporis, quo præcisè in Sici⸗ liam venerim, dependet à famoſa iſta quæſtione, quando ſcilicet iſta diſperſio Gentium per Mun⸗ dum facta ſit poſt tempus Diluvii, quam quidem nos jam non decidemus, brevem tamum notitiam ſejus daturi, ſecuturi dein opinionem iſtam, quæ maximeè videbitur probabilis. Natus eſt Nebero abnepoti Semi Nosthidæ ſilio⸗ lus nomine Phaleg, id cſt, Hivißo, prout ſacer icribit Moſes Gen. 1x: 25. ita dictus à patre, quo⸗ niam in dielus ejus diviſa ſt lerra; natus eſt qui- dem iſte poſt Piluvium, ſed ante Linguarum con- fuſionem, Gentiumque diſperſionem. Naſcuntur hinc duæ quæſtiones. Prima, quot annis poſt Di- luvium infans iſte natus ſit ? Cui facilè reſpondi In ſerie enim ſeu ſucceſſione eorum, qui à No- 92 acho uſque ad Phalegum deſcenderunt, numeratur Caiuam quidam, cujus quidem Textus Sacer H- bræus non meminit, ſed tamen, prout Salianus quoque notavit in Jnnalibus Sacris Tomo I. men- tio fit apud L XX. Interpretes & Latcam Evangeli- ſtam cap. 1111 36. ut adcò Phaleg natus videatur ckxx. annis poſt univerſale Diluvium, juxta adductum modò Falianum. Si verò tollas inde Cainanum, remanebunt tan- tüm cx anni, quoniam cum illo non plus triginta annis numero annorum accedit. Secunda autem quæſtio eſt, in quibusnam Pha⸗ vitatis ſcilicet ejus, an in mediis, florente ævo, an verò in ultimis, mortis ſcilicet ? Ultimis ſta- tuunt Judæi & nonnulli cum illis, atque ita di- cunt Vhalagum vixiſſe ccxxx1x. annis, quibus ſi ci. priores jungas, à Diluvio ſcilicet uſque ad na- cidet in annum Mundi poſtdiluviani ccœcxt.. Si verò cum aliis primos ejuſdem Phalsgi dies denotari velimus, dicendum nobis eſt, diſperſas fuiſſe per Mundum Gentes c1. vel cxxxt. annis poſt Piluvium, prout ſcilicet vel addas vel tollas triginta iſtos Cainanis annos. Multi autem volunt, faßtam diviſionem mediis Phalegi annis, ſed non omnes concordant ſecum invicem in enumerandis illis, non tantum Caina- quum ageret hic cxr. 1v. vitæ annum, accidiſſe itaque ccr.xxv. poſt Diluvium annis. Alii verò nos quaſi fexaginta vel ſeptuaginta novem haberet. Alii rurſus anno ejuſdem xxx. Diluvii verò crn. Utimam hanc opinionem, ut expeditam & pro- babilem maximè, hinc ſcquemur in poſterum, abſ. que ulteriori examine; legi enim de illa re poteſt Dionſins Petawius lib. x111. de Dohrina Zempo- PDico igitur Inſulam Siciliam primos ſuos habi- tatores recepiſſe annis circiter cixxx. poſt Dilu- vium, qui oriemalem cjus plagam occupaverint, ſucceſſiſſe verò illis paulò poſt, viginti ſcilicet vcl triginta annis, ſecundos colonos, qui repulſi ab orlentali latere, meridionali ſcſe applicuerint, 8&c Camurinam appulſi, ibi & in circumvicinis habi- G 3 tavc- Id eſt, — gui ſamd Diis ſeti immortalilus „neyue pluntuns manibus plauntum, nehue arant. Sed hac iuſeminunu ch in⸗ arata omnid proveniumt, triticum c hordeum, atue vites⸗ phi Jowis imber illn nduuget d&c. legi diebus diviſa fuerit terra, an in primis, nati- tum Fhalegum, diviſio & disjunctio Gentium in- dicum factum idem anno ctxx. cüm ſcilicet an⸗ Juæ quidem ferumt vinum em maguis uwis eapreſſum, G 5 nis iſtius occaſione, ſed & ipſius Phalegi, annis. 93 Monnulli enim volunt diviſionem factam tum caverint, præſertim etiam in monte iſto, in quo nunc ſita cſt Urbs Caltagirone. Hujus mecæ ſenteniæ fequentes do rationes. Pri- md enim conſtat, quòd diſperſis Gentibus una- quæque Gens ſtuduerit præoccupare locum ter- amque quamdam commodæ ſibi habitationis, in- 94 vcntam verò occupatamque defendere contra aſ. ſultus & invaſienes aliorum, quò ſibi illam reti- neret. Prius itaque munitis locis maritimis, in- tus camdem paulatim ſeſe magis magiſque exten- diſe, aque occupaſſe montes colleſque naturã ma- ximè munitos. Inde ſcribit Piodorus Ih. v. pag. Nuch hendd kn ogn Mpe e xaoxtvelloys Ra 785 Nds. Id eſt, Sicani olim vicutim habitabant urbeculas ve- yd in collibus, ur quiſque naturd munitiſimus erat, Mhi, propter latronum eucurſus, exſtruemes. Secundò, quoniam Japheti poſteri, qui in S- riliam advenerunt poſtea, naturali inſtinctu dilatan- di feſe per terras acti fuerunt, ſecundùm Dei be- nedictionem per Moachum patrem illis traditam 12* 27. Dilatet Dus ſemoria Fapbeti. Tertid, quoniam incredibilis fuit multitudo multiplicatarum Gentium, & maximè Familiæ Vnplheti, quæ Siciliæ incolas dedit, prout ſequenti Capitulo oſtendemus, unde ſcriptum reliquit Dio- nſius Halicatnaeus, ubi agit de primis Coloniis, uæ ex Pelopouneſo exierum, ut Haliam ſibi ha- bitarent, Antiquitatum lib. 1. pag. 9. ToAvclh- 8 beon PW N 157 NMe 70 40 Ge xc 2ee yetce, de BMlco, do ipa ee zMco Mes. Id eſt, Nam populohima duci- 7ur hc Gens fuiſe ab initio, Græcorum vmnium, guicumque ex his regionem ſortiti ſunt, minorem pro multitudine ſua. Quod & Philo, & Euſehius, & Vordanes in Cbronicis ſuis teſtantur. Quartò, quòd in Peloponneſo, nunc Morsa, antiquiſſimis verò temporibus Agialea nuncupa- ta, ſpatio xxx. annorum poſt Linguarum con- fuſionem, tot ſuccreverint Gentes, ut ſubitò in- gens & famoſum Regnum factum ſit. Facillimè ſtaque iſto tempore, vel paulò poſt, exire inde una, duæ, plureſve potuere Coloniæ, quæ in Fi- riliam ſe contulerint, vel primæ inhabitationis 9 ardore impulſi „Vel ſcparare ſeſe cupientes ab illis, quibuſcum illis, ex aliis fortè famnliis ortum du- centibus, non benẽ conveniebat, aut alia qua- cumque de cauſa rixas & inimicitias exercebant. Concludimus itaque breviter, primos Ficiliæ habitatores orientalia Inſulæ latera occupaſſe, cùm illuc veniſſent cxxx. poſt Diluvium; ſecundos verò Meridiem versus ſeſe extendiſſe, terras ver- süs & Kegnum Hyperiæ, illuc appulſos xxx. ferè poſt primos habitatores, id eſt, ducentis poſt Di- juvium annis, anno veröò à Mundo condito npcocr.vI. ame natum Chriſum MMxcvI. juxta conſuetiorem plurimorum Virorum celeberrimo- rum computum. * C Av. V. Diſertatio hæt E ſententia vuriis vete- Vum AMuctorum ſtriptis niti demonſtratur. A* enimverò ut appareat non ſolis probabilibus ratiocinationibus antiquitatem hanc prætenſam niti, animus eſt nobis advocare auctoritarem Scri- ptorum aliquot, qui multũm laudantur, ut & camdem illi vindicemus ex illis, quibus in fimili- bus rebus plurimum defertur. ——— F 96 Qnod Fitur ad primos Sieilia incolas attinet, A T E . inſuper Favam iſte ſcribit Euſchius Cæſurienſs in Pronico ſuo pag. 1. Edit. Scaligeranæ, Phuccc, iE 2 Eiee), Elhſa, x uo Siculi. Fuit autem iſte Machi ex Jaxane ha. vleride pronepos, vcluti conſtat ex ℳ. 1. Mof cup. x: 4. Scquumur Euſebium multi Antiqui & Recentes, ut Fulius Afritanus, & Ceorgius Sn- cellus ex iſtis, ex his Petrus Opmerius, alique. Obtigit autem Japheto avo Eliſe iſtius hahita- tionis ſors Huropa, cdm juxta Woachidarum nut merum trifariam dividerctur Orbis. Affirmant id Vſephus Scriptor Fudæus, S. Mieronymus, aliique. Famoſa tum verò in Earopæ partibus nec adcò longe remota erat Siciliu, ſi commenſurationem incipiamus à campo Sennaar, ſcu Balylone, unde diſpertitio proccſit. Præterca Vapleri filius ſavum, pater Eiſe, ejuſ que fili Sc nepotes in Gyæcia præſertim habitar runt, quæ ab 1lo vocata fuit Jovunia & poſt Jo. nia. Satis id vel inde evincitur, quòd ubi in Sa⸗ inrerpretentur per vocem Paaæ, Latina verdò Verſio per Græciam, prout videre eſt Feſ 1xvr 19. Eech. XXVII: 13. 19. Joel. 1111 6. Sed & — Valiam habitavit, ubi enim Helruics legitur Vawan, apud I-XX. verò & Larn. ws eſt Terra Græciæ, ibi Paraphraſes Chaſdæn agnoſcit Verram Ialie; ex Grætia enim Gens illa continuò Valiam ingreſſa eſt, ut aded AMhrßlus Leſhius primos ejus terræ colonos rectè ſtatuat fuiſſe Arcades, homines qui venerint ex Poloponne- Jo, cujus pars eſt Artadia, ſcribatque Caro in O⸗ riginibus, Naliam coluere ræci Arcads. plicet, cumdem eſſe Fnvanem cum Fano, antiquiſ. ſimo illo Ialiæ habitatore; cui poſteri vini inven. tionem tribuerunt, quæ tamen præſertim avo ejus Noacho debetur. Conjicit præterea Saiann ſci- licet Favanem, ſeu, ut LXX. ſcribunt, Fpranem * eumdem eſſe cum Jove, qui in Jraliam venit quæ- ſitum patrem Faphetum, id eſt, Saturnum, atque in Chronico Mexnndrino. relinquens filio ſuo, in Sciliam venit, ſicuti nar⸗ rat Miodorus, ubi per aliquod tempus regnavit. Aliqui verò non Faphetum, ſed filium cjus Faau. nem eumdem cum Saturno eſſe volunt, qui in Sl. ciliam ſeceſſerit, ibique habitaverit. Scd valcat conjectura, Zonaras, Auctor bonus, ſcribit ir Compendio ſuo Hißtor. Japhetum filioſque ejus ha⸗ bitaſſe Siciliam. 3 Conſtat itaque hinc clariſimè, antiquiſſimami primamque Sitiliæ Coloniam primis annis poſt Gentium diviſionem factam eſſe, quoniam primi antiquiſſimique ſecundi Mundi homines ibi reper- ti ſunt, Eliſz ſcilicet, Favan, 8 Vuphetus, filus, nepos, & abnepos Ms. 8 TAGiKONIS, ut C de commutatio. ne nomini eju GERONlS n GELONIs. Ddorus quidem aliique putant primos Siciliæ habitatores non fuiſſe Chclopas, ſed Sicande. Nos verò credimus, quod & differtatione ſupe- riore oſtendimus, cum 7hnchdide aliiſque, qui eum ſequuntur, primos incolas hujus Inſulæ fuiſſe Chclopas, dictos ita ob ingenium ferum & inhoſpitale. Secundi verò coſoni juxta Hhmerum fue⸗ runt Fhperii, ſeu Winacrii, qui quidem univer- ſæ Inſulæ nomen Vinasris dedcrunt; pars veroò, quam cris Litteris GContextus Hebræus habet ſavan, LXN. Cogitant etiam nonnulli, neque id Faliano ciſ. 9 6 ibi per Lxn. annos imperium tenuit, prout exſtat Saturuus poſtea, ſeu Fapbetus, Regnum Valie De progreſu c incremento Eyhir CAl.- pater h qudq ub in, ſnli Larin n de etſ rtn6.5e Les gla win i iiu Ut aceb Mi N ns fen in ex hh. que (an in O. ircade. he M dahum Al n fun amigi. pollen vin imen. nxſenim zyo e a Vln, fc. ibunt, Fnunm lium venit qu Suturum „We wu, prout exi Regun h nvenit, ſicuti d tempus regn ſlium cjus volunt, qui n twerit. Sel nl bonus, fröt i un kloſyur nlu imè, angilimm prins un po le, quonum pun homines ibi lepe & ſnluun li 1. in Ui Cu de commuau⸗ RON * 4 r 6s Juſul n ſunknſt nn lnn gui quiden u . qui in camdem Infulam, ſecundũm alios Scripto- filio ruc; prima verd Sicanorum tempora cum cTNeNi. Lib. III. Cap. VI. quam ſibi peculiariter habitandam ſumpferunt, dicta eſt Hperia. Sunt igitur ſecundi illi habita- tores iidem quos Fitanos appellar Piodorus pag. 401. amiquiores muhò alis quibuſdam Sirans, res antiquos, habitatum venerunt. Itti verò ſecundi coloni, cùm in dies decreſceret Chclopum genus, jpſis inimicum, omnem Infulam ad habitandum occuparunt, unde ſcribit Piodbru ib. v. pag. 2b1. Edit. Henr. Steph. Keæl 70 ſu Fpc wroy æmuoc eo ere, e e ee Eiherc ræ 1pocæe ehe. Id eſt, Et primitus quidom univerſum incolebant inſulam; & er erræ cultu v tum ſl quærebant. At verò animadvertentes po- ſtea imæ montis ignes vorticibus ſuis erumpen- tes non ſolùm campos Orientem versüs vaſtare, 9o ſed & manifeſtum ipſis vitæ comminari periculum, dereliẽtis terris iſtis occidentalia magis loca co- lere incœperunt. Pergit enim ibidem Diodorus: Teo N 8 Ains c Mioon is Aeo no gbs aelons, e 1e Eee fohhros webs, ouien AOhaplc a c N⸗ 1 3 T E N ei 6 Wheoc Ml⸗ NACh conbenes, es % xenMic Zedia⸗ eeMtm eis M¶ es Ao cs elohn ercwe. Id eſt, Poſtea verò pluribus in locis eEtnus Pammis exhala- ve rapit, multumque ignis in vicinam regiomem ef- Fundere, rellus ad yrattum huud modicum vunſaha- zur. Quumque ad plures annus incendium graſaretur, incolæ ſubnti metn, deſertis oriemalibus inſilæ par- &vihus in otcidemules trauſmipyarumt. Animadvertendum eſt Dicdrum de primis ſi- mul ej montis incendiis, primiſque Siriliæ in- colis loqui, deque illis ſcribere, quòd omiſis orientalibus partibus ut periculoſis occidentales petiverint utpote magis tutas, & jam ante ab aliis ex ipſorum numero cultas habitataſque. D Inter illos verò, quos ob incendia Emn⸗ vici- na momi loca reliquiſſe diximus, Princeps qui- dam fuit Gelo nomine, filius Etnæ; qui poſtea monti nomen dedit, & Hymari. Scribit Deme- 7rius Calerianus, umm ex Cycilopibus; Briareum nomine, liberos habuiſſe Sicanum & rnam; à quo poſſibilem. Altera igitur cſt Vrbs· Gela à Græri condita ad fauces Celæ fuvii, altera longè anti- quior ilà, quæ à Gelone originem ſeu incremen- tum accepit procul à mari diflita, quemadmodum ſolebant Situmi juxta Dioduum Pariter oſcitabundum ſe oſtendit Sephanus in Libro de Urbibus, in voce Gela; ubi enim dixit ita appellatam à Gela Huvio, fubjungit pag. 265. Necleo r ⸗ 7ec) ToNtc LusMiu, c PAcyiog „ oro TeMyog 73 An n. Tpoles. 1d eſt, (ut emendat Cluverius) A Proxemus in primo de Firulis Urbibus, S ellanicus, ab Gelone imnæ dit Scriptores iſtos duos antiquiſſimos non loqui de Gela maritima & Græca, ſed de mediterranca & Siana, de qua illi agemes, prorſus ad verum di- xerunt à Geione Etno Sisano conditam fuiſſe; quod haud poterant ullo modo de altera illa con- firmare. Ab iſta verd Gelone poſtea dedustum cſt nomen adjectivum Gelous potius quãm ab Cela, prout rectè animadvertit idem Sſephanus, citans ne, quoniam à Gela dicendum foret Gelæus, non verò Gelous, & ſi unquam nomen id Gelbus mari- timis iſtis Gelæ incolis ſit datum, fastum fuit per nomen recepit mons; ex quibus verbis, quæ ex- ſtant apud Cœlium Rbodiginum lih. xxv11 ap. xx. colligo, primò quidem antiquitatem iſtius Gelonis,) utpote Briarei Cyclopis nepotem; ſecundò, quòd terræ & genti iſti imperaverit, quoniam & Pria- veus & eina, & per conſequens etiam Gelo, al- terius filius; alterius verò nepos, ejus loci & po- rit & ampliavcrit; quod quidem probo ita. Suidas; Scriptor eruditiſſimus, pag. 595. Edit. . Porti, ſcribit Urbem Gelam ita diétam, vel Humine, qui præterfluir, nomine Gela, vel à Ge- lone inæ 6ꝗ NMhmari Plio. Verba iſta Suidæ occaſionem præbent mihi co- gitandi, illum confundere originem urbium duarum; nec enim ullum eſt qubium Gelam Græram iſtam & maritimam Cipitatem * primam ſuam originem à Græcis Rhodienſbus, qui Lindi⸗ dicebamur, habuiſſe, qui illuc venerunt, poſtquam condiderant racuſas, & Nauum, aliaſque Ci- vitates, veluti referunt paſſim Wuchdides, Ihroe dorus, & Marcianus Herasicota, quorum ſuperids loca adduximus; factum verò id eſt longè poſt Bellum Vjanum, xxv1. ſcilicet Olympiade. Dico igitur Gelam iſtam conditam eſſe à Gelone polteriòribus longèe Gyxcrum, centenis aliquot conſuetudinem & vicinitatem Gelborum mediter- rancorum, qui propriè Gelonii, ſou Gelti à Gelone ſuo vocabantur. Quæ quidem Urbs primã origi. 102 ne ſuà vocata Gero, id eſt, extranen, vel extrn neus, peregrinus, ratione, quam ſuperids conſigna- vimus, dein commurato nomine Gelo appellata fuit, ob incrementum ſcilicet, quod à celeberri- mo iſto viro accepit. 4 Sequitur jam, ut dicamus de aliis quibuſdam ejuſdem Vrbis incrementis; & ſanè admodum eſt verofimile, de novo incolis auctam fuiſſe, chm & Sicui iti, qui ex Veria ſeu Apania venerunt, Siculas terras occuparunt, annis voccr. ante ca- ptam Wjmmn, prout alibi probavimus; licèt enim ſilli maximèe orientalia loca occupaverint, nihilo⸗ minus & urbes intus in meditérreanea fitas, & incolis minũs frequentatas, habitarunt, quo ſcili- cet tempore, ut canit Filius Valicus Rb. x1v. v. 35. — — Vui nomen ab amns AMdſcitum patrio zerræ impoſuere vacanti. Multò verò magis adhuc partes regioneſque iſtæ mediterraneæ & occidentales à Jicanis fre- quematæ fuerunt, quando à ſupervenientibus F. 100 puli exſtiterint Principes. PTertiò verò, Sicans in interiorem Inſulæ partem repulfi ſunt. ſub protectione fuiſſe Briari, quoniam, ut ajunt, filius illi fuerit nomine Ficanus, ut adeò Gelh iſte ſit idem qui Gelonem Urbem, ſeu Geronem, auxe- Menippus Scriptor antiquus, quem citat Impera- ulis ſcribit Iih. 11. cap. X. Bybolec ei Tuenian 5pæ⸗ — won et IraMæ, 72% 7e Tinæyse alœrijoæiſe⸗ on, regemen ei 12 eeoeclgwo keæ) vo korigie ſalen an. Id eſt, Profeci in Siriliam cum ingenti ewercitu eu Valia, Sicamis prælio ſuperatis, ad meridionales occidemtales ejus partes eos allegarunt. Accidit id nonaginta circiter ante Bellum 7ojanum annis. At verò de iſta extranearum Gentium in Siciliam ex- peditione aliã occaſione alibique exactius & accu- ratius agemus. orientalem Inſulæ plagam obtinuiſſent, tandem cjecti fuerunt à Græcit, & intus magis ſeſe reci- perc compulſi. Contigit verò iſta Græcorum expe- ditio Qlympiade vnn. longe poſt Tyœjæ excidium, annis ſcilicet cœœcxLvnr. Iſto pacto omnes illæ urbes mediterraneæ in- crementum virium & incolarum numerum au- ctum acceperunt, ad unamquamque enim earum paſſim pars aliqua diſptrſæ fugatæque gentis refu- git, ibique reſedit, Bis annis intermcantibus, copulare velle rem eſſe in- alium adhuc Scriptorem amiquum Ahronem nomi- 107 Iſti autem Siruli, cum jam per longum tempus 103 * —— — — ———— Bis præſertim aucta inſigniter eft Urbs Gelo, primò deſtruẽtione Camarinæ, ex ejuſdem ruinis ſeſe elcvans, fecundò verò ex ipfis Geiæ mariti- mæ reliquis; cüm enim utraque Civitas in vici- no eſſet, non poſſumus non concludere earum in- colas, qui patriæ urbis evaſerant excidium, con- fugiſſe ad maximè propinquam in tuto Urbem, Gelonem ſcilicet. Camarin quidem belli facem ſæpè eſt exper- ta, vaſtata, atque reædificata plus ſemel. Stabat adhuc tempore Belli Punici primi, velut ex Dio- oro in Legationibus & Pohhio Uib. 1. conſtat. Gels verò deſtructa fuit Olympiade cxx1v. à Phintia Vyranno Agrigentiuorum d& licèt ex ejuſ- dem ruinis altera fucrit condita Civitas, atque incolæ veteris Gelæ illuc migrare compulſi, non odefuerunt tamen, qui elapſi Tyranni manibus Gelouem ſe receperint. Itaque in tantum inde res Gelonis accreverunt, ut progreſſu temporis VUrbs iſta habita fuerit ranquam nova vel ſaltem permu- tata Gela, maritimäà iſtä quaſi in mediterraneam transformatã. Marcus certè Tullius in Verrinis lib. 1v. dicit Scipionem, vitä & ſubactã Africd, in- veniſſe illic pulcherrimi operis ſtatuas quaſdam, quas ex Siculis urbibus in patriam ſuam avexe- rant Carthaginienſes, & quas illis reft itui juſſit Sripo, ut guſtarent Siculi, quantum imereſſet inter do- minationem Carthaginienſium & Komanorum. Verba Citeronis ſunt hæc Orat: 12. 5. 73. Tum illa, quæ quondam fuerumt Nimerd ſuhlata, (de quibus anten diri) Wermitanis ſumt reddita, 7um alia Gelenſhus⸗ alia Agrigentinis. Statuarum iſtarum reſtitutio facta fuit à Sripio- ne Olympiade cr. 1x. quo tempore jam nec Hi- mera, nec Gela illa maritima, nec denique Ari- gentum ſupererant, omnes jam vaſtatæ & aboli- tx. Pro Himera verò, non autem in eodem lo- co, ſurrexerant Zhermæ, cujus Gives vocabantur Wermitani, quibus reddidit Seipio ſtaruam ex an- tiqua quondam Imers tranſlatam. Pro maritimo verd Agrigento alia urbs à maris littore diſtans ) De Auraurrars URnis GAtrasmons Lib. III. Cap VI. 43 A B C D receperat. Vrbis Caltageronis; multa verò etiamnum ſuper- pſumt quæ ad Urbem iſtam ſpectant; utpote anti- poſimt, quibus quidem ego lubens, ſi quando ſe- 106 erat exædificata; illis autem idem Fripio famoſum iſtum Phalaridis æncum taurum reſtituit, qui ſte. terat quondam in vcteri Arigento. Pro Gela verd nulla alia urbs nec in vicinis partibus nec in re. motioribus reſurrexerat, nec fuit in tota Ficilia 6 1 præter noſtram, de qua jam loquimur, Gelam † ſeu Gelonem, non longe à Græcu iſta maritima diſſitam. Iſtam itaque intelligit Cicero, cùm ſcri. bit Scipionem reſtituiſſe ſtaruam Apollinis Gelenlu, optimè ſanè judicante imperatore iſto; urbi iti 1 ſveteris Gelæ convenire ſpolia, quæ jam olim Ci. ves deſtruétæ & vaſtatæ urbis ad ſe confugientes Pt hoc quidem ſufficiant dicta de Antiquitate qua ejus Inſignia, Aquila giganteum os unguibus tenens, nova itidem, Crux rubra; ſimilis ili, ſquam habet Reſpublica Genuenſs ; præterea res Fs geſtæ domi foriſque nobiles & heroicæ; Edificia Urbis, ejuſdem majora incrementa mutationeſ- H que; multæ item res aliæ; nobiles item Familiæ, quæ ſunt ibidem, vel fuerunt, vel inde provene- runt aliò egreſſæ; Viri denique multi, qui vel vir- tute fingulari vel eruditione inclyti fuere. Zed cùm non aliud nobis agendum præfixerimus „ 4 quàm in lucem edere illa quæ altis tenebris jace- bant ſepulta, ſit prima hæc Opuſculi quaſi Pars & Præfatio Kerum Caltageronenſium; neque enim ho⸗ 3 dieque deſunt in ipſa illa VUrbe Viri ingenii eruditi & acuti fenſus, qui bono incitati exemplo perſe- qui nobilis hujus Urbis Hiſtoriam cum laude ſe accingere operi velint, tradam quæ apud me de omnibus iſtis obſervata deliteſcunt; neque enim ulli cedo in amore & deſiderio, quo Cahta⸗ Leronem & obſervo & magni facio, qui & ad ejus ornatum & incremenmtum propenſus ſum, Urbis ſcilicet, quæ multùm ſemper Ordini noſtro fau- tum voluit. — in i hu (ie i . Aul en 6 . Uore iſo it ingeni erudii Knpbo perſe . cum hude sy Uohndo K. u u qux apod me lueſcunt; nequ no, 900 (alu. u & adejs lum, i dini wir ſm — uam urhem condit; S5 4h5 in hocce onuen contentarum. A. — 0h uid ſmo/̃ſ mu5 40. F 5 Acque (') della fayella ubi, S guales fontes D Ercus capulus gladii in Jepulero Cigamum iwemus 38. F. 3g 4 — ualis, 6 ui donotahat? 39. 4 Es quando in uſ5 38. F. 39. — cjus ſfabrica quibus tihuiturd 39. A B Prna Siciliæ Priiceps quando? 4. E cufu Vlius & parer? 4 D F nomen ſuum monti dodit, 4. D Etna, mons Siciliæ iguivomus; 47. B ejuſdem incendiq iin 4. Etna Hieronca qualit urh? 11.A 4 uo ſie vucata? ibid. Etnæi ejus incolæ quam ur hem an 11. 4 — en ndem A quihus expulß? 11. D * — lvcum inolunt⸗ S quam urhem num⸗ 11.DE Agoſta an olim Bybh vel Gereitis? 2. D E v. 26. a B ſeqq. 25. A B ſeqq. Agoſto, (l Golto d') ſnus, uhi, & uinam ohm: 528. F 5 uh S quæ 30. ibi cur e generaſt eꝙuos nnanimozd o. D E — nunc vocatur Girgenti, 16.D. 46. Alabis, Vuwius, ubi & inds ortus? 40. E quomodo 4 Gyæcis &5 Arabibus diltusꝰ ibid. Aleſſiq, (di Santo) promöntorium, uhi, 6 Auod olim 5 20. B Alicata, vel la Licuta, ubi 6 Iui unhsd 16.A Alpheus, Humen, uhi naſcitur & Nuit ? 29. 6G —— eÿſdem fabula, ibid. Ameſaluin: urhs, uhi, 65 u5 1z. E à uo ohſeha & captad ibid. Archonides quinam Princeps? J. DF — Græcoruin duminio ac vicini ſ Vlduii, 1. D F. D F Archonidia uænam urhs, c5 uhi itad 19. E 4 qub ſic nunupata? ibid. Arethuſa, latus, ub15 29. B C ejus fahula, ibid. — wece longo dioyt, 41. D Argennum, zromontorium, nune di Samo Aelio, 20. Athenæ cur dittæ Gclopæ 28. G Athenæus qualis Sriptor⸗ 19. B uid dicit de vino Mamertinoꝰ ibid. — S rradit de uwio Elwo 5 29. D E 3 B“* Muwius, S rilur, 6. in ware ahitin 740. D eſt vetus Hypſa, ibid. Berini, unhs, uhi, S qudlis? 40. F Auinum Vuviu⸗ prope eam naſcitu⸗? ibid. Briareus, umis 5 Chclopibuß, 4. D cjus liberi qui? ibid. quinam ſuh efu heiene * 47. E Buter quænm S uhi ſitad 27 D E chu Vuins, 6 uun huutur F 1 iquorum Calacta? 1.B. 2. A B ſeqq. — urt in eo ædißcatad ibid, 7 alaa vert a⸗ ℳ 7 caugör 1. B. 2. 4 6 — 3.4 B 696. unde ia dicta? 2. B quid denotat?ꝰ ibid. Calha, vox Arahicn, unde multæ znhn ut Calataſcibetta, Calatraſi, Calatrava, Alca- la Se. 2. RBOC quid ſignißeat⸗ 2. B Caltagirone⸗ Urhs antiqua 6 vhhr, an An- 3. A B ſeqg. an o Ducerio condita Rege Siculorumm ? 1. B D. BC. 4. 4 B ſecqq. FB an ah Celone, vel Ferone, Sracuſarum B- anno, rondita vel reſtaurata? 1. D. 6. ABſeqq. — an ah iIlo ſit appellata Calaeta Hieronis 51.BE C D. 6. A B ſeqqg. Faxello non anrige⸗ Cãlacta cdira . 1. GD. 2. 4 B 4 yizini ethnrih i. Suracenice „ D uæ eu olii Zoticæ urbis ditata ſt 4 Ne- g Nogerio, 1. CD — empore Sůracenorum 3 Genuen zu capta, 1 E ui ib templum §. Georgi dodicaverumt ibid. nume ſuum ei dederumt Crucem ruhum in . a0lo, 1. F. 48. B appellarionem habet partim Arahinam, 2.B c Geloum ve Gelonium æℳ autiguum ſeu Gela 1. F. 16. A B ſeqq. 1—— dein Caltagelone, priut cehxcon dica, 27. E F. 28. A B —— adauera Gigantum ii reperta 38. B C ſeqq —— Vide Gela, S Geloum. nune Camarana, 22. F. 29. E —— ualis urbs? 22. F uid e intellewit Vrgilins? 30. 4 de Auo imelligendum Gyuculum ne Camrinam moveas? ibid. — olim Liyperia, 36. e B. 37. B 8 uhi ta 37. B tredit n Geldjs, & illos rurſu zi 47. 4 /æpiis vaßtata, reœdißicata, 3 Camrinæi, ilus umbis incole, 23.B cui juncti, 5 ob quid⸗ ibid. Camopetro, ꝓlanities, ubi? 24. E Campi Gelonii, Gelenſes, vel Geloĩ, vi 5 23. B unde ſc Aci5 30. 4 D. zr. 5 uid per eos intelligii V z Cantãra, uvius, uhi, S qualis5 40 F — quomodo alids dibtus ? ibid. Capezzana quinam locis, S ubid 24. E Capitoniana an une Cittadella / vel Rewir 24. E 4 vinam locns ſit kᷓ ulid 14. E F lius nomen ſecens, 24. F Capo Paſſara quale S5 uh*29. Capulus ænbus uhi repertus? 38. F. 39. A — uulis, guid ſenißeat? 39. A Caronia, ꝓMlondain Archonidia, i9g. E Caſtelluccio, vide Plemmyrium. Eatalfaro ꝓulis mons, 6 ihi5 21. E. 22. c Vuid denotat, & unde derivatum? ibid. Caltagiron. D 6 atal — — — — —— ——— — — — — Catalfaro nanhun ßat 2 cehi & — — * . — — — 3 pEx aRRuM Caltagine? D Catana quomodo alds vpcatn, 6 2 uo 7 11.40 b — 0 quo ampliicata kᷓ ornata 711G Catanæi, vel Catanenſes, Catani expuſn, o7 11. A CEF —— in hanc urhem vdoum, 11. p. zo. E Hieronis uumi ſe pulcyum Proruuut⸗ ibid. chanærope⸗ Auænum palmæ? 14. E uhi prodeniumt? ibid. Ciafaglion „ Palmæ ſylweſtres, 3o. Vuomnodo alids dittæ? ibid. Cleander Juem Tutorem habuit? ibid. Cocamcus ualis lncus C uhid 32. 33.B iliuß extremitates in ſal bid. Cohmbethn ualis uriu: S bid — Coniſum uhid 36. F. 37. B Convictus honrum n voießd u.4 Coralli piſcario uhi ÿrd 20. AF Criſa ꝓlale Vumen; & uli? 4t. G — ſuum nomen antiquum e yecens, ibid. Grotoniatæ zuibuſcum hellum gerumd io. B Cyclopes uales viri & populi? 34. C. 37 K — uli Pubitawerimtd 3y. AB ſegq. — uomodo venerint in Siciliam, 6 uandod 37. — an Vciliam infe ſawerint? 5 op ſeqq. imi habirarum illam inſulam, 41. EF —— 4 7uo vii e Vhactid 37. CD uorum inimici, & curd 37. D eorum ſumma antiquitas, 38. B lorum cudawera uhi yepertad 38. BC ſeqq. —— =ris 6 fnri ei 39 ABF u hun ſen ſan⸗ 8 Pamaritani, 20. D Pamaritium, 20. D Deabus Iuulis Neu, 65 und⸗? 40. —— rur Gerion phellntus? ibid. Pelli, lacus quidam, nunc dici Naſtia; 22. B Dittaino quals Fumen, & uh5 41. G Diviſio & diſperßo Gentium duanan ℳ5 42. 4 B ſeqq. Drago qualis Vuwius, 65 33 40 D Prepanitani duinam Populi, & uhih 18. AC Prepanitanum mare, ul Vt corai piſtatio, 20. A F Prepanum, urbs, vel aſelhmn⸗ u15 20. 4 B — prbmontorium, uhi? 20. B C * — portus qualis, e5ᷓ uhi? 20. C uando vinerit? 4. B GCræcbrum Poßis perpetuus &5ᷓ cun, 4. E — Populos hello aggreſusd 4. F — 4 quibus victus eſtꝰ ibid. exßlio Aulctatus Corinrłi, 4F J. 3 in Sicilium rewerſus urbem Condidit, J. B an Calactam ſeu Caltagionem condideritꝰ 1. B C. 7 cnomus, mdns; uhi5 24. GCD Florus, Humen; uhid 29. C cur gilio ſtagnans 29. c D quajes piſce in illo capiumturd 29. D E quales Populi, S, 5 18. AC. 21.DE Eryx Zualis GS uhi? 21.D F. 22.BC MMoRaIUM. Eryx, mns, b 21. DE. 22. BC 2. Praſcolari quodnam umen, S uhi 37 B Fraus vefugium 10. E — cujus urbis vel caßelli incolæ? 20. 46 Auars vocutum illætabile à Virgiliod ʒ0. F Drillo, Vumen, uhi, & quale? 40. h. 41. A * Pucetius, Rex Siculorum, 1. D. 4. quomudo Mund⸗ dicitur ↄ 2 E Euclides cujus lius fuit? 8. F quom utorem haluit ꝰ ibid. in Thperia quando imporavit? 3. B vicit E ſulegir Glopes, 37. D 6e — ah lis o oœciſius ⸗ ibid. n errum quand in ſ ſueri⸗ 8. F. 39. 4y ejus falricum quis innit? 35. BF 6 Feudum Sammoro difium uli?33. B uœmnam aqua ihi habeturs ibid. 6 Pigantum cadawora ilic indenta 39. B 5 Fiume di Camarana qulis ohim, c ulid Piume freddo, (il) Muwint, 2. Fo ontes EE dulcis, & ſulphuneæ, uli⸗ 31 D i de ilhis nurratur 5 bid. Auomdo hodie appellatiꝰ 33. . uo nbmin inſignirur regio; uhi d ibid, . — H amor Inam Mhietd pe d quibus e ecti S 0 in pat dubii? 6 * * — He Gela Urb5 Furiliæ nedlteryanea, 16.4 — quantum diſtat A Caltagin one 5 22. E — uomodo aliter dita? 1.F. 16. — Ahi ſta fuerit? 16. B 5 ejus incolæ qubmodo appellari? 16. A E. 21. F Polemæo chgnita, 16. C. 17. * Plinio qucue, 16. D. 1. E — Calliæ etiam, 22. AB ſeqq. 4 B 3 — Homero, 33.F. 34. 4 B ſeq. choliaſtæ irem Pindayi, 2/. B C ſeqq. — Virgilio, 28. D 6 cur illi Poõræ dicitur immanis? 30. B C Hi cur Gerone vocutad 39. E. 40. 4 B — jus cum Meſana perpetua amicitia; 28. B ejus prima intunabula, 6* 34. AB ſeqq . Fhperiæ regno 3. — —— Auando habitari cepia? 42. F. 43. 4 Futa eÿus 4 4 uo conditad 4y. EF. 46. A — bis inſigniter aubia, 46. CD. 47. 48 E inſigns eus, 48. B — Gela, SFiciliæ antiquæ urs nin⸗ 16. A. 1. Bc — 22 D F. 32. F. 33.E. 47. P — — Vuomodo aliter nuncupata? 16.4 — —— dur à Plinio non e 17. GD — Iuand⸗ S 5 quo deßrula? 17. DF. 47. BC — — 4 quibus briginem ſuam habuitd 4. F — ejus conßnia, 23. CD ſeqq. 24. C * Gelas, Huvius, uhi? 16. E. 30.B B cui urbi nomen deditd 30. C uænam urbs ad ejus os J 1ad 16. F . Gelo, yacuſarum Vrannus in amoe & laude terum Fuit, 6. B CE uem fratrem haluitd 6. 8 uid ſatugers ſuduit? 6. E uas urbes Moliavit ac deßruitꝰ 6.F — — uando viwere deſerit ? 6. F 5 Juem hæredem reliquitd 6. B C ejn res geßæ; 8. F. 9. A B. ſeqq. 10. AB — Gelo alter qualis Princeps, S cujus Plius ac nepos⸗ 4. DE — quam urbem cndidi 6 amplin vit? . E F. 3 46.4 B C b Geloi campi ubinam ſri? 23. F. 4 AB. z1F 6 3 hb Ge- F bil 7 37. B 6. 4 uP . N 7E 45 BC ſec. 5 o. 3c i 28. Fi r. 8. 4 ſecg. 6. cD. 4 * 64 17 00 b. 4. 140 16 o u 1 mpEX RERUM Huo an ab Ehen nnne 6 ci 8 24. A B. 316 unde ſic dit?id? ʒo. B. r. D uid per eos ih Vngilus? zr. D. E. 31. AB Geh Golanii, Gei, v Gelenſe, cujus u ur- bis ineslæd 16. A Belonium ſtagnum uhi, & gunle? 32. D. 3. B C Selöum „ e Gelonium, urbs, S ahi Wellis un⸗ qrirutur? 46. B Gerion quinam Rexꝰ 40 A — unde it appellatus? b. Gero & Gelo commu¶mntur, 4/. E. 46. c Gerone zualis vbr, &5 quid denotat? 39. E. 40. 4 Gigantum n 6 cudawen antiquitatem olen ſm um) 38. B G — MRMoRaßfIWN — ulhinam lehenn ſn 38. D F F. 30. a80 DF. 37 ABſeqq. Biudica quænam urb⸗ Fuy e5 uhi 2. F. 26. B Gonzaga, uhi 6 E TI deſe vu 8 1 d. D B L 1 Haleſini quinam Populi? 18. A. 19. D Heraclen uænam urhs, 6 bi5 4. B uomodo aliter diad ibid. Herbita quænum urhs 8 hd 26. B I. ſeu Major quinum Vrannug? 6. 43. 1o. 5 quem Futrem habuit? 6. B. 10. Auando vixerit ac regnure inowperit? 6. 3p dere? 7. 4 —— uot ammis vgnavit: 510. D — zli & quamdo mortuus; S Auonu⸗ nut — hins Iyunni n res Se 1o. c Deag 1 4 B. 12. AB ſeqq. Hiero II. ſon Ihnr uinam Byim 6. A em; 6. C. uot annit vierit at inperaveritd 1 . B — uomodo appellatus à Liwio? 1 7.1 illiu elogium à Silio fatum, 1ſ. F 1. ABC fiero Jualis cohs, , 6 u7 14. Ey —— uodnam ejus alterum nomend ibid. — Ando ſic appellatus? ibid. — ud caſtellum ibi exßrutum⸗ ia. — ui iMlic caßra metatus eß? ibid. i vel Hipparus, Vuwins; ubi? 22. F. 37. — quæ kommoda aßert urbi Camarinæ? 23. AF uomodo Podie appellaturd 3. B uam inſulam facitꝰ ibid. b. e cujus urbis Mranmꝰ 8. p. 2. c. 48. B — uinam illius frater ac Mheri? §. F. 27. B C — 25 um amius, & pofen hilit 5 27. CD. 28. o qub oceiſur, k5 ubi⸗ 27. BcD. 28.B Homerus qualis Scriptor? 24. A 4 quihus Iaudatus &ᷓ probatus⸗ 34. BD EF — uid refert de S de Ihperiad 34. C. 3. A. 36. A. 37. AB —— uid per periam imteligit? 37. CDE — uid tradii 4 S de Nauſt hoo DEF —2 epiſt 5 meminit armorum ænepyum 36. F. 39. Hyblæ plures in Ficijia, DE c Hybla Geleatis vel Gereatis guænam urbt? 27. DB E. — ne rondiror, nec inſauraror fuit urbis Caugi- nit 6. CD. 8. D. 13.4. 17.D quum ubem uduit S endidam vod- — ec condidit, nec inſtuurawit urbem Cclugi o euſdem ve SMe 5 4 . — Iſola (') delli Manghiſi guinam eus; S 7 6.BC. DEF Hybla Hcrea uænam urhsd 4. D n Hyblæi cujus urhis inc olæd 27. CD Hyblæum mel zuale? 27. 4 Hyperia quid l uhi ſerit? 34.C. 3 C. ʒ6. 3cRꝙ. 37.4 Bſeqq. 43 E. 47. A uoduam epirberon ei h EHmerug? 34. c in eam Cyclopes Veni n excun/⸗ 3 one Ncerunt 34. C. 37. A Ryperi cujus regionis incolæd 44. F. 4. 4 inter eos & C lopes hoßtilis animi aaſ⸗ duæ Byple, duorum Vnviorum in Sicilia men, 40. 5 uomdo hodie dicuntur? ibid. — uem ꝛituium ei dat Sliund bi. I. na vor, 65 u N 7 41. c 1 t cufus üut 8 7u06 libero⸗ habuitd . regio jÿ ri⸗ rnhin 44. 4 Auinam fuerit apud Gomilegd 44. CD eſn Pohey vnde multiplicut? Vint, 43. in Ficiliam venerint caunue Sahre- rint⸗ 43.B. 44. A DE Auem putrem Fliumqn⸗ 5 44. ABD g uinam creditur eſe apud Erhnicos? 44. CD quam zerram ocrupaverit nomen dcdrit: 3 BEEE Immanis qumodo zmatur? zo. Bc. 5. F. 32. 4A Iſola (1') del Caſtelluccio Litghn luus ſi dicus 19. B unam ſhelumca v rur? i. S 4 1. 1un 29. A . Itala uai vicus, 6 4 5 19. D. ꝛ0. — Auoduam Monaßerium ih fundatumꝰ Ig. D — jus Ahlas guomodo appellntus? ibid. talinum vinum quale? 19. BCF und ſ⸗ dittum? 8 BC L 4 Iin 65 oet 9. F Leptines gualis ciwis ac vird 13. C eyus ſlia cui nuptaꝰ ibid. Letanus, Vumen, uhid r3. F ad illum Mamertim vihi pid. Licata: (ſa) vcl Alicata zuænan urhs, &5 uhid 16 4 2 rumenrim, 6 vrnu fu⸗ „Suu 30. F cur M tyilui vn vada dura e5 ſu cæca? 30. DF eſ etiam urbs ejuſem nominis, ʒ. D. 3o. p quomodo d Saracenis vocatad . b 30. F tonguus, Nuwius, uliꝰ5 13. F atud illum cxſ 1Mamertim „ bid. M 1. ſ ern 23. 43c Auomodo hodie vocatur? 23. CD Madinæi, ejns urbis intolæ, 23. AB Magella, urhs, nunc Roſmanno, uhi % in 26 B Mamertini quocum dc victi ſuntd 3 F 4 quibus proditi? ibid. Rmani lis opem ſerumt, 14. D E Cartluginienſes Fugant, 14. D vinum quale, uhi provenit ⸗ 1. 4 BCF Manomo?a quaſe Uumen, 65 42 41. ABc — uid / vheutd 1. B C . D Mu —— — —— —— —— — —— —— — — — — — ——— ⸗ — 65 — Marſalla quænam urls, &5 uli? 3. D. 30. F — 4 quihus ie appehſata, & quid denotat? 40. F Maſſa d'Oliviero quinam locus & uhi? 29. B Megara fuænam urh, 65 5 26. C. 29. A 4 quo C quibus dataꝰ 26. G. uund⸗ deyud⸗ jacuit? 7. B 4 quibus vocuputd vonenſuc⸗ accepit? 29. A Megarenles cujus urlis incolæd26. Q. 27. G D. 29. A in borum gratiam Junam ſohn nlia 7 40. E Megaricus „o. Megarus, 6 inus unds incipit 5 28. F Auomodo hodie dihtus? ibid. Me lafum, rahellum, uhi, 6 Vuorum d ½ E 4 uo quando obſehum & expugnatumꝰ ibid Melita, inſila, uhi Mra? 37. D reditur eſe amiqua Ogygia, ibid. —— an fuerit Hypcria vetud 37. C GC5E Meſſana, vel Zancla, urhs, uhi ſrad 3. à 6 cui parti Siciliæ præfuit? 4. C . à uihus fuerit condita? 8. C . — e vocupata? ʒ. F cujus dominatu Fuit? 12. eß valids munita, 14. A contra oam quis profeltus? 14. P ſrußtra ab erom S Panis oppunapa, 14. B ſeqq. 4 RNomanis; z 1. AB illis ſubdita manſit; ſdere amicitiæ cnjunda; 17. li urbi quinam ſihſectid 8. G5E vinum ihidem pyoveniens quale? 19. AF — inter eam E5 Thermas unde nata amiciti 5 19. A Meminenſes, vel Meeni ſu Znele, cuju ur- bis incolæd 2.E. 3. AF eroni Mnori inimici, 13* 5 illrum plura caſtella expuguata 1 3. —— lherati timore Meronis; 14. v ſraude Hannibalis ſſo vnhcant, vid. 1 4 Cartbaginienſes fugant, ibid. — Legatos Romam mittunt, &5 14.D — uulus Populis anuumeramur? 18. A B ſeqq. Micitus zuali vir? 12. E . cujus Tutor fuit? ibid. Minæum, urhs, qualis, 65 hi?21. F. 22. D Mola, Vou Mole, qualis urhs, S uhi? 20. F — cfu incolæ ibid. N* quinam jacus ſumt, & uhiꝰ 22. B Nauſithoiis cxjus Flius? 37. D F uhi & quando regnawit? ibid. Naxii quinam Populid 18. A. 20. D Maxüs S 20. D E — Onu Vumen, uhi? 22. F. 23. 7 6 nunt Fraſcolari ditus, 37. B Ogygia Auænum inſula 37. D quantum à Ficilia ßetd ibid. Ortygia inſila, E i 29. B v. Prr Viciliæ zromonturium⸗ nmd⸗ zo S appellatim 29. E cur ill trihuat Virgilius cautes altas & ſna 29. E F. 30. A Palmæ ſylweſtyes uhi alundamt? ʒo. E quomodo aliter dilæ? ſbid. Pantagia, Humen, Auodnam bodio S uhiꝰ 28. F —— cur ſaxoſum dicitur à Virgiliod 28. F. 29. e Paterno quænam urs olim; & ubi? 2/. F IMpEx RRRvNM unoRnniIoM — Pettineo quodnam oppidum ulid Phaleg cujus Vlius, e cur ita appellntus? B Piaz?a, ℳ qunlis, &5 ulld 24. EF ns copiis præfeltus fuit? 10. F — uis ei mortem machinatus eſt? 10.D BReges 4 Civihus cußtodiuntur? 7. AF Scipio ſatiuas dciliæ ur Pelorus, promontorium Sile, cu nůns ditnur 29. F ſunt adhuc colles quidam; qui hoc nomen ſ. vant, 29. F. 30. 4 peribcœa qualis mulier? 37. F 21. BC quando natus fuerit dſquiritur? 42. B CD Philoſophiana guinam locus &ᷓ ubid 24. DEF Phintia, urbs, Jualis, S uh 21.A B 4 quo condita & ſie dicta i phintienles qunam Popult 18. A. 21.4B — cjus urhis incolæd 21. A B Pindarus qualis Poota? 12. A Auid de urbe Mtna hcitd rI. ABCD in laudem Nier onis Kegis Odas compoſuit, 12. BCG eun ah ilo Eg accerſttus? 11. B. 12. 4 uid de Vumine Hipparis rirk 22.Fz3.F quem ritulum dat urbi Gelæ? 3o. B Hotyuſci cur ſormidabile? 12. A 3 50 — 4 zu0 huht vicid 12. B Plaranus, Nuius, ubid 4. G Plemmyrium, promontorium: umod hodie dilium? 5 29 B quænam cawern⸗ viß tur? 29. BC cur undoſum 4 Virgilio vocatum? 29. A C plinius uali Fcriptor? 16. D. 15. B C Polyꝛclus cujus frater ac gener? 10. DE ualis vir fuerit? 10. E apud quem aufugit? 10. F 8 — cum quo reconciliaius, & ch 10. F. Porcari di) Aual Vumen, & uhid 28. F nonnunquam igniſicat prope, juxta, 32. 4B P urhs, uhi, S qu blim⸗ E IX Raſi quinam locus, S ubi? 24. F Iuid gnißcut? ibid. Rogeneſi guænam yegio, & uhid 33. D unde vox illa corrupta? ibid. Auinam fontes ili reperiuntur? ibid. quænam urhs olim, 65 uhid 26. B quantum diſtus à ibid. S vain S reperitur? 3. D B. 33. 4 Salemum quænam urhs, & uhi? 21. D Salinclla, vel la Salina, Auinam locus ſic vocatus A Stnw qudnam feudum, 6 45 33.B. 39. B uænam aqua ihi eſt? 33. BG S cudavera Giantum ihi reperta; 39. B §. „ Promontorium, duod S ubie 28. F. 6 quando Siciliam inundarunt? EF Savoca, collis, ubi? 19. A ucdnam vinum ili provenits ibid. — ß quque urbis nomen, 20. D Schiſo quænam planities, & uhj? 20. F uænam urbs olim ihi condita? bid. Schiſo, olim Naxus, un ubi? 4. B 4 Scholiaſtes Pindari 5 2. B. 28. 4 quid ſeri I1 de ee Wranno? 27. B hus reſtituit, Juds Puni y⸗ puerant, 47. B C Selinis, urbs deſolara defyua, uhi 30. E cur Virgilio dicitur rinci zo. BE 5 8 eli 4½* 11. Kir belen zo. B e n4 . * 30 7.BC o. Dł i. P et wP 2. F juxte, z2. 43 im 1) L. ½ 4 33. D ntur? ſbid. 6 u 26.5 o7 ſbid. „ p 5 4 21. D hMnn ¶ius 4hi 3. 39.B 60 6. 3. wunt? 5 nil vi. 20. D u505 20. in ö. n 1, MMumz 29. 4 0 MEx RERUM MEMORaBIILIUM. Selinumii uinam pohuß, S li 18. 2 cujus urbis incolæ? 21. GCD Selinus, urbs duplex eſt in Sicilia, 21. C quando deſerta & 1. E. 2G Senis olim Senæ, 14. F Sicani quinam Siciliæ coloni? E. F. 47. 4 a4 duas purtes iſulæ ſo Feceperuntd 4. — /ih cufus pr oytcione ſuerunꝰ 47. E unde & uando in venerumt d GCD 4 Vnperai 8 6 46. B Sicanus qualis Princeps; & cuus Vlius? 4/. DE Auum urbem condiderit? 4. E Sicilia Auibus & quandò Trinacria diqta? 44. F quando ab Nalia ahſciſaꝰ 3. F — ad latus orientale vulde alta %ℳ, 36. F. 1. PF quando & 4 quibus habitari axpta 5 42. F. 43. EF. 44. E F Siculi quinam Siciliæ coloni⸗ 46. E Irælio Vuperant Sicanos, ibid. — 4 quibus Sicilid ejeli? 46. F Sofiana quinam lcus S uhi itus ? 24. F. 27.4 . Pamaritium, vel Damaritium, Palmarum 1 nam locus, E ubi 20. D Juot milliaribus diſitum à Meſana? ibid. Taplus duomodo hodie nuncupatur? 29. A cur jacens dicaꝰ 28. F. 29. A Tauromenium duplen fui 20. E. 21 4 — uomodo aliter diciumꝰ 20. D E. 12. A Terra di Madoni locus, & uhd 23. G Terra di Pulici vln5 40.D Terra Nova quæxnam urbs olim creditur Fuſt 7 16. A. 22. E Themiſtocles, Dun Arbenienßum, Græcid diſuure aliu, 12.F apud Hierbmem eanfugit ibid. ab hoc non receptus, & cun, ibid. — fucumi⸗ pollebat 12. D uid ægre ulit? ibid. quid Græcis perſuaſitꝰ ibid. Thero, Ren Aoragantinus, qualis vird 20. E multm dilettus Vyracuſanis, ibid. quem generum habuitd ibid. — 6 an „ ℳ ſlut M X niiſ Wem — C „ —— qucm reconciliut Ceron? 10. F Thraſibulus cujus frater? 10. D Thraſideus, Vrannus Araantimus cum Hierone bellum gerit, 12.D * victus ah Terune, ibid. — uis ei mortem machinatusꝰ ibid. Tnucyues quinam Choricus? 7. E quando Vixeitd 8. O uid narrat do uhibus, qua⸗ in Sicili poo⸗ derunt Græci? 7. EF. 8. A Trinacria, urbs, n in uonte Caralfur credita, G Trinacria quænam inſula, 8 4 duius ic diqta? 44 F. 47. A Trinacrii guinum Siciliæ 44F cui inſulæ nbmen dederunt? ibid. Tyranni cuftodiumtur ab exteris mercede nui, S cur, 7. AF P yrinthiorum antiquitas, 38. 3 V. V Auinam Vuvius 3 S ubid 40. NE. dijert a Aethuſa, 41.D uænam v0 11 41. A B C Verdura (Ia) quinam locus, S uhid 4. C. alinum qule, & uhi prowenit? 19. A B . Virgilius qualis Pota? 28. C ualis Ceographus? 28. EF. z1. A 30 intellexerit per Campos Gcloos? 31. C D ſeqq. X. X iphonium, promontorium, quale lꝰ uhid 28. F uomodo hodie diciturꝰ ibid. Z. E vide Meſſana. Zanclæi Meſoniorum in Sul Fero Populi? 18. AC ſeqg. Auns urbes condiderun ac S 8. 4. 18. EF. 19. A duos Populos invitant in jerrum 2 F. n C aliogeron. P — „ ——— aterdutit, Ordiuis J. jeroſolymitunæ, * „ 5 . 2 „. ———— „ S * S 3 . . . „ 2 — T 5 W — 5 * * 2 * 3 § iirit Fin 3 3 * — 3 — „ „ 1 . . ninin „ „ — 1 3 3 3 6 3 * * . „ 2 . . 3 2 — 4 . TAMO RUM, Sumptibus P E T R I V A N D E R Ja⸗ iblopolæ, Acudemiæ auue Civitutus Dpogruphu. —— p N 1 8 C 1 SIGEBERTUS HAvBRCAMPUS. SFihil in locorum deſcriptione eſſe utilius, quum W urt co in genere ſeſe exerccant, qui ibi nati S ſunt & eò ducati, conſtat. Hi enim multa ſen- ſim — poſſunt: quæ, licet doctiflimi, quum lO- ca ipſa non viderint, vel ſemel bisve modo intrave- 3 rint, non animadverterent. 5 ita eſſe, quum alia multa oſtendant „tum ex hoc, exiguo licet; libello, in promptu eſt evin- cere. Multa enim Marianu F ee ur, Ut Wicliuamm, aliis non obſervata, detexit, multa Se aliis, illu- ſtravit. Antiquarum Cxſnenurum ruinas nobis & rel- liquias oſtendit, quales etiam quandoque accuratius contemplari non ignobilis eſt animi, ſolemus enim ve- tera mirari, & quo abſtruſior eſt Antiquitas, majori ſtudio ferri, ut illam indagemus. Vale, & ſcito a no- bis in hujus Libelli Editione Nova, e „quæ in cæ- teris E g noſtro labore Sctis⸗ Fh præſtita. T8 —— E Antonini N ongitoris † Bibliot eca Sicula. arianus perellus, Ku⸗ Facerdus, n Melitenfu um ſeh w, X 4 * edione clarus, antuitatum huß Præſertim in dicularum 7e e ℳ um coguitime verſur ſpnu P olutire; luerar 4 uſashue Ftruſcas ac Si 1 S culas egregie coluit. Jn Siclenſi Academia, „ Cu gli Inviluppati, pim cipem locum renuit. Ts Iterarum præœ jdus Viun Mtionem orcitatit, ac amorem promeruit. Ouit Sicli circa anmnum 1673. S in Ecl⸗ a §. Matis Miler Ke urbem ſ⸗ Epulius et, uhi hæc legirun Vpulebyahs picaphe. —— Requies Fratris D. Mariani i 7 ſm laudant placidus Carafa Motuca Iluſtr. pag. 8 S ph Galeanns⸗ in Mu- 6 Siculis tom. 2. par. ⁊. pag. 124. Edcn Falce Vita, morte, e Pranflatione della Gl. 8. Agata V. 3 M Meapol. . . Domi- nicum Roncogliolum 1640. 4. Vita della Gl. S. Lucia V. e.M. Siracuſana. mi apud ſoſephum Biſagnium 16 F2. n4. LAntichita di Scicli anticamenta chiamata Caſmena, ſeconda Colonia Siracuſana. Meſſanæ apud hæredes Petri Breæ. 1 5* in 4. 4 — M. en A 2 Dife eſa della Vita del Santo Veſcovo Zoſimo Siracuſano. M F. 4. 1 „ 2 * 2 — 3 1 3 5 * — 3 „ 3 . ⸗ 3 6 „ ſi 3 Vobis debitam, quæ quo longinquius veniat, eo majorem hominibus voluptatem afferre conſuevit. que FLOG. AUTORIS EAX AMI Difeſa dell' Antichitã di Scicli, anticamente chiamata Caſmena, ſeconde Colonia Siracuſana. Mapol, apud Secondinum Roncogliolum 1641. 4. Dichiarazioni d'alcune ſcelte Medaglie della Republica Mamertina, e d'altre, falſa- mente appropriate a Mamerco Piranno di Catania dall Autore delle Memorie Hiſto- riche di eſſa Cittàã. Neapol apud eundem 1641. iu 4. Jicul“ Lingud. Canzoni Siciliane. Iu Muſis Vaculis tom. 2. par. 2. Panurmi, apud Decium Cyril- lum 1647. n 12. S apud Joſephum Beſagnium 1662. % 12. „ 6 — xtant apud me bæl alia opera halice ſeypta, mamu phus Mariani exarata, nempe: erudite expendu. La Sferza. Invettiva alle dichiarazioni delle medaglie Catanefi di D. Pietro Carrera. M. J. in 4. num numullaß cum Petro Carrera Ierarias Paluut concertationes de velut Hiſcorſi Sacri della Vita, e Miracoli di S. Marciano, Primo Veſcovo, e Martire Si racuſano, della ſua antichiſſima Chieſa, e preeminenza. Aggiuntavi la deſcrizione X 5 * 8 8 i — eſcriptionem Antiquarum Caſuenarum noſtrarum, quæ Urbs una ex Coloniis fuit Hra P ſnie, & in quain ſeſe recepere clariſſimi principes ejus Vrbis Optimates, Horicæ illo- rum lingua Gamori dicti, quaſi Patricios dicas, mulli niſi vobis conſecrare juſtum vide- Non quod ego voſmet ipſos arbitros veſtræ velim laudis eſſe; ſed ut cognoſcatis, an fatis pro an- tiqua magnificentia ſua, incultà meã pennã, ſint celebrata. Quæ quidem tanta velocia hoc Opuſeu- jum edolavit, quantam ſuam ipſa cognoſcit imbecillitatem ad ſatis illuſtranda illa, quæ majori tem- ore & qiligenſiers induſtyin ſunp peraenda Nihilominus tamen perire nolui haſce curas meas. Zed velut Alewunder pretioſum illud ſcriniolum addicebat confervandis libris Homerz. Sicut Pomum illud, mirandæ magnitudinis, ſemel atque iterum Theodoſio, Imperatori Komano, fuit oblatum. Sicut Apollo Melphicu menſam auream à piſcatoribus inventam, ſapientiſfimo dari præcepit: Ita & ego animatum hoc feriniolum offerre Vobis conſervan- dis Amtiquis Memoriis & ſcitu dignis volui. Hoc donare Vobis Pomum, ut plus ſimplici vice deli- cias telluris veſtræ guſtaretis. Hanc Vobis apparare Menſam volui, ut appeteretis gloriam antiquam — Ouod ſi viciſitudo longindun temporum, & rerum omnium humanarum cuncta fuſque dequ miſcuerunt, quod & huic tam nobili evenit Givitati, non tamen delere Præitahtla 111à * votuit teſtimonia, cujus Vobis memoriam refricavi. Licet tot & tantas permutationes humanis indu- at rebus, non potuit tamen, neque unquam poterit propria Naturæ tollere dona Ila enim locum ferit abundare omnibus neceſſariis a ntur In ad vitam humanam, tam quæ ex terra, quam quæ in mari n Urbs noſtra permanet in meditullio lateris Meridionalis, in parte maxime viridi, pulchro atque pingui⸗ Vallir Nybtenſit ut adeo veſtigia illa priſtinæ magnificentiæ ſatis eluceant. Secura ſtatio Meliræ Inſulæ mavigis; fama per omnes Mundi oras/ præcipue Sermaniam, Flaudrium & Galliam & ubique cogni- ta; Mari non longe abjacens, adeoque deliciis ejuſdem fruens. Statio militaris tertiæ parti equitum atque peditum, qui in Jicilia ſunt. Urbs religiola, ingenioſa, bellicoſa, dives omnium quæ huma- nain vitam beare poſſunt. Fa denique Civitas, quæ ruta latet ſub clypeo S. Reliquiarum Glorioſi F Cuilielmi Protectoris & Patroni noſtri, cujus & ; Vitum deſeripſimus, hrevi (ſi Deo placuerit) Vade iraque mi libelle, patria tali gaudens, & conſcripte atramento affectus erga eandem nůtu ralis. Vivite læti. yitam] Hanc edidit Neapoli Anno npcxt. Don Joſeph Stagnus V. G. De Rao pr Uuſtr. Præſid. de Donti. X 63 U k. dicta, a primis ſuis incunabu- lis fortunæ multas vices fuerit mortua & ſepulta fine ullo ſui ptio aftectu, qualem filium decet, itimulatus, gratum illi animum volui oftendere; nam ſane, juxta illam veterem ipſius Juſtitiæ ſententiam, Nemo Patriæ ℳ ꝓurem nefert gratiam etiamſi vitam impendat. 3 Hac itaque debita impulſus pietate, Antiqui- onis füt Hre 8tatem ejus, qua nobiliſſimæ matris filia, nulli es Yorica N inter Gyæcas cedit Viciliæ Civitates, quantumvis ue ſum v meam ipſe lubens agnoſcam tenuitatem. Fuit illa una ex quatuor Urbibus, quas condide- piade xxxII. ante Natum Chriſtum, annis DcxLIx. vero Sracuſas xc. prout teſtatur clariſſime Thu- cydides Lib. V. pag. 413. Edit. H. Fteph. Aug3 3 2 KocMa Tuœxusoin ulohnoꝛ. Auga⸗, o Scdo- e Age. Id eſt, Acræ E Caſmenæ a Jyracuſamis Vumt conditæ, &ᷓ quidem Acræ LNN. annis poſß Sy⸗ acuſas. Caſinenæ vero prope NX. annis poſt Aras. Magna vero de ſitu ejusdem Urbis, quo ſcili- cet in loco olim fuerit, inter Antiquæ Ficili Scriptores lis eſt. Multi enim ſenſerunt nullas omnino ejus hodie ſupereſſe reliquias. Verum illi toto errarunt cœlo, talem pronunciantes ſenten- tiam citra veritatem. Id enim ex opinione vulgi ſcripſere, nec examinavere penitus quæ ſuperſunt veſtigia, & nos ad amiquam illam Syracuſunorum ducunt Coloniam. Eum itaque in finem omnium iſtorum „ qui — nes in medium proferemus, ex iis ipſis ut eruamus veritatem, atque adeo hiſtoriæ fundamentum at- pſerint prout caſus ferebat atque in buccam ve- nicbat, quinam vero ſolide, de Civitate iſta mor- tua, quæ in viventis jacet radicibus, ſint com- mentati. que Magnæ Græciæ rebus, ubi loquitur de Caſne- ir ſeribit: „Caſmenæ Syratuſarum Colonia 4 ↄnin agro Noteuß, nunc (ut eſt opinio Comiſum Mundi, MMMMpt.. poſt conditas Acras xx. Ipſas Antiquam Ficiliam ejusve res illuſtrarunt, opinio- que animam. Apparebit enim inde, quinam ſcri- ubertus Goltzius, vir doctiffimus in Ficiſiæ at- ſ enperta, & nunc etiam velut uum quidem Urbs Feicli, an- 4A — S tiquitus Caſimena ſeu Caſinen Monumento aut Titulo inſcri- nis jaccat obruta ſentibus & herbis, ſuis ipſa incolis, piis magis quam doctis, longis ab inde ſe- cculis incognita; pio quidem ego ut in matrem runt Daſcon & Mnecolus, ambo Syracuſaui, Olym- iuou Imcn ſee Tuegxscus. Kæeha ), 3)) eise 00dinis S Hieruſalem. A „dictum, Verum mile edodtus fuit Careu ille Antiquitatis curioſiſſimus, nec in veris opinio lo- cum habere poteſt. Hiſtoriæ materia atque argu- a temporis edacitate male habita, ſcribere aggre- dior, ut ex ſui tanquam reſurgat ohlivione, licet prima racuſarum quondam Colonia. ANTQUITUS cASMENPICTæ F mentum eſt res veras pertrattare. . Marius Aretius nec ſe ſcire dicit, ubinam anti- quæ fuerint Caſinene, unde & ipſe ex conjectu- ra loquitur, ſine ullo Antiquitatis aut ſolidæ ra- tionis fundamento. Picit enim: , Acræ ſde Acren- Mhus populis meminit Plinius) & Caſmnenæ a „yracuſamis habitatæ ſunt. Aeræ Lxx. annis poſt racuſasʒ XR. Caſinenæ poſt Aeras, quæ ubi „fuerint, nullum docet argumentum, niſi ſit „(falſo opinatur) Acræ Claramons oppidum, ut „Principio Acræ Mons, poſtea Claramons eſſet „appellatum, cui vicinum Oppidum recens, ho- „die Mons Nuheus nomine. Caſiuenas autem Co- „miſum vocamus (egregie ſcilicet ita nomina 3 „appellationes fabricatur) ubi fons uberrimus., At, o bone Areti, longiſſime aberras. Urbs Aeræ Prima Syracuſanorum Colonia, Sracuſis Xx1v. milliaria diſtans, condita fuit in monte, loco, quem diligentiſſime fum contemplatus, & a pauciſſimis Scriptoribus animadverſum fuiſſe ſum expertus. Eſt enim collis, quæ licet vicina ſit altiſſimis aliis, illis tamen ſupereminet omnibus, undique præceps, nec niſi ubi ejus aditus eſt, alia parte commode ſuperari poteſt. Milliare unum cum dimidio continet in circuitu, ad ejusque ra- dices fontes ſunt indeficientis aquæ, rantæ boni- tatis & limpiditatis, nihil ultra ut deſideres. Vidi ibi cryptas condendis mortuis valde curioſas ejus- dem formæ, quales Syracuſanæ ſunt in Eccſeſia S. Joannis Evangeliſte, & extra illam, unde mox 10 filiam magnæ matris & Imperatricis omnium præœ- cararum quæ in Sicilia ſunt, Urbium cognovi. Male vero vidi Thomam Fasllum ſenſiſſe cryptas has Læſtrygonum fuiſſe ſtationes. Nam & hodie in⸗ finita ibidem eſt copia Sepulchrorum „quæ & in- tegra adhuc & intaéta ſum. Ruinæ etiam, quæ ibidem fſunt, amplam ejus Urbis fitus fidem fa- ciunt, quum & hodieque Arremonte appelletur, non vero (ut ille putat) Claramome. Piſtat au- tem a loco habitato dimidiam milliaris partem, ubi venerabilis eſt conventus Pp. JMinrum Oh Vorwantium J. Mariæ Jeſu, quorum Ecclefia ap- pellatur S. Maria dol Palazæo, unde Pajazlh dicitur. Atque hæc quidem de Atrarum notitia, 1 pella- 1In Eocleſia §. Joannis] Fgregie plane has Cryptas de- ſcribit, qui & easdem accurate depinxit Vincentius Mirabella, in Syracuſis Antiquis, noſtræ Edit. pag. 27. Sed & operæ pre- tium eſt conferre Bonannum; qui pluribus cuncta hæc quæ ad veterem Acrarum ſitum pertinent, illuſtravit, noſtræ iti- dem Edit. TLib. I. Cap. 1x. Nm. 187. eeee — — — —— — — acc ——— — — % non plus octo milliaribus diſtat a Chiaromonts. a littore autem non longius abfuere Caſmenæ quam milliare unum cum dimidio, prout docet in An- — „Notenſe, vel non exſtat, vel eſt id quod Comi- Manifeftus aurem Aretii eſt error, putantis Ca- orum nullæ plane Antiquitatis viuntur reliquiæ, niſi quod ſit in planicie, longius vero diſdet a mari. Patet vel inde error, quod multis a ſe in- vicem milliaribus, ex omnium Scriptorum teſti- monio diſtent cræ & Caſmen; Nam ſane Comi- Longius præterea, ut dixi, a mari abeſt Comiſo, nua Sicilia ſua Philippus Cluverius, primo nam- que maritima occupavere loca Græci, maritima enim incoluiſſe Piodorus ſcribit; dein autem pro- greſſi ſunt in mediterranca. Nam ut ſcribit idem Cluverius libro citato „ intra breve tempus qua- „tuor Urbes in Ficilia Syracuſani condiderunt „(Thhychd. Lib. V.) Aras nivoſis in montibus ad „Anapi fluvii fontes, ſeptuageſimo poſt Sracuſas „conditas anno: Caſmnenas in planicie, xc. Cameri- „Mam ad littus meridionale cx. Ennam quoque in „moditerraneis Inſulæ, ipſoque veluti umbilico, „anno LXXI, Reſtat itaque, ut dicamus Aras eſſe Palazolo at vero Caſimenas, urbem quam Scicli appellamus, quod evidentius jam & ex Antiquitatis & ex Hi- ſtoriæ reliquiis probabimus. Scribit Maurolhcus ita: „ Gaſiuenæ, in Valle „Vum dicitur., Secundus hic Auctor amoliri dif- ſicultatem tentans, vel non exſtare, vel Comiſo eſſe ſcribit, atque ita in eandem erroris foveam inci- dit cum aliis, qui ſcripſerant de hac Vrbe, quam non cognoverunt, nec cujus veſtigia dumis & ſpinis obſita & horrida inter ruinas obſervarunt. Tazellus vero Dec. Lib. X. Cap. de Meneo, Pali- ca &c. ſatis aperte negat ibi fuiſſe Caſinenas, ubi nunc Comiſo eſt, ſecus qui ſentiant errare dicens. Verba ejus hæc fſunt: „ Huic ſiniſtrorſum Chomi vum Saracenici nominis oppidulum, ad paſſ. m. „ fuiſſe arbitrantur, toto (quod ajunt) & quidem „ſereno cœlo errant.“ Licet itaque nulli certo, ubi olim fuerint Caſmenæ, af gner loco, ſatis ta- men adverfari feſe illi fententiæ oſtendit, quaſt Comijo illa Vrbs ſit, idque cum ratione facit, cum ibi nullum vetuſtatis ſit veſtigium. 12 Dominicus Marius Niger in Chorographia Siriliæ ſua ita ſcribit: „Supra autem Camerinam Acræ „Urbs fuit v. millia paſſuum ab Anſa amne, & „ Caſimena a Sracuſanis inhabitatæ.,, Confundit autem hic Auctor Caſinenas & Acras, & utrasque a Camarina per quinque millia paſſuum diſtare facit. Quantum quidem ad Acras pertinet, graviſſime errat, quum illæ (ſunt enim Palazolo hodie dictæ) paſſuum millia viginti quatuor diſtent a Camarina. Quantum vero ad Caſmenas, levius erravit, imo potius certum illi, quod non fecere alii, aſigna- vit ſitum, quum a planicie iſta, in qua Caſmenæ jacent, uſque ad Camarinam paullum minus inve- niatur diſtantiæ, quam quidem ille præſcripſit. Nifi & ipſe intellexit (pariter errans cum aliis) de Oppido Comiſo, illud Caſmenas fuiſſe ſtatuens, quod totidem inde diſtat milliaribus. D. Vintentius Mirabella, curioſiſſimus Antiqui- taris indagator; maxime vero Reipublicæ Syra- cuſunæ, in Deſcriptione ſua, quam“ tanta indu- ſtria tamque bene fundata, in Prosmio Syracnſa- rum Antiquarum fecit, ita dicit: „Verum indies „accreſcente civium numero (loquitur de Syra- „uſanin) coacti fuerunt, variis locis & tempori- „bus complures condere colonias, Lxx. enim poſt ₰ Palaxolo] Ita appellatum locum a ſuperbo Hieronis Re- gis, quod ibi fuit, Palatio, docet doctiſſimus Bonannus, loco citato, pag. Edir. Antiq. quam in Editione noſtra po- luimus ad marginem. ⁊19. qui omnino conferri debet. . „V111. fubeſt, Dianæ fonte, apud Veteres ce- „lchrato, inſigne Qui Caſmenas hoc Oppidum „cat, Maurolycus an ſit duß nenus fuiſſe quæ nunc Conhho appellatur ubi lo. „Achium annis Ara in montibus condiderunt, „viginti dein poft annis in planicic Caſnena., In Vchnograpbia ſua dein Urbem iftam collocat ad Meridiem, in finibus Fcic, non longe a littore. In banc Ichnographiam (cujus Originale ſervat in vem compoſuimus explicationem, quæ (ſi Deo placuerit) brevi tempore exibit in lucem, una cum explicationibus aliquot Numiſmatum totius notitiam dabimus omnium Vrbium, quæ jacem in ruinis, Antiquis Scriptoribus, ne dicam Recen- tioribus, qui Siciliam deſcripſere, incognitarum. D. Jacobus Bonannus, Dux Montis Aani in Sy⸗- „Viginti annis polt Acras. Accidit id Olympia- „de XxxIII. Id eſt, ante Virginis Partum, itar. Fazellus Li- „bro X. Cap. 11. Dec. 1. acriter huic ſententiæ „ſe opponit, verum nullus ex iſtis rationes ſuas „ quaſi divinando dicit, quod ſit Scichi, inde mo- „tus, quod ubi in Siciliam advenere Græci, ma- „ritima loca occupaverint, quo, inſtabili funda- „mento nititur, nam longe a Mari diſtat Pala- „Zolum, in meditullio Inſuſæ Euna eſt, & tamen „gnari turo non poſſe, verum quod non fint Co- „Muiſo 3 vel Feich inde eſt conjicere, quod nullum „Prorfus alicujus vetuſtatis in iſtis ſocis ſignum „ſit. Affirmamus tamen ſitas fuiſſe inter Camari- „num & Acras, & forſan non longe a Comiſo 3 „Scicli. Meminit Urbis Hrodorus Lihro vx. tem- 7 ene 756 ræliese nMcſches B uhmsciuy⸗ canx- Sntes „1 Johey, nœhMohn 55 KoNA, 5 TeMn œey T C KæoMens „ „Moque Shracuſis potitus eß. Fatctur citatus Auctor, non poſſe definiri ſ. „ectos, Wracuſas ex Unbe Caſinena reducendo, ipſ (quod quidem ſine ullo dicit fundamento) nulla Antiquiratis furgit notitia; unde forte colligere licet, non vidiſſe Scicli, nec ejus territorium, ubi ſane (ut inferius parcbit) infinita Antiquitatis ſunt veſtigia. Scripſit itaque hæc ex aliorum re- examinavit, judicavit. rorem, cum tamen (quod bona ejus pace dictum quomodo pluribus idem inferius paulio explicetur & aſſeratur. Meretur aurem fidem is qui tandem tendum) advenit huc, ut Siciium luſtraret ocu- lis, ſcriptis vero illuſtraret. Hanc enim totam diem, ubi pulchræ illæ jacent Caſnenæ, nunc Seicli dictæe, quæ tanta & tor Antiquitatis ſuæ ſervant veſtigia, quanta vix ulla ex reliquis cunẽtis Cum explicationibus] De opuſculo hoc, adhuc inedito, inſtrui Leckor poteſt ex Cl Mongitoris præfixo teſtimonio. Literas in Siciliam miſimus, illud ut adipiſceremur, nondum tamen iſto munere beatis eſe licuit. . Vel Scicli] Operæ preti um eſt conferre doctum Hbellum Mariani Perelli, qui inſcribitur Camene Autique, quem pa- riter in hac Collectione fuo loco poſitum edſdimus: In illo enim demonſtravit ſolidis argumentis, Sricli revera eſſe Caſm- nus antiquas. vutraque a racuſanis condita fuit. Conßitcor „Proprium Caſmenæ ſcu Caſnenarum ſitum afi- Incidere itaque cum aliis in eundem dehuit er- ſit) ducem potuerit habere diligentiſſimum CJu- erim, gui medias inter Aras & Camarinam col- ſlocat Caſmenas, & opinatur, ſeu divinat eſſe Vcich : Male enim Bonanmus verbum divinare (quo utitur Cluwerius) capit pro cœnjicere, neque intendir, ex Germania (quod cum noſtro pudore eſt conß- perambulavit, maxime verd littoralia ad Meri- Muſæo ſuo Shratuſano D. Carolus Scumacca) bre- Antiquæ Firiliæ Reipublicæ Urbium, in quibus racuſts Uußtratis agens de Caſmenis, ita ſcribit: „circiter annis pœxv. Aerius ad Comiſo appli- vaffert. Philippus Cluwerius Libro 11. Cap. x. & „pore jam Gelonis Pag 431. (Edit. Gyon.) Mer ) 1 „uSe ès rœ Luenxswa „ g 190 Teræ. Id eſt, Gelon „ racuſanos quosdam, qui vocabantur Gamori, „plebe ſuique ſervis, qui nbminabantur Cilhri, — tum Caſmenarum; an fuerit Fcici, quoniam in illa latu, ipfe vero ita de rebus, quas nec vidit nec ſer- wi V C ASMEN4 A NT1ou . 6 ſervat, Ficulis aut Græcis, quæ ante Ficulorum in- A harum rerum fedit, dum recte dicit: „ Hinc habitatibnem fuere, Urbibus. Caſmena fuihe diwinaverim. 6 illud Senum tan- Dein & in planicie conditæ ſunt Cœſnen, non tundem dicit, ac judicaverim Scribit enim Calepi- amplius unò milliari atque dimidio a mari, prout in verbo Divinatio „ Hicitur etiam Hina- diffuſe idem oſtendit (luveriut, ad quem provo „7o judicium ſive cognitio. Er cernere ita licet co, & Ledorem remitto, ne forſan laudes ejus hic judicium & cognitionem eruditiſimi Cluverii quisquam vitio mihi vertat, accuſins me tanquan ſuper proſtratum hoc cadaver „ quod illuſtratum patriæ meæ adulari ſtudeam. vita quadam dare dehili noſtro ſtudemus. 15 Prædictus ille Philippus Cluwerius in Siciia ſua Caſmenas confugiſie legimus quosdam cx Opti- Aniqua, Cap. X. ubi de Oppido Caſmeni agir⸗ ita matibus Syracuſanis qui Gamori appcliabantur, ſcribit: „Porro eodem terrarum tractu fuiſſe vi- a plebe Urbe pulſi & a ſervis ſuis qui Gyllhrii dice- ⸗ „ ⸗ ⸗ 3 . 5 . 2 6 „detur antiqua in primis Urbs Caſmenæ, ſive ſin- B bamur, prout teftat ur Herodotus Libro vII. pag. „gulari numero CGaſmnena. Herodoto, Tuchdidi, ac 431. his verbis: „Meræ 2 15 60gpte, 9 „Stephano memorata. Hujus verha apud Epito- „6 nœnolees * Vnngciu „untenæs t 1 3 „matorem ejus hæc funt: Caſmena Urbs Fici. „les 49) P „Oerien hhe, erNeoehean 3 KoRe „ liæ, atctore Herodoto Lib. vI1. Opidanus inde TIh reh0 ur cu Kaſchet 0 i vc — Caſmeneus; Hrodoti hæc funt. Gelon Sacuſa- „n, 29,6 460 nere. Id eſt, Gelon Sracuſanos „o quosdam, qui vocahantur Gamri, ple- „ 7uodam) Aui vocahautur Camori, plebe Vuique „be, ſuiſque fervis, qui nominahantur Cylh- „/orwis, Jui Minabautur GMhrii, cjelios, Sracu- „ii, cjectos, Sracuſas ex Urbe Caſmena redu- /u e Ube Caſmnena reducendo, ip/s Aubque Syra- „cendo, ipfis quoque Syratuſts potitus eft. „ poritus eſ. vmenam ſeſe ejecti receperant; quia hæc Urbs Meceſſarium autem erit Hiſtoriæ quasdam par- a Sracuſanis condita erat. Vuchdides Lib. vI. tes altius repetere, ut ita facilius res ipſa intelli- Aræ, & Caſimenæ a Sracuſunis ſunt conditæ, gatur. „& quidem Acræ LXx. annis polt Sracuſas, Ca- C Quum in Republica Sracuſama ab Optimati- „nen prope xx. annis, poſt quam Sracuſe con- bus ad populum & plebem regimen eſſet tranſla- „ditæ fuere. Syracuſas conditas fuiſſe Olinup 1. tum, ad tantas divitias Fyracuſan⸗ pervenerunt, vanno ſupra, Lib. 1. Cap. 12. oſtenſum eſt. Caſme- ut illæ non tantum ahierint in proverbium, ſed igitur conditæ fuerunt, circa Ohmp. 33. id & corundem Mentæ, ut Plato, juxum illorum in- „eſt circa annum ante natum jeſum 64. Sitas fuil- crepans, reſtatur Lihro 111. d Kepub Inductus e Caſmenas ad fontem Fpparis amnis, qui in inde Thndarus quidam fuit „dives pariter & ambi- Camerinam lacum defluit Aneliu tradit: ſimi- tioſus atque temerarius, ut adſpiraret ad patriæ PTy- „litüdinem neſcio quam vocabuli Opidi Comiſt, rannidem, opulentia ſua fretus atque potentia. „quod ad fontem Hpparis ſtum, ſequutus. Fazel- Quom autem adverteret opem ad id ſibi conci- 18 Ius id negat, quamvis nulla ratione producta. liandam non Nobilitatis, fed plebis, popularem 8 Ego vero inter Aras, S Camerinam Caſmne- captavit auram, ita ut palam ducem & defenſo- „ fuiſſe cenſco, haud ita procul litore; quip- rem ſeſe præberet populo, ejus, quam deprimere * „Pe Grci, ut primum Colonias in Inſulam de- D ſtudebat, libertatis. Suſpectus hinc Optimatibus „duxere, litora occuparunt, & his proxima; in- factus, non modo in judicium ab iisdem eſt vo- „teriora Siculis renentibus, ut ſupra Tib. 1. Cap. catus, ſed & miſere cum ſuis trucidatus. Iidem „11. oſtenſum, & in ſingularum poſtea mariti- dein Optimates, pro reprimenda popularium am- 1 „marum Urbium expoſitione patuit. Hracuſan⸗ bitione, legem introduxerunt ad exemplum niitniſn igitur poſt Urbem Syacuſarum ctiitami inine Athenienium qui ſuum illam vocabant üra 16 „ridiem verſus profecti; primum Aras „ mox ciſmum, & cujus meminit Plurarchus in Vta NM poſe efiiiſ „iongius progreffi Ca/menas, ac tandem ultra has, ciæ, ipſi vero ſuam appelarunt Petaliſimum. Hu- jus illa erat ratio, ut is ex civium numero qui b „ Camerinam, Urbeis partim maritimas, partim a uoim hi „mari non longe diffiras, condiderunt. maxime ſuſpectus eſſet tyrannidis affectatæ „ ex vml „Hinc Caſmenat uiſſe divinaverim (id eſt ju- inſcripto nomine ſuo folio intelligeret, per quin- „dicaverim) ubi nunc nobile, atque amænum in que annos ſibi eſſe exſulandum. Hac lege com- „Primis conſpicitur Oppidum vulgari vocabulo plures ex Optimatibus, invidia magis & odio, „8 GICALI dictum. „ quam quodam ſuo merito, ejecti patria, exſules Hanc dare ſententiam inter tot diſſentientes tacti ſunt; ita, ut ordine iſto muitum imminutò Auctores, velut certam definitionem juris, po- ad plebem devencrit Imperium. tuit Cluwerius ille doctiſſimus, ut tettis oculatus, Solebat vero Sracußs creari a & judex, qui loca iſta ipſe præſens cogno- Vovis Ohhmpici, prout reſtatur Cite⸗ 4. „. vit & vidit. — 2 tr 70 Verrem, his verbis: Sracuſis lem eſt de religions, nilimum ( Mec minor debetur fides Joſepho Carnewalo, quæ in annos Jovis Facerdotem Vortiro cupi fuleat murinum c lcriptori erudito & veridico in Rebus Sculis, qui quod apud illo⸗ ampiimum putatur Sacendotium. At inat eſe hic libere affirmat, Caſmenas non alias eſſe niſi Urbem quum jam omnis poteſtas perveniſſet ad Plebem 5 (qvo urim Scicli, urpote, qui omnia loca exacte noverit. & ſervos Gllhrios dictos, N obiles, qui Gamori di. ecue inteni Eiſtimo aurem pauciſſimos ex fupracitatis Au- cebantur, illud amplius Pati non potuerunt, ve- uſo ericen Gtoribus totam obiiſſe Siciliam, excepto curioſifi- rum priſtinum Optimatibus Imperium reftitue- nÿs qi unien mo illo Cluwerio;ʒ qui in Præfarione ad Siculos his ſrunt „ Paucorum Potentia Græcis dicebatur utitur verhis: „ Nempe diligenti ac ſollicita Ve- F Ariſtotratia. 1 „terum Auétorum lectione tum ipfa locorum MHMinc, occaſione Sacercodii Fowir, magna in- „ſedula inſpectione, Inſulam quippe veſtram meo ter Plcbem & Optimates nata eſt de crearlo Sa- „pede, uno comitante ſocio, obivi omnem, ac- cerdote controverſia &c contentio „ita ut poſt vcurate in ſingula inquirens, oculisque luſtrans „ longas lites ad arma deventum ſit, quum autem Unde apparet diligenrer illum luſtraſſe Antiqua- Plebes & numero & loco capto prævalerent, pul- rum noſtrarum Caſmenarum ſepulturam & cine- 6 Urbe Optimates ſunt. fii itaque Caſmenas ſeſe res; qui etiam in Epilola Dedicatoriu hæc dicit: contulerunt, Sracuſanam & ipſus Coloniam. Mi- „Cum vero nihil edere vellem aneuam ipas „terras inſpexiſſem, dubiaque loca (prout fane 2 1„ — ferunt dein ad Pinsmenis ſlium Gelonem, Orantes ſuppetias ſibi in his anguſtiis ferret. Juſtæ viſæ uin „noſtræ erant Cuſinenæ) oculis perluſtraſſem preces ſunt, & quoniam ipſe ſuum ira etiam vi- ſterenn „uoue iter publico juverunt viatico. dchat accreſcere poſſe dominatum, decrevit ilis nlbel Patet hinc tutiſſime credi illi qui vclut juden opitulari. Collectis itaque magnis copiis Caſme- nas venit, & ſecum Optimatibus; qui Gamori dice- bantur, adductis, recta Syracuſas contendit; cui advenienti mox a Plebe Syræcuſana portæ apertæ ſunt, deditione ultro fatta. Reductis iraque Opti- matibus, quum ur Dux bonus & vir juſtus ab omnibus laudaretur, ultro illi a Syraruſanis dela- tum fuit ſurhmum Imperium, atque ita primus illorum Rex ſeu Tyrannus factus fuit. Tradita dein Hierom fratri, urbe, cujus hactenus Tyran- nus fuerat, Gela, ipſe Fyracußs habitavit, quæ quidem ſub ejus Imperio mirifice floruerunt at- que auctæ ſunt. Hubertus Coltæius in Libro ſuo de Sicilia Antiqua; ubi verba de Gela facit, ita 20 ſcribit: „Poſtea, quum plerique e Sracuſanbrum „Patriciis, Urbe per factiones a Plebe & ſervis „eſjeéti, in Caſimenam Urbem ſeceſſiſſent, Gelo in „auxilium ab eis evocatus, coata magna nilitum „manu, Syracuſanbrumque Plebe & ſervis ſub- „a6tis, Patricios Fyracuſas reduxit, quo beneficio „ita Populum Syracuſanum ſibi demeruit, ut Ge- „oni Jhracuſus intranti, ſe una cum Urbe dede- „rent, Regemque eundem falutarent, Anno 11. „Olymp. LXx11. Gelon vero iſti Agrigentinorum „Tyranni Zheronis filia Damarata uxor fuit. Et hactenus quidem ſatis probavimus ex Hiſto- ricis Græcis atque Latinis, qui nobis ſufficiunt, Caſinenas ſecundam Shracuſanæ Reipublicæ fuiſſe Coloniam; ad quam refugerint Patricii atque Optimates Syracuſani, furore Plebis & ſervorum injuria Urbe pulſi, quum ab Optimatibus ſeu Oligarchia revolutus ad Populum ſcu Pemocra- tiam eſſet Dominatus. Hinc exſulare iidem in hac Urbe noſtra Caſmenis debuere, donec a Gelone in patriam reſtituti fuerunt. Sed & pariter proba- vimus Urbem noſtram Fricli veteres eſſe Caſmenas idque ex auctoritate Philippi Cluverii & Joſophi Carnsvali, ſcriptorum Ficiliæ primariorum, & quidem (quod cum pudore noſtro agnoſci debet) aliunde oriundorum. Reſtat jam, ut Sirum deſcribamus, ubi hodie Urbis ejus jacent reliquiæ, quæ contra voracita- rem temporis durant adhucdum plus MMcc.xxxv. poſtquam conditæ ſunt Caſmuenæ, annis. Sita fuit ad meridiem, e regione Inſulæ Meli- 7, in planicie, quæ hodie ab incolis vocatur ⁊ Friclitami, quæ planicies, ager eſt & locus per- tinens ad Urbem Scicli, neque enim ſitus naturam commutare tempus potuit. Situm hunc docet aperte Thucydides, loco, in principio citato, Lihro vI. pag. 413. Aras in nioſis momtibus, Caſmenas in planicis. Non magis a littore Urbs abfuit, quam milliare unum cum dimidio, atque adeo commodum uſum ejuſdem maris deliciarum habuit, amæno inprimis gaudens proſpectu, & ante oculos ab Oriente pariter & Occidente ob- ſervans venientia navigia. Aér ibidem tempera- tos ita eſt, ut hiemalia nihil lædant frigora, ſed perpetuum illo in loco ver ſit. Sunt hodieque ibi commodæ manſiones Baro- num iclitanorum, S&c quidem ex ejuſdem anti- quæ Urbis ruinis excitatæ. Multa etiam paſſim veſtigia apparent ejus Antiquitatis, quæ magnifi- cum præbent teſtimonium magnitudinis ejus at- que claritatis. Talia ſunt, quæ cxtant, Templo- rum, Speluncarum, Cryptarum ſeu Sepulchro- rum, Aquæductuum, qui vocantur nunc di Fon- tana Nova, rupibus exciſorum, in quibus omni- bus inveniuntur paſſim Numiſmata, urnæ & va- ſcula terræ rubeæ, lychnuchi, & fragmina Statua- rum atque Idolorum, ex marmore. Primaria vero Antiquitatis teſtis ſupereſt ad- huc Spelunca ſeu Crypta quædam, quæ jam vo- catur ja Ciſterna di tre Bocche, id eſt, zrium orum ciſterna, quoniam aqua illic nunc conſervatur communis omnbus illis, qui prædia quædam poſ- 11 A hodie la Piana dicitur. In quibus intus magnus ſepulchrorum numerus eſt, Himillima illis forma, quæ inveniuntur Syracuſts in Eccleſia S. Joannis, ut & Aris, jam, ut ſuperius diximus, Palazolo Animadvertendum eſt autem Cryptam, ſeu, Speluncam hanc noſtram multis fuſtentari co- lumnis, atque inde infinitam Numiſmatum co- piam paſſim erui. Horum brevem inferius dabi- mus explicationem, ut curioſos oblectemus lecto- res, maxime illos, qui Anriquitatis multum ve- nerandæ ſtudio tenencur. Ar vero jam, ſi Numiſmatum, Sepulchrorum, B & Statuarum ex marmore inventio, ſit ſignum Amiquitatis loci & Urbis deſolatæ, ut noſtræ ſunt Caſmenæ, ſine jactantia dicere poſſumus, nos nulli totius Antiquæ Siciliæ Civitati in hiſce quid- quam cedere. Mam vel uno in loco, qui nunc Mauli vocatur (Antiquitas Hirminium dixit) quo- uſque ſeſe Vrbis extendit ſitus, pertinens nunc ad polſeſſionem familiæ nobilis Gelaſtre, duæ ingentes urnæ inventæ ſunt, tanta Nummorum ærcorum co- pia repletæ, ut bcatæ nunc memoriæ Auguftinus Celeßre vir pius & devotus ſacris, fundi inde fecerit campanam, quæ hodicque conſervatur in venera- bil Pccleßia J. Michalis Archangeli quæ Scicli eit. C Numiſmarum certe actoritati omnes Hiſtoriæ atque Scriptores cedunt. Illa enim in Antiquis rebus veri ſunt tituli, documenta atque Annales rerum olim geſtarum, ur teſtes oculati; & in illis glorioſa Tyrannorum & Principum facta, de qui- bus etiam ſilent Hiſtoriæ, æternitari conſecran- tur. Caſinena itaque Urbem, Srucuſarum eſſe Colo- niam ejuſque RKeipublicæ, confirmamus ex Nu- miſmatibus argenteis infimæ magnitudinis ibidem inventis: qualem unam hodicque poſſidet Pomi- nus Baro della Piana, qui locus eſt, ubi cadaver Urbis noſtræ Antiquæ jacet. Ab altera ejus Nu- miſmatis parte galearum Palladis (ejus enim mu-23 liebre illud) caput viſitur; ab altera, equus alatus quem Pegaſum nuncupant Græci, quodque ſi- gnum monetæ ſuæ Sracuſani impreſſerunt, ut oſtenderent Corintbo ſeſe eſſe oriundos. Hæc moneta Pullus dicebatur in iſta Republi- ca, prout nos docet Julius Pollu Libro 1x. Cap. v1. Kat rcS⸗ 3, * vuoea * KoLiho, omn zae ehe eneop. i. C. Et Pullus quidem monota eß Corimtbiaca, quod Pegaſum inſculptum halorot. Hic vero Pegaſus equus fuit (ut narrant) quo vcctus eſt Belleophon, civis Corintbius, in cujus memo- riam Pegaſ ſignum monetæ ſuæ impreſſerunt Co- rintbii. Famæ etiam ſymbolum habitus eſt Pega- E ſus, ſecundum Kicciardum, qui ſcribit: Pegaſus Mnificat famaim. Sracuſani vero pariter Pegaſum in Nummis ſuis exhibuerunt, ut oſtenderent, conditam eſſe Ur- bem fuam ab Archia Corintbio, ex genere Hertulis, qui Auctor ejus Coloniæ exſtitit Olympiade x1. id eſt Dcœxxxv annis ante natum mundo Serva- torem. Scribit enim Zhuchdides, ex Græcis quidem Chalcidenſes, navigantes ex Eubæa, cum Weocie Coloniæ deduétore, condidiſſe Naxum; Sequenti dein anno Archiam, unum ex Hraclidis, Corinto profectum, expulſis prius ex Ort)gia ſeu Inſila Siculis, condidiſſe Vhracuſus. Illa vero Urbs brevi ad tantum pervenit incrementum, ut circuitu complexa fucrit xxn. milliaria cum dimidio, & P quatuor condiderit Golonias; Aras ſci- icet, Caſimenas (de quibus Nos jam agimus) Ca- marinam & Ennum, quæ omnes in Nummis ſuis, Matris ſuæ, cujus Coloniæ crant, hieroglyphum expreſſere, prout & obſervavi in Numiſmate quo- dam Urbis Ennæ, nunc Caſtelgiowanni, in qua ab altera parte caput pulchrum eſt mulichre, cum ſident ſeu vineas in territorio Caſinenurum, quod literis Græcis in circuitu ENN. & ab altera parte S Pega- hen ( N hut cij tio 16 ehi hon D on fi c inde fecert ur in venen. quæ In et nes Hiltoriæ in 4ntiquis ue Aanales uzKin il a cecm. vum eſſe Cab. ums ex Nu- udini ibidem lidet Domi- übi cadwer era ehus Nu- epus eum mu a equs dau „quodque preſſerumt, dos. n iſta Repihl. Lihr 0 M (4. 3, in nh uln nuuh̃ un luim lr mn) o ſctt in cuns nen mpreſeun ln uhins ei x¶⸗ nbt itam eſſe Ur nere Hertuli Oympiude v ninib 3e Creci quien cum Pagaſum; quo indicabant Ennam eſſe Coloniam Sracuſanam, nam & Syratuſani in infinitis Num- mis ſuis, ad originem ſuam Corintꝰo demonſtran- dam, Pegaſum impreſſerunt. — Sicut vero Syratuſuni originem ſuam Corintbiam celebrarunt; ita & merito oſtentarunt Acrenſes, Caſinenenſes, Camarinenſes & Ennenſes ſuam habe- re ſeſe ab jlla Urbe, quæ inter Orbis Vrbes cele- berrima fuit dicta, cujuſque gloria & magnitudo noſtra dicendi inopia pro merito celcbrari haud potett. — Erit tamen forſan tempus, quando prodibit opus quoddam, quod antiquum ejus ſplendorem ſepultum jam in variis antiquorum Auẽtorum lo- cis, in lucem evchet. Ne vero nude tranſcamus jam mentionem quam de Pegaſo injecimus, Au- Luſtini adducemus auctoritatem, qui ita ſcribit: „ Dicit Polluu, folitos fuiſſe Corintbios monetæ ſuæ Pegaſt inprimere ſignum, quoniam Belle- rophon, a quo & Archias genus ducit, iſto in loco natus erat. Atque idem obſervatur in Nummis Syracuſanis Siciliæ; illorum enim fuit „ Colonia. „ Hæc ſi auctoritas non ſufficit, præſto eſt alter Nummus, quem dedit mihi Reverendus P. An- voninus Sciclitonſis, Prædicator Capucinus, & quem una cum multis aliis penes me ſervo, ut reliquias Antiquarum Caſmenarum. Eſt vero æreus, ter- tiæ magnitudinis. Ab altera parte elegans mulie- ris caput eſt, & utrimque frumenti ſpica. Ab al- tera vero Taurus cum duobus Delphinis, quo- rum alter in ſummo, alter in imo eſt, cum lite- ris KA. Taurus non quidem jacet in terra, ſed tamen procumbentis ritu & pacifico ſtat vultu, ca- put inchnans. Exiſtimo Nummum hunc ſine dubio ad Caſ- menus noſtras pertinere. Multi vero dubitarunt cujusnam ſit caput quod in illo repræſentatur. Ft ut jam me conferam ad explicationem Tauri pro- cumbentis, qui ritu ſtat victimæ, magna Au- ctorum mihi occurrit turba, qui non putant ad facrificium referri debere, verum contrarium, non ſine ratione, ſtatuunt. Ft quoniam pro utraque ſententia argumenta proferre nimis eſſet longum; breviter dicam, putare me, verum Nummi ſenſum nondum eſſe inventum. Neque enim ob aliud in hoc Nummo, qui in regione Piana, (olim Caſ. menæ ibi erant) invemus eſt, fimilibusque, in quibus talis invenitur Taurus, illud animal poni puto, niſi in ſymbolum & deſignationem Colo- niæ, ſicut erant noſtræ Caſmen. Piſces autem qui in ſuperiori & inferiori conſpiciuntur parte, maritimum loci ſitum credo denotare, ut & ori- ginem habere a Republica quadam, ut ſcilicet habet a Jracuſana. Ibi enim ſacri Arethuſæ piſces in tama erant veneratione, ut nulli illos occidere impune liceret. Docet id Piodorus Siculus Lib. V. Cap. 11. Pag. 200. Oolus 3 44) xr= riy oo rœirm æpecei ro vucæ ræras, Pagboſelhæs Aprẽ- udu Msylsm 7n) 7 Svohuœoh⸗ A gEwar. Tæn· 5 8 ohoy ne 1s cipiss pdhsc n⸗ us)ychss 90 roN „ — 7 N X e he cMæ i90 nore T leregæe unlæ⸗ æ aſoiyzt diœ- hhew rorsg, 026 örs 49) aiurss cypcroig. Eo- dem palto; & in bac Inſula Mmphæ in Dianæ gra riam muwimum produuere fomtem, qui dicitur Are- huſa. Hic non tantum priſcis, ſed noſtris quoque Nemporibus magna copia fert piſces ſacros, qupps ab homiuibus intactos. Cereri autem caput illud adjudico, quod in Nummo viſitur, cinctum duabus frumenti ſpicis, huic Deæ conſecraris, ut filiæ Sicani, Regis Si- cliæ. Hæc enim (cujus Numen in tanta venera- tione Siculi habuerunt) frumentum ſerere illos do- 26 cuit, & prima iiſdem leges tulit, unde & eximiis honoribus culta, & Legifera dicta fuit, ut docet Diodorus Lib. VI. Proprie autem Ceres frumemi A; notat productionem ſeu creationen; a creo enirn vocali e interpoſita, Cereo dicitur; a Cereo, Cerusz creator, ut & Ceres creatriv. Vide Erycium Puteanum in Conviii Priſci Aitu pag. 27. At- que ita caput hoc Cureri adjudicamus, non verd Vianæ aut Proſerpinæ, prout alii crediderunt. Reliquas iſtius Nummi figuras Goltzius illu⸗ ſtrat Libro ſuperius citatò, iſto in loco: Maſlid Pbocxorum Colonia pag. 320. littera C. his „ verbis: „ Taurum verò cornupetam, quem „ poſtremum Numiſma exhibet, Coloniæ Sym⸗ „ bolum eſſe: piſciculum autem, qui Tauro im⸗ „minet, ideo additum, quod co loci (uti Me „ teſtatur) ejuſmodi piſcium genus eftodiatur; „ aut quod Maritima fit Colohſa. , Libere ex hiſce argumentis concludere licetʒ percuſſum hunc Nummum fuiſſe in ſgnum, Caſ menas Coloniam fuiſſe nobiliſſimæ inter cunctas Grætas Urbes Reipublicæ. lta vidimus Vracuſanorum originem „quæ eſt Dorienum Græcbrum ex Corintbo, totius Pelopon⸗ nobiliſſimorum. Videamus jam quid ſibi vo⸗ luerint Jracuſam in quodam füo Numiſmate; quod penes me eſt, in cujus altera parte crucis eſt Hgura in quatuor diſſecta partes, ſpatio inter⸗ medio, quod inter extremitatès cjus eſt. Exhi- bentur ibi literæ hæ LTPa. quæ initiales ſunt TTPARKOxlaN. Id eſt, Haſanorum. In duo- 4 bus inferioribus quadratis, ſeu ſpariis vacuis, duo Pelphines obſervantur, in altera parte Nummi ni- hil niſi caput quoddam cernitut. 2 Quatuor iſta quadra, meo judicio, nihil aliud ſignificant, niſi quatuor Urbes ſeu Colonias Rei- publicæ Sracuſanæ, prout fuerunt Ax, Caſme- n, CAmarina S& Enna. Colonias duas Maritimas Delphines indicant, Caſimenas ſcilicet & Camar- nam. Caput illud, ab uno Regimine, ſeu aß uno Magiſtratu, aut Capite, quatuor haſce Ur- bes dependere docet. Goltæius citato opere ita ſcri- bit: „ Quumque e quatuor illis Urbis Syracuſanæ „ Ppartibus ſola Orrygia per id tempus incoléretur, „ affluente in dies, ut fit in Republica bene con- „ſtituta, multitudine, aliis atque aliis ſubinde „ partibus pomerium auẽtum eſt. Crevitque vel „ àb ipſo ſtatim initio Urhs eo potentiæ, ut intra „ breve tempus quatuor Urbes in Scilia Fhyracu- „ ui condiderint. ras videlicet nivoſis jn „ montibus ad Anapi fluvñi fontes, ſeptuageſimò „ Poſt conditas Jyracuſas anno. Caſenas in pla- „ nicie, nonageſimo, Camarinam ad littus meri- „ dionale centeſimodecimo. Ennam quoque in „ mediterraneis Inſulæ, ipſoque veluti umbilico, anno ſeptuageſimo primo. Coloniæ itaque quatuor iſtæ ad maximam per- venere claritatem, neque amplitudine Urbium reli- quis Antiquæ Siciliæ ceſſere; ſicut nec noſtiæ mn, quæ muros ſuos ad littus uſque extendebant. Sita enim fuit urbs in loco eminente & plano, Mari imminente, ubi etiamnum antiquorum murorum viſuntur veſtigia, quæ non longius quam milliare unum cum dimidio Mari abſunt, prout docet nos in Siciliæ Antiquæ deſcriptione laudatus ſæpe eru- ditiſſimus Cluveriuß, qui illa & vidit, & examina- vit, ut optimus Geographus. Ft hæc quidem ſufficiunt probando Fricli no. ſtrum Antiquas illas eſſe Caſmenas. Verum ſi cu- rioſus jam Lector quærat ex me, unde nomen il- lud hodiernum Fcicli Lt natum, ne quid intactum relinquam, curioſius in ſingula inquirens, ad an⸗ tiqui Siculi Regis nomen Hoc Urbis noſtræ ree fero. Nam & multi Scriprores Siciliæ noſtræ; Urbium ſuarum Antiquitates ex conjecturis de⸗ „ duxerunt, factis, ſive ex löcorum iſtorum appel- lationibus, ſive nominum derivationibus. Secd & permultæ Urbes, ſicut nunc, ita & olim no— men a Regibus & Principibus, qui conditores ſui M. Persllus· B fue⸗ 15 M 4 R 14 N1 PRRELLL 16 fuerunt, nati ſunt. Ft hoc quum conſtet ita eſ- 4 ſe uſitatum, patriæ noſtræ Urbis Sricli Antiqui- tatem referendam eſſe ducimus ad illum, qui eam condiderit olim, Regem Siculum, ætate illa, qua ex Nalia in Ficiliam tranſiere Siculi annis LXXX. ante Bellum 7ſjanum, prout unanimiter confir- mant Wuchdides, Diodorus Siculus, & Dionyſtus Halicarnaſous, qui ex auẽtoritate hhiliſti vult (Jy- racuſanus s fuit, & res Siculas perſcripſit) cos tem- pore eodem tranſiiſſe in Siciliam. Verba ejuſdem hæc ſunt Lib. J. Autig. Kom. pag. Edit. Wechel. 18. 9 3e 0hs0 5 TvœꝙœnS⸗ Ieal⸗ XeS. uky 16 SuGoorg n irSe 5)donmos5 red I8 Twix mxMks. i. c. V autem Philiſtus Syracuſanus ſtripſit, tem- hus Iranſmigrarionis Viculorum in Ficiliam fuit annis LX. ante Trojanum PBellum. Eit autem verum quod ibi Philiſtus dicit, gentem iſtam non fuiſſe Auſoniam, vel Ficulam, ſeu Ho- hmam, verum ex Liguribus, & ducem habuiſſe Siculum filium Vali, a quo dein nomen nacti ſint, pulũ autem ab Umbris. Docet enim idem Silius alicus Lbro XIV. n. 33. oß dirum Autipbatæ ſceptrum; & Cclopia Negna Vomere verterunt primum nowa rura Sicani Pyrene miſit populos, qui nmen ab amne Adſtitum patrio ꝛerræ impoſuere vacanti. Mox Ligurum pubes Siculo dutore novawi⸗ Poſehis bello mutata vocabula regnis. Sed & inſuper ingens Auctorum phalanx in illo conſentit, veniſſe ex Latio, atque illis in locis ha- bitaſſe, in quibus poſtea Koma condita eſt. Quæ quidem, ultro occurrentia nobis, per digreſſionem quandam dictæ ſint. Ficulos hos Shracuſis expulere Eroli, Urbem- que ex Patriæ ſuæ nomine Ortygiam appellarunt; factum id eſt, ſecundum auctoritatem Nicandri, anno mundi MMMMC. ante conditam Nomam DCC. ex Euſehii computatione. Verum ut auctoritate etiam Siculorum Patriæ noſtræ Scriptorum non ſuperſedeamus, adduce- mus quædam ex Littara Norino;ʒ dicit ille in Hi- ſtoria Noti pag. 37. quum Voia a Rege Dardano eſſet ædificata, veniſſe Siculos cum Rege Ficulo in Siciliam, ante captam Vœjam, prout & Phili- Vus ſcribit. Statuo itaque a Rege Ficulo fuiſſe conditam Ur- bem noſtram Fcicli, quod & ſuo teſtimonio com- probat Joannes della Piana, præceptor iſtiusi raræ, ejuſdem mecum patriæ, in Dictionario ſuo Poõtico his verſibus Patriam ſuam alloquens. „ A Siculo Sciclis mea Patria Rege ſuperbit „ Condita. Pat Turris priſca Vguetra memor. 30 Huic, ut Doctori Artium Liberalium & Studio- rum, merito poſſumus acquieſcere. Sed & ultimam Antiquitatem Vrbis noſtræ (li- cet affirmet Syracuſarnm uſtratarum Auctor Bo- nannus, nulla ibidem antiquitatis exſtare veſtigia) alia adhuc conjeẽtura aſſequi poſſumus. Leontinorum Civitas (& jure merito) gloriatur, inter alia vetuſtatis veſtigia habere ſeſe Turrim quandam triangularem, quæ etiamnum injuriæ temporum ſubduta reſtat, tribus ſuis augulis tria Inſulæ denotans Promontoria, Pachynum ſcili- cet, Pelorum, & Lilyhæum, à Nauiis exſtructam, ſecundum auctoritatem Goltzii ſuperius laudati, qui ita in ſua Magna Græcia ſcribit, Capite ubi de Feontinis agit. „ Oæterum poſtquam Naxii „ Leontinos in poteſtatem redegiſſent, Siculosque „ ejectos in Mediterranca pepuliſſent, Urbem „ muro & moœnibus cinxerunt, Arcemque Trian- „ gularem, quæ tria Promontoria Siciliæ ſuis an- „ gulis reſpiciebat, condidere. Hoc inquam, ſi Antiquitatis Argumentum Leon- tinis eſt, pariter & nobis eſt, nam & hodieque ſimillima item & vetuſtiſſima Turris triangularis extat in Antiquo Caſtello Urbis Feicli, quæ ca- dem reſpicit Promontoria. Eſt & in eadem eriam- num vetus Inſcriptio, cujus literæ vetuſtate cor- roſæ & detritæ legi nequcunt, ex characterum ta. men forma apparet eſle peregrinas. Recta e re- gione Turris iſtius Triangularis, pariter ut Teon- Iinis viſitur, oppoſitum oppidum eſt. Non videtur alienum mihi inſcrere hoc loco cu- rioſfiores quaſdam obſervationes, mihi natas circa hieroglyphum illud trium crurum, quod in com- pluribus cernitur Nummis, ad ſignificanda tria illa Ficiliæ Promomoria. Obſervavi autem qua- tuor modis a ſe invicem differre. Primo quidem, in quibuſdam medium inter cru-z1 ra caput quoddam cernitur. Secundo ibidem in aliis duo quaſi circuli conſpiciuntur cum puncto in medio. Venter hominis ſeu umbilicus in ter- tio genere cernitur pariter in medio crurum. Quarto & ultimo, tria illa crura totidem ornantur alis. In diverſis hiſce figuris omnes hoſce Nummos iſti Hieroglypho includere poſſumus. Obſervo autem in nullis illorum alas in medio poſitas, niſi ubi caput adſit humanum, quæ quidem Numil- mata ad Panormum referenda ſumt. — Utile itaque erit in ſingulas figuras inquirere apud illos, qui de hac materia, tam curioſa quam difficili ſcripſerunt, qui ſane non multi ſunt. Per caput in medio crurum pofitum, intelligunt illud Cereris innui, quæ inhabitaverit Ennam, at- que ibi Divinis culta fuerit honoribus, unde Ceres Ennenſis dicta fuit; atque ideo exire a tribus late- ribus totidem ſpicas. Ut ita iſto Hieroglypho oſtendere voluerint Antiqui, Urbem Ennam um- bilicum eſſe Siciiæ, unde æquali ſpatio tria ejus diſtent Promontoria, per tria illa crura indicata. Verum iſta mihi non ſatisfacit interpretatio, in multis enim ejuſmodi Nummis, in quibus iſtud caput cernitur, ita depingitur, ut magis Furiæ cujuſdam, quam Cereris, eſſe appareat. Unde potius exiſtimem AErnam hoc pacto per ſerpemibus cinttum illud ca- put exprimere voluiſſe, atque ideo alas iitis addi- 1 diſſe capitibus, ut altitudinem Montis indicarent. Iſtos autem Nummos, ubi alæ illæ non occur- runt, neque in medio crurum caput eſt, ſed um- bilicus, ad Ennam referendos eſſe puto, quæ quum tantæ ut tmna altitudinis non ſit, alis non eget ad Hieroglyphicam ſui ſignificationem. Ubi cum capite tres occurrunt ſpicæ, Ficiliam, ubi fru- mentum naſcitur, illis innui, & deſignari exiſti- mo. T'res autem illæ alæ, quæ totidem plantis alligantur, altitudinem trium Promontoriorum ſignificant, quod patet ex autoritate Marſilii Vici- n, qui ad Phædrum Platonis illud notat: „ Alæ „ ſignificant ad ſuperna elevationem , & Clemen- tis Mewandrini, qui Lib. V. ſcribit Alas ſignificare operationes & res ſublimes. Atque ita tfia iſta crura, totidem fignificantia Promontoria, clarum ſunt Hieroglyphum loci ele- vati, qualem videmus in Turri Triangulari Urbis Leontinbrum; & Fcicli, quæ utrobique in eminen- tiori Urbis ſolo eſt. Sed & præterca inſigne vetus armorum præter ſitum ſummam vrtuſtatem arguit; Fſt autem leo coronatus, montem ſcandens, qualis locus eſt an- tiquiſſimum noſtrum Caſtellum, & maxime Tur- ris iſta Triangularis; quæ quidem injuria tempo- ris multum paſſa, noſtra ætate ex publico refecta eſt. Anriqua vero, quæ adhuc regnat, traditio Turrim Mneæ candem appellat. Sed & argumentum ad majorem adhuc certitudi- nem, & quod me magis confirmat in mea opimone, Caſtellum hoc eſſe Antiquiſſimum, atque inhabita- tum a Siculis, tempore iſto, quo pulſi ſedibus ſuis a 3 Græcis, verſus Meridiem & Occidentem ſeſe contu- lerunt Inſulæ, poſtquam dominati fuerant in illa annis CCC. ante Græcos, ut notat Zhuchdides ( cum medo er totidem omnn hoſce N Umm intelligunt Euun, at⸗ unde (e inidis lue. V Enmam um- ſpuo un ejt crur indicau. rerptetatio, in busiſtudcaput riæ cujuſdam, tiusexiſtimem ntumiludc iis adi. omis indicaer illæ non oc pur eſt, ſedt puo, quæe qu , uls non onem. Ubicn cilum, ihiw deligun eii x totden pus prononrioul tate Muſiifii- d notu: „Mx em & emn 4 ſgniicut m ſgrißcanti phum loci ee rungukri Ui iqe in em rmoruU pren lt wten h 5 ⸗ lis locl etw & maumne injuri mn VI. ſitus eſt natura, illo ſcilicet in loco, quem haud facile capere hoſtes poſſent, facili ad defen- dendum feſe & hoſtibus nocendum. Ubi ſibi eriam furis proſpexerant; ex ſuperiore enim caſtel- i loco uſque ad infimam vallem, incultam tunc qui- dem, & inhabitatam, verum aquis abundantem & arboribus, rupem exſciderunt, atque admirabi- jem fecerunt excavarionem, ſive fubterraneam 15 C4s MENN A NTIO. 0 ₰. A 18 tur. Incipit a vetuſto quodam loco g Meſchita dicto, unde in cavernam deſcenditur, quæ jam obturata eſt, inde vero diffundit ſeſe ulterius uſ- que ad fontem aquæ ſcaturientis, quæ totam Ur- bem Sricli inundat. Obſcurare vetuſtas temporis hæc tam antiqua mo- numenta potuit, non vero delere. Neque enim valet contra illa quæ immobilia firmaque Natura (ſi ita velimus appellare) viam, quinque mille in fecit, ut ſunt rupes & ædificia ex ſolidis quaſi 34 circuitu paſſuum, quæ etiamnum viſitur & exſtat; montibus ingenti ſaxo exſtrutta, quæ paſſim in tanta laritudine, ut ſimul equites duo atque pe- ſtot innumeris Antiquarum Ruinarum viſuntur lo- dites ire poſſint. Extenditur autem caverna iſta cis, & ad hodiernum uſque diem perdurant. a ſuperiori loco Caſtelli, ufque ad molam ſubter- Atque adeo eædem ruinæ ſolidum præbent raneam della Botte ditta, in loco qui vocatur di Bſteſtimonium Anriquitatis proſtratæ Civitati, ut Donn Bruna, magno fabricatam artificio ex in- noſtræ ſunt Caſmenæ, quarum hæc gratia ſunt gentibus mole tufi faxis, ſex vel quatuor palmo-j a nobis conſcripta, quantum quidem per tem- rum longitudinc. poris anguſtias, & occupationes noſtras Sacris Cernitur & alia Spelunca ſubterranea, tota dedicatass, licuit. Tu hiſce Lector utere & in rupe excavata, quæ nunc Cenro Scale appella- ale. Qui ciiumum, notumur, iliuſtrumtuw. Erodotus. 8. C. 10. B retius (Marius) motatus. 6. A. H * B. C. 7. A. 9. C (Vincentius). 15. B — Br (Jacobus) nota- M. tu. 8. B. N aurolhcus notatus. 5. D8. B. Mirabella ( Vincentius) laudatun. 6 F. 7. F. 8. A annevalus (Joſephus) laudatus. 9. F. C C N. ien. 4 10. E MNViger (Dominicus) notatut. 7. E CUuverius (Philippus) laudatun. 7. B. 3. B. Nummi veteres. 13. B. 14. B. 16. A. C. DU. E. 9. A. B. F. 1I. C. 14. E S . D. 3 Dn (oannes della). iodorus. 8. G Dionſiur Halicarnaſſeus. 15. A Plutanchus. 0 D . Plluw. 12 E13B — (Thomas) notatuu. F. D. 6. D E— Italicus. 15. B (Hubertus) 11. B. 14. A. G. huchdidon. 16. F 15. F. notatus. 5. F 15 1 4 §. Sahgehe. ehn Weneee eeet h hhehnt Attueieebeediets autenenne enente itMe ctxnix i esttt MtetMt 1½ 1 § 3 2 3 8 3 N E RERUM MEMORABILIUM A. 1 E. cræ an ſn Claramons. 666. B — nunt Caßeſgiovanm. 12.F Junt, ubi nunt Palazolo. 6. F V S4. C. 11. D. E G. a hidem. 12.A — 10.B. F. 1I. C Acremonte. Gelo quo modo · Syracuſ̃s ꝓtitus Ft. 11.4.B rurri. 16.F Alarum Hieroghhphum. 160 6. Anſis amnts. 7E — . Archeiypa Sracuſarum Antiquarum vh det Carolus — Antiqua zurrit. 1. E. F camacca. 8. A — Meſti (a) Iocus. 17. A otte (delle) Jocus. 16. B. — Donna Bruna (di) Iocus⸗ N. C. — multorum inventio. 1.E antiquitatem loco comciliant. 12. C Cehn humanum in Nummit. Gaſmenarum Anmtiquarum. 12.C. D Caſmenæ muitas fortunæ vices paſ ſumt. 3. 4 — Sracuſana. 12. E. 13. B. 14. B. 16. A. — colonia yracuſana. 2 6 . —— diſputaut eruditi ubi olim itæ. F. D. — Ennæ. 12.F 6. A. &5 7. C. 8. B 5. — Comiſum — .1* 5 ₰ — nunc vocatum Scicli ala?olo, olim Acræ. 6. F. J. A. G huc ſo contulere Gamori, ſeu Optimates Syra- Pr Pegaſus in quorum Nummis. 12. E. — A. B Urbe expulſi. 10. B. F. 11.C Corintbium Numiſma. 13. A. B —— abi revera ſitæ fuerint. 11. D. S 6. 10. D eÿus urbis Numiſmata. 12. C D. F . cavernæ ſuhterraneæ. . A. 5 aſtelgiovanm, olim Enna. 13. acerdotium Jovis Ohhmpici. 10. Cento Scalo, locus. — (Carolus) Mirabellæ Sracu- Geres Sican⸗ Vlia. 1F ſarum habet. 8. A legifena. Scicali, . 9. D Gue na di ne Bocche, Cyypta uædam. 11. F Scich Ce Antiquæ. S. C. D. g. D. E aramons an olim Acræ. 6. igna Antiquitatis eus. 11. E. F. 12. A. B Comiſum an olim Caſiuenæ. 6. A. B. 7. A. D a Sculo Sicaniæ Kege nomen uccepi. F. A Corintho vriundi Shracuſani, Arrenſes, Caſinenen- — Turris ihi verußa. 1. E. F jes aliiquo. 13. d. B — Caſellum vetus. 17. F Cryptæ Caſimenis. 6.B11F inſigne Urbis leo Scandens momem. 16. F — Syracuſanæ. 6. D. F. 12. A Syracuſanæ menſæ. 10. C 3 Crura tris in Nummis gicul. 6. A. S %½. T. D. Aurus in Nummi. 13. E Purris Fneæ. 16. F quatuor in Nummis. 14.B Antiqua Leontinis. 1/. F. F OPlana D — Scicl. 17. E. F 1 5 TII LITTARF. Nenm TIN In quibus RI( SCRIPTI Nrm Orige, ne militiæ togæve præclare geſtæ, habita a Regibus privilegia, ILLUSTRIUMVIRORUMMONUMENTA n quicquid lhrin dignum legi pouuit, lucueme periude ac hreviter 102 nditu. ℳ Additæ un mokM gSTpIEs. am olim PETXO 2. raditæ. A Adjecimus etiam coRRapI PLACERTIN1 HISTORIAM, ½ al eodem Audore compendo perſtrictamz Cui notas nunc primum ex Vitis Sanctorum Siculorum ocra CayprA ſibjecins — N N — — — innnn it *i III jiññ̃ K Sumptibus P E T R I V A N D E R Aa, Bibliopolæ, Ciwitatis auque Audemiæ Vpograpbi. * * ———————— 2 —— ———— — „ — — — errtrkmo ATOUE pvERERpIssMo DoIUhovco DE TARGNV 8 4 CRAF F AEUILTATLI5 PARIsIENsIs 6 6 65 L. AUDI ABBATI B1BrIorREcat R E 6IAR cuRAronn 2 urc. ETC. oMNs scIErIakun 6ENERIS ERupITISSIMo Ardor sropIokun coMsERvAToRr soLERTISSIMo dr Novo rTrIS paros VINCRENTII D F 5 5 cuM NorIsS RTANMIMapvERsIoRusS Pe 1 N G RA TI ANMIMI rEsrIPIcArIoMnM P R 0 noyos n copic MANUSCRIPTO PERIIUMANITER MECUM coMMdlcaTo 3 SoNsEckRAr D16 AT KF bEpIcCaT pRTRoSVANDER 4 — —— E NOVR RHU os prodas r BENEVOIL.E LFCTGR 4 Puſculum hoc, à pluePi Hi ſtoricis Feh pe ac multum in eorum ſcriptis adductum, i tecum commumicare potuiſſe, valde duhita- — pam; quoniam, licet multum diligentiæ & laboris ad illud comparandum impenderem, cjus com- pos fieri tamen non poteram; ſed cum in eo eſſem, ut Tomum hunc „ad quem hujus urbis Merinæ Hiſtoria ſpe- ctat, publici juris facerem,⸗ ab Reverendiſſimo ac Do- ctiſſimo Do Ludhwico de Targn), Sacræ facultatis Pa- ſenſr Doctore Theologo, J. Ldudi Abbate, Biblio- thecæ REGI; Curatore & artium literarumque Mææ- cenate, tandem manu linguæ vero latinæ ignari deſcri- prum ad me opportune flit miſſum; quare Lectorem ſubnixe rogamus, ut nobis vitio vertere nolit, ſi er- rores forte irrepſerint. Multum autem eſſe in enarran- do, quæ in hoc libro traduntur, ſupervacaneum erit, quia titulus ipſe abunde ſatis id indicat. Noſtram autem operam & ſtudium huic c opuſculo adhibitum TOkis Bhliohecæ Viculæ Vol. pag. 287. Pagi ignorare nolumus. Scias itaque nos Hiſtoriæ Beati Conradi Notas ex Vuit Juntrum Wiculorum OA)ETA- N adjeciſſe, ut & Vincemtii Linuræ Vitam ex MON Gl- ginas quo- que prioris Pditionis Panormi MDXCIII. impreſſe in margine noſtræ addidimus. Poſtremo rerum notabili- um indicem „quoniam prædicta Pditio eo carebat, Eẽx cerpſimus annexuimusque. Fruere his &v ale faveque. VITA aUCTORIS FX MON6ITORIS = v B1BLILOTHBC A SILCULA. NCENTUS LITL gi ingenio ſo munitum prodidi: id- T RA Netinus Fucer- ebque A ꝛeneris amnis humumis literis dos natus 31. Decem admotus ita proferit ut hytviton ne⸗ 5 bPris 1550. ſarim egre- dum æhuules, verum etium eoſuem V. Litfara. * P 47 v1W 4 Peo15. præteptores cum omnium Admiratio- ne lungè ſiperaverit. 4 Joſepho Bo- naſia Netino, Ordinis Minorum, Philoſopbiam qus eudem ſelicita- ꝛe didicii. Anmo ætutis ſuc 18. 4 Nicolao Leontino præcepiore in ejus ſcholam humumitats ſuedus. Ne- ti Indimagiſtri mumere humumiores li- 1eras Aocut ſumma cum laude, ac nominis celebritute. Exinde rogutus, ut Saccam ſe munsferret, eu in ur⸗ he eiſdem lieris uleſcemtes inſituit Pluuſu. In pumium ſegreſus terum jumores ciwes erudivit, uſque dum Suterdtib initiutus, Catanam ad- iit, uhi cum ſeverioribus ſtipii- nis operum dediſet, Philoſophiæ, Theologiæ, ac Juriſprudentiæ Jau- ved inſomtus eßt; ac viruuum orna- memro clurus eßt. Sriendi tupi- diiute adhuc exſimulatus, ſe pſo duce;, ac magißro, Mathematicis, aliiſyue Aſciplimis ingemii dotes au- dixiiũ. Dodrinum ampiÿimè ade- pium Neti non ohſcurè putefecit in puhlicis dſpututionibus, ut etium in ſchola, ili emim Philoſophiam a ſpheræ præcepia dodiſtmè Iundidit- hinc ex eſus gymnuſto uamplumes humunitutis literus; ac ſcientius in- Vnitor edodi dodrind exormuti pro- diere. ciones hahuit non fue permugnn luu- de Neti, Panormi, Catanæ, Ennæ, non hne omnium approhutione, a rilituie turminn emitiehat, in ft miliuribus collquis ex ejus ore mi⸗ uberſute verſus efluerent. Mnn elguntid, elueutid virtute coni cuus, amitos bahuit nohiljſmof, Auhus plurimim æſtimabuiur. Joan nes Horoſcus Præſul Agrigentin nh ejus dodrinæ, G erudionis fum permoius, ut Vincemium apnd haberet cumdem Parocbum Eocſe Agrigeminæ S Michaslis Adelgit, ſuuum commenſulem voluit; ehne familiuritute mimium ohleubuur. At eiapſo quutriemnio in pſa Agti gemi urhe pijſims devixit z. Maj 1602. muximo cum Meratorum d. ore. Hujus vitum ſcripÿſit Franciſcus . Joanthomaſius, quam babes in opers 4 Poßhumo ejuſdem Littaræ, cu nomen Conradis. Eumdem etiam audam 3 Oratoriã arie inſgnis, cumn- Agrigenti, Saccæ, aliiſque in Si- ciliæ oppidis. Solitudimis umumtiſt- mus, diutunis ßudiis indulgebut; ac ſommum ſihi detrabebut, ut ad pu- hlum bene ßeium lucubrationes con- doret; ac ſeipſum eruditione lotuple- furet. A Epiſropo Syracuſano Ma⸗ zuremi Archipreshyrer elelus, hono- vem ſ ſpomo oblamm remmciuvit. Pobricu vend abundꝰ refertus, ed fu- Rocchus Pirris in Not. Eccl. Syrac pag. De Literis, & Accentibus librum, acceſſit epitome, & quædam cat mina non injucunda, unà cum triumpho mortis. Pauormi apu Voanmem Matibaum Mahdum 1571 Grammaticæ dialogos. Tidn In Vitum Chiappifium Apolo giam. Antidota in eumdem lib. IV de iüis, quæ in Grammatica, & Pialectica erravit. Venetiis apud pinorumque formatione. Arigen ex pogruphin Pontißcis 1602. 6 pag. 228. & 315. (vet. Edit.) Pe. mus Carrera in epigram. lib. 2. g. 72. G Petrus Angelus Se de nobil. Profeſſor. Grammat. lib pud Angelum Orlandum 1621. i18. annem Gomenzinum 1584. in 8. PDonati Majoris Rudimenta uhi exactiſſima nominum, pronom“ num, & verborum declinatio trad- tur cum dilucida præteritorum, n ynn hec Fu m. lib. elu 5 mmtt bos libn uxdumat un e um u epiſt. nuncup. Siciliæ Sacræ De Rebus Netinis librum, in quo Urbis, agrique deſcriptio, Ne- tinorum origo, res militiæ, togæve præclarè geſtæ, habita à Regibus privilegiailluſtrium virorum mo- numenta, & quicquid hiſtoriã di- inde ac brevitẽr traditur. Adjecit etiam B. Conradi Placentini hiſto- riam. Panorm apun Voanmem Anto- nium de Fantiſcis 1593. in S. B. Comudi vita retuſi tuorum Odani Cuſetum. Poft ejus moriem prodiit opus Ppoſhumum inſtripum — Conradis poſt Authoris obitum in lucem edita. Jhidem apud eum Comudi curmine hertito nurrut. Valice Compendio, e chiara introdut- tione della Grammatica in lingua volgare per piů facile intelligenza di quelli, che vogliono in brieve imparare la lingua latina. Vi é anco aggiunto un neceſſario trattato d' accento, compendio dell' opera maggiore e un belliſſimo diſcorſo depumdin tanto dello ſteſſo Autore, quanto di M. Fabio Quintiliano. Videm apud eumdem 1599. in 8. G. VFenetiis apud Nolaum Morenum De Aquila Panormitana opu- ſculum. (ituuur à Roccho Pirro in ui in Not. Fccl. Panor. pag. 5. apud ſephum d Neupoli, jupremi raliæ Concilii Kegentem iumc aſer- vnumm ieſtatu. Orationes duas de Primatu Ec- cleſiæ Panormitanæ. Has citat A hertus Piccolus de antiquo jure Ec- cleſiæ Siculæ, pluribus in locis, ac H * nmmuliu exſtribit agmenin, Augu- * Nobili pag. 283. Kocchus Pinus in epiſt. ad ledorem Siciliæ Sacræ, c alihi, præſertim in Not. Fccl. Meffan. pag 259. G Vincemtius Aui in qiſcur. dè dignit. Prætor Panor. in calce hiſtor. Proregum Siciliæ pag. 231. & 238. Harum ewemplar, e non imegrum; extut apud me. Fnnenſem hiſtoriam. Hoc ritulo nempo Ennenſs Cereris libri duo, m. ſ. in 4. exiut apud unnem Ma- rium Amtum Panormitunum Sie- Grammaticarum Annotationum dem 1608. in 8. PoEma in decem Abrot diſtribuum, quo geſta F Rhetoricæ compendium, & cir- ca eam quam plures, & lubtiliſimas quæſtiones. Floquutionum, & latinæ lin- Comœdias lepidiſſimas. Differentiarum libellum. Loquendi Phraſes. Linguæ latinæ Promptuari- Epigrammatum, & Flegiarum libros duos. P Commentaria in Petri Hiſpani In Porphyrii Prædicabilia expla- In Ariſtotelis opus de Interpreta- tione Commentaria. In Antiprædicamenta, & Poſt- prædicamenta, & in primum Po- ſteriorum librum Commemtaria, & argutiſſimas circa hanc facul- tatem quæſtiones. In Primum& Secundum ejuſdem Phyſicorum libros enucleationes. In Ariſtotelis tractatum de Cœlo, * 1 2 & VLTA K & Mundo imerpretationem. 8 ſ. e 8 § 0 De laudibus Dialecticc. Breve In Canones explanationes. um. de Sacramemis, —.— — — —— — VINe 8 NTI Pe ahnlihnn viri, 8 peraSSakl CAnfLQn w n DOMid0 BONpalUR. u Oan LADOLINE PT GOTrTERRE DATO Patriæ o nnmnſin mit . Uam merito (chini viri) uſliſimus glthte pro prn tria tuenda æque, ac exornanda laboret, & vetuſtiſſma nep ipſius naturæ lege „ & officioſiſſimi cujuſque conſuetudine ſectet cognoſcimus. Nanque ſi parentipus debemus, & parem i illis gratiam referre non poſſumus, non inevidenter, necſ il abſurde idem de patria concludimus, quæ genérationis principium eü, quemadmodum & pater. Patriæ (licet plerunque ingratæ)ſ nnc hominem debere, cum prophanæ, tum ſacræ literæ teſtantur. propa- tria plurimos, & animi præſtantia, & generis amtiquitate celebres gu. viſimis ſe periculis expoſuiſſe, imo alacriter borrendo mortis gene. 2b hi re, & ſanguinem, & vitam effudiſſe, nulla eſt hiſtoria vel latina, vel bem græca, vel barbara, quæ non memoret. Molo in alienis exemplis, luu quæ nulli ſunt ignota, adducendis immorari habemus in hac noſin m urbe, quæ & nos afferamus, & quæ poſteri quoque cum ſumma ve pwce ſtræ laudis acclamatione meminerint. Siquidem imer ſæiſſima leü i ſne tionum, & bellorum diſcrimina, inter aſperrima indomiti Martis, 6 eni inſanæ Erinnyos tempora, Mrum urbem Cuppeli, & Tandolinæ tutai om ſunt; exornarunt autem mitiori tempeſtate, ſedatis penè furoribus, im nm ter cæteros Dun, non minus opibus, quàm ingenuis artibus præpo vetr tentes. Jam à à Munfyeui Regis imperio legimus Founnem Cappelun ho (à quo, mi Balihaſur; perducta per tot ſecula nobilitatis ſucceſſione, lcun paternum te genus ducere, & ſi materno fanguine, codemque e n, præclariſima Cnppellorum familia, feudatarium conſentaneum eſt cte henp dere) in legitimorum Regum fide, Spetliehia & pietate Mmm pr ninor triam pro viribus confirmaſſe. Unde & fi impotemiſimo Gallrun ien, dominatu, expulſus, animum tamen, & virtutem cælo non mutavit Merin ad Petri, Jucohi, & Friderici Regum obſfervationem, & ſtabiles x ie u nimos firmavit, 8 aliquando ſacinnes reduxit, ut non immeriꝰ * F rinitate. ( on e Rc ionis conpen ( opes vi interceptas recuperaverit & priſtinæ dignitati fuerit reſti- ie tutus. Quid vero dete? Quid de majoribus tuis dicam nobilſlume annen quibus ego verbis illuſtria tuorum geſta recenſcamꝰ non mo- do fortiſſimis illorum ſtudiis hanc unam civitatem MMm; ſed & to- — tam Sciliam à ſeditioſorum hominum invaſione comperio fuiſſe libe- 5 4 ratam. Fos namque à Mrimummin profectos, & ſub invicti Nogerii dudu „per quem ſub Chriſtiana Religione Trinacria perſeverat, à Parbarorum ſordibus infulam expurgaſſe vetuſta ipſius Comitis diplo- mata, 4 veterum traditio teſtatur. A Frideriti verd Secundi hoe no- mine Siciiæ Regis temporibus; à quo ditiſſima feuda, dignam mili- taris fidei mercedem, ſunt conſecuti, peculiari iſtoum incolatusmu- nere, & generoſæ ſtirpis natalibus hanc urbem legimus illuftratam. Hinc Voumnes ille Lundolinu, qui pro IMdovico, & riderico tertio ne nodtu quidem arma depoſuit; tantumque eis militari præſidio profuit, quantum à fideliſſimo & conſtantiſſimo Duce inter varia incertæ for- tunæ ludibria ſuis principibus valuerit præſtari. Taceo Mutum Ki- m MNogerimm, Funmem alterum, Antonium „alioſque Iandolimas, quos pro pitum integræ Regum literæ commendant, tum Scul annales memo- etuliſim riæ prodiderant. Hos enim Regum Conſiliarios, Duces/ oratores, à nuewän ſecretis, togæ & militiæ clariſſmos ſummiſque heroibus commenda- & pue tiſſimos; ex Srnmitis hiſtoriis, & vetuſtis civitatis ſcripturis, priva- demer tiſque etiam monumentis non ignoramus. Daros verò (ſwe veteri vo- princiſi cabulo Veonatus nominemus) inſignibus diſciplinis, & juſtiſſimo ſuo- e ingn rum civium regimine non minori Mtinis utilitati, & honori fuiſſe non tur. pu dubitamus. Quantum enim ab illis armorum potentia, regalibuſque elebre ſtudiis ſplendoris, & gloriæ ſibi, & poſteris eſt acquiſitum, tantum nors ab his inclytiſlmarum ſcientiarum profeſſione & politicg ga- elktin bernationis officiis eſt comparatum. Explicat Mlai Pari laudes eenl Lucius Murineus orator; & hiſtoricus luculentus: æterna memo- e n ria dignum faciunt nobilitatis incrementa, partæ divitiæ, & plurimi inn ve proceres ab ipſis lethi faucibus medica ope liberati. Explicat nobiliſ- ſm ſel ſime Gotterra, oannis Pati ſuaviſſimi tui avi, encomia: qui ut Martis i erat in eloquendo lepidiſſimus, inrectè ſentiendo prudentiſſimus, ita in ſine tuu omnium hiſtoriarum cognitione diligentiſimus, Fucl, ſtucioli re- nibc, i rum S ularum ſcriptoris illuſtre præconium. Prætermittam equidem bus veſtras ſingulorum laudes, ne cui imwido videar aſſenari: ſed tamen Cehul hoc unum cæco ſilemio non patir involvi. Dum roftram hanc dua ſocceſn licunque eſt, de rebus Nerinis hiſtoriolam edendam jubetis, & cu- enr ratis, quid aliud planè facitis, quam corundem laudibus, præclaram neßo Rempub. merita, & grata Regibus officia fuſcitando; impertiri dnon minoris eſt operis parta tueri, quàm nova acquirere. Interirent qui- 3 jn dem, quemadmodum piurkma ex hominum memoria deleta fruſtra 0 4 querimur, tot illuſtrium virorum monumenta; & pleraque alia NMfi- on mu ne urhis inſgnid, niſi diuturnioribus literis mandata, & perennem hbls famam adjuvarent, & a labentis temporis injuria facilius vindicarent. n n Quamobrem plerique hujus urbis principes rogatum me voluere ur V. Litars. 2 3 ali- S difcatam, à C zym 6 eiun — Ciamn teſte) fa conjunttam, 6 omn. bus Chriſtianis Stiliæ R egibus laudatam, plurimiſque gratiis donatam, & inter montanas Civitates potiſimum locum tenere, 1ge ſolique ubertate nemini c dere no populo veterum hiſtoriam contenere, non m dem laborem pietas; & chariſimorum m inum voluntati morem ge rens inter multiplices occupationes meas aggreflus ſum o oPus, & con. pendio quodam cuncta perſtringens omnem movi la „qua publicis inſtrumemis, vel privilegiis, vel hiſtoricorum monumenis, vel lapidum inſcriptionibus, vel ſaltem probata ſeniorum traditiut colligere potui, non prætermiſi, dummodo aliqua memoria dign exiſtimarem. ſi quid noſtros oculos effugit annotent alii. ſiquid enin in manus noſtras non venit, imegræ pletatis fructum, quem umm contempta populari vel aura, vel invidia/ quærimus, non debuerit au ferre. Omnia præſtitit, qui pro viribus eſt eniſus. ſuſcipite igitur no biliſſimi viri, libellum veſtro auſpicio in lucem prodeumem, & au 5 thoris animum, operam, diligemium, Pluris, quàm opus pendente; 3 à rauco obtrectantium latratu defendite. Nec enim mihi unquam veß rerum, vel verborum calumniatores defuerunt: qui licet injuria nonf laceſfiti (quem enim aliquando prudenrer c offendi?) graviter obeſeſ 6 conentur. Nec in hac etiam editione defuturos præſagio. bombiln livido ſuſurro ignavum vulgus, inutile fucorum genus, & vel — 3 laborem depaſci, vel laudes obſcurare conatur. At nec hactens horum ſtrepiru à recte ſentiendo, & operando deterritus, nec deinens quidem pro patria, & optimorum civium (inter quos illos non habeo) virturibus recolendis perinde ac tuendis opes, iduſtriam, & ſangui- nem (ſi res tulerit) effundere recuſabo. Vos inrerim valete, & cum cæteris ſanæ mentis civibus, de patria non male merentibus vel Liuræ ſtudium æqui, — — Panmi anno a aC hrü Nutzli 1593. Calendis Maij. A. — — —— i ſooM — 55 5 5 in Tarmen. i BRpigramma. j. atavi natum⸗ pnnen tumda nteti 7 Wrium caxitig Hiſtoriæ, monmumenta „ 3 he 5 — 2 Et ferilir nobin ſava noverca fuit rum Cum ſophiæ culmen Littaram, dogmatit almi, Proßriat, cundir notint ſ re Pierium Vatem ſorula noſtru ferant Man pdutis colieta patent tot geſt⸗ virm Tiuſtren Proawor, unbi⸗ Primordia Quæ perpe noſtra ad tempbra fama tulit. Qui genur, S ſeriem, ui monumenta refert, multum debent populique, locique, PLittora, Pnamider, turnes, delubra, coloſor Pen Iuot ſub memori nomine clara vigent Flumina Prata, lacu, mæœni, caſtra, ſtum. Ner minus urb Netum Lirtaræ debet amm MNn Mefrandantun munere uque uo f WVrhir natalen, henoum ilinſria fna Ingenioſa ſuin Neru lætatur alummi, Tradidit, S Cꝛver patria ſura ducet. 3 4 Feyriliale hei, wobilitate virum. 6 . e igitu feli, Metum, Jætare vel u . 1 memor futi fuc 7h roſt opu. ER S0RE Eni 1 — — 5 Piſtichon. Odicei in hoc Neti robur, derus, ar a, 5. tas, des, jura, ſius⸗ hile wenf Anpimum, ſ Imyrna, Famon, ℳ MMant aAhenc, Tmpora qu clauAut chuce longa 3 4 * ² 1 „ — — 3 * unam nater obe io bomb vel alier nec deim s non iie 6 ſh ntiu ſet 0 1Chri ORMI nonumentu⸗ zur eſe r t geſo in vra fun u liyne hul e ln re diu in hn ſ uro dluit e f 3 . vcErn TLITTaRg Norinæ urbis Topographia. EAM veterem urbem in hanc molem, in qua nunc viſitur, ſe- cundoque omine durabit incolu- mis, Ducetium Siculorum Regem, patriaqne Nerinum tranſtuliſſe Pio- dorus Agyrenſs teſtatur. Loci na- turam præruptis, & editis undique rupibus præ- cipitis, altiſſimiſque vallibus, unde dulciffimi fontes emanant, muniti, auchori in Græcos con- tinua hella gerenti patriæ tranſplantationem per- „ — M ſuaſiſſe credimus. Clariorem hinc maris Jonii proſpectum, & faciliorem ad oras maritimas de- propugnacula, qui niſi ab IMhmo (moles enim pe- ninſulæ formam reddit) nulli tum fuerat pervius. Hic igitur jecit prima Metinæ urbis fundamenta Ducetius, ut qui Menas in edito loco ſtruendas lo- cavit, patriam in humili ſolo, & facile obſidio- nibus obnoxio non pateretur. Sectis, quadratiſ- que lapidibus eam præcinxit, quemadmodum ve- tuſtiſſima monumenta, & aliqua adhuc veſtigia viſuntur. Ab IMhmo ad carcerem veterem, quem prope novum olim ftantem nos vidimus, proten- debatur: & hinc recta ad Orientem ad Divi Vomæ templum deſcendebat. Proditum eſt me- moria, ubi nunc Paſchaſius Gaxara habitat, So- cerum ejus Palmenlerium ædificando vetera mœ- nium ædificia eruiſſe. Forenſia negocia in ea ur- bis parte agitabantur, quæ hodic via plana no- minatur, toraque fornicata deambulatur, ingen- tibus ſaxis fulta, & ſuper præcipitem locum fun- data. Patebat jllic ampliſſimus circus, ibi thea- tra conſtructa, ibi etiam Gymnaſia Philoſopho- rum Academiæ deſervientia. Nam ad noitra uſ- que tempora quædam literarum græcarum fra- gmenta ſunt reperta, quæ Fazellus accuratiſſimus rerm Sicularum ſcriptor transferenda in ejus rei teſtimonium curavit. Ad Chriſtianorum tempeſta- tem, nempe ad Apoſtolorum conciones, & pau- lo ulrerius locus ille fuit urbi præcipuus, nam ve- tuſtiſſimum templum Divo Joanni dicatum ha- buir, in quo antiquæ Religionis veſtigium Ba- ptiſmalem fomem, ſicut & ſuccedenti ſeculo in DPivi Theodori pueri vidimus adaucta eſt ſubin- „ de proſperiori fato populo fæcundior, & ad me- ridiem longius protenſa in cordis figuram duobus collibus „uaſi humeris innititur: ubi vero ve- teris oppidi limitem fixerant extremum, ibidem modo eſt urbis meditullium, longior quidem, quam larior, patet circuitu circiter duobus milli- bus, quingentis paſfibus, non paucioribus mille in longitudinem producta; incxpugnabili quidem ſitu admirabilis, ſic ab Aretio racuſan com- mendatur, ſic à Faxcllo pluribus in locis deſcribi- tur, ſic à TLeandro Bononienſ collaudatur: cujus verba ut apud cundem legi, ita exſcripſũi: Pi o. 7reh i nobile caſtello di Moto, fra monti „da glan- richi detto Norum. il quale credo che Fuho fabricato per la Vuina d Heloro cbera ꝓoſto ſopra il ſume O. M 4 rino, del qualꝰ poidirò, & cio mi ſa credere la pit- Tura di Volomeo, & la deſtrittione de glantichi, ne meno il luogo, dowe e poßo. Di cu fa mention⸗ Slio nel quarto decimo libro, uundo dice⸗ Et Netum, & Mutyce, pubesque linquentis A- chæti. E ſecundo Pietro Marſo vi fu mutata la let- e d anuoerare tra nobili, & ricchi caſtelli non tanto di Sicilia, ma ancora d Malia. Et perd ſi dice, Cre- ma in Lombardia, Praro in Toſcana, fahriano nel- la Marca, Barletta in Puglia, & Moro in Scilia⸗ uando vuole dire della grande æa di Caſtelli, che bora ſ reiouano. Et ben ſe gli convicne il nome di B ſcenſum aſſequebarur, adde, & tutiora collis MNoto, cibe cono ſciuto. Egl e, pieno di popolo, S ha i paeſo delettevole, & fertile. Et ſono ui- v nati aliquanto huomini Iuſtri, che glhan da- 1o fama. Paulo pott. utta queſta regione ha Irano il nome di Valle di Mo⸗ ro. FHiæc ille: cujus unum non approbamus, quod ex Elori ruims Nerum credat extruétum. Nam ut Plinius eſt author, ſtabat Horum ſub Cæ- /are, Meti vero multo ante Cæſurem Silio, Cice- rone, Disdoro teſtibus, exſtant monumenta. Ex rino ceſſerunt, creviſſe, ut multorum eſt opinio, non imus inficias. to addiderant veteres, & arces, & mænia, quæ paulo ſuperius additis propugnaculis, Anno ſalu- tis MLM. fuerunt inſtaurata. In cujus rei memoriam in porta inferiori, qua ad mare patet deſcenſus, à quo vix o6to milibos paſſuum rece- dit, hoc diſtichon legitur. cESakE SUB caRotOo cRRls sTTa MENIR. PRgSTLaT Noſtra etiam ætate mænibus aliis, & publicis, D privatiſque ædificiis feliciter accrevit: adco ut plures MMMCCC. larihus (ut publicis profeſſio- num tabulis conſtat) habitet. Poteſt etiam ma- jora incrementa ſuſcipere, ſi in reliqua molis par- git, ædificetur. dicata in primis effulget, ſed cujus author præ Catholico Regibus farétis tectis & lateribus am- plificata, & exornata eſt. Zunt ibi trium Illu- ni Medici, & Aſtrologi ccleberrimi, quem yoan- nes Auriſpa ſuo carmine commendavit. Alte- rum marmoreum, Antonii Caruſi domini Inſpic Vundi in ſacello ejuſdem ſumptibus condito, ter- tium Nicolai Sracuſæ é ſimili lapide, & idem in ſacello Mcolai liberalitate ædificato: quæ omnia præſulis juſſu depreſſa vetus ornamentum deplo- rant. Sed quid memorem abjecta nominum ca- davera, & derelictos araneis cineres? Continer, V. Littars. A 8 tra e, in Oy onde ſi dici Nto. Per certo queſto Caſtello Da queſto nobil Caßelo urbium maritimarum reliquiis, quarum arva Na- Huic naturali ſitus munimen- noc TiBl 6oRza6n PRova cW. te, quæ ad Orientem, & quæ ad Auſtrum ver- Nobiliſimas habet Pirorum ædes, & Eecle- ſias: quarum major, Mcolao Mirreenfi Epiſcopo vetuſtate ignoratur, ſub Alphonſo, & Ferdinando ſtrium virorum ſepulcra, unum Joanmi Tamagni- ————— 4 3 6 12 5 7 3 1 1 1 4 1„ 3 1 . † 7 * 2 6 * ₰ . 6 1 + 1 5 2 3 ² . 3 V 1NC ENT1I aureo munere donaturus jam vivens in Pivi Mco- lai ſibi ſepulturam elegit quam ſuperior! ætate, & peculiari ædificio & auratis lapidibus in ſubli- mentaria in : peculiari ædifici gelb citantur, edidit, & ſob Kege Martino to- ſruit, habuit fub Apbonſo nobiliſſimos Theologos, & noſtra xtate eloquentiſſimum perinde ac ſtu- mi loco erectam noſtrates honorificenriſſime con- diderunt: ibi hos verſus legimus. conuapi Sackn psr, auop cot. icis, OsaQUE PopEN 2 noc vERENDa vIRt codrWMU.a TERcCENTUM LUSTRIS IAM SE CUMU LAVERAT ANNUS TERDENUS; FUIT HIS BIs QUOQUE 3 „ „ „ „ — X AEdes Crucifixi Virginis Mariæ à Caſtro diceba- tur olim, unde ſub Fordano Kogerii Comitis fi- lio, qui parentis mandato Caſtrum illud molitus eſt, fundata exiſtimatur. Sacræ tamen Crucis I- magine, quam Evangeliſtæ Tucæ manibus depi- ctam tradunt, quamque totus terrarum orbis in- vocat, ſub nomine Crutißixi Netini, ob frequen- tem populi pietatem jam ad hæc ſæcula perma- nentem nomen mutavit, rem tamen adhuc ſer- warmore anno Domini MCDLXX. opus Fran- Nam et vetuſta ibi virginis Imago e ſolido ipſa Crucifixi figura in ſuum ſacrum ex antiquio- ri loco, qui ſub media templi teſtudine reſidebat, eſt tranſſata: ſuper quem ſimul, ac pontem mi- ro, quodam artificio ſuperba campanarum moles extructa conſpicitur, & hoc diſticho commenda- auw var ariaos asI MRno- kAß cot.oss06 QO STUPEaNT SICULI, PROVIDA NETUS HABET. Adminiſtrantur in hac Fccleſia ſacramenta, & à multis divinis laudibus canendis religioſe incum- bitur. Adoratur ibi veræ Crucis fragmentum, cognito, ut dicemus, à Dalmatio Epiſcopo rei exprrimento. Celebratur quinto Idus Maji ejus ſolennitas, Crucifixi vero feſtis diebus Penteco- ſtes, quando celebres ſint Nundinæ, ſacratum habuimus hoc templum, & dedicationis dies à ſa- cerdotibus recolitur: à quo vero Pontifice, & qua rempeſtate nondum comperimus. Aſcripti lunt etiam ſacris populo exhibendis in Michaelis Archangeli Presbyteri, & Clerici, qui ejus juris- dictione, & parccia continentur. Quod ſub Fanne Horoſco, & Caßellano Hracuſano Epiſcopo, vero quidem non minus literarum peritiſimo, quam Eccleſiarum, & omnium, quæ ſubditis gubernandis conferunt, providentiſſimo cæptum eſt: ibi marmorea Michaelis imago cum parvulis ſignis ſubriliſſimæ ſculpturæ opus veneratur. Sunt, & plura regularium cœnobia quorum antiquiſſimum Ciſtercienſi familiæ ab IMmbhardo Comite, ut dicemus anno ſalutis 1212. eſt con- ditum ibidem ejus ſepulchrum monſtratur: in quo etiam reliquiæ Beati Nicolai Wetini Ciſtercienſis or- dinis, quarum nonnulla checis argenteis claudun- tur ſunt honori. Vetuſtum eſt, & amplum Neti Pivi Franciſci templum, ubi nobiliſſimus quiſque ſepeliendum ſe mandabat. Meminit illius Faxei lus, ubi ſub Rege Ludowico præfectum ex ſecta Cnramontana ibidem ſepultum tradit, quo tem- pore Juannes Landolina urbem Regi reſtituit: i- bidem ipſe Voannes anno falutis MCCCLVM. te- ſtatus tumuiandum ſe juſſit, meminit Vartholomæus Piſanus author libri, cui nomen Divi Franciſti conformitates, anno MCCLLLM ubi de Pro- 4 S* pretioſum Beati Conrad: tumulum, qui Nerinos A vincia Sicilia agitur, ponit Cœnobium Metinum ſub Provincia Syracuſana. Nobllitatum ett fra- ſtris, Joannis Kicc Theologi Natali, qui com- mentaria in magiſtrum ſententiarum, quæ ab An- dioſiſſimum Foſephum Bonaſtum: de quibus ſin- gulis infra ſuo joco dicetur. Stat adhuc integrum Micolai Sperialis marmoreum ſepulchrum, qui multos annos Siciliam pro Rege gubernavit. Tra- dunt nonnulli fratres minores primo locum ele- giſſe in convicinio, cui Porticalium eſt cogno- B men, ſed Divi Antoni perſuaſu alio tranſlatum ſeſſe templum, nempe ubi modo fundatum coli- Chriſti Corona ſpina. Eſt extra mœnia ad quingentos paſſus Cœno- bium fratrum Minorum ab obſervantia, cujus MCCCCL. Periſylia vero, & clauſtta MCCE- LNXX. extat utriusque ſubſcriptio literis ma- juſculis in lapide inciſa, alterius in foribus, qua in domos ex æde patet introitus, alterius au- tem in primo Angulo, & columna periſtyliorum. Habet Sicilia ex ordinis provinciis locum undeci- mum, hoc autem CGœnobium inter quinquaginta decimum ſeptimum, annotatum eſt utrunque in Chronicis à Franciſto Gonzaga tum Generali totius ordinis Miniſtro, exinde Epiſcopo Cephalæditano, nunc (ut ajunt) Papienſi, & digniſſimo, qui ad majora promoveretur. Sed incuria (ut plerique Religioſi teſtantur) Antonini à Sancto Angelo; tum Provincialis, factum eit, ut pleraque memoratu digna omitterentur: imo (quod authori culpæ nonnulli falſo tribuunt) fratris Anmtonii Etbiopis tertiarii vita, & mors miraculis illuſtris, cujus reliquiæ in ejuſdem templi ſacello quieſcunt, Ca- meratæ tribuuntur. habetur pulcherrimum Beatæ Virginis è marmore ſignum, jacet ibidem frater Dominicus Laicus Mehitenſs, homo Religioſiſ- mæ vitæ, & cujus multa, dum viveret, mira- cula, & prædictiones traduntur. Ibi vel nobis pueris cognitus diem clauſit extremum frater A· changelus homo uſque ad ultimam ſenectutem ſacra- rum literarum ſtudioſiſſimusʒ vir in diſputando acer- — rimus, & in tota Sicilia celeberrimus, complura con- ſcripta, tum monachorum inertia non excerpta non prodiere. Jacet ibidem Foaumes Quattrus vir ſub Herdinando Catholico in Regis aula Glariſſi- mus, ut qui multos annos fuerit Epiſtolarum Ma- giſter, cujuſque in Regni Conſtitutionibus cre- bro nomen ſubſcriptum legatur. Suos huic Cæno- bio libros legavit: adaucta eſt ſubinde Biblioche- ca Archangen, & aliorum Theologorum volumi- nibus, quæ inter pleniſſimas haberetur, niñ pluri- morum cupiditate, vel potius Sacrilegio, & cœ- nobitarum negligentia lectiſſmi quique libri fue- rint aſportati:? quorum tamen nonnulli pontificio anat hemate reſtituuntur. Dominici Conventus, de quo Sanétus Antoninus ſuis in hiſtoriis meminit, & nonum ex Siculis lo- cum attribuit: multorum Theologorum, S& Pro- vincialium Natale domicilium, in dies patrum virtutibus, facris Imaginibus, & excultis ædifi- ciis accrevit. Et quamvis ejus memionem inve- niam jam ab anno Domini MCCCNLAM in actis Nicolai Caroheni, & multo ante conſtructum eſſe nulli ſit dubium; major tamen ejus porta, ops artificioſæ ſtructuræ, ut ſuper quam Campanaria eſt authore MWcolao Marino, anno ſalutis MCCC NCT. altera vero, quæ nunc eſt clauſa, quam majorem veteres appellam MCCCC patet ex didit volumina, ſed ea tum confuſis characteribus Turris, & ea non parva, ſit ædificata, condita ſtur. Conſervatur apud hos Religioſos una ex templum perfectum jam eſt anno Pomini 10 Ornatiſſimus eſt Divi 1 ſ erilhlonm, nquaginta tungoe in erali totius dediun, o qui ad u vice Anglum e memor thori cuyæ n Alipi num Benæ idem bmet geret, min. li vel noi m frater 4. ctutem ſicn utundo acr ompluncon- m vr Oniſ- kum M- nibes cre- uic Cæno- Bibliothe- 3 chudenu rer, adjutum eſt, & certa penſione annua dopa. be REnus NETinis Lines I 5 4 ſuper lminarium ſuper inſcriptionibus. Ibi Kinal- dus Sortimus, qui Mæſanenſium fuit Stratègus tu- mulatus jacet: ibi ſtat adhuc marmoreum ſepul- chrum, politiſſime exſculptum: ubi hoc epita- phium legitur, D. OPT. M. BEaTRlX a 8B. PTIMO, ATQUE LANDOLINa PRIOkRUM PRINCIPUM LIBERALITATE, OPTIMIS PA- RENTIBUS SU1s IN EQUESTREM ORDINEM TITULUMOUFE CAMMARATINI, Ac MISE- LINI SUCCEDENS, OaMNELLKE DULCIS- SMk FILI REU S6PERSTES MATRR S1. BlaUE, ac POSTERITaTl. vIXIT FILIA AN. XXIV. MENS. UNUM, DIES XVI. EODEM FERE DIE CUM QUATRIENNE FILI0 KA- PTA RHIC RHUMaNTUR. M. D. XXIV. Conti- net inſignes Divi &laßi; & aliorum ſanctorum te⸗ liquias. Zunt, & in ürbe Eremitæ ſub Divi Au- Luhini regula militantes: quo tãmen terhpore Ec- cleſiam Hatc inceperint, nondum exploratui habeo! illud noſtra ætãte vidimus inferiorem lo⸗ cum deftituiſſe, & paulo ſuperius in collis verti- ce, ubi antiquitus Divi Mau, & mox Beatæ Virginis ab Kntto ædes extitere; conſediſſe, ſunt, & Sarmelit intra urbem nollra tempettate in vetuſtum Divi Martini tepiplum recepti. namque anno ſalutis MDLNLM. menſe junio, tränſiãta eſt imagé Deipatæ Virginis, a frequeriti populi pictate vereratà, dirutis jam vetuſtis ædibus, quibus à gratia extra mexnia füerat cognomeri, quanquam ſuperiori ætate Jacobo Apoftolo dica- tis: unde ſub Rege Martinb nundinarum celehri⸗ tatẽ Colebantur. Demum anrni Chriſti MDLI. Regulares, qui vülgo Capuccini nuncupantur, a. pud Neiinos ſedem ſbi elegerunt in Mariæ à pie- tate, authore fratre Ludaico Merino Miniſtro Pro- vinciali, cæli tamen gravitate, & noxiis ſubja- aporibus mutatis domiciliis eo locij centis amnis ſunt recepti, übi Manfredi Aluhonæ Caſtrum in- Habitatum ſquallebat, qui fuit annus zVirginis par- tu MLLM. in oſtii ſuper liminari hoc Pe- ꝛri Boreæ catmen omnium temporum comperdium exhibens ett inciſum. S . K — 3 Hadenus exliterat caßtrum; mx antra malorum. Cœnobium fratrum nune domus ara Dei. e Comes Motycæ ſteptri grawitate retenta Hoc ſatuit ſuperis, urbs amen auwit opus. Monialium Monaſteria ſant muſta, quotum no. 13 bilitate, veruſtate, ac opibus cæteris præſtat ſa- cratiſimi fervatoris quod olin erat ſub vocabulum fanetæ Carurins, in ejus glauſtris? & ædibus ſi tum: loci vero anguſtiis, & Pominicanòrum Re- gularium propinquitate trantlatum eſt, in ædicu- lam ſervatoris: unde nunc cognomen Raher; fun- daro tamen ſub codem titulo ampliori tempio, ad- juyante in primis Vilama Caramanna, trauffatio fuit circiter annos Domini MCCCCL. conſecra- tum eſt ab Antonio Tanetno Archiepiſcopo Nico- Menß MCCCLX 18. Cal. Martii. erat adhue ſanctimonialibus præfecta ſoror Antonia Specialis, . 3 quæ multò uperioribus annis rexerat jam inde à Divæ Catharine ſedibus. Ejus enim nomen in ba. ſi Imaginis Pivi Benedigti legitur inſcriptum anno Domini AMCCCxLAMr quin ad annos MCCCC LN. candem præpoſitafi lego. Anno ſaluris MDLU peractum eſt maximüm illud cu- biculum, quod dormitorium novum vocant, præ- fecta ſorore Aychangela Fampicciula. Secunqum à Servatoris eſt Monaſterium Divæ Care „cu- jus ramen authorem exploratum non habco A Ferdinando Catholico/ dum adhuc fabricæ indige- tum. Fuit cjus tempium conſecratum 4 Fncoho — — umana cive Metino, Epi ſco po Scuteren decimo * „ E 5 1 Cal. Martii, hoc procurante Antonis Caruſto Do- mino oppidi Ixſpicæ fundi, S& Abiræ Patre, tunc eidem Monaſterio præfectæ, ſub cadem comple- tum eſt novuri dormitorium, quod duobus angu- lis ab exteriori pintia protenſum ſubaltero hoc Fi- gſmnundi Capelli diltichon habet. at.BIRa ErRRhs PosT srubera pa LATIa pivs. RRc QaUoOaUE, vlRoiNlBes TECTA, POMosQk DRPIT, e In altero vero. AlBIR ANTIsTES LakR60 CAKUSIA HOC Pla, QUOP SPECTAS NOBIILE STRKUXIT OPUs. Rexit ejus moniales cüm maxima ſanctitatis ad- miratiotie foror Tomaſa Capella æque virtutibus, ac ſanguine nobilis, cujus cadaver adhuc imegrum perdurat. Jaci ab anno ſalutis MCCCAMMMM in actis Facobi Canarellæ ejus imentionem invenio, Iæ vulgo Ahutia nord, quod Patrum hoftrotum memoria ædificaretur, appellatur/ opibus Vohm- ni, Bernardt Urſorum frattum extructum Jo- annes etim teſtatus juſit ædes ſuas in Monaſte- rium, ſub ſanéti Bensdicti ordihe, & Beatæ Vir- ginis ab Annuntiatiotié titulò erigendas, mandavit- que (ſi per præſulem liceret) ut Brigida Caſjeta- na aut Cunſtantia Angonia eidem ſantimonialium Ccenõbio præficeretur, quod cum utraque recu- vis legitimo mãtrimonid non ſufcepta; quæ inter Divæ Claræ Monachas, quamvis tertium luſtrum non exceſſerit, profeſſionem emiſerat, & muta- to de inore nominè ſoròr Vittoria appellata, Co- ram Aira Caruſd eiſder præpoſita tertio nonas Julii anno Pomini MD. Leo autem Deci- miüs indulſit, non obſtante Natalium defectu, oriam ipfam in Abbatiſſam, (liceat His nomi- minibus uti) eligi poſſe. Datum eſt diploma Ko- , ann falutis MDX. 6. Cal. Decembris vidimus ejus profefionem plumbeo ſgillo müni- tam. Mortua vero eſt quimo Cal. Janä. MD LNX cujus tumulum fyanciſcis Jodnrboma⸗ hoc epitaphio xòrnavit. 5 ri PRIMA MONasTERlI PRAESUL, EF AU- Bis SPPrRu URSa REGERs sokoR k6 Quartutn ſanctimonialium Cænobium à Monté Vigent enim ibi honeſtiſimæ omniom, & dii⸗ næ legis obedientiſſimæ Virgines „que 2 Divi Benedibi inſtitutis, & Bsynardi cultu ne latum Monteri Celeri gradu feruntur, & gvidentis cha nia, ccœleſtemque Montem feliciſſimo progreſſu ſconſcendunt. Abontræ Zarbatis opibüs eſt extru- etum; quæ Petro Cajetans Tipis & Nuthim op- pidorum domino nupta, ahſque liberis decedens Vuhini pridie ldius Febr. 7. Indict. MDLMUI. teſtata legavir/ ut ex dibus ſuis quas olirm Ner⸗ Monſterlum ædificaretur ſob Montis Viginum appellatiohe; eidemque centenas aurj uncias fingu- lis annis ex co proventu, quem Menei esigebat, aſſignavit, cœptum ett ſub am ab Aræe Epiſco? po Wracuſano vr idus Maji anho falutis 1570 ha⸗ bitari: fuit prima ejus Præſul ſoror herapbina Cajs- vencratur pulcherrima B. V. carmorea imago. Fertium Monaſterium ſub vocabulo Annkmiarel- farer? electa eſt Beatrin Bernardi Urſ Hlia, quam- Virginum cognomen aſſumpſit, nec immerito. ritatis yinculo connexæ omniz habent commu- habitarat, in quibus, & nata cſt, Monialium quidem unguem diſcedentes in contemplationis 5 — — ——————— —————— ⸗ — — * 1 * tana Jyracuſana noſtrates autem virgines 9. Julii illuc ingredi cœperunt: ſed à maliguo quodam nocturnis diurmtque larvis Spiritu agitatæ, qui erat horrori, coaẽtir ſunt mutare ſedes, & in lo- cum, ubi nunc hahitant, quinto nonas Julii anno anne Huroſcv Antiſti- lalutis M DLFAMU altero te permittente demigrarunt. Anno autern ni peractum eſi Monaſterium Converſarum quas Repentitas vulgo nuncupant, opus collectis ci- vium eleemolynis fabricatum, & brevi Joanmi 8 cundi, qui juveniles, ſenilelque annos in piorum Maccæ lacerdòtis nulli probitate, & pietate ſe- operum itudiis exegit, ad apicem perductum. I- 17 luſtriſſimi noſtri Præſulis Voannis Caſtellani, cujus in extruendis, regularique diſciplina inttiuendis Monaſteriis opera vigilantiſſma conſpicitur, per- miſſu ingreſſæ ſunt primo monales, tertio Calen- das Decembris anno prædicto. Conditum eſt jam Monaſterium ſanctæ Mariæ ab Angeli, 6& xdi- ſicio plane exactum: ſed à Virginibus nondum habitatur. Sunt etiam plurimæ minoris nominis ædes intra urbem, & extra mænia; quas tacen- das arbitror: illa tamen una non pritermiſſa, Hliæ inquam, quæ ſuperba, & vetuſta mole; quamvis cxiguo ſub loco, nulli in Siclia cedit. Im- manibus enm, ciſdemque quadratis ſaxis fundata eit, fama eit à primis inſulæ hujus colonis, ut il linc Pachini littora proſpicerent; ſuperimpoſitis ſine cœmento ſaxis ædificatam. Fa modo ſub Heliæ Prophetæ auſpicio colitur. Quamobrem noſtrum in lapide inciſum hoc diſtichon legitur. avap FupRar quoRpaM MorRs O. 4 PRROSA 6I6aRTUM, coEPToS IN Rac VIvENRS H a coL. Habet arcem ab Mhmo munitiſimam quæ à Jordano Nogerii Comitis filio cum Divi Ceongii ade conſtructa eſt. In cademque Dux Petrus tur- rim majorem erexit de qua fuo loco, à Manſredo etium Aagona altera arx ab inferiori urbis parte fundarã eſt, in quam noſtra ætate Capuccim ſunt 18 recepti. Urbis ſtemmata funt crus candida in pur- purco campo. Ager Metinus patet circuitu „circi- ter paſſuum millibus yo. triginta quidem mari am- cætcra autem montanorum oppidorum hmitibus clauduncur. Sum in Nerino octoginta feuda, quo- rum lexdecim ſunt reipublicæ, quatuor Regiæ Abbatiæ ab Arcu, cætera vero aliorum dommo- rum. Sum & plures turres, quarum una eſt Recip. ad Pathini tauces ſita, illius cuſtodiæ fabri- cata. A Praguto Magni nominis Pirata diruta fuit anno faluris MDEMM. Sed longe firmior e §. P. Q. N. intra tres annos ercéta. identidem R egia eſt ad portum Puniceum in fi- nu Machanenſ propter emporii emolumenta, ſub * Duce Petro MCCCXLV. incepta, Pbilipp⸗ demum Regis mandato perfecta anno ſalutisf MTXXXIM. Tertia eſt Stampace ſub Rege Lu- dovico à Blaſto Alagona fundata MCCLLUM. Sunt totidem vetuſtiſſimæ Pyramides una montana pro- pe turrim ab hedera, ubi Mam veterem ſtetiſſe tradunt: altera prope oſtium Ainari Huminis à Sratuſunis condita, ut ſcribit Pluturchus propter victoriam in Ahenienſes habiram tertia ad Eo- vi amnis ripam, victoriæ argumemum, quando Hippotrutes rex Gelenſum Srucuſanos kregit, annis r9 ante Chriſtum narum circiter PCXE. Hæc au- tem in Suculino feudo olim ſita ruinam fecit. Et quoniam hic ager innumeris, eiſdemque duſciffimis fontibus irrigatus, clariſſimis , fcœ- cundiſque amnibus interſectus, omnigenis, gra- tiſimiſque arhoribus copioſus, folo ferax, ccœlo Anno autem Pomi- Aheraf Nri PEr ſaluber, avicularum concentu ſuavis, mellifluis apibus cclcberrimus, pecudum dives, cxteriſque humano viétui, & veſtitui neceſlariis abundans plene à Fuxello deſcribitur: ne cui invido videar memtiri, patriæque blandius æquo adulari, neve ſſua laude ditigentiſſimum hominem fraudemusz ilius verba placuit in medium afferrs. Cachpa- ris (ait) fluvn oſtium, fequmur, Thucydid. lib. vn. queim Haſbilem Sarracenice hac tempeſtare vo- cant. Paulo poſt (ſequenia enim ad Nerinum per- unde delapſus augetur ex fontihus Annillu, Artu, ſedit fragorem, Baidum, & Belæ, auctuſque Mangbit nomen die cavam grandem vernacule vocant) proſcin- do aſpeetu ſcatent, quorum complures hodis quorum veſtigia clara viſuntur, in eundem Syra- cuſanum deducebantur agrum, incrementa ſuſci- pit: atque percurrens Haſhilim arcem inter anm- guſtias rupium dextera ſui parte alluit. Paulo poſt. Proximum deinde eſt AMnari fluvii oſtium hodic ſed intus Nori appellati, Sracuſanorum erumpit, ut continuo fluvium fonte Guadarrumo? ubi & Nerenſium Coriariorum ſunt officinæ: & ad quingentos poſtea paſſus au- getur ex Ginuardo fonte. nec adeo inde procul a- quas fontis Nuifori recipit. Tot itaque fontibus abundans plurimas habet frumentarias molas, trottaſque etiam præber, & anguillas ſapidit- quitur. Poſt AhMnari fuvii oſtium ad Clrum uſ- que dirutum Caſtellum tota ferme litroralis ora, ad p. m. 4. extenditur, Lauphis hodic volgo icta, clamorola eſt ob id, quod exeſas habet ſpe- luncas, & aſperas concavitates in quas Hane Eu⸗ ro; atque Africo frequentibus procellis delata ma- ris rempeſtas refringmur, ac refraẽta maximum t fra & quandoque tonitrui ſimilem. Hinc Ehrum amnem non alia ratione clamoſum lib. xtv. appellat Sidius. Ubi Laupb⸗ clamoroſæ ſpecus delnunt, locus eſt mille vin paſſus à vulgo vocatur, ubi ingens, ſed jam proftrata appellant, valle non nihil depreſſa cinẽta, & mille moœnia jacentia ex quadratis olim, & maximis lapidibus ſtructa, & arcium, ædificiorumque me- morabiles ruinæ conſpiciantur: quo tamen nomi⸗ ne apud veteres floruerit (ſi quidem Eilorus urbs poſuit, quamque Sephanus Bfantius Civitatem appellat, 6c quam ttarim ad piſcinam fequitur ejuldem nominis Caſtellum Plinio) incertum mi- hi eſt. Nam ſi ſcriprores inſignem hanc urbem, & non longe à mari olim ſtantem præteriiſſent, jure omnes reprehendendi forent. Hiuc Syracuſus 3 uf- dens ex plurpus etiam fonibus, qui in ea jucun- mira contra Arbenienſts victoria inſignis, Thucy- didi, Diodors, & Plutartpo. Ottum habet ad latus occidentale urbis Meti in valle, quæ urbem munit, ex fonte magno, cui vernacule fontana grandis, hodie eſt nomen, unde adeo affluenter un m gignat, qui ad volvendas molarum rotas ſatis impetus ferat. Ad paucos deinde paſſus incrementa ſuſcipit, 6 vetuita in hoc agro ab authoribus poſita non fuit quam vcl ob id fortaſſe Prolomæu Mediterraneum tinent) oritur Cachparis uvius non longe à Pala- riolo oppido ex fonte, cui hodie Sauli eit nomen: Se uſcipit, vallemque deinde ingentem (quam ho? terra abſorbentur, ſed olim per aquæduẽtus, Thucyd. lbr. vn. & Plutarcho in Micia, F alconara ſimas, atque ad utramque ripam hortis, & do- melticarum omnis generis arborum fructibus longiſſimo tractu abundat. ex quibus Nerini non medioeres faciunt quæſtus. Aliquot deinde ver- ſbis imerjectis, quæ ad-res urbanas ſpectant ſe- mari recedens, Muri Uei roccari; ⁊ domino loci urbs, quam 4 cheatris, quie ibi ærate paulo ſupe- riori cxtabant, quorumque adhuc fundamenta cernuntur, Coliſcum, & ſanctum Philippum vulgo paſſus habens in circuitu, viſitur, cuſus tametſi 20 1 2² — „— — — * den Sn. iner m. it. Pao acomurz Mnun ubet 4d urbem fontanu luenter qui ad s ſem. ſcpu, pallus au· procvl a. ontibis molas hpidil- „ & do- froctidus ſtini non einde ver. ectant ſe wum ul. ralis Ofa, die vlgo kubet pe⸗ — — me Po uta Hu⸗ nimuni iwilem. moſum moroſæ aſſus 4 mo oci volirata o ſupe- dmen un vlgo miwb mohe N wen vor ut⸗ 100 ſut, emneu Cirituem m uben . cunquaque inſignibus meinorabilibus anno falutis Cæſuris piſcina adhæret, multis adhuc veſtigiis 2 nius. Hinc Eorum arcem ad jactum tagittæ plano; atque arenolo itinere Elorus fluvius, & cjus oſtium ²4 p REus NETIRI LiBEn L ulque via erat antiquitus plano lapide itrata, quam Ploinam appellabant, Stralomi juxta mare lacus eit, Gurges Laupbi vulgo dictus: à quo non lon- ge abeft Pyramis orbicularis, & in acutum ſur- zens, quadratis, S& eis ingentibus lapidibus ſtru- . cui nunc Turri Pixxuiæ nomen acceſſir: La- pidicinæ Elorinæ ad jactum lapidis à marl rece- demes ſtatim ſequuntur: & mox Elorus Caſtel- lum Piinio, prorſus jacens, ad littus occurrit, trecentos in ambito ferme paſſus olim habens. Qujus ruinæ, & ſi pro mugna parte fub terris, toto circuitu hodie viluntur. Ubi turris eſt, cui ſa in pace vernaculum nomen obvenit, à Blaſcoß Alagona, Miſtreitæ olim Comite ſuis ad apicem cir- 1353. cxcitata: ad occidentem vero, & meridiem clara. Gradus namque in viva ipfa urbis rupe ex- eiſi; quibus Elorin ad Scaphas ſimul, & piſcinam deſcendebantʒ aquæ ductus præterea ſolo excava- ti, quibus ex Koro fluvio in piſcinam aquæ dc- ducebantur, integri adco adhuc ſunt, ut quam fa- cillime etiam nune in eam reduci poſfint. Hanc piſcinam à Cæſune factam lil. XRxI. cup. 2. his ver- bis Plinius tcilatur. Et manu veſtuntur piſces in plu- ribus quidem Cæſaris Vlis . ſod quæ vbteres prodi- derunt in agnis, nos in piſtinis admiruti in Eioro Ficiliu Caſtello; non procul d rucuſts. Hæc Pi Virgil. Ovid. Pliu. & Sephans ſequitur. Abyſlus ho⸗ die vulgò dictus, qu per paſſus wille ad oſtium uſque adco lent, ac placido tramite incedit, ut ſtagni inſtar vix loco moveri videatur. Hiemali- 4 B bus quoque imbribus clauſo oitio maris fluctibus; adco frequenter excreſcit, ut agris more Nili ſu- per fundatur, ſtagnetque, unde pingueſcunt pluri- mum. Qua ratione I. Pen. vcrl. 698. vir. Exſi pero (inquit,) præpi Hinc ad utranque ripam tritici, lint, cannabis, ac domeſticarum arborum feraciſſims eſt. Scribitj lib. vIII. ex Apollodoro Aubeuæus, & ex ſupra citatis Plinii verbis comprehenditur, quibus & uſus ſuf- tragatur, in hoc Eloro fluvio cicurum, hoc ett manſuctum genus piſcium, qui mugiles ſunt, re- periri, qui inclamati accedere, & ex porrigentis manu, capite cxtra aquas pauliſper erecto, placi- diſime cibum capere conſucverunt. Sunt, qui huncj amnem Qorum appellent, quod in ejus ottio Olo- vum multitudo frequentare ſolcat. Enim vero agerf hic Eloriuus, vel hac etiam ætate, proſpectu & rerræ, & maris jucundiſſimus, ac venatu, aucu- pio, piſcatuque fluviali, ac marino gratiſſimusſ eſt. Quem quoque ob varietatem florum, avium concenum, loci amænitatem & planitiem; ſem- per virentem, Eoria zempe, quod quaſi perpetuum; bi ſit ver. l6. Haßorum 4. appellat Ovid. Inſignis fuit hic amnis Cbromii generi Gelonis, qui loce- kgue ſolum aghantis Elori. rum adjuvante his Carthaginenſes tudit (ut in Nemeis Pindarus & ejus ſcholia ex Thimæo re- ferunt) & Hippocratis, qui juxta eum Sracuſa- nos luperavit, & cepit memorabili victoria. Gri- tur non ex Pacbyno Promontorio (ut᷑ Frralo, & plures veterum cribunt) ſed inter Cerratanum „ & Palntiolum oppida ad latus Orientale Cerratan Montis ex Gallo konte, & augetur à fonte Chiag- pi, & à fonte Aicis. Dilapius deinde Arellaui, nomen uſque ad Baylacbemum Pontem ſuſcipit, retinetque, ac ad paſſus mille 8. ſub arce RNendæ ex fluvio Bilemiß, cx agro Grampolo in Valle, lervorum oriundo, incrementa recipit, & excur- rens in loco, cui Saccollino eſt nöõmen, ad dexte- ram ad jactum lapidis Pyramidem relinquit orbi- cularem vetuſtiſimam, viſuque nobilem ex qua- 2 dratis lapidibus ercdtam. Scd paulo poit ad dex- B teram dirutum Hadedi, Sarracem nominis oppi- dum, & ſuper colle ejuſdem nominis ſopulchra trequentia: ad ſiniſtram vero in loco aliquantum edito, cui Joje eſt nomen, piures relinquit vete- ris habitationis ruinas: & defiuens pontem ipſum Bahbachenum, qui ejus ripas utrinque colligat al- luit: & inde neglecto priori nomine Abyſſus ap- pellatus ad paſſus fere mille leniſſimo, ac ſuba- quanco curſu in mare illabitur. Poſt fauces Elori fluvii paſlus fere mille pirataruin elt ſtatio, fun- dus Muſcarum cognominata atque ulterius ad p. 1500. altera eſt ſtario, quam porticcllumm vocant: cujus littori fons prox imus Butuitus Sarracenice diétus aquam jaxandæ alvo utilem eruẽtat, à quo deinde ad paſſus quingentos lapidicinæ (Perreriæ hodie dictæ) ſunt, quas Macharenſos tuiſſe, & ſaxa conitruendæ, contervandæque Macharæ urbi non procul inde diſſitæ vetuſto tempore ſuppedi- ſuum intervallo ſalina ⁊ p. m. umbitu Caudulupi co- gnominata diſtat, in qua effuſo mari ſal gignitur, S paulo inde longius altcra falina; ampla qui- dem, Muwertus appellatã inſtat, quæ peninſulam tus eſt Prolomæo „ Wauſathmus Plinio. Vindi- caris hodie dietus, Macharenſs procul dubio olim Ubi & krumenti emporium, licct ignobile, & Furris recentis ad ejus cuſtodiam à Peto Arago- nio Alphonſt Lſpaniæ; 8& Siciliæ Regis germano tratre, & Noti olim Duce ftructura cleganti ere- ctæ imperfetum extat opus. Vindicari portui ad occidentem; & in ea, quam Kuwetti ſalina facit, peninſula. Machara urbs Giceroni in Verrem. Ptol. Macharis incotrupto adhuc ejus nomine, ſed vul- go Cittadella appellata. Unde etſi neque à quo diruta ſit ex Græcis, Latiniſque, quos hactenus vi- dimus, authoribus compertum habcamus, ſolo- que nomine à Plinio, Cicerons, Ptolomeb attracta lit, hanc ipfam tamen ſemirutam Macharam eſſe nomen ipfum, & urbis, & ſepulchrorum, quod hucusque perſcverat incorruptum, liquido de- monſtrat. Erat autem cjus ambitus (prout clare ex ejus veſtigiis conſtat) paſſibus mille & quin- gentorum, habitabaturque non modo ca Peninſu- jactu lapidis a portu diltat ut antiquitatis monu- menta confirmant. Viſuntur tota urbe plurima ædificiorum tum pfivatorum, tum etiam publi- corum veſtigia ſemidirutà paßim obvia, viæque ut latæ, ita & proportione longæ. Templum ett integrum, ut non vetuſtum, ſed chriſtianis tem- poribus, Servatori; cui nunt inſervit, extructunr eſſe videatur, fanum iterm eft alterum ejuſdem pe- ne fortnæ, ſed vetuſtare collapſum: balneæ quo- que antiquæ architecturæ in ea, quæ ab imperi- tis templum fuiſſe cenſentur. In medio etiam ſurbis fpecus longiſſimæ, & pro tractus ratione latæ, viis„ & trequentibus utrinque ſepulcris di⸗ ſtinetæ non ſinc voluptate conipiciuntur, quod ſubterraneæ quaſi Civiratis ſpeciem præſeferunt. modo in rupe excavatæ, quæ ab accolis hodie, Gruttæ Macharis appellantur „ tumulorum fre- quentia inſignes, & totidem paſſibus ad meridiem refugiens collis depreſſus ab urbe dittat ad cu- jus vcrticem alia multa Macarenſu lunt lepul- Sra, quandam efficit. Ad cujus oitium hauiceus Por- ſinus, quem cjutdem nominis inſula quingento- rum paſſuum circuitus progignit, quam illi ab Aultro, Africoque ad tutelam natura objecit. & Iib. 1I. Plinio, miris laccrata cadaveribus ad jactum fundæ imminet; & à Motinis, Se Vulicis ejus agri accolis, & fenioribus, civitas ſa, ſed & depreſſus ille & ſubjacens locus, qui Extra mœnia vcro ad paſſus fere mille occidentem verſus ſpecus ſunt aliæ ingentes, & codem pene raſf neutiquam eſt ambigendum. Et totidem paſ- 26 in ea orbiculare, & teſtudinatum priſco ædificio ex quadratis lapidibus claboratum; adco adhuc —— 28 30 plura priſcæ hahirationis cernuntur cadaveta; à eeps rumulus eſt Divo Shpolito cognominatus: una, aut altera retentæ litera mutato veteri prõrſus vo hodie Laurentio conſecratum Sub quo æxdes dirutæ urbis, quæ tota nunc arattir, præclara hæ- ubi & Divo Petro nuncupatum extat templum ʒita digniora ſunt, Divo Laurentio & Divo Potro, ve- terum nominibus prorſus obliteratisʒ inſcribuntur: quſtores foſſoreſque percelebris, ac demum que P ac ibi demum paulum depreſſum ad orientem per- aſpera, aſtiſque prærupta eſt cautibus, iſthmum- que anguſtiſſmum vigimi vix paſſuum habet. Quo 1I cray pallim terræ ex quadratis, & miris lapidi- bus conſtructa antiquitates herbæ blancæ vulgo hodie dicta, quæ ſperiem oppidi longo tratu ſa- centia præ ſe ferunt. Ager Macbarenſis, qui Cice- ronis tempore totus erat frumentarius, ut in Ver- rem ipſe teltatur;, hodie ob id maxime; quod Colonis ea Regio tota deſerta ſit vepribus plenus, & incultus; pluribuſque extra urbem ad dexte- ram veterum Vicotum ruinis horridis conſpici- tur. Matharam urbem, &= ejus portum; ad . paſſus mille ſtatio Sarracenici nominis ſequitur Marzamenus, ubi duæ ejuſdem nominis ſurit in- ſulæ. Supra quam parvo interſtitib orcidentem verſus jacentis oppiduli; & interius in agro; cui B Burgio eſt nomen, loco præſertim quem Miſitei- lum denominant, à littore p. m. 2. ſemoto com- quibus ad lapidis projeetum ædes abeſt magnis excita lapidum molibus, columniſque; & forni- cibus ſubnixa; Divo Andreæ hodie dicata. Nec ab ea procul confuſa proſtrati oppidi viſcera cal- cantur. Uhi ædicula Divo Bœſtlio ſacra, & dein circa quem nihil integrum, ſed jacers ſolum op- pidum: cui vicinum eſt fanum vetuſtate celeber- rimum, cujus teétum dumtaxat deſideratur, Di- latet ſubterranea, teſtudinei operis columnis ſuf- fulta. Huic fano vaſtæ, fed utque ad fundamenta gni proſtrati oppidi admirandæ adtunt ruinæ: totus hic ager, qui quatuor vix producitur m. la- titudine, veterum operum monumentis partim in- tegris, partim ſemirutis, partim vero in rudera con- tritis, pro maxima parte occupatur. Quorum quæ ſed ad littus redeo: poſt Marzamenum faririæ pira- tarum ſtatio occurrit, & ſpecus apud inanes opum ad radices Pachym Moriella eſt falina, in qua ex imbribus congregatæ aquæ æſtuante ſole in falem concreſcunt/ arque ita orientali clauſo Siciliæ la- tere, mericionale nunc aggrediamur. Pachynus ex tribus Sciliæ promontoriis ſecun- dum p. m. poſt Moriellarn in ſublime ſurgit: ubi ſtatim turrim habet, ſpeculam mari prominen- tem. Unde dictum longe, lateque duorum fere miliarium ſpatio ad auſtrum in mare diffunditur, currit. Qujus quidem peninſula ſexcentorum dun- taxat paſſuum circuitum complexa tota petroſa; Rit, ur brumali rempore tumeſcente mari, & Huctibus utrinque ſeſe obviantibus in inſulam ple- runque abeat. Peloponeſum Græciamque prolpe- ctat, à qua paſ. m. paulo plus 400 diſtat. No- men habuit ab a6ris craſſitudine (pachys „ enim eraſſum ſignificat.) Qua noſtra quoque ætate ejus trequenter ager tegitur. Cujus hodie nominis vix —— nomine, Caput paſfalum vernacule dicitur: ea for- uſque inſulam centum fere miliarium intervallo in⸗ rerfluit, (Cicerone vr. in Ver. reſte) periculoſum eſt. Nam cum ex Meſanenß kreto mare perſæpe ad Pachynum concitatiori curſuꝝ quam ad alia re- gionis hujus littora pervolvatur, diſcrimini præ- ter navigantibus ſolet eſſe, & formidabile. Ad taſſis ratione, quod mare quod hinc ad Melitam orientem nullus ei fidus eſt ſinus: ſed qua meri- diem reſpicit, ad Iſthmi littus ſtationem habet, vinotXrTIi r 1² vulgus hodie Longobardum nuncupat triremium fauces multis reflexibus tortuoſas, & ob id obli- quum dificilemque ingreſſum habet. Mare ibi Thinnis, Fchinis, Conchis, & omnibus mari nantibus natura piſculentiſſimum eſt Solino: ſed ho- die cum deſerta ſint littora, & Colonis carcant; nobis intæcundum apparet. 1 pròſtrata hæret urbs, paſſus fere mille habens in circuitu; in qua nihil ædiſicii cernitur, vei pul- chrum vel integrum: ſed jacentia ſolum antiqui- tatis veſtigia, rudia, inelegantia, & coacer- vata paſſim proterantur. dicula duntaxat non longe ab Iſthmo ſemituta extat; Divo Joanni ho- die appellara, & extra urbem ad occidentem pri- ſcorum more in rupibus inciſa Kepulchra retmanſe- runt. Sita erat hæc urbs in plano; ejuſzue tudo ab Iſthmo ad rupem uſque acutam, cule Pizzulam hodie dictain; maris fluctibus ablu⸗ tam, quæ jucundiſſimum in Pachynum, quem inde; quaſi picturam, diſcernere eit; proſpettum præbet. Hanc Motyen olim fuiſſe; Pauſanias l v. his verbis ſcribit. Paulo poſt (nam omnia, quæ de Mothe ſubjungit, omittimus opinantes illa po⸗ tius ad Morytam pertinere.) A Morye urbe dirutã ad p. m. 2. ſtatio quædam occurrit; Alge; ſupe- riori ætate, ſed hodie Palorum portus appellatus; patvorum navigiorum capax, cui ad totidem p. ſm. proxima eſt patvula quædam inſula à littore Fo. paſſibus fecedens ; Curremtum inſula dicta ubi mirum quoddam aliquando cernitur, quod & aliis Siciliæ locis notaſſe me memini. Ante ſfolis nam- que exortum dimicantium hominuta, & claſſium imagines in acre conſpiciuntur, quas paulo poſt gens, cui nat latinis) eſt nomen, quam Cic. vn. in Vorrem Pathyni Portum, ſed! N illuceſcens ſol conſumit. Intus nonnihil ab ora ſe- motum ftagnum eſt à Comite Henrics cognomi- mtum ex pluviis aggregatum; quod æſtate in quitur, interius ab ora p. m. ⁊. vetuſtæ urbis p. m⸗ amhitus reliquiæ magnæ extant, quam quod te- ſtudinatam adhuc ædiculam habet, cubam appel⸗ lant. Ad oram revertenri ad quingentos paſſus alia quoque ſalina occurrit Longarina nomine rurſum⸗ — que introgreſſo ad paſſuum m. 2. locus cognomen- to Namundinus, apparet, ubi diruti oppidi reli⸗ quiæ ipeẽtantur. 4Ad littus poſt Longarinam p. 5o0. ſinus eſt in- Marzn Sarrace nice (quod Portum ſo- Odh/pn Prolomæo Ediſæ Portus Ciceron in Verrem vn. dictus, navium ca- Epax, à cujus ora paululum recedit ejuſdem nomi- nis falina. Ad occidentale hujus finus promonto- rium, quod ad mare meridiem verſus excurrit; inſignis urbis disjectæ ambitus mille; & quingen- torum paſluum in præcariſſimo, jucundiſfmo- que ſiru extant monumenta, arciſque ad extremi- tatem à mari percuſſæ, ædiumque veteris archite- cturæ in ſubrerraneis ſimul, extantibuſque locis veſtigia. Quibus & ſi celebrem olim fuiſſe civita- tem latis argumenti proferatur, quo tamen nomi- ne apud veteres ſteterit, affirmare quidem nihil audeo: ſuſpicari vero Fuboeam a Teontinis ad me- ſridibnale latus conditam FSrraboni, vel Callipolim fuiſſe, nihil vent. Hodie autem abh arce diruta Caßtellacium appellatur. Hæc Faxellus, quæ intra NMrinos limites contineri nulli eſt ambiguum. Ad- jicienda quædam alia eſſent, ut de Anoo amne⸗ qui Cardinalis eſt hodie, cujus Vibius Sequeßter meminit: & de aliis fuminihus & fontibus, quo- rum uberrima eſt apud Nerinos copia, quibus & fœcundiſſimæ arbores irrigantur, & pami la⸗ —. tum ulnarum millia quotannis Neto aliò exportan- — tur, ( N tantum, parvorumque navigiorum capacem: qui Portui Longobardo zi ſal inareſcit, cui & falina alia Davila nuncupata ſad mille paſlus ſuccedit, quam poſt duo circiter Dmiliaria ſalina/ quam ucauerum vocant, ſubſe- 1 nei, quorum maximus eſt quæſtus, nam ad cen- 56 ppelutus, otidem p. 4 littore dicta vbi d K alis ols nm⸗ Cuum puo pol ad on ſe cognomi- xſtate in uncupata o circiter ty ſoble⸗ ubis p. w. quod te. m appel paſſus ali e, wrſum⸗ ogomen ppidi re⸗ ns e i vnum b 0 At um (a⸗ nomi monto- 33 vcurrit ingen- oiſhmo⸗ exrem achite⸗ que loc ile cwu nen nol idem nbil ini ad e⸗ eCuliuin ce dirà u intra 7 ⸗ gun A n a⸗ uhe tibus 8 & pam p un 0 ort 6 10 Ur 34 36 fuiſſe gigantes, quos,* & clopes, & Leßrgones, DE REBUS NETIRIS LIBER I. 14 tur, halneis aſtringuntur in officinis, quæ à re ipſa paratoria nuncupantor; adjicienda querceta, & alla nemora odoriferis plantis, & ſapidis fru- etibus affluentiſſima, quæ aliis etiam locis imper- tiuntur: inter quæ memorabilior occurrit, quo- niam in tota Scilia non eſt ſecunda, ampla quæ- dam regio 4. fere p. m. ambita, in qua tanta ar- butorum copia naſcitur, licet hac ætate ob vineas ſerendas plurimæ ſint ſtirpitus evulſæ, ut omnes hojus gencris plantas huc natura congregaſſe vide- retur: non omittenda eſſet agri fertilitas; quam Perrus Nanzanuus in ſua Panormitana hiſtoria his verſibus commendat. — 4 Et placuit Mtum ſæcumdis nobile rerrits. Uhs certe claris nobilitata Vris. Deſcribendi eflent, & copioſi fontes, qui ſa- lubribus undis ex Kumede quarto jam lapide ab ſurbe recedente deductæ mediam urbem imerflu- unt, & rigant, ſed brevitatis cauſa cæteris omiſ- ſis ad hiitoriam ipſam enarrandam me confero. Sed hoc unum in calce ſubjunxerimus, quod for- taſſe potiorem locum habuiſſet in capite: Nerum 4 Prolomæo in ſeptima Furopæ tabula ſub longi- tudine gr. 38. 20. latitudine vero 37. 26. (quam- vis codicum diverſitas hoc variet) collocari. 4 E Nero Sicularum urhium, & WW vetuſtiſſima, & invictiſfima (ut W quæ vi capta legatur nunquam) locuturis à Siculonum adventu, 1à quibus cum plures urbes ex- tructæ, tum inſulæ nomen — eſt inditum, libuit auſpicari: quo facilius ingeniofiſſimæ noſtræ patriæ origi- nem, S& ætatem poſſimus agnoſcere. Quamvis autem in ſubducenda teinporis ratione plurimum inter ſe diſſentire veteres hiſtorici reperiantur, cer- tiſſimum tamen eſt, Netum inter primas civitates à Siculis conſtructum, & Siculorum habitaculum ſemper extitiſſe, referemus, quæ his de rebus probatæ fidei authores græcis, latiniſve lireris tradidere: Et quantum noſtra valebit infirmitas, quæ veritati propiora à prudentibus judicantur, in his quemadmodum, & in reliquis agendis, af- ſerere nitemur. Conſtat quidem unanimi omni- um ſcriptorum conſenſu primos Trinacriæ incolas 6 . „ & Autropopbagos nominarunt: hos ſubſecutos eſſe Sicanos, ut mitius, ita utilius hominum genus: ut quibus excolenribus agri Vicul fettilitas cjariſi- ma ſui ipſius præſtiterit experimenta; hinc Siculo⸗ quos pauciſſimi Græci præceſſerant, e Liguria in orientalem inſulæ regionem adventaſſe, Græcu- lis E fuis Domiciliis excluſis, & Ficanis ad occi- duas oras horum impulſu ſecedentibus. Quod ut omnes hiftorici, ita luculentiſſime Silius kb. x1v. J. 33. his verſibus meminit. Poſt dirum Antiphatæ Fcepirum, 65 clopia Fend, Vomere verterunt primqm nowa riwa Sicam. Pyrene miſit populos, qui nomen ab amne Aitum putriò terræ impoſuere vacanti. Mox Ligurum pubes, Siculo ducure, novawit Pyehl bello mutata vocubula regnis. Vbi autem Siulos e Liguria profectos legimus, nonnullis authoribus adverſatur, qui e Latio ab Opicis, vel ab originibus expulſos tradunt, qui- dam calumniam evitaturi uno vocabulo Iaham nominantes utrumque comprehendunt. At hoc tanti non eſt, ut diurius in co immoremur inrs srcvupbs. B C D quamvis Philiſum, & SMium ſcquamur. Illud vi- gilantiori cura indiget: quando Siculi huc appu- lerint. Poſt Trojanum excidium circiter trecen- tos annos, ante Chalcidenſium, 8& Corynthiorum adventum graviſſimus aurhor Thucydides lih. vI. Belli Peloponneſtaci ſcriptum reliquit. Quod & Piodorus Iih. vI. confirmare viſus eſt cum de F- cuuis locutus, multis (ait) deinde ſeculis Ficuli ab Nalia in Siciliam profecti loca tenucrùnt ab gis imperium augebant: quoad bello ſæpius cum Sicaui moto, certo poſtmodum fædere agro- rum fines invicem ſtatuerent. Poſtremo à Græ- cis Coloniæ in Ficiliam deductæ ſunt, urbeſque tudine, uſuque, cum plures in dies Græci ua- vigarent, & linguam Gyæcum omiſſa harbara di- dicere, & murato nomine Situli ſunt appellati. Hæc ille, at Philifus anno ante Trojam dirutam octogeſimo Sculos in Siciliam trajeciſſe tradit. An- riochus ſeptuageſimo quinto anno ante res Typja- nas Siculos à Pelaſtis pulſos Siciliam petiſſe refert: cui & Diomſius Halicarnaſtus aſtipulatur: nec Slius diſſentit, ut ex ea particula, Mox Ligurum pubes, colligimus. Ad hoc facit, quod Pocca- rius eX Paulo refert Siculum fuiſſe Chorithi ſi- lium, Electreque, & Dardam fratrem, Noprumi- que filium ideo dietum, quod ex Thuſtia in Sici- liam transfretavit & multa rudes homines docuit. Exploratum ſane eſt per Vrgilium, alioſque Scri- ptores. Dardanum Tſjæ fuiſſe authorem hoc no-⸗ minis per ejuſdem poſteros adeptæ. Quare Sicu- lum ſuorum Valorum manu accinctum longe ante Vjana bella in Sicaniam veniſſe patet. Parvi au- tem refert, quod Pucem Ficulum alii Chorithi, alii Neptumi, alii Itali, alii etiam Dædali filium dicant: ubi rerum geſtarum feriem quærimus in pervetuſtis, & fabuloſis figmenmtis involuta pa- rentum progenie non decet immorari. Quin po- tius ſubjiciamus ca, quæ Fazellus ſolertiſſima di- ligentia collegit. Siculi (ait) vetufiMmi Naliæ populi in Ficiliam træjocti Sicanos cufeßtim arma- 1os obiam habent. uibas Jandem domitis, & in partes meridionales, & occidentales remiſls, e- gionem, uæ ad orientem eutenditur, primo inco- lum, maritimæ conditæ: mutua poſtmodum conſue- 37 Vani relicta. Opibus deinceps, ac viribus po- tentes, propinquis agris occupatis, cotidie ma- — 15 VIRoENTI um, mox oprima quæque inſulæ loca pervadunt, inſulamque ipſam en Sicania Sciliam vocaht. Ur- Lancloto eorum Kege bes ebrum Lancla in freto 8 (ut ꝓræœmeminimu) authore, & Orione Architebo Catana præterea, Leomium, Syracuſu, Neas, Centoripe, Hybla minor ſupra Gelam S Pe- ræque aliæ, ut Diodorus, Thucydides, Plutar- chus, & Pauſanias veferunt. Sed cum Siculi ſe pius pro agris cum Sicauis bello decertarent, cer- vo federe, & guibuſdum ſnibus, agris ab Poli Fliis, quibus propter parentis pietatem uiqus % ſuhjecerunt conſitutis, Juieverumt. Extintiu dein- de Moli ſobole; Siculi ad prudentiores viros ma- giratum detulerunt quo evenit; ut opibus, atdue imperio adeo couluerint, ut obliterata penitus prio- ri appellatione Siciliæ impoſtum nomen ratum rt mumque, at perpetuum poſteritati opecerint. Ha- ctenus Fazellus, qui propter prima Zanclæ iniria durum habet adverſarium Maurolycum. Nos alie 9 narum urbium cura ſuis Civibus relicta, ad pro- miſſa noſtræ patriæ exordia, & progreſſus acce- damus. Condita itaque eſt à Siculis aliquamo an- te bellum Trjanum, (ſi quis aliam opinionem ſequendam contendat, circiter 140. annos ab Nio diruto, ut ex his, quæ Maurohhcus ex Euſebio re- ſert, exploramus) & ejuſdem gentis populis ad- aucta: ut primum tricentos poſt annos Græci, Duce Archia, Siculos Sracuſts, & aliis maritimis urbibus expulere, & mediterraneas habitare coð- gerunt. Primum ejus nomen, ut Diodorus eſt author, Neas fuit: ſive id à Græco, meas, quod eſt owa, unde Neapolis, nova civitas: Neophy- us, nuper converſus: Meoptolemus, novus miles: ſive à verbo neo, quod ſonat habitare; ſive ab a- liquo ſuæ gentis, vel Opico, vel Ojto vocabulo, incertum. Hinc MNeenos ex Plinio gentile nomen refert Fagellus. Noæni; quidam Siculi populi a. pud eundem leguntur. Sed quos non credam ad hanc noſtram urbem pertinerc. Quapropter ad plini memem, cujus codices ſunt adhuc depra- vatiſſimi, quamvis Hermolaus, & alii peritiſſimi viri non mediocri in eorum emendationem ſim uſi diligentia, cum Camerte, ubi is loquitur de Meßinis, Metinos alibi ſubſtituendos ſcripſimus.] Fadem nunc ſententia confirmatur: quod Mæœni⸗ ſive (ut Tomas legit) Neeni, inter itipendiarios à Plinio cenſemur, quales ſub Komanis Netini non fuere: ut Cicero in Verrem clariſſime teſtatur. „ 1 16 4 litera: dicitur enim Mrum. Hic advertas licet, veterem, & puriorem hujus nominis Orthogra- phiam eſie Metiuos, cujoſmodi apud antiquiſſimum Tulli codicem pargameno ſcriptum vidi. Recepit ſtamen conſuetudo Valici authoritatem, ut etiam proſa Nrinos ſcipſerit: quod & ad noſtra tempora apud eruditiores obſervatum permanet: tametſi vulgus & nonnulli ex limatioribus, qui vulgaribus auribus obſequendum duxerunt, nominis novita- & Norenſes dicentes, quod & Joannes Seuppa in ſpi- cilegio præcepit, ſunt etiam, qui Netus in reẽto ca- ſu ufurpent: peſſime omnium quidam per diphthon- B gum, vel per aſpirationem malunt. Non autem li- berum ſuum cuique judicium permittentes vel cum Ptolomæo Meetum, & Cicerone Meetinos, vel cum Si- lio Notum, & Plinio Merinos dictitamus. Sed jam relicta nominis ratione, rem ipſam proſequamur. Sita fuit hæc urbs prima ſui genitura ſexto lapide altius (ut cives peritiores conjiciunt) à loco ubi nunc ſtat: quod ẽ Diodori verbis colligitur qui lib. 11. de Ducerio locutus patriam e colle in plani- tiem, dum cum Hracuſanis bellum gereret, tra- duxiſſe ſcribit. Ibi autem primo conditam opi- nantur, ubi ad aquilonem vetuſtiſſimæ turris veſti- gia ex prægrandibus, & eis ſectis lapidibus adhuc Cſemi diruta viatoribus occurrunt, cui proxima eſt Pyramis turris ſolida, & acuminata, cui, & feu- do adjacenti Acus, vulgo Aguglia, eſt nomen. Quamvis Medulam hic ponat Maurol. quam pau- lo ſuperius conditam ſcribemus. L 5 Cæterum relicta illa vetuſtiori civitare, & ſo- lum ante Ducetium cognita de adhuc ſtante, & perpetua incolumitate cæleſti auſpicio duratura lo- quendum eſt. Sed prius de Ducerio in veteri Neto genito, & novi authore verba faciamus. Ducetium Ficulorum Regem Nee natum Græcis Diodori Ay- ræi monumentis docemur. Is undecimo ſuæ bi- bliothecæ libro (falſo quidam, ſecundo, referunt) ſparſim eximia cum laude hujus viri meminit. Nos eadem colligentes, prout ille temporibus ac- commodavit, ſic referimus. A Poßtumio Regulo, & Spurio Furio Mediolano Coſſ. Ducerius Rex Si. culorum, vir nobiliſſimis ortus natalibus, omnium ejus ætatis & ditiſſimus, & potenriſũimus Menas rim diſtribuit; ſubinde in Morgautiam urbem Ad quos Neſinos depravata pers literæ adjectio- 40 nem ibi legimus, latinæ conditionis admittuntur. Latinæ vero conditionis urbes ſub duplici diffe- rentia habebantur: quædam enim liberæ, ut Pa- normus, Centuripes quædam fœderatæ, ut Meſa- n, Taurominium, & Motum, quamvis vti omnino taceant Faxellus, & Mauroheus. Con- cederem quidem Nenos à Nea denominatos, ſed ita, ur inter ſtipendiarios à Nomano authore non annumerentur. Quamvis autem Neas græce à Diodoro dicatur, latinis tamen Metum, vel ſub cadem Pindori tempeſtate, qui ſub Auguto flo- ruit, cæpta eſt nominari: Unde ejus poſſeſſi- vum apud Ciceronem eſt Neetini, & quandoque, ut actione 4. Metinenſes, non multo poſt dun- bus in unam longam contractis, correptus eſt Syllabarum numerus, ira ut Nerum ad hæc uſque tempora diceretur, quod ex Silio lib. xmw. licet inſpicere, ubi habet. E Mtum, S Muthce, pubeſque liuquentis A. ira legendum opinor, non Acheri, ut corrupte legebatur, qui fluvius nuſquam fuit; & Achates eſt, quem Gelam, vel Salſum vocant: ut ſcribit Maurol. (licet quidam falſo Cantarum judicent) in cujus commentariis Petrus Marſus, Notum oppi- dum (inquit) adhuc retinet nomen, mutata una uidem non ignobilem (quæ nunc funditus eſt exercitum admovit, & poſt varios præ- ſiorum motus expugnavit, unde clariſimum Im- peratoris nomen & illuſtrem gloriam apud ſuos Eſde y9. anno quarto. Anno vero poſt ſexto, Ko- Coſſ. C. NWautio Nutilio, & L. Minutio Caru- tiano, juſſit omnes Situlorum urbes, præter Hh- hlam. Certam pecuniæ ſummam corrogare, quæ bello gerendo ſatis eſſet. Utque erat admirabili, ſolertiſimoque ingenio præditus, promptus ad quælibet Rege digna obeundn facinora, Sracuſa- noque regno non cedens plurima, & maxima ne- gotia animo ſecum cogitabat. Hujuſmodi ex o- mnibus Ficulis urbibus non exiguo auri, argenti- que pondere comparato, potentia opes non mi- nus, quam portentiam opibus adauxerat. Hoc i- gitur auxilio fretus Neam patriam ſuam ex colle ravit. Fodem fere anno (ea fuerat homini co- pia) jux ta Palicorum templum „urbem & cam ad- mirabilem, cui Palicæ à Deis ibi cultis nomen impoſuit, fundavit. Hanc modo Palagoniam ef- ſe multorum eſt opinio, ſed quam ex antiquæ il- lius urbis ruinis habitare inceperint. Scribitur e- nim à Diodoro hanc urbem fortiſfimis mænibus à Ducetio cinctam, & diſtributis in Colonos aryis brevi tum agri fertilitate, tum incolarum frequen- Flin planitiem traducendam, ædificandamque cu- tla 41 tem, & loquendo, & ſcribendo admiſerunt, Norum, 45 urbem ædificavit, agros Coloniæ deductæ viri- ſibi comparavit. quod evenit fetme ſub Glympia- 4 — 4 17 tia coaluiſſe; ſed non multo poſt funditus exci- ſam, & ad Augufti uſque 1empora jacentia domo- rum cadavera deploraſle. Hinc liquet, quam procul à vero ſcripſferit Marius Aretius Sracuſa- nus, qui MNeam illam cenſet eſſe urbem, quam Prolomæus Menns appellat, S&c multa de Pucetio quem Durentium vocat, e Miodoro citans, quid nam nuthor ille dicat, non intelligit. Nec ido- nea dubitandi ratio fuit Mauohco qui de Palicio loquens, fortaſſe (inquit) ex reliquiis Palicæ ur- bis habiratum, plurima enim locorum diſtantia repugnat; niſi velit civium reliquias longius pro- fectas alienas ſibi terras incolendas comparaſſe. Sed jam hiſtoriam proſequamur. Poftero anno Coſtl. T. Poßumio, & AM. Horatio, Ducetius coacto S culorum exercitu, Ennam, quam primo Sicani, poſtmodum Græci tenuerunt, adortus, fraude e⸗ Jus tyranno circumvento, ſuæ ditioni adjunsit. Mox in Agrigentinorum agros irruens Motham, 44 gnavit. Re cognita, Duces exercitum movent fuos ab ohſidione liberaturi. Ducetius, Ut crat, & armis, & animo invictus ẽ caſtris egreditur ho- rum impetum repreſſurus, conſertaque manu fe- liciter dimicans cum Mothenſes ex oppido erum- pentes, tum rigentinos acie fugat, & caſtris exuit. Ad hyemis uſque principia belli reli- quiæ ſoperfuere: cœli vero intemperie ad ſuas quique civitates Duces rediere. Interea Sy- racuſani Siculs infeſti Duceti potentiam, pro- ſperamque bellorum fortunam veriti arma contra capiunt, Bolconem cum multa militum manu ar- dentes mittunt, qui Siculorum inſolentiam reprime- ret. Sed nec horum quidem pugnam detrectans gentem Hracuſanorum ſtragem edidit. Kumor tamen fuit Bolconem pecunia corruptum cum ho- in Ah o ſuæ bi- ſte conveniſſe, & ſua proditione potius quam i- welerun) nertia exercitum cxdendum adduxiſſe. Quocir- wemiri. ca Hracuſis meritas ſuæ fraudis pænas luere coa- obus c. ctus eſt. Acrioribus itaque ſtimulis Sracuſani Reglo irritati, ut primum per anni rempus licuit alte- i Rex rum Ducem cum majori exercitu mittunt, eique omnim omnino mandant Pucetium cum univerſis copiis delendum. Non erat hujos inſcius Ficulorum Im- mus Mnn N perator, promptus in caſtris ad NMas expectat, ibique gravi animorum pertinacia diutius confli- mt et gitur, & quam plurimi utrinque cadunt. Tan- 4 dem Siculi Vracuſunorum viribus inferiores acie cc- no ſ. dere incipiunt, hoſtiumque inſequentium telis — 47 percuſſi trucidantur; donec major pars cum ſuo ſu ſ S kRege in munitiſſima quæque oppida ſe recepe- hmp runt. Dumque milites bellorum eventus, fortu- Wo, h. næque mutationem formidant, Ducetium quem tio (u⸗ pari fortuna cum Sracuſanis concurrere non poſſe æter h judicabant, in majori rerum diſcrimine turpiter ue, q02 deſtiruunt, & in fua quiſque loca regrediuntur. mirbih, Non paſi junt Agrigentini præſenti occaſione non mpus uti: Mothen, quod paulo ante perdiderant, fa- „Suciſ cile recuperant, cum paucos, qui reſiſterent, e- nnmane duẽtis à præſidio militibus cjeciſſent: mox copias moi exo. ſuas cum Sracuſunis juncto fædere in communem 5 ugem hoſtem bellum geſturi conjungunt. Ducetius au- on mi tem à ſuis militibus dereliétus, & qua erat orna- tus prudentia proſpiciens aliquos, qui in fide re- manſerant, eo eſſe animo, ut 6i qua ferretur oc- caſio, in ipſum etiam Regem impias manus inji- cerent, hac una improbitate Græcorum animos ſi- bi conciliaturi incertis agitabarur curis, tandem deſperatis rebus clanculum à ſuis diſcedens, in- cognitus Sracuſus ingreditur, aras prima luce obteſtans, Convocato Senatu ſe & oppida, qui- bus dominabatur, Syracuſanorum poteſtari dedi- dit. Quamvis autem populus rei novitatem ad- ubi Agrigentinorum præ ſidium excuhabat, oppu- Ducetius collatis ſignis in aciem deſcendit, & in- ſupplex amplectitur Pcorum, hominumque fidem 2 0 bE REnus NRTINIS LIRER II. ſre contendunt. At Syracuſumi ob res proſpere 18 mirans & vix rei præſenti fidem habens pænas ut de hoſte ſumendas inlanis tumultibus clamitartt: proceres tamen, ut qui prudentius omnia agita- ſrent, homini ſeſe depoſitis armis dedenti parcen- dum perſuaſere. Qua ſententia vulgo approha- ta, juſſus eſt Ducetius Corintbi exulare: eidem tamen omnia vitæ neccſſaria communi decreto ſubminiſtrarunt. At generoſus ille princeps, & ſi fortuna abjectus, ſuorumque perfidia denuda- 46 ſtus, animo tamen invicto multa ſecum machina- batur: donec exilii ſerviturem ahjiciens, Syracu- ſanorum juſſa contemnens, indictaque pacta con- fringens in Siciliam navigandum duxit. Neve re- * greſſus ille inſolentiæ, & pervicaciæ aſcriberetur, Dcorum oraculo compelli ſimulavit, Siciliam pe- tere, & in pulcherrimo ad mare Thrrbenum lit- tore urbem condere jubentium. Sparſit Corimbi hujus rei famam, & plurimos ad novam urbem ſtruendam incitavit. Ut verò in Sicaniam appu- lit, es omnibus Siculorum oppidis legati illum adcunt, qui Syracuſanorum impotentiam exoßi a- micam opem primo, & legitimo Domino offer- rent. Horum etiam opera Ducetius adjutus eo pervenit, ur Colatam, (ſed quam alii Collatinam, vel Caladam, vel Galatam vocent, Calatam Hie- ronis, quæ nunc Calatagiro, ab inſtauratore nun- cupari creditam, ſcribit Maurohcus. ſed quàm verè ipfe viderit, cum hæc urbs ſit mediterranta, ne dum ad mare Thrrhenum non fita: fanttum Marcum hodie vocari lib. 1. ſcribit Fazellus) bre- vi fabricarit. Qua jam tuto condita dum Ari- gentini, & racuſam dimiſſum ob Ducerium armis inter ſe decertant, Siculorum Rex à ſuis ille falu- tatur: dumque ulciſcendas ſuperiorum tempo- rum injurias meditatur fato præpeditus naturæ ceſſit, Qlimpiade 35. anno viceſimo ab hujus ur- bis Netinæ ædificatione, Nomæ Coſſ. L. Julio, & M. Geganio, quamvis hæc Diodori Coll. ſuppu- tatio non in omnibus his conſentiat, quæ latini ſcriptores literis tradidere: quod evenit ame Chriſti Natalem annis circiter 428. Ducetio vita functo Siculæ urbes iterum Græco- rum ceſſerunt imperio: nec tamen omnino Sra- cuſanis erant deditæ, quin prius ſuo Regi pare- rent. Vivebat adhuc Archonides Herbitæ prin- ceps, qui Ducetio Corintbo regreſſo adhæſerat, & in Calata ſtruenda plurimo tuerat auxilio. Hic poſt Ducenium Siculorum Rex eligitur: qui tamen ita ſubditis jubebat, ut & ipfe quoque Shracuſa- nis obediret. Legitur enim Gilippo Lacedæmoni adverſus Ahenienſes dum cum Hracuſunis bellum gerum, auxiliares copias dediſſe. Et quoniam noviſlima hujus belli victoria, quæ plurimis præ- liis, conatibus, & ſtudiis finem impoſuit in agro Netino parta eſt, ut celeberrima Pyramis adhuc demonſtrat, non alienum à noſtro ſtamine fuc- rit, paucis illam ſubtexere, prout à Thucydide, hluracho in Wicia, & aliis Graviſſimis Græcis, ac Larinis Hiſtoricis deſcribitur. Abenienſes de- ſperata Hracuſarum expugnatione, quarum cives varia licet fortuna, tamen non minus ttrenue quam pertinaciter pro aris, & focis dimicabant, & in dies hoſtibus ſuperiores à Gilippi Ducis ad- ventu, evaſerant, obſidionem turpiſſime ſolvunt, & dum Catanam nequeunt, Camarinam confuge- geſtas audaciores effecti hoſtem propellunt, in- ſequuntur, trucidant; devictoque prius Pemoſthe- ne cum ejus cxercitu, alterum Ducem Niciam ad Ahinaris fluvii vada remoramur. Hic enim plu- rimi militum vel longa ſiti fatigati imprudenter demerguntur, vel hollilibus jaculis perfoſſi vul- nera moriendo eluunt, vel vadorum, trajectuſ- que ignari cæno, & limo præpediuntur, adco- quc miſerabile ſuæ calamitaris ſpectaculum tradi- F. Littars. B dere . —— — —— — — — ——.—————ͤ—— ——— ee victor, S glorioſus acceperit. Hic tandem protrahuntur. Sracuſani vero loco non ingrati altiſſimam quanque arborem flumini incubantem, turrim, quæ ad roſtra uſque tempora viſitur, ſolidam ſenatuſconſulto extruendam voluere. Eſt bus, fonribuſque Netinis adauctus in marc exone- Pionyſiorum tyrannis patris, & filii eſt ſubſecuta: ante Chriſtum natum annis 404. Junior vero 366. natum 322. ſequuntur Hieronis ſecundi tempora, cum Pæni in Sicilia proſperiori fortuna ſunt uſi, plura in dirionem oppida acceperunt. Nam Pyrrbi, qui Hieronem præceſſit, breviſſimus fuit mendatiſſimo Hieronymus nepos ſucceſſit: qui ju- contemnens meritum ſibi, ut turdus, malum a⸗ ſunenſhus accita pervaſerant, habuit infeſtiſſima, ter tumultuante, Marcelli oppugnatio eſt ſubſe- cuta. Quo Conſulari Imperio Sracuſas Pænorum dere, ut nuſquam alibi vel ſimile damm v pejus Arhenienſts populus multis altoqui præliis, ubi acerrima ſtrage decem & octo virorum millia procubuere, Nicias Gilippo Lacedæ monio ſe dedi- dit fuitque ipſi etiam hotti miſerabilis. Septem hominum millia cum Ductore capta Syracuſas 3 ſpoliis ornant, & conſueta erigunt trophæa. Cum- que feliciſſime triumphaſſent, diem feſtum, per- petuum tantæ victoriæ monumentum, quotannis, ut Plutur. Menſe Majo, vel ut hucydides fub au- tumnum decernunt, feſtumque à fluvii cogno- mine AMnarium appellarunt. Et quoniam arbo- rea trophæa brevius eſſent durata, evidentius, & diuturnius rei poſteris exemplum tradituri, ea piramis orbicularis in acutum verticem ſur- gens, cui nunc à re ipſa Turri Pizzufæ cogno- men tribuitur, ad AMnaris Huvii ripas, qui Fal- conara 4 feudo; & fluvius Netinus appellatur: quoniam & in Nerino ſit poſitus, & ex flumini- retur. Conflictum eſt illo prælio; ut ex Fuſohio refertur, nonageſimæ primæ Qympiadis anno tertio: ab urbe condita 342. ut ſcribit Maur. Parta vero victoria, diuturna, vel potius (ut cre- debant) perpetua libertate Hracuſami non ſunt lætati. Mamque non multò poſt crudeliſſima quæ immaniori clade, quam ſi hoſtilibus armis premerentur, ſubditos confecit. Senior quidem tyrannidem ſuſcepere. Hinc Dionis fationes, & Tmoloontis integritas eſt ſubſecuta, qui Siculis, Græci/ſque tyrannis domiris Winacriam libertati re- ſtituit, camque non longo intervallo interrupit A garhcles, qui obſcuro loco natus, nempe figulo patre, & libidine, & factionibus claras Hracuſ- ni regni arripuit habenas. fæde tamen ex Afrita reverlus poſt multa licet ibi proſpere gelta infe- licem ſortitus eſt exitum, annis ante Chriſtum rincipatus. Tum Komani in Siciliæ finibus con- tra Carthaginenſes navalibus præliis decertahant; 50 S multas etiam urbes terreſtri certamine ſuo im- perio ſubdiderunt. Hieroni & Ficulis gratiſſimo; & Komanis, ut Cic. etiam ipſe teſtatur, com- venili inſolenria invectus fædo ſcommate Romanos irritavit, & Punico aſtu deceptus avita præcepta ſcivit. Nam RNomanorum arma, quæ nondum vi. ſa Hieronem (ut ipſe teſtabatur) ſubegerant etiam ante ſervatoris natalem annis 273. Siciliam à Meſ⸗ quamvis apud Læonrinos à conjuratis ante cæcdem Hracuſanam eſſet imerfectus, annis ame Chriſti natalem, ſi recte Maurol. ſupputat, 258. In- C D ter varios autem Syracuſarum motus ex tyranni cæde, & diſſidia, utrum cum Komanis bellum, an fædus eſſet innovandum, tum civium diſſenſio- nibus, tum Africanis factionibus, urbe infelici- calliditate, Nieronymi Regis inſolentia, & per- nicioſis ſeditionibus à Nomanorum amicitia aliena- tas obſidente, omnes fere Siciliæ populi alterutras partes ſequebantur, pauciſſima fucrunt oppida, quæ neutris accederent, & in tanta bellorum a⸗ F B N * 19 i 10 damnum, velA ſperitate quieta, & pacata deſiderent. Inter eos populos, qui adverfus Marcellum Sracuſanæ pro- pugnarioni fuppetias adhiberent, Metini à Jilio recenſentur, qui 14. ſecundi belli Punici libro ſcri- pſit: & MNeum, 8 Adcite, pubeſyue liquentis;1 Achatæ. At licet diligemtiſſima fuiſſer Archime- dis induſtria, officioſi aliorum conatus, Sracu- Vani Baccho indulgentes tandem ſobriis Komanorum armis perimuntur, urbe ante Virginis partum an- nis 214. capta. S Quamvis autem, dum Marcellus conſulari pote- plura etiam dedita Liwius teſtetur, quòd majorem inſulæ partem penes Carthaginienſes fuiſſe conſtet: tamen maxima pars urbium in populi Komami ami- citiam, & ſocietatem aſcita eſt: quod & Ennenes apud Pinatium Livianum expoſtulant, & Cic. ꝓuin- vn in Verrem ahtione his confirmat: Siciliæ civitates c in amicitium, ſdemque recepumus ut eodem ſure æmt, qub ſuiſent eadem conditione populo Koma- no parerem, ua ſus antea paruiſſemt. Pertaucæ Siciliæ ciwitates ſumt hello a majoribus noſtris ſuba- Sæœ. Quarum ager, cum eſet publicus populi Ko- mani futtus, zamen illis eſt redditus is ager à Cen- Wribus locuri ſolet faderatæ ciwitates duæ ſumt Au- um decumæ venire non ſoleamt, Mamertina, G. Taurominitana· quinque ꝓræterea ſine fadere, im- mimes civitates, ac liberæ, Centuripina, Haleſina, Segeftana, Halichenſis, Parnormitana. Præterea omnis ager Siciliæ decumanus eſt, itemque ante Impe- rium populi Nomani, ipſorum Siculorum voluntate, S inſitutis fuit Sc. Nequem tamen moveat, u- bi duas dicit eſſe fœderatas, Meſanam, & Tau- rominium, quod alias ab hoc privilegio excluſe- Netum pari cum RNomanis fœderum jure aſtri- ctum. Quod attione ſeptima pluribus locis cum ingenua hujus urbis laude teſtatur. Verba ejus ſunt: Age porro 1u) qui ꝛe tam religioſum exiſti- mari voluiſti interpretem ſderum; cur Tauromim- ranis ſrumentum, cur Neriuis imperaſti? quurum civitaium utraque fæderata eſt. Ac Netini ſhi qui- dem non defuerum. Nam hmulac pronumtiaſti lihemer Ie Mamertmis quiddam remittere: ie adierumꝰn ean- dem ſuam cauſam fæderis e? docuerum. Tu aliter decernere eadem in cauſa non potuiſti pronumtias, Netinos ſyumentum dars non oportere, & ab Lis & rerum decretarum, l frumenti imperati & zriti- ci empti. Quid potius in hac ramta at Ialn urpi in- conſantia Vſpicari poſumus, ſudiees Audm id, Zud neceh eß, aut ſti a Merinis pecuniaimn, cun poſteret, non datam aut id ee atum, ut intelli- gerem Mamertini, lene ſo apud ihum am multa pretin, ac umeru collocaÿe, cum idem alii juris er eadem cauſa non ohtinerent? Hæc Me. In cadem, dum Cleomenis Siculæ claſſi præfecti igna- viam, 8& Verris negligentiam, libidinem, avari- tiam incuſat, cum pari hujus urbis commenda- tione, & præ cæteris celebritate Netinorum reſti- monium producit. Ego (inquit) culpam non in navarchis ſed in 1e fuſé demonſtroʒ pretio mili liqui dicuut hoc Merinorum fæderata civitas pu- hice dicit: hoc Herhitenſes, hoc Ameſtratini, boc Ennenſes, Poc Anrinenſes, Vndaritam Locrenſes ypuhlice dicunt. Hactenus. Nec tantum Orato- rem ſibi contradicere opinamur, qui duas cum propoſuerit, tres ſubinde enumeret. Qui enim duo dicit, quæ tria, non mentitur: ſiquidem ter- nario numerus binarius includitur. Stultum ſane foret, ſi qua duo tamum, trium nomine appella- remus: quoniam cum eis non convertitur ſubſi- ne- ſtate Viciliam adminiſtraret, plura oppida vi capra, rit, quemadmodum nonnullos ſibi perſuaſiſſe opi- 7 nor, ſiquidem ex codem accuſatore habemus, & ramen exegiſfti. Cedo mihi eÿuſdem prætoris lierai, tes, Vemigeſque dimiſiſe arguo, boc navarcbi 7er yʒ ſtendi conſcquemia, ut duo cum ſint tria etiam 5 i Iom⸗ m & Ennn 5 Kic uh. ilæ cirn t eauem jur hpulb Non. . Pernure E ppu . er . eſin d- yrin⸗ „G. ur, in. Ahhna, Preferea aue Inpe- vlumate, wenv. , & Tu- zio excluſe- ſualiſe opi. j hemus, G jure aſri- locis cum Veiba ejus oſun exiſi- Taurmim. i un 1ini ſh qu tiaßi ijemn un S enr 1. Tu alier n % 4 i w m nui ir um i, im, tumn u inell- um multa ali jurs . Me. In eſebti ign em, ai conmeni nrun teſt ulhun u tb ni unni nſui ho eree un Orb N dus cin u fovidem i nn . „ Qui enn 34 21 neceſſe forent. Ouod & Ariſoteles iple tradidit. Eſt & illud oratoriæ, & poeticæ artis documen- tum, ut quædam nunc dicat, quædam in præ- ſens tempus omittat, fæderatam igitur cum Ko mnanis urbem Netinam nemo invidus inficiari au- debit. Cujus alia rei cauſla eſſe non potuit, niſi quod inespugnabilis loci natura à bellicis dire- ptionibus immunem præſtitiſſet. & cum invitos, tum fideles civium animos dignos Komdn exitti- maſſent, quibus cum ſacra ſocietatis, & fæderis jura percuterent. Quod poſt racuſas à Marcello expugnatas contigiſſe, ſi prædicta rectè exami- namus, non eſt dubium. In ea igitur Komani fæ- deris immunitate conitituta ab improbiſſimi Ver- yi immanitate ſe defendit, & ſibi adverſus trien- nem tyrannidem non defuit. (Utinam, & noſtræ tempeſtatis homines, qui Rempublicam gerunt, majores ſuos in maſori neceſſitate, & adverſus minores civilium immunitatum corruptores imi- tarentur.) Quamvis enim frumentum decumanum Netina civitas non deberet, tentabat milvinus ille prætor à Mrinis aut pecuniam, aut frumentum extorquere. Illi tamen, & ſuas leges illæſas for- tiſſime Lonſervarunt, & Citerone accuſante, cum aliis Fopulis legatos omam miſerunt, qui in Vr⸗ m publice teſtimonium dicerent. Venit autem Verres in Sciliam Provinciam, ut ex Liviani; fragmentis, & his, quæ à Cicerbne dicuntur, col- ligimus, anno ab urbe condita, (quicquid alii ſcribant) 679. ante Chriſti natalem, 75. & trien- nio, ut Cicero Hebiliter æque, ac juttiſime de⸗ Plorat, furtis, rapina, ſacrilegiis, ftupris, cæ- de, ignominia, cæreriſque flagitiis turpiſſime fædavit; quamvis judicum cortuptela, & perdi- tiſſimis hominum moribus, quod & Ladtantius Ciceroni, alia tamen de cauſſa exprobrat tot ſcele⸗ rum abſolutionem redemerit. nec me latet alios ſcribere Verrem convictum ſponte exulaſfe. Quæ deinceps ad urbem Netinam pertineant, jam integra chiliade ad Kogerii Comitis tempora non legimus. Nihil enim eſt, quod reperiam ab ullo ea de re literis mandatum, plurima & ſcriptorum incuria, & temporum calamitate in- vida rerum delevit oblivio. Sub Komano imperio cum eadem fœderis integritate perſtitiſſe opina- mur, Chriſtianamque fidem jam à prima ipfius; per orbem terrarum, ſatione cum ccæteris Sitiliæ populis accepiſſe non ambigimus. Nam ſi Apo- ſtoli ipſi huc appulere, ut de Petvo nonnulli ſcri- bunt, & de Paulo certiſſimus eſt ſacræ paginæ ſermo, & ab ipſo Petro miſſos, qui Syracuſ, S& alibi prædicarent invenimus, par eſt credere à primis ipfis temporibus Netum cum aliis Ghriſtia- na religione imbutum, & ſub acerrimas Impera- torum perſecutiones & aliorum tyrannidem im ſa- cro ſanetæ fidei confeſſionem effuſo per illata ſup- plicia ſanguine terram irrigafle. Nec enim üc repente fub Græcorum imperid; & Africana op- preſſione tota civitas Chriſtiana effecta ett. Quemadmodum multa, & de aliis civitatibus, & de martyrum hiſtoriis deſiderantur, ita Rujus ſa- lutiferæ Religionis initia, & felicem ſub infide- lbus Imperatoribus progreſſum non legimus. quam rerum feriem, & teinporis incurioſe lapſi enarrationem prætermittere ſine dolore non poſ. ſum, cum præcipue ad Dei optimi maximi cul- tum, & martyrum venerationem pertineat. Mul- ta igitur ſecula ſilentio pertranſimus; quibus No rinos parem cum cæteris Siculis calamitatem po- tius perpeſſos, quam ulla proſperitate ſublevatos non ambigimus. Fa etenim tempora percurte- runt, ut mertia, libidine, ingluvie, declinante Imperio Komano, nulla in Criitianos crudelitas, nullum impii flagitii genus ſit omiſſum; cum im- probiſſimus quiſque tyrannus, ð& Deo, & lwpe- A pE REBus NErINIS LiBRR II. 21 ratoribus ſe obſecutum putaret, ſi quem Chriſtia- næ Religionis aut admotis tormentis cruciaſſet, aut faltem prodidiſſet. Ubi vero ſæviſimi per- viſione Græcis Imperatoribus Scilia paruit, ali- quamiſper res Siculæ quievere, & multa ſacella o- perc Græco, quorum nonnulla in Nerino adhue vumur, ſunt extructa: quamvis medio quodam temporc complura Getarum inſolentia, qui 18. annis Siriliam tenuerunt, funt pollutaʒ & diruta: quemadmodum & complures aliæ provinciæ ea- dem hominum fæce contaminatæ leguntur. Succeſſit non minus fæda, fſed & diuturnior A- rubum coliuviesʒ qui licet ſuperioribus temporibus vario Marte, & pluribus bellis Sicaniam tentaſſentʒ anno tamen Chriitianæ falutis S22. à Georgio Mania- cio (ut vulgo perhibent) Siciliæ præfctto, cum a Mihale Imperatore defeciſſet, vel potius ab Eu- phemio, ſi veraciores ſequi volumus, Sarraceni in innriam aſciti fortius pedem fixere. Quam- vis autem Chriſtianis coastis tributa pendere vi- tam condonaſſent, reliqua tamen ſub uam ditio- vem tenebant. Multa tamen oppida condidere;, multos hortos conſeverunt, multa loca mœnbus eircundederunt;, & hinc quamplurima locorum, & fontium, nomina apud Netinos, quemadmo- dum & totam Sicilium ab Africa accepta perdu- rant, quorum plurima ſparſim in opere recenſen- tur, dum noitratia loca memoramus. Occupa- tam hanc iſti provinciam ducemtis triginta annis cum makimo Fitulorum, imo & Chrittiani orbis dedecore tenuerunt, quam Kogerii Comitis in- duſtria, & Mrtmannorum militum opera, in pri- mis ſtrenua anno a Virgineo partu 1060. deperde- re inceperunt. (quod uberrime proinde ac facundiſſime faciunt alii) ſed unius tantum, cjuſque exigui populi hi- ſtoriam teximus; quæ ad illum unum pertinent, jus Arabitæ tyrannidis temporibus; dum Kgerius Comes, ductor quidem ob Siculorum ſalutem à Deo miſſus, infidelium urbes, & oppida felici- ter expugnaret, Nerum ſub Bennaveri, qui Hracu- ſtantur annales. Fo autem ſubmerſo, dum na- vali prælio cum Rrgerio contendit, ejus uxor cum ſiberis, & aliquot primoribus viris noctu Hracuſts egreſſa Netum, ut in fecuriorem arcem confugit. vel vi captis, vel in fidem acceptis, anno ſfalutis, 1090. Merini Chriſtiani Bennaweri uxori perſuade- re cæperunt, ut jam confiderata Pumicæ calami- ne ana totius Ficiliæ vires adverſus ſe excitaret, — pateretur. llla demum Barbarico faſtu intume- ſcente, & jam omni auxilio deſtirura, ne ubi pro- ſperiori ſoho regnaverat, ſervire cogeretur, in A- ricam cum familia ultro dimſſa; Merini legatos ad Comitem mittunt, qui tum Mlis degebat, ſe, & urbem eidem committemes. Quod grarius Logerio fuit, quam ut verbis explicaret, totius Siciliæ libertati jam divina ope proviſum, & Sur- vacenico bello jam finem impoſitum gratulami. Tum Nerum Jordano lilio; illegitimis nuptiis ge- ncrato tradidit, eique peropportunam arcem quæ etiamnum extät, in urbis verticem extruendam jubet, firmiſimum adverſus deficientium, fiqui forent/ motus propugnaculum: ſupereſt adhuc tum munitiſſima aggerum, & turrium feries, tum intra arcem templum Divo Michael ſacrum, ingentibus lapidibus, & columnis mira arte ercctum. Præ- ficitur poſt hæc Fordanus univerſo Sicili regimi- ni, dum pater in Melitenſes adhuc eorundem paga- norum reliquiis occupatos belium gerit. Tandem y Littats. B 2 S. ſecutionum fluctus reſederunt, & facta imperii di- Et quoniam non totius inſulæ calamum coercentes attingimus ſub extremis hu- Vani etiam imperitabat, ditionem fuiſſe Siculi te- Cumque ſola hæc civitas ſupereſſetʒ reliquis jſam tatis fortuna, & invicta Nortmannorum potentia; tanto oneri fuſtinendo plane impar, urbem dedi 56 7 — —————— ——— 60 ²3 Sracuſts, cujus urbis adminiſtrationem gerebat, anno ab orbe redempto 1093. morbo correptus decidit, poſt cujus mortem, quamvis quædam op- pida, qui Fodanus imperaverat (nec id impune) ſibertatem conclamaſſent, Netiui tamen ſub Co- mitis imperio, quem Dominum alacriter accive- rant, & ſob cujus ditionem oppida filio donata reciderunt, nec non ejuſdem ſucceſſorum obedien- tia fideliſſime perſtiterunt. Venerunt autem in Sciliam cum Kogerio, & fratribus inter alios nobi- liſũimos xque, ac fortiſſimos milites, & qui Sica- niam à paganorum manibus eximendam adjuva- runt, & candem illuſtriſſimis familiis adhuc exor-] nant Landolinæ, pars quidem tanti operis non exi- gua: quemadmodum, & ipſe eorum duétor in privilegio Calatagironenſhus pro agro, cui ab Na- mo Petro cognomen eſt conceſſo teſtatur. Ine- rim in perpetuam rerum feliciter geſtarum me- moriam excuſa ſunt numiſmata, quũæ ex una par- te cum his literis, ROGERIUS COMES, vi- rum armatum Cataphracto inſidentem oflende- rent, ex altera vero Beatæ Virginis imaginem puerum Deum, hominemque ulnis complexam, cum hac inicriptione, Sa NCTA MAkRlA. Vi- dimus, dum hæc ſcriberemus, unum, quod eſt penes Petmum Boream, virum tam nobili, & vetu- ſto genere natum, rum omni virtutum integrita- te diligendum. Et quamvis rude illius tempettatis artiſicium redoleret, pluris tamen hoc unum facien- dum admonui quam plurima, & Græcorum, & La- tinorum, quæ limatiori typo inciſa, & ſpectantur, & in pretio habentur. Hic enim ſingulari pieta- te præditus rantam collapſis Siculorum rebus opem tuht, ut deinceps inter Chriſtianos vivere acce- ptum nos illi reteramus. Inter alia, quæ plurimis in locis (tanta inerat viro Chriſtianæ Religionis obſervatio, & ardor augmemi) magnificentiſſime templa fundavit, & mumificentiſſime doravit, extat in Nerino ejuſdem diligentia nobiliſſima ædes Di- vx Luciæ Romanæ viduæ ſacra, quam cœnobitis ſub Divi Benediéti regula militantibus aſſignave- rat, ſed quam morte præventus perficere nequiit. Naturæ Comes ceſſit Mileti, quod eſt Calabriæ oppidum, menſe Julio à Chriſto nato annis (ut omnes ſcriptores conſentiunt) 1101. anno natus ſepruaginta: ſed cujus plures victtoriæ, quam æ- tatis anni numerentur. Qua in re multos ſibi con- tradicere perſpicuum eſt, qui dicunt Kogerium Boſum Tantredi filium fratrum Nortmannorum na- tu minimum, cum fratribus, & Maniacio anno ſalutis 1004. in Ficiliam veniſſe, & Fo. ætatis anno defunttum 1101. Propterea hunc Gomitem, qui Siciliamu devicit nonnuili alium eſſe Nogerium putant. Sed quoniam (ut Faxellus vidiſſe teſta- tur) in quibuſdam privilegiis eorundem fratrum, parentumque nomina explicat, magis credimus mendum eſſe in eo, quod dicitur primo Nortman- norum in Sicilia congreſſui interfuiſſe, anno ſalu- tis 1004. natus enim ex hoc calculo invenitur, an. Domin. 1031. ſed adhuc reſtat alia difficultas, quod ex iſtorum annalibus Vantredum horum pa- trem jam ante illorum fratrum in Siciliam adven- rum mortuum dicunt. Quamobrem hæc ſtudio- ſiores viderint: nobis ſat eſt monſtraſſe locum, & aliorum ſententias exſpectantes ad noſtram hiſto- riam properare. — Simonem filium Rogerio ſucceſſiſe legimus, ſed quem immatura fata paterna hæreditate, & vi- ctoriis frui non permiſere. Fidem frater Kogerius patriam cum invicto nomine animi generoſitatem gerens ſubrogatur. Qui Gomitatus titulo non con- tentus Regium nomen affeétavit, & Panormi coronatus eſt. Hoc Rege 7ancredus ejuſdem a⸗ mitinus, Gulielmi Syracuſarum Comitis filii, Di- vx Luciæ, quam ad Sratuſanæ differemiam, VR L 1TTA R Momanam vocabant, templo in agro Nerino, ad ſilvam, quercetumque, cui nomen eſt Bauli, à Rogerio inchoato ſummam manum impoſuit, & Gulielmo Epiſcopo Vracuſano Kogerii Præſulis ſuc- ceſſori dicandam mandavit. præerat cucullatorum ðt Eccleſiæ Goſredus Pittawienſis prior. Collatum eſt Eccleſiæ feudum, cui à re ipſa ſanctæ Lu- ciæ cognomen permanſit: quin etiam inter latos agros, & alia eidem in qorem attributa datus eſt viculus Sa⸗racenico nomine Kabatharawis, nec non quidam ruſtici, reliquias opinor oppiduli, quam olim Mendulam dictum legimus. Sic pleno jure exactum eſt cœnobium, quod vulgari quidem nomine, ſed quo plerumque utendum eſt, Ab- batiam nuncupamus. ibidem ſepultus eſt Kobertus Tancredi Klius. Datum eſt diploma Sratuſis o- ctavo idus Auguiti, undecimæ indictionis, an- no à verbi in carnem adventu 1103. vidimus nos illud ex omni parte integrum in Nerinæ Curiæ Gaxophylacio, prout ſub Rege Alphonſo Leontii an- no ſalutis 1445. exſcriptum eſt, cura fatris Faco- bi Conſantii, tum ejus monaſterii Abbatis. Et quo- niam Divæ Luciæ, cui ornatiſſimum tempium eſt fundatum, meminimus, operæ pretium eſt, & hi- ſtoriam ejuſdem texere, quomodo ea, & Geminianus martyres in eodem templo ſint ſepulti, prout apud nonnullos ſcriptores reperimus, quamvis quoſ- dam aliter ſcribere non ignoremus. Lucia vidua omana à ſilio Chriſtianæ Religionis accuſata paſ- ſa eſt ſub Diocletiano. Nomæ variis ſuppliciis af- fecta Geminianum virum nobilem convertit, & Chriſtiana fide imbutum ẽ haptiſinatis lavacro ſu- ſcepit. Plurima illi quidem pro Chriſto rormen- ta ſubierunt, & in urbe Koma tecti lapſu, quo juden, & ali infideles ſunt oppreſi, quaſi cxa- 62 nimes dimittuntur. Unde factum opinor, ut nonnulli Nomæ ejus natalem aſcripſferint, ſed inde erepti Angelico ductu in Siciliam pervenere Zuu- romenii dimiſſi, poſtmodum in Aßno agro Eu- crapionis filiam decem jam annos obſeſſam à dæ- mone liberarunt. Fimetbum fluvium ſicco veſti- gio pedites licet, & ponte non trajecti pertranſ- cum. Demum Mendulam oppidum aſſecuti plu- rimos firmitati reſtituunt, dæmones expellunt, & plurimos Chriſto filios pariunt. Qui vero ibi jur dicebat Apophraſius re cognita 75. viros, ab ina- nibus Deorum ſimulacris ad verum Deum conver- ſos, impia ſecuri percuſũt, domum tamen reverſus divina ultione equo collapſus exſpiravit, tacinus Sracuſts nuntiatur: ubi Magaſius judex, parer Pa- ſchaſi ſub quo invicta illa Sracuſand virgo Lucis ſalias virtutes martyrii palma cumulavit, reſide- bat: Mendulam adit in ſanctos animadverſurus. Luciæ tamen precibus facto hiatu mons crepuit, & Chriſti fdeles abdidit. Dumque triduo fiti i- pi conficerentur, fons divinitus ẽ ſaxo erumpens inltar fuminis præterfluit, coſque refecit. Per- manat ad noſtra uſque iempora puteus iſte in ea- dem ſpelunca effoſſus, & aquæ plures infirmos Dei, & Tuciæ nomine invocato feliciter curant. ut tandem in pace quieſceret: quod evocato in cœleſtem patriam ſpiritu obtinuit. Egreſſus au- tem Geminianus, ut quo quomodo Luciæ corpus ſepeliret, a Carnifice gladio percutitur, & in an- trum devolvitur. Qua cum quædam mulier no- mine Mauima odoris fragramiam ò monte redolentem ſentiens co ſe contulit, duo- que marmorea ſepulchra angelico miniſterio con- dira comperit, in quibus ſanẽtorum corpora con- ſtexit, & templum (erat enim mulier prædives) ſub eorum nomine in collis vertice fabricavit. ud autem eſſe templum, vetus eſt traditio, quod dirutum coram æxde à Rogerio fundata jacet⸗ & vix ſtantem portiunculam, quam Tibonam vo- 1 petiit autem à Pomina ſanétiſſima illa Matrona, cant „ 6 — 6. m et, & hi. K Cemiun Prout apud quoſ- uris yida cuſua paſ. plicis af. ſertit, & hacro ſu- ko wmen- kyl o „quali ex- 6 opinor, u enere Iu⸗ gro Eu um ä dæ- ſicco veh pennn- allecui plu enpellunt, vero ibi jun ros, ab in eum coner wen rererſs wit, kacins ewfierA igo Lu⸗ erſurus. v crepoh, idvo ſiti emen ecit. Per- s ilte in e citer curun. la Maom reſſis ur j tur, & ¹ n nolen f nuntla 6 doo- bricnt 3 4 wuio cant, more Græco erectam oſtendit. Eſt in eo tons ille multis gradibus ſubterraneus de quo me- minimus: loquuntur hac de re plures libri manu- (cripti, quorum unus eſt apud Carinenſes Perga- meno exſcriptus, & ſua vetuſtate multis admira- bils, & penes Canonicos Divæ Aatbæ diligen- tiſime conſervatur; habentur & Neti duo manu- ſcripti, candem hiſtoriam pluribus verbis refe- rentes, quorum unum poſſident moniales ſacra- tiſſimi ſervatoris, alterum vero presbyter Vincen- rius Nacca. Loquitur hac de re Perrus Natalis in vulgato ſanctorum catalogo: ſcripfit Vincentius in ſuo hiſtoriali, eundem refert Divus Antoninus pri- ma hiſtoriarum parte 741. §. cap. 1. §. 37. me- minerunt etiam quædam breviaria; quibus Vracu- Vana Eccleſia jam à vetuſtiſſimis temporibus ute- batur. Sunt adhuc apud Metinos, & Palatiolenſes: 64 alioſque accolas celebres nundinæ; ſub ejus feſtum 6 diem 16. Calen. Octob. Mendula vero diruta, e- jus ager ſub Metino eſt, necnon & feudum in quo, & templum utrumque vetus à Maima, & novum à Kogerio ædificatum. Confirmatur Faxel li teſtimonio, qui ſcripſit, Mendula oppidum ja- cet, uhi & templum eſt Divæ Luci, ( paulo in ſyu pyramis, Eᷓᷓ urbis antiquæ proſtratæ ruinæ. hæc Iih. 1. & in Abbatiarum Catalogo cam ſanctæ Luciæ à Mendula appellat, quod in ejus rei tefti- monium vergit, ut evidentius conitet ibi olim oppidum, aut non procul extitiſſe. tradit Cœno- bium à Kgerio Comite conditum, idque ejus di- plomaic dato S)racuſis anno ſalutis 1100. ubi licet animadvertere mendum eſſe impreſſorum, quod Iib. 10. ſcripſit, 1110. Quod aliqui non attenden- tes vel ipſi temporum ignari decipiuntur, vel e- jus, quod author ſcripſit, incurioſi alios etiam in errorem inducunt. In quem lapidem impegiſſe video Pominicum, qui Fazelli opus Italo idioma- te mutavit. Illud tamen nobis deplorandum, quod hæc Abbatia diutiſſime derelicta ſolo, & nudo adhuc titulo perdurat, proventibus a Cano- nicis ſancti Joannis Laterani in urbe Noma exactis, & tanti operis æde (miſerabile viſu) delapſfa te- ſtudinis parte in dies ruinas minante. Dum ta- men hæc ſcriberemus, electus eſt Abbas Paulus Callares presbyter non minori utriuſque juris ſcien- tia, quam virtutum finceritate præditus, hinc lo- ci inſtauratio, ſarcta tecta reficienda, & cætera in melius mutanda ſperantur. Anno vero Chriſtianæ ſalutis 1174. ut Faxel lum hic ſequamur, quamvis, & ipfe in ſubdu- cenda temporis ratione plerunque ſibi non con- ſentiat. Quicquid ſcribant Maurolhcus, Mat- Ihæus Silwagus, Regni Conſtitutiones, & alii an- nales aſſcrant, nihil quidem mendoſius, & cor- ruptius, quam Regum ſucceſſiones continentes, Kogerio Regi ex humanis decedenti Gulielmus fi- lius ſucceſlit; ſed cui avaritia, inclementia, cru- delitas Mali cognomen indiderunt, quem ſcri⸗ bunt auro, & argento undique collecto coriaceam monetam publice expendendam joſfiſſe. Sub hoc Rege (quod ad noſtram hiſtoriam facit) Goe- dus Montis Cauß Comes multis virtutum inſigni- bus nobiliſſimus poſſidebat in Sicilia Netum, Scla- fanum Calataniſettam ſed Netum, quod & na- tura, & arte, & populi frequentia eſſet munitiſ- ſimum, pluris faciebat; Quo tempore Majo ad- miratus, ut ex viliſſima Barenſtum fæce, ita ad celſiſimam Regni dignitatem indigniſſime prove- ctus, & cui Rex debito crudelior acquieſcebat, imer proceres, & Regem iniquiffima diſſidia ſe⸗ minans Culielmo perſuaſit, ut Nerum à Gofredo e- riperet, & ſibi in Regni tutelam deligeret, Co- mitemque jucundiſſima ſede ſpoliaret. Quod & contigit. Quippe ubi principes aſſentationi, & 3 — „ pz REBUS NETIRNIS LIBER II. 16 invidiæ, vitiis optimæ cuique virtuti pernicioſiſ- ſimis faciles præbent aures, quid boni non exclu- ditur? aut quid mali non committitur? Gulielm⸗ Malo Gulielmus filius à contrariis patri moribus Boni cognomen aſſecutus (ut rectiſſime omnium refert Fazellus ex Guiſcarda Falcundi hiſtoria) ſa- ſlutis anno 1166.die nono Mafi ſucceſſit: eique ſi- ne liberis mortuo 1189. à Srulis proceribus Tan· credus Kogerii Regis ex Concubina filius ſubroga- tur: ſed quinto poſt anno morbo correptus Koge- riu v Klium Regem declarat, & paulo poſt mo- ritur. Kogerius tamen Henrici lmperatoris frau- dibus Regno ſpoliatur, & in Germaniam depor- igitur, qui Conſuntiam unicam Nortmanmiaæ fa- que jure Siculum Regnum ſibi aſciverat, anno 119. Siciliæ ſuſcepit habenas, & regnavit ad an⸗ nos Chriſti 1199. ſuſcepto ex Canftantia filio Fre- derico, quam annis gravem, nequa iubdititiæ prolis ſuſpicio ſuboriretur, ſub Conopæo in medio foro in Apulia enixam referunt. Infans autem Fredericus in Siculo Regno Patri ſubſtitutus ſeptimo ſuæ æxtatis anno Panormi coronatur. Anno hujus Kegni 14. S& ſub Adamo Epiſcopo Hraruſano, legimus J. ſimbardum Morengiam Metinorum Dominum fuiſ- mus nec tamen inde quomodo eo defunẽto, pro- leque extinéta (habuit filios Henricum, & Guliol- mum) vel alias oppidi jura mittente, ad Regem devolveretur, invenimus. Unde conjicimus I Vimbardum, vel filios in eam conſpirationem con- ſenſiſſe, quæ circiter anno ſalutis 1232. à Meſu- nenſlus, Hracuſanis; aliiſque populis excitata eſt, nec multo poſt ſeditioſis pœna mulctatis com- preſſa. Hic ædificavit monaſterium ſanttæ Mariæ ab Arcu ad quintum ab urbe lapidem ad Aquilo- nem, dotavit Eccleſiam quatuor feudis, quorum unum nomen retihet a loco, ubi templum eſt fi- tum (dicitur enim ab Arcu) alia ſunt Planetæ, Gaitanini, & Bulchalem. Omnia hæc fratribus, & Abbati Fodufo, eorumque in ordine Ciflercien- ſucceſſoribus tradidit, & aſſignavit: & in eo- dem templo ipſemet Iſmburdus eit ſepultus. Vi- dimus nos pervetuitum inſtrumentum, quod adhuc integrum ſervatur à Netinis habitum men- ſle Novembri, à Virginis partu anno 1212. le- guntur ibidem multa oppidulorum nomina, quorum unum eit Zulchalem, Akricanum nomen, cujus ager vulgo vocatur Buchachiemi, fuerat o- lim Gulielmi Croſno, qui cum à Rege Friderich defeciſſet, oppido mulctatus eſt: idque IMmbard⸗ precibus eidem eccleũæ ejus arva hodie poſſdenti eſt conceſſum. alia ſunt, Hadec, quod vulgo HNadedi, Mezuluirum, Lauß, Factullimni, Cella- rini hæc omnia oppidula itabant fub ꝓfmbardo; dum Mrinis, & horum populis dominaretur. Item Bulſul, cui modo Bunſan eſt nomen, ut ejuſdem literis conſlat; temporis perverſitate diru- tum dicitur, ita ut ſub IMmbardo jaceret. Mor- tuus eſt Fridericus ſecundus ejus nominis Impera- ſtor, & primus Sicilie Rex, ducentis quinqua- ginta Luſtris à verbo in carnem miſſo, quem non multo poſt ſequitur Conradus ßilius, cui pater Siciliam legaverat, veneno à Manſredo fratre, eo- que ex concubina genito ſublatus. Manſedus anno ſalutis 1276. Panormi coronatur: ſed Ko- manis Pontificibus ex ſua paterna, avitaque inſo- lentia odioſus à Carolo Provinciæ Comite, Ands- gavenſtum Duce in Neapolitanum, & Siculum Re- gnum accerſito collatis ſignis dimicando interfi- citur, annis à Virgineo partu 1265 Cohradinus 3 Con- 65 tatus crudeliſſimis ſuppliciis vita exuitur. Mnricus miliæ ſobolem Pontificis maximi conſenſu ẽ mo- nialium clauſtris extractam duxerat uxorem, ejuſ- ſe: qua autem conceſſione id obtinuerit, neſci- 67 quæ olim in agro Nerino fita nunc jacent: 5 5 — 5 — — — . — n — — ⸗ — 2 ——————————— —— — — —— ——— —— —— — — ö — — 69 70 centia recuperavit. Fuerat hic Manfred Siciliæ, / rus tertio poſt anno, & ipſe à Gallico exercitu captus Mapoli ſecuri percutitur. Tum Curolus, infauſto tamen ominc, Siciliam ſuſcepit guber- nandam, dicam, an populandam, contemeran- dam, delendam ? Tanta enim immanitate, ava- ritia, ſtupris, ſacrilegiis, ſtrage Galli Ficulos nil tale merentes premehant, ut tandem victa malis patientia, & impiiſſimæ ſervitutis jugo excuſſo, Hanormi primo mox in reliquis SFiciliæ urbibus, & oppidis, hora (ut in veteri proverbio eſt) veſpertina, omnes Gaillos unanimi conſenſu truci- darint, anno falutis humanæ 1282. cum annis 17. à Maufredi morte ſæviſſimam in Sicilia tyranni- dem exercuiſſent. Gallis cæſis, Caroloque fruſtra ſecundo dominatum tentante, JSiculi Betro Ara- goniæ Regi ad uberrimum, & fideliffimum Re- guum accito ſe dedunt, & in ejus protectionem committunt. Cui defuncto 1286. Jacohus Klius ſucceſſit, per quem Regni conſtitutiones primo inceptas habemus: coque in Aragoniam ex pater- no teſtamento profecto, Sicilia Friderico ſecundo traditur, qui pro Siculis acerrima adverſus fra- trem ad Gailos inclinatum, & alios hoſtes geſſit prælia, & Siciliam ad annos Pomini 1336. üt li- matiores annales Sculi, & Faxellus ſcribunt, for⸗ tiſime gubernavit. — Circiter autem noſtræ ſalutis annos 1300. No- lerto Caroli Regis filio, Duce Calabriæ, Ficiliam multis excurſionibus, & inſidiis infeſtame, U. golinus Callares multis muneribus ſolicitatus, mi- niſque etiam additis, animo ignava formidine ter⸗ retur, & MNerum, quod pro Friderico Rege tene- bat, à quo e Sacro baptiſmatis fonte filius ſuſce- prus fuerat, eidem Roberto impia & nefaria pro- ditione tradidit. Nec multo poſt ſub Gallorum regimine perſtitit. Nam biennio fere tranſacto inita eſt pax inter Fridericum, & Kohertum, o- mneſque Stulæ Civitates Vriderico ſunt reſtitutæ. Dum autem hæc agerentur, Joannes Cappellus no- biliſſimus miles (inclyta ſemper fuit Weti, ut & in alia, unde dicitur oriunda, Cappellorum fa- milia, & ad noſtra uſque tempora continua no- bilitatis ſucceſſione digniſima quæque officia, & Priæclariſſima munera, & in hac urbe, & in to- ta Sicilia geſſit, quin imo cum primum Landolinæ, ſtrenuiſſima Mortmanni generis ſoboles, Nori commoratum veniſlent, nobiliorem, quamvis multas fiſſe legerim, qua cum affinitatem con- traherent, Cappellis familiam non inveniſte dicun- tur) Joannes inquam Cappellus Dominus oppidi, & feudi Chandaſini, olim in agro Inſpicæ fundi, nunc autem Nerino, ut erat patriæ amantiſſimus, & erga Aragonios Reges juſtiſſima pietate ornatus, plurimum laboravit, ut ad Regem Fridericum, tanquam verum, & juſtum Dominum Nerini re- dirent: ſed Koherti præſidio, & corum potentia, qui pro Koberio jura dicehant a tumultibus exci- tandis abſterrebantur. Nec defuerunt Joanni ha- bitis Regum conventionibus, digna ſuis labori- bus præmia. opes enim, quibus Gallorum injuſtitia, S& atrocitate fuerat expoliatus, Priderici munifi- & Neapolis Regi ut chariſſimus, ita etiam fide- liſſimus. tanta enim inerat homini gratia, ut fa- cillime principum animos ſibi conciliaret. C jus invidia à Carolo Rege, qui Manfredo ſucceſſit, Cu- & ejus amicos habuit infenſos, ponis omnibus (quæ erar Gallorum truculenta cupiditas) expo- liatus exulare compellitur. Cæterum, mutante fortuna vices, Gallis è Siculrum dominatu eje- ctis, ſub Petro Aragoniæ, & Sciliæ Rege Metum rediit, & in patria honeſtam vitam degcbat: do- nec quorundam proditorum folicitudine Norini ab „. 1 VINSSNTII Conradi Klius Regno avito, patrioque fucceſſu- Aragoniis delicerent. In ea tamen defectione Jo- aunes (ut diximus) ita legitimorum Regum ob- ſervamiſimum ſe præbuit, ut pro viribus pa- triam ad illorum juttiffimam obedientiam, & re- gimen reducere comenderit. Cujus rei non igna- rus Fridericus, cui hic humiliter volvit ſupplica- tum, pagum illum & feudum jam rebellionibus, Sc Regum conwentionibus fiſco Regio devolu- tum, & Gombaldo Podio antea traditum, Voanni Cappello, quem inculpabilem, & innocentem fa- tetur, Nerinis officialibus reſtituendum mandavit, dum Catanæ adeſſet, Calen. Novembris, anno alutis 1302. Vidimus nos literas Regias, quas Bartbolomæus Provina; Jatobus Vaſalus, Guido Faleſius, Hanciſcus Cactiagusrra, Judices execu- Tum oannes ſenio confectus læta, 8c felici pa- ce in domino quievit. Nec defuerunt ea tem- peſtate alii nobiles;, qui Meri Horerent, & ſan- ctiſima diſciplina gubernarent, ut fama per o. mnes Iyinacriæ urbes diffuſa prædicabat. Com- peri Gerardum Bombarunem unde opinor familiæ haronum genus oriri anno ſalutis 1523. in pretio fuiſſe. Lego & alterum Jannem Cappellum ju- dicem cum prædictis Bartholomæo Prowina, Ja- cobo Vaſallo, Guidone Faleſio, & Framiſto Caccia- Luerra; anno Dominicæ Incarnationis 1532. eram quippe Cacciaguerræ nobiliſſimi, & feudorum Po⸗ mini, ut inferius patebit. Invenimus enadum Cap- peilum Antonii filium Dominum feudorum Muliſ⸗ næ, Bumbuſcuri, & Afani. floruit eadem tempe- ſtare Gulielmus Buccherius, inſigni vir ſanctitate, qui animo, & viribus fortis in Friderici Aulam, & ſodalitium admittitur. Quo tempore contigit, ut venando ferociſſimus aper Regi inſultaret, ejuſque vehementi conatu cquus abſterritus pa- rum abfuir, quin ſeſſorem dejiceret. Quod ubi Guilielmus aſpexit, equo deſiſiens Regi opem la⸗ turus accurrit, & ut erat animo ſtrenuiſſimus, audet aprum obnitentem inermi manu adoriri au- dacius potius, quam prudentius beſtiam ſupera- turus, acerrimo illa impetu ineéta adverſario intermedia femora infeſtos genuinos impingit, immanique raſtro ſubduẽto juvenem ingenti pſags Et quamvis interea invicta Frideric ma ſternit. nus aprum felici vulnere peremiſſet Gulielmus ta- men ſui corporis viribus fractus, & valetudinis idoneum reliquæ vitæ ſubſidium: nihil tamen a- templum, reliquias (ut in quadam Divi Coradi hiſtoria invenio) Africanæ arcis poſtulavit. Quo ſe recipiens abjectam/ & renuem, ſed ingenuam, & inculpatam vitam exegit, omnibus ſuis civibus riſſimus. Huc admiſſus eſt (peregrinos enim, quorquot baculis ſub alas ſubniſus incedens po- terat invenire, hoſpitio invitaros pro viribus ſu- ſtoriam inferius ſubjiciemus: & ad ejus mortem 3 quæ fuit anno falutis 13y1. digniſimam Chrriſtia- fectus eſt: ubi in quadam Caſula vilis, & ignotus requievit, donec multis miraculis Illuſtris ani- mam Deo redderet. ejus hodie reliquiæ magnæ ſunt apud Sicienſes venerationis, & in Divi Ma- thæi religioſa pietate coluntur: ejuſque feſtum Dominica in Albis cum frequenti aliorum popu- lorum Conventu quotannis celebratur. in ti ſum, & quibus viginri teſtes ſubſcripfere. liud, quam domunculas quaſdam prope Crucifixi ſtentabat) Coradus miles Placentiuus, cujus hi- na pietate vitam duxit. Nam deinceps patriam relinquendam ratus, ut commodius, & liberius Dei je obfequio prorſus manciparet, Siclim pro- Ubi tan- ti viri meritis complures ab heruia aliisque mor- bis liberantur. Extiterunt, & ſub Friderico inops E ſilva ſemianimis deportatur. Cui Rege cætera benigne promittente, & ultro offerente præ generis antiquitate, & morum honeſtate cha⸗ 7 72 7 uic cre. iblnper runt ea tem. , & ſn. fin per c. bu Cn mor fimilx 3 in preti „ Mnu, . 0 (n. Nꝛ. ernt orum Po. alsum (ap· i tempe⸗ ſullnue, Mam, K e comigt, inlularet, erritus pꝛ Quod ubi „ uifim, doriri au- um ſupen- aderſario impingit genti plagi yiderj ma⸗ ulielmus ta valetudins Cui Rege o oherente ue ¶ncihi j (mi it. Quo genvamm, s civibus tate cha s enim, dens po⸗ iribus ſu- cuſs hi⸗ sworlem, n Chriſtir s purm & hben ) 5 Sichin ſ 3 & igol jlults w nDiiM aſgue ſelun orum pohl 1 Ubiw 4 wilitari operam navantes, ut cum bello clariſſi- 3 armis inclytiſſimi Landolinæ, ftrenuiſſimam rei mi, tum ſuis Regibus fideliſſimi ampliſſimos ho- nores, & ditiſſima ſibi prædia compararunt. Pum Rex donem oppugnaret, Bartbolomæus Lando- lina propter res non minus validis viribus, quam firmo animo erga Fridericum geltas ab ejuſdem principis munificentia pro ſe & hæredibus feu- da Frigentinos, & Grampolum quæ fuerant Wo- mu Prſcit, qui a Rege deſcierat, obtinuit, nec non, & alias proditorum opes adeptus eſt. Da- tum eſt diploma in Caftris, die 23. Januar. an. Sal. 1300. quarto ejuſdem regni anno. Huic ſucceſſit Joannes Landolina, qui decedens an. 1358. habuit fllios ſuperſtites Baftholomæum, 8 Vaſt ſullum quibus jegavit feuda Frigentinos, & Gram- DdR R RBW S NEnIM5 L1BER 1I. A B polum, & Charciciram. Lego eriam Bartholo- mæœum Landolinam Va ſalli fratrem legaſſe feudum Frigentinos Mutio ſilio, & Acardo Grampolum Conditum eſt teſtamentum Neri die 18. Julii quintæ Indictionis, 1382. Mutio ſucceſſit Zoanue Landolina filius, qui ſub Alpbonſ anno Domini 74 Nen Fridericus honorificentiſſime eſt exceptus, 7/ heredem, relinquens. Sub Rege Petro Kinal- dum Ficcam nobilem militem lego: cujus tamen feudi dominus fuerit (quos modo feudatarios vo- minus apud Panormum decedens Foannem ſuorum 1440. Friderici privilegium exſcribendum curavir. Idem fecit Nogerius Laudolina magni nominis mir les Foannis ſucceſſor anno falutis 1467. Anno 4 Dei filio in terris nato 1333. Menſe Decembri (ut in Ennenßt hiſtoria copioſius explicuimus) annes viceſimus ſecundus co nomine Romanus Pontifex ultimum prope diem ſpiritum efflaturus Sculos anathemate, & interdiẽtis abſolvit, qui- bus ob violatam eccleſiaſticam immunitatem illi- garat. Zunr deinceps facra Eccleſiis reſtituta, quibus diutiſſime caruerant. Tum primum ex eremo Conradus egreſſus pia joca viſitaturus bina una die edidit miracula. Nam & Anonium Seſ- ſum e diuturno lateris dolore Hiheravit, & ſarto- ris filio herniam coercuit. Aucta eſt Nerinis læ- titia tanti viri incolatu donatis. Nec multo poſt & Pachini littora, reliquamque Oram maritimam proxime viſurus piratas terreſtri prælio fudit. Idem vero fato conceſſurus Gulielmum ſilium Ne- rinorum, & quorundam aliorum Pucem creavit, Quod fuit an. fal. 13 3/. collatis aliis dignitatibus, & oppidis Joanui Gulielmi fratri. Nam Petrum natu maximum Regni conſortem aſciverat. Sed Gu lielmus Regis (ut appellant) Infans Athenarum & Neopatriæ Dux, Calataßmii Comes, & MNeri Do- omnium jurium hæredem reliquit anno à Chriſti Natali, 1337. C D Interea Perrus ſecundus eo nomine Siciliæ Rex ſolus gubernandæ provinciæ onus ſuſcepit, in qua multa ſanctiſũime inſtituit, quæ ſubdirorum emolumento eſſent profutura: plura ab ejus vir- tute expectabantur, ſed immatura morte præven- tus Calata Wbettæ anno ſalutis 1342. occubuit fi- lium Ludovicum ſub Foannis patrui cura Regni cant, milites Regum diplomate dicebantur) in- E exploratum habeo. Is filiam Margaritam Guido- ni Zomharoni dedit: in dotem vero octoginta auri uncias in pecunia argentea, & in fupelleẽtili quin- quaginta numeravit. Vererum parſimoniam li- cet advertere, & eam noſtrorum temporum, lu- xuriæ comparare: quando quæ nobili ſanguine progenita minus decem aureum millibus attulerit in dorem, inopiæ notatur. Sub codem Rege No- rinæ conſuetudines, quas in hujus opuſculi calce ſubjiciemus cœptæ ſunt literis mundari. Fuit is ſulutis noſtræ annus 1341. & habitæ ſunt Meſa- næ 2. Jan. 9. Indict. ſucceſſit Patri Ludovicus ſextum ætatis annum nondum egreſſus, ſub Du- F cis Joannis tutela cœptus educari: ſic autem expo- 30 ſcentibus proceribus adhuc infante Panormi corona- tur. Quando vero ex ornatiſſima adoleſcentis indo- le prolperiora in dies rerum monumenta expecta- bantur, ante diem properante fato Aci E vita mi- gravit, anno à Chriſto nato 13/7 floruit ſub hoc narum arma celeberrimo laudum præconio erant toti Ficiliæ admirationi, & non contemnendum Ncola Carobeni Tabellionis inſtrumento an. ſal. 1344. confecto Divi Pominici templum Religio- ſæ fuiſſe venerationi, multis antea juſtris, & non multo poſt à ſui ordinis natali fundatum par eſt credere. Meminit hujus Divus Antonius hiſtoria- rum parte tertia, tit. ⁊3. cap. 13. cique nonum inter Siculas conventus aſcribit locum. Quanta autem hodie, & loci amplitudine, & Religionis cultu, & ſex Priorum Provincialium electioni- bus, eiſque non ſemel habitis floreat, clarius eſt, quam ut hic ſit annotandum. Illud majus Neri- n pictatis decus, quod ex eremi latebris tanta Beati Conradi famæ, & ſanctitatis gratia redole- cleſiæ præſul, audita hominis virtute Sracuſis ipſum coram conventurus ſit profectus: miratuſ- que hominis parſimoniam, eloquentiam, ſigno- rum virtutem alacrior in ſuam ſedem redierit. Falſo hunc Ennechum, ſive Henricum nuncupa- tum apud quoſdam reperio, ſi veram temporis rationem ſubduétam volumus. Jacohus enim hac tempeſtate, & ante mortem, & poſt mortem Conradi Pontificatum geſſit. Duce vero Foanne anno falutis humanæ 1348. peſte ſublato Wetum ſub Regis Ludovici ditionem venit. Ille quidem inter pſurimas Siculorum procerum defectiones, & ſeditiones, qua junior ætate, & viribus pene deſtitutus poterat, animi firmitate Regnum ad- miniſtrabat. Palitii tamen, genus hominum im- potentiſſimum, vi, dolis, variiſque artihus non tam ad inferendam Regiæ dignitati ignominiam, quam ur Piaſco Alagonæ, penes quem ſumma Im- perii Siculi conſiſtere videbatur, injuriam face- rent, Netum inter alia oppida occuparunt. Ne- que ad illud exequendum magna armorum vio- lentia utendum erat, cum & Regina Eliſaberha, neſcio qua muliebri levitate, ne dicam temerita- te Paliiorum fautrix his motibus annueret, ex- pulerant Nero Palicii Blaſei, Regis, imo & ju- ſtiriæ ſtudioſos Landolinas, familam quidem non minus virili animo invictam, quam genere nobiliſ- ſimam. At Ludowici nutu Kolandus Aragonius, & Joannes Landolina, cujus illuſtris fuit in armis præſtantia, mira fideliras, admirandus omnium virtutum cumulus, facta valida militum ma- nu, coque omnibus Landolinis contendentibus, dum civis, & contrariæ factionis viri in extremo urbis cornu in templo Divi Franciſei præfecto ei- que ex Paliciis parentarent, evulſis ſuo cardine januis Netum invadunt, femitas omnes occupant, lauſte Aragoniis & Landolinis conclamant, hoſtes ejiciunt, civibus ſuis parcunt, & Regis nemine ipſe Joannes urbi cuſtodiendæ, & in fide reti- nendæ præficitur, geſta ſunt hæc circiter annos Domini 1349. variis in tota Sicilia ſeditionibus, & bellis acriori turbine urgentibus. Quando vel incultis civili odio terris, vel ſcétis, com- buſtiſque hoſtili incendio ſegetibus, tantæ fa- mes Siculos variis cladibus afflictos invaſit, ut (ſi Maurolyco referenti credimus) non ſolum opes ſexhauſerint, pudicitiam proſtraverint, ſed (a- bominabile ſcelus) plures filiorum carnibus he- braico, imò ferino auſu materna viſcera repleve- rint, o perdita tempora! o deteſtandam feritatem! & in unam diem infeliciſſimam vitam proroga- rent innocentum ſanguine, & corum, pro qui- bus mori debebant, fœdifſimum ventrem ſatia- runt. Rege Netinorum pietas, & potentiſſima Landoli- hoſtibus terrorem inferebant. Lego in quodam bat, ut Facohus Komanus natione racuſanæ Ec- 73 1„— 75 rrioſis laudibus extollit, ut ejus diplomate conitat, 80 runt. Legimus Pivum Conradum maximo rum indeficiente divini panæ nullo impellente defunẽtum lugebam, donec Conradi Faxellus, meminit Maurohcuss meminit alii à Calen. Janu. aſii vero ab oẽtavo Calen. Apr. anni exordium auſpicantur. Lego codem annoſ MNeti jura diniſſe Bartholomæum Barbilalum judi- inſurgunt: hoſtes clamando, & cædendo inſe- quuntur; adeoque viribus valuere, ut adverſa- Nerinis adjumento fuiſſe, ut qui panibus cœleſti muncre confectis advenientes expleret. Idem ta- men non multò poſt ad gthercam vitam vocatur verbi plura Deus ob tanti viri fanctiratem teſtificandam edidit miracula. Nam & Metipæ, & TMhlenſes Cam- ſpſe à genibus ercẽtus, emiſſo tamen ſpiritu com- perirerur. Et quamvis Hblenſet ſibi cadaver expe- terent; Mrini evidentiori ratione ſibi debitum ex- poſcebant. Conſerta pugna dimicatur: nemo tamen, conrd precibus, quod & antea cuidam ſacerdoti ab auribus prædixerat, aut vitam, aut ſanguinem, aut telum ullum perdidit. Tum electi quaterni qui humo ſublatum ſibi caperent;ʒ incipiunt Hhhlenſes, nec humo quidem erigere potuere: ſuccedunt Ne- rini, & levius pluma feretrum in urbem reducunt, ingentique, ut par erat, gaudio in Pivi Micolai de- poluere, ubi plurima miracula ſunt conſpecta, mul- tis à variis morborum generibus liberatis. Quod & ad hæc tempora facẽre non deſtitit. Meminit urius Marineus epilt. lib. v. Dormiit in Pomino undecimo Calen. Janu. anno ſal. 1351. vel (ur quidam ſcribunt) 1350. Oritur differentia, quod cem. Quæ familia multis ſeculis clariſſime flo- ruit: munc autem eſt extincta. Dum vero Lu- dovicus civitates, & oppida, ut primum per æ- tatem licuit, ex officio, & rerum neceſſitate obiret, Notum profectus eſt: ubi Regio honore exceptus aliquantisper quicvit in Salonia domi- bus, ut perhibent, hoſpitatus, & multas civibus conceſſit immunitates, eorumque fidelitatem glo- anno à Chriſti natali 1353. dato Neri. Hinc Ca- vanam revertitur. Cum vero non deeſſent ſedi- tioli cives (quorum noſtra xtas uberiorem pro- ducit ſegetem) qui ex maligno livore certorum hominum inimicitias fovendo in patriæ exitium rucrent, & fædam proditorum notam ſibi inure- rent, multa adhuc mala machinabantur. Ab hac hominum fæce Simon Claramontanus ſolicitatus noctu Netum cum multa armatorum turma ac- cedit, forte ſopitos portarum cuſtodes inenit, quos tamen magis à conjuraris ſeduẽtos opinor: tacite ingreſſus ſemitam majorem, quæ urbem mediam dividit, Claramontanis felicia imprecatus escurrit, & ad uſque Divi Franciſei Cænobium victoris ſtrepitu proficiſcitur. Ar Voanne; Lando- lina nec ſibi, nec civibus ſuis unquam deficiens, ubi tumultu excitatur, animo non deſtitutus mi- lites ſuos, reliquoſque Werinos ad arma vocat: qui repentino caſu perculſi ferociores in certamen rios, quaſi victores, capto oppido gloriabundos, cæſis 150. & ſine ſepulturæ honore e vaſtis rupi- fugam verterint. Gomplures capti pænas, ubi illaxit, in aere aſtrictis faucibus in Divi Micolai Campo luerunt. Quo autem anno Ludovitus We- um venit, condita eſt ad lonii maris littus in a- gro Netinò ob oræ maritimæ cuſtodiam „ & ad- verſus Hhlenſes turris cui cognomentum eſt fu in pace. Fuit olim hoc apud Merinos familiæ co- gnomen. Et quoniam hujus turris condendæ author fuit Blaſtur Aogona, cjus auſpicio tribui- tur, & ejuſdem ſtemmate decoratur. Kedeo nunc ad Foannem Tandolinam; qui primus cenſe- tur inter proceres illos, qui cum Artale Aagona hla- ſei ßlio, viro quidem beili clariſſimo, Kogerio Theu- menſa fruiturus; quo die bus dejectis, Simonem cum quibuſdam paucis inj 4 ————————— 7inico, Gerardo, & Gulielmo Spataforis cum 10. equi- plures, ploma vidimus. res in præſidio E 3¹ tibus, & 270. Cataphraẽtis de ſexcentis Claramonta- norum equitibus felicem victoriam retulerunt, cum Artalis præſertim brachio, occiderint, multos ceperint, reliquos omnes fuga averterint. Comtigit hæc pugna apud Tenrinos, dum Artalis Sratuſis Catanam proficiſcitur. Nec defuit in multis aliis inviéta Landolinæ præſtantia, quo res exigebat, vel Regis obedientia deſiderabat, auxi- iares copias ducebat, & quidem promptiſũme. Pefuncto fatorum feſtinatione Ludovico in ipſo adoleſcentiæ flore abſque hiberis Fridericus frater ſubrogatur: ſed qui miriori fuit ingenio, & he- berior mente, quam ur inter tot procerum, & civitatum diſſdia tamo Regno præficeretur/ nam & ſimplicis, & auriti cognomen ignava quadam ſocordia, & ſtulta creduſitate eſt afecutus. Fi- deliorum tamen heroum conſilio adjutus mulra proſpere geſlit: & in dies meliori fortuna fuiſiet uſus, & prudentiori rerum experientia inſtructus, niſi morte præventus an. fal. 1368. & vitæ, & Regno conceſſſſet, quamvis 1378. ſcribat Mau- rohhus. Nec minus autem ſub Ludowico, quam ſub Vyiderico fratre fideliſſima Merinorum conſtan- tia, 8c inregritas innotuit. Namque Huricus Ruheus, qui plura per proditionem oppida ſibi occuparat, ubi ejus Mehanenſes exoſi procacita- tem defecere, omneſque pene Kuheos trucidarunt, hic infremens, & indignabundus ultionem me- ditans Netum acceſſit, multiſque, propoſitis præ- miis Joannem Landolinam præfectum in ſuam conjurationem adducere conatur. Sed vix illum iſta blaterantem cives audire paſfi funt fruſtrato adventu redire compulerunt, & in ſui Regis, quamvis omnium procerum contemptui exhibiti fide perſtiterunt, exiſtimantes hanc eſſe ſubdito- rum imegritatem, ubi maxime ſuperiores adver- ſis rebus quatiuntur, in fide conſtantiffime per- manere. Quod & Fridericus fratris, aliorumque Regum privilegia Netinis confirmans apertiſſime profitetur. Conſervatum apud magiſtratum di- Quamobrem inter oppida, quæ Fyiderici ditioni ſubeſſent, dum cum Alœſio Nea- politanorum Rege, runc & ipſo Siculorum impro- bitate Siciliam infeſtante, Netum in primis annumeratum eſt. Idem igitur inducias paſciſcitur. Iannes TLandolina maxima vir integritate, & ar- morum peritia, Friderici etiam Kegis conſilia- gri pro tutiori Meriuorum earumque opum, quæ extra moœnia eſſent, munimine, & cuſtodia ad ſextum ab urbe lapidem ædificandam curavit ar- cem, quod Caſteliucium nominarunt: ubi mili- diſpoliti ab occidente & Aquilone Norinos agros ab hoftium incurſionibus tutaren- tur. Et quoniam in alieno ſolo (fuerat enim feu- dum Comitis Marthæi Palitii jam rebellis) quam- yis in Merino arcem illam fuerat molitus: veritus, ne Palitii hæredes locum, & caſtrum, tamquam ſibi jure debitum quandoque gratis repoſcerent, 4 Fyiderico obtinuit, ut ſi quando prædium illud 4 Curia Palitiis reſtituendum decerneretur, juſta æſtimatione prævia ſibi propter expenſas ſatis fie- ret, ne publicæ utilitatis cauſſa factum in authoris detrimentum, & damnum verteretur. Patæ funt ſiteræ Latinæ an. ſalu. 1356. menſe Decembri: quos Vaſallus, & Slwius Foannis filii Pergaweno exſcribendas curarunt, an. 1396. menſe Februario ſub Regibus Martino, & Maria. Non deſiſtebat ſo- lertiſſima Joannes Vigilamia locis omnibus, tan- quam alter Argus providere, nulli labori parcens, nullum pericuſum defugiens, præſens ubique, & ſemper firmior erat, quo Regium negotium evocæ ret. Ubi audiit Folandum Aragonam in expugnatio- ne arcis Caſihilis, quæ à Clarammtani detineba- tur/ laborare, eo confeſtim cum ſuis militibus con- rius, dum à rebellibus hoſtili clade vaſtantur a- 82 tendit. Ubi tamen eundem jam rerum potitum ConM —. e Ahrin oppica ſii procacita. ucidurunt, ohem me⸗ oſitis præ- in ſam 1vn ihm u iluwo ſu Regö, tui ehibiti ele ſubdito- ores adyer⸗ ilime per. 8 liorumque weniſſme Rum Vida, q Ayſo M rum impn paſcilcitu ſdem igiur tne, & . gö conſili yultuntur V uloon ad nwit ar- ubi mili- Aquilone s turaren- enim feu- lis) qum- veros, „nqa epoſcerenl eretot, enſ ſus ie m io wi r. Date „ ſe Decen ſe Febwib li ketne dolina conſanguineis. fatetur ibidem plurimam & 53 „ Dx comperit, Audra Taraulo, communi hoſti, qui A ludibrio Shracuſs expoſitus meritas ppenas luit, aurem, & maxillam abſcidit, & in victoriæ ſi- gnum Netum detulit. Unde diſcedere ne latum quidem unguem folebat, niſi Regis juſſu aliquo arma vertenda eſſent; cùm autem Regius exerci- tus Leontinos ohſideret, eò Joannes Landolina cum trecentis ꝑquitibus Nero profectus auxiliares Fri- derci copias auxit. Soluta tamen obſidione, Cia- rumontuni injurias ulturi Netins agros populantur, ad arcem Caftellutium inũdias tendunt. Cumque co uſque Joannes Laudolina progreſſus hoſtes ſe- queretur, in ſubdolas eorum inſidias delapſus ple-B xus eſt capite. Tum Artaler Alagona re cognita Netum ſe contulit, Netinòs pro concione conſola- tus, & à rebus pro patria, & Regia fide fortiter geſtis collaudando ad earundem virtutum perſeve- rantiam hortatur, eiſque Maufredum Alagonam fra- 84trem præficit, cujus legibus plurimos annos i- mo, & adhuc Netini ſunt uſi, ut in Curiæ Ga- zophylacio legimus. Mortuus eſt Fannet anno à Virginis partu 1358. condiderat paulò ante teſtamentum die duodecimo Maji Decimæ Indi- ctionis, apertum eſt à Caradonna ejus uxore pridie idus Julii ejuſdem anni, & elegerat ſihi fepultu- ram Nri in Nivi Franciſci: legavit Burtholomæb C filio feudum Maucinium, Burgium, Pachinum, Salinas, quas emerat ab Urſino: item ſalinas, Mar- Vum Moriellam, Ruvetum, quæ à Regis muni- fcentia in laboris præmium obtinuerat, nec non & Cammaratinum, quod paterna hæreditate poſ- fidebat. Vaſallo autem filio legavit Frigintinum, Grampolum, Charciciram, in eiſdem tabulis agi- tur de alio Joanne Landolina, & Gulielmo Lan- ſua pecunia in Caſftellucis ædificium impendiſſe. hoc teſtamentum à judicibus exſcribendum impe- travit Kinaſdus Landolina miles, menſe Septem- bri anni 471. Sub Friderico claruiſſe lego Bar- D holomæum Barbilatum magni nominis Phyſicum. Anno ſalutis humanæ 1368. Quinéto Cal. Mart. Netinis per ſyndicos, & procuratores ſuos Au- dræam Chilo, & HHenricum Prowenzanum ab eo- dem Rege Meſanæ tum commorante privilegii confirmationem obtinuerunt, quod Ludovicus præ- deceſſor conceſterat: etenim fideliũſima Netinorum opera multis in bellis, ſeditionibusque compri- mendis uſus cum Neti adeſſet publico diplomate s5officiol⸗ corum obſequia commendavit, in omni fortunæ ſtrepitu Regibus præſtita. faverant enim, integramque operam prættiterant, & ipſi, & fratri Friderico; non parcendo rerum, bonorum- E que jacturis, perſonarumque periculis. Fa Regis Ludovici laudatione Netinorum civitas famoſa & celebris appellatur. Gumque Regiam majeſtatem excoluiſſent, & pro ejus defenſione multiplicem, & opum, & vitæ jacturam feciſſent, in teſtimo- nium puritatis, & fidei regiæ maſeſtati ſervatæ à ſolutione juris triceſimæ, & ſcxagoſimæ, quæ alias officialibus pro cauſſarum & litium agitatio- ne ſolvebatur, perenniter exemit, & perpetuo l- beravit. Tandem ſub quatuorviratu (qui ma- giſtratus eſt urbi annuus) Jhannis Cappelli, Pru- dentii Bellaſui, Hartholomæi Caſni, & Ninaldj Arnolſi privilegia hæc a Ludowico, & riderico F Regibus habita exſcripta ſunt anno Pomini 402. z. Jan. Decimæ Ind. ldem Martinus rex con- firmandum duxit Carinæ 14. Martii 1f. Ind. 1406. 3 6 Mortuo Friderico, menſe Julio, prædicti anni 1368. adhuc Norum à Maufredo Magona præfecto detinchatur, uſque ad Martini Regis adventum, cui unica Friderici filia, & Regni hæres data eſt nuptui: dicebantur ad Manfredi libitum jura, quem- admodum ex antiquis hujus urbis proceſſibus conſtat. Hujus an. ſal. 1381. 24. Ap. Jurati templa ſitas tandem alienavimus. RrFsuS NErTIRIS LI3ER II. 34 Ninaldus Barbilatus, Aulonius Uſu, Joannes Cappellus, Jatobus Leantius perſuaſere, (quod & lege cautum eſt) ne deinceps molæ aquatiles, quarum erant tunc temporis 12. modo vero plu- res viginti, ex albis lapidibus fieri permitterentur, 85 propter faciliorem eorum corruptionem decretum eſt, ut deinceps nigris cotibus, quæ diutius con- ſervantur, & in pulverem farinæ immiſcendum non diminuumur, uterentur. Idem Caſtellum, quod inferius nominamus, in edito quidem, & natura undique munitiſſimo loco ſibi ædificandum locavit an Dom. 1384 nec omnibus tamen mem- bris abſolvit. Nam interea an. Sal. 1391. (ut rectiflime omnium ſcribit Abbas Meßanenſs) Ma- ria Regina legitima Regni hæres in Ficiliam cum viro Martino, & ejuſdem nominis focero reverta eſt, à quibus Maufredus fraternam temeritatem ſecutus defecit, Noto tamen, vel eo invito, in Regia fide permanente: unde complures à Marias S& Martinis Regibus gratias impetrarunt, & per multa privilegia Regiæ celſitudini fideles nun- cupantur. Antea verò quum Maria Kegis Fri- derici Klia in Hſpanium cireriorem Martino in matrimonium collocanda aſportaretur, Arale A- lagona, ſub cujus turela tencbatur, & aquo ſa- cris undis fuerat ſuſcepta, Vicarti munus obeun- te, & ipſa juſtis de cauſſis ſuſtulit à Nerinis ofi- cium, cui bajulatus erat nomen, multæ enim dice- bantur rapinæ, plura furta; & alia ſceleſtiora flagitia committi, dum noéturnarum excubiarum excuſatione improbi viri urbem more latruncu- lorum excurrerent, quod in pleriſque oppidis ſe- ri incaſſum nonnulli dolent; ejus autem loco pa- tritiatum inſtituit; qui honeſtiori dignitate præ- fulget, & nobilioribus prudentiotibusque viris?““ annuo munere conceſſus multis litibus tum ruſti- cis; tum urbanis qirimendis deſervit Gravia qui- dem Mariæ literis in hojus civitatis laudem præ- dicantur. dum fatetur ſe puram; & ſinceram fi- delium Netinorum pictatem, tum ergo ſereniſ- mos Reges prædeceſſores; ſemper præſtitam, tum etiam in feipſam perſpexiſſe, & ſubinde de cla- ra Netinorum integritate non male merituram pollicetur. Conſervatur àSenatu cum aliis diplo- ma datum Catinæ, an. Sal. 384. 20. Janu. Li⸗ ccat hic interponere vetuſtam, & honeſtam , quamvis ſummo loco non natam Littararum fa⸗ miliam ſub Mariæ tempora mic agnoſte. Nama- pud acta Fbannis Mariſcalci Netinis tabellionis comperio unum exteſtibus Martum Littaram in quadam Procuratione ab Imperia Balda feudi Hil- ludiæ domina conſtituta menſe Novembri an. Sal. 1387. haſce ædes habitabar, quas poſt longam majorum noſtrorum poſſefonem, poſt meum in eildem Natalem, poſt flebilem & ſemper mihi lugubrem cariſſimi fratris Petri Littaræ Chirurgi mortem inter Divorum Thomæ & Chriſtophori Cæterum la- crimas coercens, & infelicium temporum ca- lamitatem alibi deploraturus, contextum ſer- monis prætituti non derelinquam. Dum Beln- garius Turigles, & Gueſcus Queraltus in Fictlia ad- eſſent Martini Ducis, & Keginæ Mariæ procu- ratores, ad ſuſcipiendam omnium Siculorum ſdem, & obedientiam miſſi. Nerini legarunt Anfomum, Burbilatum, & Nicolaum Saloniam ſyndicos, & oratores, qui & fidem univerſitatis nomine jura- rent, & ab eiſdem omnium privilegiorum con- firmationem peterent, quod & conceſſum eſt Mehanæ die 27. Febr. 1390. Curarunt trant- ſcribendum 6. Mart. 1391 iidem ſyndici. Publi- ca hujus inſtrumemi fide admoneo, non recte ſcriptum à Fazello, & ab co, qui quamvis li- matius, Siculas Conſtitutiones, & Regum hi- ſtorias accommodavit, ubi Martini, & conjugis in Siciliam adventus quarto anno ſuperius afſignatur/ E cum — ————— —..— ———— — VIRcERTI cùm Drepani appuliſſe, & regnum auſpicatos an. Sal. 1326. tradant. Rectius ſane Maurolicus, qui noſtræ opinioni aſtipulatur. Polt hæc igitur in Ficiliam venerunt, & una regnare incipientes Ma tinus junior, & Regina aſcito in Regni con- ſortium Martino patre, procerum difidia rol- lere, inſulam à furtis, & rapinis defendere, 8 Regiam digniratem tueri conati ſunt. Multa (ur de aliis taceam) Netinis privilegia, & immuni- tates conceſſere. Inter alia, ne urbs ipſa alicui principi quovis pacto donetur, neve per alios, quàm per Reges ipſos gubernetur, quòd ab emporio Vindicari, aliſque locis tum fruges, tum legumina, tum omne genus mercis nihil cuiquam vectigalis pendentes extrahere poffint, rata, & firma habere voluerunt cætera aliorum Regum privilegia, qui- bus Nerinæ civtati ob præſtitam Regio imperio fidelitatem , & opem aliquid immunitatis conceſſe- rint. Addiderunt, nequem inviti hoſpitio recipere cogerentur cum Rex ipſe Netum veniret. (optimum, & prerioſiſimum omnium privilegi- um, ſi noſtrates ſemper obſervandum curaient.) O fortunatos nimium, hona ſi ſua norint, ( Ne- rinos) corum, qui Reipublicæ curam gerunt, oficia anna fore. Vidimus nos diploma datum Panormi die quinta Junii 2. Ind. 1392. Eo- dem anno Catinæ, conceſſerunt poſſe Notinos ex Vindicari, & Puailo extrahere frumentum, & navigia onerare, non foluto extractionis (ut vo- cant) jure dummodo mille ſagmata quotannis non excedant. Contigit interea, ut Petrus An- gheſn civis Netinus à Kegibus ex certa cauſſa Sᷣy- ratuſas fuerit relegatus, præſtita centum auri un- ciarum fidejuſſione, ne illinc recederet. fidejuſſe- runt Foannes Cappellus, & Franciſtus Catciaguerra, Petrus autem, ut erat animo ſeditioſus, & ſub-⸗ dolus, exilii impatiens Shracuſis ad Regis rebel- les ultro ſe contulit, quod mox, & Fyanciſcus Cacciaguerra, & alii ejuſdem ſettæ conjurati fecerunt, eoſque improbiſſima ſuggeſtione com- moverunt, ut admotis copiis Netinam urbem à Re- gum ditione furriperent. Præmiſſi ipſimet Ci- vium animos tentabant, multaque ſcommata, & convicia in Reges jactabant: ut tandem odio, & contemptu in cos fuſcepto, ſolicitatis Netinorum voluntatibus Urbem proderent, at tota Civitas contrariis votis accinẽta Kinaidum Landolinam Re- gium militem, & conſiliarium elegit qui ſeditioſos viros, & factioſos cives armata manu ex urbe ex- pelleret. Hic quemadmodum, & reliqui Landoli⸗ næ ſuis principibus fideliſſimus viriliter, & ſtrenuo animo proditores in medio urbis foro adortus coð- git excedere, & per ignotas vias exilire donec ad hoſtes, & ſui ſimiles homines proficiſcerentur.ad- dicta ſunt bona proditorum per Jacohum Areti- um ſiſco à ſecretis Martini Regis: Petri vades ſolvere juf, & Frantiſci domus fub haſta venditæ: erant domus ſex cum horto, ciſterna, & porticu in Ziſcbiorum regione, quæ omnia Rinaidus Lan- dolina ab codem præſtinavit auri unciis triginta tarenis decem, an. Sal. 1394. Confirmata eſt à Rege poſſeſio, 1397. Quamvis autem Granci- ſcus Cacciaguerra à legitima ſui Regis obedientia diſceſſerit; Antomius tamen Cacciaguerra perſtitit in fide integerrimus, & ab eiſdem Regibus, ut par erat, commendatus, & ornatus invenitur, probavit coram Martino, & Maria poſſediſſe ſu- pra o6taginta annos fcudum Caratauſum. Ft quoniam variis civium feditionibus, & populo- rum bellis privilegia amiſerat, ab eiſdem juſtis de cauffis adduẽtis ejuſdem prædii confirmationem obrinuit an. Dom. 1397. Quibus in literis ma- xime Antonii fides, & integritas commendatur, non ſolum per generalia verba, quæ vulgò in ſi- milibus privileglis appom ſolent, ſed etiam par- ticularia quod Civitatem Netinam quãàm fidcliſ- „ — 1 A „ diſet. Hoc feudum pervenit ad Guidonem Cac. Martini privilegium exſcribendum curavit, & con- firmandum fſub Aphonſo, an. Zal. 1418. Inde ſucceſſit Aurelia mater Foannis Barbilati, primiex Nerinis Billudiæ Domini. Et hic pradittum pri. vilegium exſcribendum, & confirmandum cura- vit, ſub eodem Ahhon/o 1473. pendehat Regi qua. tuor auri uncias, Baliſtari pedeſtris mercedem. firmata, an. Domini 1476 Mutio Foanner Bar- bilatus, qui curavit confirmanda privilegia Bil- ludiæ, & Catatauſt ſub Ferdinando Catholico 1499. lego inſuper cadem confirmata Foanni Bur- holato ſub Regina Joanna, & Carolo filio, an. Sal. 17. Nec tacebo Mutium Klium Lucretiæ liliæ Vuidi Syratuſani, quæ Janni Barhilalo in dotem Billudium attulerat; ſub Rege Ferdinando, an. Sal. 1480. eandem confirmationem obtinuiſſe. Nanc ad Martini hiſtoriam revertor. Sub ca- dem tempora Gulielmus Namundus Montecatinus Comes Auguſt donavit Kinaido Landolinæ Nerino militi, & conſiliario Regio feuda Viliaram, Binninos, & Bugium donatione libera, ut eis ſua ponte poſſit uti, & alienare, Catinæ, an. Dom. 139y. Cal. Decembris, quartæ Indiẽtionis. Quam donationem Reges Martini filius & pater confir- marunt, latiffimè eo privilegio declarantes quanta Kinaldus vigilantia, noctu, dmuquec armis indu- tus, Regibus infervierit, & Netum urbem imter multas rebellium ſeditiones, fideliſſimè, & ſub legi- Novembri, fuit quidem Kinaldus toti Sitiliæ cha- ſriſſimus & dignus exiſtimatus, qui maximi pon- deris negotiis gerendis præficeretur. Eleétum nes teſtantur) ſecum conferrent, & certo arbi- tratu deciderent quænam oppida Regia eſſent, quæ verò certis dominis ex bonæ fidei acquiſitio ſne ſubjicerentur. floruit & eadem tempeſtate Mutiuns Landolina, Martino, cui à ſecretis inſer⸗ viit, à rebus, & domi, & Militiæ præclariſſime geſtis commendatiſſimus, ut multis ejuſdem lite- ris clariſſime liquet. Huic Mutio ſimul & Aen- tum ſcribit Magellinum, cum omnibus ejus feu- dis, & juribus, olim datum Gulielmo Kamundo Montecatino jam rebelli: ita ut venditum bipar- retur, altera verd eorum eſſet, quibus eſt dona- . cæteris eſt dilargitum habita eſt donatio die pri- mo Decemb. an. Sal. 1397. Nec multo poſt Oylandus rawerſa a Rege Martino defecit eundem Landolinæ, qui fideliſſimam Regi operam præ- ſtirerat. Legimus privilegium datum Catin, an. Sal. 1398. die 6. Man. Quin etiam inter initia Regni Martin junioris, plures Netini ab co deficiendum clamabant, plures jam defece- cujus obedientiæ jam ab Artale Alagona tuen- ob- 36 ſime rexiſſet, & conſervaſſet, à facinoroſoque improborum howinum tumultu illæfam defen- rico Siatellæ, Simenio Cerdæ, Bartholomo, & Uponi Kicciulis, Conſiliariis Regiis dedit Ca- ſtrum Mungelinum, quod Fazellus à Plinio voca- Montecutinum lecutus, & Antontum Vigintimilium comitem Coſani quapropter Martinus ablatis eorum opibus prædium in agro Netino diétum Nmugni, liberé, & gratis conceſſit eidem Murio rant Manfreaum Magonam ſecuti, qui Vrbis Im- perium ſibi uſurpaverat Reginæ Mariæ prætextu, dam acceperat. Mutius autem Landolina vir in- tegra fide, & animi conſtantia perinſignis Civi- tatem ad Regiæ fidei cultum perduxit. Quam- ciuguerram prædicti Antonii nepotem, qui hoc ht Huic ſucceſſit Mutius filius, cui ſunt eadem con- timi Regis obſervationem firmiſfimè cuſtodierir. Habirum eſt Syracuſis à Chriſto nato 1393. Menſe?? proceres voluere unum e ſex judicibus; qui cum totidem à Martino eleẽtis (ut Siculæ Conſtitutio- tito divideretur: alteraque pars Regi perſolve- ta. Subinde venditum eſt Henrico Statellæ, u-93 ni ex fociis, dimidioque Regi perſoluto; reliquum — — W —— ndhline Mnn iuun cr, ut eßs ſin an Hon. onis. Qum 3 pater conKr- runtes qunta eumis indu. wdem imet neKſcblegi ne culodient. o 139ʒ. Menſe“ i ilechz. maximipon. r. Electum usz qui cum Conuo. K ceno vi Reg eln, idei acqui em tempein ſecretis inſ prxckriſint s ejuldem lte⸗ „lwl Kn rulmm, & is dt & hn voca- s ejus feu⸗ u Lmmni tum bipar- perſowe- us eſt dont⸗ Ftatelle u· 0 reliquun natio die prt ec muho p* ciecit eunden Vigintmiu nncbu Netin cittun n eden M N , vn etiam ine lores N A — . iig ⸗ dun . — — — — — — F — obrem Martinus Rex hominis beneficium, gratumque ſtudium agnoſcens eidem, dum viveret, conceſſit, poſſe ſingulis annis ex empo- rio vindicari tantum tritici ſuo rure collecti ex- trahere, quantum ad vectigal extractionis uncia- rum auri duo dequinquagintaaſcenderet. datæ ſunt literæ Catinæ, anno à Chriſti Natali 1392. die 16. Decemh. primo ipſius Martim Regni anno. Ab eodem Rege Jurati obtinuere, ut prætores, qui jam annum munus confeciſſent, à decimo nono Cal. Sept. ab officio ſuſpenderentur & ſyn- dicatui ſubjicerentur: prætoria verd negot ia per Juratos gererentur, habitum eſt diploma Gatinæ die 17. Aug F. Ind. r359 Curarunt tranſcribendum Prudentius Bellaÿni, Ninaidus Notarbutiolus, Gurtius Guaſtus, Au- Luhinus Polmus, quatuor viri, quarto nonas gu- gutti an. Dom. 1407. Pauld etiam anrea Mar- ha vinus filius conceſterat Notinis poſſe jus (ut vul- gato verbo utar) bajulorum propter eorum inſo- lentiam, & rapinas tollere, & alia vectigalia im- ponere, ut ca pecunia vigilibus nocturnis ſatis fieret. Patum Catinæ 13. Jun. 1399. Jam fue- rat hoc olim à Regina Maria impetratum, ſed propter eorum pervicactam, qui hoc officii ge⸗ rebant, adhuc perſiſtebatur, donec Regia ſan- tione prorſus aboleretur. Floruit fub hac tempeſtate frater Jhannes Nic- ca, ordinis Minorum, ſacræ Theologiæ profeſſor, & generis nobilirate clariſſimus, quem eundem eſſe cenſemus, qui ab Angelo in ſumma frater Jo- annes à Mero (ut regularium eſt conſuetudo) ap- pellatur, & ejuſdem commentarja in magiſtrum lententiarum, ubi de confeſſione loquitur, cit tamur. Hic ad Reges Martinos, & Mariam le⸗ gatus confirmata habuit ſuperiorum Regum pri- vilegia & immunitates Civitati Netin ah aliis conceſſas, quæ autem ibi ſanxerint, hæc imer a- lia capita ſubſcripſimus. Omnes oficiales per Ci⸗ vitatis ſcrutinium fiunto. A portu & emporio vindicari poſſint ſingulis annis mille tritici ſa- gmata extrahere, quorum quingenta ſint ab o. mni onere immunia, pro reliquis verd ſolvant Regio wrario ſolitas portuum penſiones. Ci⸗ Ves Netini in aliis Civitatibus, & oppidis, praæ- ſertim Syracuſis, Sc in Moticano Comitatu nec civili neque criminali cauſla coguntur, niſi quemadmodum Neri obſervatur, & quemadmo- 95 dum alii Cives in urbe Nerina coram Magiſtraru in jus vocantur, & coẽrcentur. legimus nos di- ploma datum Syratuis, anno 4 Virginis partu 1396. die 17. Novemb. Omnia hwc Pargameno eRcipienda wandarunt Quatuor viri Wrolaus vimonetta, inus Leantius, Antonin Carobenius, & Martinus Adonolpbus an. Dom. 1402. die 20. Idem fecerunt Petrus Carnilivurius, Piuu Teantius, Hranciſcus Cappellus. Bartholomæus Guaſcut à Chrilto nato, 1423. pridie Cal. De- Novemb. Cemb. jurati verd Guccius Guaſtus, Antonius MNotarbartolus, Nicolaus Afanus, Ninaldus Ni- huldu; Pergameno exceperunt literas Martini de extrahendis quingentis tritici ſagmatis nulla ſo- lura penſione, r410. 3. Decemb. Regiæ munificentiæ non immemores MWarti- nu Adenolfus, Accardus Majorana, Foannes Pa- Achinus ſyndici, & legati Nerinorum petierunt à Rege Martino immunitatem, & exemptionem juris & vectigalis, cui vetus nomen eſt Doha- næ, quoties aliquid terra, marique exportarent. Ile verò prout ſuo diplomate profitetur, noni- gnarus quanta NWoiini pro Regibus in variis præ- ſertim bellorum, & ſeditionum motibus ſubierint pericula, quantumque fideliter Regiæ obedientiæ in omnibus ſe geſſerint rebelles expellendo, & perſequendo, Kegem militibus, opibus, com- mcatu adjuvando libenriſime cõnceſſit. Literæ Dr Rrnus NRTINIS LI3ER Il. 0 immemor privilegia confirmat, pœnas, & mul- habitæ ſunt Catinæ 16. Aug. 140t. licet autem Martimus Rex declaraverit Netinos ab omni ju- re, onere, & vectigali Pohanæ prorſus immu- nes; tamen propter publicanorum improbitatem, qui ob varia in arte negotiandi noſtratium lucra, 96 plurimum ſihi quæſtus decreſcere videbant, non- nullas paſſi calumnias Netini rurſus Regem ad- eunt, Regia liberalitate fruſtrari conqueruntur. IMle verd integræ fidelitatis, & officiorum non tas irrogat, nequis huic conceſſioni derogaret. Datæ ſunt literæ Catin an. Dom. 1402. die 12. Julii, eas membrana exſcribendas Prudentius Bellaſai, Jannes Cappellus, Thomas Caſinus, Kmaldus Adonolfus, jurati, codem anno J. Cal. Sextiles. Antonius autem Carobenius, Pinus Fa- lonia, & Janmes Pulichinus, Syndici, & legati prædictorum privilegiorum confirmationem/ præſertim pro civitatibus ad ipſius Reginæ ditio- nem pertinentibus, quæ vulgo cameræ Regina- lis dicuntur, confirmationem impetrarunt. Da⸗ tum eſt diploma Catin, die 8. Maji 1409. quod exceperunt diuturniori folio Jurati, Pinus Bur- genſis, Kinaldus à Græcit, Joannes Longus die 10. Apr. 1425. Hujus tandem benignitatem ſe⸗ cuta Maria uxor Aphonſũ, Netinorumque bene- merita attendens eadem Mattini, & Mariæ privi- legia confirmavit, quibus cavetur Netinos à jure Dohanæ immunes fore. Impetratum eſt per o- ſratores Antonium Notarhartoium, Iannem Lan- dolinam, Jbannem Campianum V. I. D. Da- tum eſt diploma Valentiæ die 23. Mart. 1424. Metinunum etiam diligentia obtentæ ſunt literæ à Rege Martino Catinæ, die F. Julii, an. Sal. 1408. ut tertia quæque pars proventuum, & re- 57 dituum feudorum ab Ißmbardo Comite Monaſte- rio ab Arcu legatorum in ejuſdem Monaſterii Fabricam, & reparationem expendantur. Re- clamantibus autem quandoque Abbatibus, & iis, qui pecuniam ex agris conductis exigebant, ea- rundem obſervutiones obtentæ ſunt ab ahis etiam Regibus. Vidimus nos Kegis Martini manum, necnon & oannis Infuntis, qui primò pro kRege, non multo poſt Rex ipſe Siciliam tenuit, qui- que, ut Apbonſus, Wicolao Speciali Proregi, ſan. Dom. 1423. multò ante eaſdem literas ſæ pius confirmarunt. conſervantur omnia diploma- ra tum chartacea, tum membrana exſcripta in Netini Senatus Archivo. Præterca Bartbolomæut Cbirumgus, Antomius Notarbartolus, Antonius Ade- nolpbus Goßfredus Ligorius has Martini literas de meno exceperunt, an. Sal. 1408. die 12. Julii, & quoniam eadem de cauſſa obtentæ ſunt literæ à Fanne Fitulis pro Rege præfecto, eas & Mar- ini exſcribendas mandarunt jurati Bartholumæus Cbirurgus, Minaldus Notarbartolus, Bartbolumæ- us Barbilatus, & Conradus Ligorius à Chriſti na- tali annis 1421. Erat olim extra moœnia prope urbis Iſthmum templum Divo Facobo ſacrum, quod exinde Car- melitis datum cum Divæ Mariæ à Gratia nomen mutavit. Solebant feſtos Jacobi dies celehriores agere: unde & nundinas à Martino Rege impe- trarunt. habitum eſt diploma Catinæ die tertio Julii anno à Virginis partu 1408. Unde hæc verba exſcripfimus. Conſiderantes integræ fi- ᷣdei devotioniſque ſinceritatem, quam univerſi- tas ipſa Nerina, 6 ſingulares cjuſdem, tum maximè cum ſævis rebellionum, tumultuum, & ebellorum turbinibus diro Martis, & Erinnis hor- & riſonæ pullulabant incendia, circa nos, noſtrum- cque nomen, & decus illibatè rebus præ cæte- ris gellit, & modò gerit, interno cordis affectu⸗ e memoranda, nec non fructuoſfa, & grandia ſer⸗ vitia, quæ nobis univerſitas ipſa multifariam V. Lirtara. C 2 eadem expendenda, & eroganda pecunia Perga- 0 con⸗ — contulit olim tempore acceptabili & in die op- P portuno, cum nobis opus fuit fideles habere pu- giles, & quo fubditorum fidelitas liquido patuit 703 experimento, & quæ confert impræſentiarum, & ſucceſſivè conteret, annuente Domino gra- tiora, in aliquam univerſfitatis ipfius præ ſtatio- cnis meẽrcedem, eidem univerſitati licentiam ple- cnamque poteffatem nundinas, & fora more debito afaciendi ſingulis annis in feſto; & planitie Sancti acohi ſendẽcim dies immunitatis à jure Poha- anæ ante diem feſtum Sancti Jacohi quinque, 8 decem poſt ipſum folennitatis diem, concedi- cmus, &c. Hæc ibi, Diploma curarunt exſcri- bendum die 11. Julit, an. Dow. 1413. Sub Fer- dinundo Jurati Simon Awola, Nicolaus Vuſalius⸗ Tancredus Pipis, Gulielmus Kinaldus. Sub Rege Martin, & Maria Sortinos nobi- liſimo genere natos Netum veniſſe comperimus. Dederant uterque Martinus, & Regina Maria 99 Guallardetto Monticlupo Vaſconi lex feuda in Ne- ꝛino Nuvettum, Bimiſcam, Dibibinin; Kendam Biljudiam, Maccharim, nec non Gulermum, & Nahalbiatum in Leontino, quæ ille Kegio per- miſſu vendidit Mainitto Fortino auri unciis 62y. an. Sal. 1396. die 28. Decemb. Palatioli fti- pulante Anonino Cappello. Quam alienationem, & emprionem confumarunt Martiui, & Maria 1397. die 7. Maji. Erat quidem Mainittus tune temporis ut ditiſimus, ita nobiliſſimus: ut qui ante horum feudorum emptionem miles (quod nobis baro, vel feudi dominus, ſonat) vocare- tur: licet hujus feudi nomen habcam incogni- tum. Pofthæc Nerum habitatum venit, ubn il- luitres poſteros & togæ, & militiæ clariflimos adhæc uſque tempora perduxit. Peſtatus deni- que eſt Meri imeger & mente, & corpore an. Sal. 1447. electa in Divi Franc/ci ſepultura: ſuſcepit tres liberos, Matbæum, Jbannem, & Ninaldum; Marbæo verd præmortuo ſuperſtes fuit filius ſervator. huic avus legavit Bimiſcam, & Macharim Joanni verd filio Pibibinin, & Biiludiam: Kinaldo autem Rendam, & Kuver- um. Juſſit inter alia ad pias cauſfas legata, ut hæredes in ſarcta tecta Divi Nicolai vigimi quin- que auri uncias erogarent: quæ poſtea ſunt adim- pleta an. Sal. 1457. ur literæ authorum Kinal- di, & Gulielmi, nec non remporis nomenclatu- ram præ ſe ferentes in ipſa teſtudinis margint explicant. Idem Kinaldus Mainitti filius ſub A- phonſo, præſidente Archiepiſcopo Panormitano 1eo Panormi die Janua. 28. an. Sal. 1473. confir- manda ſibi curavit hæc ſcuda Kavettum, Macha- rim, & Rendam, Suſcepit duos filios monium, hnnunmn: Antonius ſuperſtirem habuit Rinal- dellum haronem Maccharis Notat Angelus lauri- ßex ina dum Petri filium baronem Kuwerti 1ſoꝛ. qui biennio poſt deceſſit ſine liberis & ſucceſſit Ncoluus frater. Fato fundta eſt Regina Maria an. Pom. 1402 Cui Martinus conjus ſucceſſit, qui in Fardinis 1409. occubuit. huic Martinus Senior ſubrogatur Regnum tamen gubernavit Blanca Secunda Mar- im junioris uxor. Anno poſtero deceſſit e vita NMarrinus pater. Biennio interregnum paſſa eſt Fcilia, donec poſt multas contentiones, Divus Vincentius, unus tunc ex novem arbitris com- muni partium conſenſu eleẽtis Ferdinandum co- gnomento Juſtum, unanimi omnium approba- tione, nulloque ex competitoribus reclamante, . NATURAM RERUM, COE NAM MEKNS 8E JUNXIT, 6 LOs QUI NOVIT, ET ASTRA, FTMUIL.TIS CRCINTT, QUE SU4 FaTLA, PRIUS LenrF 2 46 Aragoni, & Siciliæ Regem pronuntiavit, anno à Virginco partu 1413. quarto tamen poſt anno ad ſuperiora cælorum regna eſt vocatus, A- phonſo primogenito Rege deſignato. Sub Martino, & Maria fratrem Benedictum . quilam Notinum abbatem monaſterii ab Arcu in- venio. Floruit ſub eiſdem Joannes Thamagninns clariſmus Medicus, & Aſtrologus, cujus multæ prædictiones vulgdò circumferuntur. Picitur ſub cerio ſiderum aſpectu ferulaccum piſcem effinxiſ. ſe, & cuidam nautæ amico dediſſe: ad cujus ja- ctum ſagenas ſemper piſcibus refertas reduxiſſe, co tamen quandoque amiſſo, alterum efforman- di occaßonem non proceſſiſſe, ſub quarundam ſtelrum imuitum ſolum, & imprudenter ferunt pronuntiaſſe, horam jam eſſe, qua quis puellæ am diu concupitæ facillimè potiretur amoribus: quod quidem adoleſcens clanculum excipiens ve⸗ rum espertus eſt. poſtridie ampla munera miſit ad vatem qui cauſſam ſciſcitatus factum conque- ſtus eſt, & de ſua imprudentia filentio pœnas ſumpſit: per forum, & veterem Servatoris ædem pertranſiens multas aviculas de more garrientes eſt conſpicatus, prædixit aſtantibus ad veſperam fore, ut ancilla triticum ferens caderet, & vo- C lucres dereliẽta grana collecturas jam multo ante cantibus geſtire. Quod plene cveniſſe referunt. aAjunt, quòd mortuus à monacho, qui jam ſuf⸗ pendendus eſſet, dandus eſſet ſepulturæ. Quod multi factum affirmant. Advenerant mercatores quidam ſues empturi: proponitur joci cauſſa ab otijoſis quibuſdam, & curioſis alienarum rerum, Thamaginus quem creduli mercatores conveni- unt, paciſcantur fues, quibus nil grandius, nec pinguius vidiſſe fatebantur, numcrata pecunia una cum ſubulcis accipiunt, ubi tamen nocturnæ tenebiæ adventatunt, magno excitato grunnitu & ſues, & ſubulcos effugiſſe vident. pavidi ma- gis, quäm turbati revertunt, factum conque- runtur, & à venditore reprehenſi pecuniam re- cuperant. Memoria item proditum eſt nautas quoſdam neſcio quam mercem in urbem impor- raſſe, hos aliquis monuit apud Thamagninum di guum re pretium habituros, ut qui dives eſſer, & eis rebus emendis delectaretur. Credunt iſti onuſti hominem adeunt: qui civium ſuorum in- juriam, & ludibria illuſurus jubet ad veſperam redire: interea plurima ſiliquarum folia colligen- da mandat, & eis niveo aſpectu argenti formaim præ ſe ferentibus, & facillimè oculorum aciem decipientibus multum mercium fecit compenãi- um. Lætantur nautæ comparato lucro, rem a- micis ex ponunt, qui præter opinionem eventum contigiſte mirabantur: ſcd cum ad littus perve- nerint farcinas ſuas commodius diſpoſituri non argento, ied frondibus mercem mutaſſe cogno- runt, triſtes & æ=gri lugent, citato curſu, pluri- moque anheliru farigati regrediuntur: & randem à Medico ſuas opes recipiunt: qui artem arte elu- dens oſtenſum voluit poſſe, ſi caderet in votum, auro, & opibus locupletiorem eſſe. Deceſſit ſi- ne liberis, & philoſophico more conſtitutis ad pias cauſſas quibuſdam legatis Rempublicam fe- cit hæredem, mortuus eſt an. Sal. Chriſtianæ 1411. & in Divi Nicolai ſepultus- ubi hactenus ejus tumulus fuir copſpicuus, donec præſulis juſſu dimitteretur. Inciſum ibi hoc Epitaphium anni Auriſpæ opus legimus. VENERaT UNDE, )OVI MILLE, OUATRR CENTUM, DENUS FUIT Aös, gr vMs, cERRISTICOILI6 CORILI CUM RAPUERE VIRUM. zb valia ob facile in poetica diſcipli pe — in —— diſciplina ingenium lau- ſtum, pe jun tis à Secretis Aoltolici⸗ ad nur. hj pu Bergo lectus, ut Pbilip- onem pertinent, poſſeſ oma lib. xv. ſcriptum reliqui p potiretur. At ubi i „poſſeſone m nf. du — 2 . XV. icriptum reliquit Me- — t ubi ille Notum veni 2. Plcem minlt E)us in hiſtorti E- rumoribus. & ſeditioni . nn ommnia plena d cfin iis Aenaes Pius, meminit Le moribus, & feditionibus offendi ander, & Chri „meminit Le- offendit perturbat? ad cbn hrißophurus Staueillut, (ſili niverſus enim popul ata, U- efer cju me irn cahelln (ſi liber non pP us, audito triſtise fect * eil mentitur authorem) memi tio, novum Domi ettectus nun- ienm temporis lapſu multi — — ali fed ſnon eſſe alii — Orp 2 . g1 ſb qu n plementi Chronicorum hæc hab lmperium fatis eſie parendum: unus vb gunn um abet, Joannes quo- S „Guplicem luis humeris pr pncenerſ 7 — Fanererius huolitbt lror juelen vinciam non ſubeundam. male de fideli — pro o qua qu „ 4 us in pretio fuit; c uædam co— — vitate, quæ ſupert D de hdeliuma Cl- — puel Franciſcus etiam phlepba 3 — 1446. B pietate n ſeper —— — præ officii mer monbu eundem ingit complures epiſtolas? 8 mh⸗ ad mereri, qui inferiori D endatiflima, Alpbonſum cipiem. Eu. n diverſis tempori- — Domino habendam com⸗ e. „ ut ah annis Domini 1427. ad mitteret. Quod ſi Givitate endam com⸗ en miſt Nos autem multis annis præmor — mnino decerneret, ipfin em alceri tradere 0. um cono rob — E ortuum evidentiu „ pPfimet jam olim à Re ſien e. probamus. fuit enim Cantor, 8 rum jugo liberati ſibi eos, qui n à Regula- — an officium eorum eſt, qui — dignitatis gererent, faciliũs diitere „ qui Reipub. curam ors æde majoris Eccleſiæ abent animarum) eſt, utt gerent, co tumultu tactut eſiæ e — tu factum ore gerrie Dumaue e * S Crucißwi apud Notinos ncalescente iracundia, & plebe pre — 605 — 4 que ejus procurator omnia in ſuum co mot in eee en — eperm um verteret, hunc illi ir r miniſtri c— ata, nonnulh Petri — ili indulgentias bro E ri cæderentur, nev elrt eret, & . ſia Erucifixi —— —— — Eccle- privati ſibi deſceie — N etini ſua libertate molto ame natus nuntiavit⸗ &c per eu — conquerens Se- ſadeunt, ubi kesis — Caſtellum vetus iſe referunt Vidimus Epiſtolam — — manda- excubabat, — Perri obedientiæ qui jum ſu. 18. Cal. Decemb. 146 — con· Cſ ne præ ſidiarius e & vallos extruum, tum une Quc —— peret, tum ur — in oppidum incaute irum- tmercuore Nicolai gierait Littte abP enim in Pivi timerent nullum proximè — nie Epiſcopo Srauſano S etri parteis ſecutus cæter oe cauſſa ⁊d qui Vicarium in Spiritualibus p periculo immineret. At 5 S utum terum annuos cenſus, exigere inhibuit. —— præfectus in poriu Fy cum4 etrus mari etiam torez cbiutti fidei teſtimonia pluris apud me — ublicte quas Regis Alhlonſ racuſuuo triremes haberet, gnndit — rum annotationes incerta, & lunt, — alio- mali, factum eſt juſlu duccbat metu majoris erutn pecunit collectæ fuiſſe autem virum in . — fuma miſſis conventionem ultro, citroque mmo eſt. cui in primis diſertum Fannes Ppai 5 quandam ſtatuerint, cujus nen nocturnt qui De co ſic Thomas PFaxel — Sdius, Antomus Notarbartol * F ato grunnitu itur. Horuit is politiuri« — ves Polichinus procuratores/ & Viteratura juperibri æi i utriuſque linguæ ci — uratores, & legati fu 5 2 . pavidi ma. vperiori ætaie Jbannes Auri . cis autem, & conventionis capi erunt. Pa- nu. Excelluit na kriſpa Weti- G — onventionis capita hæc f u conque- — . Mnſue 1nLeh 0 ad /o0 VItatem plam Herru & 3 fuere. gripnon ſn ul voh oiutam ſolum tit iplam hetrus, & ſucceſſores ex legi- pecumm te- vihin erſus quoque cbmponend o matrimonmo, viriliſe S egi- jmo. Quo in genen os elegan- D mnia Civitati vtriliſque prolis habento. O- um el nM — genere nonnulla eÿn S 1a Ciwitatis privilegia, i o. O- jn altero veyd epiſolaru⸗ us epigrammata, ptiones vilegia, immunitates, & exe — uden in epißolarum opu pyegium, 2 ptiones à Regibus eater clis liber in Pithu gium, S Hiero- nus conceſſæ inviolatæ per- oræœ aurea carm mancant, & Er eiiæ inVoiatæ per- umnimnt“ 7 5 L0 carmimnn latinitate d ant, & cohhrmemur. ₰ „ extant. Hæc ille. Sed jan edona- quovis migr: Cives Netim liberé ui dives el oc hoenide ibiu ed jam Laurentii Valle de wis migrare poſſint, nullis opibus pr. oc homine judici ii Vaile de amiſſis, in aliſq u, nullis opibus prædiiſve Credunt it (in cium ſubjungamus: Aira miſſis, in aliiſque oppidi bus prædnve quit) quod vere poſum die ,, ope iſque oppidis commorati prædi: 10 m dicere, me⸗ pes, qu MNer hab rati prædia, & m ſuorun ir voluntate — „me non tam mea c nabebant quæœ ardentiſim ℳ curatores gerer le, [uoſve pro⸗ ſolia collgen rim roniin nim a7 um, atque amantiſmo- ſinguli Givitatis officiales, habit * — conſilio cim alibrum, vum præcipus — jugati ſunto. Id ciales, hahitatores; & con- gen m fÿ Leonardi Arezini: n Præciput Auriſpæ & Judi ſimul & Prætor Urbanus, acem alter Intin uorum alter Græce legend annui ſunto. Neu loum i alier latinꝰ ſtribendo ingenium excitavi ce legendo, ttello „& Urbi r eunus, et idem & Ca- tcompenòt- ræceproris, (uni ihileg citait Meum: ie Stiones, & jur⸗ præficiatur. Jurisdi- cro remi⸗ — unerqus parentis apud me — —— tempore ile jore qminiſratiotjit 6 F locum ohtin læſa obſerventur. N m eventum ò poſt. O viros umni laude digni ens. pau- hoſi rentur. MNullum invite mmn⸗ oſpitih aumitrete ullum inv ittus perve- ac de Jiteratis opiime laude dig niſimosʒ o de literi E p o admittere, præter Regem, R ittus per t eratis oprimo meriios: ds literi, fratrem, Ducem Pen egem, Regitque oſituri noh ed, qu perveniſtis, (licet edi alii ſetmin jud m Hetrum coguntor. Sacræ 5 aſſe cogno- perveniant⸗ ſod hrtamani — arduum ſfit) lim e qucmadmodum ſub RKegumo urſu, P 64N en Porrigit. hæc ille — hanæ, quo nodo ſub KEtiß 8⁴ 158 jure Do- r Kranden Succeſſit Ferdinando fiſius Api Petro, negotia gibus Ita, & ſub Puce tem arte elu 16 — ſun Regni annos Nicol — qu mter ſectiit Se ſo uncs. Omnes injuriæ de domimilitiæve clari aum Specialem virum fuerint i uſpiciones illis, qut ret in volum e clariſſimum Civem Neri 1 fuerint inobedi 8 s, qu forte — regendis præfecix. Sic inv vem Netinum Siculi S lmper . 18 P F perium detrect e. Deceſſti n cit. Zic invenio etri miniſtris violentas manus inj detrectantes — 0 1423 apud act eni jam à Saluris an- entas manus injecerint, remi conſtuuts i — isieit a Antonii Danielis Netini. rantur. Hæc g alia poſtul ernt, remit- — lis ille civibus optime meri vtini n ü poſtulata pollicitus eſt Fer- wp ſic privile ia pia meritus omnia ill ndu quinto Ca Oc5 er- S0. Chiſt jus, & „quibus cavebatur Dux iple Petrus jure jurando ſe buctenb gal Dohanæ uſpi batur, ne turum obſtrinxit; jure jurando fe obſerva- sr vbi hid cogerentur, obſer piam Nerini ſolvere p enit tz nec alſter præſtirit. Sanctimime xſis jſi — ſervanda mandayi ere F enim, & benigniſime as Nin aldus gn mandavit. Aua 2 — bemgmimèe tanti Regi aldus Burgenſi; Nicolaus — gubernavit, coque krater Nerinot „JFoan- phonſ iterum Pominium Ee ſub A 1 jvitas eit devoluta. ec prr luftin — 41 oannes igiti 6.— — Auriſpa vir quidem omni ſci- genere eruditus, & per totam Euro- pam celeberrimus hac etian 7 hac etiam xtate floruit. In I. ves Lo⸗ — — publice exſcribendas curarunt alienos cfulitirt Alhbonſus ut erat in tutibus Srt us, præcipue quos honeſtis vir natos exploraverat. Sic & Petro ſ D REuS NZrTIurS A — — ——— L13ER n. habere licere c icere conceſſit. habitun . — it. habitum eſt diplo die 6. Julii, 1424. Elegit e procuratorem ſuum Ferdinandum Vela Compulit a „. neeeee Nerinos hujufmodi conventio- S immobilem R quod per legatos ſuos certam Kegis voluntatem præſe ſer⸗ Nanque, ne ſibi def prætenterant. „ eficerent, ut primum audie- tri gratiſſmus N — cui & Hiaciam & Aoim e runt Petrum Netinorum D lectur 6 eeclrelgue ei poſſderet, & pe ſi- tiſimo ſibi gradu delabi i „ A xreditario jure trar uc- ribus tempori abi perſuadentes, fi tupero- U ansf . oribu S ro nee, K mitun in Smnbu⸗ ee ee Perium mittunt viros S em Landolinaim 63 Jvannem . 43 VNMe 1NTI Jounnem Campianum, Antonium Notarburt olum 4 qui apud Apbonſum conqueſti benemerita, & fi- deliſimam operam in alios Reges collatam recO- lentes, ſuperiorumque privilegia, quibus præ- ſertim cautum erat, ne urbs ulli dono largiretur, teſtati, Donationem Petro collatam pro viribus revocandam curarent. Quamvis autem illi inte- gerrime, & diſertèé ſua tuncti eſſent legatione, Rege tamen in ſententia permanente, ne frater- no honori quicquam derogaretur, ac humaniſſ- me conſolato , re infecta regreſſi ſunt, hoc tamen unum impetrarunt, ur pro expenſis, hoc itine- re factis novum vectigal auri unciarum ducenta- rum, quæ ſemel rantum exigerentur, liceret im- PB ponere. Datæ ſunt literæ Valentiæ an. Sal. 1424. Pridie Cal. Apr. lnterea Dux Petrus fortiſſimam in arce veteri turrim condidit, tutiſſimum ad- verfus Urbem propugnaculum „quæ abſoluta eſt an. Dom. 1430. ei nunc magittræ turri cogno- men remanſit. ibi hoc carmen inſculptum legi- 5i ſeptingentos viginti quatuor anmos ger Odtober Cbriſti naſcentis ab anno Cam Pominus Netum Petrus Vaſtriſimus Gratis ab Aphonſo ſihi Nege, S atre tri- Poſodit, cujus pariter mandata ſequentes Sanctiu egregius miles, cuſtodia cahtri Fecretus Ner, de Unſone Antonins ipſum 100 Caſtellum ewimio vetus ornavere decote, Fornicibuſque nowis munitum, & turtibus ad- Dum vero civitas hæc à Petro Aragona tene- retur, omnium penè oppidorum, & Civitatum publicani Nerinos ad jus Pohanæ quemadmodum & cæterorum Regulorum ſubditos, quaũ ſub Pe- — 7ri Ducatu vetera Regum privilegia perdidiſſent, ſolvendum cogebant. At, ne in hac quidem re, Metini negotiatores ſibi defuerunt, Regios offi- p ciales adeunt, jus iuum dicunt, & obrinent. Qua- propter Gilbertus fares rotius Regni Sicul (ut vo- cant) ſecretus puhlicis literis declaravit Netinos⸗ ut olim ſub Regibus, ira & ſub Duce Petro ab co ve⸗ ctigalisjure, quod cæteri populi oppidorum DPo- minis ſuhditi certa penſione i alio in- ferunt, vel exportant pannos, telas, tergora & ſimilia, quæ ſuis in oppidis ſunt operati eſſe li- beros: ſatiſque eſſe ſemel extrahendo patria ſol- viſſe. Patæ ſunt literæ Panrmi an. 1427. & ad omnium Givitatum ſecretos tranſcriptæ. Gu- rarunt eas Pergameno ad futuram rei memoriam tranſcribendas jurati Nicolaus Salonia, Bartolus Barhilatus, Foanne Oddo, Geraldus Pariſius. Fodem anno impetratum eſt à Rege Alpbonſo ut quindecim dierum nundinæ à Martino Rege pro teſtis Divi Jacobi apoſtoli diebus, qui extra mœ- nia celebrabantur, obtentæ, cüm jam frequen- tari deſinerent, qurbus ab omni vectigali immu- nis eſſet Neri negotiatio, in Sacrum Pentecoſtes rro diem transferrentur, quando celebrior ſpiritus ſncti miſſio in crucifixi area recoleretur. Juſ- ſumque eſt, tum ipſo Pentecoſtes die, tum octo diebus ſubſequentibus immunes nundinas cxpo- „ an. Dom 1427. Ab codem phonſo confirman- da curarunt Netini vetera pꝛivilegia, quibus ca- vebatur, ut in reparationem fabricæ Monaſterii ab arcu tertia quæque pars redituum expenderetur. quin & contra Fannem Epiſcopum Nigeßinum cui eadem eccleſia fuerat commendata literæ ſunt emanatæ: à quo nec templorum ædificiis, nec ovium pabulo præ munere ſtudebatur. (Quod „cum ego octayo Conradiados libro carmine „deplorarem, non defuere lupuli, & vulpecu- „1æ qui id ipſum adverſus præſulem meum de ſut ſi ſalva vita cuperet abire, plichus annuit. „me alias benemerentiſimum, & cui ex animo „debeo ſemperque honorificentiſſimè obſequi ſtu- „dui, & pro 'tanti viri meritis inſervire, fallo „interpretati teſtarentur) literas publice notan- das juſferunt Jurati Hartbolomæus Barbilaius, Jo- annes Cappellus, Antonius Guaſtus, 7. Maji an. Sal. 1426. nec deſtitit Petri humanitas Netinis, ſubi res exigeret, favere, fuerat olim dum in va⸗ rias factiones diviſa Ficilia conquaſſatur, infen- ſaque rebellione mutuis armis interimitur, turris, cui cognomeneſt, Sa in pace adverſus H- hlenſosut fuperius diétum eſt, à Netinis ædificata, ut e poblicis civitatis ſcripturis golligimus: & in ca militare præſidium excubahat. Cum veroit neſcio quomodo ſedatis jam oppidorum tumulti- bus, eadem turris ſub duce Petro ab Hiblæis poſſideretur: petiere ab eodem per Joannem Pro- vinam, ut iterum Netinæ ditioni reſtitueretur. Quod & factum eſt. Confirmavit hic & alia Gi- vftatis privilegia in Villa Oliveta Puhtaniæ, die undecima Junii an. Dom. 1431. Dumque eadem turris in Urbis Nerinæ defenſonem, & oræ mari- timæ cuſtodiam extruẽta aliàs a Bernardo Crape- ra detineretur, legatus eſt Simon Landolina ad Fo- annem Alphonſ fratrem tum Proregem ut univer- ſitati Nerinæ rettitueretur. Non erit à re noſtra alienum meferré, quemadmodum in actis Curiæ noſtræ reperiam, à Ben nardo Furrim fubreptam. Poſlidebat eam quidam vir Metinus quem Fyracu- Crapera conſpicatus armata ſuorum latcllitum manu inſequitur, & fugientem eò compulit, Purris ejus Ber- nardo donationem faceret. His ille anguttiis iun- Quamvis autem hoc Netins coram Rege Martino probaſſent, hominis tamen potentia, ne dicam impotentia, hactenus à Co- mitibus Moticanis poſidetur. Alphonſus, dum Meſunæ adeſſet, die 27. No- vem. an. Sal. 1432.dedit Neto jure civtatis, & aliarum civitatum privilegiis gaudere. Conſer- vantur apud Scnatum Regia diplomata, fuerat à Regibus ſuperioribus conceſſa certa quantitas cadorum tynnine quibuidam Monaſtcriis monia- hium diſtribuenda: quæ pro diverſis Gœnobiis, 1t lociſque piis ſub Rege Martino 103. cadorum fuiſſe ſcribitur: poſtmodum tamen aliquot annis à curia foit occupata: Alphonſus autem non minus armis, quam pietate llluftris candem eleemoſy- nam eiſdem piis locis runſos erogandam juſfit; & (ut alia taccam) Monaſterio Sanctæ Catbarinæe apud Netinos, quod nunc eit Sancti Servatoris quaternos fingulis annis cados donavit: Conſtar en ejus priviegio dato Pauormi, die 23. No- vem 1434. Cüm autem (ut multi ſcribunt) Dux Petrus Aiphonſ krater muralis machinæ ictu per- emptus occidiſſet, tum, quod nullos liberos ſuſ- ceperat, vum Regia promiſſione, Nerum Regi ipſi, kine allo principum medio [ubjicitur. S oratorem miſit poſtulans ab Alphonſo pole li- teras contra præhabita privilegia emanatas con- [ultare, ſubinde omnia jura ab aliis confirmari/ Civitatem ipſam nec amplius alii donandam, nec pignori tradendam ſed liberam ſub ipſo Re- ni. Literis mandatum eſt Valenti die 12. Aug⸗ F gum regimine, fine ullo inferioris dignitatis ti- tulo futuram, quales Panormus, Meſuna, Cu- tana quòd ſi forte alicui donaretur, poſſe Cives Nerinos impune ſe defendere, arma capere, & in ſuæ libertatis conſervationem cuilibet impé- tui repognare: omnes offictales per ſerurinium deinceps faciendos: utque ad officia & digmtates obeundas Cives, & habitatores tantùm admitte- rentur. Datum eſt Regium hujus conceſſionis diploma Capuæ anno à Chriſti humanitate 143915 die 22. Octob nec multo poſt legatus eſt Auon nins Landolina ad Aobonſum Kegem ut noh- gintas Confeſtim Senatus Joannem hrovinam ſyndicum, 4 114 — — „— . — — „—„ 88 m& otæ may. beru a (⸗ . auin 4d . be Ut univer. erit à renoltn nadi Curi nlbreptam. 1 em dhra. mn luclitum 60 comyult, i ev Per- eangulis in. bc Netin hominis tamen ctenCo⸗ . de 7. No- ecwuus, & eie. Cowler- omu, fuen certa quam aſterits mat rſs Ccnohn toz. cadon n ahquot uns uem non mins em eleemoh⸗ n juli & Jr me beralort⸗ i: Conſta he 23. No- ribunt) Dox nx ictu pe- os lberos ſul⸗ Netum Reh o bſictur. nam ſyndicum ponſ poe emanal 6 Uis conftn li donudi nſid vohe 114 ſolutum eſſe voluit. 115 dicamus. 45 DE RFBUs gintas auri uncias Perro fratri à Netinis mutuo datas, nec dum ſolutas, repetendas curaret. Gum- que prorex vellet mittere, qui in fxæneratores ani- madverteret, cuperetque pro ſumptu centum quinquaginta auri uncias extorquere per eundem legatum, Nerini ſupplicando faſi ſunt ſe uſurarium Neti neminem habere, magiſque uſuræ injuriam ſubituros, ſi prædictum pecuniæ ſummam expro- mere compellerentur. Per eadem tempora Ba- priſta Plaramo prorex juffit plenius obſervanda Norinorum privilegia, quibus à jure Dohanæ a- depti ſunt immunitatem. Patæ ſunt literæ Pa- norini die 12. Maji 1440. curarunt exſcribendas quatuorviri Anronius Landolina, Bartbolomun Carnilivarius, Joannes Oddo, Vaſallus Specialis die 22. Janu. an. Sal. 1442. Paulo ante Aphonſum Regem Tancredus Pipis ex Lalia in Siciliam profetus Noti habitavit: u- bi ad noſtra tempora nobiliſſimam familiam per- duxit. fuit Tancredus Alphonſo gratiſſimus: civis autem Netinus effectus aliquot à Rege (tanta e- rat ejus in Tancredum benevolentia, & benigni- tas) literas accepit, quarum unæ, quæ reli- quas tcſtantur, ad noſtras manus pervenerunt: quibus ejus operam in contrahendis inter Petrum Vaſurtum cubicularium Regium, & Luciam Sco- barem nuptiis, & induſtriam commendat. Suam illi operam, ubi res tulerit identidem pollicetur. Patæ ſunt Cajetæ 12. Cal. Julias an. Sal. 1446. Hujus Tancredi filius Marcellus feudum Bonfalam à Manfredo Aagona comparaverat: quam emptio- nem ratam habuit Alpbonſus, & ſuo privilegio confirmavit, plura cum ipſius Marcelli, tum majorum benemerita teſtatus. Datum Neapoli Cal. Julii an. Dom. 1447. cumque agrum Fralai- ni dictum poſſideret, exoravit ab Aphonſo feudi nomine donari, qui hujus, & parentis non ingratus poſtulata admiſit, feudi quaternati (ut appellant) bajulationis, & aliorum privilegiorum Jura con- ceſſit, quæ ſimiliter nobilia feuda obtinerent: nec non à Secreti, & patritii jurisdiẽtionibus ab- Datum Neapoli eodem temporc, quo ſuperius. Militavit aliquando Marcellus ſub Aphonſo: ubi contigit (ut à ſe- nioribus quidam probatæ fidei viri audiſſe confi- tentur) ut Marcellus armis, & animo invictus fortiſſimi viri partes præ ſe tulerit, & quandoque inter confertos hoſtes non minus audadter, quàm feliciter dimicarit. quod auribus aliquantum ca- ptus, galcaque indutus tubæ receptui canentis ſonitum non facilè exaudiret, & cædendis hoſti- bus imentus, quid alii exequerentur non adver- teret. Denique Panormi es humanis exceſſit, menſe feb. an. Dom. 1477. ut Petrus nepos lite- ris mandavit. Genuit autem Georgium, & Pe- trum: à Ceorgio natus eſt Petrusy qui ſuſcepit Ma- riauum, & Alertum de quibus infrã eſt, quod Alter autem Petrus Marcelli filius ge- nuit Rinaldum, hic Pemrum, hic Franciſtum, hic Vincentium dominum Frallaini, & Herculem, cui mullum, in Mathematicarum diſciplinarum peritia ſecundum eſſe arbitror. Exoraverant Netini (debito fortaſſe crebrius) Rege Aphonſo privilegiorum omnium, quæ eatenus obtinuerant confirmationem. Cum au- tem urbis præfect ura ab hæredibus Antonii Faln- niæ producentis auri unciis pignori poſſideretur: & cauſſarum criminalium judicatus Frdinando Sompaſo fuerit, dum viveret, collatus: qui litera- rum neſcius plus addicentibus, & proinde viris non inegris vendebat ofßcium: obtinuere orarores hunc alio munere donandum, & prætoriam Vir. gam annuo munere aRege conferendam. Datæ ſunt literæ in Caſtello novo Neapoli die 19. Novem. an. fal. 1452. an. ſal. 1470. comitia fratrum Minorum ab obſervantia Ne ſunt habita 1478, NETINIS Aſ12. Mar. 7. ind. princeps Carolus cum Lupoß- ſe ferunt, fimul corundem eſſe voluit, mene Urrea Netum venit. Floruerunt ſub Alphonſo plures Netini, vel li- teris, ac religione vel armis etiam illuſtres. An- tonius Bellaſai doẽtor Theologus ordinis Prædi- catorum fuit in Sicilia prior Provincialis. Sic legi apud acta Franciſti Axxlinæ, an. ſal. 1441. idem ſub Rege Joanne in actis Antonii Carobenii. fratrem habuit Kinaldum Bellaſni ſacrarum et- L1BRR II. 46 iam literarum profeſſorem codem tempore in 116 conventu Divi Franciſci forebat magiſter Fride- ricus Fanguccius Sacræ Theologiæ doctor, ſicut & in Divi Pominici Antoninus Lanterius vir ejuſ- dem profeſſionis ſic per quædam publica inſtru- menta exploratum habuimus. Nicolaus Specialis ſummo loco natus ſeipſum, ſuos, & patriam præ cæteris illuſtravit. ad dif- ficillima quæque munera obeunda, & ad omnia tum domi, tum militiæ celerrimè præſtanda a- gillimo fuit ingenio, Alphonſo verè magnanimo, doctifũimi æque, ac fortiſſimi, nec non integer- rimi cujuſque viri Mæcenati, & fautori bene- merentiſſimo fuit adco gratus, ut illum pluribus annis Siciliæ gubernandæ præfecerit: quam plu- rima cum laude, & integritate, nec non Ficulo- rum utilitate adeò ſapienter, & prudenter re- Rit, ur Apbonſum ſolitum dicere referant, ſ for- 1ö omnes leges, mores, k5 vivendi normæ interirent, unum Nicolaum ſatij ſe, qui omnia reßceret, & integræ obſerwationi reltitueret. Inter proceres illos numerat ſexto Napolitanæ hiſtoriæ libro Pan- dulpbus Colonucius, qui cum Rege Aphonſo bello navali à Liguribus ſub Philippu Maria Medolanen- Mum Duce fuerunt capti, & ab eodem honorificen- tiſſimè dimiſſi an. fal. 1436. fuit patriæ, dum vixit, amantiſſimus, plurima enim in illius emo- lumentum ſanxit, vel Regi ſancienda curavit. Fuit Pominus oppidi Paterniunis, quod ah A pbonſo emerat auri unciis 4200. nec non & Ipr. cx Nundi quod alienavit, ut apparet in actis VW- cœlai Hancawillæ. Fuit Dominus Caſellucii, Gra- nerii, Cahbilit, Sammarci, Celn, Monrit Clmi- ſ, & Cipullæ prima duo emerat à Falimhenio Marcbiſio V. I. D. & Protonotario Regni Fici- liæ. patet ex tabulis Joannis Oliverii Aami die 6. Septemb. 1417. pretio auri unciarum mille. Iſta autem venditio fuit confirmata Acami 3 Proregibus Herdenſi, S Antonio Cardona, 20. Octob. 1417. Domus ſuas, ubi Neri habitavit, quæ modò vocantur à Domina Meliteli, & ad- huc in oſtiorum fronte Fpecialium inſignia præ qui Ca- Meliucii domini eſſent futuri. Duas habuit filias, quas nobiliſſimè nuptui dedit, Teonoram quidem Blaſto Barrbeſio Domino Melitelli, & alellam domino Herulæ oppidi. Conſecutus eſt 4 Rege Alpbonſo vectigal panis vendendi Pauormi, & ſingulos obolos portorii nomine frumenti ex F- cilia aſportandi, nec non & vectigal paſcuorum in agro, & civitate Troinenſt. Fuit magiſter (ut vocant) portulanus portus Vindicaris cum annua auri unciarum proviſione, & unius grani in ſin- gula ſagmata tritici extrahendi. Fuſt in Ficia magiſter rationibus (quod quæſtoris nomine a- pud Romanos dicebaturt:) qua dignitate etiam præ- fulſit Petrus ejus frater. Peſtatus eſt Neti 5. i- dus Decem. an. Sal. 1443. quamvis falſò quidam ſcribant 1448. Conſervantur hæ tabulæ apud 117 Vrancſtum Joanthomaſtum integerrimæ virum fi-13 —ͤ — dei, & tabellionatus peritiſſimum. Meminerunt hujus viri Maurolicut, & Faxellus. Neui tandem migravir è vita die 13. Feb. anno Sal. 1444. & marmorco ſepulcro in Divi Frantiſti jacet, ubi hi verſus licet non plane politi leguntur. Magniſicus Specialis heros jacet hic Nicolaus, Winacris rumulis ditior euge lapis. Di- —————— A eeenn ——— — — — — he he Mee eht..Rhek i M2 utdbe Rk t 4 %6 4 u 4 unus cweellenſſimus haberetur. Divjnos Cineres ſerva ſpeciale ſepulcꝰum Sielidum ſpetimen, ram eciale docu. Neſtora conſlio, quemvis virtule Catonum unc Juintum Fabiu m pro gravtate puta. Proregemque 1rilus iuſiris vide re Sicuni? Nam totidom Megis ſuhtulit ille vices. 3 Poſtero anno obiit Foaunes Matthæus Specialis Micolai filius, apparet ex lapide marmoreo in codem Franciſci Sacello: ubi hoc carmen, & id rade, legitur u Muthæi Specialis huſta Foannis⸗ Oÿn viri fortis iſle coloſus hubet. Vaznanimi intrépidi clari Mavortis alumm Tanta exigun condita virtus humb. Hicce Camerlingus Negis. ſmul omnibus iſtis, Olli, quod fautus cohtigit, adde, paler. cccc. xLv. XR. Fulii obii. 8 Floruit fub Aphonſo Antanius Caſarinus (Ga- Fparinum vocant aliqui,) de quo Lihro 4. Fa- zellus (libentius in noſtratium commendationem alienis utimur verbis) Antonius (ait) Caſfarinus . orauor egregius Nex natus eſt/ quem ob fuinæ digni- ralem Panormitani accitum publico Kipendio tres an- 11 06, ut adoleſcentes inſitueret, ſoverunt. Cæ rerum ad majora aſpiraus Conſtuntinopolim profe- qus, decemque aunos in fanta urbe degens in udtis ꝰratoriæ faculsatis, & græturum literarum coꝑni⸗ rione 1auta diligentia ver/atus eſtz ut imer præcla- ros viros, quo Græcia & tulia uo tempore vidit, Conſtuntinopoli enin, quæ CErſiano ſum imperio ſuberat) Auiugu annbs Kleturicam Gæco & Larinè miro cdm civi um, tum Imperaturis applauſu in audiorum Aaud ſrequentia docuit. Veuit poſtea in Jalium & Pa⸗ piæ primum poſtea Mediolani poſtremòd Genuæ pu- blicè legens, permultos erudiit. Fed, dum an. Sal. 1444. Genuæ oh civium magna diſidia ſricto ſerro encurſionem mulii facerent per urbem u6 nonnulli zenrarent in domum, ubi Autbnius erat, perfracis portis irumpere, dum ipſe per ſeneſtram alterius domus, uæ erut o regine, tranſilire nititur in ler⸗ ram ingenti lapſu concidit, Lonlinubqu expira vit. Verrit hic in Numanum ſormonem Plalonis librob de RNep. qubd Alphonſo Ficiliæ Kegi dicavit: pluraque alla en Plutarcho, & ox Platone larina fecit. Feri- pft epiſtolarum Jihros quutuor, & vratione⸗ duas, uarum alleram bhabuit ad Pbilippum Mariam aſteram ad Genuenſem Senatum. Hæc ille. Me- minit etiam hujus Leander Alhertus & alii o Fanne Marhaſius (ait ibidem Fazellus) Nee- rinu poota anno Sul. 1446. clarus in Jalia eſt ba- iu. Fenis hic Angelinetum poema amatorium e- egiaco verſu compoſuit. Quod Leonardus Areti- u in epiſola, Juam ad ipſum autborem ſtripſit, mvimn probavit. Multa item alia ingenioſ poetæ refimonta edidit. in Jua arte doliorum omnium ju- cio ſummus ewaſtſet? niſi medicinæ deditus, Mu- s uhtro cehlet. Hactenus Fazellus. Rinaldus Sortiuus gubernandarum Giviratum lolertia, proinde ac ejoquentiæ, & generis no bilitate clarus patriæ inſerviit, nunc ad Kegem, nunc ad ſummum Ponrißicem legatus, in ea præ- ſertim lite, quæ inter Netinos 8& Syracuſanos a- gebatur, dum noſtri conarentur ecclefiam ab Ar- cu in Cathedralem ſedem erigere, eidem Abba- tium Divæ Luciæ à Nemore aggregarez apparet per A binas Aphonſt literas, alteras an. Dom. 1471. altcras vero 1473. datas, nec multò poſt ab eodem Aphonſo Meſanenſts ſtrategus eſt cxeatus. Neti randem in Divi Dominici fepultus eſt, ubi & alter Rinaldus Fortinus vir diſertiſſimus, & multis bo- nis ornatiſſimus. Hujus viri commendationem in- nueris Petru Pipis V. I. D. ſic ad Kinaldum Jor- tinum (quem Kinaſdellum ad majoris differentiam appellatum noſtri ſeniores tradunt) ſcribit: Auis ne- ciut antiqu Mmum Sortinorum genus, Juod non ſo ₰ W 45 um Nori, 65 Meſlanæ in gua feliciſims prinei. 1 puſu diu Noruit Jed omnis pens Winact iæ decus, ac ornamentum clarimum etitit. Datæ ſunt literæ idibus Decembris an. Dom. 1493. Antonius Ca- ruſwn Dominus oppidi Inſpicæ fundi fuit Gene- ralis Magiſter (ut vocant) Rationalis cujus nu- miſmata inveniuntur. quæ una ex parie illius ſtem- wata continent, caput humanum ex ſuperiori parte, duas lineas in angulum conjunctim pro- ductas ex interiori, inter quas tres itellæ interci- dunt, cum his ad circumferentiam literis, An- tonius de Caruſto Gen. Mag. R. cx altera verd eſt manipulus frugum cum ariſtis faſcialigatisʒ in circumferentia ſum hæ dictiones, TUI TO PER- BENE. Vidi unum penes Hetrum Boream, quo non mihi charior alter. Aturdus Boreas civis fuit Nerinus, qui ob multa terra, marique egregia facinora, multoſ- que pro Rege labores wuſceptos dono accepit à munifica Aphonſ manu feudum Galermum in a gro Loontino an. Sal. 1424. quod ab cjusdem poſteris poſidetur. Antuniu Caramanna Regis in Ficilia patrimo- nii conlervator fuit. Protecturus ad Regem A phonſum Neapoli degentem ſolenniter teſtatus eſt Panormi apud notarium Nicolaum Mariſtaltum no- no Cal. Apr. 3. Ind. 1439. eodem etiam anno mortuus eſt Cahetæ. apertum eſt teſtamentum co- ram Joanne Tudiſco magnæ Regiæ Curiæ Judice, cive Netino, legavit feudum Baronis monaſterio Sacratiſſimi Servatoris apud Netinos. fuit etiam Z Dominus feudi Mazarronis, cujus dimidium ea- dem de cauſſa dictæ monialcs pofident. Cujus uxor Vilbanta pari ornata pietate, & præclaris moribus infiruẽta poſt viri mortem earundem mo- nialium habitum, & profeſſionem ſuſcepit: au- xit opibus ſuis monaſterium, tunc primũm ædi- ficari cæptum in eo loco, ubi nunc ſtat“ adeò ut majori ex parte Vꝛoluntæ largitate ſit perfe- ctum. Impetravit cadem de cauſſa à Nicolao quin- o ejus nominis Kemano Pontifice certas indul- gentias pro ea æde die Dominicæ PTranffigura- tionis viſitantibus, adjutricesque manus porri- genribus. Datum eſt diploma Cal. Junii, an. Pom. 1476. . Olim presbyreri de bonis à fe acquiſitis ex ve- teri quadam conſuetudine non poterant teſtari de patrimonialibus duntaxat diſponentes. AAo- mas autem Epiſcopus Sracuſanus, & cjus ſuc- ceſſor Rogerius cam ſive confuetudinem, ſive le⸗ gem deteſtati permittebant ſuæ Dicœceſis clericos de omnibus bonis indifferenter poſſe teſtari. Quod ce Komano, & veteris juris rritationem, & ho-⸗ rum xquiores ſantiones confirmandas curarunt. Diplomata habita ſunt Komæ Cal. Aug. an. Sal- 1444. nſinuandum voluit presbyter Kinaldus Kicca in civili ſcientia præſtantiſſimus: de quo Joannes tem, quæ incipit, volentes, Idem (inquit) renet Paulus Maczonus, qui floruit tempors Gulielmi maimo feudorum, ut ſua ſtripta Iehamur, in con- Juæritur. Floruit autem ſub Rege Alphunſo ur ex cis, quæ Pernus de principe ſcripfit, & a⸗ liis locis licet advertere. 635 Alpbonſo ad meliorem vitam tranſlato Joaunes frater, qui Ficulis pro Rege multos annos præ- tucrat, iucceſſit; ad quem in Aſpaniam, coacto apud Calatagironem procerum conventu, nobi- lfimi oratores inter quos Vaſulum Specialem qui tuit Mcolat ſuperius memorati filius, es F- culi conſtitiomubus didicimus fuerunt miſſi qui idem Nerin cautius agemes ab Eugento quarto Pontifi- die 21. Ap. 1460. quod & haétenus obſervatur. Paulus Maczo V. l. D. habitus eſt Ficulorum Perni, vir non parum euercitatus in ſcientia legalh lio ſuo incipiente; Adprimum duhium, de uo Antonius Canuetius in Fridsrici Regis extravagan- 123 keitatus eſt Mlumno. n ſudice, monacrio un etam minmer em. Cuſus & præclarð rundemmo. Mepit: au. imom æd- ſtu 20c0 te ſ perfe- Nicolab quin- cerus indul Trnlũgun⸗ manus por mih an. Don. iſitis ex ve erint teſuri, entes Vr K ejw he⸗ eh, ſe k⸗ els clericos ſtari. Quod o Pomif⸗ m, S& ho⸗ s curarumt. og. an. Sa naldus Kicc obſervaul elt Siculun o Joun⸗ s cxigi (nqut) ndor Culem — — dientiſſima; & prompta memoratur. ns mini 1466. 6 Anno Salu. 1468. magna fuit NWerinis, reliquiſ- 49 ñdem pro omnibus Trinacriis Regi jurejurando, A præſtarent, & immunitatum ad ea tempora con- cellarum confirmationem expoſcerent. Inter a- lia obtenta elt confirmatio privilegii à Martino impetrati;, ut ex emporio Vindicari quingenta tritici fagmata extraherentur. quorum jus, 6 penſio civitati Nerinæ perſolveretur. Magna qui- dem, & populoſa eo capite urbs Nriua nominatur⸗ & iner montana Regni Sᷣiruli oppida maxime præ- cipua, ſed tunc inops, & egena Wa- propter juxta ea, quæ ab Alpbonſo ſunt conſtitu- a, oannes agendum mandavit, habita funt hæc uinto Cal. Martii anno a Dominico natali 1460. 4 Quarto poſt anno Facobus Burgius Siculus, E- piſcopus Maxarenſis biculorum legat us à Rege Ianne pro Netinis exoravit confirwari civitatie- juſdem prætoribus merum, & mittum (ut vo- cant) imperium, ideſt, gladii poteſtatem; & ſan- guinis in reos effuſionem, more civitatis Carinen- ℳ. 1dem Regem docuit civitatem Nefinam Ca- rinvnſi, Jyracuſana, & Drepanitana eſſe populi copioſiorem: oſtenditque ſub Rege Alpbonſo a- lias etiam ſuß eodem Joanne dandem privilegii conceſſonem apud Nerinos viguiſſe, annuit Kex. Conſervatur integerrimum diploma, datum Ter- racone die 16. menſis Decemb. an. Sal. 1464. idem eſt executus prorex Nimenes Virea. haben- tur & hujus literæ datæ Meſanæ die 29. Nov. 1467. Per cundem Jacbbum obtemum eſt, ar- cem Vindicarem à Duce Pemro Alphonſt, & Jo- annis fratre cœptam ædificari, & ejuſdem motte intermiſſam, perfciendam: tum quod emporii Regii emolumentis maximè eſſet profutura, tum eorum, qui litori adjacentia rura colunt, ſalu- ti, firmoque præſidio, habendam. Impetra- tumque eit, ut quemadmodum ſub Petro, ita & ſub anne, ex æquis portionibus dimidio expen- ſarum Rex faceret ſatis, reliquum verd Netina Respublica ſuppleret. tio eodem Regio diplomate. Ejuſdem Regis vi- cem gerens Nimenes declaravit incolas Netinos, qui civilia officia peterent oportere, ut faltem annum integrum, menſem unum, unam ſepti- manam, unumque diem urbem hanc habitave- rint. Datum Meſanæ 29. Novemb. anno. Do- que Siculis frumenti penuria valebat, tr. 19. in ſagma hordeum veròtt. I1, urinam hujusmo- di caritatem ſemper pateremur: ut tanti vel in abundantia fruges venirent. At Nerini, ut anno- nam ſibi compararent, ulnæ vectigal Nirolao Ky- racuſe omnium ditiſſimo, & ornatiſſimo viro pi- gnori dederunt. Anno vero 1474. Petrus Specialis Netinus; frater Nicolai Specialis, regius miles, & magitter à rationibus, ut Ficulæ conſtitutiones memine- rum, dominus oppidorum Acami, Calataßmii, & Caßelluci æger corpore teſtatus reliquit hæ⸗ redem Joannem Matthæum filium Vaſyalli Ipecia- lis fratris ipfius teſtatoris. nec multo poſt mori- tur. Poſtero anno Vimenes pro Rege Siciliam gu- bernans conceſſit, ut jurati Netini poſſent coge- re dominos, & conductores viridariorum, & nemorum, ut omnium frugum, & fructuum, qui in Netino perciperentur, dimidium in urbem Netum venum aſportarent, dummodo præſenti pretio illorum dominis ſatisfieret. Datum eſt privilegium Neri die primo feb. an. Sal. 147. In eundem modum lego alias literas habitas Panor- mi, 17. Jul. 1477. Idem ſub Ferdinando Catho⸗ lico ratione in perpetuos annos valitura. Datum Caiinæ 29. Junii 1494. erat tunc a ſecretis Fr- dinandi Joannes Antonius Provina, civis Nerinus, 116 & quoniam hoc olim in fingulos annos concedi Conſtat hujus impetra- DI REuS NEFILRIS LI5ER I. . 56 ſoleret, Gaſpar prores perßetuò jure ſervandim in poſterum conceſſit, non expectatis aliis lire- ris. Datum Panbrmi, die decimo Julii. Fodem anno 1474 18. Cal Septemb. Moticæ obt un⸗ cati ſunt 47o. Judæi, Neri verò 18. ex omnt ſexu, & ætate. Floruit ſub JVoanne Nogerius Landolina, vit ut rei militaris peririſſimus, ita aliis etiam virtutibus or- natiſſimus. fuit Carolo Regis Foaunis primogeni- to chariſimus, & ab codem invitatus, ut Kegit cquitis prætecturam ſuſciperet. habentur adhuc literæ, quas Carolus, dum Neti adeſſet, in col- lati officii ſignum ſcribendas juſſit. an. Sal. 1475. Mortuus eſt Nogerius Neti, an. Salu. 1474. ut apud libros coenobii ivi Frantiſti Neti comperi⸗ teſtatus reliquit hæredem Foannem Klium primo- genitum. Celeberrimus in tota Ficiia fuit Nicolaus Da- tun, & Medicus, & Philoſophus præſtantiffi- mus: cujus prædiétiones adeo veraces fuere, ut cui infirmo lethalis termini diem prædixerit; non convaluerit. Hinc inter omnes ſuæ profeſ- ſionis viros excellentiſſimus eſt habitus plurimum ſibi divitiarum, honoris, & gioriæ felici ægro⸗ torum curatione com paravit quos enim alii preſ- Gſbytetis (ur ecrum proverbio utar) reliquerant; — multos ipfe ab Orci faucibus reduétos firmiori valetudini reſtituit. Accepit eadem de cauſa ab Autonio Monrata Calataniſettæ tum Comite feu⸗ dum ſancti Michuelis cognomento dictum, quodt?? in agro Auguſtano ſitum eſt. Hic Bonniæ (ut ejus privilegio adhuc viſitur) doctoris inſigni eſt aſſecutus. an. Sal. 1446. In eo inclyta pa- tria, & clari ejus proavi nominantur. Memi- nit hujus Lucius Marineus Siculus lib. F. ep. fa- mil. übi ad Cathaldum Pariſtum ſcribens inter Mathematicos, & Medicos præſtantiſſimos Ni- rolaum recenſet. 6 D Fanni 11. Cal. feh. an. Sal. humanæ 1479. defunéto Fendinandus filius cognomento Catholi- cusʒ ut qui & Pænos ex Hiſpania depulerit, & udæos ex ſuis Regnis ejecerit, & in omnihus Chriſtianæ pietatis obſervantiſſimum præſetule- rit, ſubrogatur. Pridie vero Cal. Mart. die Dominico habitæ ſunt Neri exequiæ RKegis Joannis in templo Di- vi Wicolai; altiſſimus erectus eſt tumulus pretioſis pannis, & columnis inſtruẽtus, accenſis 170. ce- reis. Omnis magiſtrarus, feudatarii, viri pa- tricii, & doétores numero 92. & 2b. Judæi lu- E gubrem hahitum induerunt. Notatum offendi a pud Frantiſcum Muſcum. Eodem anno 1. Cal. Maji Foannes Cuppelius miles conſtituit, procu- ratorem Foannem Cappellum nepotem ad præſtan- dum juramentum fidelitatis feudi Rabuxini & feudi Tinnariæ Pachini ob novam ſucceſſionemi Regis Ferdina ndi. Hoc ex actis Marhæi Launiße. Nec defuerunt negotia quæ primo ſui Regni anno pro Netinis tractaret. Nam amoto Petr⸗ Vaſurto; jam mente captoofficium magiſtti No- tarii prætoriæ curiæ (quod hodie Wicolaut Afh- dreæ Bajerio contulit. Datæ ſunt literæ Bar- chinone die . Sept. anno Dominicæ incarnatio? nis 1479. & 2 Decemb. ejuſdem anni Orland⸗ Awolæ merita commendat ejulque nepotes ad tempus proſcriptos condonat. cundem an. Sal. ceſſa, qua in filios & hæredes ſuos poſſet arcis poſſeſſionem traducere. 1480. 16. Apr. habita fuere 11. Magiſtri Theolog. & alii ryo. écu⸗ cullati: octo dſebus commorati ſunt Wen, An. 1482. idibus April. duæ ciconiæ ſuper campa- nariam Divi Nicolai molem confederunt, altera F. Littara. D zus optimè de illo munere meritus obtinet) n- 1485. MNetinæ arci præfecit; gratia etiam con- ſunt comitia provincialia Divi Franciſci: inter- angeli, altera beatæ virginis lapideorum ſigno- rum rum capitibus. Ft ubi aliquantisper quieverunt, A evolarunt non amplius viſæ. Fadem tempeſtate Antonius Platauo à Rege Ferdinando ohtinuerat in ſuis feudis Comubaudo, & Kiſalini poſſc turres ædiũcare, oppidum con- ſtruere, cives admittere, jura exercere, vecti- galia imponere, offciales eligere, & cætera ad- miniſtrare, quæ alii oppidorum Domini in ſuos ſubditos ufurpant. Datum eſt diploma Iſpali, die 1. Janu. an. Sal. 1487. Netim verò præ- videntes novum iſtud ædificium maximo detri- mento ſuæ civitati futurum acriter inſtitere, d& rmiſſis ad Regem oratoribus, ejuſdem privilegii revocationem obtinuere. Et hoc Failmauticæ, 23. Nn. an. Sal. 1487. idem factum eſt, urdi- cemus, eadem ſub Rege Carolo lite ſuſcitata. Conſervatur apud Senatum totus proceſſus, ubi evidentiſſima, & firmiſſima, defenſionum capi- ta continentur. Idem milleſimus quadringente- ſimus octogeſimus quintus annus nos monet, ne taceremus, quod literis mandatum comperimus, Joannem Capellum, Joannem Landolinam, Calce- randum Saloniam, Jacobum Fpecialem, Juratos, nec non Jounnem haptiſtam Sapiam, tum Præto- rem urbanum, beati Conradi tumulum aperaiſſe, S cadaver adhuc integrum, & ex omni parte illæſum conſpexiſſe, cum mira odoris fragrantia, quæ illinc emanabat. Hoc eodem anno Auto- nius Caruſus Dominus Iuſpicæ Fundi, Nicolai ſi- lius, & Antoni, qui ſub Alphonſo floruit, ne- pos, ex Civi· Conradj brachii contactu, admo- vente loco affecto reliquias presbytero Antonio Mineo ex renum dolore ſtatim convaluit. Unde ſanitatem conſecutus hilari omnium jubilo, & brachium, & manum, prout hodie viſuntur, argenteis thecis mandavit includenda. Hæc ex wajoris eecleſiæ ſcripturis colligimus. Hic ille eſt Antonius, qui monaſterio Divæ Claræ, tem plo Hivi Micolai ubi marmoreo tumulo eſt ſe- pultus, aliiſque piis locis certos proventus aſſi- gnavit, qui in maturinis ſacrificiis impenderen- Exornata eſt eadem tempeſtate hæc civitas rzoſanctiſſimæ crucis in qua ſalutis author pro Mun di ſalute pependit, fragmento. Dum enim Jo- anne Maczo civis Netinus Barcinone aurificio ad- diſcendo operam daret, nobilis quidam vir cer- tæ ſalutiferæ crucis fragmenta auro includenda locavit. Inciſam prudenter operis cauſſa parti- culam popoſcit, ſupplex vovit, ſi incolumis in atriam receſſus comingeret, crucifixi templo dicandam. Quod ubi obtinuit, re ad Dalmatium epiſcopum dclata, ut fine ulla hæxſitatione à Chriſti fidclibus adoraretur, expertum voluit, an reliquiæ illæ vere é Chriſti cruce fuerint deſumptæ. foculum ardentibus pru- nis inſtructum ad ſe adducendum jufit, & in ignem ſacrati ligni particulam injecit, quæ ali- às ftatim comburenda, non mediocri interſtitio illæſa, & combuſta permanſit, acſi ne flamwas quidem ullas attigiſſet. Quo miraculo commo- tus rem majori pietate tractat: ſed rurſus ſecun- dum experimentum aggreditur: eandem aſſulam in craterem aqua plenum ejecit, quæ præter li- gni naturam aquis non fupernatavit, ſed ad ima more lapilli deſcendit. Actæ ſunt à præſule & mul- Dalmatius primus omnium adoravit. Extant cjus literæ datæ Syratuſis 28. Apr. 1486. celebratur ejus ſolemnitas menſe Majo in Exaltatione cru- cis. Fadem de caufla Gilbertus Syracuſanus Epi- ſcopus eandem ſacratæ crusis particulam, quam auro incluſam, & criſtallo inteétam Nrini volue- X runt, quarta quaque Pominica intra templum rum indulgentiam eandem venerantibus eit elar. gitus, quum etjam gratiæ largitatem jis, qui fe. itis dicbus per totom octavam wenſe Majo ope- ram navarent, impertiendam voluit. Hatum Sac. die ⁊1. Jun. 777 anno 1487. die Vene⸗ ris F. Cal. Moji hora 18. viſus eſt in cælo jn⸗ gens circulus, in medio cujus ſol elucebat „ amplius integra hora fuit omnibus conſpicups, mox aliquantisper latuit, & iterum apparuit. Interca Divi Nicolai templum utrodue luere amplius ſtruebatur, ut copioſum populum ad ſa- cra audienda frequentem commodius caperet. Legiwus in finiſtra fronte, ubi ſupra fontem Ci. vitatis ſtemmata viſuntur, temporis inſcriptionem, die 13. Decemb. an. Sal. 1491. tertio poſt anno major janua mnſtaurata eſt, & candenti marmore affahre perfecta: quemadmodum literæ ibidem 4 ſuperiori parte inciſæ teſtantur. Anno ſalutis 1497. 6. idus Martii primæ Indi⸗ ctionis apud acta Franciſci Muſci conſtat Nicolaum Vindainum, & Jounnem Antonium Angelum petiſſe templum conſtruendum Epiſcopi Syracuſaui per- miſſu ſub vocabulo Mariæ à Pieraie in regione, quæ dicitur paſſus bonum, ubi nuper fuerat inventum F tò vehementius à populo Netino Deo optimo ma- ximo gratiæ, qui tam evidentia ſuæ honitatis ſi- na exhibuit: & colendam indubitanter crucem anrrum cum imaginibus heatæ Virginis, Chriſti, Joannis Evangelittæ, & divæ Veuner quo pie- tatis cauſſa multi fideles oraturi confluehant. fun-! datum eſt templum ibidem, in clauſura Antonii Sortiui presbyteri, eique quaternos annui cenſus rarenos ſinguli prædiéti viri dotatos voluetunt. lhi tandem conſtructum eſt cænobium Capucci- norum, quibus ſedes priſtinas deſerentibus, locus venditus eſt Joſeobo habet hortos. Anno Sal. 1492. die Lunæ 14. Cal. Julii Ferdiuandi editto omnes Judæi e Sicilia trimeſtri ſpatio excedere juſſit, vix aliorum trium menſium DP dilationem impetrarunt, magnoque perſoluto pretio tandem 12. Cal. Janu. omnes wigrarunt in alias nationes, præter unum, eundemque vi⸗ liimum, qui cum Morica Judæi interficerentun, duodecies eſt tortus. Dumque ſenatus, populuſque Motinus inKau- randis inſigni pietate ſacris ædibus inſudabat, al- cioſe adminiſtrandæ incumbebat. Mortuus du- dum fuerat Joannes Nomo cantor, & Beneficia- rius majoris cccleſiæ, in ejus locum Jaunes Urt u tum Vicarius ab Antiſtite ſubrogatur. Incu⸗ jus rei diplomate beneficium conſtitutum, & fun- datum per Jacuum Petrum alleritur, & ejus e⸗ lectionem, & præ ſentationem ad ejuſdem eccle- ſiæ rectores, & miniſtros, quos Cappellanos nun- cupant, pertinere. Nec minus alia rempla, pii- que loci Religiolo augmento, & hominum vir- rtutibus, & fahric ornamentis excolebantur. Nam & Divæ Claræ cœnobium, quamvis Mo- nialibus jam adminiſtratum, fabricæ complendæ intendebat. Quapropter Fedinandus Rex omni virtutum gencre præltantiſſimus eidem monaſte- rio quaternas auri uncias quotannis ex faltibus a⸗ quatilium molarum, & carum offcinarum, qui- bus lancæ telæ inficiuntur, exigendas conccfit obtinuerat proventus illos Petrus Vaſurtus ab an- teceſoribus Regibus collatos: ſed quoniam faro unctus, fucrant ad Regem devoluti. Habitæ lont litcræ Barcimus die 24. Mart. anno Chriſti natalis 1493. Lego etiam apud tratres Minores ah Ohſervantia frattem Bernardiuum Nerinum tum vit fanctitate, tum certo prædicendi genert fuiſſe populo admirabilem. Plurima enim divino aflarus ſpiritu vel loco, vel tempore longinqus vaticinaum ferunt. ſic Petrus Pipit hujus rei Landolinam, Bartholomæum Coctium, Mattbæum Landolinæ, ubi amæniſſimos matius quoque Epiſcopus Syracuſanus, vir priſca fanctitate clariſſimus eccleſiæ fideliter, & offi- 31 con bini, Chil, equopi. Auehant. fun- uſura dmnj vmi cenis Metun. eunbu kan bi amxniſina hilin trimeln rium menſiun oque perſolut⸗ bnes wigrun cundemque y inercem; Mtinun illn inſudabat anut, v pi Monu An „6 heſi⸗ nM . r & eſus 6⸗ uſben ecck⸗ eune u emplaP owinum NM encolebunih c comyleni us Re o den wonte hcihsr⸗ g⸗ en concci pz RIsus NRTIRIS LIR JI. 74 flis annotavit, an. Sal. 1499. Anno Domini 1498 ſecundæ Ind. maxima fuit muſti abundantia, ven- debatur enim uno tareno, & quandoque decem o- bolis in ſingula ſagmata, plures vineas gratis vin- demiandas publicarunt, & multæ uva onuſtæ re- manſerunt, quas nec Nomini, nec alii exonera- runt. fuit etiam tritici feraciſſima copia, ſic an- notatum inveni apud acta Angeli Lauriſicis. Hinc eſt, quod ajunt vinum binis æreis nummis in ſin- gulos ſextarios venditum: referuntque nobis ſe· niores in caupones jocatos cum dimidium vini 134ſextarium empturi, unum denariolum promen- tes monebant, ut probe pretium numeratum ha- berent. Adde, ob tantam vini fertilitatem N colaum Vyracam ædes ſuas, quæ divæ Carbkarinæ templo ſunt coniguæ, pro aqua vino calcem ex tinviſſe, & in omnibus ad ædificium pertinen- tibus uſum eſſe. Hinc etiam ajunt Bartholomæ- um Provinam hoſpitio proregem Nori exceptu- rum, ut quàm facillimè pro militibus, & familia potum expeditum haberet, ciſternam ſuam vino temperaſſe. & hinc miſta pocula kaurirbant. Anno Domini 1497. quarto nonas Octob. pri- mæ Indictionis migravit é vita princeps Cafta- Iæ Joannes Marcus, & 10. Cal. Decemb. Neti eidem juſta perſolverunt non minori luctu, quàm honore. Interfuere omnes Religioſi, o- mues officiales, feudatarii, nobiles, & duode viginti Confraternitatum viri cum totidem tro- phæis, quos Confalones vocant, albis ſaccis in- duti. Jurati Foannes Kibaldus dominus Moriel- læ, Hnricus Plicus, Mutius Barbilatus, & NM- colaus Antonius Syracuſa, Nicolaus Sulonia præ- tor, Orlandus Awola Caſtro præectus cum cæ- teris Juſtitiæ miniſtris, lugubri habitu induti, præter quos erant quinquaginta alii nobiles etiam pullati à Mariæ à Caßro vacuum feretrum auro obrizo coopertum ſub umbella ad Divi MWicolai ſolenni proceſſione tulerunt. Funebrem oratio- 13 nem habuit Magiſter Rinaldus Pellaſai ordinis Prædicatorum, Joannes Urſus Miſſam celebra- vit, quam ſolenni cantu adjuverunt cæteri Re- ligioſi, his excquiis interfuere hominum circiter quatuor millia, triduo officinæ, & tabernæ non patuere: cercorum pondere ſesquicenti- pondium confectum eſt. Hæc ex a6tis Franei- ti Muſci L Nec Reipublicæ cura in termporalibus inte- rim ceſſabat apud eos, quibus ex officic onus incumbebat. Quod omnes agricolæ ſeminantes in Netino tertiam quanque collectarum frugum portionem in urbem Netum vendendam inter- rent, ex vetuſtiſñima conſuetudine, cujus nulla hominum memoria extaret, habitæ ſunt literæ obſervatoriæ a Verdinando, die 2y. Jun. an. Dom. 1406. Idem etiam obſervari lege cautum eſt in bobus, ovibus, cæteriſque pecudibus, & fru- ctibus vendendis, vel macello conficiendis: ut tertia quæque pars Neri venum daretur. Quin etiam in lite adverſus Syracuſanos, & Matthæum Platamonem Dominum feudorum Combaudi 1 Lalmadaræ, & quorundam aliorum. Antonius Cacciaguerra tum juratus legatus eſt ad Regem, ſentent iamque, & literas obtinuit, ur civitas Netina manuteneatur in poſſeſſione cogendi di- Storum feudorum & aliorum dominos totum commeatum, & agricolas, ut Netum tertiam quamque collectarum frugum partem aſporta- rent. Habitæ ſunt literæ die 19. Decemb 1yor. 36 codem anno 4. Non, Aug. grandine adeo ingenti pluit, ut tegulas fregerit. 4, idus Aug. apparuit comota inſtar albæ columbæ, cum magna cau- da, cujus ſplendore terra claruit, & reſplenduit. poſtremo anno, conceſſa à ſummo Pontifiee A erandto Seto in üngulis urbibus, & oppidis ſa- lutari quinquagenari Jubilæi gratia, publica- A — tum eſt Neri ſub Mattho yracuſa in Spirituali- busVicario, menſe Novemb. orandi locus aſſigna- tum eſt Servatoris cænobium, quò maxima cum pietate, ut decebat, populus confluxit. Anno ſequenti Ferdinandus certior factus ex noſtra pa⸗ tria viros in omni doctrinarum genere præſtan- tiſſimos, ingeniolos, & induſtrios evaſiſſe, qui & ſuperiori & cjuſdem etiam Regis tempeſtate non Ficiliam modò, & Naliam, ſed & Hiſpani- as, cætcraſque orhis terrarum provincias illu- ſtraverant. Conſideranſque maximam à Neri- ni Regiæ majeſtati nullo non temporè exhibi- tam Kdelitatem, edixit Netum ingenioſam civi- tatem nuncupandam. Datum eſt diploma Bar- cinone, die 23. Junii 6. Indict. anno à Chriſti na- tal. 1703. author ejus gratiæ impetrandæ fuit frater Ninaldus Montorus Epiſcopus Cephalæ di- rauus, & MNetinus patria, vir omni probitatis, & diſciplinæ genere clariſimus. Eodem etiam authore fuerunt, & aliæ gratiæ à Rege Catho- lico impetratæ. Olim pro caſtri & munitione, & cuſtodia ſancitum fuerat, ut ſingulæ domus jure quodam ſolarii ſingulos tarenos ſolvetent, & quo- niam exaétores ab eis, qui vel veteres domos amplificarent, vel palatia erigerent, plus ſtipis r37 extorquebant: Nerini per Epiſcopum Cephalæ- ditanum à Frdinando exoravere, ne quid ampli- us præter prædictum pretium ſolverent: utque ab hoc onere immunes novas ædes conſtruere li- ceret. Quæ omnia hactenus pleniſſimé obſer- vantur. Patæ ſunt literæ Barcinone 30. un. an. Sal. 1703. Obiit eodem anno Aexander Seutus Pontifex, eique ſubrogatur Pius Tertius, cui paucos poſt dies defuncto ſucceſſit Julius Se- cundus. Hic Sacratiſſimi Netinæ civitatis ſerva- toris monialibüs, præpoſita carundem ſoro? re Leonora Salonia, conceſſit indulgentias con- gregationis Sanctæ Juſtinæ Paravinæ à diverlis ſummis Pontificibus eidem collatas. Patum eſt diploma die 10. Mart. 170. Quo anno quarto nonas Auguſti Gonßantia primogenita Joannis Mattbæi Specialis, & ejus vir Foannes Baptiſa Lampiſus Dominus oppidi Gibel- inæ, cum Catbarina Hlia Nicolai Shecialis fratris u- trinque conjuncti dictæ Conſantiæ, inũirma eſſet valetudine & jam in extremis laboraret, conſtituit procuratorem vannem Maccam ad capiendam poſ- ſeſſionem feudorum Caſßellucii, Granerii, Jauti MVarci Celſi, Caſibulis. Cipullæ, Montis Climiſis, Lu- didini, Solarini, Scarancini, Soſarræ, Belvidi- rii, Pomtis, & ſupplementi portus Syracuſani & quæcunque Neti Catbarina poſſideret. Fo- dem anno 1. Cal. 7. Nicolaus Antonius Vyracuſa Nicolai filius dedit uxorem Margaritam filiam Gaſpari Vigintimilio primogenito Franciſci Do- tz8 mino Buxem. Qui dotavit propter nuptias fi- lio oppidum iplum cum omnibus ejus feudis. Hæc ex actis Angeli Laurißcis. . Anno Salutis 113. quemadmodum Perrus Pi- pis ſcriptum reliquit, valida peſtis Netinos afflixit, arrha tamen majoris mali impendentis 14. Cal. Octo. grandis fuit illuvies, & aquarum impetus in agro Netinoz præſertim in agris, quam fluma- riam vocamus. Quo etiam Jacohus Humana E- piſcopus Sruterenſis templum Divæ Claræ apud Notinos dedicavit. Poſtero anno 6. Cal. Apr. hora noctis octava, Sabbatho ante Dominicam tertiam quadrageſimæ cum plurimorum civium concurſu, pictate, & fletu depoſita eſt ex pri- ſtino loco Crucifixi imago, & in Sacellum no- vum, ubi nunc colitur, collocata. Sic à quo- dam presbytero præterea, quæ in pariete vete- ris loci leguntur, annotatum inveni. Annusau- tem à Servatoris noſtri adventu tricenteſimum tertium luſtrum e xigens fuit Nerino populo maxi- me memorabilis. Nam Leone Decimo Pontifice, 8 Litara. D 2 con- * 1 1 3 57 conceſſum eſt, Pivi Conradi reliquias poſſe coli, 4 adorari, & per urbem circunduci. Mandata generali Palmatii præſulis racuſani; in Spiri- tualibus Vicario. Qui habiris mandatis 28. Aug. Nerum venit, & cauſſa cognita primum Divi 139 Eonradi feſtum anno poſtero feliciter eſt auſpica- elt cauffæ cognitio Jacobo Humanæ, àbbati San- cti Spiritus, & epiſcopo Scuterenſi, tum etiam tus, & præſens veneratus: quando tot ejus Sancti virtutis ſigna, tot miracula viſa ſum, variis à morbis rot howines funt liberati, ur maima cum rotius populi lætitia, & pietate Deo, & beato Conradb gratiæe agerentur. Sic deinceps cautum, conſuetumque eſt, ut quotannis unde- cimo Cal. Janu. eadem celebritas repeteretur. An. 170. habita ſunt Mri comitia provincialia Di- Floruere ſub Ferdinando Catholico viri Neri- ui in omni diſciplinarum genere admirabiles, & tanta ingenii dexteritate præditi, ut meritò ci- vitas ingenioſæ cognomen ſit aſſecuta: quod & Caroli Quinti Nomanorum I mperatoris litsræ con- firmarunt. Conſpicuus fuit præ cæteris Kinal- dus Montorus genere quidem nobiliſimus, ut qui Mainitto Landolinæ Pomino Burgii, ſuæ civita- tis porentiſſimo ſororem nuprui dederit. Sed meritis, & parta dignirate multò nobilior. Do- minicanus Rcligione piiſlimus, philoſophus, & theologus profelione diſertiſimus: ſic in nego⸗ tis gerendis agilis, & denter, ur à Siculis ad Regeim Frdinandum pro rebus ad univerſam Si- caniam pertinentibus fuerit, & quidem feliciter legatus. Ab codem Rege Cepbalæditanæ eccle- ſiæ præfectus eſt, ſed ibidem quietam vitam a gere urgentibus Ficulorum negoriis non permit- titur; modò ad Ferdinandum nodd ad ſummum Pontificem orator ablegatur, nec arduam hu- 1ojus rei provinciam, communem urilitatem pri- vatis commodis præferens recuſabat. Multas „ Aragonii Ferdinandi filii obitum funebrem ora- — pro patria, plures pro aliis urbibus gratias exo ravit. Panormi in plurimorum procerum con- ceſſu 13. Cal. Decemb. an. Sal. 1491. in Joamis tionem habuit, quam nos editam vidimus. Scri- pſit libellum de reduẽtionibus naturalibus, & de fu- turorum contingentium difficultate, dicitur quæ- dam alia in lucem dediſſe, quæ ad manus no- ſtras non pervenerunt. Fuit & in Sicilia, & in Neapolitano Regno generalis hæreticæ pravitatis inquiſitor. Hoc titulo ad eundem ſcribit ſuis in epiſtolis Petrus Pipis anno ſal. 1500. & 1/0. Hunc Lucius Marineus lib. v. ep. Famil. omni li- teratura præſtantiſſimum appellat. An. Sal. 1409. die 16. Novemb. Neti Dalmatius Epiſcopus Vh- rdcuſanus e Dicceſi negotiorum ſuorum cauf- ſi egreſſurus Rinaldum Montorum procura- torem conſtituit, ram in iis, quæ ad ordines, uàm in his, quæ ad juriſditionem pertinentʒ ur in tora Diceceſi Sraciſana epiſcopali munere fun- gererur. Tum Kinaldus plures menſes Neri cum hac dignirate reſedit. ſic invenio per plures ſti pulationes apud norarium Nicolanm à Monis. fuit etiam eo annd Rinaldus com miſſarius generalis ſanctæ (liceat vulgatis verbis uti) Cruciaræ. fuit etiam abbas monaſterii ab Arcu, quod in perpe- tuam commendationem habuerat. patet ex actis nei Lauriſicisubi Mainittus Landolims procura- ratur privilegium eidem con ceſſum Neti die 22. Apr. 1506. Mortuus autem eſt es pleureß dum adhuc apud Regem pro Fitulis ageret, menſe o- 141tor ejüſdem pſctia vendir, in alio contractuci- ctob. an. Sal. 1/1I. quemadmodum Marianus Atcurdus in quadim lamentatoria epiſtola Valen- tia ad Petrum Pipim Antonius Corſettus utriuſque juris doctorinter viro totius lajiæ imo & Europæ præltantifimos VINcENTII LITTAR4 56 cenſetur. plurima ſuæ profeſſionis opera compo- wuit, excellentiſſimi doctoris titulo donatus quæ *. * . 5 omnia paſſim leguntur, & à doctiſſimo quoque ſcitantur. Ad Melitenſem cocleſiam promotus vix biennio ſedit. Nomam reverſus ad majora etiam aſpirans candem cum Alexandro erto veneni, & mortis internecionem ſubiit, an. Sal, hum. 1o3. hbitabat Neri in ædibus, quas modo incolit Mx- rianus frrurius. Summis cum laudibus extollit Mattheus Silwagius, ubi de Neto loquitur. Lu- cius Marinens lib. J. ep. Corſerium Melitenſeme- piſcopum omni doðtrina celebrem appellat, nec minoribus laudibus exornant, qui ejus doctri⸗ nam, & authoritatem adducunt. Jacohus Humana, Abbas fſancti ſpiritus Cala. taniſettæ, & epiſcopus Cbalcedonſis (quamquam co tempore eccleſia illa penes infideles fuẽrit) fuit Dalmatii, epiſcopi Syracuſani in ſpiritualibus Vicarius, Sanẽtæ Cjaræ ædes dicavit, Apoſto- licæ ſedis juſſu primum Divi Conradi feſtum in⸗ ſtituit. Quemadmodum ẽ multis hujus ſantti hi- ſtoriis, Leonis Decimi diplomate, & quibus dam 14 proceſſibus, quæ apud majoris eccleſiæ recto- res conſervantur, annotavimus. . Iannes Antbnius Prowina excellentiſimus, & hiftoricus, & geographus in intulam Hherniam ſummo Pontifice nuntius fuit miſſus, & de ejus inſulæ, & Thiles ſitu, populorumque moribus fcripſit, quem librum Ferdinando Gune, quem Faxellus Acumeum vocat, dicavit. Conſervatur opuſculum Neti apud cænobium fratrum Mino- rum ab obſervantia. Majeſter Antonius AMiotta, Sacræ Theologiæ profeſſbr, ordinis Minorum fuit multis annis, i. md quandiu vixit, cuſtos cuſtodiæ Syracuſanæ. ſic apud plura inſtrumenta publica invenio ab an⸗ no 1463. & deinceps ad 1492. quo rempore eun- dem jego miniſtri Provincialis Vicarium fuiſſe. Fpannes Quattrus non minus legum ſcientia, & morum integritate celeberrimus, quam eroga- tis in pauperum connubia divitiis, quarto mihico⸗ gnationis gradu jam conjundtus, maximæ virtu- ris fuiſſe dicirur: adeo ut multorum nobiliumin- vidiam vicerit. Plebejo genere natus nobilifima apud Frdinandum Catholicum Regem obrinuit officia. Nam ei à ſecretis profuit, & multa u- tiliter, honeſteque conſulendo fuit gratifimus. E⸗ jus bibliotheca ex magna parte Nori apud mino- res ab obſervantia conſervatur, ubi fepulturam elegit, teitatus an. Sal. 1723. Octavo Calen. Novemb. Tauromenii apud acta Sebaſtiani Con- hantii, ejus hæres, & legatorum fidei commiſſu- ria eſt præfecta cænobio Divw Claræ apud Nori- acobus Einaldus Dalmatii præſulis Vicarius bea- ti Conradi hiſtoriam ſolura ſcripfit oratione, & ei- dem antiſtiti dicavit. Legi apud illum, cujus exemplar à Mariauo Pipi domino Bompbalæ mon⸗ ſtratum eſt mihi & Gulielmi flium Petrum Bu- cherium laqueo enectum, & patris caſas/ quas il- le à Hriabrico Rege dono poſtulaverat, vereris arcis citra Crucifixi remplum ſtetiſſe, Maurorum forraſſe caſtri reliquias: quæ duo apud alios ſcri- prores non habentur. fuir Facobus Decretorum Doctor. Joannes Antonius Cocxus V. I. D. ſocer oannis Scurrocciæ Medicorum ſuæ ætatis cele- berrimi, habitus eſt in juris civilis peritia ſin- gularis, extar ejus epiſtola ad Petnum Pipim aß Sal. 1406 veneno extinctus eſt Palatioli, dum delegatorio jure crimina inquireret. Andrens Barburius cujus inter celebrariſſimos doctores fub nomine Andreæ Siculi depingitur i mago, Net natus eſt, & profeſſionis politic gratia apud Mameyrinos donatus eſt civitate. Qui . mo diu inolevit, ut immunitatum cauffa pluri- mi vel lummo, vel infimo loco nati vel Punr⸗ n ru Iw tu b 4 ſu * el de 4 Ut. fuit im gen ſc ctæ TMdoʒjæ multis unßs, i diæ Jracuſine. invenio ab o tempore eun. icarium ſuiſſe gum ſcientia, 8, quan erogy quaro ihuc aim vim um nobilini atus nobiin Kegem obin it, & mulun tgruiln⸗ NMi apod mi · ubi fpulumm ijlinilon- nui jui vicarius bea · mione, &ei- Mum, cU)l mpbale woh pemm hi⸗ cals qui F DF mi vel Meſan cives adſcribantur. Quod fuit cauſſa, ut Hranciſci Pharaonius, Sc Maurolhcus fruſtra tantum hominem ſuum eſie civem glorien- tur: niſi nobiſcum fentiant, natali Norinum; ha- bitatione verd Meanenſom elle: quemadmodum r44 ipſemet in ſuorum operum inſcriptionibus, quæ omnia Neri apud fratres Minores ab obſervantia inter primas bibliothecæ claſtes conſervanturzte- ſtatur. Noſtræ ſententiæ aſtipulatur Ahertus Leauder aſſerens Barhatium civem fuiſſe Nerinum, quam vis ali Meſanenſem afirment. Clarius hoc expreſſit author illius opuſculi⸗ quod Cbrilopbo- ri Franelli nomine circunfertur, aſſeritque in ope- rum diſcurſu Barbstium Netum patriam agnoice- re. Idem aſſerens Magiſter Joſepbus Bonaſia ma- gni nominis Theologus Barhatii ædes prope cæ nobium Divi Frauciſti apud Nerinos hac de re col- loquentibus indicabat. Idem aſſerit Joſephus Car- nValius lib. I. cujus verhaſunt hæc. Et a Citua ingenioſa di Wilo, dalla quale ruttu la valleßa pre- o il nome fůu auticamente queſta Citia, chiamaia Neas, come Miodoro nell' a cimuſra E da Tolomeo Neerum, e da Fili nel 14 Neſumt: quando diſẽ Netum, &. Mycitæ pubeſque liquentis Acheti. fu edißicata da Sicoli, Ella è veramente moltoricca, S molto grande vle in eſa ſola vi ſ contiene il nu- mero di Aremila vent' viro fuocu. fü nobilitaia per o naſcimeuto di Ducetio Ke di Siculi, grandements 1 nimico di Siracuſani, & Arigentin, cwniquali ſo- vente helbe ſere hattaglieʒ vinaigue ancora Giovan⸗ ni Auriſpa, ( Giodan Marraſio Poeta, Antonio Caſarino Oratone, ſ crede chs di queſta terra, haveſe. l origine, Andrea Barhatia, ercellontiſimo — mnlto miracolſo, o propitio ↄ gue che di maldi ber- nia, vuttura patitcono. Hujus doõtoris laudes texere ſupervaquæ eit operæ, cum & grandia volumina ab omnibus ferẽ poſteris citata id ipſum vulgò profiteantur, & qui eum Meſanenſem con- tendunt, plura prædicent. Nicolaus Shracuſa, dominus Caſuni oppidi, & Caſellucii, & Granerii, quæ hæc duo emerat à Fobanne Watthæo Jpeciale cum redimendi facul- tate, ſicut & poſtea à Vaÿallo Matthæi filio redem- pta ſunt, fuit homo cum divitiarum copia præ- Dotture. Qui ſhunora ſan Corrado Piacentino, — RRpUS NrTIRIS LI3ER II. 33 A ftantifimus, tum ſingulari munificentia libera- liſſimus. Nam & cives ſuos libentiſſimẽ adjuvit in pauperum, & ſacrarum xdium ſubſidium plurimum pecuniæ erogavit. Idem author fuit aquæ é fonte Runedi ad quartum lapidem diſtan- te in urbem inducendæ, quam modo pluribus fontibus ſub variis rerum imaginibus irrigat. In quorum uno à Divæ Venneræ cognomen habente hoc Joannis Angee emblema ſub Vega prorege editum habetur. Vipera pro viro dulcem dat preſu liquorem Te Dace, miteſcunt impia corda, Vega. Sed ad Nicolaum redco. Hic Ateilari Humi- nis ripas ad Bulchalem ponte conjunxit. Divi Ceorgii ædiculam in ſuis ædibus Pivi Pominigi clauſtris cont iguam dotavit. Et, ut adhuc ejus fama & publicis operis & ſeniorum traditione commemorat, omni virtutum genere fuit inſie ram quidem Gaſpari Aragonæ hhlæ, & 2erra- n domino, coque mortuo Aloſio Kichiſenſo, Aleunbram verò Fanni Landolin, Joannam au- tem Joauni Mawæ. Sacellum heato Conrado con- ſtruxit, uhi nunc ſanctiſſima Euchariſtia colitur: ihi ejus tumulus 6 marwore fuit hactenus conſpi- cuus, quamvis pontificum decreto bis depreſſus. hæredes conſtituit Wicolaum Antonium, qui Ma- riam Mainitts Landolinæ Burgii, S Villiſcalæ domini filiam duxit uxorem, & Petrum Caſurt oppidi dominum vectigalis fructus, quod Can- nam vocant, quoniam ulnis lanea tela venum da- tæ menſuraretur, in pauperum conſanguinearum, vel, iis non exiſtentibus, etiam aliarum matrimo- nium legavit. Quod vectigal ipſi Micolao pigno- ri olim traditum, à Civitate Merina quarto no- gnis. tres filias nobiliſſimis viris dedit uxores. Cla- 146 nas Auguſti an. Sal. 1574. fuit redemptum. ap- paret per notam in contraétus venditionis margi- ne, apud notarium Framiſtum Muſcum, 7. id. Aug. 1469 cujus acta Framiſco oanthtmaſio ſunt commendata. Teſtatus autem apud Fulia- num Garolcuium obiit Meti 13. Calen. Aug. an. Pom. 1498. tum Juratus Civitatis, in cujus lo- cum ſubrogatus eſt Vincentiu; Jampicciolus in hu- jus tumulo hoc epitaphium legebatur. srIRpg skacos1 rUnMr.o jachr Boc NIcoLavs, AhIRE oVEM. k UT POSSIT MORIENS HOSPE6 Marianus Accardus fuit adeo in arte oratoria, 14 & legum ſcientia exercitatus, ut complura pro patria, & pro epiſcopo Cephalæditano Nomæ ne- gotia ſumma vigilantia geſſerit. Hunc ille præſul inſtaniam navgaturus acceſſitʒ ſed Neapoli cum eſlet jam profectum epiſcopum invcnit, eun- demque Proregis monitu terreſtri itinere ecutus eſt. Sic Bonpnia ad Petnum Pipim Patavii ſtu- dentem ſcribit, an. ur effer d ſecretis, aqmiſlus eſt: rempore peſtis fuit armorum præfectus apud Netinos ſunt quæ- dam apud Lucium Marineum epiſtolæ ab eodem Mariano ſcriptæ, & plures etiam Luci⸗ ad ipſum: quem quinto cp. lih. inter poẽtas, & oratores memorabiles annumerat. Orilandus Awola in re militari terra, marique ſtrenuiſſimus fuit Alhbonſo de optimo quoque vi- ro benemerentiſſimo maximé gratus. Adverſa in præliis ab hoſte vulnera accepta, ut fortiſſmos viros decet, honori duxit. Regiam claſſem quan- doque pro generali præfecto gubernavit: & cum feliciter in co muncre aliquandiu ſe geſſerit, ar- cis Netiuæ prælecturam pro ſe, & hæredibus ſuis Sal. 1710. Cum ramen ad mzN aſpiraſſet, ab gone Comite Montisleo- nit & Siciliam pro Rege gubernante in aulam, ———— ————— Wl PATRLAM JUVIT MUNfRE, CONSILIO. bIDIT EDE TOMaNI. eſt aſſegutus. ejus virtutes literis Reg iis commen. datas vidimus. Emir feudum Malregium in a. gro Sacuſanoz quod ejus hæres, & ex filia pro- nepos Jannes Buptiſta Searroccia hodie poſſidet. Joannes Mattbæus Sortinus in arte medica x- cedit exercere, an. Dom. 1/08. ibi ſe Wetinum fatetur. Gommendatur peculiari laudum præ- onio à Frdiuando, quod in Regio eriam Pala- tio ſuæ peritiæ, induſtriæ medendo præſtan- tiam oſtenderit. promotus autem eſt ad hoc offi- Domini 1ya8. Petrus Oddus in rerum naturalium, & ſcien- tiæ medicæ cognitione exercitatiſſimus in omni diſputatione primas tenuit, promptiſſima inſtru- Dz ctus gualium prætantiſſimus fuit, ita quidem meri- 142 tis exigentihus, ad protomedici Kegii in Vicili digniratem promotus. Nec defuit ope, conſi- ſlio, & ſtudio ſuis civ ibus. Nam civiratis Netinæ orator in generali ſynodo aliquot pro illis gra- ſtias exoravit, die 11. Pecemb. an. Sal. 154. Meminit hujus vir! Philippus Garſa, ubi ejul⸗ dem dignitatis prædeceſſores commcmorat. vi⸗ dimus quoddam ejus privilegium, quo Laurene cii Burcinune 3. Cal. Jan. 1/03. vixit ad annos „ 3 * — —— — — ——— — — —— — — — — 1— ⸗ ——— VURcnTII LITTA12 60 ctus memoria, nihil fuit, quod in ſua profeſſione 4 neſciret. FEadem de cauſfa cæteri apud illum con- certare formidabant. Duodevigimi annt uber- rima mercede conductus, & digniori laudis gloria Paravii publicẽ legiſſe dicitur. Hic quan- doque emeritus miles in patriam regreſſus filio Culielmo ejuſdem profeſſionis viro à ftudiis rever- tenti, ubi Doctoris lauream fuerat aſſecutus, ma- num oſculandam non permiſit, niſi prius diligen- 149 ter examinatum tali patre, tantaque ſcientia „ dignum agnoviſſet. Aquilam profectò imita- tus, quæ pullos ungue ſuſpenſos ſolis radios fir- mo intuitu conſpicari compellit, ut materna alimonia dignos admitteret, alios ungue dimiſſos, tanquam adulterinos dejicit. Sigiſmumdus Cappellus literas humanas cum ſan- guinis nobilitate conjunxit. fuit dominus feudi Bonfalluræ: philoſophicam yitam ab omni forenſi- um cauſſarum ſtrepitu remotam vixit? quam- vis à multis heroibus accerſitus maluit domi cum Muſis latere, quam inter ſplendidiſſimos proce- res clarior apparere. Leguntur ejus carmina tau- ta poeticæ artis, & eloquentiæ venuſtate com- poſita, ut antiquioribus poẽtis in elegiaco me- tro non cederent. Horuit ſub Ferdinando, & Ca- pannes Mannella architectus ſuæ, ſuperioriſ- que ætatis excellentiſſimus, ejus ædificia, qui bus ttruendis præcrar, fuerunt in tota Sicilia o· mmbus admirationi. Hic illa ornatiſſima, & pul- cherrima Crucifixi ſacella, quæ conſpicientibus afferunt jucunditatem, extruxit. Quorum alte- rum, in quo altiſſimi Domini Crux lignea cum vetuſtiſſima imagine, quæ omnibus Siculis fuit 15 admiratjoni, e medio templo tranſlata eſt, nulli cedit artificio. ſiquidem campanariam turrim, eamque peramplam, & altam ſuſtinet, innixo alrero crure ponti, mirabilis etiam ſtruòturæ; adeò ut eximium opus hoc diſticho ibidem inſculpto commendetur. Quid juvat antiquos Aſiæ membrare Coluſos? ud Kupeant Ficuli, prowida Netus habet. oPerſettum elt opus, an. Sal. 1514. & ibidem crux eſt depoſita, menſe Martio ibi hoc Sigismun- di Cappelli carmen legitur. — Hanc cives ßrunere piis cum ſumptilus ædem, d Iantram laudem nominis adde derus. Cum milleſimus ibat, quingenteſimus annu Et quartus decimus, Ruis in ædꝰ fuit. Antonius Vinutus Nerinus (ut ipſemet teſtatur) ſcripſit de agricultura opusculum, quod Pride- yico Parellæ Pameratæ Comiti dicavit, mira re- . rum naturalium eruditione elaboratum; quod deno in lucem editum omnibus, qui arborum colendarum rationem callent/ extitit gratiſſimum ſeripſfit an. Sal. 1710. Porus Morales genitus eſt ex Foanne Morale, & Francia Guaſta, menſe Apr, an. Dom. 1463. qui Foannes fvit filius Martini Cordubenſs qui primus Moralium domum Neii fundavit. Ac- cepit autem Perrus dotoris inſignia Vorentiæ ter- rio Cal. Nov. 1493. uxorem duxit Angolam fi- liam Gulielmi bortin & Marguritæ Cappellæ; do- minorum Dibibinii; Bimiſtæ & Chiarramii, plu- rimum valuit in Regia Curia, ſuiſque patroci- niis multas opes Kbi comparavit, tertio elettus eſt judes magnæ Regiæ Curiæ. Cüm ſeditioſi adverſus Pignatollum Proregem inſurrexiſſent, fuit 4 conſiliis Blaſti Lancsæ Vicarii, & armorum præfecti adverſus rebelles. Adedque fideliter ſe Pelir, & prudenter, ut totius Regni Ficuli pa- 15rrronus fuerit eleétus: quo officio ſeptem annos funẽtus eſt diligentiſimè, tandem ingruente pe- ſte Panormi deceſir, & in fanctæ Citæ jacet. Genuit Bernardinum, qui Joannem Franciſtum ad- huc ſuperſtitem. Anno ſalutis humanæ 1716. menſe Januario ʒ Ferdinandus ſpiritum efflayit, nulla virili prole ſuperſtire ſucceſſit Carolus ex filia Joanna nepos fuit poſtmodum Quintus eo nomine Komanoun imperator. Cærerum poſt Ferdinandi mortem plures Neti, quemadmodum & allbi, rumores fuerunt excitati. Nam ſeditioſiſimus quiſque bernio, clamabant, qui Regem non habent, Re- gij tributi penſionem, quæ tum ex portionetri- partita Cal. Janu. exſolvebant, præſtare non o⸗ portere: Cum vero jam exaétam pecuniam Ju. rati revera Panormi conſignandam curaſſent, vul. guſque ignobile factum abnegaret, eiſdem do- minis, à quibus fuerat esacta, integre reſtituen- titudinis cauſſa promiſit, imò & re ipſa præſti- tit. Nec ſola hac inſania contenti, arcem ad- ecum, Niolaum Scarracciam præfettum conve- niunt, efflagitam omnes cum civili, tum crimi- nali cauſſa vinctos exſolvendos, liheroſque pror- ſus dimittendos: tantuſque fuit tumultuantis po- puli concurſus, ut Nolaus repentino agmine per- territus Juratos, & Prætorem accerſendum ju- rem in ſolentemque ſtrepitum mulcere potuerunt, quamvis wodo minis, modò precibus niterentur. erant obnoxii, dato quadrimeſtri termino, quo Dominis ſatistacerem. Servi duntaxat retenti, cæteri quamvis pauci, dimiſſi; hoc evenit J. Cal. yellus, Petrus Peodatus, Fulianus Riſaliha, & Fe- rus Auguſinus Pompeſus. Poſtero tamen anno horrendum futuræ cladis prodigium Ners exor- tum eſt. Nam mula quædam ſubruffa (cujus bus exortis urbs Nerina, imd & rota Ficilis Utque toti populo res eſſet ex plorata in area fo- de peſte libello ſic ſcripfit. Ants tamen peſtem fuit omen in urbe per annos Quinque ſere; nohis prodigiale fuit. Mula en ſt proprium frum produxit olortum Cum viget in patria ſoditione furor. „ ta in hæc verba. Puhlita cum ſacta eſt ampla platea fori. Auta ſui populi vi capiebat opes. tit. Confluxerunt ed quidam Syracuſani ſupe ſectilis potius quàm ſaluris avidi, & naulta cſurientes pane refciunt, ab eilque contra in 8 — ↄliorum tranquillitati invidens faædis clamoribus omnia miſcebat, & aucto plebejæ fecis contu. dam contendebat, quod magiſtratus ſedandæ mul- beret, nec ramen illi fluctuantis populi clamo- 5 Emiſſi tandem ſunt ẽ cuſtodia, qui æri alieno Apr. an. Salut. 1716. erant jurati Blandinus Cap- ſterilem eſſe naturam nemo ignorat,) quam Pe- tri Pregadii fuiſſe notarunt multi 16. Cal. Sept. pullum eſt enixa, quo tempore multis ſeditioni- — — „ — 3 — in bella inteſtina, & civilem perniciem ruebat. ri peperiſſe terunt. ea de re Perrus Pipit in ſuo Anno tum à virginis partu 1/21. amplificata eſt arca fori, tum ante ædes Di vi Nicolai quantam nos pueri vidimus: ( ſiquidem exinde grandiòra ſum- ſpüt incrementa) tum etiam Crucifixi, quanta hæc modo cernitur, ubi & fornices, & taber- nulæ quas potiellas vocant, & propugnacula; qua præcipitem vallem ſpetant, funt erecta lo- cum tum nundinis cclebrandis, tum populi hucz feſtis Pentecoites diebus concurrentis capacitati commodiſimum, ſcripſit hoc Pipis facillimus po· Mille E Juingenti lis denus it annus, & umus. Virginis ad cuſrum tunt ampla ſit aren jempli: Fodem tamen tempore cum majori poſteri anni parte Nerum ut & aliæ Ficiliæ Civitates graviſ- ſma, 1æviſmaque peſte laboravit. Appulit e- nim huc navis ab occidente inteétis onuſta mẽr- ſcibus, quæ primdm Prepani eas ex poſitura ch citur, mox Panormi, Meſanæ, & Syratuſis ſpal ſa tanti wali noxiique oneris fama, ſmilem paila eſt repulſa. At hinc prætergreſſa ad ftationen quos fomes albos vocant, aliquantisper jam ultis mu⸗ —— ( — termino, quo u weni Sen) CM. Raudnu(g. 70 tamen ano um Mu exot. ubwffi ſcujn at „ quam Pe. 6. Cal. Sept. ns Kdohi. d K von hii emiciem nir lorata in . eiru Pii rie per uu uni jmm m npliane h quntum nos pnnddn ſom- ucihri, qunta ices & acu; ſnpehnoih ſun ereta l um poli hu renuis cipacii mu 4 ehenn oluun „eipol ſ n a umntispel 1 6 guuſ n, ſnl coe cun p. dicente Petro Pipe. 1565 fuperiori muri parte ſeétum S& munuſculis cupiditatis oblettamento donantur. Hinc plures alledi parvo ære pretioſos tapetes & veſtes quaſdam, cæteraque ejus generis merci- monia mercati occultam luem in urbem ſibi, cæ- reriſque ſuis non mediocre damnum intulerunt. Quæ occulta contagione imbuta ita atrox vene- num imbibit, ut adjuvari nullo inodo potuerit. Hinc cadem lues (ſemper enim aliquid maliàvi- „cino malo) Netinos adeò crudeliter afflixit, ut brevi confecti urbem civibus, & ornamentis ex- hauſtam deploraverint, plura enim hominum mil- lia tum dicuntur extinẽta; quam modò ſuperſint, Millia ſou numorus fuit is) Jui deinde remanſit. Millia huſtorum plura fuere decem. Coœpit Neti menſe Aug. & cum maxima annonæ caritate (comes eſt pettis fames) in totam æſta- tem ſequentem conſecuta eſt acerrime; ut quan- doque una die centeni moreremur, nec publici vetpillones humandis corporibus ſatis eſſe pofint. Hinc etiam (tanta erat intecti cæli gravitas) pe- corum ſtrages eſt inſecuta, ut omnia pene bruta inter homines verſata ceciderint. Gum primum autem convaluerint, ædem Ma riæ virginis à vi- ctoria, quæ extat, jacere cxœperunt: imperfettum tamen remanſit opus, ſenatu impediente, ne la- ta ila fabrica quandoque urbi futura eſſet ex pu- gnationi, donec nottra tempeſtate parva ædicula accommodaretur. ſcripfit hac de re Petrus Pipis, qui rebus omnibus non interfuit ſolùm, ſed etiam præfuit, opusculum à filiis in lucem datum. VUt primum atrociſũmum illud contagium de- ſiit, plurimi nobilrs ſalutis cauſſa ruſticati in ur- bem redjere, civilia negotia, & hæreditatum jura compoſituri. Tum lego Vinemium Barhilatum Vannis filium, & Muti nepotem, de quibus ſu- pra nonnihil ſcripfimus, feudorum Beiiudiæ, 8c Gatataui ſub Heore Pignateilo pro Rege confir- mationem hahuiſſe, menſe Novemb. an. Sal. 1723. Hic Vincentius abſque liberis decedens Ii. Vandram & Anioniolam ſorores habuit. Liſandræ quidem Petro Landolinæ nuptæ Billudia in dotem data eſt. ſuſceperunt filium Antoniolum Lando- linam cui eſt confirmatum privilegium Biſludiæ an Sal. 1/31. Hic autem inter alios liberos ge- nwit Thomam Landolinam præſentem ejus feudi Pominum plurimis virrutibus inclytiffmum. Quamvis autem peſtifera clades Wetinorum in- ſolentiam domiram habuere potuiſſet non ta- men vcteres nohilium factiones, & immania odia fueyunt extincta. mutuis quotidie vulncribus ru- beſcebant, frequenter animas ad Orcum demit- tebant, & inter crehra parricidia delictorum vi- gebat impunitas; ut nec juſtitiæ locus eſſet, eir- cuinoberrantibus licenter factioſis, & domi taci- tos, aut in medio etiam foro otioſos infanda mor- te, vel citra injuriam acceptam, trucidantibus, nec pietas ulla eſſet ſaluti: adeò ut infauſta illa tempora vulgari adhuc Bandulorum nomine di- ceretur. Accidit interea, ut menſe Jjulio an. Dom. 124. Wicolaus Landolina quadraginta ſatellitibus ſtipatus ultimum de Joanne, & betro Deodatis fatribus, pari nobilitate viris exirium ſumptu- rus, cum domi continerentur oſtium jam clau- ſum comburce aggrederetur. « antẽ fecerant Gulieimi Vortini Domini feudi Di- bibinii palatium ſxvis incendiis fædando. Pezx tumen audaci aniwo oppugnantibus obnitente 6 Prægrandem la- pidem dejecit. itia huc iluc verſa eſt. Quo factum eſt, ut cæ- teris adhuc ædium expugnationi intentis, Nico dau aliquanto longius digrederetur. Qua occa- ſione quidam ex Perri domeſticis procul hominem conipicatus dextrum Nicolai talum glande traje- Fo in cqui caput illiſo, quo M- cau vchebatur, multis faltibus ferociſſima be- Quod & paulò pr Rynus NrTIXIS L15pn II. A dios tarenis venum dari. nonæ caritate à piis operibus vacatum ett. ex- actum fuit hoe anno templi Divi Dominici te- ctum ex collatis nobilium „ S civitatis elcemoſy- nis: ut ipla authorum ſtemmata ibidem cit. Quod vulnus aded noxium, & lethale fuit armorum præfecto captus eſt, & Bizinii ſub fi- dibus cruiatus; liberatus tamen ſuæ domi, no- bis pueris, naturali fato fuit extinctus. Eodenn anno nonis Junii, die ſabbarho, innumeræ locuſtæ te- nehris cœlum obduxere, & optima quæ que ex fragibus & foliis carpendo devaſtarunt. Qua pernicioſa immenſæ catervæ copia non Nerinos modo, ſed & alios Ficulos afflixit: donec ab epi⸗ ſcopis anathemate percuſſa interierit Hoc etiam alias contigiſſe notavit Maurolhcuz. Pridie etiam idus Januarii ceciderat e cælo quædam terra ru- bra, quæ totam telluris ſupericiem rubore ſpar- ſcrat. Adeò ut imbribus ſequentibus canales ſan- guinei fluerent. ncc non & præcedenti die inſueta quædam caligo nocturnis tenehris haud abſimi- ls diurnam lucem ohſcuris nubilis offaſcaverat. certiſſimum ſeditionum, tumultuum, & patran- dæ cxdis aliorumque ſcelerums quæ codem anno 62 ſut & ſolveretur obſidio, & Nirolao pes ille inuti- lis remanſerit. Nec multò poſt à Bonaſuto tunc Netum, & Fipiliam invaſcraut', argumentum. ¹37 Qui tamen dicam Netum, & Ficiamd cum rocem anno direptam ab Aſpani, Germauque militibus urhem Komam, prophanata omnia ſa- cra, ludihrio, & prædæ eccleſaſticos viros ha- hitos, ad ohſcænam barbarorum libidinem extra- ctas è clauſtris ſanétimoniales, obleſſum tanquam in abjecto carcere Ponrificem Clememem graviſſi- mam Chriſtianæ pietatis jacturam totus terrarum orbis (ubi erat aliquod cat holicæ Religionis ſtu⸗ dium) deploravit. Sed ad Netinas calamitates deflendas revertor. Fodem anno orudeliſſmè pe- riit quædam puclla domina feudi Frigintini, u- nica patris hæres. Combuſta enim eit cum qua- dam vernula, dum ludit, applicito igni duohus 3 cædis pulvere nitrato plenis. Ex quo incendio palatium veteres dominos adhuc deplorans prope forum jacet. factum, & vernæ perſuaſum di- cunt nequitia Goftertæ Laudoliuæ patrui cui poſt Pucllæ mortem feudum ſuccederer. Sed & ipſe milerrime Panormi obiit, 6. Qal. ſeptemb. ſe apud Pemum Pipom annotatum comperi. Eadem tempeſtate factiones inter Landalinas, qui voca- bantur ſuperni, & inferni, majus cives animas ferro efflavcrint: plures etiam, & quod magis erst dolendum, quorum nulla e- rat culpa, opibus expoliati. Capita erant Gor- jerra, Joannes, Nicolaus, Gulielmus Laudol- biles, & divites. poſtero anno menſe Januario decem dies cometa apparuit, A tertia ad quin- tam no6tis horam, ad occiduam inſalæ partem vergens, cujus color albicabat. Menſe No- vemb. validus tuit terræ motus; eodemque anno ut plurimum fx min Netinæ geminos ſuſc piebant rum notaretur. Anno ſequ enti conti git Weti & in tota fere Fitilin maxima trugum caritas: mo⸗ liberos: aded ut à ſenioribus noltris tanquam ra- dius enim tritici venibat ſeptem raroinis. nota- runt hoc quidam tanquam prodigium aliquod: qui eam penuriam, quam noſtra tempeſtate Fi- cilia, imò totus pene terrarum orhis paſſus eit non ſenſere. vidimustriticum alibi octo „alihi de- cem, alihi quindecim, & pluris in ſingulos mo- Mec tamen in ca an- depiẽta teſtantur. Anno ſalutis humanæ 1530 menſo Otobri in- genti pluvia omnia flumina alveos ſuos egreſſa inundarunt. quod tempus fuit omnibus Ficus ad- huc pro hominum, & locorum ftrage memora- bile incrementum habuere: aded ut plurimi utrarumque partium , viri audaces, & indomiti, perinde ac no- 158 — . — —— — — „ 4 — — — — — — — — —— —— —— —— — — — ———— — —— 6 V e N bile. Triduo jugiter plaiſſe invenio, adeò ut excreſcentibus omnibus multa viridaria ad flumi- num ripas fuerint abſorpta, multa ædificia col- lapſa, plurimi homines ſummerſi. quod malum 19 etiam Valiam vehementer afligit in tota item Fcilia maxima pecudum ſtrages cæli intemperi⸗ em ſubſecura elt. Anno ſcquenti cometes cum radio à parte ſuperiori 10. Cal. ſept. apparuit: quravit aurem dies undecim. quin & poltero an- no alter cometa hora decima menſe ſeptembri plutes dies ad orientem ſpectatus eſt. Anno ſa- jutis 1735. poſt multas & continuas duorum men- ſium pluvias, tertio idus, & pridie februari ru- ber quidam pulvis è cælo dclapſfus eſt, adeo ut ſanguis pluiſſe videretur. FEodem anno Metini, cum ſuperioribus temporibus in conciliis ineun- dis totius populi conſenſus requireretur, à Carol Imperatore petierunt, ut den nobiles, demi ar- tifices, deni ex rerum peritioribus agricolis ſuf- ficerent habitæ ſunt lireræ 10. Julii qut annus Ficulis, Nalit, & Hiſpanis plurimum attulit læ- tiriæ ob Gulertæ arcis, & Tuneris urbis expugna- rionem, & Caroli Regis in Sicilium adventum, & coronationem. Per hæc rempora dum adhuc lis agitaretur à Netinin adverſus dominos feudo- rum Combaudi, Sc Kiſanili, Carolus lmperator proregi mandavit, ſi Nerini à lite deſitterent, Fieronymus Platamo privileg'o ad oppidum x qificandum impetrato uti poſſit: ſin ſecus, ſuo jure litem dirimeret. Pata ſunt literæ Toleti 1. Decemb. 1738. tuit igitur pro Netinis pronun- tiatum, quemadmodum & alias an. Sal. 1486. conceſſas nullas fuiſſe, nec iterum concedendas, & Neri- 160yo in antiqua poſſeſſione, & jure ſuſtinendos. ſic item (quoniam res eſt perſæ pe repetita) Vega „ Dic decimo Nov. hiteras Platamoni prorex mandavit Auero ſilio Syracuſis jura di- kenti. Datum Moſanæ die F. ſept. an. Sal 1536. Annoa Chriſti natali 1740. Ferdinandus Gonzaga prorex/ qui & Nerum venit, & Netinos admodum dilexit, & ſub cujus adminiſtratione urbs mœni- bus, S propugnaeulis fortioribus eſt munita, conceſſit quinque diebus poſſe apud Nerinos ſub dies fe ſtos Divi Conradi ab omni vectigali immu- nes nundinas celebrari. Datæ ſunt literæ Panor- mi: invenio idem confirmatum Meſhn ab co- dem 10. Octob. an. Sal. 142. Jounnes etiam Vega prorex Drepani agens duos zjios dies adje- cit. quod fuit à Pomini natali an. 170. Quin & Jbannes Lacerda prores Meſanæ anno 177. unum alium diem adjecit: ita ut nundinæ à vigi- ba diei feſti inceptæ per octavam 4 regiis vecti- fupra explicui. Carolus Imperator rediens à graviſſima illa ja ctura, & nauftagio, quæ terra „marique acce- perat, dum incafum Algerium oppugnarét⸗ in Hſpaniam ſe recepit. Tum Netini per legatos Cæſarem conſolati opes ſuas, & amica præ ſidia pollicemur. reſcripſit ille fummopere ſbi gra- tam eſſe civium volumatem/ laudat fidelitatem, A aria de hazer cſu ingenihſa tiudad, lo que ſompre FE galibus immunes decurrant. Memimt harum nundinarum Maurohcus, nec alias tacuit, quas K amorem, ingenioſifimæ tiru confirmat, & ſe tantæ profitetur futurum. micis placuit verba, quibus ille uritur „ad lite- 16ram ſubſcribere, non grava natoris meworiam, & in noſtræ civitatis com- Et quoniam no mendationem amicis morem gererẽ. mados, fdeles nueſtros. Pon Hernando de Ghndaga ut ꝛun general; bavemos inendido e hamor, y ahcion, con que veniſtes a oherer hos vuſtras cuſas ) ha- ziendas Iuogo, que Vupiſtes a nue ſra armada; exercido, lum ſcribendo gratitudinis memorem Por cartas del Aluſtre ſro Viſoreg, J capi- nnullis a bor & in tanti Impe- Ea ſunt: loqus en Angel accedis civitatis uſu, omnes fructus, qui in ejus agro na- nemos percierts, que hereciendo & cuſs, nen de- ha ac oſtombrado en 10db lo us a ella ſo le oßrecio- re. le cbmplanos rendrenos lu membria; que es razon de ſu ſdelidad ) luenos ſervitios. Pato en Valle- dolid a quarno dius del mes ds Martæo. an Pon. M. D. XI. Joel Neg. Vries ſecretario. Aos amados, ßuoles nueſros lo; Jurados dell ingeniſa Ciudad Ae Nero. Cum Jurati Syratuſani, & Hieronymus Plata- o Dominus feudorum Almadaræ, Kiſani, S& a⸗ liorum binas literas ah officio magnæ regiæ cu- riæ rationum hujus regni Siculi obtinuerint, al- teras Meſanæ dic 8. Julii, alteras vero 18. Aug. 141, quibus impetraverant fruges in dictis feu- dis colicctas vendi poſſe Shracus: comparuere Jurati Netini petentes, ut antiquã poſſeſſione, & conſuetudine capiendi, & vendendi pro Nrinæ ſcuntur, generantur, & fiunt, confirmentur, & defendantur. pProviſum eſt binas illas literas re-· vocari, & Nerinos in ſua poſſeſſone & conſue- tudine conſervatum iri. Patæ Panormi die 1. Decemb 141. Faſdem poſtero anno rdinan- dus Gonzaga confirmavit binis literis jubens, & declarans fruges, & fructus in illis arvis perce- pros Neti venditum iri oportere. fuit ad hoc ob- tinendum legat us Joannes Candioxarus patriæ a- mantiſſimus. Anno ſal. 1742. Idem prorex con- cefit, ne Netini milites in Syracuſanorum ſubſi- dium cogi poſſint, propter locorum maritimo- rum propinquitatem. Nam ſæpenumero con- tigit, ut noitri cum pedites, tum equites ad pi- raras à littore propulſandos deſcenderent. Patæ lunt literaæ Meſanæ die 19. Abg. Fodem anno fuerunt confirmatæ literæ obſervatoriæ, ut in a- gro Netino ſeminantes ex omnibus oppidis fini- timis, ut ſunt Moticuni, Kaguſuni Anſpicæfun- dani, Palatiolenſe, Buxemenſet, hhlenſes, 8& alii, tertiam quanque purgati tritici partem in urbem Netum vendendam ferrent, feudatarii ve- ro totum. fuit hoc jam à vetuſtiſimo tempore ſtatutum, quod & hactenus obſervatur, cum magna noſtrorum civium utilitate. Eodem etiam anno maximus fuit Neti, & in tota pene Siciliu terræ morus: ita ur ſenes noſtri hunc annum à ruerunt, multi relictis domibus ſub dio, in ſpe- luncis, & antris dormiebam. Meminit hujus Fa- zellus, præſertim ejus, qui quarto idus Pecemb. hora 23. evenit, non Neri [olum, ſed & in tota Norina regione, & plura diſtinétius enumerat. Cum verò turcica clafſis an. Sal. 1743. Kbegium terro, & igni vattaſtet, & Calabriæ oras popu- lata elſet, ſex diebus Moanam obledit: Nerini pes, S& militaria præ ſidia eiſdem obtulerunt. ſed Ma mertini ſoluta oblidione üiberati Nerinorum be- nevolentiam, & grata ftudia laudantes reſcri- ſere. Datæ ſunt hitteræ. die 24. Junii. hanc claſſem duce Burbaruſ Rhegium fædaſſe an. Sal. 1744. memorat Faxellus: verids tamen Maurol. qui ſingula hæc, quamvis ſu perbius impendio de- poſſe celebrari. Romæ diploma obrinuit frater Fandoru Monachus. Poſtremo anno à Juratis ha⸗ loque hoſtenemos en muy accetto ſervitio) agredocemos mucho 76 pita eſt nota, & admonitio ædilibus de juſte, & ßideliter examinandis ponderibus, S& menſuris, & nequid novi juratis inconſultis decernerent. 1Jab: 12. Cal. Novemb. magna apud hortos, quæ Durb ſirrigantur, aquarum inundatio poſtero anno⸗ menſe Martio, decidit, fubſeditque ſolum cum tora mole templi Divi Antoni ad Durbum. fte- tit autem xdes, licet aliquantum conquaſſata, tranl- 167 terræ motu cognominatum prædicent. fuit enim 163 præ cæteris horribilis. Multa tum ædificia cor- ex vetuſta cum Meſanenſibus amicitia amicas o- ſcribit. Anno Chriti 144. Paulus quartus con- cribit. Ar ni ceſt Divi Conradi fettum in tota etiam Siciis 6 „ po 3 ül p 65 bS REsUs HMnrinIs DLI5En II. 65 . tranſibat interea, quæ fuit Eora 21 quidam mu- Aſrum inſtantium cauſſa ſeceſiſſet, lio: at divinn ope inter tot ruinas Evafit incolu- Imperatòris exercitum incidit: „ia, , mis. anno 1549. Eal. 9. Jun. erectus eſt in pla- cum aliis ſtudentibus ſiſtitur lu n ſ tea fons cum imagine Laocbontin 1ſo. L 3 eue eneteben eeietione uu Sig ee Mniſ cet Neti in cænobio Minorum ab oblervantja. 8, an co p B * Anno inſcquenti, menſe Junio Marchio Hie- 17o8. an. Dom. 1710. Ferrariæ Do Aennn, 4 racenhum Nerunu venit cum militaribus feudatario- ream eſt aſſecutus. Migravit ad Pominum Neio we, S rum auxiliis, & cum cæteris militiæ Vallis Ne- an Sal. — igne rinæ equitibus. tunc dicitur quidam 7 urc⸗ bapti- . Ibunnes teit obnebee. Se Grucifixi 18. Cal. Sep. per tunem am- melhtüs i in re mi 3 ver t. bulaſſe. Nunc ad viros illos, qui ſuis meritis B periculum ad Neapolitanum bellum adver e o¹ 4% Celebres Merinam patriam, & natalibus, & mü- los pro Carolo ſe contulit cum Comite Barelle in „ didſ neribs præclarè geſtis illuſtrarunt, explicandos Apuliam: ab ecore Hituatello centum equitibus compauer jne conferò. ab Hieronymo Grilo maturi judicii viro, & ejus x oſelone Sandorus cognomento Monachus fuit Abbas legato clectis præfectus eſt, inerfuit prælio il⸗ ndiyw Mi Cænobii ſanctæ Mariæ RNavennatis, ordinis lan- li, quo Gailorum vires confractæ corruere; ibi- „ Js agrnzn cti Brndicts in diceceſi Meanenſ, quem multi demque S& ipſi mortenkes ſuo Imperatori victo 167 nrmentur ſeniorum noſtrorum adhuc cognoſſe aſſerunt à rlam pepereruht. ils ters! Paulo quarto Pontifice maximo obtinuit Nivi Con⸗ Ipunte Deo Paris Hoininus feudi riginini fuit ne & conſ rudi feſtum etiam extra civitatem Nerinam, & homo antiquitatum ſtudioſiſimus: nulla fuit ſeu mrni qj . Fracuſanam Diceceſim, ut beatorum, qui non Barbari, ſeu Græci ſeu latini imperli no I ½ dum ab eccleſia in fanctorum numerum fuerint quæ hunc hominem lateret adeo dulcis, & ſua- s juben, 4 adſcripti, poſſe (ut alias diximus) celebrari 8 c loquendo, ut Atticam eloquentiam iß perte imagines venerari. Patum eſt diploma Komæ 3. ſuperaret; nulli non gratus, nulli non jucundus 0 loc ob. Cal. Nov. an. Sal. 1744. Hune hominem ma- k Maxime Faxellum adjuit de rebus patrir z. xime kacetum, & jucundum fuiſſe aſſerunt. Oc- S Aentenr qut tant wrer cot. cuhuit auiẽm Meſanæ, an. Salu. 1560. potterioris Pecadis minſchſ. Fannes Petru Coreiſtu Doctor Theologus præ- ulolam de Mamaes refellit; In waimo⸗ dicatoriæ familiæ fuit Momæ in generali ſui ordit e4 (inquir) bæhiratione diu verſalu, cun umetn col. nis ſynodo diſpurando celebratifimus bis prior auno S a. apun Nertum em. Lam Jon uc ipt provincialis cucullatòs rexit in Sicelia, primò ele- anui Veodaro iimini dumino Votius en Di setus an. Dom. 1744. irem ſecundo 1777. & qua uuioſ aheput. 4 non moco wbe àdbt! e4 d een. Dur griennio Dominicanæ familiæ maxima cum lau- Veci Autouium Minturnum Lræœcæ E atinæ erudi- boden 0 de præfuit. mortuus eſt autem 19. Cal. Decemb. riuis præantia inſignem, Mſunæ ſh ihrum græ- 160. Michael Salnia ſummo loco natus ejuſdem c ex jervutorit cæobio tranſeriptum oſendiſe; cu ppidis fn- Religioris cultor ſacræ quoque Theologiæ pro- D jus aurhor de gefis Maniacis uberrimd diſerebat. lſiefin- feſſor in prædicando Dei verbo habitus eſt elo⸗ hæc ille ſcripfit. Foanne Petrum Rlium ſuſcepit, hblenſet, & quentiſſimus. an. Sal. 1/34. electus eſt prior qui Foannein primogenitum, Micblaum, Baribo- cipanem in imo tempor rvatur, cn Eodem etin pit. an 1/12. ad ſacerdotium aſſumptus Pei ver- defletus. eidem ſine liberis decedenti Bartbolumæ- pene hii bum prædicate incepit. Mortuus aurem eſt Neri 4 hæredirario jure in feudorum dominio, & Pro- A 1baluli a PBon. regis mandatò in urbis etiam præfcétura ſubro- en. fuit ein; Frater Ludovitus Notinus, cui prius à Donnis Laur xqici co · fuerat cognomen, Miniſter Provincialis Capuc- Sehaßiunt; Vglia Cæſarei, pontificiique ju- 168 do, he cinorum in tota Sicia primas omnium in hanc pꝑ ris conſultiſſimus, omniumque quæ ad feudales n hujh urbem Rcligioſos illos induxit, an. Sal. 173. cauſſas pertinent, peritifũmus, vel Plaſei Lan- — Frundunus Jerranowu cjutitme in locbrim ce judicio maxime commendatur. Cujus con- K in tota piorum vifitatione peregrinatus, Sc in Siilia, ſilia, quæ ſcripfit plurima,; & ſi in lucem non emern. & in Jralia ab inregerrimæ vitæ Roneſtate com- prodiere; ſunt hodie Poctoribus penes ſe illa ha- Rhgum mendatiſſimus poſt plurima Dei, & pauperum bentibus pretioſa. fuit autem patruus magnus Aie- ** popu· obſequia (in his enim charitatis oflciis omni o- VOAM Vegliæ in cadem facultate celeberrimi 3 dit: Netini a amicas o. provincialis, & biennio digniſſimo cum Honöre munus excercuit. natus elt, ut ejuſdem manu an- nöratum legi, an. Dom. 1490 die 25. Sep. hor. 8. & an. 1503. Div Pominici habitum ſuſcs- pera, & ſtudio nitebatur) Montablodi naturæ ceſſit, & ad ſuperna cælorum præmia quarto no- lomum, Paulum, & Gofteram, Voannes in ado- leſcenia exceſſit vita, cui Nichlaus ſucceſſit, hoc anno vita functus, dum prætorio munere fun- geretur, à tota civitate præ morum honeſtate, quem poſtera ætas non ſilebit. Varubus Profedtu Phyſicus, & posẽta celeber- ſerunt. ſed nas Juli, an. Sal. 1578. evolavit. ibique præſule rimus Neapoli multos annos, & Philoſophiam, & w vo Senogallien; coram àgente, clarum funus eſt e- ſcientiam medicam docuit. Edidit Gantica quæ- Jetinorul be ames elen- latum, & honorifico tumuſo conditum, nonſi- ne omnium, qui aderant, & qui tantum virum dam de verbo Dei, quæ Paulo ſertio dicavit, e- didit ſympoſium de vinis, & quædam alia, quæ ſum — ex animo dolerent amiciſſime, fletu, & luctu. tacemus, quod ad manus noſtras non pervene- cduhe w Habentur Neti literæ conſolatoriæ ab epiſcopo frint. 8 amen Senegallieuſ ad Bernardinum fratrem quibus ho- Antouius Amrella Phyſicus multos annos Ca- s inyen 1c6 minis ſanẽtitatem graviſſime commendat, & quæ Nanæ in publico gymnaſio, & cum magna audi- un ſeribimis in fua Hiceceſi geſta pleniſſimè teſtatur. törum admiratione tum artem medicam, tum ei ſtet Perrüt Pipin dominus feudi Boufalæ, V. I. D. philoſophiam publice legit. Gujus mortem adeò obint1 fuit clariſtimus, quem aqmodum omnia e- doluere Carinenſet, ut nullo cogente, ſtipendii noiunu jus opera clego verſu facundiſſime ſcripta apud reſiduum hæredibus perſolvendum, & Merum uſ- de juſte, filium Marianum legi, digna quidem, quæ in que mittendum curavérint. kwe ſurs, ₰ tenebris non conticcſcerent, nec tineis erodenda Foannes Scarroccia artium, & medicæ doctor meren ſ 1 negligeremur, tantum edita ſunt, quæ de peſte fuit in publicis diſputationibus multi nominis; 0 qur qua Netini, cæterique Siculi ſua tem-ſ qui natus an. Zal. 1487. Patawii inſignia docto- oſtero — Peltate laborarunt, & quæ de Aernæ incendio, ſ ris aſſecutus eſt 117. grandævus à ſtudio nun- . ſuwi præſertim an. Sal. 1/37. Cum Patavio bello. quam vacayit: pn „ V. Litfara. F Boy- 67 V1N N 6 Bernardus Leantius poðta Comicus cæteris vi- A Anno Domini 179. & ſequenti, plurimæ ris infigni ſcientiarum præſtantia præditis eſt an- noxæque febres humana corpora infeſtarunt m 169 numerandus. Ndva inveniendi folertia, lapide- quarum nonnullæ nigricantibus maculis affectam que, dicendi genere omnibus ſui temporis an- cutem inſpergebam. plures etiam morbi in gut- tecelluit, & cum ſuperiorum primoribus eſt com- ture, ut nonnulli oppreſſis faucibus interirent paratus. Non ſolum ſuis GComædiis nobiliſſimæ aded ut magna hominum clades extiterit. An 3 cujuſque Italiæ Civitatis aures allexir, ſed et- no 1760. Comitia fratrum Minorum ab obſer. iam dignus eſt habirus, quem & ipſe Carolus Im- vantia Neri ſunt habita. Quando adhuc fore. 1 4 perator audiret, & Franciſcus Gallorum Rex im- bat magiſter Archangelus Meſana ejuſdem ordi. ₰ . primis auditum commendaret. Captus à Pira- nis, vir omni diſciplina, & virtute præditus p tis habita Conßantinopoli recitandi venia, & ſibi, plurima hic opera compoſuit, ſed obſeuris . & ſociis libertatem redemit. ferunt hodie in racteribus annotata, & quæ vix ab ullo jeg pretio eſſe OAavium ejuſdem filium, paternæ poſſent, tineis ſunt derelicta: multa tamen artis hæredem. B adhuc integra viſuntur in prædictorum fratrum 3 Fannes Antonius Saracenus Panormi plures an- Cænobio ð& Bibliotheca. An. D. 1761. die 1. nos Rdeliter negotiatus multas ſibi divirias com- Sept. Meſanæ, à Joanne Cerda Prorege impe. paravit, quas tamen in pia opera teſtatus juſſit ex- trata eſt venia univerſfitatis Palatium fabricandi.* 5 pendi in paupercularum præſertim nuptias, cujus quod locupleti quidem ædificio, Porico, & 3 rei negotium Rectoribus Confraternitatis ſpiri- lonico opere cœptum, adhuc tamen intermiſſa 6 tus ſancti apud Nerinos legarit, ejuſdem etiam aliquot annis opera ſuprewam manum deſiderat. remplum inſtauravit. in cujus fidem RocSigiſmumdà Anno Sal. 167. 16. Cal. Junii numeroſa Tur- 4 Cappelli in ipſo oſtio carmen inſculptum legitur. urum Claſſis Melitam appulit, validaque ma- 1 Hæc Farracenu; moriens pia templa parari ri, atque terra obſidione cinxit: at Divi Joan-. , u magnis ſumptibus alta vides. nis Militibus ſtrenuifimé propugnantibus, V uoniam cundtis meritus mortulilus ille eßt quimto poſt menſe, ut primum plurima mili- Qua hens de ſuperis, & meminiſſe queat. tum manus, fortiſſimumque ſubſidium e Sicilia 3 Nobilirawit opus Saraceni ſumptus, & ædem, C profectum inſulam attigit, accepta graviffima Qui pius huic rempio ſe, dᷓ ſua cuncta dedit. multis præliis ſtrage obſidionem turpiter ſol- ₰ p Quntum aderat lußrum ſoclis rer quinque perattis vit. Claſſem in regreſſu noſtra maria relegentem 1 Pof opus exaltum, lapſus, S annus erat. conſpeximus ſexto Idus ſeprembris. Increa vi- Sub Rege Philippo, cui Carolus an. Sal. 1756. ginti militum ſigna ex aliis oppidis evocata N- S. 16. Janu. vivens Regnum contulit, & cui fe- i in urbis, & vicinorum locorum præſidium moliciores dies imprecamur, pauca quædam hiſto- ſunt diſpoſita, ut quo magis neceſſitas urgeret, ria digna ſunt annotanda. Nunquam enim tran- contenderent. adfuere plurimi proceres, qui ex- quilliora tempora Netum, vel Ficilia vidit. hac ercitui, rebuſque gerendis præeſſent: inter quos tempeſtate opulentiores Situli effecti, & pluri- Carolus Vigintimilius feudatariorum Militiæ præ. bus jaribus oppida creverunt, & celſiora ædifi- fectus, Comes Moticanus „ Comes Vcarenſes, S& cia tum publica, tum privata ſunt erecta. Ut alii. Secundo abhinc anno, Menſe Aprili; ha- primum igitur Fridsritus Henriques Regis Pro- D bita ſunt Neri Comitia Provincialia Ordinum Mi- curator Meſanam venit, miſſi ſunt à Werinis, norum, quos Conventuales appellant, Regente Sen Provinciam Magiſtro Joſepho Bonaſia, Merino- * rali Proccrum, & Legatorum conceſſu fidem 7umn, imo, & omnium Sieuloum oruamemoam Regi jurarent, & privilegiorum confirmationem pliſſimo. Anno Pomini 1769. Hieronymus Lan- impetrarent. quæ omnia eodem anno geſta ſunt. dolina vir, & languinis nobilitate, & animi do- Quo tempore menſe Martio, tanto æſtu terræ tibus illuftris urbi præfectus plurimos lattones laborãrunt, ut præter conſuetudinem Sal. in lit- vel in agris, vel etiam in medio foro captos in 3 toribus concreverit, & 9. Cal. Apr. ſal novus in vincula conjecit. ſuis ille vernis inſtruétus mul- medio foro vænierit. Tum multæ piorum ho⸗ torum etiam nobilium, qui furtorum participes3 minum proceſſiones Hhbla; & Fyracuſis Netum latrunculis favebant, ſuperbiam fregit, & Ur- ad Grucifixi, & beatiConradi venerunt, cum mul- bem Netinam ſordidiſſimo hominum genere, & ta ſanguinis effuſione, ſuperos placaturæ. La- immanibus contuberniis deplevit. Fodem anno boratum eſt etiam tritico- quod valebat (& vix E 10. Cal. Janu. Carolus Javantes Pominus Bu- inveniri poterat) tt. 3. 2.3. in modium. ſequen- velli hujus civitatis amantiſſmus tum etiam jura- tis tamen æſtatis annona fuit Dei gratia fertilis. tus legatus adit Marchionem Piſtariæ proregem, Hoc apud Petrum Coſtam Tabellionem. Quanto tum Catinæ agentem, ab codemque obtinuit ne- 7 autem aridior fuit hic Martius tanto humidior quis peracto ofcialium ſcrutinio à magiſtratu pri- † inſequens, nam 17. Cal. Apr. inſuetis imbri- vatim idoneus cenſeretur. qui aliquod in Kep. 3 bus, jugibuſque procellis depluit, & vix quinto munus exerceret. S 4 die vchementia pluviæ deſiit. tum collis creteus Anno Salutis 1 73. menſe Novembri, pera- 4 5 ab Amore Durhi trajectui imminens corruit, qui ctis Deo gratiis, publicẽ incenſis hora veſperti- ₰ 3 S locus modo ah ingemti ſubſeſſu Gigantis foſſura; na facibus, Tunetis expugnationem per Catho- rdicitur. Decidit autem I1. Cal. Apr. Annoet- liei Regis Philippi duces gratulati fumus: quem- tiam inſequenti idibus Octob. adeo copioſe pluit, admodum proregis literis jubebamur. Secundus ut immenſis imbribus fHumina alveorum limites abhinc annus plenus fuit luctu, & tumultu. Di- prætergreſſa maximum in modum, & pene incre- F cam prius, quod privatis domibus accidit, pri- dibilem excreverint. Et ingenti clade multa a- die Cal. Jan. repentino interitu exceflit è vita nimalia, & ædificia affecerint. Omnes domus Foannes Bernardus Boreas, à quo ſacris undis in- molarum aquatilium, & omnes officinæ Balnea- fans à virginis partu 1770. pridie Cal. Janu. ab- rum lanarum, & infectorum tergorum dirutæ lutus ſum, vir quidem multiplici doctrina clarus. ſum, & lapides abſportati, multa nemora ſolo ut qui cantu, & ſono fuit ſuavifimus, & poð excila, plures vineæ vel radicitus evulſæ, vel ticæ artis admodum ſtudioſus. Gum ſacris ve- arena obruiæ. quin etiam (luctu dignum) inven- ſtibus indutus matutinum ſacrificium eſſet obla- ti ſunt boves, cæteræque pecudes, quos amnium turus, in ipſo ſacrario concidit apoplexi, ſemi- impetus abduxerat, in nucum, quercuum & al- animiſque fublatus paulo poſt domi eſt mortuus- tiſimæ cojuſque arboris verticibus exanimes. Al- Cui Perrus, frater quidem dilectiſimus, quale tero abhinc anno g. Cal. Maji Neti parentatum doloris gravitas permiſit, hoc epitaphium con- eſt Carolo Imperatori. . didit. * S uc oum RoRn bLEorRM? QhDtCls MVSc PRFLEN. e tan Wh faCET aUTHOR HUMi, SPIRTTUS aSTR4 TRRIT. du bin sRCULa QUINDECiRS, TER QUINAQVE LUSTRA FLUEBANT. a 1CTUS abOPLEXI FLAMEN UT IPSE PERIT. nh SBexto verd nonas ſulii, hora vigeſima ſecun- Aſ tamen aliud fuit necelſe. Nam claſs S. e 5 da, numeroſa Turcarum Clafſis, Ductore Hucia- vento prætervccta ex littoribus noſtris exilivit⸗ ſi mA Chriſtianæ ſdei apoſtata, prope littora noſtraap· & formidoloſis metum omnemexcuffit. Tum vero 3 ſel ch 6 paruit, quæ ad Gulertæ, & Wipoleos expugnatio- major viſa eſt noſtris Norinis pernicies, quod tan- ir Fi nem à ſuo mittebatur Imperatore, nulli antea Si- taequitum peditumque huc ex oppidis montãnis cd nlu culorum præviſa, vel præcognita populo, & Mi- copia Confluxit, quantam tricus hoſte iſlitie⸗ rddon daco Silwæ armorum præfecto Perrus Pulicbinus & Chhlenſia arva vaſtante deſideravimus. Juſſi ta- n. D. n Hihin rediens primus omnium nuntiavit. Sed; men S coacto exercitu S e (era py de] cuj nullus. judicans fortaſſe delirium, fidem ba- pius inſequi, ut iterum ẽ navibus deſcendere au- ſuutne — res ipſa maximo cum omnium dentes inhiberent. Atilli in Aricam trajecti te- ſicio nki tremore veracius, & ardentius loqueretur, liei Marte, parvoque negotio, & Gulettam de- u Doin, & ſubinde Syracuſs numii opem, & præſidi- moliti ſunt, & 7ripolim Barharorum Imperio ent um rogitantes adventarent. Vocantur Cam- reſtituere. Inſequenti anno peſſima omnium per- pani æris ſonitu cives, equites, pediteſque ad nicies Siciliam invaſit, peſtem inquam inopinum, maritimam oram tutandam juſſi de more deſcen- dere. Sed quid adeò exigui numero adverſus Imperatoriam inſtructiſmamque claſſem pote- & implacabile malum: quæ primo Lihbetanam Prhigunbu rant conariꝰ auxprat tumultum, & formidinem tegra ſæviſſimas ejus manus Svaſerint. plures et hiurm m. adverſus ab Auſtro ventus, quo navigantes citra iam annos per plurima oppida evagata vix inhi- m e Pachinum coacti ſunt ſubſiſtere, quapropter mul- beri, vix depelli, & extingui potuit. Maximas pla gilina turpiter ſ. ti milites tum aquaturi, tum prædæ etiam in- tenti propiores regiones populaturi juſſi appel- tamen gratias Deo, & beato Conrado beneme- rentiſſimo patrono Nerini debent, qui pluribus, licet infectis populis circundati tantam tamen na relegenten lere, & deſilire. Hinc palantes, & prudenter ret intcctis pe ircundati tantam tat i in noſtrorum damna evagati multas ſegeres, mul- ſtragem divino favente numine effugerunt. La- nencu. tos frugum acervos (miſerabile viſu) concrema⸗ C borarunt Jracuſæ, laborarunt Leontium, Ferula, m yreldum cclus ungttet cnt: merqus runt. 1757 Tum ſive major debito audacia, ſive comibu- ſti commeatus miſericordia, juſta indignatione, & ira commiſta, equitum primores movit (nam ſerunt Motica, & Kaguſa at Metum, quamvis protectione ſervatum eſt immune. Tum figuris, & oram, mox Peloriam, & Pachiniam invaſit, & plura corpora lethali vulnere proſtravit, quàm in 177 & alia oppida propiora: exhauſtæ pene reman- ſuſpectos equites hoſpitatum, & vicina lue non ſecurum, cum civium vigilantia, tum ſuperum m Miitepn. pedites in urbis præſũidium ſe receperant)ut tantæ ule dprii, mulos ab incendio defenderent, multos hoſtes à olim ſuperiori peſte anni viceſimi ſecundi ſupra Orinm Mi. tam nefaria flamma depellerent, quin & truci- ſesquimilleſimum amplificata, & in quodam ſa- hn, Regeme onaſa Netin- otnamemoam. Hieronynu Im. e, & aninch. urimos lus ſoro capin inſtrctis m. torun pnicen darent, captoſque in victoriæ ſignum traduce- rent. Celeberrimum fuit M. Antonii Laurißcis nomen, qui & virili animo, & Dei numine po- tius, quàm humano robore fretus, ſæ pius in con- fertos hoſtes irrumpere, ſæpius palantes auſus compeſcere, plurimos morti dedit. Mira du- ctoris Pidari in tot laboribus patientia, & inſi- gnis fortitudinis præ ſtantia: qui quamvis, & Moticanos, & Jyracuſanus equites jam vicinos in auxilium fruſtra accerſeret, paucis tamen equi- * b cello hi Frantiſti Jbantbumaſti poctæ quidem non contemnendi verſus leguntur. Immunis Netus, dum cœtera peße Iahorant, Hant coluit precibus, diwe decore, zuiz. — Secula ſehuidecum, Juindenaque luſtra, his aunus Fenta quoque inditio, prima Novembris, erant. Nec obiter tacebo ejuſdem carmen, ſimili divo- rum figura ejuſdem templi conditum; quo Ko⸗ modum. cho interroganti Febaſtianus reſpondet, in hund n fegit, & r tibus deductus forti ammo tot hoſtium millia pro⸗ Quis re vinxit? ambr. cujus? qui cunda creavit. num genr, pulſavit, neve latius vagaremur, obſtitit. Gum ve- Alges nudus? amans rempus in omne calet. Focem auno rò AMatica claſſis Pachinum ſuperaſſet, noſtris à Heu qui habes ꝰpennas, Juis præluit ꝰ author amat. Dominus Bu cauda per littora inſequentibus ecce iterum auſtro Ma mereris aman & hæ peramantur opet. 175 m etim jre⸗ flanre vela vertunt, & quaſi dedita opera ad h Pennas zela vocas? es ſorts lipennibus hißrir? ie proregen⸗ hlenſium littus appellunt. Quo pluribus militum E Sunt animæ pennæ picula quæque vides. obtinit ne- millibus immiſſis incunẽtamer Ihblam metu per- Quid penuatus agis? volito qub rendis ꝰ ad ahra, eee ee ee gue in Rep. cum ſanẽtimonialibus, & ſacris aufugerant, nul- Opio ſpqui plumeſce, polum volitabis. & und⸗ wewbri, peli i- bora veſpen lo obſiſtente invadunt, diripiunt, incendio fæ⸗ dant, ſaccharum omne ex arte exportant, & ab- cunt. Moſtri equites, ubi diuturno labore feſfi Ihblam prævenire non potuerunt, per monta- Plumeſcam ꝰ adverſum ſer parienter onus. Mliger ehcitur ſpiritus ipſe quibus. Fideribus potitur patiens, hic ſcanditur alis. Dante ſeram Domino, Vunt pennæ adwenſa zonntit em per Cuho 15 ha d ſuperiori Civitatis porta Netum ſe recipiunt. Dum dolor oÿa quatit, Vpiritus aſtra petit. Ubi maximus rumor erat timentium, ne hoſtes Anno ſalutis 1574. Tal. & quarto nonas Janu. wur. hbla Merum accedentes aggrederentur. Non- copioſa pluvia adeo inundavit; ut pontem nòvum & umuſu cut yn. nulli formidine perculũi, auro, & argento, pre- Arellari præcipitarit. fucrat is circitẽr duceuris rioſaque ſupellectili vel in ciſternis abdita, vel F annis a Guccio Horito ovium ditiſſimo conſtru- tu cxceñt ſecum aſportata, urbe derelicta, in qua longe ctus. — o ſucrs i . 3 tutiores natura loci muniti eſſe potuiſſent, & pro Anno Salutis 1 F Septimo idus Novem- ge Ci.Jx qua propugnando mortem expetere debuiſſent, bris, ingens cometa hora prima noctis apparuit/ * doctrin . . per valles, S& rupes in vicinos montes fugam, & quo nuſquam ardentior, vel major crinita ſtella ilm i, ſalutem ſibi Parandam ſperaverant. Didacus ve- eſt conſpecta. Viſa eſt ſubinde altior ab occiden- (um hrt ro, qui fortifimum ducem deceret animo, & te, & primo crepusculo diutiuſque duravit, bciuw eſet — ab egreſſu prohibuit, & jam egreſſos quam ut ſimilis alias legeretur, nam ad menſem oplei . — compulit, diſpoſitiſque per mænia mil uſque Martium effulſir. Memorandam arbitror pmieln ſ 5 — Religioſi ſtrenuam operam nava- Hieronymi Cortini diligentiam * 6& dignam tanto ciubs n bant, urbis defenſione acerrima ſe accinxit. nec viro animi firmitatem. Præfectus enim urbis an. ciui . Litara. K 2 Zal. 5 X — VINcERTII LITTA4 Sal. 1578. quinto Cal. Octob. cepit Antonium Laurentium, & eundem Nerinum multi nominis latronem, ut qui audacifſime graiſatus plures tri- ginta viros nec tale quicquàm merenres imerfe- 179 cerat. Conjectus in carcerem multorum cuſto- diam jam fefelliſler, niſi & Neti c)uſdem Præ- roris, & Lechrii Fordinandi Pradi vigilantia præ- ſto fuiſſet. Panormi tandem ſuſpendio enectas meritas pæns luit. Anno Sal. 1/78. tranlatum eſt Cænobium Carinelitarum, in tetmplum Divi Martini Gilt herti Ufaris, & Coriglis Epiſcopi SHucuſum per- miſſu, qui jus viſitandi ſibi reſervavit. extat er- jam conſilium apud Curiam Juratorum, 17. Cal. Julii 1586. deduéta eſt imago Beatæ Virginis cum töta illa parietis parte, in qua fuerat depicta. Convenetunt clerici, & laici omnis ordinis in maxima frequentia: præcedebant inſtructa acie milites fiſtulas ſuas paffim exonerames. Anno 1780. Patres Eremitani derelictis fedibus prio- ribus in ædem Divi Mauri ſunt accepti, habi- venia Epiſcopi Syratuſan; qui libere, nulla. ve habita reſervatione conceſit abira eit etiam hujus rei fynodus apud juratos. Anno Bom. 178r. habita ſunt Neti Provin- cialia Cappuccinorum Comitia ex omnibus Si- uis dotmibus, ab octavo Cal. ad pridie Calen. Februarii. Octavo aurem idus Apr. Comiria fra- trutn Minoum. Multie diebus ihoratum ed⸗ k commendta præ cæteris Michaelit Cal ſoler- tia. Anno Pominicæ Conceptionis 1782. qui primus fuit ex annis per Gregorium Tertium de- cimum cortrettis, ampli ficata eſt area fori & mul⸗ to larior effecta vicinis ædibus plurimum ſplen- odboris adjunxit; ipfique urbi, üt videre licet & — „ 187 adenrum ſementias exaudire, non parum attu- lit ornamenti. anno 1/84. argenrea Divi Conra- dů arca completa eſt, & in ea vetus cum ejuſdem reliquis condità, exinde circumducitur per ur- bem argentea. Eodem habita ſunt Neii Cotüi- tia Provinciali Divi Dominici quo tetpore Ma- giſter Joannes Cappellus, qui rum Provinciæ V cufius fuerat, prior Provincialis eſt eletus. Lau- data eſt uberrima munerum ex omni Collegio, & confratrum (ut vocant) conſortio copia; & quidem major, & lautior, quam alibi in rora Sicilia patrum memoria conſtaret. Imer alia navis quædam mira arte fabricata ab his, qui Di- vi Jannis templum colunt, quæ pauco labore terreſtri itinere vecta, velis, remiſque o randi commeatu onuſta fuit omnibus jucunda. Cæterum jam à nonageſimo ſupra ſesquimille- ſimum annum ad biennium ſequens tanta fame in tora Firilia (ut alias Provincias taceam) labo- ratum eſt, quantam nec vteres quidem populi ſenſcre, nec humana ingenia potuerunt excogi- tare, nulla ætate carius fruges væniſſe conſtat. Sed quid dicam fruges, cum & legumina & o- ry?a, & plantarum lemina, & frutus, quin, & radices, & herbæ ipſæ ad ſedandam efüriem, vulgo pro pretioſis epulis haherentur? nunquam plura furta & latrocinia commiſſa funt, imo, & ingenuarur puellarum adulteria, & ſtupra, quæ alimoniæ gratia honeſtatem ſuam obſcænæ libi- dini venditabant, multi populorum tumultus ex- orti, plurima ſeditionum ſemina concitatà, ex- poſcentibus om nibus panem. miſerrimum krat pauperculorum facies carne denudatas, & ſolum oſſibus cutem inhærentem geſtantes, horrendæ- que mortis imaginem præ ſe ferentes videre: aded ur nec prodire, nec ſtare quidem poſſent. ple- næ crant ſemitæ jacentium turba, & jam mo- riendi finem (quoniam, & vivendi limires tranſ greſi videbantur) expectantium. Multa deni- que hominum millia deſiderara ſunt, quæ longa ue ortata, & — C inedia vitum cum morte commutarunt. Qui pau- nie caritatem immanior clades eſt inſecuta, ut iam alii ex nobilioribus, & pinguiori fortuna vi⸗ iam inconſtantes, & in medendi methodo incer- ſalia ingemuerit. Quod equidem non ſine gravi di peritia morumque honeſtate roti Civitati cha⸗ riſimum Potrum; mearum miſeriarum levamen, & unicum domus meæ iubſidium amiſi, qui le⸗ ris abſtergere, nulla temporum vetuſtas tanti vinciam ſumma cum laude adminiftravit. tum navit. Aſlinati Eænobio præfectus eſt, ubi 3 Diri Fantiſti corpus honorifice requieſeit. Ma 3 ſtinantes (nam pluribus in Civitaribus, & oppi. 6 lo locupletiores erant triticum ingentẽ pretio dis 1. & 18. rarenis in ſingulos modios, & piu- ris vendebatur) ad extremam inopiam ſunt reda. cti. Non eſt autem ſuis laudibus traudanda N. 6 inorum vigilamia, præſert im Bartbolomæi Daj 5 oannis Jacohi Cappell, Franciſti Landolinæ, & Orlandi Sortini Juratorum diligemia, qui 18. fe. rè menſibus ea de cauſſa Givitatem prudemiſſimè gubernarunt. Hi collecto ex Noninis agris tritico undecunque potuerunt, aliud coEmptum adjun- ere. Quo factum eſt/ ur Notini ut ſummum ſenis tarenis in modium comparato frumento veſce. rentur. Gum tamen omnia horrea eſſent ex hau- ſta, miſſi ſunt Vincentins Pipis, Pominus Stal. luini, & Frantiſtus Morales, quorum opera fi. dum eſt, ut poſt multos laborcs populum tam extrema formidantem affatim refecerint. At (pro Dei, atque hominum fidem) tantam anno- proxima æxſtate; quæ fuit anno 1/92. plurimi 6 non ſolum pauperes, qui ſordida vivendi ratione impurum cont raserant alimentum, ſed plureset- ris, quibus neceſſurius viẽtus non defuerat, vel ex cæli gravitate, vel ex naturalium humorum memperie (ut medici ipũ in hoc judicando ſibi et· tiʒ) vel potiſimum es divina voluntate ex huma- nis ahierunt. adeò ut plura incolarum millia affli- cta tot calamitatibus Sicilia deploraverit, quam vel Höſtili ferro vaſtata vel immani lue confecta dolore cogor explicare; ſquidem imer ſæviſſima 6 aliorum fünera, imer acres meæ perſocutionis 6 labores dilectiſſimi mihi fratrem „S præ meden⸗ thali morbo eorreptus intra paucos dies idibus Ju⸗ nii Deo ſpiritum reddidir. Cujus fortis in mo· n riendò animus; & Chriſtiano viro digna p 1 tas; nec non plenæ dilectionis admonitiones chm 1 juſto quamvis esigoo totius vitæ compendio, aded præcordiis meis fina adhæſerunt, ut nollu delici, nulla locorum amænitas tantum dolo⸗ viri memöriam delere pofit. Quapropter ter⸗ minatis jam annalium noſtrorum monumentis, S& fuentibus ex oculis lachrimis, huic orationi ter- minum impoſituris nonnullos viros memoratudi- 3 gnosʒ qui fub Philippo Horuere, liccat ſubjun- † Joſephus Bonaßu Ordinis Minorum, licet hu- miſi loco natus, tanra fuit ingenii vivacitate, tanta bonarum virturum indole præditus, ut quamvis aliena ope non adjutus, ad Theologiæ tamen inſignia adipiſcenda feliciter; & merito properarit. Punoymi menſe Decembri, an. 164. prior in Sicilia Provineialis electus triennio pro- an. Sal. 770. Cum duobus ſequentibus in pulia Divi NWirolai provineiam ſanctiſſimè guber- politunum etiam cuſtodiam à ſuis ſuperioribusde- mandaram, masimi quanquam laboris opus, † tranquillo ſtaru peregit. Nec minus publicè, privatimque legendo fuit ſuavis, quam ſuos cu- † cullatos regendo juſtus, & fortis. A generai † patrum ſui ordinis Synodo ad ſummum Pomiß- cem Pium Quintum legatus in Campania Epiſco- pales Caheqras reculawit. Tandeim Tem, 4 dum concionaretur, Commiſſarius an. Sal. 76. defunctus eſt, & Neri in Divi xyancſei ſub mut- morei ſuæ imaginis tabula ſepultus jacet. b o1ſp plrt nnſei pure. not fommi um humonn ſcanco lbier. thodo jncer. i ex humz. millauc. Ketit, quum M cſhn nin gmi mer ſwim perſocutioni & præ meen iCivitatichh um leramen; mili, qui l⸗ cies idibus ſue s ſoris in mo iro digna p nonitionese e compen runt, ut Mh tantum db vetuts in uproplör tl⸗ monument, c orutini e⸗ nemomtdi* ieat ſubjun⸗ n, heet hu⸗ vivacitaté, xdius, ut Theolopis 1 8 mefi bii, a. 16 triennio pi piltrſt. i0h ventbwi⸗ dime gobe⸗ 73 DE REsus NRTIRIS L13En II. Anonint Specialis Sncræ Theologiæ profeſfor 4 Prædicatorum ordinis, fuit ſocius, & feriptor, ejuſdem Ordinis Prioris Generalis, dum toram paniam viſitando peragratet, inde in Comi- atiis Generalibus Nomæ habitis electus eſt defni- tor, mox Virerbienſs Inquiſiror: demum fuit electus Prior Provincialis Ficiliæ, quod fuit an- no ſalutis humanæ 1F7. eamque Provinciam ſe- vennio gubernavit; mortuus eſt Neti ſexto Cal. Mart. an. Sal. 1793. oannes Cappellus ejuſdem Ordinis, & Profeſ- ſonis in demortui Provincialis locum Vcarius in Sicilia eſt ſubrogatus an. Sal. 1783. Septimo i- dus Octob. ſubinde propoſitis Provincialibus Co- mitiis Neri menſe Majo, maximo cum Civitatis, tum Religioſorum applauſu electus eſt Provin- cialis, & biennio rexit. adhuc viwit. Alerzus Pipi Magiſter ejuſdem Ordinis, non minori, quam ſuperiores, generis nobilirate præfulgens, an. Sal. 1/86. Cameratæ Prior Pro- vincialis elctus biennio Provinciam tenuit. Clemens Netinus e Lauromtiorum familia, Ca- puccinorum Ordinis, an. Sal, 1790. Pridie j- dus Janu. Syracuſæ Provinciæ Miniſter electus, & iterum atque iterum confirmatus adhuc idem munus fanctiſſimé gerens vivit. Micluel Caſfurinus Ordinis Apoſtoli Petri Sa- cerdos, fuit Theologiæ, & rerum eccleſiaſtica- rum peritiſimus, in caſibus ad conſcienriæ exa- men pert inent ibus declarandis Apollinis oraculum eſt habitus. ſcripfit opus quoddam de verbo Dei miræ ſubtilitatis, & facundiæ, ubi nullum pe- nð eſt ſacrx paginæ vatieinium, nulla figura, quæ hic non explicetur. fuit ſanctorum Patrum ſtu- dioſiſimus, & memoria agillimus, quicquid le- geret, retinebat. Extrema ſenectute confectus (dicitur enim nonagefimum ztatis annum vi- xiſſe) ê vita migravit an. Sal. I158r. Viuceutius Landolina Mainitti ſilius Nenaldi nepos, pater Joſepbi Landolinæ, & Foannis Vin- centii dominus feudi Burgii, omni virtutum præ- Hantia fuit illuſtris: in ſenatoriis conſiliis, po- liticiſque adminiſtrationibus admodum inſtruétus, S& certus. Plurimi valuit apud Joannem Vegam, & apud Ducem Metrbimnonſum, & Carſam To- intum Siciliæ Proreges. A Wleto Generalis exer- citus Theſaurarius fuit conſtitutus, quando ad Molitam Aſiatica obſidione levandam navigatum eſt. an. Dom 1/74. migravit é vita. Bernurdinus Sornnus, Hieronymus Specialis, S Anlonius Lamdolina, hi tres milites Hieroſolymi- rani fucrunt, ſub Pivi Joannis Paptiſæ pat roni vexillo; & Keligione Militiæ operam navarunt, in graviſima illa, & memorabili Militenſum op- pugnatione, quãm fupra memoravimus, pro f- — — ² Junii. — tiſſimé eſt aſſecutus. de, & Religione fortiffimè certantes, non ta- men inulti occubuere. Meminerunt horum, qui Miliienſe bellum ſcripſerunt. Joſephus Scala Medicus, & Philofophus præ- ſtantiſſimus tanta ingenii agilitate valuit, ut plu- rimas ſcientias ſine præeunte lectore didicerit. Græcis, & Latinis literis ornatiſſimus in multis taliæ urbibus disputando acutiſſimus eſt habitus. Matus eſt an. Sal. 1736. die. 28. Aug. Doctor 186 effectus, & declararus Haravii 176. 16. Julii. Quando tamen uberiora ejus ſolertiæ argumen- ta expectabantur, annum agens 2. jam multò ante lui fati præſcius abiit ex humanis 7. Idus Duo opera ſcripſit alterum in Piale6tica facultate, alterum vero in arte medendi: quibus morte præventus ultimam manum non impoſuit. Nec autem minori ingenio præditus, nec pro- periori fato vixit Joſpphus Feala poſthumus: quamo tamen in linguæ ornatu, & naturalium rerum cognitione (quanquam uterque & Philo- ſophus, & Medicus) patre fuit interior, tanto in Mathematicis diſciplinis, & certis multarum rerum prædictionibus ſuperior. Namque (mi- rum naturæ opus, imo indubitatum dei munus) Geometriam, Aſtronomiam, & Arithmeticam ex ſeſe didicit: Et quarum non fuerat diſcipu- lus, Sracuſis, Catin, & in Galia togata (quo ſuaſu, & ære llluſtriſſimi Domini Michaelis Spa- raforæ Kocell Marchionis Medicæ ſcientiæ o- peram navaturus ſe contulit) profundiſſimus ex- titit Magiſter. Ephemerides 12. an compoſuit, S in Manginum Apologiam: qui libri dati ſunt in lucem. Quædam alia aggreſſus properante fato reliquit imperfecta. Martuus eſt Fabionetæ, quo tuerat à Duce conductus, anno ſuæ ætatis vige- ſimo nono. Quod & ipſe ſibi pluribus annis præ- ſenſerat: quo tempore publicam Mathematicæ in Paravino Gymnaſio lectionem recuſaverat. Murianus Pipis Petri filius, dominus Bomphalæ cum biennio publicẽ, & Dialectam, & Awicen-18) nam legiſſet, Patavi an. Sal. 1y. nonis No- vemb. ſub Gabriele Faloppio Medico, & Philoſo- pho præſtantiſſimo, ut vulgata ejus opera ſunt documento, Doctoris Lauream honorificen- Dignus, qui & fama, & re celeberrimus inter præſtantes Medicos annu- meretur, cum alter Hippocrates Neti ſit habitus. Natus fuerat quinto idus Janu. 127. hora nona, ut à Porro ejus patre annotatum inyenio dignus quidem tanto parente, & cujus ortus non tace- retur. Mortuus NWori, 4. Cal. Decem. à Chri- ſti Natali anno o1. teſtatus apud acta Clerici Vince viii Laurentii hos vertus à ſe conditos tumu- ſlo incidendos, mandavit. c sU4 STIRPR pIpr MaRIadUs CONhIDIT OsS4: VOCE TUBA EXTRERMA SURCGERE CERRTA DlE. Jſepbus Mejſus vir fuit ingenio ſolertiſſimo: F ut qui patrium deſerens, opibus pene deſtitutus, tanta diligentia Philoſophiæ, & Arti medicæ, operam dedit, ut clariſfimus in utraque evaſcrit & Doctoris inſignia ſibi comparaverit. Quam obrem præclaris meritis ita exigentibus apud Me- iolanenſe Protomedici dignitate fuit ornatus, i- bidemque in medio ætatis flore mortem oppe- tiit. unne Hum an vir Politicæ ſcientiæ peritiſ. mus tantum in Regia Curia patrocinando, & clientum cauſſas acutiſſime dirigendo valuit „ut cum plurimas opes, tum maximam gloriam ſi- bi comparaverit, meritoque inter primos Oæſa- 188 rei j uris alumnos haberetur: di gnus ſubinde, quem hominum memoria diutiſſimé compleéteretur. Avirarm profeiionem ſimul cum præclaro nomi- ne, & cognomine aſſecutus eſt Joannes alter HMumana dominus feudorum Prati, & Giomma- riæ non imparem illi gratiam, & laudem aſſe- cutus, dignus quidem, quem patria Procurato- rem ſuſceperit. Nieronmus Magnanus, Maſicus fuit clariſſ- mus, qui ſine Doctore adeo in Ionandi Facul- tate valuit, ut omnibus admirationem attule- rit, à Marchione Piſturæ, & M. Antonio Co. lonna Proregibus maxima cum voluptate fuit au- ditus, & præclariſſimo quoque Muſico non in- ferior exiſtimatus. Nova quædam initrumenta non ſine harmonica ratione adinvenit: opus de ſonandi ratione melice compoſuit, & numeroſe. Quando vero meliora in dies ab ejus ingenio ſpe- rabantur, adhuc juvenis animam efflavit, an. Sal. 178. Sunt 74 es rerrias, unam debitam ſibi jure naturæ alleram o1 Mento de eorum rertia plios recognoſcat. ſ vero præ- C diwidumtur, qubrum 1er 75 Vnc NTTT Letm „6 Sum & alii bonarum artium ſtudioſi, quos A fugerit, ſive aliorum incuria nobis ignotum cu. olim nominandos non dubito. Nobis hæc di- rioſiores annotabunt. Hæc imer multiplices la. xiſſe ſatis eſt. ſi quid eſt, quod ad res Netinas bores curremi calamo colleẽta patriæ ſtudioſi pertinens omiſerim, ſive quod oculos noſtrosef- xqui bonique conſulant. hnhie S * L — — — Auimus in mandaris candide lecor 4 ſenatu, populoque Netino, ut & Neti- nas Conſuetudines, mumicipalia jura, ſub Nege Petro Fecundo literis tradi — excudendas curaremu, quoniam hæe vulgo apud cauſidicos agilantur, S vlerumue latinarum lite yundibu ine Vlerumnue larinarum literarum Vudibatt inlulcart ſolent, admonitos amici no voluere u Jer „icer Bar burum &ð pingui Minerva ewratum in aliam dicendi frmam mu taremu nequis fortaſſe ewiſtimaret aliena eſe, uæ traduutur. Cupiebam equidem vel cultiorẽ ꝓhraſi illan expolire, ve ſaltem peregrinas dicꝰiones, Romanis auribu inaudi- ta, &8 ſolæcon vmne o medio tollere Sod ingratum eß beneſeium qubd in viti confer- tur. vepugnaute domino in alienam ſegetem aliuandb ſarculum immitters non licet. qua- liacunqus hwe a veteribun accepta⸗ nobir mandata ſunt, in noſtrorum civium utilita- rem obſehuium bic explicumu. Tu ſuſripe diſerte lecor, quæ placuerint, cxteræ verd craori calamo jam contontis omitte. Vals. —— ve ah inteſtato, Rlio; vel ſliis viventibus, cum ut ſuperius eſt eupreſum. patre vel matre ſuperſtite, jertia pay præmoriui Vir præmortud Moe vel umor præmoriuo mario cedit ſliis. Et ſic iidem ſlii debent baber⸗ duas par- vis, natis liis unum corpus ehciuntur lu velqua parentis præmortui. qi vero præmoriatur reſtatus, „ omniu bona illa in tres partes ejus abitur Iehamenton dummodꝰ in eodem ieſta moriua ab intoflato moriatur muter, ꝓoteßß de mobilibus reriiæ portionis Vuperviwenti tertia Pliis iphius ſecundi matrimo- ſuæ pro velle ſuo teßturi. Nabilia vero, quomdocunque ii, G in relijua rertia præmortui tam ſlii primi va moriua fubrit, cedumt ſliis nulii en ipſorum jnga· uam ſocundi matrimonii ſuctedunt in capita. ſ vero ium marrimonio. Et ſi non ſunt ei mobhilia, poreſt reſtamentum rondiderit, & de tertia lios primi ex ſabulibus portionis ſuæ ſqu ad medietatem va matrimonii non retugnoverit⸗ tanquam ab iute hato loris didæ portionis juſta æſtimatum ieſtari. Ia Flii ſuccedant. ramen, ut ſublatis lucris ſordidis, de reſduo tantum præfaris patri; & vntri & is tertia debeatur. Propier quod teſtaror idem- ue mariius, E5 pater in ultimis ſuis vel quolibeꝛ mortis periculo conſtitutus vel conſtiuuendus in bre⸗ , puſa ad bellum, vel alio⸗ uh imminet mortis periculum ſit iſurus juraverit de ſordidis Jucris D liis natis confuſu eſt. Debita vero, Auæ rationa- ſtu mals quæſttis babere ſe aliquid, iMud vel tan- biliter facta apparuerint⸗ medio tempore inter pri- Ium deinde umiverſo patrimonib ranquum rehitutio Munn S ſecundum matrimonium, ex communibus vi ſubjsum, cut & alias conſtantis mnatrimoni bonis ſolwi debent. dehito deducatur per putrem vel per quem ipſe con⸗ Vro præmortuo Kliis non ſuſceptis mulier ſuper⸗ ſituerit, illis; a Juibuz ablatum fuerit⸗ vel pis es dolem, & dotarium ſuum conſequi debet. Et ſocis reßgnandum, & reſidua tantum unri, & ÿ⸗ 7i9, at patri per rertiam dividantur, ne maritus S pater in perpetuum lugeant, & umor ac lii irra- vñonahiliter, lucrifacian? aliena. ſ verd non ht in uliimis, net in mortis periculo conßinutus: vel in . „ . ii, E etiam en tertia, cum qus pater; vel murer ad ſocunda vota tranſtwit. ¶ Debita vero fabia tem- pabeat omnia veßimenta ſbi facta d dibto viro ſub⸗ reliqua hona præmortui ab intoſtato pertimen⸗ adpro- imibres, ex teſtamento tamel pertinent ad ooln Ju hus ipſe is 1eſtamnſo reliquerit. Uxore præmiu⸗ tar, G hadenus, præterquam in pautiſimis, plene obſervatas, edem ho GRpNöNs 6O0ETChls, ErRSTUT Facta, 3 edita per univerſitatem terræ Wen, & conſulta deliberatione * & ſolennitatibus obſervatis „ 4 in his neceſſariis pro bono ſtatu, & melioratione terræ prædictæ, ad honorem ſacræ Regiæ Majeſtatis, pro legibus, & tanquam leges de cætero obſervanda derogatura legibus, con- ſtitutionibus, couſuetudinibus, & ſtarutis, ſubſcriptis ordinationibus forſan adverſantibus, oblata nuper idem Majeſtati Régiæ per Jacobum Ture- dum, & Paulum de Cholo ipſins univerſitatis proprios ſyndicos, & per can- dem Majeſtatem Regiam confirmata, videlicet. e , uxoris lona omnia; & & quatunque B hrevi conßituendus, ſod in ſenebute? vel ſenio qu Sh parte perveniautʒ nutis ſliis confundumtur? caſu non eſt veriſimile ipfam ut ſuæ ſalutis imme- , unumn corpus eßciuntun, & volentibus morem dejerare, S juravit, ut prædittum eß li⸗ viro & umors diwiders cum ÿliis, rertia purs bo- cra ſordida, &ᷓ male quæſta ſ babere⸗ ita demum norum debetur patri, altera matri & reliqua ter-· de medio eay ut præditum eſt, detrabat: ſi infra via ÿlio, vel Fliis. præmortuo vero palre, velma- menſom ad ſummum præſonti pecunia reſtituat; h 5 ad ſetunda vota tum ſua tortia vbteſ trauſie lilere. & Irtia illn cum honis ſecundi viri, vel ſocundæ unh- ia debetur viro, vel uuorẽ S mule quæſttis Vbila, 1& apparuerint tempore primi matri- nonii ſolwi dobent ex bonis Kliorum primi matrimo- pre ſocundi mutrimonii ſolwi debent ex honis ſocun- q vatrimonii, k prædilta tertia; quæ cum ipſis non fuerit dotarium conſitutum, Juod dicta unr fX 8 quæ ibi pervenerunt ex aliqun ſueceſiune; niß uſyne ad quartam partem Aidorum honorum ſuorum: Ai- is vero perſonis non exiſtentibus, ſou aliqua ipja- rum, Iuod pohit teſtari, & diſponere, ac relingue- 7e, omnia hona ſun ad libitum ſuum. Viro, S uxore lns dote, S dutario, cum u- jerque nil in boni haheat matrimonium contrabenti-193 bus, liis non ſuſtepris, vel ſuſeptis, præxmwortuis, quæcunque acqulſla ſunt hona, chmmunia /unt. Minor ꝓſt Juartum decimum annum jeſtari pot et, S5 decimo octavo auno cumpleto maſur ehcia- tur, & deinde ros ſuas legitime adminiſtrat. MNVullus contratus privutus valet, aut tener, nſt & duobus, vel plurius idoneit Ieſtihus fuerit robo⸗ rarus. 3 3 . Fatta, Vl pacta d partibus in aliquo compromi/yp Vub pn appoſitione rmantur arbitrorum jenten- tin in civuli negotin. Vir, & uxbr ſuſceptis Vliis ox ip/orum jugalium matrimonio, & cœnſante matrimonio pohnt ven- dere, & alienare & obligare quæcunque hona volue- rim iam mobilia;, quam ahiſia, ne conſonſu di- Horum Pliorum ſubrum. Et Vuod dica venditio /ou obligario, Vou alionatib ſacta per dicos Vugales ſne vidantur. cœn/cuſu dictorum Pliorum ſurum ſt rata, & ÿr- 8 Patre mriuo Kliis minrilus cum matre rema- mu, & nullo uvdo, ceu cauſa, 4 dicus ſli ebrum entihu, S in mino 7i ætate præmortuis, vel ab pohit retrahapi. ₰ 77 extinguitur dolarium, & dos ad doramtem rover- A itur, e reßiruitur in humt mbdum videlicet, quod omnia hona Kabilia dota in datem reſituantur Katim aoluto dicto matrimonio, & de quantitate pecuniæ datæ in dotem tres purtes dolent reſtitui tuntum, in- Vra jem menſes d die dicii ſoluti matrimonii nums- andos. Sed vir volusrit eum ſepelirt propriis Jumptibus, habeat ſou habere debeat de lelto ſhda- 70 in dotem maturatium unum, plumatium unum, par unum Jinteaminum culcitram umam de melioribu⸗ Zota vero alia rohha, arneßta, & jogalia data in do- fem, uutenus extant, & apparent, reftituautur Matim diſoluto dicto matrimonio. Et ℳ dica uwor eſtari voluerit poreſt quidem de mobilibus uſyue ad B uartam purteim ipſorum tantum ds abililus autem minime, nec marito, nec oxtrangis. Paler, & mater viwentes ſ voluerint Fliam vj- ro Iradere, licet eis dars ds houis ſuit pro voluntute eorum. verò ſliam emancipare voluerint; as ter- via ſuu phnt ei pro voluntare ſuu dare ultra paftem ei contingeutem de tertia, Juam cum fratre velcum Vamibus habet communem. Ouod ſ omnes Vlios, vel ßlias efamliaverint, patem illi ſuam acce- Perint, inter patrem; 6 maitrem reliqua hona d- 6 DE RyIBUS NETTRIS LIsER II. — 14 heſato, ona srum abilia, / pervenerunt eis ma- Hiliu vero maritata, & dotata non admittitur ratione Ire ad eundem vevertuntur. Erſi d patre perveneriut, ad ſucceMouem reliquorum lonorum harentum ſuo- uu 4 ad Prorimiores patrit. Præmortua matre patre Vuper- rum ſod illn hona reſidua rema neant Vratribus, & fite, de mobilibus Iri par, uc eis ſub jure pro ſororilus non maritatis in familia diqorum parentum 6, dro venit ad patrem vel matrem ſuperſtitem dewvolwi uorum; vel alterius eorum remanontibus, n f ſt W cM. 7ur. Keliqua vero rertia, u ſure maternæ, vel decepta in dote ultra dimidiam Panem cntingentem us ſor valernæ VucceMonis eis acquiſita eßt, ad provimiores ibi jempore dotit cunſtitutæ, in qub caſu deceptio- n patris defuni, vel matris revertitur ita tamen, ut ni computatis dotius una cum fratribus, 6 Voro⸗ um Iue- h Ke 5 bulere debeat uſum u- ribus decepta mulier in parentis dafunb⸗ hœredi- 6 per ean- qum ommuiu bunbrum abilium donec vinerii. U- Vates ſuccedat. Qubd ſ alui lii, vol Mlius prærer pel ean ꝛrous vero parents præmortuo, E ſliis eorum in diam maritatam hn ſuporſt, ipſn, non ohanre minori ælate ve⸗ ab inteſtaio poſtea dafundis bo- uod maritata, & dotata fuerit, admiriatur in 33 na eorum Kabilia ad eandem partem revertuntur, D ꝰæreditate prædida. 3 velſni qua hervenerunt. De mobilibus vero un⸗ modieras Si Hlius, vel lia ahſque conſenſu patris, unorem ſalutis inm. 44 Prxtoes Palris revertitun, ali⸗ ad prouimiores vel virum dunerit, pater non cœatur ei duare par⸗ eicun hi £ utris dewolvitur. S parenie vivente Nlius jem bonorum Jurum pami nnaliumn in vira ſun in etiam f %5 boniz commnu¶mibus portionem Fi lia, vel ſoror Vuenili calors deviaverit, S lu- petere non pteßt. vuriata fuerit, ſt poſtea nupſerit, ve innupra re- nſilun S norud malre Vlius Fadus major noluerit in manſorit, pater, we mater vol etiam fratres, non familia Patris mnahnere, ſod per 6 voluerit viere, cogantur inviti dare eidom partem honorum Vuorum. 3 vel & Vlius von habeatr, unde pohit vivere es facul- Si quis; dut ui Fliorum berati hatria ꝓo- en vatibus⸗ vl indußria, 7uod Paler teneatur aut præ- rehate morte, vel emancipatuone patris, aut re⸗ —— Mare Vlis alumuenta d⸗ iertus ſotundum facuhates manentes orphani mbrte ſuæ matrit, dece ẽrint poſt ℳ u Vuas, jertiam 4 dlre PræMbud pervenien- mbrtem alterius harouti⸗ infra pupilarem ætatem, . em. Er ℳ pater cnolaverit ad ſocunda vola, cb- aut etiam majores nullo condiro IeMamento, fratres, 195 Lalur puler pr Mur e Vli dicahn ſertiam partem à E 5 Vorores ew eodem zantum natrimonio ſuſeepti ve- — 5 e7 enem 8 non vlimemta, reliquam ter- niant ad ſucceonem eorum ualiter cum altoro nu 5 riam eidem Mlio Jure vuturali debitam Pater, Jubad parente ſuperſtite: aliis fratrilus, E ſororabus al- ſi A u/ſum fructunn bi Vetinere poteß proprierats tumen Iorius matrimonii, & nepotibus o ſucceſone defun- iiu. — Nlio veſervata palre vero præœmortuo Eᷓ matre ſu⸗ &i fratris excluß. e⸗ lius, in communi uM ndire Viere Maritus vel uxor ou ambo ſmilier de relus ſa- ab iniehun —— pdrie ſibi comtingentes ab pſa matre bilibus ſli in dorem collatis nibil poſut vendere, 5 — 5 vel alienaren uiſi dotante vel ejus hæreds conſontien⸗ prini ni . 740 8 Præmortao, patre, &ᷓ matre ſu⸗ 1e, aut gravi necetate ungente, de 7ua curiæ ma- imi matrin perſtiui 16 Auiliber Sorun in leytia ejuſdem ſlii pro nifeſte conſtabit· liberis ex matrimvnio ipſorum ma ur 2 modiorate —. Mc omnia bona inrer evs ſunt riti, & uuorit non procreatit. Et in cuſu, qub ma- 195 en fihn — , S bn — dſundto uror ſun rirus it prodigus vl dilapidator, alienatio dich. hMni ſi fenſies b e, 6 Habere deheat dimidiam hanem rum honorum abilium dotalium nullo xbdo eripoſ- ⸗ am pi ſuum omnium dictorum honorum. ß ℳ 6 numi⸗ 3 — T viri Jegitimis ſucteſt 6i maritus abſyue conſonſu uxpris ſiæ ſde jn ſprit vn in . . — — ℳ 4 i0i 57 vnientia en par- pro aliqua canſa tam in criminulibus, Juam in ci- mnmi ℳ . . 6 ² 2 uanti ft urint juſts æ vililus canſis, uxor non tenentur do reba zn Anren — S — , wo jure coꝑnaris ipſ marito collatis, nec de parte oam contingente de mili ſin. ſi⸗ — oru iagtiuis ſucttribus. V bona fuerint] unis asquſris per ipſam, & diſum virum ſuum, ſ hel 5 . oee diclæ 07 retinen- dejuMonem dicti mariti ſui adimplere, lieris extan- — diuu — Auduti jxſlefuerint æſtimata valore ja ut ribus, vel non ewtantibus. 6 vir 4 — ius ee oulaus) Vel fratri- Viro ab inteſtato defunqo, vel eodem reßato & — — . aut ſ iis Vutrum S ororum, nibil ds 1utors diſpoſto, uxor Juperſes Mliorum iorum — „ on pol ari de bonis duralilus, ſeu de honi Pupillorum tutolam gerere puhit, ſi fuerit honeſta, 5 l di- 07 „ (⸗ 6 8 201 79 diligens adminiſtratri quandiu ad ſocunda vota non tranſerit. ſꝭ verd ad ſocunda vora convolaverit, Tut tor legitimus ſ fuerit ad adminiſtrandum idoneus, authoritare curiæ ipſorum pupiliorum ꝛutelam faco znwenrario de honis ebrum gerere pahitʒ ſ autem tutor legitimus non fuerit, curia ex ahcio juo idoneum i phs pupillis tutorem conhituai. Poß mortem verò prædiczi imra viginti dis Vant tria inventaria de b⸗ wnibus honis Fliorum omnibus juris ſolennitatibus ohſerwutis, Juæ in falibus requiruntur. Jubrum u- vum in Archio curiæ terræ ehuſdem; aliud penes proximiorem & diguiorem conſanguimeum ipſorum pupillorum ex pare deſunti patris, & ertium pe⸗ nes ip/ſum 1utorem, deponantur. Imminente juſta neceſtraie, pro qua res minorum 199 obligari debeant, vel alienari ex neceitatis cuuſa per curiam ſummariò cognita; pohint res miubrum cum authoritate 1uioris, i halent ſi non habent, per turiam illis datum, cum detreto curiæ obliguri vel alienari, nunquam deinds retrattandæ. Data alicus poſeſone rei, de qua agiturz per contumaciam adwerſariis cauſſů rei ſervandæ, ſive ante conteſtatum, ſiwe poſt conteßalam lilem h in- a dies yc. ſo in judiciopræſeutaveritz duts ſdejuſ⸗ ria cautione Fudicia ſiſtendi; actors ciaro S præ-] ſente poheMonem recuperat, perſeverants verò in con- tumacia uſque ad menſos Juatubr, inciuſivo; apud eum, cui da a fuerit, remanebit. Fratribus nolentibus in cbmmuni vivere, & vo- nribus paternam vel muternam bæreditatem inter e diwidere, majori natu datur diviſo velebranda, mi- vori optio eligenda contedatur: & ic gradiatur uſ gue ad majorem. — . Puahus de cauſis contraus gabellæ reſtindiuur pro venditione & data dote; præterquam rei domꝭ- nus, qui locaverit, enpreſ ſo obligaverit, un poſe pro altero iſorum Cahellam iufringere, vel impedi- 7e, vel renuntiata conſuetudine lerræ Noti. Quia omnis contracus ex conventione legem accipit. Domus Ihcuta auferri non poteſt ante conſitutum tempus locuiionis, prælerqudin dominus, ui Vo- cat, in ipſn domo habitare voluerit, vel res Juaz en eceſltatè in ea reponere. ℳ verd condubtor ante ſ- 100 jt um tempus conductionis ad propriam domum po- ſea per eum acquiſitum ad habitandum migrare vo⸗ Juerit ſou ad alias ſerras domicilium muture pote, enceptis tabernis, domibus locatis ꝛ in Juibuß inn⸗ poſtum ſii vinum, dummodo tranſadi iemporis ſol- vat condutionis pretium ultra non tenꝰatur. Lo- ator verd domus pro penſione ſbi non ſoluta pore ſꝭ per ſe res in ea exiſtentes auferre „ S5 retinere, donec penſio hhi ſolwatur, uſque ad odo dies: uibus e- apſs, ſi condultor vequiſitus non ſolwerit, oea- ror poſit ipſas res vendere ſine licemin curiæ debita ramen ſub haſtations præmiſu. Si quis petuniam mutuaverit ad taxillos; vel ad uemlibet ludum perditionis. ei atio denegatur &5 nuruatam petuniam amittit ſi autem promiſorilz aut convenerit, ſou juraverit aliquid dare i cui pro- miſumn eſt allionem non habet, & datum non repeti- ur: cum in turpi cauſſa molior ſit conditio ꝓoliden- 16. ſemtium, vel abſentium citatorum? vel contumaci- um, pro debitis, pro quibus appareant publicu in- rumenmta, per curiam hafuli, 5 judicum tertæ e- juſlem cum cauſe oognitione fallæ permanebumt. Ve ſolutionibus aurem mercedis; vel ſolido um cu⸗ odum vinearum Vinitorum, agricolarum⸗ raber- nariorum, vel qubruncunque ſerwitiorum, & ope- rariorum cbnduſtorum ad aunum, vel ad menſem ſdei, 6 juramento Domini ſabitur uſque ad ſa- renos auri ſeprem, & medium deinde uſque ad ta- renos auri quindecim, illis, & uni teſti creditur ni⸗ lewis, aut reprohabilis ſit perſona niſ etiam ſo⸗ cus probetur por operarium vel locatumj ifa tamem „ N 1nch A ut ℳ quæſtio fuerit inter dominum, ſou conduct. rem, &ꝰ perſonam locuntem operam, & ſerwiniæ ſaæ perſonæ, de /olidis; ſen mercede, quod ipſa perſona. quæ ocaverit operas ſuas, non pht petere, niſt . jidos, ſou mercedem umiu menſis, & dicto domino credatur de ſolutions mercedis, ut prædictum eß. ſervitiis condubionis indimiſa receſerit; teneatur reſtituere domino otum mertedem, quam ab ovdem receperat, dummsdo eu malitia vel proterwitate do- mini hoc non eweniat ſ verd dbminus infra ditium rempus locationis ſine juſta cauſ dimiſorit operari- um, vel ſorvirorem: ipſt dominus 7olum ronwentumn pretium mercedis ei ſolwere teneatur. uniwerſtatem prædiam, qubd nulla mulier, quæ publice xroſtituat ſo; vel fuciai quæſum ſui in con- virinio honeſto are, net in domo conducta, nec in dumo propria hahiture pohit. Quia ſœpe contingit; yuod una vvis morbida totum gregem comtaminut. ſic S mulieres pravæ E inhoneſtæ mutumtur pudiciti am ſuis maculis ſprdidare. Vꝛ habita tores dilꝰæ jerræ ſertilitatibus gaudeaut, cumqus mercium ad prædiqdam jerram addutarum, S venditarum pro uſu domorum eorum habeunt por- tionem pꝓro eodom pretib Vamtum; qub empi prius extiterunt, inira duos, vel Ires dies poßuam fus⸗ rint venditæ, præſtilo amen per illum qui huſu- modi ſortem voluerit, quo mercedes ipſus ad opus proprium; ut ſupra, volubrit debito ſacramenio. Acatapani terræ iplius; eo quod retro abtis tem- poribus diverſus exationes, ertorſiones irrogare Volebant, recipiant à quolilet apotbecario, ſeu ricat- ſerioʒ &ᷓ luccherio terræ ipſius ꝓb mrcalurd lu- lorum, & alibrum pondsrum, & menſurarum per rorum annum taenum unum. Et ℳ forte ali⸗ Juo caſu infya dictum annum dici rouuli; &5 pon- Vonditiones, ſeu diſtrattiones rerum muforum præ F Aera ſeu menſuræ amitterentur; ꝓrædicti acatapani rotulos ipſos, & ipſu pondera; ſou menſuras Aullo pretio propterea eis ſoluto mertari fabere teneantur. Jem de quolibet quartucio tabernarii granu decem S pro quartucio Burgenſis gr. V. iem p juſturn- a iumini gr. J. etiam pro quurtucio molendin g. vendi ſaciembus carnss ud rotulum ſou hædos, ſet agnos vivos, nullum jus præœditis acatapani oxige- re. ſou recipere teneamtur. 5 Ireim ſ aliquis Exter piſtes, aut oleum vendem- dum ad præfalam Nerrau apportaverit acalapani q votn uno ranum pro Molibet cautario iporum yiſcium, jou olei pohut ewigere⸗ S habere, A can- rarii vero dimidio infra, nibil. 5 valeat exercere choreas noclis tempore cum cereis ſub pæœnn umci unius univerſtati ipſius terræ ſolwendæ ab eo qui contra fecerit, ob contemptum conſuetudi- nis præfatæ. Ut omnino ſngulis turbationis materia ſupenus auſerutur fatutum lᷓᷓ ordinatum eß, quod in qub⸗ cungue funere; & vißtu cujustunue deundti ſeu defuntlæ Fat viſitatio per propiuquos; vel alio⸗ h- mines terræ iphus à die ſeilicet obitus defumcti, vel defunctæ uſque per Iotum diem ſequemtem⸗ S non ſujtra. Nam contra huſus modi ordinatiunem qui le⸗ merarid venire præſumpſorit, ſolwat pro pæœna duu ſales duos, cujus modietus ſolwatur juſtitiario vel cupitaneo dicæ jerræ Noti; altera medietas vbimn modis diltæ umi verſttatis acquiratur dummodopo- næ ipſius denuntietur per Juratos leræ ipſus. S animalin alicujus inveniantur iuferentius Ju Facientia damnum in ſato ſou Jeminato, Vigeibus vineis. viridariis ſoubortis alicujus alterius qu do- minu ſeu patronus ditti ſeminati ſegerum, — „ 7 Eꝛ j fortè perſona locara infiu rempus locatunis à4 Eꝛ conſequsmer prowiſum æt, & Karutum peß- S exultent, ſatutum & ordinatum ſ u quarum?o? A patronis veroz S mercatoribus vendentibus ſeun ip pro jure pondsrum /e⸗ menſurarum ad ratibnem Iiem, quod nullus de rerra prædilta poht, 6 — — — — — 7 81 vE RRnvs NyrIXIS Lisp II. vit idariorum, Mu borlorum, yuibus ditum da- A rum poſehonum, ſeu dictorum locorum, a rmenz mnum illarum, ſou fu dum fuit, qui invenerit dica a ℳ dominu dittorum locorum, quæ ditta animuliu in- 04 nimn alia inſferentiaʒ ſou facientia dilum damnum poſ traverint fecerit accuſationem, 65 huſumod ze⸗ t auboritate propria capere ipſa animalia cauſa rierit diqam pænam ſolwi. eme ndarionis, & ſatis fattiunis ſhi faciendæ de ditd Cum ehnatus aditus intrandi loca clauſa ale damno S quod de inventiune diltorum auimalium ſ rius ſine licentia domini, ſo cuſtodis ipſorum, præ inventorum inferentium, ſou facintium ipſum da- Met materiam inferendi in ip/s locis damnum, uu n- mnum, credatur, & Metur ſdei, Eᷓ ſuramento ipſ⸗ docunque yes ſht exiſtentes furtivo ſubtrahuntur: domni, ſou patroni, cui latum, ſeu fahum Matuuum eßt, quod nulus intret, ſeu intnare aude- fuerit diqtum damnum ſod ſ dicta animalia non fu⸗ at vinea, viridaria, Portos, S quælibet alia lo- rint inventa inferentia, ſou facieutia dittum damnum a clauſa alierius ſine licentia, chnſtientia, & vo- dibto domins, ſou patrono, cui ſactum eßt ipſum luntate domini, ſeu cuſtodis Aictarum viearum, damnum, ſod ab alio, quod eo caſu eſt noceſe uod viridariorum, hortorum, 6 aliorum locorum clau- inventio ipſorum animalium inferentium didtum da- B Vorum. Et ſt aliuis conra fecerit, & Pominn mnum proletur, Valtem per unum teſtem ſide dignum, didarum pœhonum; ſou lochrum arcuſaweri eum non ohſtunte, Juod teſtis ipſe ht Klius, velfumulus de dicto fatto commiſo ſolwat pro pxna ſen nomins patientis damuum præditum. Aeſtimatio verò di- pœnæ auguale unum; cufus una medietas cbimmodis i dammni debet ſeri per perſpnas de communi par- univerſtatis ſerræ Noti acquiratur, S alrera me- vium voluntate ad bot elecdas, & conſtitutas? it Aetas domino pohoonum, jeu locorum prædiorum. umen ut ſi dominus dicorum animalium inferontium Er nibilominu⸗ ipſe trangreſor hujus Katuti re- iulun diciumn damuum requiſitus ad eligendum⸗ S cunſti eu emendare⸗ S rehiere damnum per eum illa- . — — 2 . —— keſonin urium, S aionum enhto 1. . — — — „ 1 — c 5 deli erate⸗ 6 ulnn . 2, 6 Kuſier eboat di⸗ — ovhſum eſt, ac præſeuri ordinalione 1 ibi u Quod aliſui inveherit in ſominato ſou ſegele vi⸗ Vub uocunpue ditulo; ſou Jhetie rontradu vedore ipſn a un nean viridurio, Veu bortoſuo, velpatris veldomini dars, Iranheyre, ſou mandare fura, E ahiones Vui animalia alicujus inferentia eu facientia Mbi da- Ml ompelenes adverſus ualemc unque perſonam tn- mnumn in diltis yebus; licitè, &ᷓ autboritate propria nomine, & occaſione alicujus debit? ſou tujuſtun- 3 . Voteb , dicta auimalis inenta fucere dictum Zu 7ei in ua, ſou pro qua dicerer Je babers ali- ario, ſen riczt. 205 damnum ea voteſt deducere ad terram Notim quod yus Privilegiatæ, ſeu potenti perſonæ ſou cui⸗ . nrcuu mu. ad palum: ubi debet retinere; ſou retineri facers ea- libet alii. Et ſi contra præſtntem ordinatione m, ſu nrrm u dem animulia in bunt modum, vudelicet, i diſa per- in fraudem ordinationis hufus, aliqua cho junium ℳ ſrſs ah. ona, Auæ Auverit dia animalia applicuerit cum 85 aionum fubta fueritʒ ſ quidem dila ceho Fan Muli S hun⸗ pſi animalibu in ipſam lerrain ante Meridiem de- Fui mulata ſou priwolegiatæ, ſeu porenti perſnæ⸗ licj attupani bet e⸗ relinere u retineri facere in dicto loco uſque udd ipa cehio ſt nulln, S nulliu roboris, velva nenſurat mlb 4 occaſum Volis. Er ſ aute occaſum ſolis dominus D Wris. K verd dicta ceſlo falta ſi alii ſerſonæ, 65 uere temamu ipſorum animalium „ok alius pyo eo comparuerit, qui Prætendatur vera hẽ quod perſona, cui ipjn cœho ju i gn den velit ei bræſture dmeam ſde ſuſoriam cautiouem de ium S ationum fatta ſt, vigore di cœoni en ſ jſn nendando⸗ Veu vxßiciend e dictum damuum Iene- non polit aliud petere, nec agere ſou quſtionem move⸗ mhn — reſtituere dicta animalia domino corum vel alii e nec ihs actionibus ceh experiri, un pſt ela-203 præſtanti difam ÿdeÿn/oriam cuutiunem. pum annum die dicæ cehnis anten numerando vendemiu 5 — — orcaſum Vo non comparubrit aliquis, exept 0% ℳ ceho Vurium, 6E aionum fuc fuerit ₰ e — Voſt orcaſum Voli dicti diei fenerur dejuſor 15 S Volwendi debita creditori ꝓro debitore unnn u. 3 . * ahMenari Macere dict⸗ auimalia haynlo Principali Auo caſu dicta cœſi fata ſdeÿn ſori, ut p ori. Sed ℳ dicta animalia addua ap· præfertur, fatim ſit ehcax ad agendum, S peten⸗ lun mn — a4 ſerram poht meridiem, dica dum dictum debitum. , u —— Auenik pſu, debet dicu animalia ye Cum enxenia, ſeu ſena; quæ ind ſinqæ 3 u0 „ iuen — — — 3 ad palum uſue ad Volebant Keri, Vou dari ſponſæ, poſt diſpen- . — in ligub oco kut 44 upen- 7, ſen exhenti, videatur ſo extra honeftarem, a omini ipſorum animalium. Et paſtra die ſoquen- Mututum eht, qutd nullu Faciat, dot, ſen oÿrat i deber pſa animalia reducers dd prædidum halum, di dtæ ſpon/æ dicio die ſoquenti poſ dipenſationem 3 74 poßſ S ibi retinere, ſpu retineri facere uſque ad occa- S concubitum in lelo exiſtenti ſeu ali pro p⸗ 8 cm ctren . um ſolis ipſus qiei ſoquentit. En ſ non comparue-· ſua aliqua enxenja, ſit⸗ ſrenam e rre — 7it dominus iporum animalium, ſou aliquis pro e, Fratres, S prorer Vponſt, vel e e n anſiei 3. præſtet diiiam ide ju ſoriam cautionem de emen he hoc facers poſe Vdetur. Et contra præſentem veſteiendo damn v t occuſum ſolis di hrdintionem factum fuerit, tam dmant, quam re eris ſiel — lie⸗ Vuenti debet ahignare, ſeu aonari facere cipiens dicta enxeni ſou ſtrenam; ſeilibet Iuilibe ſulih 3 —— ædicto bufulo iMus teyræ Noti. eorum, vel ipſorum ſolwat pro ꝓpna, vel nomine 6 fubin . 6. animalia alicuÿu intraerint vineas, viri- F Vœn auguſtale⸗ duo. Cum pnæ medietat una o, vl 6 ½ S loca clauſa alicuju alterius, applicetur ou acquirarur commudi⸗ uniwerſtatis zut lfnð⸗ Ved Viridaria, horti⸗ S alia loca nt did terræ Noti, S altera medieta? ſolwarur nnm . 7 4 e u1 bove Vabenten compedes, ſou paſtu Juſtitiario regionis, /e. Capitaneo u uni. ram in pedibus auterioribus non point iutrare ipſa n. 48 6 un — ——— intrahtium ditta Futit dicnum & yatiunabile cenſerur, quod quiſt ntu 3 — D= 12 E 4) vidoli- pe cœmmodi pro labre induci⸗ que mlibet in Agrndis mi e, 4 % Ae heve jeento, nehetiin lciein, 6 affemm. Er 9r ſahepe pro — abri duoteG etiam commodum non peratur, aut ex boc negligens ehici⸗ nfmn , 6 milihus grana 3 capra, porco, ur, aut quritur maleria extorquendi itur quia iu bin dieras applicetur, ſeu ac⸗ 2 hcium Juar orumn eß oneroſum in multis ra-10 n 5 6 conmodis univerſ- one ahcii ſuhlinet Lravamina, labores, provi- — n t S aliera medieta⸗ domino dica- , prſentem ordinationem ſarutum 6 —— —— — — — —— — —— ——— „ — —— Juod ſutlihet Juratorum ſerræ Noti pro labore h pretio pecuniæ inter eos convento, conſanguinei uſyu ad tertuum gradum ſetundum gradus prærativam ue emptore rei ſabilis odem pretio petuniæ, u0 venditum fuerit, intra annum, numerando à die venditionis ipſtus; elapſo verò aun; o Vecuperatious diti Vabilis excluduntur. Et ſ fortè ſanguinꝰus) v auri dua p. 9. de petuniu, ſeu Tebu univerſtati⸗ dicæ ferræ Noti. Kes Mabiles ſtæ in dicta erra Noto, ſou eſus 7erritorio, ℳ vendantur aliqui ub aliſuo pyo certo venditoris æjuſdem 7ei abilis puſunt ipſum able venditum peiere, exigere & ad je revocure u ſucum vicinus dibi ſahilis venditi extra dittam lerram MNe- 7um, 6 ejus ferritorium habitaverit, intra anno⸗ 210 Fatribu ſeu ſororibus numerandum præfertur ei Jui 211 2didtum duramie matr duoʒ numerandos, ut ſupra, poſit retuperare, & habere ſabule venditum ſupra dittum Juibus duo- but annis elap/is minimꝰ audiatur. Et hi extra Si- cliam aliquo cuſu habitaverit, intra aunos quutuor keh recuperare, ut ſupra. abils ants dibtum qui- us elapſis, o recuperatine ditii ſabilis excludatur omnino. Et forte diltus conſanguiueus, vel vi- cinus fuerint requiſiri per difium emtorem 3 quod ba⸗ beant tantum die; Juindecim ad recuperandum Na⸗ hile ꝓrædibtum. Vus protomiſoos competit tam jure vᷣel ratione ſan- guinis quam contiguitatis, loci; & homini ꝓroomiſis ex conſanguinitare uſyue ad tertium gradum inciui ve 4 „ haber eu contiguitate loci; et qui acceßit per pro⸗ romiſtum rem vendiram habilem, debet reſtituere Juſftas expenſas. Eccleſia, munaſteria, Comites, ſeu Barones ſu protomi/ſeos in dicta rerra Noti &ᷓ ejus rert itorio ha⸗ hentes non haheant in honis hurgenſatitis vendi- 1i, vicinis, ſou contiguis eccleſis, Monaleriis, Co- mitilu ſen Baronibus ſupradictis. nriuum uſum injure proromiſoos in ferra Noto ohſerwatum, per quem pecunia oblara in judicio pro re abili vendita, recuperanda alicu Vdoli perſo⸗ næ in depoſitum præſtabatur, uſque ad nem cuÿu vis temporis, in melius currigentes ſalumus S ordinamus, ut ipſa pecunia oblata in judicio per o Ho di⸗s rantum pᷣde dignæ perſonæ per ſudices depo- natur. Poſt lapſum verd prædidiorum octo dierum ipſa petuni domino reſituatur &ᷓ in Juchione ſuin jerminis procedatur. Fi viro pro uxors tempore contradi matrimonii znter eon, ante, vel poſt, fundus, Portus, ſolum, ſou caſalenum aliquod datum fuerit in dotem: in ipſo fundo, horto, ſolo „ ſeu Caſaleno cœnſtrulum; ſou ædiſcatum fuerit aliquod ædißcium; ſeu fuerit planatum, vel inſertum per virum, ſou maritum monio prædidto, & unor præmortua fuerii⸗ ſliis ex eodem matrimonio non ſuſceptis otum æœdißcium factum in ipſis horto ſou Caſaleno, cum introitu⸗ & cortili ſpectauts ad pfun dißcium &5 1rum, ſubd plamalumn, vel inſer- Num fuerit in dicio Fundo commumiter dividatur in- zer ditium virum & proximiores venlehles ad ſuc⸗ ceſionem diciæ uoris præmnuæ. Et ſi forte in rebus prædiltis in partem fueri aliquod dißicium „ plantatum vel inſerium quod in ea parze, in qun fuerit ædißtatum, planfatum vel inſertum⸗ mi liter diviſio ſut, ut ſuperius eſt expreſum. in reli- quis verd purtibus? in Auibus nibil extitit vdißcu- tum, plantatum vel inſertum dii prouimes iæ vxbris præmortuæ ſuccedunt fanquam in rebus Aoralibus ſtabililus eis per virum reſtitutis. VIMerLr [4] cij ſui rotius anns habeat, & habere debeat untias Antiquum uſum prædidæ leryæ „per quem hiti- ganes in Curia Ciwili terræ Nori duplicatam zri. cehmam oxſplwelant videlicet pro qualiben uncia ꝛa- renos duos in melius corrigendo, Katutum S or- Ainatum eft ubd juta quod ulſer vatur in Magna Negia. Curia litigantes in curia eiwili Jupradicu jußa triceſimam videlicet tarsuum unum pro qualilet un. cia ſolvere joneantur hajulo, & ſudicibus ipſius rer. ræ, ſcilicet quælibet pars ipſorum liigantium grana decem. Quia aynæ ductus, Aui Kunt in viis publicis, de⸗ vaſtam, & impediumi commu¶nem aditum ſon tranſ itum & ex his imminet & inferturperitulum tranſ- euntibus per ipſas Vias, Matutum, S ordinatum eℳ, qubd quilbetz qui facit aquæ ducum mn ali- qua Via publica ſta ſeu ewiſtenie in ierritorio dicæ 1erræ MNoti, cauÿn ducendi aquas ad irrigandum vi- neaß, viridaria, ſeminatu, ſou aliquas zertat; uod teneatur, S debeat in ipſa via publia, ubi ℳ, ſwe t 9u dubus, fatere ſot ſeri ſute pontem Iuli mbdi quod Iranſeuntes ſine impedimento ditꝭs aquæ dultus, & ahſque aliquò præfudicio, ſon peritalo puhlnt bene, & deremer tranſirè per ipſas vias. ſuh pæœna augahalium dubrum, cufus pwnæ modieta Volwatur uſitiario Kegionis, ſou Capi- F —— taneo diqæ tertæ Noti; & alera medietas applits- tur commodis uniwerſlatis eÿuſdem terræ. Uꝛ de ſalariis debitis notariis pullicis ꝓro confe- ione inſtrument orum tam cbutrattuum quam feha- mentorum, dubitatio aliqua minime oriatur, atu- tum et & ordinatum eſt: qubd ſi quantitas pecu- niæ, ſou rei, de qud fadtus eſt dictus centraus ſou eamentum hit A quinque uniis infra; quod nota- rius pro confettione dii inſtrumenti; habeat, & habere debeat tareuum umum aui. ℳ verd dics quanitas fuorit ab unciis auri quinque uſque ad un- cias auri 20. notarius babeat, & habere debeat pro confeftione dihi inſtrumenti, ſou eſtamenti jarenus auri duos. Et ¶h diha quantitas ſubrit ab unciis vi- ginti uſhue ad uncias aurt quinqudginta) notarius habeat, S habere debeat, ſ eſt inſtrumentum cun- tralus, Jurenus auti res: & ſi hit veſtamentum, arenos auri qualuorʒ ſi fuerit d dicta quantitumun· ciarum auri ſ. ultra quod noturius haleat, ha- here debeat pro ſalario coufectiunis inſtrumemti; ſeu tefamenti, ad rationem granorum duorum pro qus- libet uncia. Præterea prowſum eſt per prædittam uniderſta- tem, 65 ſalubriter ordiuatum, Mudd nullus pohit, Vou debeat immitiere taxum ſou herbus venenoſas in Vuminbus exiſentibus in territorio zerræ Noti. ſ⸗ Auis autem contra ꝓræſentem ordinatiunem nemera- rius venire præſumpſarit, in pœnam auguſtalium auri dubrum ſi novrit incurſurumz Juæ ꝓœna acquira- ur nhituario Kagionis ſeu Capitaneo dictæ terræ Noti, & univerſitati prædiqtæ. 8 Pro evitandis periculis, quæ ſa pius accidere ſo⸗ ent habitaturilus præditiæ reræ, pro ſaluhriuri atu terræ ipſtus, Matutum, & ordinarum eſt quod nullus poſit, nec debeat ludere, ad rundulum ſou rollum intra media dictæ terræ, ſuh pœna augußa- lium duorum, Juſtitiario Vallis Noti, &ᷓ univer- ſitati prædiciæ ab eoy qui contra fecerity exſolvenda. DPatum Meſſanæ anno Dominicæ Incarnatio- nis 1341. die ſecundo Junii, Nonæ lndi⸗ 4 * — — — Ka. ——— 3 DIvI CoNRApyr HIsros1A. cAKOLO JAVANTI0, Buxel, Snccollini; Cinrumii S * * — ⸗ . * c V CT0 * „ Planæ feudorum Domino. 5 S Muatam eſe omnibun animir relig ioſam pietatem, quæ 6 Deum præ cæteris 133 19. Fehr. 214 S olere, 8 Dvor Dei glorium adoptor venerari doceret, ſummi Philoſophi, S ii ⸗ auß. tradidere. Hæc Autem inter alia ruarum virtutum genera zta in 1e nhum kia. ſedit, ut evidentimo pi⸗ cordis produuerit efelu. MNamue (ut iutr, fa. zMa omirtum) in excolonda Beati Conradi noſtri patroni ſolennitats ira oheiſum ꝛe ſemper 217 uantita peu. Hntradtu ſeu i huiun ℳ en ih præſtitiſti, ita pro ejus celebritale adhu labbras, ut ou modò popularem aupæm, (Iubd ulgare quidem eß, licet, S debitum virturi ohicium) verim etiam æhcacuum Won yum patrocinium tibi comparaveri Juod cdm in fortuuarum proſperitate, Tum iu ummẽ oni fruit iume tibi profuturum eramun. Juter cæœtera autem uæ ad recolendum i- i Conradi membriam pertinent hæt tun fuit rura; ut rotu eÿus hiſioria breviſinb com- hne an e ie iſlor iu lre pendio latauis Uiteri mandaretur ut cum opu eſet, ci fomac hum ah omnibun præſen- amenti jurem rin 4 conbibnatorilus percurreretur. Mam cum multa edita fuerint hat de re opuncula, it ab uniivi- jnllunm tamen adbut eutat, Juod, ſermonis elagaut 6 Vili brevitate, tauto viyo di⸗ inta, wotarih runentun mn it tefamenm s ſuamium guum haberetur. 4 6 Quamobrem equidem jam diu tibi inſervire cupidur, S ſ primo æque reſpondere non 216 onſalb, ſocundim tumen pro viribun adeptum eſſe urbitror. efoci enim, ut deſidoratum Mud enchiridion haberetur, ut ſummat im bmni⸗ Conradi geſia ox Vdeliimis ewemplarz- 4 . e e veietr eteaeteeein nnia improborum impeaimenta ſuccideret Accipe igitur uunc tui Littaræ munuſtulum uhi n ninſ. lii, uam tibi aptiu dicandum cujus Lraria conditum eſt, certiſimum me in 76 ohſer- nn, Vanriæ, S 1uc in Netinorum patronum pietatis angumutum. Vale Panormi, Cal. Jev is ie i Mn. ſ⸗ ——.—— — —.——— —————— auußaliun D I V G O N R A D * 27 enu achuifa- 32 u5 aeridert ſr 6) S Onradus, miles Placenttnus S e- A pibus exſpoliatus, ad cæleſtes comparandas omnem pyo ſokrin; nere nobilis, ob venatum, operam adkihuit. Accidit enim ut magno re unmn eß: ra capiebatur voluptate, terrenis orum apparatu feras inlecutus, quod in ſiſvas, 8 rundilu ſu S6 en r — — — — — 64 quod grati animi cauſſa recolo. 6) cNRaVS MILES PLaCRIVs Placentia, D. Conradi patria, Italig urbs in Gallia 1) SCRIPTA A VINCENTIO LITFTARA] qui D. Conradi vitam, & miracula ex aliorum mo- numentis collecta, in latinum tranſtulit, idemque He- roico carmine, decem libris cecinit, quos Gonradia- Togata veterem nobilitatem; ut ait D. Ambroßus, Ambr. in epiſt. ier. Pugl. lo. dos inſcripfit. res etiam geſtas D. Conradi fcripfere ipſo adbut nomine ſnat. edit. 2. miti viri Netini⸗ Antonius Venetus, Jacobus Ribaldus, Hie- GENERE NOBlLIS Jex nobili familia Con- Camp. icr Ini d ronymus Puglifius, Preſbyter metro Siculo libris K faloneria fuiſſe, tradit Hieronymus Puglifius, ex eo- Vita B Nons 1 5 complexus Joannes Scutarenſis Epiſcopus & noviſſime B que Gampus, alijque. ex eadem famiia exſlitit B. A- Conra- — ac copioſiſſime Petrus Maria Campus, Canonicus Pla- delaßia, Virgo Placentina, Antiſtita Monaſterii S. di. cap⸗ centinus, nos vitam à Littara editam, damus latino Syri, Ordinis D. Benedicti, quæ anno Chriſti 1266. 1 & I2. ſcriptore, ſed ſtylo paullulum perpolito. ſcriptionem demortun eſt. Petro Marie Campo fuiſſe creditur hilip. uam dicavit Littara amita D. Conradi, plerique tamen memorart, D. c) BKROdl BVXpLLI CaROILO IaVvANM. Conradum ex Iluſtti Landorum kente eſtititle Con⸗ S lia. TlO js eſt, cujus pietas, & munificentia maxime ciliat hos Philippus Feérrarius, quod tortaſſe D. Con- ſiæ. perſpecta fuit erga Societatem noſtram, ei fola fama radi pater ex Confaloneria, mater ex Laudorum ſtir- Camp. noram, eujus Collegium in urbe Neto fundavit; pe fuerit; nec diſlentit Campus. 2 Littara. F 2 — — — —— — — ————— — — — — — — — 3 Aſ lis populos; Netinosque Cives cæteris & pieta. faltus vepribus obſitos incolumes confugerent, aliquando voti compos effici non poflet. Idi- guur loci flammis aperiendum juſit. Ar ignis modicis initiis in tantum ventorum impetu erevit incendium, ut latius, quam ut extingui ad li- bitum valeret, omnia combuſſerit. Latenter, & pavide reditur in urbem: quo non longe poſt crematorum nemorum nuntius fequitur. li, qui- bus illatum fuerat damnum (1) Civitatis Guber- divertitur: Et quamvis car n- lſus tamen (7) Netum ulque pervenit. InDj. natore ſatellites exorant, per quos repertum in- cendii authorem in vincula conjicerent: nec quan mendicabat. donec Joannis Menæi opera, ſcor. ſim ã turba quieſcere eupiens () Guliolmo Buho. rio commendatur. fuerathic quidem robuſtis vi. quenquam præter infimæ plebis homunculum, forté obvium hahent: increpant, trepidantem arripiunt, S& ei jam metu obmutescenti injectæ flammæ crimen impingunt. certa nequitia, patraſſe confitetur. Nec mora patibulo damnatus trahebatur ad fupplicium. At Deus, qui juſtis non deeſt, Conradi conſcient iam momordit, qui, audito infelicis hominis eventu, illum à carnificum manu audaéter liberat, domi ſervat, lictoresque dimittit, qui dicerent culpam Ad quæſtionem 4 gverò duòtus ſcelus, cujus erat innocens, vel Ex alieno caſu commiſſam inſontis nece non expi- andam, Quod, & ab Imperatoris Vicario accer- ſitus ultro profeſſus eſt, aſſerens non dolo, ſed venationis deſiderio adductum in tale, nec opi- natum malum incidiſſe. Adcoque dicendo appo- ſite ſapienter ſe habuit, ut, quod imprudentia peccaſſet, condonarent, quod autem illato da- mno ſe ſatisfacturum polliceretur, admiſerint. Quod & toti populo, cui ſuis virtutibus erat gratifimus, fuit jucundum. Tum aperit (6) Eu- vbroſjnæ uxori, fœminæ tanto viro dignæ conſili- um: quæ velſuam illi dotem ad reſarciendam ho- minum pauperiem libenter obtulit, poftero igitur die omnibus æque perſolvit. Nec multo poſt conſiderata mundi vanitate, totum ſe Dei obſequio (quod ſingulare eſt Chri- ſtianorum munus) mancipandum ſtatuit. Exorat igitur à conjuge, ut conceptam pietatem exequi permitreretur. Illa perinde, ac virz pia cjuſdem conſenſu monialium inſtituta profeſſa, opibusque tum læſis/ tum monaſterio diſtributis, virum for- ti animo dimittit. Qui noctu patriam, & neceſ- ſarios deſtituens ſolus, & tenuis egreditur: in quendamque locum receptus eſt, ubi pii viri di- vino cultui ſeorſum à mundi pompa vacabant. Ibi habitu Religioſorum, qui divi Franciſci tertiarii dicuntur, indutus ſanétiſſimis vitæ præceptis im- puitur. loco vero ob patriæ propinquitatem di- miſſo, Nomam contendit, facras ædes viſitatʒ inde profectus Liguttica navi Panormum appulit. ibi de Siculorum probitate cognoſcens Nerinæ Val- — — CIWIAT1S GVBERNATORE) quem Galeatium Viſcontium nominant Littara, Campus, Corius, Locatus. () FVPHROSVNE VXORl]) filia Hectoris, viri nobilis, ex urbe Infſubrum Laude, Littara, & (MNETVM PFRVENIT]) fub annum Chriſti 131 xtatis vero ſuæ 27. natus enim Gonradus anno ferme 1200. ut ait Campus.porro B. Gonradus Placentia Romam contendit; Romæ Panor mum appuiſus, unde Netum recta ſe contulit, atque hic ſemper vixiſe, obiiſſeque, ex ejus hiſtoria ferme conſtat, fed in In- ſula Melita, penes accolas Opiduli, cui Maſta no- men, fama eſt D. Conrachum prope ſinum S. Pauli habitaſſe, quo loco tempeſtate hac noſtra ædes eſt D. Pauliprimi Eremitæ ac fontem, qui jllic ſtillat, S. Con⸗ radi virtute ſcaturiſſe. lane is cum in vitia accolarum inveheretur, in eorum odia incurrit. qui conati virum criminari, & ulciſci, mulierem fubmiſere; cujus do lis ſubverteretur. cum enim mulier, lavatum ire ſi- mulans, ad eum veniflet, opemque inclamaſſet, egref ſ opidani, qui in infidiis erant, fackoque impetu, ſa- xis Conradum impetentes, uſque ad litus infecuti funt. quo is cum ſe collegiſſet, relicto baculo, ſtra- toque in aquis pallio, inſcendit, marique pedibus tranſmiſſoin Siciliam venit ac Melitenſes reliquit 5 te, & charitate præſtare audivit. Huc er 0 te, Palatiolum prætergreſſus contraria verbiso. no ovili ſe refectum iri ſperabat. Sed ruſtica, & immanis paſtorum impietas moleſte viri adven. tum tulit. Quamobrem injuriæ cedens à loco divertitur: Er quamvis canes illi irritayerint, il. vi Marrimi Xenodochio hoſpitatus eleemoſynas ultabat, opem laturus à truculenta fera roſtro corruerit. A Rege demum benigne omnia pol- licente, domunculas in ſuperiori Merinæ urbis ingrelſu, in quas peregrinos libenter excepit, ob⸗ tinuit. Hic Conradus aliquot annis, omnibus ju- cundus, licet inflatis quibusdam odioſus, com- moratur. Namque Petrus Gulielmi Klius, qui hoc unum pietatis habehat, quod Claudum paren- tem aleret, & viſeret, ægre ferebat illum dul- ciſimo Canradi alloquio captum apud hoſpitem Cum verd howinum frequentia ab orationibus avocaretur, à familiaribus Nicolao Vaſallo, & Bartolo Longo contendit, ut; ſi quam eremum pro- cul ab urbe ſcirent, præmonſtrarent. ſignant il- li () quoſdam colles, quibus nunc à Divo Con- rado nomen ſupereſt, quamvis illius mentis i- gnati ſecum muſfirarent. Quamobrem à Gulielmo confert. Unde vix cibi inopiadiſcedebat. Ibi inediaʒ & orationibus, aliiſque monaſticæ vitæ perfectio- nibus cxercchatur: humi cubabat, & nunc ſolo pane, nunc ſolis herbis vitam alebat. ſtatuit quandoque ſexra quaque feria Cad Crucifisum adorandum, cujus celeberrima eſt apud Nerin ſimago; in urbeim accedere. Quod ubi primo fecilſet, ab Anronio Seha prandio excipitur. ſed colloquendo Antonius acerbiſimo aterum do⸗ ſlore corripitur: ejus tamen, pri convivæ preci“- bus, acerbitate levatur Tum ſolis nucibus con- tentus cætera reſpuit , S& hinc digreſſus apud Malſtaniam locum olim ſarctoribus requentem amicum reperit, cujus infans herniæ morbo la- borabat. Hunc rogatus viſit, & ſanat: & incognito adhuc miraculo Pivi Nico- lai templum ingreditur, & mo ad ſuum domi- & Crucis ſigno ci- —— — ſtupore perculſos, & veniam deprecantes. in eo ab- ſcellu, multa circumfefunt Infulani; Gonradum eis prædixiſſe, ut Infulæ Melitæ vaſtitatemà Mauris illatam anno 1440. cladem opiduli Muſtæ à Rais Sina circa ſannum 120 adventum equitum Flieroſolymitanorum en Rhodo in Infulam Melitam, per ſpeciem accipi- ftris deplumati, novæque urbis fundationem. Hæc de D. Conrado Meſitæi tradunt de quibus omnibus nul- la apud eos notitia. nobis neque ea affitmare neque rejicere eſt auimus, 7 () 6VLIEILMO ] is Fncte vikit obiitque & in opido Kiclio, pridie Nonas Aprilis, colitur. e]jus vi- tam ſuo loco dabimus. ) WaM corIL.ES] juxta Rwvjum AMnarum Syracuſanorum victoria contra Athenien- ſes olim inſignitum, tribus pafſſuum millibus Neto ſe- motos, totidem Avola opido, cum inter utrumque æque diſtent. loco nomen, Piatum quo in eremo, Ooratorium dein exſtructum eſt D. Gonrado ſacrum adjunctumque Cœnobium, eremitarum 111. Ordinis S. Franciſci. 8 5 66) AD CRVCIFIXUM ADORANDUM quod apud Netinos in præcipua veneratione eſt. illud fama tradit à D. Luca dipietum, atque à quo- dam Bagelardo, non fine miraculo, Netum ex Ur⸗ be Roma deportatum. conceſſit: Sed in ipſo ſtatim, agri Mrini limi. Eyiderico Ficulorum Regi, cujus cquo aper in- percuſſus eſt, ut elumbis, & pene exanimis ægre dimiſſus rectà ad locum nullo præeunte ſe 16 1 po 3 % Dwo Cen- us neni. em à Cuheh oprreunte ſe utdhiinedu tæ perfectio- K nunc ſolo bu. Ht dCrucifsum excipiturii onvwæ pie. Snocibucon heywenem ir moro l⸗ Oucs igno Pri Mto uum domi- ci . in eo d⸗ onradum eis lauris illatam dis Sin citcz 89 cilium revertitur: quamvis ſanati pueri pater gra- tias acturus inclàmaret. MNec alia defuere, quibus viri ſanctitas magis, atque magis eluceſceret. Miſit ad ilum Bartolus Longu duo œnophora: at ſervus ebrioſus alterum ſibi abſcondit, altero Conradum donat. qui frau- dis noc inſcius hominem corripir, & futuri ad- monet periculi. Nam anguis vaſculi orificio in- volutus juvenem morſurus eſſet, niſi præmoni- tus virga repelleret. fuit hic tantæ rei teſtis, S& nuntius. Fundem viſurus ſereno cælo quidam exierat. inter eundum ram crudelis exorta eſt tempeſtas; ut nubilus aer nimbis, & fulminibus fremerer. Confugit in antrum, & curis feſſus obdormiit. interim revelatum eſt Conrado virum illum cæleſti ſagitta periturum. Unde exorata à Deo venia, locum adiit, adhuc ſopitum exci- rat, facti admonet, & incolumem domum dimit- tit. Laurentius Cardus filio mandavit, ut legu- mina quædam Beato Conrado deferret, quem in- vidus humani generis hoſtis conſpicatus ducem ſe puero ad virum Pei pollicetur: ſed, ut ſui mo- ris eſt, ſuper editam, & præcipitem rupem indu- um deſerit, & evaneſcit. At, dum cæſeſte implorat auxilium, affuit dei admonitu Conradus qui adoles centulum ex altera protundiſſimæ V al⸗ lis parte conſolatus, mox ex horrendo illo præci- pitio eductum ſanctis præceptis bnerat. Crcbras, & venereas diaboli tentationes cr- poris maceratione, aſiduiſque precibus fortiter vicit. Crebras etiam gulæ blanditias, & lautas ꝛ epulas edendi allectamenta admirabiliter ſupera- vit. Namque ſuillæ carnis, pinguis gallinæ, & placentæ calcatæ deſiderio ardentiſſime rentatus DIVI GoRRapI HISToRa. . adeò hoſtiles pugnas eluſit; & munuſcula ab ami- cis impetrata non prius attingeret, quamdiu derelicta, & vermibus ſcatentia ipſemet ſenſus abhorrerct. unde væœſana illa sſuries facillime abigeretur. Gumque præcoces fici matureſce- ceſſanter appetitur. quare appetitum domiturus, depoſita tunica, tandiu nudos artus vepribus, & rubetis volurat/ donec fluente ſanguine edendi æſtus deferveſceret. Quod ubi dæmon opinio- ne majus vidit, non diſimulanter opprobriis; conviciis beatum virum laceſſebat, ille verd divictis cerraminibus gratias Deo, victoriæ au- thori, agehat. Interim Petru; Bucchorius Gulielmz filius frigoris morbo corripitur, & à Patre ad Connadum miſſus priſtinæ ſanitari reſtituitur. Pe“ tüt aliquando à Nicolgs Vaſallo veteri amico ca ſtei formam, quam filio, qui primus à Beato Conrado in baptismate ſuſceptus Cauradi nomine quamvis uxor reluctata integram mittendam ne- Baret. Uhi verò Conradus Conradum reperit, fan- ctus ille ſenex dimidiatum caſcum; quod inyita watre daretur, remiſit, quamyis puer abnega rct, quicquid enim jurgii inter parentes ortum fuerat, ſe præſoiiſſe oſtendit. imis kep Kogatus ah ami co ad prandium negat oportere, tum quod ter- renas dapes non expeteret, tum quod piſces hu⸗ jus rei gratia emptos felis ſubripuiſſet. quod cum ille non crederet, regreſtus iratæ uxoris jurgiis excipitur, & rem haud ſecus, quam audierat, veram eſſe expertus eſt. v — — 6¹) SU8 OPDVM AVOLAM) qod ple- rique veterem Hyblam putant, falluntur. in Sicilia Hyblæ olimtres Thucydidi & Stephano. Hyblama- jor, ut Pauſanias ait, in agro Catanenſi, ut TFhucy- dides, non longe ab nefſa, & Centoripe, Ptolomæus Mediterraneam facit. altera Hybla minor dicta eidem! Paufaniæ, in agri Catani finibus erat. quæ primum —— hilari animo diſtribuit. PRh nom ge polt in Eremum regreditur. Tanc inter Matinos appellabatur, ferendum juſſit; F 1 dem tum grattam Curationum . tum propheti- 3cum ſpiritum habuiſſe patuit. 90 Drlata eſt ad Syracuſanum antiſtitem Beati Con. radi fuma, ſanctum vitæ genus, & miraculorum celebritas. ille rei certius cognoſcendæ cupidus Netum venit, Eremum adit, antrum omni ſu- pellectili vacuum admiratur/ mox Eremitam ob⸗ vium habet, qui Epiſcopi pedibus proyolutus benedictionem ſuſcipit: & ab eodem ad cxnam in⸗ vitatus in cellam præcucurrit, S& quatuor cali- das, candidaſque pſacentas, rem omnihus admi- rabilem attulit. Penique viri fanctimoniam, & facundiam Bpiſcopus agnoſcens lxtus Shracuſt inclitas hominis virtutes prædicavit. Jam to- tam Jiciliam tanti Eremitæ Sanctitas pervaſerat. quod cum quidam peſſimi viri irriderent: homi- nem decipiendum itatuunt/ ſcilicet ur piſcibus in- vitato prohihitæ die veneris carnes apponcren- tur. Adeſt rei patrandæ commoditas: cum Con- radus de more Crucifixi templum vileret, præ- ſto ſunt omnes, & ſimulato vultu, pietatem g- ſtentantes rogant apud ſe prandere. Gognita Bea⸗ tus fraude verbis annuit. Tum ſuculos aſſatos in menſam exhibent, nec aliud ipfi manducant. Dumque vel hominis improbitatem culpant, vel ſimplicitatem derident, impia conſilia produnt coꝛ24 quod tantus vir ſexta feria ſuillam comediſſet. ne⸗ gat Eremita, & piſces, quibus fuerat invitatus fatetur accepiſſe. In cujus rei teſtimonium ſpi- nas, Ientes & ſquammas ex induſtria ſub mappaabſ- conditas detegit & homines arguit impudentiæ. In antrum ſuum regreſſus obvliagricolæ manus o- ſculatur, 8e falutationem angelicam crehro recitandam do⸗ Poſt hæc à ſceleſtiſſimis quibuſdam vcnatori- bus probris afficitur, & virgis percutitur ſed à Deo miſericordiam precatus ſingulos panes An⸗ gelorum miniſterio præ paratos ſuis percuſſoribus it. qui rei novitatem admi- rati tacito greſſu, ne cui illata injuria pateret, protugere: ſed tanti flagitii fama prævenerat. res magiſtratui defertur? ſceleriſque authoribus in vinculi conjcctis imetrogatus Coraheheren⸗ tum fatetur, malefactores autem, quod & ha- bitu, & animo videret immutatos non aghoſſe teftatur. de eiſcem ramen 4 tempora jüſtitia abſolutis æternas pœnas nondeſumpſit, miſerriméẽ enim periere. Icem Syracuſaß ad præſulem pro- fectus juxta palatium plurimis aviculis circunda- tur/ quæ quodammodò Beari viri adventum gra- rulabantur. Ea re à winiſtris delata, deſcendit Antiſtes, & honorificeon dum excepitqui Pon- bnrSmm e ſuh ShMam (lii(Ajum) macerict innilus ovilis iwiliter ab avibuß ſalutatur. Quod viator quispiam v idens viri nomen, & inſtiruti genus vojuit intelligere, quc ibentiſſimé præepia ſuis MhMlenſhus hum Sre penie ae 2 e tantus erat cœhventus, ſi quando Ktemita inur Holi ad luaw confellarium di vertebat, ut ad de- clinandam multitudinis frequentiam clanculum accedere oportuerit. Crucifxi imagini locum in aræ modum accom F modabat; curans educendum accolas accerſeret. qui operam ſuam præſtituri ſaxi molem ſuis vi- — T1* S 5 Hybla, dein Megara, Thueydidi, & Stephano Sra cuſus inter, & Gatanam, poſtremam Hyblam Phu- cydides in agro Geloo locat. quod Avolæ nu]lo modo convenire poteſt, quod maritimum opidum inter Sy- racuſas, & Netum. recte Fazellus, Avolam tecens o⸗ pidum etle ſcribit. & petentem orationem Hominicam, &c . ribus grandiorem expaveſcebant. At Conradus Deo fretus homines cohortatur, & ex uno ipſe late- re ſuſcepit, ex aliis adjutores collocat, tum fa- cillimè lapidem re leviorem eduxere. Confeſtim egreſſis ex antro, ubi nihil paulo ante relique- rant, tot dulcifimos, & adhuc fumantes panes attuſit, quot fingulis ſatis eſſent; qui utroque miraculo commoti Domino benedicebant. Ho- rum quidam ſe Conrado, & ſocium, & diſcipu- lum obtulit: ille propoſita rei difficulrate homi- minis animum perquirebat: quem ubi firmum ſenſit, Eremitico habitu voluit indutum, & piennio ſtrenuum, & obſequentem expertus eft. At Ruman ſalutis inimicus innato livore excan- deſcens adeo juyenis fomitem incendit; ur ſe ad repugnandum imbecillem, & ineptum fateretur. 6 Peſperata perſeverantia aperit Conrado confili- um, quod reliéta Eremo ducendæ uxoris deſide- rio æſtuaret. Quamvis autem vir fanttus crebris, & gravibus admonitionibus ab obſcæna illa cogiratio- neabſterreret, tamen à ſententia ignavum homi- nem deducere non potuit. Spe tandem deſtitutus dimittitur, & tria illi pericula imminentia prædi- cantur. quod anguis cãlceo latentis morſu appe- tendus, quod dimicans, quod averla haſta pro- lapſus cvidentiſſimæ mortis diſcrimina ſubiturus eſfet. Surdior ille fcopulo redit ad vomitum, & infelicifſimo exitu vitam clauſiſſe dicitur. Invaſerat Sicilium, alioqui frugum parentem, acerbiſſima annonæ caritas, adeo ut miferi mor- rales inedia confecti mortis ſpeciem præ oculis oſtentarent. Confugiunt nonnulli ad Pivum Con- radum, à quo benigniſſimé excepti cæleſti pane ſariamur tum alii, atque ali ejufdem refectionis curſum tenent, & ſinguli ſuis panibus divina gra- tin explentur. Gognoverat vates Deo dilectus quendam adolescentem mortali peccato detineri, & certiflimum vitæ periculum ſubiturum. Adit parentem in area laborantem, eique mandat, ut ſlium ſacramentali confeſſione à certa labe pur- Quod ubi fecit, in pater- nam arcam regreſſus, quanto periculo detinere- rtur, agnovit. gandum admoneret. Nam exorta repentina tempeſta- te, & proxime fulmine è cœlo lapſo, pene ex- animis corruit. Rei præſcius Conradus penden- * ribus etiamnum imbribus affuit, amicos conſo- 227 larur, & à lethalibus criminibus abſterret. Agno- ſcent illi ſancti Eremitæ precibus vitam juveni ſervatam & aeceptam Deo referunt. 6P Inſtabat autem exoptata dies, qua poſt devi- ga certamina ad cæleſtis gloriæ palmam evoca- retur. dotem ſummis precibus rogat, ut perendie in E- remum ſe reciperet. Quod cum feciſſer, dete- gir Conradus imminemem ſui tranſitus horam,] prædicit fore, ut & Ntini, & Ehllæi de cada- veris poſſeſſone armis contenderent, nec quiquam mali inferendum, ſeque velle in ſancti Nicolai ſepeliri. Continere non potuit lacrimas vir ille Conradi amantiſſimus, eoque tanti viri amiſſione — Divino oraculo temporis admonitus Ne- um ad ſuum confeſſarium ſe confert,; Fuchari- ſtiæ ſacramento reficitur, & pium illum ſacer- ———— 5 5 V S0meem jordanus, Comitis Rogerii flius⸗ cohdidiſſe tradi- tur, cui poſtea a Grucifixo nomen inditum, quod ad- huc manet à Sanctiſſima ejus imagine, ih éo templo perculta. (3) LEO PAPRX. CONEES6IT] ad quemim⸗ etrandæ rei miſſus B. Bernardinus Brixianus, Ordinis Feetin qui Cœnobii Calataſcibettæ Prior ſan- Ge obiit, & inter viros Beatos ejuſdem Ordinis à Jo- anne Michaele Pio numerantur. Diploma Leonis, Papæ, N poſt Hiſtoriam ſubjiciemus. ( OANNSHUMANA BPIoCOPVSSCV TARENSlS] virSiculus, domo Netinus, Scodra autem Livio, &Ptolemæo, IMyrici opidum, Floro, caputgentis „ plorante, febri correptus coram Crucifixo nuda genua flectit, & ſe⸗ ſuoſque Netinos Dominò Commendat, tum mirabili ſplendore locum illu. ſtrante, animam Deo reddidir. fulgore perter- ritus ſacerdos Conradum reſpicit adhuc genu flexo ſtantem, adeo ut vivum crederet? cum tamen mortuum vidi, graviori luctu cruciatur. Vo⸗ huit; & hoc Deus plis populis mirabiliter inno. reſcere. Nam Campanæ & Neri, & hblæ, nullo pulſante, adeo omnes, & fortiter ſonue⸗ re, ut Homines rei novitatem anxiè ſcrurarentur. Gulielm domicilium petunt, quem à ſaneto vi⸗ vendi genere omnibus charum, mortuum crede- pant. Ab codem tamen admonentur, & de Bea- to Conrado cognoſcerem. luc advolant, & adhuc ſummiſſo poplite, ac ſi oraret, inventum; aſportandum facillime cre⸗ dunt: nec tamen loco dimovere poſfumt. affuit ſancti viri confeſſarius, & ab codem in arcam deponitur, quo honeſtius deferretur. Fece ta- men Hhblenſes adventant, & æquo audaciores e Netinorum manu gratiſſimam illam ſarcinam au- ferre conantur. Conſerunt urique manus, pu- gnatur acerrimè: nec tamen (quæ Conradi fuit protectio) aut occiſus, aut vulneratus eſt quiſ- piam, imo projecta tela fuis in pharetris recondi- ta inwenerunt. Quod ubi miraculum videnr; muntiant Nerinz; inter quos ſacrum illud depoſi- tum ſemper reſidebat, certi jam divinæ volunta- tis; ut quaterni ex utriſque populis, & primi f⸗ hlenſes arcam Humo tollerent: quod ſi poſſent, dam, ur (¹*) in æde Divæ Mariæ à Caftro, cui munc à Crucifixo eſt cognomen depone- retur: at dum illuc inferre ſtudem, omnem o- peram perdunt. Quapropter Conradi confeſſa- rius Sancti volunratem aperuit ut in Pivi Min- lai, quæ majors vel tunc temporis, erat ecche⸗ ſia, efferretur. Foque à Duobus heviflime per- latum eſt, cæxreris honorificemiſſime funus de- N. „ „ ſnioſßi, cæœci, furdn, claudi, muri, & aliis mor- borum generibus oppreſi fanitati reſtituerentur. Quæ omnia idoneis teſtibus, & per fideliſimos cemmiſfarios literis mandanda in poſterorum me- moriam quatuor viri curarunt. Demum (3) Leo Decimus anno ſui Pontificatus tertio conceſſit Netinis Beati Conradi reliquias poſſe coli, adðꝰ rari, S per urbem circunduci: Unde an. Sal. rima ejus diei miracula (4) Jannes Humana No- ninus, Epiſcopus Sturerenſts) qui Apoſtolicæ ſe⸗ dis reſcripto interkuit, collegit. Eonceſſit etiam (5) Paulus Quartus Divi Cohnadi feſtum velex- † tra Civitatem Nerinam; 6& SrAcuſanam dicece⸗ fim, ut akorum bcatorum, quos nondum in ſan- ctorum k 1. 2 „ —— Macedonicæ hodie. Sentariex Volaterrano, & Sophiano. (¹) PaVLVS QUART USexſtat ejus diplo- ma datum iij. kal. Novembris, anno Chrifti ClhD- XILIV. dein Clemens Papa VilI. conceflit, ut D. Conradus proprio Officio, & Miffa in urbe Placentia, ejuſque Diceceſ percoleretur, datis literis jx. Kal No- vembris, anno CiHClX. Paulus vero Papa V. Ne- to, ac Dicecefi Syracuſanæ icdem permiſit x)v. Kalen- das juni, anno ClOlHCXIV. ceterum D. Conradus tota fere hicilia hotoratur, præcipue tamen Patrons eſt urbis Neti, ubi corpus ejus in arca ex argento cohn- ditur in ornato facello. Patronus etiam eſt Molfettæ in Apulia ubiin æde Cathedrali, D. Conradi caput argenteo ſimulacro aſſervatur. alii cederent: ſin winus, ipfi opus experirentur. Accipiunt Hhhlenſes conditionem, nec tamen ar- ſcam illam humo ſuſtollere valuere. fuccedunt Nerini, quibus charum pondus aded leve viſum eſt, ut alacres nulloque impediente Mrum con- renderent. In urbem in greſſis placebat quibuſ- quentia, beatique gratia ut plurimi infirmi, her- 116. prima Conrud ſolennitas incepta eſt. Plu- Continuo armati il. ub ducentibus, tanraque fuit populi pietas, fte-9 — 3 D CesApr Hisront. ctorum numerum Eccleſia retulerit, poſſe cele- [4 vis, S tacundus. Maturæ ceſſit (16) 11. Cal- brari, & venerari. Datum eſt diploma Nomæ Mart. (7) anno à Chriſti natali 1371. Ejus cor- an. Sal. 1744. 3. Cal. Novemb. pus in argentea arca reconditum apud Nerinos in Fuit Conradus ftatura procerus, forma ele- ornatiſſimo tumulo, & lacello conſervatur; ubi ganiſſimus, aſpectu magnanimus, ſermone gra- cotidie divina virtutis ſigna experimur. 2 — — () OBIT. XI KaL. MARTII. qui dies nata- is ejus in urbe Neto feſtus peragitur, ac preæterea Pranſlationis ejus V. Kal. Septembris, cum facta po- teſtate à Leonc Papa X. DPivi Conradi corpus ẽ ſacra- 6. rio in ſacellum ejus tranilatum — (7) ANMNO ClOCCCLI.] ætatis D, Conradi LXl. Aſceticæ vitæ XXXVI. — lam cimng ſer (mu ONR ApI. aretris ſecond. culum vdent niluo depoſ⸗ inr vojunta. K prim 5. ſi poſen, SeWermem. ecumen z. dere. ſuccedut adeò leve vium nte Mnmcon. lucchat quibu. uriæ Caltro, omen depone⸗ TAMolur Humanur, Dei, 8 Apoſhlicæ Jedi grati „ Epiſtopun Frutarenſ, h⸗ bu J. Jiritum prope Calatauiſettum, S nuem Momim⸗ Apſcop hratuſe- u Vicarn. Gener. S ad inſraſtripta virtute inſerti Apofolic⸗ reſoript Poe. Lain Apoſtolirus, omnibun, Mngulir Chrißti delibu⸗ utriuſue ſowur, in por Neonh Wriliæ, præſertim roriut Diwceſir Hhratuſan, & hnanter intenioſæ riwitatin IWhr Vicurifn, Virevicarijr, Mocanit, Archidkconir, Cantorihu, Neorilu, PruhenAa. 1ir, Piebanis, S5 quihuſtumue aihua Eccleſaſtica dignitats fungentibus, in hoc Pr⸗ dico Regno Vrilia cunſitutit, ad ſuo, ſou zd quem præſonter uomodolabet pervene- rint, ſeu præſant alæ fuerint Valut em in Mominò ſempiternam. Mndum por Oecnomum, S ruratorem univenſtratit ingenioſe civitatitpræditiæ Nori, fuit nbhi Pæſentatum Vuoddam Apoſtolicum reſeriptum, omni, na Aecet, Vollemnitate ovphdirum, jenbrr /o quentir: Leo Papa N. Venbr. Fratri, Epiſtopo Jracuſano, vol un Virario in arz- vualibur Geuerali. Vener Brater, ſalutem, (5 Apoſolicam bonedibionem. ewpons b- onruli coe. uin Diri n oris, ern“ ilime fmt pieus, kitn rimi inhrnibt. t relltuerur bir nupen fecerunt diloci Fli, umiwerſt incolæ, &ꝗ habitatone zerr Nori, Mraruſan Wiceſir, qud jam CLN. auni, S niltra elapſir, hhn memori Conradur, Pcen. tinum, de nobili genene procreatus, ad dium fenram acpeden „ in quodam B in certa Ma, prope dictam terram cunſente, uſaub ad ultimum Vitæ ſuæ, P ram, S laudabilem viram duwit. ac eynd interceſtone tam ante, qunm poſt eÿn olitum plura, S diverſu miratula Mhminus noſter, Joſur Chriſtus, inib⸗ operaur a Præſen- 7, po ut in averſin inſtrumentis, ſon ſtripturis publiti⸗ deſiper de ub, ou zunt P. Mopi Fhraruſani mandato; confocin, plemus dicitur rontinerj PE⸗ prperba incol er ſilln S habitatores prædicꝰi v mulia můraculn Ppræditſa, ab eo tempore ritra eumdem Cn oileroum me radum pr Beato venerati Vunt, S venerantur de pnſenti, ac enMem Chnrz o5 — (et vel centum alium dem, ur Vhum, obſervant; ar imphbile qubduummod⸗ Vret, oo 4 ſſe coli, ado0 epta eß. Plu- HumanM Conceſft eiun ſehun wer acuſanan doc nn bpin ei n4t Whnch ſu ſ Emn etune ne tall ch vca ei uhuin . 1 con⸗ ondum ilw veneratiome, (5 obſervutiome buuv dies revocare. cum autem ull liceat, quemam⸗ ro Beato, abſus audbritats Jedt oſlolicæ venerari, E propteren Auhorent exrmmu- icarionis, S alias ſententian, & Pna ectleſtaſtiru inturriſe upplicar Fcerunt no⸗ bib humiliter ditꝰi incolæ, babitatorer, ut ſupor pi⸗ opportume prowidere A⸗ Lenini- Iale Apoſtolira digmaremur. Mor igitur huÿn ſnodi ſuppbicarionibun anchmati, aten- tuæ per Præſente comm?N¶mu, &5 mandamu; ut A præmi, noh erpoſrir, e lienten inrmsr, S ſ ſorvatit Verandir, præmiſſa ver⸗ ſre vepereri, ehſdem incb- e Pubtatoree, ac eorum ſiugulut ab oxcehhur hjrſneut ahſecr, . Fma E clæſiæ conſueta eiſdem, noc non alii quibuſqut Chriſi ſuelbut, ut oumd⸗m Cnradum Prout alior Beatos Confeſorer, xpnaum auniator, veuerari: liuſque Mum dcm er Alpubahan, e46,7e 4 onie, 69 004 i6 9 yem, c06 „ ſeu Auommodolilet ophuna ſacene lihérs, & licite poſnt; E valeant, centiam S facultatem Peetub concedun, non obſant ibu Aeſelh c in Provncihlut 6 Pnodalibur ronſliiw aditis, ſpecialilun vel Lenenalibus ronſtitutiumilus, ( ordinetn⸗ bus, ceteriſyus contrarii quibuſcumque, Vatum Komæ apnd J. Perr um, ub anulo po Natoris, die 12 Vulii 1315. Pontzſcatun nMſtri auno II. Petru Pemu. Pofen- Vu 7eſeribti præſentationem, e ne decer, reverentia receptionem, uimu per eun- m Oecouomum, Procuratorem univerſt dti præditiæ Ingenioſæ eivitatir, nWantern veuſita, Auatenus ad exſocutiouem eÿu procedere diguuremur. Mos igitur Jacbbur . PMolicus Velegatun, u⸗ Vupra, Volente. mundati Apoſiolicis, Pprout tenemur, humils — — —4 ——— ————— 5 4 — ———— ————— — — — — — — — —— —————̃ —— ——— —— — — * 9 zer ohodire, ÿro exſerutione præinſoyts reſtripri Apoſtolici præſentatot nobit vonnul N — teßer, de mandat⸗ Palmatii, tunt Epiſtopi Syratuſaui; Vollemnirer, S deliter vece⸗ pron, numorò ſupra L. ab anni 30. ſupra, diligenter inpEM, S recognhſcere vo. lentes reperimus ipſo ſd⸗ AignWmor depoſuſe 2% vuræ ſantitate præfur? Conrad, nme r ee diverſ, Juæ per eu merita, S interceſbnem dignatun æſt Jalwator naßten, Jeſun Chriſtun, operari, a annz Zunc numeratis, ut plurimum LN. nunc vero N0 Addimu etiam quod præfutos teßte pr⸗ mayori parte 1unc in ſeuectute, no vVoro in pueit con Kituti redte chubmu chriſaanb ſrꝛlicet, & Moum tmenten, qu pac⸗ vullaque ratione vel cauſfa, teſtimnia ſua Mſt Ver, S ventima perbi- huiſent. attamen ut rem mnem exploratiſimam haberemu, n6 aliua yhrte dubietatii Vuſpici, Juacumqus ew parte, brtretun, mandaimu, ut aliquot al denuo teſtes reci- perentur, qui deponerent de miracuiis recentiribus; S boc rempore ſanditutem iphiu Cynradi declarant ia experiremur. oblati ſunt nobis muit teßter, S quaſ innumerabtles, er uibus y. tautum delegimu, qui teſtumonia in Vrriptis perhibueumt; Fuia miratulz evidentima, intercedente in dictum Conradum devptiome⸗ in u perſonin experti ſunt, yui magnam, ( nirabilem duerſarum ægrituainum ſanitatem 4 Medemprore noſtro, Je- ſ Chraſto, mediautibus dicti Conradi meriti, S intonceſlumibun roceperuut hæc no a gnoſcentes, noluimu in hac ye diut ius chmmbrari, noluimu tandem veratat⸗ eique ma- Fr Co b I DPLoM1. 96 feſimæ obiare, ne calumniut vres potium, uam veritatis inquiſi ores videremur. co prurogativam tanti Virz? unde mandat a Apoſtolica pruſequi volentes, un non minus vo guovimus, Vidimur, & p/a experientiu perſpexmu Vitæ ſaud immum, vintutem luimu, qu dohemit cides, incolas lS habitaroren hjns ingenihſæ ciwitatir Noti iu mayori Ecciſia J. Nicolai cougregatos, a eorum ugulos utriuſque ſoxu, qui ſiue autotitate Fodi Apoſtolic, Lortun enſdem Conradi, licet Beati, veueranter, in cenſura Eecle ſiaſtacas incidiſent/ a omnihu hujnſinodi exceilus, autoritate apußtolic uu in hat parte fungimum in ſorma Nccleſiæ conſueta abſolumuv. Einde cum elero, S populo proceonaliter ad capſam, in qua corpu Conradi Vupra centeſum „S ſewageſimum an- num repoſitum fuerat, Accedentes, rapſam ipſum aperii Vumu. Jud reſerata tanta odorum fragraut ia per totum templum illud diſſa h, ut omnium aromat um odoramen- Ta ibi recondita vudorentur vVidimu, 8 manibus nſtui contreqavimum raput⸗ § bra chium umum dumtawat 4 corpore ſeparatum „uod quidem hracbium bea argente« cbr opertum, in efug honorem phulo ohlendi religiaſe cnſuetum eal⸗ reliquum vero cor⸗ pu, cum ceterit membmi Vuis integris adin Vicem cohærentilu, S commnew, curne ve⸗ Mi depo/tibnis & obitus ipſiu Couradi ſupra cemteſimum S ſewageſimum aunum, ut ſuperiun Aium eſt. Has itahue Beatar Reliquias, in eadom rapſn iterum re⸗ conditas, cum clero & vmni populo proceſlonaliter ehrri Mmu, S bonoriſce condu- ci ad templum Jacratiſſimi Crucvi⸗ ub Jalwator noſter, Jeſus Chmnſtur, miratula . videnti/ma ohendere dignatus eß. nam nonnulli, qui Faturam, S viſterum diilutib nem in inguine patisbantur, ſub capſa Neliquiarum de vote orautes, utim Janitutum beneßria receperunt. Mot itaque apoſlolicu auomtale, 44 hac parts fungimum tum zp/i habitatoribus prælibatæ civitati MNeti uam omnibun quibuſcumque alii Chriſi delibus, utriuſque ſouum, ut eumdem B. Conradum, Prout ceteros Beutos confeſores⸗ ondum canonigatos, venerari, Alliuſque ſehlum diem 19. menſir ebr. in Iuc d hint migravit ad Mominum, per nor deput atum celobrare, & omnia, & ngula alia in Præ m, E circa præmiſſa neceſaria, ſou qunmodolilet opportuna faceyc⸗ ibere, & licite pohnt, & valeant, licentiam, k8 facultat em perpetuꝰ conteſimu. dc &tiain Juod dicꝰum beatum corpus eerr?, proceſliumaliter per civitatem ipſum Meti conduci pohit⸗ docu num Vicario cum clero & magi- — quandocuuque & quotieſtumque neceſarium, ſeu opport Pratui cum phpul civitatis ipſius pro tempore Videbitur, von obftantibu Aohtoliir, ac in Provincialibus, S nodalibus conſiliir editi, Vecualibu, vel generalibus conſtitu- xionibun, S ordinat iouibu, ceteriſqus coutræriis quibuſtumqul. Vudꝰ ad futuram ren me⸗ moriam, ( in præmiſorum omnium, & ſingulorum Vdem, (& Teſtimonium ba noflras patentes executoriale, ſou doclaratorius literas ſeri juſimu, noſtræ manus ſuhſtriptio- ne munitu cobus Humanus, Epiſcopus Scutarenſis/ & Pelegatus Apoſtoli- Ru g n Rererend. Dominus Epiſcopus mandavit mihi Don Franciſco de Au rifice Proſecretario. e Pontißcali ſigilli pendenti impreſſine roboratau. Datum in civitate ingenioſa Neti, in domo noſtræ Jolitæ babitationis, 28. die menſir Auguſts 3. Indid. erata tanta m odoranen. enlen ce um ven cur , curne vr. ſexageſnum ſa iterum re. orifce cmd⸗ miract um diſi. in ſanun ſinginln e dliin (inji nſien 5 n i 4⸗ /, 6 licite ul ditum uci hht 1 70 6 nußi- oſolicie, 4 u conſtitu⸗ uram yeim⸗ hu noſru ſihſirht n in civite ſi, 3. e KS v. Chates Fuwꝛu „ nunc Gela, vel Sar Eadamus Epiſcopus Syracuſanus. 26. B P ſpulò patre natus Syracu- 5 ſani regni habenas arripit. 19.C — Afin voerſus infelicem ſortitus exi- tum. 19. D 4 grigentini Duuerio Vaganiur caßriſyus exuun- jur. 17. — Moren a Ducetio recuerant. 17. E Albertus Pipis Prior Provincjalis. 73 B Algerium incaſum a Curolo V. oppunatum 53. F. Alphouſus Ferdinandi Juſti primgenitus Men S- ciliæ deſignatur. 40.A Andreas Barbatius Pocor celehratiſt mus. Jö. F Annonæ Caritas Neri maxima. 61. B. 2. E Antonius Amrella Phſicus & Medicus in/ S 65 Anteni kellai, Nerinus, dodor T Beologus. 46 A — ſn n hicilia Prior Provinciais, 46. A Antonius Cacciaguerra in ſide in Kegem integer perſtitit. 37. E . Caramanna Ku in Sicili Patrimo- nii Conſervator. 48.B Antonius Caruſiva Pominus 6 Inſpicæ 4 48 — fuit Ceneralis Magißer Naribnali. ibid. humiſinata ab eo cuſa inveniuntur. ibid. Antonius Caruſius oppidi Mpicæ ſundi Mominus. 6.A —— vunen Aliræ⸗ Monaſterio Divæ Cjaræ præ- ſellæ. ibid. — — e D. Conradi hrachii contaltu con: valuit. b Antonius Caſſarinus Mnmnun orator gregius 47. B M. Antonius S Ficiliæ n. 74.F Antonius Corlettus J. C. in Ialia, imo Euro- a præſtantiſimus. FſF — Komæ veneno cum Ahxrandro V J. periit. 76.A Antonius Landolina ih Herſohmitanu. 7 Antonius Laurentius, Nerinus, nulni nmini atro. 71.4 Antonjus Platamo privilegia varia a Hrdinand⸗ Carholico olrinuit. ſi. A Anronius Specialis J. Weolgiæ profeſor. 73. A Antonius Vinutus opuſtulum de agricultura ſtri- J9. D Apophraſius Mꝛndulæ juden Cbrißianos u. 24.D —— homines ad Deum converſos ſecuri percutit. 24. diwina ultione equ⸗ collapſu exſpirat. ibid. Archias Græcorum du Siculos urbibus maritimis enpulit. 15.C Archonides Herbitæ princeps Ducetno Corimpo re- relo adbæſi. 18.D in Calata ſruenda ei fuit auuilio. ibid. — poſt Ducetium Nex Siculorum eligitur. 18. D Cilippo Lacedæmonio adverſus Athenienſes auviliares copia; dedit. 18.D Athenienſes ohndionem Jyracuſarum upiſt me /ol- vere coguntur. 18. E Artardus Boreas civis Nerinus b Facinf⸗ egregie fada al Alon/o muneratur. 8. B „—= —— Rnholomæus Barbilatus uen Net. 31.0 — magni nominis Phyſicus. 33.D PBartho: omæus Landolina a Friderico Frigentinos & Grampolum fouda obtinuit. 29.A Bartholomæus Provina oſpitio proregem Neri ex⸗ 73B Ciſernam ſuum, ut potum enpeditum ale⸗ ret, vino temperavi. 53B Benedictus Aquila, Netinus, Ahhas Mnaleri ah Arcu. 40.A Bennaverus Farracenus Netinis ineritavit. . D nnvali prælio cum Kogerio contendens ſub- merſus. ibid. — eſus uwor nohn Hracu⸗ Segreſa Netum con- ſugit. ibid. Bernardinus Sortinus miles Heruſphmitanut. 3 F Bermròus Leantius poben Comicus inſgnis. 57. Carolo V. & Fanciſto Gallorum 7240 ſuit acceptu 67.A — 4 Piratis capru arie ſin 6 5¹ 65 oci li- lertatem jedemit. 6.A Blanca Martim Junioris uxor ſcunda. 39.E Blaſcus Alagona ummu Ladowici Megis miniſter. . 30.D — — audor turris condendæ Sra in pace. 1. F Bolco Hracuſanbrům Dun a ucetio 17. C fraudis inſt⸗ imulatus Syracuſis ꝓœnas uit. ibid. Brandanus Perr anova in jMcorum piorum viſtatio- e diuiiſime Peregrinatus. 6 7. E acyparis Huviuz. Cajabria a Turcis popuiaia. 64 E Vamilia Neti 8 in Ialia inclyra. 27.D.28.B Caradonria uvor Joannis Tandolinæ. Carolus Provinciæ Comes & Andegavenſium Duæ 4 Pontißeilus Kex F creatur. F — Feruinandi ev Plia Vann nepos avo ſuc ehit. 60. A V. Imperator Konanu, Ren in Siciliam venit. 63. B Carolus ſavantes Neri Urhis amantiſimus. 6ð. E Claramontani agros Nerinos pupulantur. 33.A Clemens Ponrifex curceri includiui. 62. U Clemens Netinus Kyracuſæ Provinciæ miniſter. S Cometa in apparuit. 62. E.ßz. A.70. F Conradinus Conradi lius a Gallito exercitu cuptus Neapoli ocuri pertutitur. 27.4A Conradus Friderico I. Negi Siciliæ Vucceſit. 26. F — . Manfredo fratre veneno zollitur. ibid. D. Conradus miles Placeutinus duo miracula odi- dii. 29. C.8/7. A — panilus cwleſti munere coufocis Netinos explevit. — Merinæ 65 pyhenſ Campan⸗ nullo impel- lente defunttum lunerunt. 31.A — poſt mortem miraculis clarui. 31.B — cadaver ejus, umulo aperto, integrum re- peritur. 51.B ew ejus brachis comtahn Antonius Caruſius convaluit. — vhationis voluptate cnpielatu. S. A D. Con- — „ 8 — — —— — atrimonio Henrico jungitur. — annis gravis in medio foro in Apulia Fride- 1Mv x D. Conradus Sn manu Jiberat. 87 B — Damno civibus iMato Hhfach⸗ Sy. C — liguias eius adoruri pulſe a Leone N. Ne- tinis permittitur. JF. A ——— ſeſtus ei conſituitur. ibid. — Vnã ejus a Lfiara conſtripin. 56. & ſeq. — Netum veniens eneſyna⸗ Nenedochio mendicat. 88.A —— apud Gulielmum Bucherium añgut annis commvratus eßt. 88 B — Antonium laterum dolore liberat. S8. D — funem amici cujuſdau herniæ morlo ſana. — ibid. — Vnium inter Nicolaum & unbrem neſtivi 89. E — „ vrauſinm Rptttpum bwhiiv extepit. 9o. A — ℳ curnium in Vpinas 6 nmn⸗ piſtium ommutavit. 90. B — aviculæ ejus adventum gratulamtur. o. D — — intolas fame ↄreſiz han cœleſi Vaturavit. —— horam mortis 91. E Campanæ Meri & Phhlæ in ipſo wortis mumentb, nullo pulſante, ſonuere 92.A — diſidium inter Netinos 6 Ihllenſe de ca- dawere ipſiu. 91.B Cunſantia Nogerii J. lia e monialium clauſris ab Henrico imperatore butrabitur. ibid. — ricum enixa. ibid. Conſtitutiones Nerinorum. 75. S ſeqq. Conſuetudinæs Netinorum. 77. G ſeqq. CErucis Cbriſti frugmentum Netum F. D X D. * cuidam puero * cmitem vnnu. 8 Dion Iinatriam nzertan „pitnt. 19C Dionyb us ſenior Auando racuſarum rannidein Juſceperit. — Jjunior Auando Praeuſmum rannidem VFuſ ceperit. 15 C. Diploma de culiu Divi Conrad 94. Pocefiu⸗ Siculor um rer inſtaurator urbis Netinæ — Ken —— a Poſtumto Negulo natales ducit. 16.D — Menas urbem ædißicawit. ibid. — Morgamtiam urhem expugnawit. 16.D — Neam patriam ſuam en colle in plamitiem zraducit. 16. F — Urbem Palicam fundavit. 16.F — Ennam ſiæ ditioni adungit. B — Motyam oppugnat. 17.B — Agrigentinos acie Vuat „ S caÿßtrit 17 — 3. Sracuſanis vihus 3 Nuis relinquitur. 17. D. E — — rebus umn m Jraruſas ingye- dien⸗ 8 oppida Sracuſanorum poteſtati dedi- di. w. F — Corintbi exulare —— Dearum orutulo comnbelli ſmulans, Fiiiam irerum peti. — a Situlis pro Domino n iterum yeci- pitur. — urum ope Colatam novam urbem vondidit. 18.B. C 26.B 1 18.B — . Jacobi ſuier, In⸗ aiſecdeme Rer B u M Huti Agrigentinis & ranni ſuis Neu ſalututur. 8.C — ijurtas ulciſcendas meditans nnluræ cſft. 0 F. Lorus Fevjt. d 90 — wore Nili atros 5 uh⸗ hntu reduit. S Pri Aiom adjungitur. B Fpiſtola a Cardlo V. ad Netinos ſripta. 64.b Courudi uxor. 3 870 8 5 Tames magna in Ficilia. 30. F.yr. g Ferdinandus Cxnonento Juſtus Ficiiæ ren x⸗ nuntiatur. 39.F. 40.4 ——— cognment Catholicus — pam in Ji- cilia ſuccehit. Jo — Pwnos ew Ijſpunia dpal. ibid. — Judæos ex regniß Vuis Socit. Jo. D uandꝰ ſit mortuus. 6o. A Rennee Gonza ga, Prorer Netum mxnihus S propugnatulis mumivit. 63.D Pragmemum erucis Chruli Nerum adſertur. Fr. Franciſcus Ceowietheh Nrm ⸗ Agum ditin- ne ſurripere conatur. 37. C. D Franciſci Joanthomaſii poẽtæ v occaſone pe⸗ 70.1 Fridericus Henriques Regis Philippi in Sicilia Procuraibr. 67.D Frideri icus Henrico Patri in Siculo regnb ſubſirui- 7ur. 26 B Siciliæ creatur. 27.B —— advenſus fratrem aterrima prwlia 2 7 — II. Ludovico Funr jůbnohore 324 — ob hebetiorem mentem Simpien vocatur. z2. am Suſi⸗ in mn „uu uma 5 mu- A damur. 27.4 Garſias Toletus Ficiliæ voren. „3 P Geminianus vir nohilis Komanus „ D. Lucia con- verſu. 24.G cum D. Ni⸗ in Siciliam Angelico dudu pervenit. 0 — ii cum Lucia multa niracula 24.D — D. Laciam nuruatamee gladio k cutiiur. 24.E Georgius Maniacius Ficiliæ a Michal imperarore Orient. deſcit. 22.B Surratenos in Siciliam ibid. Gerardus Bombaro, Metinus, nobilit. 28B Getæ 18. annis Sictliam tenuere. Gigantes Fuerumt ditti Lhrnmnet Antropophagi. 13.0 Goſfiecus Montis S cumen Nrum 3 2 2. —— „ Gulielmo Mnl Neo) 2. Græci in Ficiliam rolonia uen 14.C 1 — Uhes maritimas in Sicilia be Ficulos Syracuſts aliſiue maritimis umilu epulere, 10 Guletta a Turcis demolitur. 70 4 Gulielmus Rogerio Negi patri ſutcer. 2y. B — i oh vrudeiitatem Mali eoguumen 1b1d⸗ Gu- 2 5 . 22.4 Mu h uni hn u 6o.4 Mn nuni 6.0 nn . um hh. 0 ſu . bilpi h ſel 67.0 h Wſin. 265 ſechn 27. pelis peſt. vi utur. z11 nples voeuin zihut n jnn 50 D u uu⸗ 140 Aneli 5 24. D — Puuico aß decepius, malum ſihi i. ibid. Gulielmus oh awaritiam nonetam coriaceam enpen- dir. ibid. — — Mali ſlius a vontrariis vairi morilus Bo- nus cognminatus. 26 4 — 4 patre ſiuerico I. Dun Netinorum crea- Tur. 29D Gulielmps 3eriu vir inſigni ſanttitate, * derici aulicus. 2 — ab apro Friderico regi inſultante vufnerßtir 28.C. D. 88.B — a Nege ſuhſidium vitæ aßerente domuntulas qunſdam poſtulavt. — 4 Iriderico Kege domunculas Meri in eas peregrinos extepit, & fox. ibid. — apud oum D. Conradus aliquot annis com- moratus eſ. ibid. H. H icus — Ranaur Nagerium Regon Ciciliæ regno ſpoliat. 26.A — s Germaniam doportatum vits euuit. ibid. — Conſtantiam Aogerii I. ßliam e Monialium claulris Ponticis Max. conſenſu emtraxit. 26. — eam urem duvit. ic⸗ ju jure Fitulum regnum ſl aſcivi. ibid. ex quu ÿlium Fridericum Vuſcepit. ibid⸗ Henricus Rubeus per proditionem plurima Ficiliæ ppida occupat. Foannemm Landolinam Neti præfeltum in N Hermolaus Phini emendatii. . D Hiero ræx Ficilie Komanis fuit gratiſimus. 15. D Hieronymus Siciliæ ren inſolentia Komanos irri: tavit. 19.E Laudolina nobilitaie S animi doti- bus illuſtris. 68.D — Magnanus Muß cus uſen mus. 74.F — Sortinus urbis Nerinæ præfottut. 70. F — Specialis miles Ceroſolymitanus. 73. E — Veglia Furis conſultus celeberrimus. 65. E Hybla 4 Turcis diripitur &ᷓ incendio vaſtatur. 69. E Hyblenſes D. Conradi corpus ſhi expenunt. ʒ1. A — & Netini ds cadavere D. Conradi dimi- cant. 31.4 Cunradi cadaver n⸗ erigere non potuere. 31 B Acobus Fliut Petri Aragoni⸗ Negi ſutceſit in gno Siciliæ. 27 B — e in Araginiam profeco, Vatri Fridericꝰ Sicilia traditur. ibid. Jacobus Burgius, Eyiſtppu Mazarin/ variapri- vilegia a S Joanne pro Netinis exorat. 49. B. G — Humana Ahas F. Siritus Caluraniſiun⸗ 76.B — primum D. Conradi K Neti inßituit. ibid. — Profectus Phyſeus e voůꝛ cloherrimus. 66. E — Rinaldus D. Canrad biſtoriam conſtript. 66. E 1 Crucis ah Evangelißa Luca depicia. 3.B Inſtituta Netinorum. 75. 6 ſeqq. oanna Vlia Herdinandi Catholici mater Caroli V 60.4 Joannes Ficiliæ Proren Alphnſt morzus in regn⸗ Jucteht. 48. F 28. 32 B uum chnjurutionem fruſtra adducere cœnatur. 32. —— vER 3 oRUN Joannes Nex privilegia Noriuis a Martino conceſ conrmat. — NXI. Pontif. Man. Siculot anatbennate ahſoli. 29.G Antonius Coczus U. J. D. F6. F — Antonius Provina hiſ vicu 6 gecgraßlu encelleuril⸗ imus. 56. — — Mrinu „ a Secretis Frd⸗ nand. 49E — Antonius, Saracenus, negotiator diriſi- mus. 6 — Auriſpa omni Vientiarum gener⸗ er ndhint, ub jempors Voruit. — in Halia lauren redimitur. ibid. — Bernardus Borcas Littaram Jaeris undi alluit. 68.F — efnus e 69. Candiozarus a Netinis ad Proregem Ferdi- nandum Gonæagum logatur. Cappellus nobiliſimus miles a Callis bonis Voliatur. 27. D. E — ℳ Letro Siciliæ rege Netum redit. 27. B — 3 yidrico bona ſua accepit. 28.4 — —— Provincialis oligitur. 1 D.yB — Cerda Pyorex in Ficia. 68.B — Deodatus antiquitatum Vudioſ ſmus. 66. B —— ejus poeritas. 66. D Humana poliricæ ſiehtiæ periiiſimus. — F —— Landolina in armiß lußtris. 30.D Palicioj Neto ejicit. 30. E — urhi ee præÿßcitur. Simonem Claramontanam Neto en- — 32 4 — — arcem noinine Cœhlellucium extrumi. 32.D — 4 Curamnanis in inſ dias delapſu 1ur. 33.4 miles inclynus i lello 66.A Mannella rabin excellentiſ imus. J9. G — Marcus Princeps Caßtellæ moritur. Jz. B — Neri ei jußta perſoluta. ibid. — Marrhaſius, Nerinus poeta. 4.D Matthæus Sortinus in arts Medica præ- imu. 78. E — protomedici K in Sicii dignitatm a0 ibid. — Matthæi Specialis Mlas Vlii epitaphium. 47.4 — Petrus Gortiſi jus aunt⸗ uin celebya- tiſmus. — Quattrus, Epiftolarum ſ Ferdinando Ca- volico magiſtor. 4.D — — legum ſtientia S norum integritur⸗ celeberrimus. 76. D — auori noſtro quarto cognarionis gradu Fuit conjunttus. ihid. ſuit a ſecretis Herdinands Carbolic. ibid. — Ricca, Netinus, ſacræ eli⸗ profeÿor. — 37. — nugißrum ſententiarum commenutis eft. ibid. — munltas immunitate Civitati Netinæ a Ne- gius Martinis ( Matia ohtinuit. 37.D — Scarroccia Medicorum ſiæ æratis celelerr mus. F6. F.ßß̃. F — Palatioli veneno eß exſinhim. ibid. — Thamagninus clariſimus Moditus. 40.A — jus dicta &5 facta. 40. A. B eſus epitaphium. 40 F — Tudiſcus, Civis Wtinus, Negiæ curiæ ju⸗ dev. 48. G — Vega proren Jiciliæ. 73D G 2 Jor- Jo. E. 31.E — — nagnam vñforiam d⸗ Ccjuramontanis retulit. —————— Z * ———— —— — — — „ — —— — — — ——— Jotdanus Rogerii Flius naturali a patre Nero p Ncitur. xF —— arcem munit iſtmam ihi rondidit. ibid. — — univerſo Siciliæ regimini, paire abſeme 5 Præſicitur. ibid. — — plius oxer Sracu⸗ morbo decidii. 23A K Bonaſia in Sicilia Provintialis githr. . 71.E — yiſiopales gi vecuſat. 71.F — Melfius apud Meailanenſen Protomedici di- gnitats fuit ornatus. 5. F Scala Meditus Philoſophus. 4.4 Jimbardus Morengia Netinorum Dominus. 26. G — nonaßerium §. Mariæ ab arcu Ne- 1i ædißcavit. 26. C Judæi Morycæ 6 Neri Jo. A Juceus Motycæ duodecies rortus. . Fo x. Neriuit D. conraai religuias hn ß conceſt. 5 E Pirnri Familia ſub Mari⸗ enpore ſui no 1a. 34.D Locuſtæ innumeræ Neti Junt nventæ. 62.4 D. Lucia vidua Komana 4 Nüo Cbriſtianæ reli- gionis accuſatur. — martyrium ſuh Diocletiano ſubiit. bid. — Geminianum virum nobilem convbrtit. ibid. — Angelico duòtu in Sicliam perwenit. ibid. in Aeſino agro Eucrapionis liam a D- mone ohſeſam liberat. 24.D Simerhum fluwium ſeco pede pertranſit· 24. D — Petro I. putri ꝓuer Vuccedit. F — 4ℳ o vita migravit. 30.4 Ludovicus Netinus cognomento a Donnis. 6. D — Capuccinos in urbem Netum induwit. 6y. D . urhs diruta. 10. 6 1Mainittus ditiſimus ac nohiliſmus — venit. Majo en viliſima B6 um ſu natus, admiratus eligilur. — Manfredus Flius Frideriti ex contubina genitus fra- rem Conradum veneno 1ollit. 26. F — Panormi corbnatur. ibid. — a Carolo Andegavenß interficitur. 26.F Manfredus Alagona Netinis a fratre Artals præ- citur. 33.B — — pro luhitu jura Neri diuit. 33 F — — 4 Mariu Martino Kogibus defe- cit. 34.B Friderici Ficiliæ Mia. 33.F — in Hiſpaniam Martino in matrimnium col Jocanda aſportatur. 34.B — Kegina 6 Martinus Dux Netinis privile- gia conirmarumt. 34.F — 65 Martinus, patrem Mrmun in regui conſortium aſciverunt. 523 37.A — multa 6 nmnmaie⸗ con- eſere. ibid. B — caverunt ne cui Netum ue Fer e lios quam per Neges gubernetur. 3.A Maria uxor Alphonſ Netinus Martini &5 Mariæ Kegum priwilegia cvnfirmaf. Mrians Accardus in arte oraioria citn Marianus Pipis Patavii Mdicine Doqor rtnn 74D Marianus Aretius notatur. w. A Martinus ſonior Martino juniori S Mariæ regius ſubrogatur. 39. E Mazima mulier prædiwes in memoriam D. Luciæ S Eemi niani templum ædicui. 24 g RU M Michael Caſſarinus Theclogiæ Srerum Fecſe jai —— ſormidine pertuſſ urbem nzneme a Mi- — urbis doſcripris. — e Plori ruinis n falſum crediluy: — Mendula urhs dirua juuta Netum. 3 Meſſana Nomanis fderata. — 4 Turcis oheha. c4E 7— urum peritimus. 5 Michael Salonia 7heolgiæ profe ſor gniſ Miles quid apud uilcen. 30 Milet um Calabriæ oppidum. 2 3.5 Monaſteria Mo nialium eti. 7. S 6 ſratrum Minorum S olſerdantis Meri celsherrimum. 4.B — F. Mariæ ab artu ab % „6 Men Neri Domino ædcatum. 6 NMniales Gonveilæ, vulo Nepentitæ 7ur. Mula, alias erili pullum Neti eſt enixa. bo. D Municipalia Vura Netinorum. 75. S ſeq. Muſti ahundantia. 3 Mutius Landolina Martinis vei fuit. 36. D — Nerum ad Megiæ Pdei cuum ſuh Nomanis ubn ſr ſipendiuyj. 17. D „ Nea MWeeni ſunt denbminati. 1. E — Ciceron Netini S Neerinenſes Jumt dici. ibid. — Sracujan cntra Rnan auilio fuere. 20.A legatos etiam niſe int ad reſtimoni- um contra Verrem ditendum. — „ore Bennaveri diſcedente Nogerio Comi- — . committunt. 22. E 4 Jah⸗ hello Sarracenico Nnit ℳ impoſ- 7u. — Conradi arfurq⸗ corpus ſhi exphſtunt. 31. A Aagona eis ab Artale —— privilegiis a Regibus Ludovico S Frideri- co donamtur. 33.D. E. F — eis a Martino rege ju bajulorum rollerscm- cœſum. 7.5 aMaria Apbonß uxore ⸗ jure Pohune muntun. 38.C —— 4 Min Rege vunjn; impetrant. ʒð. E — ecuſant Perro Alphonſ fratriparere. 4 3& — Petro reconeiliantur & immunitates a Fer- dinand iis conßrmantur. 42˙D gladii poteſtatem, & ſanguinis in reos ehu- ſonem a Joanne Nege ohtinurumt. 49 B — alnæ veigal Wicolao Sratuſ pignori de derunt. 49. E — per legatos Carolum V de infelici Algeri oppugnatione conſolantur. 63 E — MManenlbus contra Turcas opem obtulerunt. 64. E daco redirs compelluntur. 6 Ehlienſts ds cudavere D. Conradi Ajt ceptam. 92 B — D. Conrad corpus in D. Nrojai cn- dunt. 9ꝛ. D Merum a Ducetio, Siculorim rege fundatum. 1.B r. C. S ſeq. . mugnos ee ex pannis laneis occipi 1 vunuam vi captum. 13.B inter primus civitates a Ficulis ibid. a Siculis an bellum Vojanum conditum. 1 . F Neat fuit appellatum. e — ens erymologia. 1. C — Komanis Juit urhs fœdorata. 1.E Ne- VN „ e Vu⸗ a bid. uili ſur⸗ 20.4 n ad tefinni. u8 Runi Coni- 11B ui ℳ inpſ. bil hMum. zu4 Artals æÿni. ½8 vico 6 rnt 3D uorum iolm⸗ . jure Dolun ſ inpetrun ſt uripum vnunitune 4. 4¹0 vin inmm e w. 49. . viuri d. * E ifelit * deno 64 uentei a D⸗ in 6 D. 6 4 D. vn T vERonu v. Netum, urlit hujus ſtus. 16B — cum Komanis fuderum jure Juii 20. — h Bennaver Sarruceni ditionem fuit. 22. D uit ultima civitas, qu⸗ Nortmannis de- didit. — ei, Sarracenis 6Mpulſ Jerdanus, Nlius No- gerii, præciur. 21. F — cujus tempore remplum D. Michusl Vacrum Fſuit erectum. ibid. — ſub dominatione Gaßredi Momtis Canoß Co- mitit. 2B — ah Mmbardo Morengi⸗ ad Negem Frideri- cum devolvitur. 26.0 — Friderico M. a Gallis reſtituitur. 27.G —— ah Vkolino Callare Koberto Caroli Negin ſ- lio produiune traditur. 27.C — Fridericus IM. Rex ihi excipitur. 29.C — /½ Ngis Ludovici ditionem venit. zo.C — 4 Palitiis occupatum. z0.Dj — Ludowicus regio bonors ibi pun. 31.G —— hujus urbis epitbeta. 33.E — Ducatus titulo Petro ab Alpbonſo fratre do natur. 41F mortuo Petro ſne eri E Abnß domi- nium devolutum. 41.E ubs papuloſu vbminatur. 49.4 — præcipua inter montana regni Scuß oppd Negibus olediemtiſimu & prompra vocatur. ibid. — genibſa civiias a erdinand appellatur. 74.4 ſul Ferdinando Gonaga monibus 6 propu⸗ gnaculis eſt munita. 63.D — rempora tranquilla ſub vium⸗ 3 ha- huit. 67. E — a peſe immune ſorvutur. 2 Nicias Athenienſum Dun Cilippo Lacedæmonio ℳ dedi. 19. A Nicolaus Datus Medirus 6 Pliiius in Sicilia præßantiſimus. Fo.. B — nnlra vera prædinit. ibid. Nicolaus Specialis Siciliæ ꝓroren. 4.4 — — vir domi militiæque uri mus. 41. E — Ficuls regendis ab Aphonſo præficitur. ibid. —— að Apbomſo Siciliæ gubernandæ præ- ßcitur. 46.B — a Philippo Maris Mediolanenſium Dute cu- ꝓrus dimittitur. 46.G — Meti e vita migravit. 46.5 —— Epitaphium ejns. ibid. Nicolaus Syracuſa calcem, in ædißcandis ædihus adbibitam pro aqua vino exßtinvit. Nicolaus Syracuſa Pominus Caÿari oppidi. 6 . fuit auttor aquæ e fonte Kunedi in urbem in- ducendæ. 58. A — — Atellari Vuminis ripas a4 ponte conjunxit. —— ejus æpitaphium. 78. D Noæni populi Sicuii. Nortmanni Sarracenos Sitiia axpulerum. 22.C Numiſmata iu memoriam rerum ſeliciter a Norr- mannis gefarun encuſt. ½6 23.B S O Avola in re nilitari rerra nuriqu⸗ renuiſimu. egiam claſem pro — rene Ph „⸗ poſen Palagònia dila. 3 F Panormus & fuerunt ſuh Nomai . heræ. Paulus IV. Fnife⸗ D. Conradi ſeſtum in roin Sicilia celebrari conceſit. c4.F — Paulus Callares Ahas D. Kuciæ eligitur. ay. D — Maczo ubitus eſt Sirulorum in civili ſcien errariæ Poorit laudom aſtcutus. ibid. Rhetic a Turci ferro &ᷓ igus vaßatur. 64.E Rinaldus Landolina ꝓroditores urhe Nerina expel- 1— ſendis variis a Suem⸗ unun Imtcn donatnr. 6.B — Montorus Epiſcopus cæpbalæmiunu 3 pa- —.—.L.—— . 74 — — varias gratia a erdinando pro Ne- tinis inpetrai. 74 B. F. — — — rationem in Joanni Ara- Ricca nvbilis miles. 229. E Sortimis eloquentiæ 6 — nobilinate cla- — ₰ An⸗ auaneri 5 — eß 7.F . Rigeris hatt in t Sicii⸗ ,. — rituj non nenu Regium no- — — P amormi in Rcen eyhrau. ſbid. —— Comes cum ugeri Boÿo Tancredi ſlio con- 8 23.D — — ht⸗ Sur⸗ ceſn. 23.D 22 „ — antred Flius, patri ucceſft 5. 26.4 — Imperaiori⸗ regno Wolia⸗ — Fliu ab Henrico imperature in Cer- — deportatur. 26.4 — rudeliſtmis ſuppliciis vita exuitur. 26. B —— Landolina vir rei militaris peritiſimus.yo. A „ V. Tittara. H Ro- tia præantiſimus. E Pelaſgi Siculos expulerumt. 14G Penuria magna in Scilia. 49.D Peſtis valida Nori. . 4E.c. B — Surihin NMn 6 in ai civitatilu. 2 — plura ed nun n hns⸗ perfuerunt. 6.M Fe Aragoniæ rex a „Firi a4 yegnum — 2 — 1n Siiliæ Nen Sriliæ onu cipit. E — I. Calatawihettæ moriens Lalwtun regn beredem reliquit. 29. E 1 — Angheſſa civis Nerinus ſeditioſus 6 dan us Fyratmſus fuit relegatus. .G — Littara V incenti peſte noritur. 7 —— Morales rotius K Sriu⸗ ean onus ſu . 2 FF⸗ — Oadus ↄhi⸗ cuß 65 arcaniſ jmus. — Pipis yoin⸗ nuriſnu. — F — 4 Maimiani imperatori⸗ ve cahiur liber ab imperatore dimittitur. 66. ℳ — Specialis, Netinus, regius miles G magi Ner a vationibus. 49.E Pœni plura in Sicilia oppida in auionem acceps- runt. 19.D Portus viniwai e Pyrrhus 1n Ficilia nn. 3 19.D Vatuorviratus eß magiſtraus Mti annuu. R“— vicus D. Ta⸗ 14.4 creditur ehguiat oppiduli Mondul. 24.A tria Nerinus. 6 gonii Fordinandi ſlii obitum baluit. .D . ⸗ 1 — . —— — — —— — — — — — — —— DEX RE Roma ab Hiſpanit, t Germuniſyue aripiur. 62.8 Romani multas urbes in Scilia inperio Vuo ſubdi- — . 19. D C Arraceni a Georgio Maniacio iciliæ præſeho in . Trinacriam adſciſtuntuw. 22.B Chrißianis coatti ribuia pendere vitam con- donamt. ibid. — mulia oppida ihi cndiderum. ibid. Sitiliam ducemis triginta annis Venuruni. 22.C — RNogerii Comitis Nortmanni indußtria eam ibid. Sebaſtianus Veglia Ccæſarei Pontißciique juris ron- deperdidere · ſultiſmus. 66.D Sepulchra Neri illußria. Virginum. 6.F Sicani Gigantes in Ficilia un Vecun. 13. G Sicilia Græcis imperutoribus paruit. 22.4 — 6Cetit 18 annis paruit. 21.4A4 nterregnum hiennio palji eß. 39.F Siculi è Liguria in Siciliam advemtarumt. 13.C — Wojanum enxcidium in Siciliam vnerunt. 14.B — eorum urbes plurimæ in populi RNomani ami- citiam adſtiſcuntur. 20.B —— Gaii cæÿſi Petro Aragoniæ Kti % dedunt. 27.B Siculus Chorithi ſlins, Ehlr⸗ & Dardani ver. 14 — en Vuſtia in Siciliam vanfrenut ibid. — longe ante Wjana bella in Sicaniam ibi sginnd Cappellus tnra humanas cum ſan- Lbinis nobilitate conjunit. 79. B Simon Claramontanus Nerum cum multa armato- 31 rum jurma ocupal. — a Iunne Landolina rurſus expelliiu. 31. E Sortini nobiles E Martins Rege Maria Netum veniunt. 39.B Sta in pace eß cognomen Familiæ ahud Stampace Vurris a Blaſco Augon⸗ — Statuta urhis Wetinæ. 7. S ſeqq. Stemma Vriis Netinæ eſt in campo. 1 24 Syracuſæ ab zemin zhus oppugats. 15. E — Gilippi Ducis Iatedmonii adwemu ohſidio- ne liberantur. ibid. vM PT VFE R oRv Syracuſe 4 Marecell Komano cdn, 7 oppugn 1 — „ Momanis capiuntur. ani Duteti ptentiam oprimere conantur. 17.0 Seraphina Cajetana Hrin præſul 5 Mmin e vincuntur. .G — oh vioriam de Arbenjen⸗ hus ohlentam . pœa erigum. 19.4 F. MAncfedus Bnn ex nh Fliu Gulielmo Bono ſuhr ogarur. 26.4 Tanc redus Pipis ex lalia: in Siriliam profedus Neri habitavit. 4B Apbhonſo fuit guriſf⸗ mus. ibid. Fenplun D. Luciæ ſacrum a Kogerio Comile Me. i ædißcatum. Terræ motus Neti validus. 61.E — motus in tota pene Sicilia. 64.D Thomaſia Monaſterii D. Cluræ Antjer 6.B Fnarei inchlæ prini ſuerunt gigantes. 13. C PTripolis a Turcit recipitur. 70 4 Turcæ egetes & ſfruges MNetinurum contremamt. 69.C — Hlun dipiunt 85 inendi ſadant. 69. E Iienn claÿ⸗ nanu⸗ unun Anrn — nurpiter jdntit Volvit. 68. Turris Sta in pace Netinis reßtituitur. 44 B 6 18 aſalu alus Specialis Nicolai ſhu orator v3. annem in Iiſpaniam fuit miſius. 48.F Verres quan in Priniam venerß. 21. 1 B — Siciium omni ſhirum genere fdavit. 3 Veſperæ Siculæ proverbium 27.4 VUgolinus Callares Nerum Gallis nefari ia Nooltih e tradidit. 70 vmcentius Landolina znireu Mmmut. 3 — D. cMraui a Littara nſtrin. 86. ₰ ſeqq P lin. 6. lege diligentiſimum. Pag. 8. be pidu p. 2 1. 8. lese enbiu. S * — 5 p· 9. 1· 39. pro his lege bic. 3 30.1 1. lege infann p 53 . S lege 67 PLACIDI GAkRKAFE, J. U. D. Patrifii Motucenſi, in Patria Janſmi Trilunali Jaruntæ Inqſitiomis Proreteptoris, DEScRIPTILO 1 A c — 2 dwe4 I N E A T I O: 5 Murum Anemn n ſelzn In qua Motucæ populoſæe & opulentæ Urbis, & ipſius ampliſſimi ac celeberrimi CGomitatus initium, Loca, Diſtrictus, Fontes, Putei k um Eccleſiæ, Collegia, Dignitates, Conventus, Cœnobia, Hoſpi- tia, Monaſteria, Proceres, Milites „Regimen, Tribunalia, iw 6 Familiæ, atque inſignium Virorum pietas, doctrina, nobi- tas, & geſta breviter deſcribuntur ac delineantur. EFaitio No viſima, priori nifidior at emendafior. n euri gerer ſrlawi . nefaris proi⸗ nn 5 rip. i riiſin⸗ 6 L U6GDUNI BATAvORUM Sumptibus PETRI vANDER A4. Bibopolæ „ S5 Ppogr⸗ — hu Academiæ arque Civitafis. —— S — ————— ————— — — — —— — PREFATIC BEl AD ILFCTOREM ERUDITM. — O N Ia Urhis nec uon Comitutus MOTUCE Deſtriptioue, uam 5 ſ nreris mandavit PLACTDUb CARRAEA Patritius Motucenſis, quumque imprimendum cura vit Panbrmi anmn⸗ 1653. in 4. apud Nicolaum Bua, omnia uidem breviter, ſed accumutè auue ex 5 , quiſitd tractumtur Auc ad hanc Urbem c humt Comitatum perti- — —. 6 — — 8 = X * — E ; præſortim verd Audoris induſtria mire elucet in recenſondis e ar deſtribendis Eocleſtis we Tmplis, Sucelis, Reliquis, Privile- güs, Dignitutibus, eorumque Fundatoribus atquc Miniſtris & controverſis imer eoſdem Mnißtros nutis ac deſinitis; itemque Viris illuſtribus ac eru- ditis, Nohiliumque Vamiliis. Cim auem iſte Liler rarus inventu eſet; uec niſt mu⸗ gno pretio compurari poſet, commodiſimum nobis viſum eſt iterum prelo illum ſubjicere. ue pergrutum Lecoribus eruditis Vacere. Inſiper in 3 noſtra Editione vitiu pene inſnita, quibus ſtutebut velus Ediib hro viril emenduwimus hurum Latinum pluribus in locis reſtituimus, it iuuu Agenti videre ebit; puginas ve- reris Editionis appoſuimus hujuſce Editionis murgim ut Fucillimè imter ℳ compururi ueumt; duplicem Indicem, ſcil Audorum ac Kerum memorabilium utrumu accura- tiſimum, ſubjumwimus; denique chartd hiſque purioribus uc elegantioribus ß ſumus 3 idyue omme ud voluptatem utilitatem LeAoris fucum. Vale ac ſulve Ledor benevole c erudite, laboribus noßtris utere, cœhriſqu noßtris favere perge. u 4 6 N0 X D MR 0 —— DoN JoOaNNI 6asPakRI BNRIQURZ CAPRERA. Domino Domus de Caprera, Duci Medinæ C Peoſecco; Comiti Melur ampliſt mique Sutus Motucæ, Domino Baroniarum Alumi, Calataſimi G. — Uantum reliqua ſtudia 1 hyſtriarum litteræ decore & fructu commendatione eniteant, jam omnes perſpectum habuere, & nunc utilitate metiuntur; cùm verd hujus rei cauſſam curioſiũs inveſtigarem, illud occurrit potiſſimum in S F illis excolendis & lucubrandis, ad quod, MAGNE APMIRATE, patria S Motuca nunc tandem à me hãc delineatione erecta te nunc inwitat, & patro- S ℳ num adoptat. In ea illuſtranda ingenium experiri volui in modico Volumine, duod qualecumque illud fuerit, ſcio accipies, non üt inofficioſum, imd ex = munificentia tuæ lectioni non ingratum; quidquid patria habet tuo beneficio tenet, & à tuis; dum ego tuus ſum, & quidquid ingenio, calamo, & vigi- liis molior, non aliunde quàm à tuo locupletiſſimo penu promitur. Nuncupatione tui MAGNI no- minis os meum abſterreretur, atque perplexum, ut illud tibi conſecrarem, mirum in modum eadem — mca 1 Repon. Hiſtoriarum. Curruſ 5 D mea enixa deſideria meipſum redderent, ac paululum in eis non immorarer, ne aberrarem, & m cle ⁊ in daretur mihi manus inclyti Vancz? Jacobu Militis VFranciſei Bollen tui vices tenentis præ. ſbu ceps corruerem, cujus juſſu, paryum licèt fuiſſet munus, ante ramen præclarum tui vultum ezyc. ſie ſui à liberali facie tantæ benignitatis tuarum influentiarum fructus agniturum. MNon illud ignoro tenp exiguum; at tu cùm ſis Magnus, tanquam id, quod licẽt parvum, ſi molem ſpectes eſt tamen am. nili plum, ſi animum reſpicias, & tuæ amplæ Morucæ meum modicum tibi folum tandem vult eſſe d nſs . ctum, datum, addictum. Vale, &, quod Morucæ expedit Reipublicæ, te DEUS ſeryet incolu. even mem. Panormi 23. Aprilis auno 1653. ſo 1 Leg. „. 48 oh 4 M PP I 5 S1 T5 E T. P E 6 R ES n ——— V 3 R 1 toh R, PaTRB, U. I. D. ON 0SEPRHO E THOMasls ET RUREls, D. GAsPaRI CASTEI. LETTE, AMTONIO SA1RMO, ET FaRO LEVVg v LRONAN0 2 Moipitem me diu conſtlium tenuit, an humc parvum Libellum Motucæ V i illnſtratæ uobili ac præclaro Juratorum etiam Ordiui deberem adſtyi ——— eee E 1 bere; dumque verebar me recum ordinis Jriem non ſorvuturum N eidem iduam non traderem, cMm Opu non dm nlum Audh uſdem ahſolwe. m; aenum ſore dumi, , NOBTLTAM PARE, ad veſtræ Vy V bi glriam Code mancipatu vobir non crederetur oblarur, ubrum digua F mina, quantumvis omnia humili Vudique fuint oMarata ilo, audori- Tatem magniſicé præ ſo ferunt. Vhanam enim plendidiore tot di ni p. Puli datos eſe alii magnſearum unbaum Patre intelligun?? Votuit en ahſyue ullius venia, uidquid boc eſt Operi, vobit oerri; vo enim Mir, qurum auſpichr Vyh convenientids rodditur præclarior, ac tautò dignior, Juauto AcuM ambitiomin in vlit dijudico votum eſo, ut in veſtr? remporin Negimine næbra pro Patyrd qudm me neſeꝛiſe ſcribere ſtio. Fripſt hæc paucibra, Chpilſeb e deſcriben 47 nam 0 faciliu qudm augere, 68 Fſlinaute Opus potid imperfecum patofeci, ut non moditi — Motucenſium explerem aiditatem, nullamqus amplaus oam traben, Ciium , libenter obſequerer. Ali alia ſeribumt in oblatibnibu, S eonum, e ehr Opuſtu nomina magnfeant; eg0 autem pi uune dutin ubn immbrabor; boc ſit ſatir, Vob tam mat . æ Vrbis claum digniſimé feyre; cæorn domorum veſtrarum æternæ ſumæ — rereo ed qud debeo re Verentid, in Nobilium Motucenſium numero, non in alieno ocb . „ S in illuſtrat ione in grati mei auimi enga patriam l Von perpetuæ devotionis vValidum te. imvmium. Valere. 8 . * 3 ½ 4 ½ 3 3 4 8 5 3 5 * 3 2 6 1 3 6 3 3 34 † — — ———————— —— ——— — Um humanum ægreſcat ingenium, niſi jugi lectione reparetur, teſte Caſſiodo- ro Mewandri Macednin exemplo pariter & auctoritate commotus, qui eo 2 dem, quo die nil geſſerat, ſe non regnaſſe exiſtimaverat; in horis voluptus b ris, in quibus non omnia conveniunt, diverſos ſciens diverſa juvare; laboren meris libenter viribus imparem pro patria minimè fum veritus imponere. Nec quſuam verborum buccinator, verbis auditores laceſſens, ab inſtiruto me V Si lir cohibere: nam cur me etiam tempore, quo tamen alii Vacant otio, S preæter ordinem diebus noctibuſque in ſcriptis Pontificii & Cæſarei Jmit eneli⸗ ſrer, in librorum revolutione torquerem, adduxi rationem, me patriæt ——— —— —— — — — 4 g — n Motucæ 7. eberen adſtri turun ſieidn Juden ſn „4 veſre urm i ilh, auh t dimt u potuit t uorum außi hitionis in i*, quirhn relinqu u mu mn um omin uh runt ¶ſu Vr um n unm Vt lidum te quam in omnium memoriam mentibus infigendam peculiari ſeripturà omnium ſervatrice depingendam libuit adaprare. Cům plura extra hominum memoriam memorabilia meis paginis ſparſim calami cu- ſpide prius annotaverim, legeram item hæe memorabilia; nam dictum Auſouii non putaveram con- temptibile, qti ita inquit: Neÿpor perlege qubdumque memorabile; inelaboratis autem verbis fa- miliari potius & intelligibili Larino calamo non inabfolutis ſeveri ſtili ſermonibus in ſcribendo ſum ufus, imitatus Fenecam; ut elementatii etiar pueri in patriæ cognitionem quàm facillimè in Scholis deveniant: nam libentius factis intendimus. Brevitati tamen incumbo, ne præter inſtitutum verbo- ſos videar compoſuiſſe Commentarios, & noverint poſteri, quibus pro viribus nil in ſpecie de rebus Motycadic non ſtriptum voluimus; ideo! è pluribus mie pauca de patria ſcripſiſſe, ut hoc primo co- natu uberiorem relinquerem ſcribendi copiam cæteris, quibus inventis facile erit addere aliaque re- ſperſa ingerere „atque ſolamen acciperent᷑ Pives ; nos, dum vires ſuppeterent, optima colligendi, prout potuimus, pro Status & Morycanæ Urbis illuſtratione, nullum prorfus arduum declinaſſe la borem. Turpe quidem erat & inconveniens Patritio & Viro nobili patriæ, in qua maneret, ſpa⸗ tioſa clauſtra negligere. Vale. v Noligi ſi Virit S5 Matrilur Jancorum aut Beatorum ubmine in hoc W Opu/ſculꝰ memoratir, S d Jandn Nomann Eœcleſiu non caubnizatir, aut in Beatorm redactit, præter quod humahua dicat ſden em nobir ba- i e eorum orilu aliud refere nan auemur, ac propterea nor ac ſ ſ ſacri Fand Nomanæ Eccloſiæ Cnſtitutiomibus, quæ de illir Opere reenſntun, ulam aliam demn volumus ut faciaut, niſt mm, S em, i, humand dumtawat aubritate nitumtur, acci- ient; S militer, uarum aguatibnen hie obitenr memoraimu, Fua- miliir nec adders nec detrabere antendimur, S unicuique Juod ſuum eſt trihuore noſtyis tantdm ſomper fuit in docretis. wcronis apModrrio ap LRcrokRM Fctor, exiſtimo, in Opnſculo nil eſſe non hiſtoricum. Eodem autem exple- o, Putavi, notandum (quia res quælibet in Hiſtoriis magni ſemper eſt mo⸗ menti, quamvis modica) quod nos Motucenſe dicebamus de Ede Janci Ber- nardi, nitentes ſemper in verbis Eccleſiaſtici Calrei Vallis Merz, littera B: nam deperditis, deinde bono caſu inventis Libris, ad quos Cabreu referebat, illic invenimns Practatum Eccleſiæ, quæ adſtat Jandi Leonardi; quare recedas ab co, 8 SA quod omnes ante hant notitiam prædicabamus; & alia funt de hac de diruta indaganda, de qua in domibus olim Koccz Nigri fuerunt inventa epiſtolia. Præterea, Eccleſiis pro- fanatis addas illud, peſtis tempore exſtructum delubrum in ſacramentali Angeli Cuſtodis nomine, in ſalubri regione, fub vocabulo Lazkrett?, clauſa, quæ ad antarcticum terminabatur ad Virginis Pa- normitanæ elegans Parvum ſacellum Noſaliæ, peſtis liberatricis, de quo Paten Jordanu Cawinus Societatis eſiu meminit in Min⸗ phMu Wi lib. 117. fol. 3 32. poſt illa verba, Md la Citta d Modica, ch 3 Gapo di queſta nobi Contea, &c. Panormi die 29. Junii 1653. t o0. JosEPRHI GaLLOTg ANAGRAMMATA in. pLACIDUS CARRAFA MOTVCENSIS. 8 PR CIL 4RUS 4D 0O AMNIA FACTIS. S0 RIPTORTS S4NE LUCTPA4A F4A4 0 pPLACIDUS CGARRAFA MOTVCFNSIS es ch ec c MoN4. Noverit e in meritis Orlis al Ue virum. R06 4oM V= jacuere diu, ſurgunt rediviva ruinis Move „ — re patriæ, te monumenta viriM. P E K 8 T reparas patrioſque lares, gentemque vetuſtam⸗ 6 — Cru . mulreut aura favens. SCRPAOAes SANE LUCDA . vigei. Priſtorum dum fahla refers ignota parentum Vam quæ ſempis eda⸗ — ai mndis Eivibus ut Motye ſit peregrina ſuis. Per te conſtiuuit reßiruon Fnc ꝛibi debentur præconia ſumma ferenti Sic — 3 —— . . — 5 Ho⸗ næ zibi; dant certam ſil elemen o revocatur avis priſtinus Urbis honbr. S ih; cer wen Vie igitur noßris, Phoni renowatus ad auras Hi erenim ſignant noti; 1un Expiicer Urhs alas, quas run penna fulit. CAAA guidem SCK „7 Ur Placidus placeas cunbtis ex Vrbe futuris — — Si ru mortalis quamwis ramen iſe perennis in uit; patriæ monumenta recenſes 4 gignis S ingenio. Gaum ſit partus ʒ er ralis S i/. Paeh. n N nul ipſe uri purit ila caducum; Huns Moiyta ohſerva S Prem patrium jod ꝛua penna parit. Sis ranti laudum lingua diſerta en pR T PRC 0 5c P Societatis Jeſu. S 1 Sed tamen ad vitam revocans⸗ . 1 Diruta, nunt Vurguntʒ hun eus à 6 pnsBVTERI MaRTIN LAURIRICIs MOTNCAMM e 6 in laudem Auctoris 26 MA R M E N. 4 ſnpiens, qui nom ine clarus hit randa Sophus. ei ℳ . hhr lucida ritd facit. „ . mjumplun Cun 5 Qu⸗ Carrafa docet? * ten Immenſa bunt matris honore vigens. Aonidum celebrat Vatibus alud 2 preſtantin goß . Ergo collaudans nato Urhs — — — ruper⸗ mœænia, fempla, ſitum. Conneliat je Mdus, S mater Patriæ Motytenſis, es ortu Flius ingenio, dum paris Eva parens. RlM ·ii 2ktaitts cbtt Mt i ie u FAhtt Kee Ati atthiMtght cRi Mtite Mlhu Mtt lt bttt c MMh. Keit , 4b t cK. Axhe 4 c dt h ih e M Me h a echnh4l Abeett ittetieei —— — — ——— — — — —— —— 5 tiichtit hbbeetnt cechthi Mliibttettittttt itithiiceitiiutuii ckMitautiaittisei c&htiut hc rbtt thttint Miuietitu htt ichttters 1.k eteleMtct.eenhter ecrileilete aee n et.h eneceeeen ieniticteileecdhiiee uticheitehi eie e &ttnkatkeechtihedee abMh1e vn „ 5 5 6 5 — „— — S 36 — n * . „ 5 6 K * ah nü — üN * — — — . ———— — .—— — ⸗ ———— —— . n⸗ virum. 6 40 ohn 4 HaM un ni, „ ſuem. DU MO EN. enni arem. ue, pattemqu . 6 F1 k m jriun hn ersi [CM u l. 3 4 tempore, etiam ſiccitatum, exuberans, à quo fluvius 1 1 5 P nen pami, MOTUcA ILLUSTRATA. E MOTUCANMAR RERWM DrIIMEarIo ET DnscRiPTo Cu. ATISSIMI Gcographi, 6 quibus, antequam terras in- S8 W ſpicerent, nil audenter ex ge- ftarum rerum ac antiquita- tum monumentis typis libuit depromere, loca dubia labo- rioſis peregrinationibus potius d Cf perluſtrarunt; hoſque veritatis ſcctatores, putamus certiſſi- mum, non minoris apud omnes fuiſſe laudis:nam ubi nulla ſunt veſtigia, ſicut cæteri, civi- tates non ædificant, nec mediterraneas faciunt maritimas. In deſcriptione itaque antiquæ Urbis Motucæ, ho- die vulgd Modic nuncupatæ, cujus initium aliqui putant ob veterrimam vetuſtatem eſſe ignotum, ac im- memorabile exiſtimant conſtructionis principium, cùm ſit nobis procedendum, præ oculis habentes, quæ no- ſtrã tempeſtate re, aut Seniorum traditionibus objici- untur, probatorum etiam Scriptorum veſtigiis inhæ- remes, ea tantùm, quæ circa delineationis rerum per- tinent inſtitutum, non prætermittenda, ut poſſumus, exarabimus. Urbs hæc antiqua, nobilis, ampla, ac populi fre- quentiã præſtans, Populoſæ Vrbis: detinens agnomen ex copioſo & ingenti civium numero. Falcato itinere diſtat ab Afro pelago ſeptem millia paſſuum, cujus polaris altitudo, ex fententia eruditiſ- ſimi Civis noſtri Don Nicola? Praſcæ, triginta octo cir- citer eſt graduum. Auſtro licẽt ſit expoſita, ab Furo tamen Zephyro- que potentioribus hinc inde afflata, felici gaudet tem- perie, quã certè eucraſiã optimæ ſunt incolis valetu- dines, maturæ ætates, ac ingenia præſtantia; & cum declinantis ſit potius, auſtrali etiam, quam mare in æſtate mittit, adjuvatur aurä; ſed Caſtrum præcipue, cùm in ſublimi locatum, quamvis in Urbe media, & circumvallatum ſit; ejuſque incolæ narrent, quä in] æſtate ſalubri ſuavique quotidie potiantur aurã. Et ſicur hujus Urbis partium varii ſunt ſitus, ira & Variæ aéris reperiuntur conſtitutiones- nam infimæ craſſori, ſubriliori ſupremæ, ac inter has mcdiæ me- diocri aẽris fruuntur ſubſtantiã; ita quoque & tempe- ramentorum boniras ac ingeniorum perſpicacitas juxta ipſius aẽris diſpoſitiones variantur. Eſt autem Caſtrum in monte poſitum;ʒ priſci quidem Ficani in munitis naturali celũitudine montibus habita- bant, in quibus metu latronum adificaverunt urbes, cum Regi nulli ſuberant, ſed ſuus cuique Princeps exſtiterat Maurolhcus de Rehus Sicanicis fol. y. Extra Urbis mœnia fons ſcatet ſaluberrimus, omni — emanat, qui cüm ſit corruptionis expers, jpſam Ur- bem interſecans, publicaſque plateas ſæpe inundans, 1 Reſcr. obtinens. 2 Leg. declivit. A D optimã ipſius aquæ qualitate neminem lædit, & pro commoditate Civium cum alveo junctus alterius fon- tis, quem nuncupant Chabibi, in Urbe vim in ſeptem invehit molendina. Innumeri præterea ac ſaluberrimi in inferioribus hu- ſjus UVrbis partibus putei reperiuntur, quos ipſo fonte non inferioris eſſe gradus hujus noſtræ tempeſtatis Me- dici fatenturʒ & admirabili aquarum affluentiã ad Or- tum unus tangitur, qui dicitur Puzzileſus; & circa primum ab hac Urbe lapidem, ac in finibus vallis ad Occaſum quidam alius exſtat fons, qui nimiã ſuã bo- nitate ſontis Paradiſ 1 detinet cognomentum; & in ipſiuſmet vallis medio alter proximior ſcatet fonticu- lus, qui fons Piſotti nuncupatur, cujus aquã hujus Urbis incolæ ſuos grege perpetuò reficiunt. Alius etiam ad Meridiem exſtat faluber aquæ alveus, tem- plo incluſus Divo Frauciſeo de Paula nuper dicato, cu- jus Sancti devotione ægri aquam bibentes priſtinæ red- duntur incolumitati. Et penes Sunti Jacobi delubrum alius fons derivatur, quem dicunt Cincium, qui cum fonte Palaxini conjungitur. Rivus inſuper emanat ſub Caſtro calidus, & ſolutivus, cognomento Sani Cataldi. Multaque etiam tàm extra quàm intra Urbem ipſam laudabilia exſtant viridaria, frugibus innocuis redundantia. Circa quartum autem ab Urbe lapidem quidam profundiſſimus puteus exiſtit in feudo Caſuri Baronis S. Pancratii, dictus Cento Mangiaturi, per quem fluvius rapidiſſimo tranſit curſu, & ad hanc ufſ- que aquam pervenientes incolæ magno fremitu ipfi- uſque fluitantis ſtrepitu perterriti, mutato vultu, re- tro ſeorſum revertuntur. In eodemmet campo Caſari alius publicus puteus in viarum medio exſtat, cujus aquà omnes ſua refovent armenta. Quarto deinde mil- liario ſupra Civitatem puteus, Prunorum dictus, ferè pedibus duodecim undam ſuam ſurſum hiemali tempo- re emittit, de quo meminit Aretius in Situ Siciliæ fol. . 6 In hac Urbe naſcuntur homines ingenioſi, cordati, nati, corpore firmi, animo conſtantes, fideles, reli- gioſi, ſinceri, veri amici, & in concurſu peregrino- rum magis quàm civium amatores. Ex mente Foſephi Bonßlii in Hiſftoria Siciliæ lih. pri- mo in parva Chronica, & ib. ſecundo poſt principium, hæc Civitas Motuca hodie Modica nuncupata, poſt vi- ctoriam Chclopum, Læſtrigonum, & Sicanbrum, per ce- leberrimum Herculem yptium, Oſtridis & Cereris fi- lium, obtentam, ubi ad præſens florida perſeverat ma- gnis exornata palatiis ac cheatris, fuit contemplatione & nomine Argivæ cujuſdam nobilis benemeritæ mulie- ris incepta; ac teſtatur, inter filios Noe fuiſſe natum Cham, artis? magciæ inventorem, nominatum Zoroa- ſrem, 1 Rep. accipit, vel habet. 2 Seu potius naturd ad virtutem 3 Leg. magicæ. 1 propenſi. Carrafa- generoſi, ſapientes, aſtuti, fortes, virtutibus? incli- — 3 3 Krem, qui genuit Oſrim, qui ſecundò genitus à Foſe ybo Antiquitatum lib. 1. Ccap. x11. Mit/raim, Prout in Sacra Pagina Geneſis cap. x. vocatur. Hic Qliri, (ait Bonhlius) ejuſque ſoror, & conjux Juit, aliter M, Si- culi agriculturam introduxit, hancque Gererem eſſe di- cit veré matrem noſtri HMerculis In Sacris Litteris vocati Laabim, qui poſteu fiit Libycus prædicatus à proſtra tione Antæi Libh Gigantis, qui terram tangendo ſemper majores vires reſumebat. 3 Hic Hrcules poſt vindietam Regis Eerionis ab Hi- Vania armenta in ſignum victoriæ ſecum in Italiam ab- duxit. Bergomat. in Supplemento Supplementi Cbroui. lib. 1w. verbo Hercules fol. 38. Cum autem in Regno Siciliæ boves aberrarent, Morya Græca mulier præcla- ra cidem cos indicavit, qui illos abegerant; quod etiam firmat Ambroſius Calepinus verbo Molha ex Fephano Epitomatore, & in hoc rationabilius Bunßlis dicto aſ- ſentiendum erit, quàm D. Mariami Valguarneræ in An- riquit. Panormi fol. 67. hic enim, etſi Fazellum erroris objurgatione putat dignum, qui hoc falsò urbi maritimæ pachyni adſcripſit, non noſtræ haud procul inde di- ſtanti, quam tamen exſtitiſſe ſol. 66. ipſemet prius fir- mis monumentis bene exiſtimat, majori culpã (ſi fas eſt ita loqui) quàm Fazellus erit arguendus, qui ſuã Motyd inflammatus, ea, quæ huic noſtræ conveniunt, illi omnia neſcio quomodo ſuo Marte tribuit. Noſtram autem unicam, & nullam aliam, in Pa- chyno fuiſſe unquam Motucam, comprobatur auetorira- te Claudii Aretis, Equitis Shracuſani, Scriptoris ſum- mæ veritatis, in ſuo Situ Ficiliæ; at partes defendunt Cluverius in ſua Sicilia, & idem Valguarnera in Anti- ui Panomi drm ali verba ſunt in Opere 7 , intercluſa; ac Don Marianus Perellus, eximius noſtri ſeculi Hiſtoricus, in ſuis, quas vidimus, Annotationi- hus ad hæc refert verba eruditi viri Vincentii Littaræ in Ajuila panomitana fol. 1ſ. nondum typis edita, quæ ſunt hæc: Ne verd æquiocalione Jocorum ex nominum militudino deciperemur, 1res Motyæ olim in Sicilia e- b leguntur; prima prope Panormum; alera ſecus A. grigentum, quod dicehatur Moron; kertia, Auæ Jola ſun pereſt, S Comitatus ritulo inſignita, Moruck diciturz quamquam Fazellus fultò ſihi perſuadeat, baut olim ad Pachynum promontbrium ſam. Maritimum autem præſidium, eam alii Motham in telligunt, quod juxta Panormum à Phpicibus condi- tum eſt. Igitur invenimus de noſtra mediterranea Mo- ruca, quicquid ſir de maritima, nunquam fuiſſe de cjus proprio antiquiſſimo ſitu diſerimen propoſitum, ac prius TLitrara de Nebus Nerinis hunc panderat conce- ptum; cüm ait, ac ommnia, quæ de Motya ſubjungit Pau- ſumias, omittimus, opinantes illa ꝓotis ad Motutum per- vinere; & herellus ad hæc plura ſummæ auctoritatis ad- dens ita concludit: In manier«, che non vi o Authore, che neghi la nuſtra antica Modica mediterraneaʒ quantum- que v ſa fra eſt Authori diſparers di ſo eica la Motya maritima, dicendo altri, che ſia Mata viino Palermo; ahri vicino Liiheo ma delln noſtra mediterranea zutti concordamente afermano, eſere queſta, che ℳ Luggi in piedi, divenuta cupo di nobile Gomato. Ne verd advenæ ſcandalo imbuti extritum Ficulo- rum triticum adinvenian, ut codem præguſtato ad- N * ⸗ ⸗ ⸗ 10 versds Ficanos inſurgant; cui ex Scriptoribus ab eis eſſet aſſentiendum in hujuſmodi varietate Urbis ab Her cue contemplatione ejuſdem Comitiſſee mulieris condi- tæ, quæ eidem boves aberrantes indicavit, dicam eſſe vanitatem ſupervacuam, & non reſolutione dignam du- bitationem, cui ſit ex urbibus & caſtellis codem no- mine vocitatis hoc trihuendum; fi eamdem mumero Motyam Græca matrem, plurium caſtellorum domi- nam, minimè ſibi ſuadeant; at imelligant in aliquibus dictionibus Cives in nominibus differre ſecundum eo- rumdem prolationem aptiorem; ſic alia alii ex Mory- cenſthus numiſmata Herculi excutiunt, fub codem tamen nomine mulieris Morenſum dominæ, & de Folanti, A C A RR A F ut Valguarnera vocat, Motia ipſemet meminit, dicen Græct lirteris in ſuis ſimiliter numiſmatipus ſer inveniſſe Morvatch, prout eidem Herculi noſtraæ cæœ non diſſimilia excuſſa invenimus numiſmata retinemus, * femenili comato capite annulatis nhur tis crinibus ſculpta, ex altera verò parte ſcripta ign Græcanicis II. Morunatel, quippe Motucenſes apud (⸗ cos Motycæi, ſicut cæteri Populi illis ſæculis liberali 6 cie, ante ſereniſſimi illius maximi Militis vultum, thus S& lætitiæ largitates obtulerunt in urbe Teontinorum g. culurum genetrice, ubi ampla dona à Siculis oppidanis ſunt collata; ibidem quippe hic magnus Heros per men. ſes quatuor inſedit, ut indidit noviſſimè Pon ppilade. phus Mugnos in ſuis Annalibus Siculis, mox ſacræ reviſio. ni, ut typis mittantur, traditis, fol. 18. teſtimonio Phlegonis Tralliam, quem ipſfe poſt Cæſarem Volfangun inſequitur, cujus Pplegonis hæc ſunt ab eodem Phihk. delpbo verba adducta: Hercules verd Lihycus, ſeu marj Egyptius, Oſridis ſlius, in Pelori Pachynique oras er. norum Proſerpinæ A nonnullis indigenis, qui ruri ſem, raprum actopir, ac ſaho in ara ſacro Piis ſolemni, Leon. rinum accet, Siculis oudem vid devictis; quatuor jer menſes in Urhe inſodit, rom eÿjus publicam moderando, qu omnes oppidorum rotius Inſulæ Oratores auentes auditi u unt, Sc. Hæc Trallianus. In deſcribendis his Motucanis Pelineationibus, cum in felici Trinacria prima ſede, Pauormi inquam, com- muni Regni patria & decore, illuſtrium ac peritiſſi- morum Virorum Academiam luſtrarem, Keaccenſorum nomine, ſub auſpiciis Pivi Georgii Martyris eretam, cujus marmorea vidi ſculpta ftemmata in Divi Fran- ciſti Cœnobio; requiſitus ab Morum imato amore, cu- jas eſlem, Patriam non ſilere in animo fuit, imò libe- re poſtulavi à Don Vinentio Auria; hujuſmodi nobi- liſimi Cœtus à ſecretis conſtituto, ut in hac rerum lu- ce, in qua fum conatus Motucam illuſtrare, ſi quid ha- beret, ſui amoris nobis traderet teſtimonia, quibus non affectu accenſus arcana, quæ eſſent in tam frugifer⸗ virtutum Domo, de patria Motuca panderet atquemr- raret; hic horä matutinã, quæ ſequuntur, ad Epiſtolæ formam dignatus nobis fuit reſcribere hiſtorico dicendi more, firmantia ſuperiora, quæ volumus, ut per m- nus in univerſum poſteris tradantur. Ne hiſtorica, quæ ÿrmis conſtar argumentis ud ealan- m nunt non miniſteria accommodat, ad quæ neteſuria onera ꝛe nobis amicabiliter impoſita adſtringunt, ne e⸗ conculcentur &ᷓ ꝛegantur. De tua jiur Motuca, bodi Modick, quæ ex Megni urbibus Populoſa diciur, alihu ruis delinaris progreſis editurus dicemus; ant eumden ſemper ſorvatam, quam numquam minutam Anemmll imd ſemper uti ſuc regionis cuput vitulo Comitatus inii· tam nunt Enriquez ẽꝰ Gapreræ dumus domiuio addiciam Eujus Urbis bripinem trauiſé ſrmiter reſolutiv conlu dimus ex immemorahili initio ab impoſito ſibi primin Motucæ vomine, Podis Modicæ, mediterraneæ à Pto- lomæo ſic in ſuu Geographia muncupalæ priis ita à Ci cerone Orat. vIII. lib. 111. in Verrem F. 101. vocijc 1=, u0 hoci ili verbo, Muricenſem agrum, Gothofre· 13 & Strabonem ſcriptum inveniri, prout collatum cum C dice Chifletii Medici celeberrimi. Nos quæ de Motyt ſtribunt henemerita Herculis muliere, quæ furem hun eidem indicavit, omittimus, opinantes ad noſtram Mo tyam Solanti ꝓrope Panormum ſram attingere, à M regione & loco verd hoves aberrarunt, quns ad Iuam l men Motucam perveniſt ex vetuſtiſima tradition omnium rumors tredimus, prout penes Motyon efiau Agragantum, uhi ut Motyæ eidem grarum fuceret in he nevolentiæ reſtimonium hujuſinodi ſuo nomine præir hem in Solanto, eadem edidit Caßella eriam 7unt Ih ris non ignohilia, ut id addidit fama & nferque 1 Vel rectius fæmineo. peditionem faciens ad Heſperiam appulit; unc Syratuſa. dus aſentiendo ait/ ita apud Plinium Rb. 111. cap. vIII ciſ 1 un hn Sorie 1. 1o. diju Her den re; 5 Morbr irvo5T R F 4. 6 Iocus, uhi Herculis vaccas fuiſé inventas referumt. V A nomine etiam non diſomtiemtes pro tua Motuca mediter- ranca, nunquam uſtrato uſque k poß tempora Ciceronis, mulier eidem ſurem indicaverat in halneis Himeræ, uhi cum primm cußiens circuire Siciliam 4 Peloro ad Ery- cem, perambulanti lintus Vulerumt Mmpbæ ei calidas aquas verò nu chmn adhuc ager Motucenfis & Muticenſis dicebutur vo in corporis requiem: ipliu Herculis curd fům Motya So· e lreb pulis ſyequemem eamdem jugiter Voruiſe didiimus; numn lanti d nuncii evenlu Auhn S Motyon Agragantis S iil ei chmn & nulla, præterquam tus patria, zunc ꝓræ ſe feret, Iud Motuca fuerunt condita locorum aßebtionem; ubi imi iſaut ngrorum Motucenium complures domini fueruut Verre aberrantes bowes ſunt indent S eveniſ⸗ illud quandoqu nm wn Siciliæ Prætore opprei, ut in Ciceronis verbiß inuuitut uſn Vlitum, ut unum nmh in aliud tranſuutatum ℳrz 19 on leni Orat. vI11. in Verrem lh. 111. §. 120. ihi Quot varii Iamen carabieres ejuſdem mulieris nomen indicant in 4 in aratores, adveniente 1e, fuerumt agri MUTCLENA. excuſs Herculis numi/matibus, Iuc adncis in 1uis De- ngnnhen ſ videamus e itieris ꝓublicit. CGemtum oboginta oo. lineationibus. oriime k Quidꝰ anno tertio „ Centum 6 unut. Ohoginta ſeptem ud aliquando etiam annbtavimus de 1un Motuca, nam A mox aratores unus ager iſtius injurid deſideya⸗ aique adeo no. B hurbarico Voymone Mohac Vuit ditia ℳi Fruler Matthæus „ kol. 19 Fi Vra Reſpuhliba, Jusniam ila Populi Komani veltigalia Silvagius Catanenſis in jih. Trium Peregrinorum edito (eſirn ſunt, hunc ot patrumfamilias numerum deſicerat &5 re- Venetiis ann. 1743. fol. 170. 4 tergo dum ormonem ven- unt ab cn poſtit. Ex quibus verbis Morucenſium divitiæ S Ara git ad re⸗ Sicanicas: ira loquitur⸗ Exſtat hac etiam ex Lihu erm num ru proponumtur, Iui 1o aderant pyhpriis ſum parte Molue, ſcu Modica, ſcu Morica, populoſa Civi- buchn pribus incumbentes ariculturæ, ex Jun vecigalia hopul tas, Comitatus caput, locuples multüm. pul un j Nomano debita Perferebau. Aratoris verd vocabulum p0 . Nortmannorum empore Vuum Moruca anti- eni, ſu inem ditem Mniſicabat, Aui ſ propriit ſunptibus exerce uum hMen ellukt ʒ l Hugo Falcandus in Viu Hiſto- 5 Di an ſi hut in agritulturaʒ de quo diſmus idem Cicero eſt teſti ria Siciliæ Pariſiis eiua u. 1770. fol. 16. inter alia 6 niir l omni exceptione muor eadem Orat. vrIIin Verrem lib. ve morablia narral Gualterii Civis Motucenſis propoſi- kun 111. §. 93. clm Dioclem indicat Panormitam Phimem am adderus eum in eumdem criminis aocuſatiumem, Aui 5 n ognomine; num eumdem illuſtrem k nobilem preicuns: arim ad nomachium cawit accuſaorem, ut huoris 3 en dum uniut agri in Segeſtana urbe pro ſex millibus ſorier· Cſerat, ſit ai Gualterius Modicenſis, fuper eadem iis cndudor exſtiterat, cui Verres injuſtè alios ſoxdocim conſuratione ſolemniter accuſatus; pactã cum accuſa- hettionibs c ille his centum quadragiuta quatuur alios ſertertios ſolue- ſtore fuo monomachiä, datiſque fidejuſſoribus, diem 26 vinqam, cn 16 7e onerawit, ita Ioquitur: Miocles eſt Panormitanus, Phi- um ac pertiſt , Aumenhn mes cognomine, homo illuſtris, ac nobilis arator; is agrum in Seeano, nam commercium in eo agro Panormitauis conſtitutum juſſus eſt exſpectare: hujuſiuodi enim ngu- larin certumina tolerabuntur illis temporibus. Hinc nbtan- dus erit error Joſephi Bonfilii, qui locum Falcandi falzò lnyri erctum, eß, cunductum habebat LLS. ſe millihus; pro decuma, traduuit; dicens Gualteri Modica, cum eumdem Motu- m Dii kr chm pulſarus à Venerio æſet; dedi TL. LS. LM. millia S canum, à Motuca, Motucenſem, vel Modicenſem me clornt. — deberet tranſtribere. mo fut, indlh a, huhulmodi nh ut in hee eun ordio 3912. ante natum CHRATUAMAo. ſecundim Fran- tucenſes eſe ait, chm in adjuvamen ſo Dioni pro Syra- 1* oltnre, ſi qui ciſcum Sanſovinum in Chronologia Mundi fol. 24. 4 D cuſis copularumt, & Kmiliter Mitice Silii, Motucam moni quibu tergo, quam Motucam erum deinde hrolomu vocu dicitʒ chm Marco Marcello in Syracuſanorum bellis Mo- in un fug enn. 1e Voſ adwentum CAMMRLbTV, ſuh zuo Iempore ipſe ſtucenſes ſe ad fawendum ditarut; S ait Cluverius: So- netet uque Ptolomæus vixit, ſocundm Patrem Horatium Turſellinum et autem Silius metri causà Græcd uti formatione. mn, dbi Societatis Jeſu in ſua Epiome hiſtoriarum Mundi . Er id idem ego ſeruavi apud eumdem Silium Italicum eo- 7 ee tiicteit 1v. fol. 204. Juumvis 4 Sanſovino ſupr uſyue ad anu. dem loco . X1v. in verio Mute: nam ℳ banc Claudius 6 duni, upn 10. ferri vidimus. In oo verd, Auod arduum in ſolutione Dauſqueus, Sanctus Marius Cancnicus Tornacenſis in dijudicarunt aliqu in perquirendo, ubinam Motya mulier ad Silium Gommentariis ediris Pariſis MCM. fol. . Herculi houm rapiorem indicaverit, & in Jargitatem ei 609. Motyam urbem imelligit, ad Muticam Jeu Motu- „ dem urbem odio net amo-] ſcam, Mute iud traberem, omiÿ ce, metri gratid. . re pulſi, animi candore, veritatis udio, dicemus miram Motucam fuam, 6 Huium Motucanum etiam me- 3 4 r ſtribentium Hiſtoricorum noſtrorum Vleptiam, tanquam mrant, ultra quos Gerardus Merca- biu Notuc 2 fulſitatis ſuſpectam damnare eorum opinionem, qui minds F tor ad vI1. Tabulam Ptolomæi, Joſephus Carnevalius ulol n in j o Lilybo referum, quod Motyæ prope Panormum in Deſcriptione Siciliæ lih. 11. /ol. 221. Antonius Man- n n n hnt Solanti, ita didtæ Solunte latrone, quem ginus in Gcographia Siciliæ Tahula vI1. Europæ ſol. ninn — interfecit Hercules, ut refert lib. 1. Maurolycus ex Ste- 23. Laurentius Anania in ſua Fabrica Mundi Tradatu Cmiu h “ phano Byzantio: at & non negarunt etiam noſtri, Fa- 1. fol. 130. G de mira pietate zui Civis Joannis Schifitti, qnballie zellum lib. v. cap. 1. erroned ſtripfſo, in Pachyno pro- Ordini Minorum Ohſervautiæ, Catanæ ſopulti, meminit neiw montorio collocando Motyam, Pauſfaniæ falſo teſftimonio; Pater Octavius Cabtanus Urbis Syracuſarum in Idea ſb H im erditimu Ahbas Valguarnera fol. &1. ait Si Sanctorum Siciliæ fol. 4ꝛ. iterraneæ àb Pauſanias Pachynum Orientem reſpiciens, Africæ pro- Eæ his meis zuiſqhue emcerptis, ℳ viveret Abrahamus „prüs iuh0 ſpetui refert, jummus erit error: nam potiüs Lilybæo] Ortelius, qui in Fheſauro Geographico in verbo Mo- m §. 101. u rribuendum eſſet. Fic Pauſanias, aut non benè inſtru- ſtya Marium Nigrum in Deſcriptione Siciliæ, quem non grum, Goh iur, aut Pachynum pro Lilybæo, memtis, aut penu ſequitur, veprebendere præleriit, Aui ad Motyam oratio- ſd. ucp Vrotulit, volen ſortè Motyam Solanti Lilybæo pnem dirigens falso, a0 nulld ratione addudꝰd, ilam ad Pa- ut rollatun aut de 1ua Motuca mediterranea Fuit ſlatioli oppidum noiſtmi nominis deſtriph?, minimo nec No ſu . 1 uſeſntai Pachyni promomorio non pro adducto veſtimonioy id ſaltem ſihi aliquando ſommiante mi- 22 ue fun „ 18 , nec ad littus maris el ſiraʒ quam aliquando Motyamz ſnimè num equidem netligeret illius arrogantiam poriis fe Inn Muticam, nuncupavit zuam Morucam. Vixit udm errorem mulltars; nam iidem Palatiolenſes ab eru- . ninnei⸗ „4 natum GfMLSTLM ann. 120. ditiſſmo Al. Duce Montiſalbani Pon Joanne Bonanno „ un ut Turſellinus Fefert li 1V. fol. 202. Alios idem Val- iMlud d memoria hominum aholere curarumt in Illuſtratis n, u i guarnera Fazelli adnoravit errores, Juos enarrare non eſ Syracuſis Iib. 1. Fol. 21. magnipendendo Acræ antiquiſ- fiſn⸗ n nohri inſtituti. Verim, ut illuc irerum redeamus unds ſimæ urbi ruinas ilas adſtribendas, Ptolomæi, Marii 3 um deſeximus, non negavimus, Sᷓ fuæ Motucæ non ab ali Aretii, 65 Leandri Alberti pro ꝛua Motuca rationabili . n ne — 7e, Tuc ihi contigerit, Judm 4 Motya mulierej ſevulgatd, ſrmd, nunquam Pæſttatd ſontentid, cmmuni- ſ⸗ un * „ Herculi benemerita nomen illud impoſttum, cujus gratid ter & ahſyue contraditjone amplewA, omnium voto ſub⸗ F — „ . mediterraneo etiam rutiri qudum maritimo præſdio, ſtriptdʒ qui id, qubd dicumt, veriſimum, net ab ullo 4 M ubi errunles boves verveniſ⸗ feruntʒ clm ſatim Motya ſunquum deturbatum, invenimus. Acram autem adſerit Fic ex hit rettò dicimus hanc tuam Motucam eamdem eÿn 0 Cicerone indicatam, qui Voruit anno A Mundi ex- verius tradit lib. 11. cap. x. fol. 377. ub Madincos Mo- carraſa. 5 bunt Vud ᷓ ad Motucam pertinere dignbſtimus, Auod Clu- 2 1 3 . * ½ P hunt Palatiold iidem oppidani etiam auhtoritate Fazelli dec. 1. Rb. x. cap. 11 fol. 228. Juem ſatis venerantur⸗ ſus ſnihus iſdem contentis remanentilusʒ ui famon ali- quando etiam uti & potiri vidimis Cluverii probatione in Sicilia Iih. 11. cap. X. fol. 361. u bas Fuinas Herbeſſi urbi tradidit. Aretius famen Paciorum Palaziolum vo- a3 cavit, quod cum Claramontio Comitatus Motucenſis pro hufus Urbit nomine contendit, Vetus Aretii Fæſrarione Fol. 41. num. 8. qui ſic ait Nili fit Acræ Clarus mons oppidum, urt principio Acræmons poſtea Glaramons appellatum. Cluverius 7amen ab/Aue ullo fundamenno Acram Claramontio fribuit lib. 1. cap. x. & Pirro ꝓror- ſus erit andum in Eccleſia Syracuſana ſℳc dicenti: Cla- ruſmons in arduis S petroſis montibus ac collibus à Man- redo Claramontio conditus, Gulſs olim dictus; cujus etiam veruſæ urbis veſtigia, ac ædes quoque ſacræ dirutæ ihi o oxulos jacent. Claramontium nobilitarunt Wobili Thom Caulæ Pohmata, de quibus meminit Faxellus dec. 1. Iib. x. cap. 11. ſol. 213. A Comitatum etiam Mons Rubeus perrinet, de qu yt ait ihidem Pirrus: Mons Naheus in edito monte ſrus ft, juris quoque Comitis Motycæ. De Victoriæ vero oppido non ineleganti idem Pirrus ſic adwertit · Voria op- yidum recens nomen recepit à Niloria Columna a A phonß Enriquez Comitis Motcami. De Sicli & Ragu- ſix Motucenſibus urbilus prætereo Iractatumʒ nam pleni 24 Perellus in ſuis editionibas. Vale. Hec Auria D. V. 1. Panormita. Hæc autem Civitas à Scriptoribus Modica; Motya, Motuca, Mothe, Mutuca, Mutice, Motycha, Mohat, Motyce Modites, Motica Madinn, Micite indifferemer appellatur, licet in compluribus erronce uſurpeturʒ ſicut ſmiliter Oppidani, Modicani, Molycuni, Motchani, Mutyenſes, Morienſes, Motycei, Mutienſes, Mobacen- ſs, Madinenſerz veluti etiam ager & fluvius his ci- vium agnomine diverſo modo à Scriptoribus nuncupan- tur, ut à Cicerone in Verr. A. v. Plinio Fiſ. Nat. lib. 111. cap. vI11. Don Laæars Cardona noſtro Cive in Sannazar. de partu Virgims, Prolomæo lib. 111. ejus Geographiæ, Aretio in Situ Siciliæ in pluribus locis, Lirard in lih. de Rebus Netinis, Koccho Pirro in lib. Synonymorum in üine Tract. in Catalogo Civitatum, in verbo Modica, & in Sicilia Sacra in Eccleſia Sracuſu na, Caranenſt, Salibi, Cluverio lib. 11. ſuæ Meſtriptio- ni Siciliæ cap. x num. x fol. 37. hhilippo Vorrario in Typograph. in Martyrologio Komano verbo Netum; ubi Moryrn mendose ſcribitur Monita; & Molyca à Gægbiel⸗ Foanne Blaeo in Parte 111. Nhentri Orbis terrarum, in mappa Negni Siciliæ, Fratre Franciſco Conzagd, Gene- ral Ordinis Religionis Seraphicæ, Parte 1r in Pro. vincia Siciliæ, in conventu 16. 26. & 27. Vaiguarneri in Anriquitarè Panormi fol. 66. & 67. Maurohco Ab- bate ſparſim in lib. Kerum Jitanicarun Horum nominum num & Linguarum trahit rationem; ſic Cluwerius te- ſtatur, aliter apud Græcos quàm Komanos hanc Civi- tatem nuncupari ex anriquis Auctoribus reperimus, & poſt obſidionem Suracenorum, Mohat eidem Urbi fuiſ le nomen applicatum? & idem Cliwerius affirmat ſcri- pendum eſſe Mutycenſes, vel Muticenſes in Tatino ſeu Motycenſes; uſitatiſimè tamen Motucu, Modica, Morhe, Motyce, Moha nuncupaturʒ ſicut apud Le- gulejos & Curiales Mohac; 8 Muticenſis ager 4 Eicerone in A. v. in Verr. §. 101. & 120. ut teſtatur 6 Marius Nizclius in Weſauro Ciceroniano. Græcis verò haud dubité Moryceos fuiſſe uſitatiſſimam formam co- gnovimus: quare, quatenus aliter ah aliquibus ſcriptum aut pronunciatum didicimus, potius id corruptè fore credimus, aut ali ejuſdem nominis oppido convenire ſicut advertimus Fratrem Faxellum dec. 1. Mib. V. cap. 1. poſt Pauſaniam lih. v. per ſummum errorem illam tribuere Pachyno, quæ fuerat alibi, ut benè Ciuwerius 3 certis, validis, ac doctrinã firmatis innuit argumentis lib. 1. cap. x1V. & Jih. 11. cap. x. ubi coſdem arguit, diverſitas ex multiplicitate Natio- A CGFAR 3 4 5 qui malè dicunt, fanum Apollinis Lihhhini in fantaſt Motha Pachyni à Motucenſihus tunc exſtructum 6 ay Lihyci claſlem ad id promomorium appuliſſent ne cuncti ſubitã morte imercepti fuiſtent; ex quo pollo fuit Lihhhinus cognominatus, ex ce naliorum lib. 1. cap. xx. nam Macrobius nullam Mon 6 um, nec Urbis facit mentionem; imò ex verbis videre licet· Unde & Apollinem, id eß, Sh modd ſoſpitatem, modoò peßem ſigniſicantilus cogummnihun 3 adoramusʒ chm amen peſtis, quæ ab e noxiis immittitu aperto hunc Veum bonis propugnure hificet; hin e quòd apud Pachynum Sicili prombntorium Apollo Lihß. nus cximid reli ions celebratur nam chm Libyci indaſt. ri Siciliam claſem appuliſent ad id promontorium pl. o, ui ihi colitur, inwocatus ab incolis, immi boſtihu peſte; & penò cunbiis ſubitd morte interdepti, Liljßin coꝑnominatus eſt. Prius templum conſtructum ſuppo. nitur Apollinis, qui ibi celebratur & invocatur, & cim operam in Tibycos tuliſſet, Iihſin cognomentum ac. Illas autem in Pachyno antiquæ fabricæ ruinas ipſum fuiſſe port um Pachyni, Cicerom memoratum, ſatis ibi- dem dicto Iih. 1. cap. X1v. Cluverius argumentatur; nec, ut falsò Fageilus refert, ingentes & magnificx ruinæ ibidem devaſtatam Urhem præ ſe feruntʒ ſed pa- vorum caſtrorum tantüm indicia cernunur: fecũs non commodum, nec navium capax Pachhmi promomo- rium. Quare ſubdit; ficut folent Pauſanias & Fagel- lus, ſmpſiciter & fabãà demonſtratione ſermocinantun & veré haud ſemel imperitè hos locutos invenimm. Erravit criam quam vehementiſſime Faxellus ſuæ decu- is 1. Ih. 1. cnp. 1. Motyam Pauſaniæ Pachyno promon torio aſſerens, inani atque irrito Divi Hieronymi, qui nec de ea quidem ſomniavit; teſtimonio adduẽto: un de ad Cuverium vos remitto, & ad Pon Marianum Val- guarneram in Antiquitate Panormi fol. 66. & 67. cujms verba ſunt hæc: „ Onde di novo torno à dire, che — „ mai non vi fü aſtra Morya;z ſe non la noſtra, chee „ quella vicino à Pachyno: ma non gia al mare, (come „ vole Fazello) E detta da Tolomeo Motuca onde il „ nome appreſſo il medeſimo il fiume Motutano, che „ quindi non molto lontano naſce, & anco hoggi „ Cittä è detta Modica, & il fume Modicano, eghan- [., tichi Cittadini di queſta. Motuca vicino al hm „ ſi chiamano Murice ſes, & non Mothen. Onde ſi „ legge nella terza Verrina di Cicerone §. 101. Theo- „ Phraſtus Fyrucuſanus in agrum Muticenſem cur abs te „ immiſu eſt? & nel cap. v111. del terzo lb. di Pi. e „ nio dopd haver raccontaio per ordine turte le Ciui ur „ maritime, che al ſuo tempo erano, fra le quali non jn [„ nomina Motia: perche in quell età non vi era: pol 4 [„ facendo memione delle Città infra terra; ſi vede, hn „che dice, Magelliui, Mungentin, Muticenſes, M 5 e „ nanini, Sc. che coßi legge il Palerampio da i Co n „ dici antichi manuſcritti, & non Mothenſes, come bn „ Prima ſi leggeva. Idem, quod Valguurnera pro me n diterranea noltra Moiuca tradidit, etiam indidit h m Vophorus Staneilus in ſua Chrouica Siciliæ fol. 40. in ihi ier verbis· Venendo poi ne 1 mediterranei appare Avola, 6 qu Caſßello di Raguſa edicaro da Ragulci, S formuu c veln marina vedeſt Miranda, & appreſꝰ lungbi Sdm di o toyra Modica, ( pid olmre Comiſo, s pii in ali nar Biſcari, &c. 6 Ce At noſtrum breve inftitutum proſequamur, ne hie 40 amplis quàm decet verba videamur transplantare. Tem Si plum igitur Apollinis alibi eſſe, quãm ubi aſſẽrit Hx i lus, judicat Cluverius cod. cap. x. lib. 1I. quamVs tr mg men inſcius, qudd exſtaret, ex quibuſdam ſuper o necol pidum Inſpicæ fundi ruinis, & cx intervallo vignp Mer millium paſſuum ab amne Ihhlenſ Herminio, ſecundin plai Tinerarium Antonini, ibi illud adfuiſſe cenſuerit; v lur rum latitudinem, & non itineris longitudinem pe men pendens, quod in parte eminentiori Caſtri Motu⸗ fummã omnium admiratione & attentione, S hſ ne Ernocinun rutos inenim neln ſ. læ au- barhn prmon wi Hienmhni, q1 nouio uddudto: U Don Mariumnyj ol 65. K 6. a otomo din 6 on la noſtn, q g al mur, Mtuta, onde ne Motutam , Kco pg ca vicino n AMohen hui lerune Ju. lr Autienni del teno lůl ordine tue ku — — ¹00, jnl aui ¹ eri non ſicn 3 aſn en hn unpio dai6 Mnenſe 00 uareru hlon ſie fol. 40 · in anen oh, i. 6 iu ilo, pi 6 3 MoTuo IpILUSTR 4 T 4. ſtructurà inſtauratum cernitur & ſervatur, ex incuria A] ſtis loculis ad muros religioſi loci fani feneſtras termi- ante oculos, qui vident, non præpoſuit. 3. nabant, per præclarum & religioſum virum Mili em Eſt autem in hujus Urbis altitudine, de quo ſuprã ieyſolhmitanum ramiſcum Eebelelæ, ne fortè 4 tranſe- meminimus, magnificum & tutiſimum Caſtrum, cu untibus Numina credentibus contingeret aliquando jus inclyta mœnia traetu temporis vetuſta cum potius venerari, cum priſci temporis contemptu, ſcorſim ſunt adſtent non cverſa, cò exiſtimantur mirificentiora, ſepoſita „& penitus neglecta jacent, quæ tantæ tamen quò adhuc etiam firmiora perſeverant. Apparet verò antiquitatis etiam indicarent documentum. Hic nobi- c& magnitudine, & ſtrutlura, quàm incredibili impen lifimus Miles quatuor nepotibus AMorucan attigit ſo- sä fuerit exſtructum. Eſt in Gaſtro hoc 1 Gubernii ſciatus, quorum Pon Joſephus in regimine Ducis Ahæ ſuperbiſimum Palatium, & quam plurimæ domns in- Neapoh cum omni gadii poteſtate gencralis fuit cam- habitantium, pro quorum opportunitate tria inlunt peltris Prætor; Pon Franciſtus bis Motutæ Status Gu- cœleſtibus Numinibus dicata templa, quorum primum; bernator, & bidem Regius Præfectus militum; Don Maoris ſiliale & ſuffragancum ſub nomine Diæ Ma- B annes Sengens Militiæ Fichis ſuperior, qui Motucæ 31riæ duodecim Presbyteros, continuò ohſequio manci-; claras emiſt Propagines; & tandem Don Bernardus patos, continet, annuis proventibus ab ipſo Comite nobilis religiofus Miles militiæ Melitæ horum domus pro ſacris miniſtrandis & divinis quotidie cclcbrandis hodie Kendæ equeſtri potitur titulo „in agro Naguſano wunifcentiſime afignatis. Aliud eit ſub tnulo Sandi poſitæ, ubi duo adcrant non ignobilia hodie prorſus Cutaldi, parvulum facellum Palatii Comitis à Capreri⸗ diruta caſtella, 4 Nortmanmis Kichurdo Epiſcopo tradi- conditum, ut in januæ fronte indicant depicta ſtem- ta anno 1168. hirus in Pcci. Syracuſ. fol. 16. Fons hie mata. Tertium Sant: Lebnardi ad eorum commodur, fuit repurgatus; Miwi uliam nomine, cuzus ſculpta qui carceribus detinentur incluſi, ad quorum cuſto- ſeſt inventa inſcriptio oſla inſuper hominum, & alia diam fidiſima ibidem jugiter imminet fatellitum ma- oppidorum veſtigia fuerunt jampridem 1 exhumata. nus. Eſt in codem Caſtro tormentorum locus, ſeu Præter Caſtri præſidia, Soli Numini conſecrata, (ut ajunt) torturæ, pro maleficis & condemnatis. Inett nequaquam inſuper line moœnibus hæc Civitas excellit inluper paratum quam politiſlimum armamentarium. Cſfortitudine; fuerunt etiam huic muri, quorum aliqui Fuerat olim Caſtri hujus janus partem Sepremtrio- ex priſcis perdurant antiquæ Urbi conſtituti, & por- nis reſpiciens ſecus forum Urbis antiquius, hodie SFanc? tis compluribus inclaruit; quarum perquàm diligens oſeplu nuncupatum/ ubi deinde condita fuit turris po- fuir ratio, & Urbs reddita præclara. Una, quam ha- ygonia, cujus forma mirabili ſupereminet celſitudine ctenus tenet, Anſelmi ab Anſolma ibi prope exſtincta ac ſumptuoſo artificio; nunc verd ex parte Occaſis Motucenſium nobili agnatione putata, eſt Orientem ver- conſtructa conſpicitur fortiſima & vallis undique mu- ds ſita, cui nulla olim prorſus, ſcd his temporibus nita janua, cujus pons priũs fuerat aditus, hodie terrã eſt nova domus poſita. Altera paucis abhinc annis ve- 3 plenus. Amplam & ſpacioſam aream intus habet;z clau- tuſta janua fuit diruta ex propoſito, tortuoſa, Auftrum cbantur hic olim multorum animalium diverfa gene reſpiciens ſuper Piui Pemi novum templum. Alia in ra, priſcis etiam temporibus nemus, ac viridarium occidentaliori parte, in viam hodie uſurpata, quæ pe- non parvæ capacitatis ſtagnum, magis quam noſtrã nitus ſublata non cernitur, in anfractu viarum ſecus rempeſtate cum peritorum ſtipendio * detinebantur P doros claræ familiæ, quæ alibi Morucæ viget Danie- feliciora. Sod ad fanum Solis ſeu Apollinis redeamus. Tem⸗ Tota autem Civitas fuit lateribus præcincta, Se fre- plum hoc in codem Caſtro poſitum eſt, quod hucuſ. quentibus turribus præmunita; una Poßeruu linguà no-ʒ que ſummã connſpicitur excellentiã conſtructum, & qui ſträ nuncupata, quæ antiquitus majori altitudine in vidit, aur unquam adſpexit, perhibeat teſtimonium. ſuperficie aſtiſſimi ſcopuli ſupereminebat; hic poſt tem- Eſt illud in quadro diſpoſitum, cujus longitudo ab pora ab Arigento fuit nobilis Aſtenſuum propago tranſ- utraque parte latitudinis æqualis exiſtit: eſt curſus plantata, cum majoris ejuſdem ftipitis ampſitudine, (ot dicitur) binæ lanceæ militaris, & quatuor par- quàm in Novo Siciiæ Teatro D. Philadelpbus Mugnos tes angulares æquali æxdificio ſunt conditæ. Patent ſe adſtrinxerit; ſicut Priſcorum documenta, armorum intus, quaſi in ampla aula, undique Septentrionem fimilitudo, & quidem communis religioſus locus cla- versus à dextris & ſniſtris duo parva deambulatoria; & riſſimè indicant. unum in medio altum & orbiculare per diametrum ad E Inter hos complures hucuſque Jurisperiti atque Re- januam auſtralem, quæ per directum progreditur ad? gii Milites florueruntʒ valde autem apud nos extollitur Arctum. Non? ſeptuoſam inſpicimus intra delu- ſurisprudentia Don Caroh, ejuſque fratris Pon Joſephi brum, in quadro eriam poſitam, quæ dividitur, miri- ingenii ſubrilitas, Eraſmi ſcnilis conſilii probitas, E- Mnien, M 33 ficam Capellam; ubi tune temporis Numinis fuiſe re quitis Joannis Baptiæ, in ſacris Patronæ Urbis comi- conditum ajunt tabernaculum/ unde futurarum rerum tiis Sanæ Mariæ 4 Gfuria, in ludis⸗ fortiſiæ & con- ortes, & quaß Delnbici oraculi Gentes Apollinis aſſu- curſu haſtarum, in equitando notabilis agilitas. Noſtra mebant vaticinia, cùm falſum illud Numen in waxi- autem Currafarum agnatio, olim Neapo profecta in ma tunc eſſet apud eos veneratione & rcligione. Præ Siciliam, ab codem Agragamte Motycanas tandem per- erea ad aram quaſi fonticulum fractum ſapideum ali- venit ad oras: veluti Fques MMngnot ſit procul à noſtris quando crevimus, quem putavimus tunc temporis Sa- fallax jactatio verbis !) in Siciliæ Theatnb clariſimé te- cerdotis forſitan fuiſſe lavacrum, ſicut ex antiquis le- ſtatur lit. C. verbo Caraſa, ubi Carrafellus Carrafa ex- étionibus à Priſcis illis obſervatum fuiſſe legimus: Ftollitur, quem etiam exaltat Petrus Creſcentius in Coro- nam manus lotas religio illa aræ miniſtris exigebat. na MNobilitatis Valiæ Parte x11. Cernunt templi hujus amplæ feneſtræ Lilam versus Altera quintuplicis anguli turtis aderat fuper vaſta ru- 2 Olun Sptum vpus witificum fubtus, füprs,; pe, ubi hodie anehcante tertii Ordiui plæ prols ad & in lateribus eſt lapidibus fabricatum;ʒ imus auri pu- ſacram ædem Patriarchæ ſaph cernitur Cœnobium, riſſmi adhuc in paricribus eminet pulchritudine, ac ita ſuper terreſtribus inſulis, quas maternã Linguã Draghi magno ſumptu & artificio fabrefactum, ut barbariem inſulas vocamus, condita, quæ in alterius conſtructio- incolæ putaverint vero N umini non adſcribi; ſed ineptè ne fuit prorſus diruta, & ibi prope in parte infima ci- intermediis? rudibus ſecariʒ Solis verò N uminis contem- teriori binæ non. conjunctæ — à Gentilibus platione, amplæ templi aperturæ vulgare ? feneſtra- ædiculæ; prima Vuan⸗ „quæ rupibus pendentibus olim z4 men parva ſimulacra, quæ manibus expanſis in angu- ſeſt habitaculum. Altera Voneris, quæ poſtmodum Di- 1Vel potius Subernatoris. Seu rectius habebantur. Reſcr. m htuoſam. 4 Reſti. rudribus 5Repon. Jeneſrarum. 6 Leg. rtinent. 1 Seu recids erura. 2 Fortè ludis equſtrihus eh curulibus 7 — 37 SP 19M — — — — 2 — — 11 væ Veneriæ à Chrißicolis dicatur. Hic olim ſuperſti tioſæ matres turpibus conſueverunt ſomniis incubare, ad reſponſa per ſomnium Gentilium more capienda, & quãm plurima cæteris divinare per ſortes. Altera turris in Monte Pietatis, prorlus ſublata, ab Amiquis fuiſſe memoratur, ubi hodie Sauctæ Thereliæ Monialium locus includitur ſub titulo Viginis Comen- datæ; decurſu tamen temporis häc Urbe ædiliciis ex ornatã, & populis adauctã; non longe à mœnibus exi- guum ad Auſtrum poſt vallem in citeriori parte condi- tum eſt Caſtellum, ubi in caſulis quidam habirant, qui vicus hodie nomen adhuc detinet Caſalis; ita autem hujus incolis æquabili & temperato ſitu, ad commodè vivendum, Natura opitularur, ut tanquam in felici regione artibus pugnantem Urbem ccœperint adjuvare, & factum ſit, ut mutua beneficia ſibi communicarent, ut altera alteri ferret opem. Nec prætermittendam putamus vaſtam illam turrim ex rudibus eduétam, cujus inexpugmahilem firmira- tem fundamentorum veſtigia in domibus egregii olim viri Don Didaci Canuizar tantũm atteſtantur. Item extra latera ſimiliter Urbs cœpit ampliari, ut poſt Catholicam Fidem s adeptam non incongruè alia iub Fanbi Nicola? gubernio ecœperit Parochia extra mœ- 39 nia guhernari; ita poſtmodum & ager Motucanus mul- titudine domiciliorum habitantium ac plurium oppido- rum clegantià & pulchrirudine præclarè eſt auctus, ut adhuc ex veſtigiis, & ſubterrancorum antrorum innu- meris ſepulcris, ac lapidum cumulis in rudera contri- torum, illorum proſtratorum oculis reſpicianuur viſce- ra pedibus calcari, quorum cum priſcis fortè locorum hodierna nomina non conſonant; horum autem nulla alicujus memoria tradira ſupereſt, vel Auẽtor, qui do- ceat originem, aut deſolationem, præter aliqua, quæ non ambigimus fuiſſe Barbarica, in adventu Comitis Nogerii conſepulta; ut ſunt illa Chanzariæ, Chaſuri, & Aimyſiri; hæc in plures Baronias diſtributa tuerunt, ut in feudo Sancti hhilippi Columnarum nuncupato, & alibi non longè à prædio de Tripileri, videre eſt; ubi ulteris conſpeximus ſuper quatuor columnis ſuperbi templi pinnaculum ſemi-dirutum; & poſt duo millia paſſuum quamplurimas alterius oppidi ruinas Auſtrum z0 versds, & ex parte Euri-Borealis in Baronia Cbanzariæ. Prope deinde milliaria tria, in Baronia Nemoris, ac in altera Dißſiæ in his locis non mediocrium habitationum evidentia ſigna clarè videntur: ut in Baronia Fandi Pantratii Antiſtitis Vaurominenſts, contemporanei Pivi Martiani, Jyracuſani Epiſcopi. 182 Circa tertium ab Vrbe lapidem, ex parte folis ortus, præter jacentes lapides cœabervatos, qui paſſim prote- rumur, ac infinitas caſulas, & magnas ſpeculas, Iu- ſpicas à fuvio Inſpis appellatas, quas Angivorum fuiſſe credimus habitacula, ſanè Græcos montes & antra in- coluiſſe didicimus ex Sralone lib. 11. cujus verba for- malia adducit Gulielmum Joannes Blaeus in Deſtriptione univerß Orbis, in Europa fol. 6. innuit Bovadilla in Po- Ii. Tom. 1. lib. 1. cap. 1. adhuc adſtat magna & an- tiqua ædes quadratorum lapidum molibus, lapidea etiam in tecto, maximo labore exſtructa, * paraſticis colu- mnis ſubnixa, cidem Pantratio conſecrataʒ ſtatim poſt martyrium Sanci pantrutii à primis Motucenſiut Cbri- Vianis aliquantulum longè ab Vrbe Morucana condita; 41 ubi vetuſtiſſimi Monaſterii veſtigia in lateribus viſun- tur, quod tradunt olim Ordinis Santi Benedicti Coœ- nobium pro Monachis ad latera Eccleſiæ conſtruetum: at templum, cum redditibus & agriculo, ubi ſitum eſt, ſub Motucano jure conſtitutum Majoris Eccleſiæ exſtat ſuffraganeum. Ex Antiquorum attamen traditionibus compertum eſt, Monaſterium, cujus memoria parum abfuit quin fucrit penitus de- perdita: nam magnã inveſtigatione eſt ad nos tranſmiſſa. 2 Fortè ruderibus. 3 Rep. ſuſcepram. 4 Reſtit. pluſquam triginta Fratrum capax fuiſſe 7 Leg. retinsi. paraſtaticis. P Circum circã extra Civitatem plura artificioſu & inßgnia lepulcrorum ac tumulorum loca ſunt app 25 tucenſem cun abs ie imm: us k Orat. v. deinde Abbas Meſanenſis Kerum Ficanicarum fol. yꝛ. meminerunt. De Motucani amns oſtio & MMotuca Urbe noſtra Piolomæus lib. 111. ſux Geographiæ non deſinit pertractare. Claudius Artiu Eques Syracuſanus in Siru Ficiliæ non omiſit illam h verbis patefacere fol. . Porrd inter Pachynum & yhæumn parum d mari Aſlat Modica, Morucam quod . jomæus vocat, oppidum noſtra tempeſate haud quidm ignobile: & circa finem ſimiliter fol. 41. Moruca ppi- dum, mediterraneum quamwis, non multim ramen ab 4 Fro pelngo remotum, vocamus, ad amnis foutis ftum. nobilium familiarum Fagellus lih. x. decade 1. vitus fatetur eſſe domicilium. 5 ppa rentia; ad Arctum penes Piwi Silweſtri xqiculam, & ad antra Vuſanæ in orientali loco Miſttri, & ad Oic ſum in planitie cicerum, & ad montem Divæ Mari Appendini, & ad ædiculam Pivæ Barbaræ, in ſuper. cilio montis herforati poſitam, aliud exſtat admirabile ſepulcris plenum, quod ob ſpectrorum larvas, quibis abundat, vulgari idiomate Pavroſum nuncupant. 4 Quæ maximi numeri populorum non ſunt in agro Motucenſt modica teſtimonia: antiquitus enim, ſicur inpræſentiarum, hæc Motutu fuit totius caput Regio. nis, & populoſæ Urhis nomen habuit. Quare non immeritò Alhas Merinus in Sicilia Sacra lib. 111. fol. eyz eamdem Urbem, in profunda valle ſitam, am- pliſſimam, antiquiſſimam, atque egregiam vocat. Quod nec derogarunt Principes Siculis nam in hujus Civita- tis Diplomatibus hæc inter alia ad id protulerunt ver· ſba: „ Eò quòd ipſa Civiras eſt caput totius Comita- tus, & in ea tria Tribunalia diſtinéta & Curiæ temporales adſunt, & ad illius & totius Gomitatus regimina unus Gubernator eſt deputatus, qui Mo- 1ucæ uti caput totjus Status Gubernator dicitur, & Judices in civilibus & criminalibus, Judices M. C. dicti Sratus dicuntur, cùm ſit ipſa Civitas ſatis am- pla, & nobilium & incolarum tam ingenti numero referta, ut? abundas & populoſæ Civitatis nomen me- rito fit adepra, & maximum incolarum commer- cium habeat &c. Quæ ita digna & in pretio habuit z½ Apoſtolica Sancta Sedes, ur in ſacro Piplomate vene- rabilis ercétionis Capituli inſignis Majoris Morucanæ Eccleſiæ ſub nomine Piwi Georgii Martyris ferè eadem canonizando verba, ipſa recolere non fuerit dedignata; aliis etiam in concedendis honoribus non ſemel apud Excellentiſſimos Proreges in eorum litteris datis in ca- pite Regni in feliciſſima Urbe Panormi annis 1630. & D 1631. enunciata vidimus. 5 Ad Agrum Motutenſem innumcri criam exteri con- fluunt eẽ terra & antris ad ſepultorum theſaurorum ex- aurienda viſcera, quos vocamus Theſauriſtas; hi fe run libellos, qui occultos theſauros memorant, & pro illis inveſtigandis quædam afferunt inſtrumenta; ac te- ſtantur illos à Græcis ſepultos, ab Imperatore evocatis incolis ut Tyrannum tunc Regni occupatorem do- minio ſpoliarent, quibus largiebatur decuplum, quàm quæ in Sirilia poſſiderent, confictis in tectimonium ſcripturis. 7. A qui in Agro Motucenſ magnos aliquando theſauros in· 4f ventos aſſerunt. 6 Maurolycus fol. 87. At veridici non ceſum, De Agro Motucenß Cicero meminit in quinta Vemi na §. 107. ibi: Theomnaſßtus Syracuſanus in Agrum Mo. mediterraneæ Plinius ib. 111. cap. VIII. ℳ7 Populorum Urbis h & ame populoſum valde, Modicam quod u Motucam plurimarumn vel m In proprii Agri littore exſtat non mediocre inceptu 6 3 Caſtrum, ob forte turris, Puxzallus nomine, propl gnaculum. Inſunt ibi tres aquæ duſcis ſcaturigines; uů Comitis nuncupata; altera Machanuchiiʒ ciurii in Caſtro ruinis involuto, prope noltri Gamt . & alia Cin⸗ 1 Reſcr. capitit. 2 Repon. ahundmtit. ſi Ciyits liti n ngenti nune vatis nomenw oknm comme. in habut Diplomte vene. Mors Mofucune wys ferd euem etu Khn & non ſewel au teris dus inc. mi antis 16p etiam exteri o theſurorum beſurifas; hi memorat, & mrumenu; „ lmyernor eun i occupum ⸗ r decuhin, ſu ctis in uluin veridici miin undo cheunt nit in quin Vnn n in in A ubmm brbis hu n v11. & un Vſanenßi Rnu Mucsni all eun lb. 111. k Cluudius Ari n omiſi ilan Pachynum Mnun ui ufur buu ſu dl 4. M niltin mn⸗ run ſu k Modtun Vnmn pln 1. dnu . orriw ren qulcs cuhn ni mwe nolen nj 46 & incolarum, qui licet Eræcis haud dubie Morhcæi, t itiato gitur vocabulo Ina, ſrus maximè indicat apud chynum versüs collocat, quo tractu nulla antiquitatum 47 notationibus ad as truitur nobilis Domus Migliriſa, hodie eſt in Moru. S& Chetæ pingue territorium, à quo pardm diſtat ſalu- A berrimus puteus Benedi nomine; & aliud ad ſolis or- tum circiter milliaria ſex conſumptum Caſtrum, à vi- cino fonte Fcallum nuncupatum, ꝛ ſpeculatur; ubi tantùm turris cum ædicula Divæ Mariæ * dedita ho- die comprehenditur, de quibus per Fazellum & Ar- rium fuit dictis locis autumatum. Cluwerius in ſua Sicilia lib. 11. cap. x. fol. 397. num. 10. ſic ratiocinatur Hine Motyca Urhs, vuigo nunt Modica dida, Romanis Aucorius ſtriletur Motuca, S Motyca; unde etiam Ptolomæus, qu Romanorum in Italia Siciliæ que locis ſequitur formationes, ex Motu- ca eidem amnis, A dica VUrbe ꝓroMuens, dicitur Motuca- nus; & alia ſubdit de germano nomine ipfius Urbis, uſitatiſſima forma; Murcenſes tamen ſcribendum eſſe firmat; prout alii ante eum monuerunt. Et idem CHx- verius ib. I. cap. X111. diſtinguens ab Herminio Humen Morucanum ait fol. 190. poſt humerum yo. Nam MO- TVCANUS Huvius eßt is, qui circa illum vulgd nunt vocatur SCICALI fenui alweo, oriturqus ſupra oppidum, cui vulgare numc vocabulum MODICA. Glim autem Piolomæo in mediterrancis Moruca, aliis verd Moryc⸗ dicebatur. Et idem CJuverius eod. Jih. 11. cap. x. dum de Ichana urbe ſcriberet, quæ, antequam Motucunus conſtrictus eſſet ampliatus, exſtiterat, ſic ait: Ce- ierim idem ſ Ichana oppidum, quod apud Ptolomæum Pachynum promontbrium, qui tradus cum Eloro, ac Neto, aliiſque inibi oppidis Syracuſarum fuit ditionis; ut ſuprã hoc eodem capite intelleximus; & Prolomæu intra Motycam, quæ hodie vulgd vocatur Modica, Pa- reperiuntur veſtigiaʒ at Porellus in ſuis manuſcriptis An- æc addit, quæ ſubſequuntur verba: „ 10 nondimeno preſumerci di dire, che la Cittã, che „ Polomeo colloca vicino Modira verſo Bachino, ſia „ lanticha Hpans, che hoggi giace tra Modica, e „ ticii vicino il ſuo Caſtello, chiamata hoggi vulgar- „ mente Iofana; la dove ſi veggono moſti veſtigii d'antichitä, e di Cittã diſtrutta: ciò viene authen- „ ticato da quel tanto, retrovo regiſtrato in un anti- „cho Manuſcritto, che ſi conſerva appreſſo noi di „ Giowanni Pulchineri Auriſpa dotto & erudito Nerino, „ uſitato nella Lingua Greca, ſi quale dechiarando al- „cuni luoghi di Teonardo Aretino de Pells Punico nella „ Deſcrittione, che fä d'alcune Città della Firiia in „ quelle parole, rurſus inde moventes, parlando de Con- „ foli Komani, Hippanam oppidum aggreſi eamdem ex- E „ Pundrunt; nell immargine di s fatto teſto I'Auriſpa „ feriſſe queſte parole, aliter Nfuna, 6 eℳ apud Ca- „ Mrum Sciclis, quanto hò trovato ſcritto, tanto hoò „ referito per ſodisfattione delli curioſi amatori della „ Vera antichità. Hæc Perellut. Hæc Ichana, quã cenſis Status tractu. De Morucæ uvio meminit etiam Maurolhcus Abha Kerum Ficanicarum fol. 12. quamvis fol. 9. ob melioris indaginis incuriam fluvium Fuxza à Motuca & Ficſ⸗ curium capere putaverit; cũm in Puzzallum nullus de- fluat fluvius, ſed Ficlis fit Motucani amnis oſtium, & fluvius à Moruca ſoldm ſcaturiat. Idem Aha Mau- rohhcus in Proœmio ad Lectorem ait, nil elaboratum, uin emendatius minimꝰ reddi poſit; & quamvis aliqui aliqua Sicanicurum rerum dixerint attamen de primariis Regni urbibus agendo inter alias noſtram connume. rat Motucam, de qua, ſicut de cæteris fingulis, ſingu- lari volumine ſcribere opus eſſe ait. Ane CGHRISTI DOMINI nativitatem an. 404. & ab Orbe condito 479y. ut Maurohheus refert fol. 2. vMit primus Dionſus Tyrannus Sracuſanus „ nepos Hieronis, vir doctus, & crudeliſſimus, de quo plene 1 Leg. Feckatur. 2 Repon. dedicata. 3 Vox non Latina, pro qua ſubſtituenda trafus. — F B b M . 14 ſunt noti progreſſus; cujus hora nulla vitæ ſcelere, cru- delitate, & flagitio vacua potuit reperiri; hic jugiter occultum habuit inteſtinum ac domeſticum maſum. Hujus filium MPion, vir illuſtris, ſimiliter Tyrannus, i, fecundum expulit Pionyſium Juniorem, virum Jo- Phrohn, filiæ ejuſdem Ariſomachæ, filium Dariæ al- terius priſcæ uxoris, poſtquam injuſtè fuerat ejectus: nam Ficiliam ingreſſus, Motucæ ac Camariuæ luo ex- ercitu ex populis quinque millibus agglomeratis & ad- junctis ſtrenue Syracuſas occupavit; ut hene de more refert Meſanenſis Bonßlius in Hiſtoriis Siciliæ lib. 11. Part. 1. fol. p. ac firmat noviſſimè Cuwerius dicto Iih. [1I. cap. x. fol. 377. Comitatus quippe noſtri Camerina, quæ priüs in Agro noſtro non ſedebat clauſa, ſed vaſde propinqua, & non levi Cœtui Motucenſ amicitia conjuncta, Motuca, & tota pene, præter Agrigentum, Inſula pro Syracuſani erat. Maurolhcus fol. 27. Ex quo autem Populus Mo- Iucenſi communi ope ad Khracuſanos liberandos ſe cæ- teris adjunxit, ac ad Tyrannum pellendum perrexit, non levis cum eiſdem fuit grata propenſio, & ad hæc uſque tempora continuata familiaritas; quare poſtmo- dum inter utriuſque Vrbis nobiles Cives felicia fuerunt elogiis Familiæ Ponannrum, Campulorum, Feptimo- rum CMlumnarum Aretiorum, Saluniarum, Damelium, Mont'altorum Cagiorum, Sylwagiorum, aliarumque Fa- miliarum & cognationum quafi ad feliciſimam oram tranſmigrationes. Anno ante GHRISTI DOMINI natalem 260. ab Orbe condito 4939. ab Att. Nutilio tunc Conſule Ca- merins fuit occupata, quæ anno ante Salutem 99. à Mundi principio 46oo. à Syracuſanis condita fuit; ut ex Vuchdide & Maurohhco fol. 26. colligimus; at veri- us exiſtimamus, ſccundum Annium, Camerinum à Cham filio Nos conditam, à quo fuiſſe dictam Chameſtnam, quæ deinde corruptè eſt nuncupata Camtrina; verdm non negamus à racuſanis Populis pdſt adauctam, ab eis inde deſolatam, iterumque ab Hippocrare refectam, à Gelone racuſano reſtauratam, populiſque rurſus imple- tam, ex Chriſftopboro Sranello in Chronica Siciliæ fol. 20. Hujus Camerinæ Ager fuit deinde, Urbe funditus ever- s, Comitatus Agro Morucenß adjunctus. Fotus hujus Urbis tractus genitorum rabie devaſta- tus eſt, poſt vetitam Camarinæi fontis exſiccationem ſpreto LiMini Apollinis vaticinio. Tanta autem de- fuentis illius aquæ judicata fuit ſuperſlitioſa virtus, ac apud illa ſæcula religio vana convajuit, ut ejus hauſtus honeſtis puellis præbuerit timorem, impudicis verò quaſi præſentaneo vomitorio, ventriculi ſubverſione ſe- cutã, & violatæ pudicitiæ ſignum, & vitæ finem in- dixerit; at exſiccata palus, contra Thiſini oraculi monita, Urbi tandem ultimam direptionem attuleritʒ ſicut Virgilius innuere videtur lib.1I. ncid. ſub finem, — 6 faris nunquam conceſa moveri Apparet Camerina procul, — Hujus Camerinæ Urbis Regio hodie eſt paluſtris, & arenoſa, ac plena virgultis; atque complurium piſcium ſpeciebus illius lacus abundat; at paſſim deplorandæ ruinæ in itinere viſu triſtes occurrunt. De hac Urbe plura refert Faxellus Iih. v. decad. 1. & ſi quid Hiſtoriæ credimus, ut adſtringimur, ac ſuperſtitibus ruinis, quarum adhuc adſtar janua in fronte amcni viridarii claræ domus Grimaldorum, in feudo 8. Joannis tranſla- 5 ta, Urbs iſta fuit celeberrima; bonis avibus nautis ap- parebat Camerina procul pericſitantibus alacerrima; ho- die tantùm eminens ibidem Arx eſt, ſitu fortiſſima, per Gomitem Bernardum ex reliquiis erecta. Ex Urbe hac Orpheum didicimus progenitum, qui verſus inter alia ſcripſit de deſtenſu Averm. Mauroh⸗- cus fol. ⁊ 1. Bonßlius in principio Veſtriprionis Siciliæ, ac ubi ſuprà Hazellut. Hic Oypheus Camerinæ magnum dedit nomen. EX Plaronis diſcipulus, frater Ariſtomachæ, uxoris Diony- 49 celebrata connubia, in quibus adhuc claris panduntur ʒo 51 1 ————————— — —— — — — — —— — — — Ex ejuſdem autem Camerinæ reliquiis, ut Teander Ahertus atteſtatur, & nos ex quibuſdam Chronicbrum manuſcriptis vidimus penes Kuguſenſem non Parva credulitatis virum, civitas Kaguſa in Comitatu nego- tiationis cauſſà à Rhacuſtis Dalmatiæ Mercatoribus au- getur ſub compluribus NortmanuA Regum immu- nitaribus. At hodie poſt Motucam nobili quidem ac ditiſſimo gaudet Cœtu, ipfamque in pluribus æmula- tur, quæ tamen in CGomitatu aſſiduas habet de præce- dentia controverſias cum civitate Sicli, quæ fruitur majoratu in militia. De hac ſcripſit Perellus in Ca- ſmenis. In his ambabus urbibus duo ſunt templal inſignia; Naguſe Diwo Georgio conſecratum; vicli Divo Mattbæ deditum; at Matthæi ſumptibus mirabilius; Geergii verd picturis & imaginibus artificioſius. Situs tamen Syclis eſt habitabilior, & ob ditiſſimum Jeſuitarum Col- legium & triplex Canonicorum Capitulum civitas red- ditur magnificentior. Sed accedamus ad tempora, in quibus Komauoum Monarchia introducitur in Trinacriam. Ab Urbe igi- tur condita 17. ante GCHRISTUM natum anno 7/. verids, ſecundum Littara de Kebus Netinis fol 4. per triennium C. Verre Prætore, Ficuli quàm graviſſima ſuſtulerunt detrimenta. Maurolycus kol. 70. Is enim Verres nec Diis nec hominibus pepercit, ac per eum populos invenimus ſerviliter cruciatos, nocentes viros pecuniã abſolutos, integros reos factos, prædones & piratas in ſocios ſuſcepros, templa ſtatuis, urbes mo- numentis ſpoliata, ac complures ince ſtuoſas & nefarias cum fœminis & viris libidines perpetratas; quicquid, c quantum auri, argenti, & boni exſtiterat, ex pu- 54 blicis, & privatis, ac ſacris ædibus Verres eripuit; abſ que „Ficulos accuſatos & ingenri mulctã le- gimus afllictosʒ ſed quæ alia flagitia ? quæ furta? quas rapinas? quæ ſcelera? quæ nefanda? quæ ſacrilegia? quæ crimina non patravit? vos ad Ciceronem in Verrem remitto, alioſque Hiſtoricos, qui nec minora quidem, quæ fecit, poſſunt vel ad obolum ſatis deſcribere. Sed cum Motucana nohis ſcribenda ſint, his hben- ter omiſſis, noſtrum proſequamur inceptum. Syracu- ℳ Verrem accepimus T peomnaſtum familiarem ſuum ad ſacerdotii dignitatem promovendum curaſſe, fraude Jo- v in? fortinio tribus ſortibus admiſtis Theomnaſti no- men habentibus. Maurolycus ante fol. 72. & hunc eum- dem Theomnaßum fallis falſiorem hacrificulum (ait M. T. Cicero in Verrem A. v.) ad Morucenſem Agrum à rre immiſſum, atque ita ruri Civium Motucenſium Theomnaſtum ruſticos vexaſſe, (quo tempore noſtra tan: tüm Moruca, & non alia ejuſdem nominis exſtiterat) ut per eum plus frumenti, quàm ſata tulerant, (ut ita dicam) fuerit ablatum; atque quæ ſibi Gives Motuca- ð ni ac liberis ſuis ob metum occultè reſervaverant, ad] omanbrum commodum, in ſeminarii opus poſtea ſubſti- tuerc oportueritʒ ne Komani populi utilitas de re frumen- taria ? frugiferentiori adjurorio orbata penitus remane- ret· ad hoc enim à Nomanis Ficilia eorum Imperio fuir copulata, ut ab illa poſſet ali & ſuſtineri; quia tunc erant, prout hucuſque apud Situlos Motucenſbus ſunt, præcipua lucra ex agrieultura, & antiquiſſimus inco- jarum cœtus exteris regionibus quàm magnam frumen- rorum copiam eſurientibus tranſportarunt: nam Mo- ꝛucæ Ager fertilirate & frumemorum copiã in Siciliu præſtantior eſt, proprium Puxæali? detinens littorale emporium, ubi eximiæ qualitaris venalia exponuntur frumenta, navibus aſportanda; de qua re etiam memi- nit Maurolycus fol. 11. Regio hæc, quamvis ſaxoſa, in Sicilia fertilitate cæ tcras anecellit. Sed tunc Verris operã, quò fertilior fuit meſfium tritura, eò graviores incolæ paſſi ſunt 1 Repon. minds credulum, nam altera locutio non eſt Latina. 2 Reſtit. dedicatum. 3 BReſcr. ſortitione. 4 Vox minimè Latina, & in ejus locum repon. magis frugifero, vel potentiri. — 5 Reſcr. obtinens, vel habens. 1 7 p c v1 C 6 A vexationes; ita ut aliunde ſibi triticum præ cæteris procurare compellerentur, ne aliis civitatibus noſtra Motuca in tali ' preſſura eſſet inferior; ita Cicero ea. 6 dem in Verrem Alione v. & Maurolhcus fol. 72. teſtan- tur. Verba autem Ciceronis ſunt hæc: Theomnaſtus Syracuſanus in Motucenſem Arum cur abs le immiſus eÿ ꝰ qui arutores ita vexuvit? u illi in alteras decumas, id quod in aliis Juoque civitatibus oftendam, triticum emere neceſfurid propter inopiam cgerentur. Hujulmodi Ciceronis ſocus, neſcio, an potiũs ob incuriam à Cu- verio falsd arithmeticis notis ſignetur; an etiam oh Valguarneræ inadvertentiam ſub tertia ex preſſis ver- bis, & non quinta Aione in Verrem annotetur; qui ctiam Theophraßi Creßi Teomnaſto Shracuſano no- men, aliquali fortaſſe vocis ſimilitudine deceptus, vel impreſſorum incuriã, indiderit. Ut verò illuc redeam, unde deflexi, è tencbris, ut lumen quærat Urbis noſiræ antiquitas, noviſlimè inyen- tis, ejus volens ſuper ea ſupremum inſtaurare vetuſtatis monumentum, ut illius res auctoritate firmentur, & anriquitatis ? inexiguitas acceſfionibus conjecturarum majus nomen nanciſcatur. Sciat igirur noſtra poſteritas, Motucam ita in amti- Regni, ſcil. Panrmi, Meſunæ, Shracuſarum, & Le- onrinorum; antiquitatis auſpicia non invideat; quare ex Gigantibus Græcanici generis, ſicut cæteræ, iiſdem argumentis habitatamꝰ in veritate cognoſcimus: nam in antris circum circa Urbem, & in aro Trimiſtri, & procul Civitatem in Miſitri ſpeluncis, ac in agris cla- ræ Motucanæ domus Mazaræ, quos nuncupant caſalia, uniformiter repertiʒ & aliqua palmorum tredecim inven- ta oculis vidimus, ne dum manibus tetigimus; habi- tantium virorum ſigna non dubitanda priſcarum gen- tium poſt Diluvium, qui Gigantes erant, in diebus il- ſracula, qui poſtea uſque ad tempora Turris SalMmie lua ſunt paſſi decrementa. Vaiguarnera in Panormi kol. 340. & 360. Quippe Antiqui non, ficur chrißiani, in civitatibus ſepclichant hominum ca- davera, ſed in ſpeluncis, ercétis urbibus propinquis, atque ira etiam ab Ahrabam pro humanda Fara & po- E ſteris agrum in villa ſeorſum emptum legimus in Sacris Paginis Geneſ. XRI111 165 175 18. XIL.Ix: 305 31, 37. gens illa habitaverit, (ut confitetur idem Auẽtor fol cæterarum urbium invidos non invenimus. ſunto ſeculi ruinas, matrum noſtrarum nulla ſuper ter- ra ſuperexaltantur veſtigia, niſi quæ tempus vorx b non valuit, ut ſunt ærea numiſinata, quæ prodeun ab Antiquis ſub rupibus conſtruẽta, oſſa/ & ri 1 8 1Repon. vexatione, ſeu direßtione, vel expilatione. 2 Re tur, & pro illo hic ſubſtituendum Librariorum, vel Tbographt rum. 4 Procul dubio legendum Ereſi. 5 exiguitas vox bur⸗ bara, & in ejus locum hæc reponenda, antiquitas noh eriu 6 In veritare pro verd. 7 Melids ſrmd. 8 Reſcr. planitieu⸗ 9 Rettit. Siculi. 10 Vox nihili, pro qua repon⸗ deßrutin vel huic ſimilis. diplomata etiam ex infallibilibus argumentis roborem tur, debeo & illud lucis fulgur commendarc, ut ipſiusſ quitate excellere, ut cæterarum urbium potiſſimarum & in antris Campanari, aliiſque in Agro, qui Gigantum hucuſque retinet cognomen, proceræ longitudinis non ſolum oſſa duplò majora naturali ſtarurã hominis, ſed & corum lapidei loculi immenſæ magnitudinis non lis, haud procul illinc, ubi corum olim fuerunt habi. 55 Quare & conſonum ex litteris deducimus illà ætate conſtructam noſtram Moiucum quo tempPore infinits alias, quas tamen non expreſsẽ commemorat Valguarnt· ra, fuiſſe fabricatasꝰ fixẽ credimus cum relietis m ritimis, s planitiiſque, poſt Diluvium, montes potiis 12. 227. 318. & alibi) meritò noſtros in antiquitae In noſtra autem Vyinacria, poſt infinitas quas pii ipſo exordio oblivionis falce & deruſionis trucidue undequaque exculta, in Sni reperta, ac opelà inconſiderantiam. 3 Impreſſor apud bonos Auctores non repe 5 6 (yi 4 wol yan wit l wi qu 4 det A mite re e n 11 pult oo n t pide hæc 20 4 tere ron vi 4lia mir 20l n eſi Fa creo Piwu dice ſive falh mer 6i hiſft nin æri noſtn (qo Hiſte De i/ 6 phus! gng ie amt mol taſſt imi hmn pol 6 wun n M unit ture 4 miti pulſi cund 109. rum c ſeu, ( Hu 1R 4b — ut imen inſtaurte ſeu ate frment gumentis whr mendure, utjſi bu conjecuun um in in i um potiſimmn umm, & J⸗ widtat; quneen cæteræ, jiem goſcims: nm go Trmijri, K Kc ncupn tuſl, go qu Ciguun longins m turi homins, l magnitudins m m tredecim im tetigimus; h a prſcuun g tunt, in Ked olm fuerunt l ra Turrs j⸗ urners Fn Antiqui mk bant honune ubibus ynn unund Imbyr mn leginnin S0 o 3h dcims ili ætue mpore ininits morit Valgurn cum relitis m montes poti os in aniquii gms 1 ufins qus ſ nola ſoher 3 vow zenſons m 4 Ma 1 18 Gigantum ſepulcra; in reliquis non ſicut Komanos Græcos cernimus, qui negligebant hiſtoricas Sylvas, & Annalia, quorum inttitutum fuit non ſervare me- morabilia, nec uti archivis, ſut vocant) quæ noſtri ſer- vant ut ſacroſanẽta. Sint ergo noſtri non immeritò veritatis hiſtoricæ in antiquitate perpetua ſtabilitate firmi: nam & reliquæ in antiquitatibus divires urbes meliorem cauſſam, quàm Moruca, non habent; fi- quidem quam quiſque optimam deſiderare poteſt, detinet Civitas noſtra. Ad deſcribendos prope Morucenſem Gomitatum li- mites quantumvis memorandos non aggredior; qua- re etiam omitto memorandum templum Hecates, quod aliqui fabbò putarunt LiMtini delubrum Apolli- nis in Urbe noſtra tantùm conditum, & Hecubæ ſe- pulcrum in Pachyno freto detecta, poſt hoc? indictum õo in ſomnis ab illo opus, pro purgando illius crimine Uhis, qui ex Græcis primus in Hecubam injecit la- pides, de quibus idem Valguarnera meminit fol. 102. hæc enim & alia enarrare non ſum obſtriétus, cùm ad Motucans ſit inſtitutum noſtrum; imò cætera præ- tereo, quæ forſitan in Comitatu quidam recenſent non negligenda, de quibus noviſſima exſpectantur ab aliis elogia; & in minori Bhhla, hodie Naguſ agro, alia ſunt memorabilia, & centum noſtri puteos ad- mirantur in uno eodemque agriculo, ad quorum aquarum virtutes plures Hebræos & Græcos adveniſſe vidimus, quos nos aliquando ſprevimus, ac quos qui *effuderit, Perellus tradet in noviſſima ſua bla. Ea verò, quæ nos hucuſque hiſtoricè tradidimus, credulitate digna & plenæ fidei credimus; etſi Pater Pivus Augußtinus dicat, in hiſtoricis aliquam eſſe in dicendo libertati propinquitatem; ſubdit nihilominus, ſi voluntatem mentiendi non habeant homines, non fallunt, niſi cùm humanã infirmitate fallumur. Ut mendax homo errare potui, at veritatem tantùm 61 hiſtoricam publicare totis & validis viribus ſum nixus; ſuper oſſibus Gigantum, & corum ſepulcris, æreis numiſmatibus, & ſcriptorum foliis Motucam noſtram conſtruximus; quatenus exteri aliter fortaſſe (quod non credimus) niterentur ſcribere, Marſlius Hiſtoricus pro noſtris ſcriptis litem finiat: nam ait: De alicujus gentis amtiquitate & vrigine cum quæritur, ipn Gemi & vicinis potis ÿdes adhibetur. Imd ſo phus lib. 1. contra Appionem illos deridet, qui ex lon- ginqua regione alterius Gentis audent inſcitè ſcribere rationem. Sed de his hactenus. Fidem orthodoxam ſtatim noſtras accepiſſe non ambigimus, & inde per multum tempus nil aliud me- morabile de Motuca ſcriptum legimus; id quod for- taſſe Scriptorum inertiã eveniſſe putandum eſt; aut invida rerum omnium mortalium mentibus ſeculo- rum delevit oblivio, ac in adventu Faracenorum ca- lumnioſa ſcripturarum combuttio. Poſt hæc tem pora antiquiorem hunc iciſiæ Comi- õꝛ tatum, & ejuſdem Urbis noſtræ Gubernium ad opti- mos judico delatum; non autem invenimus interdum Motucenſes inter ſe habuiſſe diſcrimina; ſed propter unitatem nobilibus populis ac ditiſſimis Civitus poti- tur divitiis. Anno ſalutis 1o86. Kogerius Tantredi s Hortmanni Co- mitis filius, natorum minimus, Farateni Regno cx- pulſis, Calabriam & Siciliam tenuit, & Vrhani Se- cundi Pontificis conſenſu Comes fuit appellatus anno 1092. poſt Siciliam à Barbaris ſubactam, quam ei glo- riam divino opere invenimus tributam: nam & inex- ercitu Fogerii eques ſplendidiſſimus, armiſque coru- ſcus, Crucis ferens vexillum, pro Nortmannis dimica-. re viſus eſt, Divus Georgius creditus: Maurolyrus fol. 26. Bonßlius in ſua Sicilia lib. 1v. part. 1. fol. 179. aliique Siciliæ Hiſtorici. Hunc Martyrem Eccleſia Græca Martyrum maxi. 1 Reſcr. Annales. 2 Repon. obtinet. 3 BReſtit. interdittum. 4 Emend, eßoderit. 3 Purids regimen. 6 Leg. Nortmanni. A mum nuncupat, & propter infinita miracula maxi- mum cultum ſemper huic Martyri præbuerunt. Fre- phaneſchius, Princeps Eccleſiæ purpuratus, hæc de codem Sancto concludit: Adeò ut Roma, totius „ Orbis caput, cunétæque Italiæ partes cjus inter „ cætera vexillum gerant, & victoriæ ſpem tanti Pu- „ cis auxilio ſpondere ſibi non formident, quem & „ Gallia militans novit, Hiſpania, Angliaque non „ ignorat, Germania & Græcia ipſo lætantur, vi- „ctores, victi, prædones terræ mariſque inſuper illi „ fidunt, cique imerdum ſpolia dant, quibus nec „ auxilio, cos etſi à periculis liberet, in rapinis eſt, „ ſed ut reſipiſcant. Georgiani verò innumeræque „ orientalium partes, etſi ſchiſma tencant, ipfſum „ venerantur, nominant, & magnum, ut eſt, pu- „tant. Hæc ille; id quod Fater Pon annes Boles, Eques Aieroſohhmitanu, indolis optimæ ſummæque ſpei adoleſcentulus, Don Franciſci in Gomitatu AMutu- cano primi ac Potentiarii dilectiſſimus ßlius, hoc ſequenti Carmine in ejuſdem Martyris ſolemniis feli- ciſſimè expreſſit: AMM Divum Georgium Martyrem. Barbara re ſolum venerantur, Duce Georgi, Gens inimita Dei, Sarmata, 6 Indus, Arahs. Hos regis & ſolus; regimen, tua numina ſulgent Memtibus, umds ſde Atitonnntis aleß. Lætatur Urbs Orbis caput Martyris hujus capite, & ferro lanccæ, ac ipſfius non rudi ſuperveſte, & vexillo; ſicut altero ipſius brachio Bamhergas pluri- 63 6 64 bus oſſibus, ſanguine, & digito Vonetiæ lætantur; altero Vrunuſiorum Civitas; glorioſi molaris oſſe gau- det Bononia; & tandem Urbs noſtra Moruca hume- rum, * molam dentem, & vexilli partem magnificat. Sed redeanius ad Nogerium. Hic, expulſis Jaracenis, quos primò vitam Moru- œnſthuß; Cbriſtianis ſolum dicimus · condonaſſe, in reli- quis ſub ſua ditione renuiſſe, in Martyris honorem poſt caſtrorum Netinorum devaſtationem, cùm anno 1o90. Molucam advenit; ubi Motutenſtꝰus gratulanti- bus, Sicilid hujuſmodi libertate tam glorioſi Viri di- vinã ope ſuffultã, ingentius quàm ut verbis dici poſ- ſit, in Urbe triumphator apparuit; in advemus tam feliciſſimi ſignum, Sanctæ Crucis delubrum Ciucife- ri ejuſdem fancti Martyris nomine in Urbe auxit, quod ille pius Comes pluribus illuſtrans muneribus propriis conſtruxit ſumptibus. Tradunt quippe noſtri primò, cum demum vitã funéto hoc mirifico Martyre delubra crucifixo CHRISTO, ejuſque Deiparæ abſque metu iterum aperiunt Chrißticolæ, à Motucenſtbus Cprißtianis tem- plum DEl conditum, in Urbe Martyris nomine pu- blicatum, quod adventu Kogerii, poſtquam Barbari in Morucenſes non pepercerunt ferro, illiuſque im- minentis pugnæ impatientes, vi arma moverunt, & iracundi ſævientes, camdem ædem ſacram ita ferro invadunt, ut mirum fuerit, cur miris barbaris obſi- dionibus & oppugnationibus dirui prorſus non con- tigerit; ejuſdem operã & propriis ſumptibus, ubi ad præſens cernitur, illud feliciter in Vrbe reficitur, be- neficiiſque & honoribus augetur, atque ædes hæc Matrin, ut vulgò appellant, & Major in Urbe co- ſlitur, & nobili Collegio ac Præpoſiturã inſignita ma- ximã veneratione cum Motuenum Comitum magnã glorià proſpicitur; & Martyris feſtos dies celebrio- „ X „ » res Molucani; quàm aliorum Sanctorum, agere ſolent. Quæ quidem traditio æreis tiguris infallibilis fuit 66 redditaʒ nam vix agitur annus quadrageſimus in loco ex iis Urbanis in parte orienrali, quin eidem ſacræ ædi reddant Auuffalie z dum terra effoderetur, crux perantiquiſſima fuit inventa, æreã plancentulã cir- cumtecta cum imagine Beatæ Virginis habentis in ſinu cerna. 3 Reſtit. molarem. Carrafa. B 1Vox barhara, & pro ea repon. porentiſimi. 2 Fortaſſe la- ———— ——.—— —— ——— —— — ————— * 3 3 3 3 . 1 3 * . 1 1 19 ſinu Servatorem, & in altera ſcutum cum Martyris A Licet autem in tyrannide Siculi diu paruiſſeut Ca)j imagine. u non ob id tamen aliquos mores ſcu conſuetudines ab ei Pro ejuſdem ſacræ domus conſtruẽtionis & refe- uti dominis aſſumpſiſſe credimus, quod non modicæ tionis in adventu illius Sereniſſimi Gomitis in Urbe querelæ fuit apud eoſdem, ut annuit Pariſ in Conſie: noſtra teſtimonio ſunt verba Cabrei Eccleſiaſtici Val- Pariſ. 1. Gloſſ. 1. §. num. 24. in quo & nos gloria lis Neti in Cancellaria Regni fol. 193. „ Huic Ec- oportet. b „ cleſiæ per eumdem pium Comitem dona ſunt col- Eodem tempore Petro Aragoni Siculi ultrò Regn lata, quorum adhuc durat proprietas, & illuſtres habenas & Scemptrum tradidere; ille celebri læti. . Status Gomites quotannis eidem tribuunt decimam, tiæ plauſu à Ficulis in Regnum receptus, à Carh „ S totius Status, & in Urbe Motuca, tanquam in Ludowici Regis * franchorum fratre ad ſingulare cer. „ Regionis capite, in Patronum Divum Georgium tamen Burditalam provocatus, cum quadraginta ex „ elegerunt potiſſimum. Abbas Pirrus in Sicilin Sa- inclytoribus athletis Siculis perrexit, inter quos Me. cra in Eccl. Syracuſ. in Urbe Motuca. B rucæ Comes Fredericus Muſta interfuit, qui cum Re. Er Don Joannes Alpbonſus Enrique & Caprera in ge Petro ad monomachiam provocatus eſt. Mugn hujus Regni gubernio vetuſtam Martyris ædem anno fupra fol. 149. Manfredus Muſca fuit vir ſtrenuus, G 67 1643. die 2. Marti feliciter juſlit per clavum te-f Iin arte bellica magnus, à confiliis, & ſemel à Pem nentem Status, Baronem RKendæ, vetuſtis & recen ſmiſſus, ut Salæam oppidum reciperet. tioribus ſolemniter monumentis exornari, qui in tam His remporibus Henricus Clarumuntius, Tudovi lætiffimo die primum inſtaurationis lapidem cum ma- & Philippo Hrancorum Regibus inviſus, Neapoli Regi gna Patritiorum celebritate & Civium lætiria jecit: Carolo adhærens, quia Rex cjus uxorem, ille illiu non immemor enim fuit Motucæ Comes nobilium an-j filiam conftupravit, (ut refert Maurolycus fol. 130) tè natorum, qui eamdem majorem ædem etiam be- ſtatim in Sitiliam rcverſus, cum Fimone filio Petrun neficiis exornarunt, quibus F. Mariæ Caßelli perpe- Regem petivit, à quo Claramontiorum Familia in S. tud fruitur major Capellanus in ? Capella ejuſdem Co- cilia propagatur. Petrus obiit ancavillæ undecimo miris, ubi Euchariſtia ſanctiſſima reponitur, quæ poſt C Wovembris 128y. anno ætatis J. regni Siculi anno majorem in codem templo majori locum? detinet prio- quarto, ex quo inter alios natus eſt Jacobus, qui am rem, cui per Ill. Comites pro feſto Corporis DGMI- no 1286. Pauormi eſt Rex declaratus, pro quo Mau. NI magnæ argenteæ cuſtodiæ, quod quotannis cer- Hedus Claramontius in Calabria bellum grave — i pre- nitur, Alluſtre donum religioſé fuit clargitum. At ſed à Pomina Morani fraude invitatus, non ni redeamus unde digreſſi ſumus. tio redemptus dimittitur. Ultima in Regno Netus Civitas ſuperfuit, quæ Poſt hæc alii contingunt eventus, & Manfredus rids Rogerium non agnovit; ſed ſui Gubernatoris ac Claramontius fuit Dominus Raguſæ, & ejeéto Henri- Pomin Bendaweri Arabis auxilio deſtituta, ſe Comi- co de Sancto Stephano, cui à Manfredo cuſtodia fuerat ti dicavit eodem tempore in Civitate Milis. Mauror relicta. Gallica vexilla cum Buxemio, Palaxæolo, & yeus fol. v8. onſlius Part. 1. ih. 4. fol. 153. Liftara Caſaro, Gulielmum Eſcandardum Caroli Mareſcalcum, fol. 8. de Rehus Nerinis. Et anno 1093. Kogerius, Vixæinio accitum Kaguſani in oppidum admittum. es poſtquam Calabrium transfretavit, & Conſentinorum D Mauroheu fol. yo. At ſtarim Rauſa ſubacta cidem agros fuit populatus, ob defectam fidem RKogerii fra- Manfredo per Fredericum titulo Gomitatus eſt donata tris proli, Siciliam reverſus, antequam Molitam & ſanno 1302. Maurolycus fol. 174. Hanc Kaguſam ci Gaulum profectus eſſet, claſſem ad noſtrum Comita- vitatem, quam Marius Anetius eſſe ait recentis nomi- tus Motucæ promontorium Kaſicarambrium, hodie ns, anno 1170. Gaufredum filium Rogerii Comitis, Riſtalambro quod nunc ? detinet Vir clarus Don Anto- deinde Bartbolomæum Gaufredi genitum, poſtmodum nius Bellomus, Motutæ cum agnatione Nomanorum Gulielmum Martinum Bartholomæi genitum anno 19I. conjugio copulatus, ubi commodiſſima planities ex- ſub titulo Comitis, & Buſemam diu renuiſte, refert ſtat, Ieliciter congregavit. Ita Mauroheus fol. 98. Pirrus in Eccl. Catan. in Sicilia Sucra fol. 19. & N ſe Vincentius Celeßtis Siclenſis in Mariali Bello, ibi, Eccleſia Syracuſ. fol. 28. qu Fcalambriqus nemus reſonut clangorè tubarumʒ Alii etiam maximi Pr eres, Maufr edus Muſcu, & & alibi, dum Rogerius Melitam ire parat ſe, Vaunes Preſlius, Raguſd ſuis temporibus potiunur — Inßrutiam claſem Scalambri portus habebat, E poſt ann. 1282. Mugnos in Veſpere Siculo fol. 86. & qu UVꝛ poſet reliquos Saracenos pellers ab dlla. 109. Deinde Voannes Clarumoutius, Motucenſum Co. n Quo tempore à fidis Motucenſhus non incongrua mu- mes, Vicarius Generalis Imperi,“ Ser manulæ re ſee nera & pro militibus dapes libentiſſimè ſuſcepit. Poſtea pudiataæ Conßantiæ per Fauciſcuin Vigintimilium ql igi Calahriam reverſus, ab Urhano Secundo inviſitur anno ob ejus fterilitatem concubinæ ſe copulavit, injurun 1089. in urbe Milero, teſte Freccid de Subfeudis lib. 1. ulciſcendam voluit; atque opportuhitatẽ capta, nim fol. oy. in qua urbe obiit ac ſepultus anno 1101. utrefert normi Hanciſtum in caput vulneravit, cum fub Regi Taſonus de Antefuto in Catalogo Eccleſiarum & Ur- Friderici voce tutum in publico itinere ſe putaret; w. 69 bium Epiſcopalium fol. 194. in urbe Mijero ʒubi prius confugiente autem ad Cœſarem Claramontio, ab Impe Sanctiflimæ Trinitatis magnam fundaverat Abbatiam. ratore Ludovico Rex Fridericus litteris? hortatur, u Anno 1282. Natalis DOMINI Ficulis inſolentiam contra j emiſerat edictum revocaret, ti To Gallorum amplius non ſufferre valentibus, ad veſper- quam de Imperio enemeritum, & Imperatori charum le tinam horam, unico s tumulto 30. Mart exorto, Fſat Fidericus Ludovici hortatum neglexit, ne Francjſiun lun ad Fantꝭi Spiritus extra felicis Urbis moœnia Galli pe- ritaret nec matriimoni filiæ riderioi cum Tudwi man rempti omnes in Regno; ſed Motucani die 4. Apri- tractatus Joannis ad nuptias confirmandas deltin hahj Ii decretum veſperum contra Gallos decantarunt. cumdem Regi conciliavitʒ imò inſtante Vigintimili ul⸗ 3 Don Philadelphus Mugnos in ſuo Veſpere Siculo fol. 102. ceſſus inſulæ fuit eidem interdietusʒ qurae ſpe Jou⸗ flun Et tunc Tyrannis 7 Gallicis eè Trinacria expulſis, quæ- deſtitutus ab Imperatore obtinuit, ur, quacumque V ti. libet urbs poriſſima proprium habuit optimum Do- liceret, res & oppida, quæ poſſederat, recuperate buin minum & Gubernatorem, & ex præclaris & nobiliſſ- Ecce Joannes Claramontius, tate ac Pr li g mis Viris Familice Muſte Jacohus s Pheracliam, F. Præditus, & virtutibus præclarus, cui olim cuſto . mon Agrigentum, Manfredus, & Fridericus tenuit Mo- Panormi commiſſa fuerat, & quam tidelihwe cup ucam. Ita Mugnos ſuprà fol. S6. & fol. 110. & ſ49. 8e ſpon 1Purids regimine, vel gubernatione. Rectids ſacello. 3 Re- 1Leg. ſteptrum. 2 Reſcr. Francorum. 3 Vox parbara, proque 1 ſcr. tener. 4 Reſtit. 1ener. 5 Melids ferre. 6 Repon. tumulin. pon. illuſtrioribus. 4 Forſan germana. Verbum bortatur⸗ i ℳ 7 Leg. Gallis. 8 Vel potius Heracleam. tantum uſurpatur, ideoque pro illo ſubſtit. mnotur⸗ vel ummm ummi lu inviſis 1 s, Mau uioren, lei Mnheſil; inun iio vinn 5 amila i ſanaie under egn i auu quit U, pro qu0 ℳ lum graye 6e tus, non nil pr i, K Manfteu K do Heni fd ciodn fuen emio, Palnt, (arui Maeſciu ppidum admiun ſ ſobatt itt omitatus eſt dn Hauc Nagſn e ait recemis m enum, dotmi genitum u⸗ diu teuih uit Sam ioti Mnßuuun lin emporibs pM v Ju wl 35 , Mumſin i, Cemn n Vimnilm opulnit, nn nitate captä, ! t, cm ſub ke itinere ſe puran amontib⸗ ao lm eris“ boruu Lomrerocac mperatole ſezit, ne Hu — cum 21 geſlerat, quomodo deſperatus in nullam ſperatam inci- dir ſalutem. Hic itaque Joannes Regi Kolerto Neupoli adhæſit, à quo prius ſæpé fuerat ſollicitatus, Siciliam oppugnaturus, Koberti claſſis præfectus in infulam evectus, igne & ferro nolens ac nequiens ſufferre ſe conculcatum haberi, quaſi priorem gloriam recupera- turus in littorihus, in maritimis, & mediterraneis ur- bibus, cum Comite Caroliaui non parva damna Sicu- lis intulerunt: at inconſulto Koberto, Claramontius Neapolim eſt reverſus. Friderico Petrus ſilius ſucceſſit, & Franciſcus Vigin- timilius in compluribus defecit, & anno falutis 1337. pene ultimo Pecembris reus capitis declaratur; cum Rex Petrus à Catana Nicoſiam eſt profectus; cùm Foannem Claramomium, antea Franiſti cauſſà pro- 74 ſcriptum, Rex hilariter revocavit; quo tempore V- gintimilius præcipitio interiit trucidatus, in fruſta ſe catur prope Calanum, & plura Caramontii opera à Rege Petro ſunt recuperata, & quamplurimi oppida reliquerunt, ut à Claramontio lalvi abirent, uſquequo Regnum ſub Petri ditione penitus remanſit. Anno 1342. Petrus Calaxibertæ defunctus eſt ætatis regni 2/. cui Ludovicus filius annorum quinque ſucceſſit, qui 137. 16. Septembris diem clauſit extre- mum, cui ſucceſlit Fridericus fratrum natu minimus, quo tempore uramontii, paucis prius annis iterum proſcripti, fuerunt in Regno reconciliati; verùm iterum inter Garamontios & Vigintimilios nova præ- lia ſunt! commota, & ſeditiones excitatæ; ac anno 1390. circa principium Novembris obiit Manfredus aramontius, à quo Hrater Nicolais de Arigento Ar- chiepiſcopus Panormitanus prius compluribus fuera injuriis affectus, & à ſede ejcctus, ut à Capitulo Pa- normitano Ludovicus Bonitus, nobiliſſimus Fanarmita, intimus Claramontiurum familiaris, in Archiepiſcopum 7 eligeretur; poſtquam in urbe hanormo & vicinis op- pidis, ne Eccleſia pateretur detrimentum, ille Pa- normitanos obſtrinxerat ann. 1384. die 1/. Augußi ſin- gulis annis ad ſolvendum, quantum unuſquiſque uni- co die, aut ex induſtria, vel ex propriis redditibus, re- ciperet; prout refert eruditiſſimus Abbas Pirrus in Appendice ſuæ laborioſæ Siciliæ Sacræ fol. 481. Anno ſequenti Martinus cum Infante Martino cum Regina Maria in Siciliam pervenit, eratque tunc Mar- 7inus junior annorum tredecim, & ab omnibus in Regno admiſſus, præterquam ab Andrea Claramontio, qui Panormum & quædam alia oppida occupaverat: at inter pauciſſimos dies eſt juſſu Martini Regis Pa- normi in campo maritimo decollatus, eò quòd inſi- dias in Regem molitus eſſet. Ahbbas Nerinus lib. 1. Jiciliæ Sacæ fol. 81. Verüm complures alii, qui de- fecerant, conciliati ſunt; Henricus Claramontius au- fugit, ac ſtatim deinde obiit; ſicut & Simon Clara- montius, qui noctu Nerum acceſſerat, & cum turma 76 armatorum repentino incurſu incolas invaſcrat, plu- rium cæſione magnum excitans certamen. Netinus fol. So. S Non multò poſt Bernardus Caprera, Admiratus Aragonum, nepos Comitis Oſunæ, lut Pirrus ait Tom. 1. Siciliæ Sacræ fol. I9.) præclarus Martini Mi- les Regis cjuſque navalis claſtis Præfectus, in Fici- liam venit cum quadringentis Chriſianis à Maurorum manibus evulſis. Hoc tempore Cjaramontiorum & Palicorum inter Siculos nobiliſſimæ F amiliæ, præter Admirati Tinacriæ (Lirrus ſupra fol. 79.) Manſyed⸗ filiam, quæ deinde fuit uxor Ladislai filii Caroli Ter- tii; Regis Meapolit, quæ abſque prole interiit, qui- buſdam tantùm: ſuperexiſtentibus expurgatis ramu- lis, funditus ſunt * aboletæ, & Palicorum ædes deſola- tæ. Ex Caramontiis autem Maſanæ unus ſuperſtes, culpæ conſcius, in mare cum equo ſe projecit, & ſponre mortem oppetiit. Tunc verò Sicilia non ſolum 1 Rectius commiſſu. 2 Purius occiſont. 3 Melius ſuperſiti- ſus. 4 Repon. abolita. Mo TUcCa IL LU6TRA T 4. 3 B E —— 2 6 2 ita ut, ſi cuntorum exacté deſcribenda fuiſſent re- bellium facinora, civitates fingulæ ſingulos * exigeſ- ſent Scriptores, ut refert Maurohhcus tol. 171. At laborioſis Bernardi Gapreræ motibus, Viri ma- gnæ potentiæ & auctoritatis, (Abbas Firrus fupra tol. Sy.) per Regnum mentes commutantur, & aliis conſervamur, & cæteris Regis auctoritas imprimi- tur, & Principis magnitudo magis ejus calliditate & ſapientiã, quàm armis & itrenuitate mirificé magni- penditur; quippe res magnæ rectis cogitationibus potius quàm viribus & celeritate geruntur: num Iæ- pè, ni judicium adhibeas, pernicioſi exitus conie- quuntur. —— Bernardus, quem Rex Martinus datis litteris Curi- næ 26. Seplembris 1393. Mazaram deſtinavit, pott defectionem Nicolai Peraltæ ejuſdem urbis Marchio- nis, ut ſcditiones componeret, Marchione Regi Ber- nardi operã conciliato juxta illud, quod ſcribit Vurus in Firilia Sacra in Eccleßa Maæarenſ fol. Fo9. ita & in publicis feditionibus fedandis, & occultis rapidiquæ ignibus comprimendis, viribus ſapientiam adjunxit; atque tanta fuit in Regno illius maxima virilitas, ut pax, quæ fluẽtuans ſummo omnium conatu non poterat olidari, hujus Viri virture ſummis auſpiciis poris quàm telis conciliata ſit; cùm in omnibus pſius acri tuerit potior prudentia dexteraʒ ſed cum mihi prope- randum, rogo, Lector, ut de ſermonis brevitate nolis ejus merita ponderare: ſunt enim hujus? geita plenæ temporum & noſtrarum ætatum Hiſtoriæ, quæ non poſſunt à me paucis enarrari. Ar ſufficiat Regium Diploma, quo Regnum Rex à Bernardo recognoverit. Fuit ſtatim Bernardus ma- gnus Regni Juttitiarius conſtitutus anno 1430. (Piyrut luprã Iih. 1. fol. 102.) cui etiam amplis priyilegiis ob exteris, ſed etiam inteſtinis r varietatibus vexabatur; 73 rebellionem Caramontiorum in præmium Motucæ tradi- tus eſt Comitatus die 20. Junii 1392. & magnus crea- tus RKegni Admiratus, & * Comeſtabilis, uti Regis conſanguineus pluribus honoribus illuſtratur. Pirru ſuprà tol. S1. 87. & 88. Sed de magna Gomitum Motucenſum domo alia ſunt typis edita Volumina, & nunc videndus eſt Jure conſultiſſimus Pon Heronymus Violus in ſuo Proxmis noviſſmarum Juri⸗ allegationum noſtro hoc tempore editarum. Hic Bennardus fuit, qui Reginæ Blantæ, Regis Navurræ filiæ, juniore Martino Rege viro exaucto- ratæ, connubium affectavit. Abbas Virrus lib. 1. ſuæ Siliæ Jatræ fol. Sÿ. At tunc inter competitores Jo- ſe adjunxit. Idem Bernardus racuſs turrim, Sampace, mu- nificenti titulo poſſedit, conditam ad Joni maris lit- ritimæ cuſtodiam ſub Sampace præclari Viri agna- tione conditoris, Slaſo AMagond attamen auctore: Littara fol. So. & in ingenioſa Neto urbe iluſtres Co⸗ mites ditionalem ſibi ſedem elegerunt; ubi in proprio Nerinorum agro Caſtrum ? detinent 6 tutiliimum, prids Manſredi Aagon, poſtmodum ſub Motucen- Mum dominio, quod, ne amplius tanquam ad refu- gium urbis improbi commearent, fſub Imperii ditio- nis reſervatione piiſſimi iidem Comites Reverendis Vi- ris Capucinis devote commodarunt, ut idem Scriptor Netinus fol. 12. refert, & Carmen, quod in oſtii ?li⸗ minari, omnium temporum exhibet memoriam, quod eſt Cœnobium Pyatrum nume dumus, ara Dei. Ue Comes Morytæ, ſteptri gravitate reientd, Hue atuit Superisʒ; Urhs famen auvit vpu. Mo- 1Rectius commutationibus; vel eonvetſinibus. 2 Reſtit. exe- tenet. 6 Repon. tuiſimum. 7 Reſtit. ſuperliminari. Carfafu. B 2 Maconu euſtiterat Caßtrum; mon amta maſorumz 3 annes ſecundo· genitus Ferdinandi matrimonio eidem tus, in agro Nerino, adversüs Hhhlenſes, ob oræ ma- giſent. 3 Reſcr. geſi. 4 Vel potids Comes ſabuli. 5 Leg. 23 Motucenſtum autem & Netinorum ad hæc uſque ſæ- cula non modica fuit mutua conſuetudo; imò quan- doque Nerinum novimus gloriari, Nerini mutato no- mine in agnomentum Morucani, quod maxime com- petit Landolinis, qui Nerini à Moruca orlginem traxe- re; ſiquidem inter alios Tribunos hujuſimodi celebris Familiæ Viri cum Comite Nogerio in expulſione Par- barorum Siciliam attigere, ut cum affectu meminit Netinus fol. S8. qui refert: HM ranti expulſi non fuere pars ewigua;ʒ attamen cum Comite Rogerio prius Mo- tucæ, deinde Neti ſedem tenuere. Ex his Beatriu egregia Nerina propagatur, quæ in- clytæ Domui Septimorum copulata eſt, priſcorum Prin- cipum liberalitate ex præclaris parentibus in Eque- ſtrem Ordinem Cammaratini, ubi olim non modicum S1caſtellum aderat Cbriſtianorum, ut fons lapideus bapti- ſmalis indicat inventus in ruinis prope ædem Fanæ Mariæ Spirituum diwinorum, ſeu Angelorums & Mh- lini ſucceſſit, quem gerens titulum Vir præclarus Don Petrus Septimus, in prædeceſſorum locum reponi- tur, cujus non parvæ ſpei primogenitus eſt filius Pon Joannes, quem Regiorum Conſiliariorum Joannis A- loyßi Voptimi, & Siciliæ Juſtitiæ Præſidis, Regentis aliæ Mon Petri Gregorii IlI. Ducis Vrimiſterii ſuorum avunculorum inchoata veſtigia non deſperamus inſe- cuturum. Ex his complures ſunt inſignes Milites. Vivit no- ſträ ætate Frater Don Aloyſius, ſicut olim Nicolais, Ludovicus, Antonius, qui Religionis Hieroſolhmitanæ feliciter fruitur nobiliſſimis ſtemmatibus; ita autem in noſtra Regione Feprimorum præclariſſima Pomus quotidie non deſinit glorioſior augeri, ut quælibet nobiliſſima dignids quàm cum alia tractandum exiſti- met ſacrum ſponſale connubium, & Perrus Creſcen- rius in Corona Nobilitatis Jtaliæ Braucifortiorum præcla- gꝛ riſſimæ Domui pro gemma connubium cum Hippoh- ra Septima conſtituit, Part. 1. narrat. 1. fap. 1. Anno 144. o6tavo Kalendas Feptembrit, Motucæ Judæi blaſphemantes Beatam Virginem Mariam, or- tã ſeditione, quadringenti numcro circiter à Moru- cenſtbus divini cultus zelo cæſi ſunt. Nerini verò ea- dem die decem & octo ex omni ſexu & ætate truci- dati. Nerinus Littara fol. 126. At Judorum bonis Motucæ Univerſitati addictis, culpæ, ſi qua potuit nuncupari, ſeptem mille forenorum pœnam Mofu- cenſes æquo animo luere. i At ex his paratis rebus Regis Ferdinandi edicto, anno 1402. die Lunæ 14. Kalendas Fulii Ficilia omnes Judæi Primiſteri ſpatio excedere juſſi, vis aliorum trium menſium dilationem impetrarunt, ma- gno ſoluto pretio, & tandem ⁊1. Decembris omnes in alias regiones commigrarunt, præter unum & eum- dem viſſſimum, qui, cùm alii Morucæ interficerentur, duodecies eſt tortus: idem Netinus fol. 132. quæ nos in Annalihus Catholicorum Regum, maximà Ficulo- 8ʒ 7um⸗ præſertim Morucenſum & Netinorum glorid, vi- dimus annoratum apud Regni Cancellariam & Hiſto- ricum Suritam. 5 15 Summis autem laudibus in Trinacria Motucæ extol- litur Comitatus, non antiquioris ordinis ſolum ccle- britate, (in Regno quippe illius Comes in ſacris elo- quiis ſuper aliis Comitibus fruitur? præcedentiã vocis) ſed etiam quia non modicis affluentiis, non paucis manibus, non ægrotanribus nitoribus poſt Panormum & Meanam Urbs Motuca præparaturz imò, & ad majora adſpirans, ctiam Epiſcopalis Urbis Mazaræ aliquando tenuit imperium, ab anno 1443. Pirrus in Fitilia Vacra, in Eccleſia Mazarenſt fol. I1. & A. phonſ Regis munificentià Statum Acami, Caccabi & Calataßmi conceſſione non parum ampliavit, dato privilegio Fogiæ Neapolis anno 1447. exſecuto in Re- gno 1446. primo Februarii, Prorege Lopio Nimensæ. Caccabum autem ab anno 1 300. à Caramontanis poſ- 1Repon. trimeſtri. 2 Seu potiüs privilegio verbs fatere. PIL Ac1D1I C 4 RRA F E 4 B C ſtum, Nicolao tunc de Leonfante Regis juſſu locun 1 ſeſſum reperi; ſed quo jure non inveni. Anno oppidum mandante Rege Martino Regio jungitur 3 manio, & deinde traditur Lahmo, & Jacubo Prauez conſanguineo Regis; at JFacobo decedente, vjaue ejus filiæ Bernardus Caprera Tutor conſtituitur, qu Foannem Bernardum ſuum filium in virum eidem lantæ? tribuit cum dote Cactahi, & aliorum oppido. rum, quæ adhuc Motucenſes Comites? detinem. Comitatui ſuperadditur exinde per Henricum N. beum Comitem donis Terræ Montis Rubri liberae munus in urbe Mili primo Septembris 1398. apud No. tarium Jacobum Andream cujus exemplum in Can. cellaria Status authentica (ut ajunt) auctoritate mun. tum, * pergameno papyro fideliter ſervatur, polt. quam uterque Motucæ & edonis Comes in uonit Comitatu rebelles expugnavit. Hujus Nuhei deſcendentium nobiliſſimã prole M. Iucæ lætiſſimis auſpiciis ſacro fruitur connubio Dn Fannes præclariſſimæ Domus Grimadorum, præ alis præfulgemis ex Republica Genuenſ. Hic virtutum dux, ü merita præponderes, cæteros antecellit, ſi ejus nobilitatem adſpicias; is ex omni latere eſt flo· rens, & in divitiis præpotens, & in magnis feudis Sunci Joanmis & Nirum digno fruitur Equeſtri Or- dine cum civili ditione, qui tot filios hucuſque ſuſ. cepit, quot ſat eſſent ad magnam exornandam urbem; cujus filius Pon Auguſtinus Sacræ Crucis Albæ deco- re eximio ab infantia & cæteris Hieroſohmitanæ Reli. gionis potitur * inſigniis, cujus avus Don Vſephus tuerat Sacræ Moneſ& Miles etiam egregius. At Don Joſephi Clavari, uterini fratris ejuſdem Don Joannis, gloriæ nobilitatis non eſt impar ratio; quare & ipſius claritatis altitudinem admirabor: hic ſenim Baro Nemoris in regimine Magni Cafellæ Ad- † miratus ad arma Regius conſtituitur Prætor. Hæc Clavara Domus in ſua patria Genuent omnis generis magiſtratus liberis ſuffragiis delatos, prout à priſcis ſeculis, ſuſcepit, digniſſimas ſedes, ut in verbo veri- tatis pro codem Don Joſepho ejuſque genitoribus le- gale infallibilis Reipublicæ fides, ulius Concilii con- currentibus omnibus ſuffragiis, anno 1622. reddit te- ſtimonium; & anno 1785. in Sereniflimi Pucis ſede b Hieronymus Clavarus digniſſimè inſedit. Ejuſdem au- tem Reipublicæ Genuæ Vaſlallorum non immeritò ex- tolluntur Motucæ nobiliſſima genera; uti etiam Mi- grorum, ex Nigris eminent Don Smon Collegiatæ Ec- cleſiæ Fandi Petri celebris Theologus, & meritiſſt- mus Archipresbyter, cujus germanus Petrus pluribus annis in Statu Motucenſ peritiſſimus jura dicens, tan- dem Fiſci Status integerrimus Moderator, ejuſdem partesꝰ juridicè tuetur. Scribir de his omnibus Ee. nuenſhus Domibus complura eruditiſſimus Hueru Folietta in Genuenſlus Hſtoriis, aureis quidem clo. Anno 1477. Magiſtri portuum Comitatus officiun Rege Joanne Molucenſlus Gomitibus fuit aggreßr Comiti cedente. Inſuper, ut Rex Martinus Urben Motucam, prout erat antiquiſſimis ſeculis, in Com. mò metas Siclim, Raguſam, Camerinam, Claramn rium, Inſpicæ fundum, Jarratanam, Turillum; * for tolitia Poæxali, aliaque caſtra uſque terminavit, poſ. modum Vſtaris, Santa Crux, & noviſſime Vfori conſtruuntur; ſic Motuca magni Status capitis tenut firmitatem; deinde fuerunt ſuperadditæ Alrhanm Caccabus, Calataßmus, & Urbs Mazara, quæ dein de rediit ad ? demanium. Felix igitur Morucenſium genus omnibus b 1Vel potids Dominio. 2 Redtiüs dat. 3 Melids enent Ml habent. 4 Purids membranis pergamenis. 5 Repon. pofirerin“ 6 Leg. inſignibus. 7 Vel potids ex jure. 8 Reſcr. ſortalii⸗ quæ etiam infimæ Latinitatis vos eſt. 9 Reſtit. Pomjniun⸗ tatu primam conſtituit, & poſtquam ejus ditionis pi 88 29 terd antecel ni luer ei 1 magns utur Pque lios hucuſ el exornanq ndam urhe Cruch 4hæ q rhhinne Re Wus n nh ezu. m trurt ejuſcem uck imyn vo; en midor. hi Mgi (afele tur Praior. R uenß omnts gen to, prout 1 pi 3 ut in verbon ſque genitoribm lius Concili e dno 1611. redd eteniſumi Duci nſedit. Bjultn. um non imn ener; li ein . Sinon (iiult eologis, kui manus Vmli ms jun dcen i Molenur, ein niinn Auer aur quilen ei Comituris oficiu ubis fuit aghre Regs julu 1Martinus Ul ſerii; ul un eſus qitions merinun (* an, ilum ue teminiſ . capli 4 n 6 vs tel Mbne epon. 3bui 2 0 25 M er bus in : conſtrictu (ut vocant) magno tuit potitum A dominatu. Nec verd Urbis Prætorẽ, aut Juratorum Conventu aliud poteſt magnificentius excogitari, qui reliquis cæterarum Regni civitatum non mintis ma- gnifici videntur & incedunt, &e in inſignibus in T7i naria non ſunt cæteris minores. Præter ſolitos, Motucæ magnæ Hieroſolhmiranæ Commendæ digni ſedent Maglſtratus, qui propriæ ditionis complures urbes * detinent. Sommenda præſidet ſub Vandi Joannis Baptißæ ſinu, cujus ſacratiſſimo delubro complures honori- ficè inſerviunt Presbyteri, inſigniti alba cruce Hie- 88 v/olhm, cum quatuordecim Nobilibus dimidiæ cru-· B cis Fratribus, quos vulgò Fredonatos nominant. Fam- dem autem Jandi Joannit ſacram ædem, ante ad- ventum cjuſdem ſacræ Religionis in inſulam Meh. ramn, conſtructam fuiſſe comperimus, quam Rex Marrinus anno 1391.3 in dictione decimã quintã de- dit Hoſpitio Hierſolymæ, ut in Cancellaria fol. 134. & Hoſpirium Ill. Comites magnis feudis & rcdditi- bus ditavere. Hujus ſacræ Gommendæ nunc temporis digne cla- vum tenet magni Commendatoris locum tenens Mi- les ſacræ Religionis Frater Don Jacohus Laurifo, clariſimi Præfecti militum Sigiſnund ex urbe Na C Poli Motucam feliciter tranſplantato genere, qui tunc cum ſuo germanulo fratre Berengario Hieroſolymæ nobiliſſimo Milite in immanis beſli terroribus pro Rege Catholico uni cum filiis ita pectora fortiter in- ſtruxit, ut hucuſque non deficiant, qui parentum imitati veſtigia cadem de cauſſa libenter ſe peri- culis objectent. Nunc autem clarus Don Hyacintlus militiæ Ny- hlenſis Præfectus, Baro Poidmantis FMblæ, & in 89 ejus arce militiæ equeſtribus & pedeſtribus telis ad hoſtiles impetus non ſinit amica littora hoſtibus ſuc- cumbere. Paucis abhinc annis in eiſdem noſtris ſe- D culis Aieroſihmitana eminentiſima Domus hanc cognationem, nemine diſcrepante, magno ample- étitur honore in ingreſſu Fatris Don Auguſini Gyi- maldi pro latere Laurißcis nobilis proſapiæ. liſdem verò auſpiciis clariſſimi Fyutres Don Dyda. cus Labrmus Motucenſs & Don Franciſtus Arizius etiam bonis avibus ejuſdem Religionis ſtemmatibus potiuntur. Prout aſiæ nobiliſſimæ proles his aliiſ- que ſunt potitæ etiam dignis inſignibus & muneri- bus, quaſibus lætatæ ſunt nobiles propagines Noc- carum Belwis, Zaccorum, Swatarum; Mazariorum, Aſtenſuum & Ftephanorum; hi ab anno 1444. quo E vixit in his nobilis Bernardus, in patrimonio Status non levia ſuſtinuerunt onera, & ab anno 1773. quo Joanne Matthus honorabilior Regius Miles accin- girur. Hodie floret Don Carolus; Vir præclarus non diſ- ſimilibus fulgoris ſplendoribus, olim in urbe Bari, 90 etiam in Veri clatſibus clavum tenens. Hæc Fe- banorum Domus Ahancrum & Zappatæ Baronum inſignium cognationum ob ſacra connubia partem non * detinet exiguam. Ex eiſdem Frepbani pientiſſimus ac nobilis no. nius Ceretanæ Sanbtæ Mariæ d⸗ Cyntit ſacellum ni- F miã cxornavit pulchritudine, poſtquam ab ea ſalu- tem obtinuit. Cereranum autem oppidum eſt vetu- ſtum, de quo meminit Cicero in Verrem; frigidiſſ- mæ ab eo ſcatent aquæ; honore Marchionatus frui. tur; claret ſub dominio IIl. Don Blaſei Septimi. Pri- mum parochiale templum eſt Sand Mariæ nnun. ciatæ, cui præeſt litterarum non expers Don Mar- cus Herrantius. S Pro Catholica Majeſtate Moruca in Valle Neti, ſicut Panormus Vallis Mazaræ „ Meſana Vallis 1 Repon. Fnibus juritdictionis. 2 Leg. renent, vel occu. Pant. 3 Reſtit. Indictions. 4 Reſcr. Lermano juvens. 5 Me- B3 R T . 26 Nemorum, Bullarum (ut vulgò dicuntur) Apoſtoli- carum Sanctiſimæ Cruciatæ proprio Commiſfario cum omni ditione cunõtis Vallis urbibus venerahili- ter præponitur, illifque facræ Bullæ diſtribuuntur. Inſtar ceterarum magnarum urbium Moruca Sanci Officii detinet Commiſfarium, Capitaneum, Pro- 9r receptorem, Tabellionem, viginti familiares & re- verendos honeſtos Viros, & Librorum Expurgato- rem. Quibus duabus tàm Sancti Officii qudm Cru- ciatæ dignis⸗ commiſſionibus nunc truitur, hujus Von Jacobus Laurißcius, illius Don Gregorius Pſa- un Expurgatoris Librorum verd munere Don D⸗ dacus Spatarus, in bonis litteris optimus; ex ea ve- ro Sjanrum agnatione in oppido Vouſæ columbi- ſnã ſimplicitate enituit Don Petrus, in Congregatione Sanẽti Shilippi Nerei Vir non modicum exemplaris. Quare in Triquetra dijudico, Motucam non alia- rum urbium invidam, quæ maximo, mero & mixto, cum omni gladii poteſtate, & appellationi- bus quibuſcumque, ſummo potitur imperio, quod apud Cæſurem Carolum non abs re quandoque Panor- mus (fruſträ tamen) cupũt⸗ perquirere; ut in Capi- tul. Regni Regis Caroli 94. exitat. S Inſuper Vicarius Motucæ Epiſcopi proprio frui- tur “ conſtrictu; ita ut incr alios ſit cunctis in- ſignior. De forma Motucenſt Magiſtratus, & ditiſſimo nobili Cœtu, Don Philadelphus Muknos in Theatro 94 Nobilitatis Siciliæ, in delincatione non obſcura Mh Icanæ Carrafæ agnationis, hæc in fine verba protu- K Certamente, benche ſia Modica Cittã Baro- „ nale, have ſtato aſſai riccha di populo, e di no- bili famiglie, e tiene la reſidenza del governo di tuito il Contato, il quale e formato nella manic- ra della R. G. C. pro recuperandis litteris pote- ſtatis modi procedendi ex abrupto, quas Don an⸗ 4 Auſtria Regis Plenipotentiarii provocata Gelſitudo aliis noluit arbritrari; iluſtris Cames Villæ Roſatæ, eruditifſimus Vir, Regius Conſilia- rius, Don Marius Curtellius non clandeſtinam ape- ruit indubitatæ veritatis, ac tanto viro dignam, re- lationem, quam libuit ad litteram ſubſcribere; ea eſt: Sereniſs. Segnor. * Haze ſervido V. A. remitirme un memorial „ de el Ilmirante de Caſtilla con un papel de ex- „ emplares, en que pide ſe le concedan las lettas „ de poteſtad ordinarias, que ſe han ſolido conce- „ der por el termino de ſiglos enteros haſta oy de „ todos los Virreyes, que han ſido en eſte Reyno, 93 „ V. en fu parte ſe me Ran preſentado las cartas ori- „ ginales, que ſe citan, y con viſta de todo por „complir con la orden de V. A. en que me manda „in forme con mi parezer; digo que eſtas letras de „ Poteſtad contienen una facultad, que dan los Vir- „ reyes la repreſentacion de la ſuprema, que u „ tiene Mageſtad, paraque dejando à parte los n terminos ordinarios de derecho afi comun — „ mo particolar de eſte Reyno puedan los Barones „en los caſos graves contra ſus V aſſallos proceder „ con aquella autoridad en el modo de proceder, v que puede la G. C. junta con el Principe, la quai „Poteſtad haviendoſe concedido haſta cl tiempo de „el Puque de Alcalà ſin reparo 4 todos, ſiendo yo „ Juez de la G. C. mobido de aver vilto ordena- „ ciones injuſtas hechas por algunos letrados igno- „ rantes fuc de parezer, que ſe ſuſpendieſen para „ todos haſta tomar deſpidiente, y juꝛgo por la ate- „cion cie los Miniſtros, que andan en eſto, que „ ſerà el motivo preſente miſmo, que entonces, 1 Leg. renet. 2 Repon. ofpciis, vel muneribus. 3 Vel potiùs yir ſingularis exempli. 4 Melids herſequi. ð deu rectius juriſ⸗ lius obtinet, vel ſabs. diſtiont. 7 1 . 3 . 1 8 * 3 8 1 3 14 i 3 1 4 3 1 1 97 55 27 PL61D1 „ J con mayor eficacia por aver creſcido en eſtos tiempos los atrevimientos cauſados de la commo- „ cion univerſal de las coſas, pero aſſi como enton- „ ces ju?go ne c „ deſorden, y ſe le libraron las cartas ordinarias an- „ tes, que à todos ſin limitacton alguna, juzgan- „ do non ſerviria de conſequencia por las razones, „ que referire à V. A. aſſi mi pareze deve correr la „ miſina reſolucion oy la qual en tanto fue aſfi, en „ quanto el Puque de Ferranueva quando pidio la „ ſuya no la pidio trayendo por exemplar la conce- „ ſion al Almirante ſi no la del Principe de Paterno „ Jerno del Duque de Alcalà, en que huvo votos „ contrarios con grande ſentimento del de Terra- „ nueva las razones, que diferencian el Eſtado de „ Modica de los de mas ſon las ſiguientes. „ La primcra, porque eſte Eſtado ſe govierna „ Por un Governador atenta la abſencia de ſu du- „ egno,y los Juezes no tienen atendencia al guſto del „ Baron, y Conde ſi no al juſto, porque ſi el Go- „5 „ vernador (cl que raramente ſucede) deſcamina, lo „ quita el Almirante, y lo Correge el Virrey, co- „ mo ay exemplares, porque ſiempre los Virreyes „ por la calidad, y fangre eſclarezido del el Almi- „ rante vienen con particolar racomandacion de el „ Eſtado, no le dejan oprimir del Governador, y „ que antes lo Corregen, J lo abiſan, lo qual no „ es en lo de mas, porque con ſus preſencias en el „ Reyno, J por ſus hermanos hijos, V mugeres „ goviernan con mayor abſolutez, y liberrad, „ nombran Juezes à lus guſtos, los atropellan en „ de los pobres ſubditos. „ La ſegunda, porque de ordinario los tres Jue- „ Zes del Contado los ſuele nombrar el Almirante, „ J quando los hazen los Governadores de ſuma „ confianqa, elegen ſugetos benemeritos del Con- „ tado, y fuera à cuyo voto ſe puede ſujetar qual- „quiera Magiſtrado inuy regular, y bien formado „ Cuyo previlegio ningun Baron tiene, ni puede te- del Almirante es muy di- „ ner, porque el Eſtado Juezes pueden ſuſtentarſe ſc — „ latado, y rico, ] 96 „ con los õfficios aunque ſean ſugetos de importan- „ cia, lo qual no es aſi en lo de mas, tiene fiſcal, „Vy titulo antiguo de Gran Corte del Contado, de „ manera, que fuera ſuperfluo el pedirle nombrar „ Juczes de Megina, Palermo, Catania ſi lo tienen „ de la miſwa capacidad. „ La terzera, porque „ cion echa al Gonde de Modica no tiene otro, „ tud del mero y miſto Imperio, aſſi ſin reſervacion „ alguna, como por haver dado las terzeras cauſas, „ que no las riene, ni Megina, ni Palermo, J à „ eſta pidiendoſele à ſemejanza de Modica le fue „ negado per ſu Mageſtad, las razones tambien de „ concederſela ſon incomparables con los de mas, „ Por dezir el Rey Don Martino, que del Gonde „ reconoſce el Reyno, pues la conceſion de la de „ mas juriſdicion es Hirgular, puede tambien ſin- „ gularizarſe con la facultad, que pice ſin que ſe „ Pueda ſacar conſequencia para otros. „ Laultima, que fiempre ſe ha conſiderado, es la cſtrechez de eſta cala con la Real de Caſftilla P 3 Segt „ do el vinculo tan eſtrecho de hermano con el Se- „gnor Rey Don Enrique, por el qual en mercedes ſingulariꝛado en Caſtilla en ſus „ ſemejantes ha ſido „ ſatisfaciones de acreedores, ſin quc ninguno gran- „ de haja querido pretender conſcquencia para ſi, „ miſima contemplacion ſe ha tenido en eſte Reyno „ por los que han governado, y aſſi es mi parazer, „ que pues lo pide el Almirante, ò ſu Agente V. A. „ lin regelo de conſequencia puede concederle lo „ que pide, pues no lo haze por voto del Avogado eſſento el Eſtado del Almirante de eſte la conceſion de la juriſdi- „ qual en el Reyno, aſſi por haverle dado la pleni- la perſona del Segnor Rey Catolico, dejan- C C D Cannetius, A R R A F F 28 ßiſcal, y no eſta obligado remitir à otros como ſe ha ſervido hazer con migo, remitiendome en to- do lo que V. A. fuere ſervido ordenar: cujos pies beſo; Meina los de F. Mayo 1649. „ Parecer que dio Don Mario Cuteli ſu A. ſo- „ bre el memorial de el Almirante, que ſe le remi- „tio con el qual ſe pedia la podeſtad de proceder ex „ abrupto, ydiſpenſativo modo para el Governador „de el Contado de Modica. Ut autem Motucenſis Tribunalis magnificentiam proſequamur, cognovimus ad ejuſdem cathedram non modicæ doctrinæ eruditiiſimos Viros continuis temporibus adſcendiſſe, inter quos maximé apud omnes extollitur noſter Patritius Foannes- Antonius celeberrimus Juris conſuitiſſimus, qui ſta- tim Panormum accerſitus, Regius affectus eſt Con- ſiliarius. Is anno 167. de Feudis ſcripſit ad Eatra- vagantem Cap. Kegni, Volentes. Ac etiam Jounnes Baprißta Celeſtit, ſupremi Italiæ Conſilii Regens; eſt autem Celefium Familia Motucana, quæ cum Bernardo Gomite Caprera dignis avibus advenit; ex qua tam Viri præciari propagati ſunt, ut ab eiſdem viſſimeè Parer Thomas Tamburinus in noviſlimis Opu- ſtulis Theologicis in Pedicatione Libri ad Muſtrem Santæ Crucis Marchionem. Claruit inſuper Carolus Jallongus qui Juris Kace- mariones non vulgari ſtilo deprompſit; nec ſpernen- da V. 1. D. Joſephi Aſcenſii poſthuma relieta Pamo- cinia; nec Juris prudentitiſſimi Julii Cæſuris Sulemu ad Gomitatus Diplomata pinguia Commentaria; & eximii Don Vincentii Guaſtallæ à Don Mario Giurba exaltata Patrocinia; nec acutiſimi Jurisprudentiæ compatris noſtri Pon Camilli Celeſtis Doctrinæ diu tencbris obticeſcent; quin typis mittantur erudi- tiſſimorum Conßliorum clara teitimonia, quibus, li cẽt rudes, etiam noſtræ, (ſi fata ferant) Juris Keſo⸗ lutiones publicam lucem ſuccedent. Fidem Cathedræ, in quam bis adſcendimus, etiam exteri aliquando præfuerunt, Don Ianciſtus Kiror ra, Regiæ Curiæ Prætoris frater celeberrimi Viri Don Antonii Niroitæ, Regentis Paliæ electi; Dn Vincentius, Don Lucii Dentis frater, juſtitiæ Regni benemeritiſſimi Præſidis; & alii, quos enumerare operoſum porids quàm neceſſarium dijudico. Quamplurimi etiam ſuperioribus annis Horuere Viri in omni diſciplinarum genere admirabiles/ſum- mã quidem ingenii dexteritate præditiʒ ita ut noſtra Civitas cæteras non invideat. Inter quos clariſimè facundiſſimi filius, qui anno ſalutis 19. ſub auſpi ciis Don Petri Bareßi Pomini Pertæprætiæ, Dialog Grammaticæ juvenibus emiſit, Opus quidem in ea fer cultate celeberrimum, omnibuſque gratiſſimum. Scripſit etiam de Tatini ſermonis elegantia, Barba- vorum Nagellum, ſeu Barbaromaſtigem, quod Opus Auctor, iniquo fato præventus, imperfectum reli- quit. In Philoſophicis Quæſtionibus ſingularis fuit Pon Calogerus Manardus, Vir non minũs nobilirate ſanguinis elariſimus, quàm inequabili morum cele- britate, cujus derivatum muliebre genus, in Ceh⸗ ſium tranſſatum, non modicæ autoritatis genuit in toga claros. In tota Valia Viri celebris Petri Sanmartini appa- ruit eminentia, ne dum in patria, ubi Medicæ Ar⸗ tis potiſſimas ſimplicium medicamentorum faculta- ſtes, uti Princeps, tenuit, cujus Opuſcula non ſo ſũm quæ ad ſanitatem præſentis temporis tendunt⸗ verùm etiam quæ ad ornatum præſtantiſſimorum me 6 dicamentorum novas inventiones, ſecundum cujuſvs temporis occaſiones, comprchendunt; qui anno 1626. 1 Repon. efeßlus. 2 Melids conticeſtent, vel in tenri [chu nt. 1 Rectids incomparabili, vel Jumma. illuſtres deſcendere non erubeſcant, prout innuit no- enituit Fabricius Bartuleus Danthis Calabri Oratoris 100 10² J0. — „— prur ntn. u noyiimi 0 hri a lul uiin ez nec ſemen- u relc w. Ceſn Jahm nnenufi; & Mario Cirba u husyic ſi Dorine du mittanut trud. oni, qubw, I. erant) uri hh endimus, etin Franciſtus Kin iulie etü; t, ſultit Rn „uos unur n dijudn dus ans wun adminbis diti; it UM ter quos cin . (uh Ono uß uidem ca ſa tiſumum. — Barbu „ quod Opu verfettum tch ſingulas ſi minds nobilitu bii nonnc in ( rituts genli Summin * Meie 29 MoTuUca IILLU5 T R 4 T 4. 30 1626. adhuc in Comitatu graſſante peſte, magno fauſtu coram toto Magiſtratu theriacam compo- ſuit, quæ celeberrimæ virtutis cundis in Jalia diſtribuitur. Fuit hic enim ingenio & diligentià ma- gnus, de quo peculiares fecerunt olim commenda- tiones Galeni ſimiæ noſtræ, Barbarus Arizzius, Pir- ruccius Aſcenſtus;, ac Joannes Antunius Scropbanus, cui & futuris temporibus memoriæ perpetuò me- morandum non omiſit in ſuis Operibus Komanus Fa- bins Columna. Inſuper in Tatino Carmine non graciles reſonant avenæ eruditi Don Fabii Columbi, & egregii Juris- conſulti Kocci Curti; omitto quos ? canoroſos alios nobis Linguã Hetruſcã verſus tradidit, ipfiuſque Didacus filius, imter quos Lachrymas Divi Petri di- ſertis verbis piis contemplativis meditandas propo- ſuit; d, ſi liceret Phahi ingredi caſtra, egregiæ mulieris Donnæ Annæ o Septimis, Euſebii Fraſcæ, 102 Don Joſephi Sammartini in Theologin Magiſtri, & Don Grucii Caſcherti wirabiles compoſitiones, alio- rumque canentium non joci nugas, ca nunc vellem noſtris Morucenſbus (non rudera pandere) quæ fabri- caverunt Muſæ? emphytheatra; at ſit fatis in H- reis montibus Motucenſts Status Carmen Bucolicum fuiſſe inventum. Don Jacohus Bonannus Illuſt. Dux Monris Alban in Syracuſts Vuſtratis lib. 11. fol. 278. quem ſequitur noviſſimè Don Vincemius Auria Pa- normitanus in Meclarat. ad Pocſeos Joſepbi Fores fol. 107. & nos in Ficania diximus. Floruit etiam non mediocris doctrinæ Don Pau- lus Gallota;, cujus mira fuit in omni metrorum ge- nere dexteritas; nec ſilemio inwolvendus eſt Pon Paulus Joanma, Sacræ Fheologiæ Profeſior non con- remnendus, & facillimus Poẽta, qui idiomate Sicul carminibus compoſuit Opuſculum in Cauricum Bea- 7 Mari Virginis, & in Antipbonam, Valve, quod propediem typis emittetur. At eruditiffimi Viri Pon Vincemii Naymundi in- genii ſublimitas, & acumen, & Speculativa Gram- 0z matica, in qua Larini fermonis occultas hactenus cauſſas philoſophicis rationibus ſubtiliſſimè ſcrutatur, non parùm Civitatis famam illuſtrabit, cujus ſcripta ſi lucem conſpexerint, non eſt quòd amplius talis facultatis anteſignanos admireris. Florent etiam adhuc inter cæteros litterariæ fa- cultatis Profeſſores Venerandi Patres Don Gregorius Jardinus; ac non obſcuri nominis Major Don Joſo- Pbus Gallota, in humanis litteris noſter olim Præ- ceptor, tamen non pœnitendus, cujus merita, ne viventibus nimiùm fortaſſe blandiri videamur, con- ſultò prætermittenda puramus: ſuam enim ſibi quiſ. que immortalitatis laudem, DFO adjuvante, com- Parabit. Sunt etiam alii Viri, qui ex Academia Mo- ucenß alia bonarum litterarum Scripta typis man- danda deproment. Sed ad ornatum Urbis redeamus. Similiter Motuca magnificorum templorum pul- chritudine redditur inſignior, quæ funt magnis ſum- pribus fabrefacta; præcipuè Focleſia Major & Ma- ter ſub tirulo Sandti Martyris Georgii, potiſſimi Vr- bis Patroni & Dei Tutelaris, quæ non diſfimilibus recenter inventis lapidibus * quàm marmoreis, non 104 modicis impenſis reædificatur, & ſicut phœnix di- gniſtima feipſam aliis in Triguetra paularim ſpecio- ſiorem pollicitur. Altera eſt non mediocris pulchritudinis Focleſia Fanbti Petri Apoſtoli junior, in inferioris Urbis loco poſita; exſtar quippe altera ejuſdem nominis antiquior, quam tradunt eſſe Eccleliam Fanti Pe. i, ubi aderat Benedictinorum Monaſterium extra Urbis mœnia tempore Divi Gregorii Magni condi- tum; hæc æxdes noviſſimé cum alia conſecrata no- 1 Vox barbãra, pro qua repon. ylauſu exituque ſlici. 2 Re- ſer. canoros. 3 Reſtit. amphithntra. 4 Pro quqm ſubſtit. an- Aue. 5 Meliüs recentior. — A mine Sandti Joannis Evangeliſtæ ad Arétum conne- ctitur, olim extra Civitatem; hæc autem Fanc? Iannis ſacra domus à Comite RNogerio fuit Familiæ priùs Bensdiqtinæ tradita, poſtea eidem collãterale Urbis Hoſpitium domus charitatis & elcemoſynæ Sanhorum Innocentium commodè aggregaturz ſed eo diruto, Matricis remanet prorfus fuffraganea; cùm autem illius fuiſſet exſtincta fidelium unitorum Confraternitas, quæ prius anno 1474. per venerabi- lem Majoris Eccieſiæ Urbis Præpoſitum fuerat erc- cta, & auctoritate Pauli confirmata, ut 107 in Diplomate, tandem effecta elt Matricis nobilis coadjutrix, e cujus novis ædificiis erecto pinnaculo montes conſpiciuntur Africæ, & præclariſſimæ co- adjacentis noſtræ Inſulaæ Melitæ. Tertia digna Abbatialis Eccleſia, ex ædiculis Sanqæ Mariæ de Betblebem, Santi Bartholomæi Apoſtoli, Sancti Antonii de Padua, & Sanbti Mauri in unum corpus redaẽtis, cernitur; olim Rcligioſo- rum aliorum etiam Hoſpitium, quæ ſubjicitur alteri ejuſdem nominis Santæ Mariæ Bethlehem de Terra- na, ubi & inſedit Confraternitas ex conceſſione Ab- batis commendatarii, cui antea, quam tradiderit Pir- rus, indultum fuit, ut ab ea Euchariſtiæ Sacramen- tum in die ejus ſolemnitatis per Matricis (ut appel- lant) Urbis Præpoſitum primò duceretun; ut idem meminit Abhas in Sicilia Sacra, in Eccleßa Shracuſa- na fol. 2y. Hæc prioribus lætiſfima tanquam tertia ſoror editur. Harum ædium Mater & Major eidem Martyri Georgio ſacrata duas detinet argenteas & 106 ſacras ſanẽtarum Reliquiarum magni theſauri conſer- vatrices arcas. Recentiorem item alteram eadem ædes Fanti Pe- ri junior habet; quibus binis ædibus, diurnis no- cturniſque precibus concinendis duo inſerviunt inſi- gnia & quàm nobiliſfima Canonicorum Collegia. Pertiam & noviſſimam, eleganti quidem formã con- ditam, prædicta detinet ædes Santæ Mariæ de Berb- lebem, cujus obſequio ſimplex & devotus aſſiſtit Ga- nonicorum Ccœtus, cui præeſt digniſſimus Archi- diaconus Don Antonius Cyrillus Theologus Orator. Sed ad magnificum & primum Morucanum tem- ſplum, quod dicitur Major Eccleſia ſanctiſſima & in Urbe Mater, Divo Georgio Tutelari Deo & Pa- trono potiſſimo ? deditum, ſermonem convertamus. Hujus caput eſt majus regium ſacellum cum excel- lentiſſima vaſta icone, cuus proceritas ita picturam ſuper omnibus refert ſpecioſiorem, ut proculdubio in noſtra Valiæ peregrinatione vix uſpiam nobis talis occurrerit. e In hoc codem delubro, quod in Urbe dicitur prin- 10 cipale, complures ibi reconditæ Sanctorum Reli- quiæ coluntur; præcipuè ejuſdem Martyris ex den- te, humero, & vexilio, ut alibi meminimus, cu- jus dies feſtus 23. Aprilis folemniſſimus eſt apud Mo- ucanos in quo devotione eximiã & egregid pompã in arca ditiſſimi candenris argenti, ſumptibus olim Don Vannis Henriquez & Capreræ Gubernatoris Sta- tus confecta, — „ Religioſis & Clero, Populiſque devotè ſequeitibus, circumducuntur Re- liquiæ, inter *quos eſt pars & fruſtulum ligni ſanctæ Crucis GHRISTI, & Reliquiæ Sandti Andreæ Apo- ſtoli; Vabiani & Sehaſtiani, Coſinæ & Damiani Mar- tyrum; Blaſii Epiſcopi & Martyris; Cornelii Papæ & Martyris; Antonii Abbatis; Lutiæ Virginis & Martyris; Philippi Nerei Confeſſoris; Luci Papæ & Martyris; Aniceti Papæ & Martyris; Sanci Anto- vii Martyris; Juſtini Martyris; Voris Martyris; Chrißinæ Virginis & Martyris; Columhæ Virginis & Martyris; Vitalis Martyris; Theodori Martyris; Pe- tri Martyris; Roſaleæ Virginis; Feliciani Martyrisʒ 108 — Adria- 1 Repon. haber, vel poßidet. 2 Rectiüs tenet, ſeu occupat. 3 Leg. dsdicatum. 4 Reſtit. Ju4. —— — — — 3 3 3 . k . 8 3 6 2 8 — . — 1 ² 31 pP Adriani Martyris; Cæleſini Papæ & Martyris; Bar- huræ Virginis & Martyris; Aneris Virginis & Mar- tyris; Stephani Protomartyris; Cyriuci Martyris; Anaſaſæ Virginis & Martytis; Callſti Papæ & Mar- tyris; Meycurini Martyris; Macurii Martyris? Marci Fvangeliſtæ; Vit Martyris; Caſiani Martyrisʒ Placidi Abbaris & Martyris; Leonis Martyrisʒ Kocchi Confeſ ſorisʒ Felicis Papæ & Martyris; Philippi Confeſſorisʒ Pancratii Epiſcopi; Laurenii Martyris; Aexandri Martyrisʒ Vucentii Martyris; Bonifacii de nlaribut Grati Martyris; Mariani Martyris; Joſue Martyris; Paulinæ Virg inis & Martyris; & Jußi Martyris. Ad hujus Urbis maximi tutelaris Dei magnum diem feſtum numeroſiſſima etiam exterorum cur- rit turba, etiam ad audiendum canoros Muſi- cos, qui magnis ſumptibus? detinentur, ac in cir- cularibus ſciemiſſmorum Patrum ſermonibus fan- ctitatis prodigia maximi hujus Martyris dignoſcen- dum, qui Civitatem nunquam in gravibus neceſſi- 109 tatibus deſeruit, täm peſtis & famis tempore, quàm in quacumque alia affliétione, cùm populi ma· gnã frequentiã ad tutelarem Deum confugiunt re- cepturi conſolationem pro patriæ & indigentium omnium ope imploranda, ibidem jugiter Ganonici, ad quos pertinent lætitiæ, luctus, & gratiarum actionum publicæ & regiæ funétiones, CGHKI- STUM DOMIMUM exorant, & Pſalmis & Can- ticis K. Georgium deprecantur interceſſorem. Omnes autem pientiſſimi Gomites Georgium in Patronum Status elegerunt. Pirrus in Eccleſia Sracuſana. Hoc Motucæ templum anno 1630. ſexto Novem- hris ex Diplomate Papæ Urhani Oetavi in inſigne Canonicorum Collegium erigitur, conſtitutis qua- tuor dignitatibus; primã Præpoſiti, ſanté Benefi- ciati nuncupati) cui imminet animarum cura, * quæ dignirate ex noſtris potitur Theologus non inerudi- tus Pon Franciſtus Carrafaz ſecunda Decani; tertia Cantoris; quarta Theſaurarii; præter quos ſunt etiam 110 novem Canonici cum? habito rocheti & ? cappæ cappellæ violaceæ. Præpoſiti clectio eſt penes Pon- tificemz tres aliæ dignitates in menſibus alternativæ pertinent ad Capitulum, & qui aſiduè Eccleſiæ mi- niſterio inſerviunt, ex privilegio Sedis Apoſtolicæ in concurſu cæteris præferri folent. Tres hic ſunt digniſſimæ Societates; Priores Capellæ Sanctiſſimi inſerviunt, tertia verò noſtro ſacello animarum Pur- gatorii, in Capella aſſumptionis Virginis; pluraque hic pietatis opera exercentur, & Miffarum innume- rabilis eſt numerus. Secundum templum, inquam, in ordine dignita tis, nam in erectione recens, eſt Divi Petri Apo- ſtoli; delubrum equidem magnificum, quod initia- tum tunc non häc recentiſſimã formä, expletum paulò poſt annum 104. Cappellaniam, ſeu Paro- chiam, ut vocant, tenuit; deinde ſimplex ibidem erigitur Collegium inſtar alterius in majori erectum, minori tamen numero Canonicorum iiſdem inſigni bus illuſtratur, quorum caput nuncupamus Archi- presbyterum, cujus ad. Sanctam de- indem; cum Decano, Pheſaurario, & Camore, quorum promotio ? regulatur justa gratiæ alterna- tivæ communicationem. Hic magno ſunt in honore Reliquiæ Fandi Petri Apoſtoli de brachio, quæ die vigeſimo nono Junii magnã etiam ſolemnitate ac pompã, ſicut aliæ San- f Mariæ Caſtelli decimo Maji, & decimo quinto Auguſti Sandiæ Mariæ Berblehem de capillo Virginis ſimiliten, per Urbem circumferuntur.. lnitio fundationis hujus Collegii Divi Petri, olim cum Beneficiato Matricis titulo Pivi Georgi viguit 1 Rectids accurrit. 2 Repon. ſuſtentamur, vel aluntur. 3 Reſcr. Ju4. 4 Reſlit. habitu, vel ornamento. 5 Forſan ſacr« trabeæ. 6 Vel potids inmter competitores, ſeu amulos. 7 Vox barbara, pro qua repon. ℳ, ſeu perſsitur. A C piſcopo meritiſſimo Kegienſ Regni Neapolis, fuit Præter coadjutores, duodecim Præpoſitus Matricis ſtrix detinet proprietatem Secunda Sandtæ Marie Succurſus. Et tertia Sanfti Apoſtolz Pauliʒ pro ſuo Nomæ & in Regno non modica contentio, & fuit potiſſima in erectione vexilli: nam Canonici noviſ. ſime recuſabant ſub Gruce Matricis incedere, prout tamen longævi moris erat in Clero ſæculari; ad- ducebat autem Beneficiatus Divi Georgii, uti ca. put totius Cleri, exiſtente Cruce Matricis, & ma. hori lumine, minus luminare debere cedere. Al. tera aderat controverſia, nempe quiſnam in defe. rendo Corpore GCHRISTl in ſolemni celebritate Corporis DOMINI, & adminiſtratione ſolemni- tatum præferri deberet; quæ fucrant jurgia, de qui- bus meminit Civis noſter Jjuris prudens Pon Caro- 1 lus Jallongus Nacemat. 40. à n. J9. 3 Prima contentio finem habuit nam Capitulum Divi Petri propriæ Crucis ercetionem habuit; in ſignum verò inferioritatis pendens pallium deferre debuit, ad differentiam Crucis Pivi Georgii, quæ repræſentans Majoritatem Eccleſiæ Matris ejuſdem- que Regalis, (ut in Cataſtro Eccleſiatum Regii Juris in Regni Cancell. Cahr. Eccl. Vall. Net. 5 183.) abſque velo ducitur in ſuperioritatis ſignum, ſub qua Capitulum Matricis, & totus Vrbis Clerus incedit; quod cum fuiſſet in judicium deductum, Meſanæ ah eruditiſſimo Viro Jurisprudentiæ lumine illuitriſimo Pon Gaſpare Criales, Canonico Capituli Conchenſß? Hiſpaniarum, tunc Judice Tribunalis re- giæ Monarchiæ Regni noſtri Ficiliæ, nunc Archie- decretum pro Matrice ne fieret novitas. Poſterior lis fuit etiam definita: nam uti per di- gniorem hodie prius Corpus GRRHISTI per Præ- poſitum Divi Georgii geritur, tàm in priori die, quàm in octava; cùm primüm Euchariſtiæ Sacra- mentum ad Matricem defertur, ut decenti & ma- gnã ſolemnitate veneretur, ibidemque populus Ur- bis ſanctæ Crucis ſigno benedictionem accipiat. Fuit etiam aliud controverſum, & tandem, re- vocatà Kochi Pirri ſententià, fuit pronunciatum. Stet edictum, & Fccleſia Sandi Pezri, uti omnes in Sabbato ſaneẽto Matrici obediant. Lætitiæ & lu- ctus Regales in hac ſacra æde functiones celebrantur, vel quia tanquam in Matrice convenientius colun- tur, vel quia ita ſervari oportet: nam quæ ſuntRe- gis Regiæ conveniunt, & ipſius Aulæ inſervi- unt per nobile Collegium ipfiuſque Presbyteros fiant piæ deprecationes, & Eccleſticæ cæremorniæ; eo- dem verò majus nec reperitur, vel inſignibus, aur numero Canonicorum Collegium, quod in Urbe majori inſerviat delubro. Sed ad Divi Petri ædem accedamus. Hæc in Comitatu non mediocri coruſcat pulchritudine; & ſacelli majoris patronatu, ubi ſepultus eſt, fuit po- titus Don Jannes Caprera Comitis Motycæ natura- lis Flius, cui nunc magnifica, curã præclari Viri Pe- 114 vñ Nigri, & ſuperba conſtruitur campanarum moles. Sunt & Fccleſiæ Sacramentorum coadjutrices, quas filiales vocant, Matricis. Prima Sandtæ Ma- viæ Caßelli Magni Admiratus. Secunda Sandi Jo- annis Evangeliltæ. Tertia Sandtæ Mariæ Catenæ. presbyteros ordinarios conſtituit pro adminiſtratione Sacramentorum, qui Eccleſiæ, cui perſonaliter in- ſerviunt, ad id deſtinatã potiuntur mercede, atque in hujuſmodi veneranda Eccleſiaſtica Præfectura ob numeroſum Cleri Vrbis obſequium idem cæteris in Urbe redditur præſtantior. 46 Sunt & coadjutrices Eccleſiæ Sanqi Petri. Pri- ma Sanctiſſimi Salvatoris, cujus tamen Eccleſia Ma- ſplen- 1 Forſitan Catalogo. 2 Leg. Frcleſiaſtice. 3 Reſer. habs. 4 Fortaſſe auxili, vel ſuhſidi, quam Galli dicunt Ndtre Da⸗ me ds bon ſocours, & haud dubiè Itali quoqus aut Hiſpani⸗ cle 1 no N. 4 uzden gere l bu chu derh lonn irt i rlnn vonico Cayi tui Tburals w. hune Archte. s. un ui per . Tlpe Px. poti de, Whais dcn t deceni K m. u que popuus U. em accipiu. & tandem, n. pronuncitun. mi, uti omne Lætitiæ & lu wes ccMhran ewiemids clu. am qur inſ⸗ ius Aulriim Presbyr iu cxæremoi 1 inignbun „i i lin ms Hre n cnuie à 5 ct iu h . Uune nuue- anarum wole coadjutrices nda Sankii I urie Cate oſiws Matr adwiniſtntl peronlierin 7 33 ſplendore fimiliter Divi Petri Archipresbyter octo Presbyterorum conſtituit numerum pro ipſius curæ vx exoneratione, qui propriis potiuntur falariis, cui 117 Mivæ Matris Aunæ ſuperaddito nomine, 113 dem Convemtu (ſi verbis audacia detur Juperbiorem inſerviunt, altaris. Fccleſiæ Abhatiali Sanctæ Mariæ Bethlehem, ubi auctoritate Pon Frantiſti Eliæ & Jubeis, olim Epi- ſcopi Syracuſani ſimplex erigitur Canonicorum Col- legium; quatuor inſerviunt dignitates, atque no- vem Canonici. Prima dignitas eſt Archidiacona- tus; ſecunda Pecani; tertia Cantoris? & quarta Theſaurarii. Prioris dignitatis electio pertinet ad Pontificemʒ aliæ ad eumdem ſpectant, aut ad Epi- 3 ſcopum, juxta menſium partitionem. Hodie hoc Capitulum contendit pro Ordinarii exemptione; quia Regiæ ſubjicitur Abbatiæ Fanlæ Mariæ Terranæ, quã früjtur Juden Regiæ Monarchiæ. Priſco tempore templum hoc Sanæ Mariæ Beih lehem Hoſpitium erat Religioſorum, ſicut exttite- rat alterum Eccleſiæ Sanci Spiritus. Olim Priora- tus ſuffraganeus Vanci Spiritus Urbis Komæ, de qui- bus meminit idem Pirrus in Eccleßa Motucana Die- cœſis Syratuſanæ. Hanc Spiritus Sanbti Motucanam Eccleſiam Mon Petrus Carrafa Miles Hoſpitalis Ko- mani obtinuit anno 1472. 116 Hujus ejuſdem ſacræ ædis, & collateralis tunc alterius ſub nomine Sandæ Mariæ d miraculis, nunc in unum corpus redactarum, Prioratus, poſt obi- rum Joſephi Bononi, und cum alia Sanc Antonii Teontinurum Sani Eliæ Siclis, Santti Joannis Buwe- mic, Pfroſpero Kebibæ Pauli Quarti familiari fuit collatus, datis litteris Komæ primo Decembris 17. in Cancellaria Regni regiſtratis anno ſcquenti fol. 20. quod Pirrus meminit in Eacleſia Sracuſama, ubi de Urbe Menis in Sicilia Satra fol. 243. — liud olim aderat Hoſpitium Religioſorum Ci- Vercienſum in Sancta Mariu Catarat, & ex ſuf fragancis Abbatiæ Fauctæ Mari Noccadiæ, quod falsò Kaguſæ Pirrus tribuit in ſua Sicilia Sacraʒ er- ror autem patet ex oculorum inſpectione. Ahiud fuit Hoſpitium in Fccleſia Santi Pernardi quod prorſus eſt dirutum, & in Chartis Cabræi Eg- cleſiæitici Vallis Neri ſolum imprimitur memoria, & locus Matrici remanſit ſubditus in annuis Auguſta- libus in Kocchi Nigri ædibus. Fuerunt & alia Keligioſorum Hoſpitia, quorum tantùm vetuſtatis recoluntur loca ſacra, & antiqui- tatis venerantur veſtigia; prout illud Vanci Pamra- üi; alrerum Sundtæ Mari Cyucis, hodie Monris Serratiʒ Sandæ Mariæ Itriæ; & anæ Mariæ Pu- rificationisʒ ſolum perſeperat adhuc illud Vancæ Ma- riæ Nombris, cui laſci Eremitæ illic commorantes devotiſime inſerviunt. Adeſt alia ſanctiſima Man- ſio Commendæ Hieraſolhmitanæ in Eccleſia Sandi Joannis Buptilæ; de qua nos alibi meminimus. Inſuper quàm plurima plurium Patriarcharum non modicæ familiæ Motucæ magnis ſumptibus ſunt conſtructa piiſſima Cœnobia. Floret reverenda Fa- milia Mominicana ſub vexillo Fundatoris; Franci- Joana Ordinis Obſervantiæ ſub deyoto pientifimæ Mariæ Jeſu fanoʒ Conventualium in delubro Sand⸗ Sbaſtiani; Tertii Ordins ſub tecto Fanh⸗ Voſephi vi ri Mariæ; Capucuntram in Eccleſia Sand Franiſci AMhis Keformatorum ſub oraculo Fant? Calogeri, ne, quo qui- in Vinacria atque magnificentiorem putamus inſur- gere nullum; Carmeliana in Eccleſia Carmeliy ad quam quotannis primi fructus in Quadrageſima in UVrbe pertinent concionum; Morucæ quippe Paro- chus Ecclefiæ Matricis, quæ pro ſinguſis indifferen. ter lactandis etiam temporc, quo iidem Sacramen- torum debent refici ubertate, ut in feſto⸗ poſcatis, Jüxta canonicam & ſanam CHRISTI doctrinam, 1Pro in fahnla; Capeliuri⸗ filatit 2 Rshit, paſchutjn. * MoTuc4 ILILoSTn4T. A ubera tenet expoſita, tanquam in Vrbe Curatus emi- nentior inter alia etiam ibi annunciandi Evangelium ſjus retinet, ubi inferior ad paſcendas oves gre- gis à ſummis Paſtorihus proponitur; hinc ejuſdem Majoris Eccleſiæ Concionator ad divinum ſeminan- dum ſemen etiam in alieno ſolo ab eodem Matricis G E F rannidem exercere valeant. Hujuſmodi concionum ciationis Mariæ lætantur ipſamet nobilis Eccleſia Carmelitana,; Monialium verò in Divi Benedigi die clara domus Benediòtina, ac etiam in die Pivi To⸗ mæ ſacratiflima ædes Dominicana. Viget præterea TVereßana in illuſtriſſimo tem⸗ plo Suntæ Matris Lratiarum, Urbis Patronæ, cu- jus imago ſervato ordine Regis noſtri Catholici per novemdium à Pominica in albis in Matrice magno honore colitur, & monaſticus locus reli- ter Familiæ per eum victus tribuitur; educatur etiam Familia Pivi Auguſini fub Sandi Marci reli- gioſa domo ubi die vigeſimo ſecundo Aprilis 16 F. dem Eques ad profitendum venit, mandato Regis Magni Magiſtri Ordinis; nec parum extollitur San- Nerei pulcher Cœtus pullulans. EFt hercle lucu- lentum * nitidat Societatis Jeſu Audiutorium ſub rium; & hæ religioſc domus piorum conſortiorum ſint fœcundæ genitrices, non modicæ copiæ Con- fatim g Sunt etiam in Urbe Religioſarum Clauſuræ vetu- ſtæ Focleſiæ Fancæ Scholaſicæ, hodie Sandti Bene- dicti nuncupatæ; his noſtris ſeculis Monaſterium iſtud piemiſũimà Matre Dumnd Cæcilid, Parermio- num præclara familia progenita, ac Domn Voneran- l Celeſti præ cæteris ilſuſtratur, & non modicæ virtutęs in hac nobili Benediina domo invenimus claram & exemplarem Matrem Pomnam Pignameri- fam Piſanam Abbatiſſam, vivis omnium ſuffragiis. Secundum Sandæ Catbarinæ Senenſs, titulo Jancs Nicola opibus Fratris Nicolai Lauißcis Equitis Ce- rohohmæ, & Antonij Galofari. Tertium Sani Fyan- ciſci Naverii opere & ſumptu piiſſimi Presbyteri Don Petri Civelli. Quartum Fani Martini Orphana- vum eR bonis Patris Balthaſaris Laurjßcis, Militis Aieroſohmitani. Quintum Fanæ Tereſæ, &c Diæ Mariæ Montij Pietatis, dibitiis Domnæ Margaritæ Hrraræ ſub clavo pientiſſimæ & nobiliſſimæ Matris Pomnæ Aohſiæ Lago. Sextum Sanci — trum Kepentitarum cujus domum noſtri generis re- liquit non popularis Canonicus Don Vaſeriu Car- rafa. Hic enumerare liceret Conventuuin eruditiſſimos Viros, qui doctrinæ apogeum attigerunt. Parer Jo- ſophus Roaca, Theologus Dominicanut, Medinæ 8c Bannes Auditor celeberrimus, corumdem vires non habuit dehiliores. Pater Agidius Kiææa, Carmelita, in omni diſciplinarum genere & facundia concio- num in ſacris generalibus Comitiis, Nom coram Pontifice habitis, primum orandi locum tenuit. „ Sed Cœnobium Carmelitarum valde celebris effici- ſtur ortu Magißrorum Allerii & Leodori celeber- rimorum Virorum, tum in Provincia Sanhii AMerti Silie; tum Caiabriæ Priorum Provincialium;ʒ de 1 Melids obrinet, vel hahet. 2 Repon. fulget, vel ſpleder, nam nitidare activè tantum uſurpatur. 3 Leg. Auditoriut Emendi xirtuit, 4 Reſer, teln. 6 Leg. Vdofi. Ccœrafa. 6 ejuſdem Præpoſito deſtinaturz idque nemine dubi- tante, quia idem præcipuus aliorum Parochorum erga animarum curam excitator eſſe debet, cui præ- cipua eſt cura, ut pro omnibus vigilet, ne in Mo- tucano ovili humant generis hoſtes ſuam alicubi ty- gioſifümi Militis Sancti Jacohi Equitis Pon Fyan- ciſci Bolles ex fundamentis perficitur, & clemen- ſacratiſfimij nominis Jeſi baſilica & DEO duce, Matricis inceptum floridum promittitur Semina- 120 piritus Ma- E honore ſingulis bienniis in die Cineris & Annun- 119 ** 35 PIAc1pI CAnnA7 4 6 Aherto meminit Pirrus in Eccleſ. Syratui 8 Aſbus cæmentiſque cæmentariis fabriſque muraris i In eiſdem ſacris 1 Carmelitis GComitiis valdè floruit niſtrandis, ſive in effodienda terra, ad opus admo. Pater Alhertus Laurifex; alios autelm innumeros ul- viſſent: Gonzaga ſuprà Conventu 26. 27. fol. erd prætereo, quorum veſtigia Keverendus Pater Antequam Lluſtriff. Doh Fbannes Aphonſus F 6 121 Vvannes Baptiſta Craſus non minori bonitate quàm riguez & Caprera noſtris ſeculis ſuà Motucd Panr. jitteraturã, hãc noſtrã tempeſtate, magno exemplo, mum tranſmearet, cum Comite Melar Don Jognnt inſequitur, cujus patruus Don Hanbiſcus Craſis, Gaſpure, alitſque dilectis natis, & propria, & ſui eruditione præclarus, Matricis Urbis clavum mi- nati hanc Santæ Mariæ Jeſu ſacram ædem riſicẽ ſuſtinuit. 32 ſpeciali deprecatione ſuorum memores viſitarunt & Præter Collegium & Jeſuitarum Studium, ſcuti ſlocum, ubi corpus Beati ejuſderm Antonii recondi 4 Panormu &c Meſana in ſua quaque Valle, Motu tum eſt, proprits oculis, ad indicationem Reveren. in Valle Neti Philoſophiæ, Scripturæ Sacræ, di tunc Patis Conwentus Cuſtodis laudabilis Bernur. Thcologiæ, & omnis ſcientiæ in Franciſtuno Sandæ Bdini Metalli, religiosè perſcrutantur. Maiæ Jeſu Obſerwantium Cœnobio, florido gene- Hic Admirantum Comitum füneſtæ celebrantur rali fruitur Auditorio; ubi paucis abhinc annis Ke- exſequiæ; hic præcipuè nobilium Civium ſppulcra verendos Parres Bernardinum Romanum, Bartholo- videntur, ubi Viri belli togæque præclari cãdavera ui nœum Biſazzam, & Eraſinum Riæunn Motucenſe, ſua tumulanda præceperunt⸗ inter quos Famili litteris & ſantitate præclaros, Provinciales Preſi Cicalæ, Spinulæ, Riwæ, Agliatæ, Scropbani, Car- des, & ejuſdem religionis habuimus inſtitores; g lonari, Kubeorum, Zacchorum, Sulomiarum; ſuam in hac Familia non parum extollitur Pafer Didacus duque ſibi conſtituerunt ſepulturam. Salemius, pro ſancta Eccleſia DEI Orator eximius, Ibidem Petrus Sortinus, Vir undequaque erudi- qui anno 160. typis miſit Apoßtolorum Principis jtus⸗ Artium & Medicinæ Doctor egregius, tumu- Friumphum; ac floret Pater natius Schißttus, latus jacetʒ obiit lithiaſi, in cujus ? ſepultura lapi. Theologiæ Generalis in patria Lector, qui in Pro- dem hoc Kocchi Curtis eximii & U. I. D. artificio- nʒ vinciis Neapolis nomen ſuum immorrale reddidit: & Cſſe compoſitum inciſum legitur Carmen: provinciæ Vallis Neri hodie meritiſſimus eſt Cuſtos; jummæ etiam ſpei in Sacris Litteris Alhſus Arme- Peira necem Petro, ſod Petrus clavilus aſtra, in 8c Vincentius Raguſa ſimile incipiunt habere Eꝛ ſors Sortino mſta ſepulora dedit. noe Dulce datum Petris ſod petræ & ſortis amarum: In hoc Cœnobio celebre exiſtit marmoreum Bea Nam corpus Petri deſtruit, atque ligat. tæ Virginis ſimulacrum, & Monachorum chori ſummæ præſtantiæ ſedilia; ibi etiam jacet Fraier In anno 1797. vigeſimo ſeptimo Novembris pro 5 Antonius Ceratuua ex arbore Beatorum, cujus vita hujuſmodi Conwentu tunc Gubernator Status Mon 3 mirabilis fuit, malignis Spiritibus, cum quibus per: Franciſcus Belwi interdiẽtum indidit, ut in Cancel- petuò confligebat, adeò formidabilis, ut ſervi DEl ſlariæ regiſtro fecundo, ne quid ædificii in illius præſentiam minimè ferentes ſæpe & ſæpius ad; mana pſanitie conſtruatur uſque ab apertis locis tunc primum hujus loci conſpectum obſeſſorum corpora D Don Pauli Carrafæ penes antiquam conſecratam dimiſerint. ædem Sandi Jpannis Evangeliſtæ, artificioſe nune Floruit & temporibus noſtris Frater Didacus co- cxornatiſimam magnificis fabricis Matricis dilectam gnomento Calabriſtus, laicus columbinã ſimplicita- genitam, in qua ſanéti Bapriſmatis ſuſcepi lavacrun, te præclarus molta? prædixt; ſui etiam obitus quæ unum corpus effecta cum Divi Petri Fccleſa multd amé prænunciavit diem 1630. De ambobus makmà ab omnibus religione colitur, locus præci- meminit Piryus in Eccleſia Sracuſuna in Urbe Mo- puè ſepulcri „ ubi Muriæ Marthæ 8 Mngalemæ zuca; ex his priorem memorat Gonzaga in Cbronica tres ſtatuæ eximiæ duo ardentius pendumur; Franciſtuna Part. 11. in Provincia Siciliæ fol. 392. ſirientius pieque magis contemplantur. Vrriul- Conventu 27. Apoſtoli remplorum unionem ſignant etiam co- 124 Hunc Patrum Conventum Beati Januis Scbißtti rum elevatæ imagines in ſuperiori ConVExà ſuperfi- invenimus etiam genitorem, cujus vencrabile cor-] ſcie campanæ 1770. ſumptibus tunc magnanimi Viri us urbs Catans in Sandtæ Mariæ Jeſo⸗ Fratrum Ec- E NHieronymi Aeccii diriſſimi magnarum terrarum, & cleſia ſupremo honore conditum * retinet. Hic Domni Bellioææi, in priori peſte humati in ? nova beatus Vir? omnium virtutum generé, præcipuè in cappellæ ſepultura prope Sandi Mariæ Feſu Ccœno· DEUM & proximum gharitate, præditus, innu- ſbium, qu ob novam fabricam fuit in anfractu vir meris miraculis meruit decorari: Gonzaga ſuprã fol. vergentis ad Occaſum diruta, quo loco tunc nemo 390. in Conventu 16. cujus frater in catholicis bel- fuit potitus honorabiliori; habuit hic Nieromm zi ſis ante annum 1424. coruſcus apparuit, cujus mu- * germanulum fratrem Mariduu Carmelitum⸗ qul ſiebris proles, Kizonum nobili ac honoratæ Fami- Mſanæ vitä funẽtus optimæ vitæ reliquit odo- liæ conjugio connexa, viros in magna Curia Co- ſrem- mitatus peperit inſignes. At dum de peſte dicta obiter occurrit ſermo, m Hoc Coœnobium à Friderico Heurigue àc ejus] ſno 1/76. inter Alia Iraliæ loca peſtilens ignis Mouu uxore Anna Caprera Comitibus conſtruitur; etſi noſtram attigit; ut vidi in Manuſcriptis Frun- autem illis temporibus Iluſtr. Friderici Henriqueæ, Fj ciſci Carraft mel probiſſimi patris annotatum, e cjuſque pientiſfimæ conjugis Annæ Capreræ, Ca. Feliciano Betera Brixienſt in1 ract. de cuncis human ſellæ Præfectorum, atque Comitum Morucæ; in ſ⸗ aheltibus tit. de febribu malignis & peſtilenilu PEUM pietas, ac in Frauciſtanum Ordinem affectus ſcap. 11.1n principio, qui de peſtilenti meminit 4. ex quamplurimorum locorum conſtruẽtione patue- flatu Morucam noſtram inficieme; & idem met rit; maximè tamen in hujufmodi Conwentus ædifi- dulcis genitor hæc in ine Relationis verba protult. catione ſe prodidit; non enim illis fatis fuiſſe vide. „ Abſir amplius, DOMINE DEUS, & inclyte 5 12 batur, omnes ſumptus xdiſicio neceſſarios miniſtraſj Martyr Ceorgi, contagionis tempusʒ cum ſe, anmamque eleemoſynam ad loci reparationem u morbum prudentiores fugam tantum putari commodioremque Fratrum habitationem à ſuis ſuc- „ eſſe remedium; cum cætera nil proficiant/ qꝛ ceſſoribus perpetuò pendendam ex teſtamento le- qur gaſſe 5 niſi etiam & proprias manus, ſive in lateri- 1 Rectids ſtpulerum. 2 BReſtit. ſeßuleri vei monumenii Reſit. Caymetum; vel Camehiani. 3 Repon. 3 Repon. agris ditiſimi, vel rellure multd divitis. 4 . . 3 Reſt. p⸗ Meliis ſervat. Corrig. mni. novo capelle, vel potius ſacbllj ſopultro. 5 Leg. fairts Mkunt.hexhb MecnhKeee — — — duu. ammm ue ign. o Nenhriz pr etot duns Dn diit, ut in Cur id ædificü in ilu ahapertislockm quam conſecun , artificioſe nm Matricis diles ös cepin Diwi Peiri Hec oliwr, loum ibe, i udentib mim emplanu. bit em ſigmt ioi conren tnc mgunniſi gnarum temm ſe humtti in“no n⸗ ß Cæw uit in nfntu v o loco tunc nel it hic Hiero n Cmelitum ite reliqut o corit ſemo iewig ⸗ Nanſenpts nis annouu, g. nufhu⸗ ene w mionis v an s temp n tahl i e 2 . i lni 5 — Le 129 Mariæ Jeſu Cœnobium tumulatur. Hi Anno verd 1626. alia, ſed peſtis noſtris tempori- 55 35 „ lur „ dum. In hac peſte brevi tempore pluſquàm tre- decim millibus quincentis funeribus Urbs noſtra vexatur, & defunctorum magna pars hujuſmodi lue aflliétorum in agriculo mortuorum penes Sandæ ſnt motus terræ, ſi poſtmodum peſtilentiæ gi- gni ſolent; at, Lector, ſi caſus contingat, in faralibus Libris potius memoratum invenio, pe- 5 bus Mutucm mitior, & Sicli gravior ſupervenit, quã ego infectus, à patre meo; divino auxilio ex corde petito, incolumis periculum evaſt, ſtatim Panor- mi inwenta Dia Roſalea, quã Civitas noſtra trium- Phavit uti Patronä; cùm Motucenſes ipſius nomine ſiberati in memoria æterna non minus eleganter quàm feliciter à Pictore præſtantiſſimo pium ſtemma ei delinearunt; in quo videtur imago GHRISTI reſurgentis, in? adverſum Virgo Regin Orbis, ac capilſamento? ſpiſſo, quod per utramque colli par- tem effunditur ſuper liberatæ noſtræ Civitatis inſi- gnihus, Regiæ Stirpis Eremitula, Panormitana no- ſtræ Urbis Patrona, ad cujus hujuſmodi honoris numiſina Joſephi Gallotæ Poetæ celeberrimi ita my- ſterioſa reſonavit avenay Dum Kſn jund Rſe, 6 ſupplen proſrana Teoni Srat Lea Judaico, diſcutit Urle Luem. Cæterm & anno 1361. poſtquam anno præce- denti magni terræ motus Motucæ, =& in tota Inſula 230 fuere, tota ferme Ficiſia peſte laborayit: Mauroly- bantis, ab humanis demigrabat. cus fol. 32. „quæ anno 1622. fimiliter contigiſſe invenimus; hujulmodi morbo affectus, remotionem prohibitio- nis deglutionis ſitiens, in ſxvam gutturum arcta- tionem incidebat, & nimio cruciatu propter ni- miam fluxionem maligni humoris à cerebroꝰ dela- Sed ab Eecleſiis ne ſonge ſecedamus. Præter Collegiatas & Parochiales Monialium & Ccnobio- rum facras ædes; complures alias ſimplices intra & prope Urbem non omittendas putamus, atque his congerendas; videlicet, Sandi Machaelis Archan- geli, ubi Nobilium perantiqua fuit erecta Unio, Sani Nicolai olim Capellania, S. Mariæ Conſolatio- nis, F. Antonii de Padua, S. Mariæ Spuſini; F. Pli- gii, S. Auguſtini, F. Annſtaſiæ, S. Claræ, F. Lu ciæ; S. Philippi, F. Facobi;, S. Aathæ, F. Mariæ Appennini, F. Mariæ Miſericordiæ, F. Kocchi, S. Mariæ Exaudi nos, S. Mariæ Lric, F. Nicolal To- lentini, S. Mariæ Portus Salvi, S. Mariæ Soalæ; §. Mariæ entis S. Mariæ Montis Serrati, SF. Libera. Iir, S. Tanciſci de Paula, S. Jacobi, S. Martbæ, S. Vincentii; v Eliſabethæ, S. Matie Cataradtarum, S. Pantratii; S. Hippolhri, J. Silweßtri de Silwa prope noſtras terulas, S. Andreæ S. Blaßis. Antonii Abbatis; Sanltæ Maria Nemoris, S. Mari« Wipilsri, aliàs Tri- mſri, S. Maric Drepani, S. Mariæ Fauretan⸗ 2 S Burtbolomæi, janciarum Animarum purgatorii, ubt non ignobilis eſt recentiſſima Societas, S. Matthæi, 5 tiʒ S. Mayie Blanca, §. Spiritus, Sacellum Eri- ſarſo. F. Sopbie, S. Hieron)mi, S. Mari« annuntiatiunis ve- reris, olim S. Nicolai in Caſtro Caſalis, §. V eneriæ, maldorum, S. Leonardi, S. Angeli Cußtodis. F. Bar- haræ S5. Marthrum uadraginta, S. Mariæ Irmorum, S. Ninitatit/ S. Caraldi Sacellum in ædibus Magni Admiratus in Caſtello, . Dorotbeæ, J. Mariæ Pe- digruntæ, S. Laxari ſacræ domus Hoſpitii infirmo- 1 Leg. quingentis. 2 Pro in adverſa parte. 3 Reſcr. o. 4 Repon. quas. 5 Meliüs contrabtionem. 6 Vox minimè Latina, & in ejus locum ſuhſtit. deſtuentis, quæſitæ nocent artes, ceſſantque Magiſtriʒ ab- ſtis arcendæ cauſſã, ſolum DEUM eſſe placan- Anno 1636. faucium ægritudines imminebant, MorocA ILLuSTRAT5. men. captiones. 39 rum, S. Hippolhti de Pratò. i Præter ſuperiores eaſdemque quæ t aſtant, ſunt hæ Eccleſiæ dirutæ, & profanatæ; F. Bernardi, S. Mari Molæ, F. Lucæ, S. Honorati, F. Eli, S. Angeli, S. Jacobi, V. Andreæ, S. Antonii de Pa- 137 dua, J. Mari Molæ, S. Anlonis Abbatis, hodie Prætorium, S. Martini olim prope Eccle ſiam Ma- trem, ac alia prope Plantam; cujus ignoramus no- Anno 1638. Don Joannes Aphonſus Henrigusæ 8c Caprera, magnus Regis conſtantis præliator, die unä, propriis viribus, plurimis militum aſſumptis centenariis, ad numerum ferè quindecim millium, enſe accinctus; ferroque circumtectus, cùm ? Fon- tem Rabiam transfretaſſet, ſuã ipſius operã & conſi- lio immiſſà claſſe per urbis moœnia, medios hoſtes unã cum copiis aggreditur; mox innumeris perem- ptis hoſtibus, tanquam leo in hoſtes proprio exer- citu quamplurimos proſtravit, & magnã gloriã ah eiſdem poſtmodum MWotucæ ſervata rapuit vexillaʒ S&c ſtatim triginta ferẽ millibus Civitas ex hoſtili præ- lio circumdata, omni hoftili labe purgatur, atque Regis Catholici vexillis in altum erectis, equitibus bonis hoſtium addictis, per epiſtolas Regi expulſio- nem ſignificat; quihus præclare geſtis magnum fu- gloriæ pignus Rex Catholicus accepiſſe viſus ett. At exploratis moœnium Urhis viribus, reſartis 133 arcibus, Urbe præſidiis præmunitäã, quam ſummã glori adauxit, aſſumptis equitibus, Matfritum trium- phator redit; cui ſtatim utriuſque Regni Siciliæ ex regia munificentia commiſſum eſt Belli, & Status, Terræ, & Maris generale? gubernium. Poſtquam autem die trigeſima Oohris 1643. Motucanm attigit, Neapolim appulit, ejuſdemque induſtriâ ob mortem Vrbani Octavi Sedes Apoſtolica non patitur ? cir- cumventiones, nec Facra Kora Cardinalium laten- tium inſidias. Utroque Regno? in pace præhabito, à Rege noſtro ? Pomtifici Iunocentio deſtinatur Orator, & in editæ Hiſtoriæ; illud autem poſt multa cognovi- mus ita hujus Principis celſitudinem Nomanos fuiſſe miratos, ut poſteris? triumphatoribus ni aliud in alma Vrbe remanſerit, quãm futuris ſeculis 1 ditiſ- ſimum & mirabilem Admiratus 1 ingreſſum admi- randum ** præponerr. At Matrit n reverſus, gno Hiſpaniarum languore ac dolore, extremum vi- tæ ſpiritum reddidit; prout exactius infallibili teſti- monio IMuſtriſſimus Don Joannes Capiblancus, Jyra- cuſanus Fpiſcopus, nobis teſtatus eſt; & ipſius II. genitus Don Joannes Gaſpar Comes Melgar, qui non diſſimilibus animi virtutibus & 15 gencroſitatibus in patris locum fuit ſubrogatus. Tanti verò Principis obitu Morucenſium Populo- rum 16 hilaritatis, Nobilium celebritas, decertan- tium Motucanorum Academicorum nobilium Mili- tum *7 jocoſitas, puhlicus viarum apparatus, Equi- tum placida & Nobilium contentio, quã lancearum certamine magnis donis aſſueti clariſſimi, ridenti ani- 1Rectids exſtant, vel exiſunt. 2 Vel potiis Fuentsrabiam, quæ Latinè diceretur Fons rabidus, & cujus nomen antiquum eſt Faviobriga, vel Ocaſopolis. 3 Melids regimen. 4 Purids 5 Repon. ante omnia pacato. 6 Caſtigatids ad Pon⸗ rificem. 7 Vox minimè Latina, & pro illa ſubſlit. gaudio vel letitid. 8 Rectids erceprus. 9 Latiniüs ꝛriumphantibus 10 Emendatiüs ſuperbiſimum e ſpettabilem. 11 Purids in- troitum. I2 Reſtit. proponere. 13 Leg. Matritum. 14 Vox barbara, pro qua repon. correptus, vel afectus. 15 Vel bonis moribus ac dotibus eximiis. 16 Reſtit · Pilaritas. 17 Vox not Latina, ac in ejus locum repon. f0livitas; ſeu ludi jocop. Carra. G2 — VUrbem Komam quanto? fauſtu & celebri plauſu à Papa fuerit s receptus, referant tunc ſtatim typis At Ma ſtatim febre ꝛ invaſus, bis 134 fuentibus lachrymis à Rege brachiis amplexus, ma- * 3 ardens perſolvere, quodnam gratiarum genus non prompta commoditas? quid laudis Motucenſum pe- 136 Anno 1649. Don Frantiſci Bolles Pintaſor, pro bravit ingreſſum, ubi omnes Mägiſtratus interfuere; 137 & die quarto Martii in eadem xde Majori, quæ tempora explicemus Decimo Maÿi in feſto Fandi „ — ———— . m bM 4 animo, datà operä, B6tis armis parati, ſecuri in diſcriminibus, adductis quaſi Martialibus ſpiri tibus concertabant; in intimas anguſtias, in mo- leſtos cruciatus, & lu6tuoſa parentalia traducun- tur; à cura tamen folüm abducimur, & jacen- tem erigimus animum, quia in filio paternos mo- res agnoſcimus. . Anno 1647. ad Orumanni exercitum navalem, Motucenſes in Regno * apprehendunt arma; at poſtiles claſſes Cretam appulerunt. 2 anno? revolutionis plebis in Urbe Panormitana 1647. Don Hieronymo Buglio, morum & nobilirate præclaro, Comitatus clavum placide moderanti, Außriaci Regis vices gerens ampliſſimus Marchio Veez Don Betrus Fauurdus, non vulgaribus epiſto· larum modulis ſatis & abundè pro Kegni firmitate largas oblatas largitates à Monutenſbus ſua dignitate retribuit? at quid maxima patriæ noſtræ tranquilli- tas, & erga Regem oblata largitas, & militum ctus & ⁊ animoſitas in Proregis adſpeẽtum ? quid non commendavit Morucanbrum omnis ultronea obſer- vantia? Hinc Panormi, & Catanæ, aliarumque ur- bium Populis quiete? ſerenatis, ſpontancæ ohlatio- nis laudis fruétus noſtra Civitas obtinuit; quò fa- ctum eſt, ut in dies, ficut aliarum urbium, fideli- ras non minori ordine Motucana celebraretur. Catholico Kege præclari Præfecti? celerum, ma- gnã lætitiæ ſignificatione advemum Urbs noſtra ce- ſebravit, ac fingulari ftipantium gratulatione Gi vium in Gubernatorem Civitas ample- ctitur. Hic totius Sratus Plenipotentiarius Vice- Comes Neapol multiplex geſſit magis à conſiliis quàm à ſecretis altum munus, quod pluribus hono- rabiliter cum intolerabili ferè onere ſuis finibus ter- minatum, tolerandum magnis Viris diſtribuitur; ad cujus generis claritatem aliquantulum oſftenden- dam ſatis luperque ſuffectura nunc puto omni ex- ceprione majora ea, quæ gerun à dextris ipſe ſuuſ- que genitus Don Joaunes; nobiliſſima teſtimonia, dane Jacohi pater, Sandti Joannis filius, rubra & alba, militaria & religioſa inſignia. * Ann. 1651. 1Muſt. Don Joannes Antonius Capi- Zlantus, Syracuſanus noſter Antiſtes, ab Eccleſia Divi Petri in Majorem primò Pontificalem cele- vetuſtiſſimo more cunẽtis eccleſiaſticis funetionibus in Urbe ſolemniter peragendis Cathedralis lorum ſemper obtinuit, gencrales ordines celebravit ʒ mul- ta urilia ſancivit; & generalem ? indultum ibidem pro tota Dicecefi pubſicavit. S *ged ad Urbis ornatum redeamus, & nundinarum Caraldi, ejuſdem menſis Dominicã tertid in feſto Sanæ Mariæ Gytiæ, vigeſimo quarto Juni in fe- ſto Sanhti Joannit Baprißæ; ſexto Auguſti in feſto Zanctiſimi SALVATORIS, vigeſimo nono Septem- pyis in feſto Sunkti Michaslis, publicæ nundinæ ce- lebrantur; cdm ſpecies boum, equorum, & mulo- rum mirum in modum in agro Morucenß creſcant, famoſæ eorumdem animalium & ovium myriades, & quotannis Regnicolis ſubminiſtrentur, nec inter- ca deſinunt annua fætura gregum, & armentorum jncrementa ad populorum opportunitatem annuatim ex loci fertilitate ſuppleri; mutua etiam Gives & 133 finitimi commoda ſuſcipiunt; dum claborati auri & eg. Otromanni, vel potids Turcarum. 2 Rectis r piunt, vel ſumunt. 3 Repon. mors, tumultis; converſionis, vel perturbationis. — penſio. Vel potids quieris c placaris. 6 deu uitum. 7 Vel indulgentiam, rem hmem ſeu relaxationem: 4 Purids animus, afetlio, voluntatis pro- D EAnn 5 Aſargenti copia diriſſimorum pannorum & ſericorum varietas cuique eiſdem in nundinis venales exponun. tur. Tandem ſi pro patria exornanda vetuſtiſimã Na. turæ lege non inevidenter, uri non abfurdè, ut pro parentibus debemus; ſi pro Status amplitudine in attingendis etiam domibus inhabitantium delineatio. nem proſequimur, ac potiflimas deſcripſerimus, quæ patent, nobilitates, divirias, bona, loca, & habi- tationes tenentes, & qui diu priſcis tempribus tor & tantis titulis ab omnibus celebrantur, quot & quantis Urbs hæc & Status Viris prærlari e per- abundaverit, & qui doctrinã floruerint, quive fue. rint, * quæ Statum illuſtraverint;ʒ in his extollendis minimè nos cæcus amor patriæ fallit. Frugiferæ Viſcuris, & Parm, * clarè olim Juli Aneſtiæ Familiæ adjunétæ cum haud ignota Parer- nid, Tomaſi, & Curi nobiliſſima Domo, Fqueſtri Ordine illultre genus, Principis & Ducis titulis po- ſtitur. Præclara item Don Joſophi Areßti S& beds- gui proles illuſtri fruitur Marchionis titulo Cannica- 1, rai, lacris hodie connexæ connubiis cum inclyta Po- mo Nomann & Columna. Præterea Celeſtium agnatio Sancæ Crutis Marchionis equeſtri gradu gaudet be- Cſnemerita. — Omitto aliis onus non modici numeri deſcribendi milites, & equites, qui in magni Status amplitudi- ne de micis, quæ ceciderant de menſa Gomitis, fa- ti ſunt potiſſimi Regni Proceres. Quibus verò in dominatu Status Mofucenſs præfulſernt hominibus, in elogiis depromere fas fit; nobis modò hæc pauca delibaſſe ſat erit. Scimus, poſt antiquiorem ty- rannidem potentiſimos Principes Nortmannos, d primd Rugerium Motucæ dominii habenas ſuſcepiſſe, quorum geniti Raguſum titulo Comitatus illuſtra- runt, quäm etiam privilegiis adauxeruntʒ poſt quos clarifima Germana Domus Muſta ingreditur; häc exſtinctä, veniunt Caramontanis quibus expulſis, incipiumt Capreræ, qui ſacris connubiis Henriquen Regali famiæ adhærent. b Morucenſe Gubernium omnes rectè judicant onus ſatis Cæſarea Caroli Quinti Maje ftas intellexit, qui Gubernatori Status, cut Cameræ Reginalis Pra- cuſarum, cæœteriſquè propriis à Conſiliis Reni per- perud commendavit Militiam/ per legem & pra- gmaticam, (ut vocant) Meſanæ editam anno 13. ud autem apud nos ſummã celebritate fertur, cujus geſſit miniſterium Von Joayne Nenrihueæ na- turalis Klius Iluſtriſ Gomitis; abſque autem inter⸗ miſſione illud 1Muſtris Marchionis Caunicayu⸗ Paul Areſtig; ejuſdemque præclariſimi geniti Don Joſe ↄhi extollitur, qui ſummã pace rexit? & ad nobi- immam formam Caſtri ædificia reduxit Poſt non ingratum, quod geſſit miri conſilii Vit Bernaydus Valſeca, Don Hieronmi Buglii ſumma be- nignitas nobis attulit, ut Panormitana felicitas Mo- ſucæ fulgeſceret. Tandem Gubernatoris Don Fran- ciſti Bolſes auctoritas Veipuræ Gratiarum S. Matris Fhereße propriis fumptibus GCœnobium conftruxit, complura alia ædificia in Caſtto vetuſtare collapu inſtauravit, Urbem ad nobiliorem formam redigens in illius vias conſtravit, ð&c diruta alia mœnia reficien- da curavit. In hoc Statu non deficiunt nobiles Milites, qui magno numero Fqueftri Ordine fulgent, quos hic enumerare libuit; ſunt autem hi Pon Amomius Pellomus Baro Riſtalambri; Don Antomius Carbon- yus, Baro Pirainiti; Antonius Manentiius, Baro Ciar“ rimini; qui dum hæe ſcriberem vitam cum mortẽ com⸗ 1Reſtit. praclars. 2 Purids ſæœcundiſima Fuerint. 3 Re⸗ pon. qui. 4 Leg. clars. 5 Puris regimen. ſummæ dignitatis: nam & ſumma gloria à priſcis 140 temporibus in Vrinatria hucuſque præfuiſitʒ id quod 1 commutavit; Don Antonius Ferrarius, Baro Mon- A poribus Hracuſis claruit, qui ibidem ſenatoriam to 147 raneæ; Antonius Giuma, Baro Turris Veteris; Pon gam meruit⸗ Pompejus. illem Blaſus Gaſpanus, Baro Curullæ; Don Gamillus Ce- Multæ etiam originariæ, præter quæ ſpar ſm in leftis. Baro Camemii Donna Carmeln Areſtia Trigo Opulculo reperiuntur, ſeſe inſignes oculis noſtris nu, Buroniſla (ut vocant) Berdiæ; Eraſmus Aſcen- Domus præbent, quæ ſuæ nobilitatis ſortem ex ca- ſius, Baro Santtæ Zagariæ; Don Eramciſcus Echebelc, rumdem novis vel antiquis documentis, & honeſtis Baro Nendarum;z Franciſtus ab Aritiis, Paro Meliæ; moribus, ac muneribus inveniunt; ut Aprilia, Bat- Von ranciſcus Lætus, Baro Paſanitelli; Franci- Iaglia, Blundd, Barona; Bellia, lin qua fulſit Pa- ih Jus Falcedula, Baro Pandarum Surriniz ranciſcuß er Carolus; Ordinis Sandi Franeiſci in Paduæ Gy⸗ u Nuta, Baro Lhaſuri; Ponna Frauciſca Vaheca, Ba mnaſio Lector, & fuit in Metaphyſica dictus Pri- hrtin roniſſa Suni Philippi Columnarum & Cadimel; mus) Zeguarda, Compailla, Cavalluccia, Calwella, n qini, 231 Don Jannes Gyimaldusʒ Baro Sani Voannis Gucera Caci Ciantia „ Currera Caſtrenova 5 Cor- u Seulu Nirumi cum ciili ditioneʒ Don Voſephus Clawarus, B 64, Fidi, ailla, Vcicchia, rancſci, Naſcs Gya- — Baro Nemoris; Don Ahucintbut Laupifea, Baro Poi vina, Carofala; Giompiccioda, Geluſa, Grancvita chre oln ſ damantis; Don Macintbus Valeſca, Baro Gonchedai- Cioppon, cquæ in patrocinand facultate laudabiliſi? aud ignor p. niʒ Ianne Vaprilà Falemius, Baro Sancti Marci; mum detinet Foannem Amominum Faguſe origina- Domo, 6 Doctor Pon Fannes Baptiſta Salemius, Baro Sandi rium) Furata; Vailonga, Lucifora, Mann, Maxæa, Duci nic Hippolyri Praloz Von Voſephu Vulſecu „ Baro Ser- Martine?, Maſtretta, Modica, Michelia — e r Lirroniss Pon Foſepbus JFardinus, Baro Sundi litteris armiſque fulget, & potitur Don Iraciſco tulo ( Pancratii; Mon Joſephuß Cutrera, Baro Fontanatiæ; Frwſeo miliriæ Comitatus) tribus frarri- Cuminchuh. Pon 3 ephus Kucra „Baro Sani oſepbi; Von bus bei p̃ræditis Eocleſiafticis ſun gu ſephus Pateruid Baro Caſellucii Von Iſpbus Piß- muneribus icli; acſ & 4 aurin) Necita, Na- 145 radu gaule na) Baro Horrus Salwi; Don /oſepbus Areßia, B ro ni, Oliverin 5 Herella, Hulaæolin ollara, Pluchi- Slumbi; Dun Voſephus Aadſta, Baro Muſehhiiz a- horta, (in hac fulget Juris Doctoris Foannis Baprißæ ner delcre ter Voſehus Vhmaſtus Nuÿu, Baro Dipiæʒ Foſepbun C ingenii acumen 5 arißa, Koſu, Srornella, Sammi- — beyi Macri, Baro Lamiæ; Donna Maria Areſtis, Baro- ſ7a, Sulemia Sarſa, Jorofana Spatara, Tagliaferra, anpltud niſſa Sanbi Philippi; Don Marthu Spinellus, Baro Vemtura, Ziſu, Zafurana. . omitis, ſ. uibus vero in houinibs, 0 bre puca voren v- Pirreræ; Donna Margarita Celeßis, Baronilſa Pa- n; Don Peirus Septimus, Baro Cammaratimi, S Dominus Dragonaræ cum civili ditione; (ic dum Opuſculum typis traderem vitam elegit æternam, DPon Ianne ipſius flio non modicæ ſpei ſuperſtite) MNon abſimiles & alii vigent optimarum arborum digni ftipites, qui ex antiquis honoribus quibuſdam oneribus realibus non ſunt obnoxii. Plurimæ præ- terca exſtant Famili, quæ nedum innatis nitori- bus, ſed earumdem & vetuſtatis ſoldm cx ditiſſimis Numm, K 33 Don betrus Celeſtis, Baro Bertheviliʒ Don petrus Car- EFccleſiaſticorum Patronatuum juribus clarum fir- ns ſiſeepſt 1hia, Baro Sparatiti; Don Sehaßtianus Scalamius, mant initium, ut Lauriſcium, Leonfantium, Amo- mtuts iluin Baro Serravaillis; Mon Silwius Bonannus, Baro Kaſfu- derum, & aliorum: nos antiquis Carrafarum non ab eruntzpott qu hiæ; Thomas Zhomaſius Kuſus, Baro Curiæ; Mon Vin- ſobſcuris fruimur, quæ in utile noſtrorum in altare ingreditur; hi uibus expulb, bis Henriu centius Aritius Baro Serrurum; Don Vincentius Cam- pulus, Baro Sani Paſii; Fhater Vimentius Nuſus, Baro Chunzarir; Don Vinceutius Falcedula, Baro Dandarum Chaſari. 5 Sandti Petri Martyris in Majori Eccleſia edidit Don Vhomas Carraſfa, & recentids Philippus in Divi Pe- ri Fecleſia; Manuſbrum verd, & Taurißcium cum aliis mei potiuntur filii materna facultate- ſudicintom Sed non pauca, præter quæ ſparſim tradimus; Cætera complura prætereo;, quæ ob pientiſſimas gorin à piii degunt, quæ Motucæ florent᷑, Nobilium genera, à annuorum legatorum inſtitutiones pro pauperibus, nſulſt un⸗ clariſſimis Rebuspublicis, Provinciis, & Urbibus orphanis, ac captis ab hoſtibus, & templi DEl or- s imel u nlis Mi. originem ducentia, quæ diu in Vrbe noſtra kone- ſtiſſimè cwmmorata ſunt, & cb magnißcorum Vi- rorum virtutum dotem hujufmodi Kipitum dotri- tradiderunt immortalem: nam eſſet hic potius ple- niſſimè ſoribete de honeſtis cujuflibet diſciplinis, egenupr nam, & optimos mores, Morucenſthus diuturna ofi- quod inſtituti noſtri non fuit. venanolſt cia & merita per eos impenſa recenſentibus, ſe cha Urbs hæc ad formam aquilæ ſita triplicem pro ditan ano ſſj. 1 7b5 elebritute ſun ros reddiderunt; ut ex Hiſpaniu Echebelæia, Guſna- ſtemmate gerit turrim in campo cæruleo, & com- Hie h 4 Sonale⸗, Cijuer 45 Kiblera) ngorgiæ Pere prehenſis viginti quatuor mille Vrbis & totius ? con- nurmin⸗ Srada; ex Weapoli faruinia; à Venetiis Gamlacurta, ttrictus civibus, ac equeſtribus, & peditum militi- — „uſ Piſanaʒ à Platentia Mirabella; Moranda, Kuhna, bus, pluſquàm ſexaginta millium frequentiã fruitur Iu oſt Komana, Nulbina; (in hac floret narii juriſpruden- noſtro tempore. natibus, & ad familiarum decorem famam poſteris 147 Igitur ſi Motutæ, & ob dulce commercium fe- licior habitantium creſcit familiaritas, & ob ma- gna negotla non modici numeri Juris peritorum g 4 iodi. 144 tia 3) 4 Cathulunia Caprera Kircba, Sanclemeutia; Valſecaʒ (hæc magni conſilii Viros procreavit; & prò it. üi vit lucida ipfius claritate ſingularem requirit Scriptorem, i conu; aiqua de illa tangit, videnda in Zheatro Nohilitarit S- ſů ſumm be⸗ ſelicitas M DonHur arna Cuerreraʒ (quæ probiſlimum Von Aſcenſtum Ca- miliarum nobili multitudine ajterius Urbis lumi- oris Vo ₰ Nellanetæ Epiſcopum tenuit fratrem uterinum Pon ne hæc non opprimitur; & Panormo atque Mÿa- rum 5. M Vincentii Laurißcis meritiſſimi, in Græcit litteris Ma- F næ ex facili non in paucis æquiparatur; inſuper m cnkm giſtri Vrlani Octavi, cui Lauriſen morte præventus ſi Motucenſes ampli? conſtrictus plurimis & ma- tuſtae cli in civitate Aaguſæ Comitatus, deinde ſuos Libros gnis pagis abundant; & ſpatioſus tractus lætiſfi- orwam el reliquit) ex Mehuna Panorma; ex Panormo Alia- mis ſegetibus, quaſi mare exundans/ per longinquas moœni rc 743 c4 racufs Campulu, Panielas à Caran⸗ Tu regiones ? exuberanter profunditur; inſignis quot- 148 diſta; Paternonia, Laga; ex Leontinis Læta; Fea-] annis beatior ſurgit fertilitas, & aẽris ut ſumma ita iles Miites⸗ ₰ Crtimanna; ex Nero npelliæe- mirabilis ett lalubritas; & tanta eſt telluris ubertas, gen, qwo rin; Fortina, nfumina „qua Foſepbo Jure con- ſac dulciſſimorum fontium fœcundorumque amnium 5 n Au ſultiſimo gaudet; unde cham cx SMugiis Motuc irrigatio; ut modica terræ quantitas ſæpius in anno cunu⸗ nunc floret in omni ſcictia & arte Medica præcla- germincts omnigenis arboribus copioſus ſit ager, r zwl rus Poctor Petrusz in adventu Illuſtriſt. Don Dida- ſolo Rren S vel 3 Prileis tem- 3 Repon. juritdistioni nes. 4 Vox minimè Latina, & in — , Vel Catalsunia. cjus locum repon. exuberat atqus. g cilie, Don Philadelpbus Magnos) à Lucca Squnglia; à fulget doétoralis dignitas, & præclarorum Medi- ſcorum non inferior eminet perſpicacitas, & in fa- MhMbk 4 Mdu bRh ME MMte & EectA Mn MM it0 c 44 8i k Act „ —— — 43 pLacIpI CannRarg Moruca IrrosnAra. 4 ſplo ferax, ⁊vicularum concentibus ſuniſimus, & 4 mellifluis apibus omnium celeberrimus, cæteriſque humano victui neceſſariis plenẽ abundansʒ ſunt etiam non parva nemora, ubi cujuſvis generis, etiam fera, non deficiunt animalia; unde ſingulis annis extra- huntur ligna, quæ reciſa deinde foœcundiũs reſur- gunt; ac tandem ſi conſtat, quinam in hac Urbe celeſtis favor inhabitet, atque in Comitatu, quaft Regina, hæc imer alias caput extulerit, & propter; tot templa, rotque ædes ampliffimas, cœnobia, domicilia, fori theatra, in unius Vrbis decorem col- lata multarum ornamenta cunctas poſſet antecellere; ſi præterea, per rot vicina fuminum ſtagna, & B propinqua Jonii & Afri pelagi littora, & ex locis va mediterraneis, piſcibus, & frugibus, ac legumini- bus, & aliis vitæ neceſſariis inſtruitur; fimiliter (addamus peculiare decus) ſi univerſum Comitatus corpus antiquitus ſemper eſt ira curatum, & in commune Motucæ coniultum, ut tanquam feparatus Regni conſtrictus inſtar Reipublicæ, diuturnum „detineat imperium; feſt enim anriquiſſimus mos, ſingular Principum diplomate ac ſerenã benevolen- tiä indultum, ut incolæ & habitantes extra domi- cilium innumeris litium ſumptibus exonerentur, & ad tria reſidentia tribunalia præcipua * recurrant) G ſi inſuper non deficiunt, qui diſciplinis clariſſimi Motucam noſtram illuſtrarint, quos hic enumerare exiſtimo operoſum, & pro viribus in Elogiis memo- 1Repon. tratus. 1 Reſcr. habeat, vel regat, vel exer⸗ tot. 3 Leg. indultut. 4 Rectids dsweniant. —— reges camdem adeuntes reddiderum memorabilem; rabo; ſi magni adventus Kogerii meruit Civitas n ſtra habere triumphum, & quandoque Regnipr O- O- (inter quos invenimus potentem Lopium Nimene Durria, qui anno 1477. cum populus in jud s inſcvit? Blaſfæmantes Virginem Sanctam, non pꝛ. libuſque tunc Urbis deputatis, ut in Cancellkri Regni fol. 27. exſtat) ſi pro incolis magna? deti. ſnet Urbs noſtra jura, & pro majori? exuberamtia duas tertias s introeundi ex extra recollectis, cum Aratores ſegetum extrahunt alimonia & Motutan ſemina; quis Motutam in domicilium, prout ha. ctenus, ex longinquis regionibus non eliget, & pr. prium non amplexabitur gratiſſimum receptaculumꝰ & quis temerario auſu volet? adoptare, ut filentio hujuſmodi Tractatus involvatur, & his modicis ſal. tem monumentis Motucam immortalitati * memo. rabiliter non traderem. Hæc & omnia mea dicta Sanctæ Komanæ Eccleſiæ cenſuræ humiliter ſubjicio. 1 Purius agere. 2 BReſtit. Judaos. 3 Meliüs doſevt. 4 Emend. hlaſphemantes, vel potiùs verba impia jacientu ſeu dicentes in. ; Latiniis attulit/ vel peperit. 6 Meliuspoſſet, vel poritur. 7 Vox minimè Latina, pro qua repon. abun- dantia. 8 Fmend. vectigalium, quc ex Fugibus fructibuſgu⸗ in agris collobtis at in urbem importatis veniunt. 9 Vox oblo ter apud Auctores bonæ notæ non oscurii. —— 5 —— — — — . W — N — — — b 1 — — — tes rum honoris Morucenſt? adjecit Magiſtratui, nobi. i leta, & in illius locum ſubſtit. ſöi ſumere, vel aſtren. 10 Corrige in memoriam ſempiternam, nam voz bmmorsbiß⸗ * * — — — pRclpakUM RkRM Id Hoc PREHENSARUM. LIBELLO COM Abbas Meſanenſts, 12. E abrham quemagrum emitꝰ 16. E Agri Archiepiſtepus? 21.C , P de Sjectus hid. E Anana, (Laurentiun) 6. E Znqu „ caera humana ſopeliebant “ 16. D. E — — nhi opera ſus conſtruebant? 16. F Antæus qualis Gigasꝰ 3. A — —— 5 quo proſtratus ac Wu ihid. — Antra uhi viſuntur, (5ᷓ qualia? 12. A. 16. G Apollo cur Libyſtinus cognominatus? 8. A.B —— — uhi S 4 quibus præcipu cultus aique inðba⸗ ꝛusd ibid. ———— ilis fanum ubi exßtructum? §. A. B. F. 9. D Aretius (Claudius) qualis Eques a Scriptor ?2. C. 3.G. 4. 1E ———— uem Librum ſtripfi? 3. Arizzius (Don Franc.) Eques iluſtris, 27.D Armenia (Aloys.) 37. G Aſcenſius (Carolus) qualis Jurisperitus? 10. E —— (Eraſmus) qualis Vir & Eques 10. E ———— — illius agilitus in quibuſdam ludis, ibid. ——— (Joſephus) gualis prædicutur ? 10. E — — —— ejün6 Opera, 28. C Aſcenſuum ꝓrupags qnalis prædicatur? 10. D —— lorum nobilitas unde apparetꝰ ibid. ——— unde (5 ahi tranſplantata? ibid. Auctor quos Ftriptores ſequi vult? 1. —— —— Zllius Majores unde & qud prolelti? 10.E —— —— uid palam proßtetur? 17. C. D Auguſtinus, (Divu) 17. G Auria (Vincentiu) cujus Academiæ ſocreris? 4. C — — uam epiſtolam Auctori ſtripſit? 4. D A. B. ſeqq. 6. A. B ſeqq. 7. A. B. 29. C ——— unde & qualis Pobtor? 7. C Dartholomæus cujus genitus? 20. D D—— — 7 quu urhe imperat? ibid. Bartuleus (Fahric.) quiſuam, eſuſque Opera 28. E Bellonius ( Antonius) quibuſcum cunjugi copulatus 19D — — uodnam pyomontorium zener? ibid. Bendaverus cujus urbis Gulernator ac Dominus? 19. C Benedifi qualis puteus, & uhi5 13. A Bergomas, 3. B e Blæus (Gulielmus Jannes) 7. E. 11. E Bolles (Joannes) cujus lius 5 18. B — — qualis Eques, argue adoioſtentulus? ibid. — — ejus Carmen in laudem Mivi Georgii, i bid⸗ — (Don Franc.) ejus encomium; 39. C. D Bonannus (Don Facob.) Hiſtoricus, 29. C — ——— (Joannes) 6. F ento (Nicolaus de) cujus B ndius e D C i B. F. 15. F. Bonitus (Tudowicus) unde & qualis 5 21. C — —— quorum intimus familiarisꝰ ibid. — —— cujus operd elehtus Archiepiſtopus Panbrmiia- mud ibid. — —— ad quid ohſtrinit Panormitanos5 21.D Bovadilla, 11. E F—abreus, 19. 4 Caccabum, ppidum quoruim Dominiumdꝛʒ F.24.4 Cactanus, (Ocavius) 6. E Calepinus, (Ambroßus.) 3. B Calogerus (Don. Man.) Vir Clariſimus, 28. E. F Cincius qualis ſonz; 6 uhih 2. B Camarinæus ſons uli qualis d 14· D. E — — — illius exſiccatio quid aitulitꝰ ibid. — — — jn aquæ hauſtus ac virtus quales? ibid Si ubi pota, ( cu urbi amicitid conjunta? — — 2 n cohdia jehue appelata? 14. C —— 0 u0 E guando occupatad ibid. — — 5 Fuihus adautia, deſolata; refoa; a inſauraiaꝰ 14.D — — lius ager à quibus devaſtatusd ibid. — — u ali agro adjundusd ibid. — — lius regiv qualis? 14. E n ncus piſcibus ahundan, ibid. — la urbs qualis fuiſe aſPriturd 14. F — — Iuænam aru ihidem viſtur? ibid. — — ex ipſius reliquiis quænam urhs angetur⸗ 1. A Cannetius (Van. Auton.) celelerrimus Furiſtunſultus, Caprera (Don ſpan.) Comes Morjcæ, 32. E — — (Bernardus) quorum Admiratus, S cujus ne⸗ pos5 21. E —-— cujus Regi Mies ac Præfettus claſod z1.F uibuſcum in Siciliam venit? ibid. — -—— jualis vir prædicaturd 22. A. B. G —— zuoduam Regnum ſedat? 22. B. G —— Juihus honorihus at dignititilus decoratur 22 — — cujus RNehinæ connubium aßelawit? 22. D — — — quam urrim poſſoditd 22. E Cardona, (Tazarus) 7. D Carnevalius, (Foſephus) 6. E Carolus cujus Kegis fraterd 20. A — quem ad ceriamen ſingulare provbeutd ibid- Carrafa (Carrafellus) à quihus extollitur? 10. F Carrafarum aghatio undẽ & qud profectad? 10. E — — — quando ad Motucanas vras perwenit?ꝰ ibid. Caſale qualis vicus; & uhid I1. A — unde ita numcupatusd ibid. Caſſari, campus, ubid 2. G — — quinam putei Mic ſumt?ꝰ ibid Caſtrum Motucæ uhi locatum, qualed 1. C. D. H. A —— 7ud aurd potiturd? 1. C. D —— Ju=nam domut ac ꝛempla ili videntur? 9. A: ——— ejus janua ( area quæd 9. G Celeſtis (Voan. Bapr.) 28B —-— (Don Camil.) 28. C. D ————— (Vincentius) 19.D Cento Mangiaturi qualis pufeus; & uhiꝰ 2. G ———= quinam Fuwius ilum tranſit? ibid. Ceratana (Amon.) eÿus vita mirabilis, 3. C. DU Ceretanum; oppidum vetuſtum, 2/. F Chabib, fons, ubi, &5 qualis 5 2. A — — — ad quid utilisd ibid. Cham Cujus Vliusd 2.D —— cujus artis invemtord ibid. — —— quomodo alids nominatusd 2. D. 3. A — — Juem genuiſſe diciturd 3. A . — Cicero, 4. E. J. A. B. G 7. D. F. 12. E. 1F. D. Et 16. 4 Claramontia cujus ßlia E uvord 2t. F ——— —— ſine prole interiit; ibid. Claramontii nohiliſimi iner Siculos, 21. F —— cum Vigintimiliis ſæepo decertantd 20 · E⸗ — — uando proſtripti ac vochnciliati? 21. B. G — 5 Luo & ubi Morum Familis e — „— — 1ND Ex Clkramontii, ꝓuando pens ſunditus abolita ac deſilatad 2I. —— — uis ex WMis ſuperſtes, S quomodo peritd Claramontius (Andrens) quas urbes vocupawit ? 21.D — ————— — cur Eꝗᷓ ulu decollatus, & 4 quo d 21. E —— (Henricus) quibus Negibus inviſusd 20. B —————— cui Negi adhæretꝰ ibid. — —— ———— cur ab ebdem Kege decit?ꝰ ibid. ———— —— quem alium RKegem peritꝰ ibid. ——— ———— unde aufugit, & ſatim moritur 5 21. E — — — (Voannes) Jualis Gomes, S Vicarius d 20. E ——— — quem in caput vulneratꝰ ibid. —— — 4d nperarorem Ludowicum confugitj, bi —— —— uid ah iMlo Tnperurbre dhtinerd 20. F — ——— — —— ualis vir prædicaturd ibid. —————— uis pro illo imtercedit/ /ſoul fruſtra dꝛo. E. F ———— — Aunam urbs eÿjus ÿdei commiſa? 20. F —— —— cui Kegi adhæſit? 21.A4 — — cujus claſis præfectus ? ibid. — — — uibus damna intulitd ibid. — — —— 4 u proſtriptus, ac revocalus d 21.B —— (Manfredus) cujus urbis Dominus 5 20. C — —— —— uhi e pro quo bellum geſird ibid. ———— 4 ua ſfraude inwitatus ac detentus? ibid. —— ——— nonmiſt pretio redemptus dimittitur, ibid. — —— uem injuriis aßecit ac ſede ejecit? 21. C ——— —— uem in Arcbiepiſcopum Panormi eligen- dum curavitd ibid. — — —— — illius Wlia rui nuptad 21. F — — (Simon) cujus Flius 5. 20. B —— — — uum urbem fenuit? 19. F — —— —— a4 Juam urbem noctu accedit ꝓlureſqus in- cola occidit ꝰ 21. E. — —— — — uhi ohiiſe aſritur? Ibid. ————— — e illo in Sicilia propagatur Claramomio- rum Familia, 20. B Clavarus, (Don hſeph.) eju elogium, 24. C. D ——— (Hieron.) Genuæ ſeren. Duk, 24. D Cluverius, 6. C. D. 7. A. B. D. E. F. 8. C. F. 13. 4A. B. C. 14. B. 16. A Eolumbus (Don Fabh.) egregius Poõta, 29. A Conzaga (Franciſcus) 7. E Craſſus (Foan. Bapt.) 37. A — —— (Don Franc.) ibid. k Criales (Don Gaſp.) ejus munia, 32. C Creſcentius (Petrus) 10. F Crux amiquiſima ubi invemad 18. F Curtis (Korchu) egregius Poẽta & ÿuriſtonſulin, 29. A. B Cyclopes 4 qud ſuperatid 2. D auſqueus (Claudius) 6. D. E Dpiduu (Calabriſe) qua re prælarus, 3ÿ. D Dion qualis Vir ac Tyrannus dicitur 5 14. A —— — uus diſtipulus, ac frater? 14. A — — quem Wrannum eupulitd ibid. — — viciliam ingreditur cum euercitu, ibid. — — Shratuſas occupat, ibid. DPionyſius qualis Vrannus, cujus neposꝰ 13. F —— — — quando vixerit? ibid. —— — ——— ualis vir prædicaturd 13. F. 14. A Draghi quænam inſulæ, & ubi? 10. F 2 chebelz (Bernardus) cujus nepos ꝰ 10. A. B — — ualis Miles prædicaturd 10. B ——— (Framiſcus) qualis Vir ac Mies prædicatur? 10. — — ——— du= fimulacra amovere ac ſeponers ruraviid 9. F. 1d5. ————— illius nepotes quot Eꝗ quales? 10. A. B — —— — hjus domus ubi, S quo titulo potitur ? 10. B ——— (Franciſtus) cujus neposd 10. A ——— — uhi Gubernator ac Praſeltus militumd ibid. — —— (/oſepbus) vujus nepos? 10. A — ———— cujus generalis campeſtris Prætor? ibid. Eſcandardus (Gulielmu)) cnjus Negi Mareſtapun 25,0 —K— —— n quam urbem admiſus 5 ibid. Fener⸗ 6 L Fanum, ſcu Templum, Folis, del Apb; S 0 quibus — 8. 4. B. 9. . — —— llius dſtriptio, 9. D. E. F. 10. A. B Fazellus, 7. F. S. G. D. F. 12. F. 14. F Ferrantius (Don Marc.) 2. F Ferrarius (Philippus) 7. DU Fluvius rapidiimus uhi? TO Foœcallus quale Caſtrum, S uhi? 13. A Fons ſaluberrimus uli 1.D —— quam urbem iyrigat? 1. E —— cum alio jundusd 2. A —— ad quid inſervit? ibid. — — Chabib ubi, S ad quid inſerwit? 2. A —— Cincius u5i5 2. B S — —— Ciurciurii uhi? 12. F — — Comitis uhid ibid. —— Divi Juliani ubi? 10. B — Machanuchii „it 12. F — —— Palaxini uhi? 2. B —— Paradiſi uhiy Eꝗ vur ita dihun? ibid. —— Piſſotti uli, c cui rei inſorwitd ibid. —— Sancti Cataldi uhi, &5 hualis? ibid. hupriſinalis Japidens, u612 23.B. Fraſca (Nicolaus) unde E qualis vrd 1. G Freccia, 19. E Fredonati, quinam ita dici, 27. BR Fridericus in qua urhe Siciliæ regnavit? 19. F —— ——— cujus Regis Flius, & fraterd 21. C ( — quano ohnes in Ficilia mabtati? 19. F Gallota (Joſeph.) ejns Carmen, 37. C — ——— (Don Paul.) oprimus Poita, 29. G Gaufredus cuius Flius 5 20. D ——— um urbem kenuitd ibid. Geographi oprimi yui? 1. A Gcorgius (Pivus) qualis Equss deſtriitur ? 17. F ——— — pro quibus dimicare viſus eſt? ibid. — — ——— quomodo ab Ecceia Græra vocatus ac culiuſ 17. F. 18. A 8 ———— — ꝛpnd quos in ponore & veneratioje d 19. 4. B — —— in illius laudem Carmen, 18. B. G — — ejus reliquiis qunam urbes Laudemtd 18. G ——— —— illius feſti die; d quibus mawims celebramur? Gigantes quando exſihiſẽ dicuntur? 16. D. — — — lorum oſ ac loculi lapides ubi reperiunturd ——— — ebrum ſepultra quid indicant? 16. F. 17. A Græci antra & montes incoluiſt dicuntur, 11. E — — — quid negligebant? 17. A S —— —— ad uos puteos adweniſe dicumtur? 17. G Gulielmus Martinus cujus natusd 20. D ——— — — — in qua urbe dominatur? ibid. LTebræi ad quos puteos veniſe aſrumtur? 17. G FHtc⸗ templum ubi? 17. B ————— cujus delubrum ſfalsd creditum? öbid. Hecubæ ſopulcrum uhid 17. — ——— — — — quis in eam lapides primus injeci? ihid Henrique? ( Aphonſe) ejus illußre ſacinus, 38. A. G ——— — — eſus munia, S5 mors, 38. D. F Hercules unde, & cujus liun? 2. D. 3. A. 4. B — —— —— quos Populos dewicit? 2.D ————— uomodo in ſatris vocatus d 3. A ———— ſuem Kegem domuit atue howes alduit ꝰibid. — ——— quem Gigantem proßtravit ac vicitd ibid. — ——— llius numiſinata ubi Eꝗ qualia ? 3. F. 4. A ——— —— 4 uibus honorißco exceptusd 4. A ———— in qua urbs reſediſe dicitur? 4. B Herminius, Vumen, uli5 8. F. 13. B Homines quando fallere dicunturd 1. G 4 ſacobus Arragonenſis cujus Flius ac ſuccehrd 20. E ubi & quando Siciliæ Kex declaratus? ihid. b i 3 atii .P 0 6, 9. C öbid. rihiun⸗ bid. vocatus ac cu meritiohe194) „18.B.0 hes guuimil naxim mm di uii nyini w 16.F 4 , I. 5 n ſbid. nu inerit i urinus 5. 4 .D. F D.. 44 B „ 7. . . Marius, (Sandtus) 6. D Marſilius, 17.D Facobus Arragonenſis quod hellum gehit S uliꝰ 20. C Jallongus (Carol.) quæ ſcripſu, 28. C. 32.4.B Ichana quc urbs, S ubid 13. C. E Inis, ſpu Iſis, cujus ſoror ac conjud 3. A — u Dea creditur ſꝰ ibid. — uos agriculturam dockuit? ibid. Inſpicæ quænam ſpecus, S ubi? 11. E — — unde ita dicæ ? ibid. Joanna, (Den Pau.) Pota, quæ ſripſit, 29. C Joſephus, 17.D S Itinerarium Amtonini, 8. F 5 Judæi; quot occiß Motucæ, oh quid, quando, 23. D —— — uo anno Eꝗ die o Sicilia exredere 23. D. E F æſtrigones à quo dumiti? 2. D L. Laurifex (Ahert.) 37. A (Vereng.) 27. C —— — (Pon Hiac). 2/. G. D —— — (Don Jac.) 2/. B. C. 26. A. Libyci ad quod promontorium appellunt? d. A. B — — uomodo pend omnes morte interceptid ibid. Littara, (Netinus) 23. D — Loculi lapidei Giguntum uhi inventi? 15. Ludovicus cxjut Kegis ſlius arque ſucceſor? 21.B —— quand diem eutremum claußt? ibid. Facrobius, 8. A. B 8 Manfredus guam urlem in Siciia tenuitꝰ 19. F Manginus, (Anronius) 5. E Martinus quihuſtum in Seiliam venit⸗ 21.D — — pfius Flius in Negno admiſus, ibid. —— uem decollare ſuſit? 21. D. E Maurolycus, 1. D. F. E. 7. E. 12. D. 13. E. F. 14. B. F. 1ſ. C. D. F. 17. F. 19. C. D. 20. B. D. 22. A Mercator, (Gerardus) 6. E Motuca, urbs, quomodo hodie vulgò dia? 1. B. 2. D — — cur populoſa cugnominatad 1. B. 4. E. 12. B. C — uamntum diſat ab Afro pelago 5 1. G —K— illius altitudo polaris, ibid. — quibus ventis expuſita 5 jbid. ejus remperies & aẽr qualesꝰ 1. C. D ipſius varii ſitus, 1. D — — illius incblæ quales 5 2. C. D —K— uhi S quando incepta dicitur ? 2. D — — Juibus palatiis ac theatrit ewornataꝰ ibid. — — uhi poſitam fuiy⸗ aeritur ? ʒ. B. C. D. E — — ejus varia nbmina, ut & ſubrum Civium — — vec n illius agri ac Huwi; ibid. — — nde orta illius nominis diverßtas ꝰ . E. F — — lius muri, portæ, & furres, quales? 10. C. D. F. 11. A. B — — uando ædßoiis eornata E pupulis adaua? 11. A — — lius antiquitatis veßigia, 11. C. D. E — — Fualit prædicaturd 12. A. B 3 — — plurimarum nobilium familiarum domitilium, 12. F. 14. C. 40. B G S —— variæ barum enumeramur, 42A. G — iuter primarias Jicilie urbes recenſclurʒ ⁊ʒ. F. 23. F. 25. — — lius empbrium uhid 1f. F —— eÿus antiquitas quanta? 16. C.D. 17 A — — Vuo tempore runſrudta aſritur ? 16. E —— uando ſdem ortbodowam accepird 1P — — llius regimen amtiquum ad quos delatum? ib. — — eſns ciwium umio & concordia; ibid. — — uundonam Epiſcopalis, 23. F — — VJuis eam in Comitatum evexit, 24. E — unam urhes ipſt additæ, 24. F ipMus Commenda, 2/. A. B —— ſmmo potitur imperio, 26. B. G — ejuſdem Magiſtratus forma, 26. C. F Motuca, ejus Eccleſæ recenſemur, 29. F. F. z0. A. E — — dirutæ k5 profanatæ 38. 4 — ——— uis illius Patronus Tutelaris, 30. D — — ua Keliquias puſidet, 30. E F. 31. A ——— Eanonicrum Collagium 33. A — —— — Canohia Keligioſorum 33. B. F. 34. A. C —— — —— nbilium ac clarorum Virorum ſepulra, 35. Auo amno peſe afedla, 36. E. F —— uot millia Hom. ea abſtulit, 37. A . alia miriori pelle quundo laboravit, 37. B ——— pſins liheralitas & Ndelitas, 3 „3.6 — —— ejnſdem Nundinæ, 39. E. F Auod ut Regimen, 40. C. D Auis eum inßauravit & auxit, 40. E. F — —— quinam Eueſtri Ordine in en Julſerunt, 40. —— — eÿus tus, S emma „ 42.E —— — fertilit ac ſlubri abre gauder, 4P — ——— Ju& aliæ eſus commoditates; 43. A. C. 44. A. B Motucanus Vuwins uhid 13. C. E. F Motucenſes — ———— quales ehe dicuntur ? 2. C. D uinam Ciwes; & quomodo alis vocntid ———— zuilun ſö adiunuerunt, &5 ad quidd 14. B ——— —— guibuſcum amicitia atque familiaritas 5 ibid. 23 % ————— —— quihuſcum chnnubia celehrarunt? 14.C —— —— — guas vemationes paſt ſumt ? 17. E. F. 16. A —— — — llorum lucra præcipua umde? 1. F. F —— ———— ipſorum unib aqus concurdia, 17. E — ——— uando omnes Callot trucidarum? 19. P — crumdem Comiſit prærogaliva, 23. E. F Motucenſis ager populis abunduns, 12. A — ——— — uinam iheſauri illic inwentid 12.D ————— lius quinam memimerunt 5 12. E — —— — ejus fertilitas ac frumenti copia, 1/. F Motya qualis mulier, & unde ⸗ 2D z. B. E — ——— cui hum furem indicawitd F B. F Mugnos, (Philadeſphus) 4. B. 10. D. E. 19. F. 20. B. E Muſca (Frideritus) qualis Comes ? 25. B — —— quem Kegem comitatusꝰ 20. A. B — —— ad monomachiam prowbcatus, 20. B — ¶Jacohus) quam urtem in Sicilia rexit? 19. F —— (Manfredus) qualis vir pradicatur? 20. B —— quam urbem recipitꝰ ibid. — — qud urbe potitus eftd 20. C Nſetina (Beatriv) cui Pomui copulata, 23. A. B MNetus, civitas, ulid 19. G — ———— illius Gulernator juis? ibid. ——— — —— uando Comiti Nogerio ſt dicavitd ibid. ——— Auot Judæi ili occjß, & guando, 23.D Niger (Mariu) 6. E ———— (Don Sim.) 24. D Nigri, qualit Fumilia, 24. D Nizolius (Mariut) 7. F S Numiſmata ærea uhi inwentad 16. F. — —— ———— Herculis uhu S Iualia 5 . F. 4. 4 rpheus unde progenitusd 14. F cui urbi nomen magnum Ardit? ibid. — — —— — — uos verſus ſtripſt? ibid. Oſiris cujus pater at Flius d 2. D. 3. A illius ſoror &ᷓ conjus que d 3. A —— — uos agriculturam docuit? ibid. Oſſa Gigantum uhi repertad 15.C. D alaxinus, ſons, ubi5 2. B Priehr Familia qualis inior Sicuas 5 21. F ———— — Auando ferè omnis alolita ac doſolatad ibid⸗ Pancratius cxju urbis Antißtesd 11. D —— —— cujus Epiſcopi contemporaneusd ibid. Panormus (Don Didac.) 2/. D Carfaft. D Pa⸗ —— Pavoroſum quale antrum, E uhi? 12 A Perellus (Marianus) qualis Hiſoricus? 3. C. D. E.7. G. 13 C. E — — —— ſuas Annolationes conſtripſit ? 3. C Petrus Arragonenſis quando Sictliam orcuputꝰ 20. A ——— 4 ſu0 ad ſingulars certamen provhutusd ibid. —— uhi E quando mortuus d 20. — —— ilius ßlius ac ſucehor quisd ibid. Petrus cujus Kegis Flius atque ſucceſord 21.A — —— quodnam Negnum ſub ejus dirione remanſit? 21. B — —— uh & quando defunciusd ibid. Phlegon Prallianus. 4. B. C Pirrus (Kocchus) y. B. D. 10. B. 12. B. 19. B. 20. D. 27. D. E. F. 22. A. B. C. D. F Piſanus (Don Gregor.) 26. A. B Piſſotti, ſons, uhi? 2.B ——— ad quid utunturd ibid. Plinius, 7. D. 12. E Prolomæus, 4. E. 7. 5. 12. FE Putei innumeri &ð ſaluherrimi ubid 2. A. C. 17. C Puzxali cujus urbis enporium ? 1. F Puzzallus quule Caßrum, E5 uhi? 12. F —— — —— Auot S quæ aquæ ili ſcaturiunt ꝰ ibid. Puzzilleſius qualis puteus, 6 uhi? 2. A Profilius ( Joanne) in qua urle duminaturd 20. D R* Auœmnam urbsd & ubid 1. A. 20. D IX— cujus urbis reliquiis aucta? 17. A ———— quinam Mercatores illuc adveniunt? ibid. ultis immunitatibus ſruitur, ibid. —— —— uam urbem æmulatur? ibid. ———— Juas controwerßas tum eiwitate Sicli habet?ꝰ ib. ——— llius templum quale, & cui ſacrumd 1. B — — quid memorabile in illius agro? 17. G em admittit, S 2 quo mon ſubaltaꝰ 20.D ———— uando S à quo Comitutus titulo donalad ibid. — —— llius varii Pomini qui d20. D. E Raguſa (Vincent.) 37. G Raymundus (Don Vinc.) e —— —— 15 veniunt negotiatinis cuuſaꝰ ibid. Riſcalambro guoduam promomtorium, & cui? 19. D — — — cujus claſfis illic congregatuꝰ ibid. Rizza (gidius) celohris Concionator, 34. F Rocca (Foſeph.) 34. E. F Rogerius cujus ſlius? 17. F — ——— Faracenos Ficilid eapellit, ibid. —— —— Calabriam E Siciliam tener, ibid. ———— quando Comes appellatusꝰ ibid. ——— —— 3 quo adjutus creditur? ibid. — — — in qua urbe triumpbans apparuit ? 1 8. D — — —— quod delubrum auit ac illuſtrawit ꝰ ibid. ——— — uorum agros populatus ? 19. DU — —— —— ubi ſuum claſſem congregat? ibid. ———— 4 Ltibus muners ac dapes accipit? 19. E — ——— 4 u0 Papa inwiſtrur, S in qua urbed öbid. —— —— uli E quando mortuus a ſopultusd ibid. ——— —— quam Ahbatiam fundavit & in gun urbe d ib. Romani quando Siciliæ dominati? 1. B —— ur illam inſulam Imperio ſuo ccpularunt? 1. F Rubci, qu Familia? 24. A. B ——— (Don oan.) Dux illuſtris, 24. B Dalemius (Didac.) ejus Opera, 35. B. G JSalemus (Jul. Cæſ) quæ edidit, 28. G Sanmartinus (Petr.) 28. F — —— ejus Opera ac elogium, 29. A Sanſovinus, V Franriſcus) J. D S Saraceni quando & 4 quo Sicilid expujſi ? 17. F ————— uihus Chriſtianis vituam conceſtrum18. C. D Scanellus, (Cbriſtophoru) 14.D Schifittus (Joaunes) qualis vir ꝓrædicatur? 6. E Taymun „ audes ac Scripta Rhacuſii quinam Mertatues? 1. A — 1NDEXRERUM. Paradiſi fons uhi, E cur ira dius? 2. 4 Schifittus uhi ſepultus dicitur?ꝰ ibid. — — —— ejns laudes, 37. D. F Sepulcra ac Iumuli ubi upparent? 12.4 Scpulcrum Hcubæ ubi? 17. B Septimi, præclara Pomus, 23. B. C Septimus, (Don Petrus) 23. B —— ——— (Fpan. Aoys.) ibid. Sergens (Jannes) cujus neposd 10. A. B — — — uhi miitiæ Præfeltusd 1o0. B — — in qua urbe claras propagines emiſitd ibid. Sicani priſci uhi habitabaut? 1. D . — —— uhi urbes ædißcdrumt? ibid. — — quo regimine uiebamurd ibid. —— 4 quo victi dicuntur? 2. D Siclis cujus amnis oſtium? 13. E. F — — urbs, uhi, E5 qualis? 17. A. B — — Mius ſtus qualis? 17. B 3 —— eius templum Vuale, S cui dicatumꝰ ibid. — —— unde magnicentior redditur? ibid. — quas controverſias cum urle Raguſa baberd 1. A Siculi A quo vewati, accuſati;, atque muldtatid 1. C —— uanpas ruinas paſi Vimt⸗ 16. F —— poſt Gallos exacos quomodo regumturd 19. F — —— nullos mores à Gallis aſiumpſerunt, 20. A“ — —— cui ſceptrum atque Regni babenas tradiderum? 20. A. C 6 — —— 4 quihus magna damna acceperunt? 21.A4 Silvagius, (Matthaus) 6. B Simon, vide Claramontius. Sortinus (Petr.) ejus ſepulcrum & epitaphium, 36. B. C Spatarus (Didac.) 26. B Stampace qualis turris, & uhi? 22. E. F — — — — à quo condita, S 4 quibus poſoſa? ibid. ——— — cur & tontra quos exſtrudtu? ibid. ———— uihus Monachis commodata? 22. F Stephani, quænam Familia, 27. E Stephaneſchius. 18. A amburinmus, (Thom.) ejus Opera, 28. B. G Taſſonus, 19. E Templum Hecates ubi 5 17 B — ——— —— Sanci Georgii in urbe Moruca o quo cun- Nrutum yefetium & evornatum d 18. D. E. 19. 4. B —————— quomodo vulgd appellatur 5 18. F —— —— quibus dignitatibus inſignitumd ibid Theomnaſtus cujus familiarit? 1/. D -— —— cuſjus operd ad ſacerdotii dignitatem vro⸗ motusd ibid. ————— uos rußicos & aratores verawit? 1. E. 16. A Theſauriſtæ uinam ſic vocuti; & uli? 12. D Thucydides, 14. Triolus (Vieronymus) 22. DN Turſellinus, (Tratius) F. D. F Valgurnera, (Marianug) 3.B. F. E. F. 7. E. S. D. V E. 16. B. D. E. 17.B Verres quando Praror in Siciliam miſus? 1. B. G lius rapinæ ac vcatihnes in illa inſula, 1. C. ——— ualis vir deſtribitur? 1. G Vigintimilius (ranciſtus) ſuum unorem repudiat, & — ——— —— concubinæ ſo copulat, ibid. — — ——— 4 quo in caput vulneratusꝰ ibid. -— -— —— apud quem ẽ contra quem inſtat? 20. -—— —— - — eus capitis declaratus, & cur ⁊1. A. B -— — — ubi &5 quando trucidatus ac in Vui ſettusꝰ ibicdd. Virgilius, 14. E Virſdaria muita ac hudabilia ubiꝰ? 2. B 3 5 (Don Franc.) 28. D un 6* „ 4 * b1 , accenſ, ſive k *bi N TR P B0 e nu 4 6 atid] Quorum continet Nomen, Situm, & Zmr 19 p Originem Antiquiffimæ Civitatis ul adunn quæ nunc CAC( dicitur. im z6. C u) Mi 5 4 Lhertate Mrmanna uſque ad hucernum diem iidem dminuti ſunt. u ſ. u u Sunt autem hæ Familiæ . 3.. 6 Aotuta à qu 25 Ex Nalicis Latina fecit, Præfationem atque Indices adjecit nitum? i ui duun yr vereni 0 1.D EF.7. .8. D 2 1ſ.B.C zinſils1ſ.l . . bez ſi 6 . E „ whu lus Sumptibus Bihliopolæ, Ciwitutis amque Audemiæ pograpbi vero exſequiiu Originem XW. NMhilimamum Fumiliunum —— ——— ————— . —————————— — ——— — — —————————— 3 — — ——— . N o b 1 1 ½ 8 1 M o Sercrarissiuo ET aMpPrISs1Mo D 0 M 1 N O D HERKMNO vNdB 6r v. D ORDR A C EN A E PRIMa IN HorLANDIAß VRBIs S BN OVITVM cONSvII PRIMARIO ACADEMIAE LVGDVNO BATAVAE AGGERVM ALBLAssRwRRhEsIvM O xrc. Erc. sApPIENTIAE BT MERITORvM 6ron1« aRTIVM LIBERALIVM uacRRarr MVNIPICENTISSIMO H 4A NC D ENVO EXCVS4M v6vII C4ARTRH4A6O 8 IGVL 4 F ET pP. 1o PAvILIcRILARARNpaß adQVA NOvA SAcR4 NO B1L18 cvM OMNI ossBkvanTIA ET CVLTV D. D. D. vvvorvs CLIENS pErRVS vaNDRR 4. * ——————————————— ——— — ——— —— — „ — — — NOvE HUWUS FDITIONis S. D SIGEBERTUS HAVERCAMPUS. UStor hujus Operis (cujus Eruditio & Lectionis varietas ex S 6 ipſo ſcripto facile elucet) fuit D. Avcusrmus IxvRcEs, Succenſs, Sacerdos Siculus; pluribus Patrig ſuæ monu- mentis editis claram famam apud ſuos adeptus; ſuis enim tantum ſcripſit; & veluti plerique Gentis ſuæ, vernacula lingua Com- mentarios ſuos atque Hiſtorias edidit. Ne vero hæ ſolis Malis pate- rent, paſſus fui me exorari, ut hoc quoque hujus Auctoris Opus, & eruditum & utile, veteris mediique ævi varia ſcitu digna complectens, Tarine verterem, atque ita ubique famam ejus ſpargerem, dum aliis quoque, quam popularibus ſuis, utilis eſſe poſſet. Prior Editio, ſeu Irala, inpreſſa eſt Panormi, Typographo Foſepho Biſagnio, Anno Mpcr1. inque fronte ejus Fditionis præter Tituſum ex eadem a Nobis deſumtum, Tertii etiam Libri præſcribebatur Argu- mentum, hoc pacto: Tortius pſum deſcrihit Ciwitutem cjuſyue Agrum; Oyiginem ſtriuuur muurum Eoleßarum, Comemumm, Monuſeriorum, vuque Imuginum miratuiſurum intus atus extra Civitmem, 6. denique breviu cominet EHogiu civium Caccabenſum IMußrium Sunditate, Dignitate c Literis. Verum neque *iſte Liber ipſi Editioni fuit additus, neque adhucdum ad manus meas pervenit. Carebat Vetus Fditio ſuis iiſque neceſſariis plane Indicibus, habe- batque ad marginem tumultuoſo opere nomina & locos audtorum, ex quibus Hiſtorica adſtruitur a Scriptore noſtro veritas; meliori itaque ordini proſpeximus, atque (ubi oportebat) nomina ubique Auctorum locoſque inſeruimus; Indices addi curavimus, Veteris Rditionis pagi- nas in Nova noſtra margini apponi fecimus; Nummos in Tabulas ri- te diſtinctos ſculpi curavimus; & quæ plura Novæ Fditioni adornandæ ſaciunt, ne desſſent, proſpeximus; quibus tuo commodo jam frui potes. ℳ 1†1 * „ „ „ „ „„ „ „ Notitiam tertiæ hujus partis accipies verſa pagina in Anton. Mongizoris Flogiis, neque tamen editionem ejus hactenus vidi. ELOGIUM AUCTORIS E ANTONINI MONGITORIS Bihlirhera Sicnin. 6 VNNMEGE Saccenſis aliquando viwit. At ex e⸗ egreſur, in Janco- Sacerdhr natut an. 1595. 4 pueritia ſ rum Patrum, k hiſtoricorum ecione totu ſuit. magna cum ingenii lande humaniori- Hinc eruditiſimA ſupellogili mentem locupleta- 2 hu literis operam dedit, kꝗ ineunte vit; hit enim ud rolimuum vitæ cunſum in- 3 æate gravioribu diſciplinit fuit in- dofeſſo labore devovit in refertiÿima D. Franci- Mniter inſtrucur. Philoſophiam, ac Theologiam, ſci Sclafani Panormitaui Jacerdtin Babliotheca, vn ſine ꝓlauſu docuit in Iocietate Jeſu, ⸗ Au4 J 6 ua imumera monumenta ad Siculam hiſoriam 8 2 lato 6 n — — eeee — — — — . L061V latè extruendam, aliaque ſacræ, profanæue hi- o volumina cuncinnanda, ſoduld curd dele- git. Ed auimi content ime omnium librorum an- uloß pervnlvit, ut meritò d ultit ibrorum helluo voracimus appellaretum. Vorinæ mo rum integritatem addidit; adeb ut non minu e- vuditione, qudm virtut claru doi vi ngA ſerit æßimatione proſeuutu. Panormi uht u Viit, obiit oclogenarius menſe Aprilis 1677. 8 in Eœcleſa 8. Ignatii Cangregationis Q- rato v ſepultus eſ. ufu cum laude mominere Phi lippun Labb in Biblioth. Nummaria pag. 1. E 7 nne Fiore in epiſt. ad lectorem Calabriæ Uuſt. F. 4. & lib. 4. cap. 3. F. 6. pag. 370. Hiſtoriam Sacram Paradiſi Terreſtris; & 88. Inn centiæ ſtatus. Panuormi e pographia Pe- tri e ſola 1651. in 4. Nalics. palermo Antico Parte Prima degli Annali de a felice Città di Palermo Prima Sedia, Co- rona del Re, e Capo del Regno di Sicilia. Ihid. apud eumdem 16.0. in fol. Palermo Sacro. della felice Città di Palermo. Ibid. apud eum- dem 1650. in fo Palermo Nobile. Parte Terza degli Annali deſla felice Città di Palermo. Vid. apud eum- dem 1651. in Fol. La Cartagine Siciliana. Hiſtoria della Cittaà di Caccamo. Vid. apud Joſephum Biſagnz 1671. in 4. Hujnſce hiſtoriæ lbrum tertium m. J. diu ſervavit P. Joannen Maria Amatur Pauormi- ranu Sc Jeſu, nune verd dum bat owcudumtur, et ſuh præœlo Panurmi. Joripſ etiam — Parte Seconda degli Amali — „ ² 2 . 8 * — „ Annales Regni Siciliæ Tom V. in in hiſuria Panoritana pluries citat. deam Sanctæ Romanæ Eccleſiæ. hanc ritz tom. 2. Annal. Panorm. pag. F12. Ideam Regularis Pccleſiæ ibid pag 491. Ideam Clericalis Eccleſiæ. ex eodem tom. pag 600. & 563. 542. 1dea monjalis Eccleſiæ. Wid p. 543. Chronologia Pontificia. Mid. pag. 2990 Chronologia Regia poſt Chriſtum. Tbid pag 617. Ttalice verò Palermo Auttriaco parte quarta degl' Annalid Palermo. iu ſö. Sicilia Titolata, & armata di Cavalieri, ex tom. 3. annal. Panor. pag. 164. Dichiaratione delle Medaglie di Sicilia di Fi. lippo Paruta. ex Carthagine dicul. pag. 37. Pichiaratione Hiſtorica de' quattro paſſi, che Fol. quut ſi cantano nella Settimana Santa. ex tom. T. An- nal. Panor. pag. 409. Prodiit eÿnu opu inſeriptum Ad Annales Siculos præliminaris Apparatus, in quo de Siculæ Hiſtoriæ dignitate, antiquita- te, & Scriptorum præſtantia, & numero fuſt diſſeritur. Opus poſthumum, Annaliumque Siculorum Auctoris diu defideratorum Prodro- mus. Acceſſerunt in fine aliquæ Notæ, 6 Ad⸗ ditiones. Panormi ew pograpbia Joannis Na. poli 1709. in 4. Lucem aſpewit operd Abb. M. chablir de Judice, cufus ſimt Notæ, 6 Ad. ditione. Laudatum oput; ut etiam Jnvegen, S de Judice, in Diario Literatorum La- i tom. 2. pag. 504. & 70. & tom. 7. pag. 16. D. PAULUM MUSCI — 4M. * Cummnitum Hecleſœ Achiepiſtopalis Panormitunæ, Prolonoturium Apſlolicum, Redoremue Sminurii Cericorum MM. S. 6. Mnino ſimilis (Mi Pomine) Hiſtoria hæc eſt amcœniſſimis iſtis Flandricis imaginibus picturiſve Germanicis; in quibus cernimus, in illis quidem ab altero quodam 4 W tifice profectam eſſe inventionem; ab altero vero inciſonem; in hiſce vero artiie 3 peritioris manu depingi rura variafque illorum delicias; Lcutt altera nobilio „ inſeri iſdem tabulis ad vivum pictas Nympharum imagines atque alia picturæ dec E ra. Qui quidem artifices, ficuti ipfum opus imer ſeſe funt partiti, atque equi n e adnand labrarunt induftria; ita ejuſdem participes famæ atque glors in communi omnium ſunt admiratione. Hinc quoque eſt quod in extremitate pulchræ alicujus Pict ræ, vel, ſi Tabula eadem eſt ænea, in molli fronde luxuriantis herbæ, forifve verſicoloris, cum nomine ejus qui delineationem excogitavit, verbum Invenit legatur; ab alia vero parte, du inciſum faxo, vel arido cortici effcœeti trunci inciſum cernatur ſculptoris nomen, cum verbo R cir. Vel, ſi malis, non diſfimilis hæcce eſt Hiſtoria antiquis iſtis mirandiſque Pgypti Fabricis; 1 quibus quidem ipſe Architectus operis ſuum in duro faxo honorem æternitati conſecrabat; verumk gnantis tum Principis, in candida effictum calce inſcribebat nomen. S 3 Atque ita ſane præſens hæc Hiſtoria merito in fronte operis duo gerit nomina⸗ duorum Auctorum; publicata quidem ſub meo nomine, ſed ita, ut non ignorent homines, partem gloriæ atque honoris V. S. eruditioni atque lecturæ competere. lla enim eſt, quæ collegit lapide Marmora, & Jaſpides; Ego is ſum, qui diſpoſitis iiſdem rite atque in ordinem redactis, hanc molem excitavi & novam quaſi machinam. 1l peditavit; Ego vero ex pretioſis iiſdem lapillis hanc contexui atque exornavi Coronam, quæ Si itaque Amor vilis haud eſt Latro, aliena vi ad ſeſe ea quæ ſua etiam ſunt magnifice elargitur; nunqu 6 Meo ſimul Nomini decus eſt additura. piens, verum æquus nobiliſque Princeps, qui la Adamantes, Rubinos Gemmaſque legit atque ſi. Tuo accidet, ut V. S. ſpoliet Amicitia mea immortalitate illa, quæ juſte ejuſdem debetur Erudi . 8 S „ . 1T* ſam; ni. Nam licet ejus modeſtia hanc fub meo tantum nomine jubeat exire in publicum Hiſtoriam tame 400 6 ded l A Mih li Terr nſin 8 DEDIcaro AucToRIS. amen vel maxime Amicitia noſtra poſcit, ut ego alta exclamem voce: hanc ipſam Hiſtoriam du- ½ plicis pennæ eſſe partum, opuſque a duobus edolatum auctoribus; cdommunemque adeo omnem eſ- ee gloriam nominum Auguſtini Iuvegi & D. Pauli Muſci; quorum quidem alter præſtantis Ami- 2. 44 ci monitu accinxit opus alter vero hoc ſeſe amori in Patriam debere exiſtimavit. V. S. enim na- an talibus dignata noſtra eſt Caccabe (ſeu Cacamo dicamus) anno MhrxxRv1 11. die menſis Maji 27. pa- 13 * tre Bartbolomæo Muſcia, matre autem Magdalena Vareli „utraque familia divitiis honoribuſque in civitate noſtra inſigni; primi enim ordinis Magiſtratus inter quos Capitanei, Jurati, & Familiares 6 e 8. Ofkicii recenſentur, ſæpius majoribus tuis ſunt collati. Te vero, dum teneram ætatem in dul- iin cibus Patriæ agis complexibus, qui vicinus nobis locus eſt, Conca AOro, magnorum ingeniorum ta ſecura nutrix; quæque finu ſuæ pulchritudinis atque amoenitatis cives ſimul & hoſpites fove- n re ſolet, ad contubernium ſuum traxit. Anno vero Mpcxxv. Cardinalis arque Archiepiſcopus Pa- 3 n D. Voannettinus Voria Rectorem Te Seminarii ſui creavit; unde quum ob graves cau- Ad fas anno uwexxIx. Nomam profectus eſſes, a celeherrima ibidem Sapientiæ Univerſitate aſſecutus es Poctoratus gradum in legibus Civilibus atque Canonicis; atque ibi deinde promotus es a 8. Sede lie d ad ſacram Dignitatem Protonotarii Apoſtolici. Verum quum inde Panormum & ad Rectoratus tui cu umunus eſies reverſus, dum ſumma cum prudentia at ue virtute Seminario præes, anno MpcxLII. guw ad nominationemn D. ounni Apbonſ Heuriqueſt⸗ Cabrenæ, Magni Admirati Caſtiliæ, aique e Pro-Rege Ficiliæ, a SuaS. Majeſtate electus es in mumerum xvIr. Canonicorum Cathedralis Ec- Son cleſic Panormitan. Poſtea quoque, anno MpcxxvI. ad nominationem Domini Marchionis Ve- e, tunc Pro-kege Ficiliæ, a Sua iterum Majeſtate evectus es in numerum vI. Canonicorum S. n 4 hanni Eremitæ ejuſdem Cathedralis, ut ita jam & opera tua tideli gaudeat Fecleſia noſtra Cathedralis; Appn prudenti ſimul tua gubernatione floreat Seminarium. Quam quidem dignitatem tres Tibi confir- Mrale, antiuhnarunt Archicpiſcopi Panormitani; Cardinalis videlicet Poria, D. Ferdinandur d Andrade, S nume iCafro, & 1. F. Martinur de Leon, S5 Cardinar, adhuc ſuperſtes, quemque diu Deus ſervet inco- Annnumem. Ab Andrade præterea fuifti factus unus trium viſitatorum Eccleſiæ Panormitanæ; qui vero orum Prowaunc Illuſtriſmus præeſt Archiepiſcopus Te itidem inter quatuor elegit Fccleſiæ ejuſdem Viſita- Noe, 4 kores. bia ſeemit N Denique, & vetus Amicitia, & Nominis Tui Reverentia reduxerunt Me ad novam hanc Hiſto- deri 4h riam concinnandam; quam ſcio S. V. recepturam eſſe iſto affectu, quo profecta ab amici penna eſt. t Note, 6 4 Daham panormi X11. Maf MDcILI. etium Iwe tatis me LVI- — V. S. Servus devotus — i D. àCGUSTINUS INVEGFS. — — AUCTORKI OFFICIOSA SEMINARlI Feracem ingenii ubertatem æternitas intuetur. — 4 Quis novus in patrio ſurgens mea Lucifer, orbe, 1 3 Eximet indigno pænè d indigno pænè cremanda rogo: Caccabenſis gloria Auctori gratatur. — Si audior oris, n Nomen & æternum reddit in orbe liber. Loria ſum lucis noßtræ Carthagini auna Si fuperum Pandora ſilet ſua munera dives, F. Tentat, perpetuis non peritura noti; Unm pro cunctis evehat æthra decus. ed reor haud alio debebat duca Patrono, Scripta mihi hæc Veneris formam, artes Palladis, nrichimgi Vnam namque tuam Caccabu ambit opem⸗ aureas aew qocm Fallor nunc nſtræ proſpetum laudibus urbi Mercurii venas, Carmina, Phoœbe, dabunt. hile vero wi Nuuc Cartbago ſuum ſentit adauca decun- aer⸗ nobilt Mille 1uo, Juveger forma doſumit honorum Una in diverſas tranſmutata formas reſonat ju picturs dé Lumine, reu nube Jolin ab awe trahit. Penna. iti, atque 20 Vrſa paren pignus deſorme labore magißræ ae g Ebmat lingu, ad prælia membra paran⸗ rx ticuns Terra vale ſuper aſtra vehor, jam diſplicet orbis, Eꝛ pennar humori turrito s carcers nato verſcolors Aſtra mei graditur gloria, terra vale. Eÿugium optavit Vadalu arte potenv. vero parte Nec Phaẽthontæis timeo ne condar in undis, ſ Tu lingua ſenio forman membra obſita matri, „com wi Nec timeo, Kcariis ne male condar aquis: Tu penna per cœli ardua pandi iter⸗ gpti Fabt Edoctis abducor equls, nec debile ductu, Pædaieas ſuperaus; Vſæque Lihſtidis anter ecrabut; we Fortunata tuis evehor alta notis. Lingua dcet, promit peuna parentis opes. n diem Civitas ſui gloria Nara novi Horculis Virtus. mines * O quam te memorem noſtræ Carthaginis alta v colegl Quæ prælir compreſſa tuin diſpenſa per orbem, Sloria! quæ felix ſydera celſa petis: d, . Paule, nitet totum, gloria quantæ nitet? Cernin te adverſus quas congerit Invidus artes, ge kgit Namque mear miratur oper, docora ampla Pa- Quæque tui ſtragem ſpicula dira ſtruant! tam, rentum, Cernin' multiplici quo ſurgit vertice livor? zen vi u Tempe, Vdereon Indur ulerque, Viros; Ut nova Lernæis fontibus Hydra natet? enitu u F 37 par Latii paycriptor Hetruſci, ] Perge age jam victrix, æterno tempore victrix, cbem h t celebri es Venophon Nalus Hiſtoria. Herculis ignitas ſentiet Hydra manus. . pi A. Inveges. * „ 6 obicu Eternum honorem Fama præſagit. Eternb viſa eſt greſu tua ſerre per orbem NWmina, Fuma, alias non mutuata ſuce. Lis fuit at tanti mriti de laude, Luique emmatit hinc certaut ſydora, 66 inde liber: Lumine nempe meo, diwerunt dera, Pauls, Shlondeſcet toto nomen in orbe tuum. liber æerni depictu landilus, inquit, Pterub hint Paul⸗ rempore vivet bonoy: Tentahnt ð tela, animo ni utrique Aedim, licet ila faten; coutulit 2le dien. Auor Encæ confertur. S Urbs Paulo lumina donat, Cum fovet in patrio membra tenella ſinu. Tu donas patriæ immortalis lumina vitæ, Ingenium quando nobile Concha parit, Quod. decus & livor volventibus abdidit annis Priſcus erit matris nunc revocandus honor: —— — G A R M 1 Fama duos ferat Fſeroas fuper aſtra, tenebr Hic matrem, flammis fubſtulit ille 4NA6 RAMMA LITTRRART p. RaNciscVs SpanrI akckipaxstrr Biccarenſis. DOCTOR DOMINVS PAVLVS DE MyRz GA NONICVS. E SVO CASV DENVO LVX MVNDO c DIs PaTRIAM. Ecidꝰrat felir naßræ Carthago Triqmetræ, Er mutarat Equi Caccabun ayme caput. Obruta ſub ſerrug inea ealigine nomen, Atque inſigne vetu untnere diu. — Vrhi tandem Phœbum 4n eℳt, cui Lruin almum. Vini o patrii extulit ille Vuban. YENMVO e hinc nova LNNu lumine NMM v P A N A AMCONM, ut ante, 0 Imprim. Salerno V. G. — Impr. pro Sp. D. Did. Lopp. F. F. —— —.— E — M vr ab Ineges in poc llro citanur, notantur, aut lluſtramtur. Lderate (Bernurd 6. B Antonini rinerarium. 26. B. D ppianus 9. D B 1. A. S paſim. —— 8. F Auguſtinus (Antonius) 7. E. 9. E. 10. 19. A. 0. 4. guſtinus ( 7. E. 9.1 2 St Arthius (Gaſpar) 2.D . 37. B. ₰. C Beltranus (Ohavius) 36. E. 84. F. Bernardino (Baltb. di) 48. D. 60. C Bonfilius (Joſepbus) 1. A. 61. E. S deinde paſim. E (OHavius) G . Gyanciſeus) 33.D Carnovalus. 1. Ac C. S paſm. Caſcalis (Franciſtun) 83. G 1. A.3.C. 1. C. 16. E. 24.B. 2. B. F. 29. D. 3. D. E 72. B. S deinæe paht m. 0. B. C. D. E. F.20 B 23. G Cluverius (Pbilippus) Conſtanrius (Angelus) [E la Gerda (Jo. Lud.) ₰ B us Siculus. D. E. F. 30. A. 31. S e 43‧ D. E. F Dioſcorides. 17. E Diplomata. vide privilegia. Fe (Hugo) 32. F. 33. A. B. 61. B. S paſim. Fazellus (Thomas) 1. A. 2. A. B. S paſm ubiqus. Arraffa (Jo. Bapt.) Goltzius (Hubértus) Gordonius. 18. D. F. 20. F 20. F. S paim. LI Enninges (Hieronym.) 83. F. 5 dein pah . IL 1 Herodotus. 1. E Herrera Auuiun) 121.F. S %. Homerus 16.B Horologium Græcum. 2 B S. [Oannes. 17. E Joſephus. 5.D 8 4. D.6. D. 8. D M ſ Aurolycus (Abha9) 1. A. 2. A. S puſim. Mazzella (Fcipio) S4. E it (D. Vincentius) 19. C Muſcia (Paulu) 34. A. 90. C. E 5 B. S deinde paſtm. JC.F.7. B. 10. E.1. 4k0 Oi (Ar) 26. A. 2 Oyvidius. 3. E. 46 Aruta (Philipp.) 9. E. F. 10. 4. 19. C. 27. C. F. 34 S. Paulus. — — Petris (Franciſt 45) 69,4 Petronius. .D Piarta (Micb. de) 142. v. 14. A. 159. A. Platina. 37. Plato. 1/ F. 6 Plinius. 3. B. 30. ½ Plutarchus. 11. Privilegia, Statuta, Piplomata. 3. F. 66. C. 68. 4½ b. 79. E. F. 11/. C. 116. B. 128. B 131 5 133. A. 146. C. 6 1yo. D. 17. B. 162. C. E. 177. B. 1/8. C. S dein per ſing · fere pagina!. Pyrrhus (Nochus) 54. A. & deinde pſt Hodiginus (Ccæliu) XRegiſtra Neapolitana. Alernus (Franciſcus) 26, Salianus. 4.D 6 Servita (Ph. Ferrarius) * Silius ltalicus. p Solims. 60 Specialis (Petrus) 11z. k 6 Spucces (Foſephus Stephanus Byzantinus.7. A. F. 11. Summontes (Jo. Ant.) Surita (Heron.) (53 B. 17. A. B. C. s1.B S din 26. D. 83 C. Alerius Maximus. ui Valguarnera (Marianu3) 39. 44 3 Varro. 6 3 Vincentius (Perrus) 1 Virgilius. 8. E. 9. B. 37 bz Ughe lus (Ferdinandus) o 3 4 Voſſius (Ger. Jo.) . 2.4 Onaras. Lazzara. MR. 7b & deind hil⸗ 17. E. 65 * 3 funum⸗ Or — — Urbe Oppi iſ nom tiqu ignc Ubʒ An diſina i — — — — A . 6 * 8 5 2 2 0 2 6 ℳ — V. — — 6 * 2 8 „ * N 4 * 7 * — * 1 4 * 6 — 6 3 en ℳ HW * — 6 1 h ² 3 * „ 3 3 . t . 4 5. 4 6 i * . 2 8 „ — * g 8 5 S F. * — 6 f — N 6 . „ 2 ), 7— 8 — 8 — . * 3 3 3 * 2 2. F * 6 3 2 — r XN — b 6— . ⸗ 3 * 1 6 — * — 6 6 * 2 * „ — 3 X „ — „ „ * 3 8 3 S . —2. 5 2 2 . „— — * W = , — . — * K 3 . 3 . ² * 4 2 — 4 3 5 3 & ⸗ * ℳ * S * e oris Vculi, Wacc Urbis, 2 LI B PR PR1M In quo inveſtigatur Antiquiſſima Origo Silæ Urbis, Cactabe ſeu * * jil ulmijn M Ju an —— — Cartbago quondam, nunc Cacumo dictæ „ — 3 — S 4 z. Vicilia itaque (prout ſcribunt Hnaelus, C 4pPUT PnIM W M. nt Vaz IU De Varietate, Antiquitate & Erymologia ſ. i Deo 1. Lib. Gah x. Maihhel Libe Urhis Caccamo vocatæ. S ckrſ⸗ eh piſrips Regne, eu (prout Inolæ vocant) Valesdi- vrbes & S. 1.S Utæ in Firilia antiquæ Ur- viduur. Prima vocatur Vaidemona quæ ſequi- Bo.1 4 Orpide F bes atque vetuſtiſſima Caſtel- tur ab Urbe Noro Antiqua Val di Noro dicitur la originem valde obſcuru PTertia, pariter à Vetuſta Urbe Val qi Mazara⸗ 16, 4. Iiæ ſitum & 5 em 4 m 3 P 44 . n an- S fitum habent incognitum, N eque Appellatio hæc Cyæciß debetur aut Koma- MWariu rerius, Fazellus, nuiſſe Imperium, verum, ut bene notat citatus Marolcus, Carnowalus, Bon- Haæellus cum Carnovalo, invenerunt eam primi Fa ius & Cluwerius, qui quidem Topographiæ Fi- vaceni, poſtea vero Reges Wormanni, Fusvi; Han- culæ accuratiſſimi ſunt Scriptores atque eruditiſſi- B & hani in Regiis ſuis Scripturis amplexi ſunt 4 mi. Gujus generis ſunt Arhela, Tabat, Indara, atque publicarunt. „ Craßus, Cabala, Cronion, multaque alia oppi- 5. 4. In ultima vcro hunc atque maxime ferti- Cæcnm v da atque loca Antiquæ Ficiliæ, prout ſcribit ꝓhi- li Valle Mazaræ inter Urbem Ciminnam & Ter- cuni 0% ippus Cluerius Lib. 11. Autig. Ficil. Cap. X111. mas Mimorenſot, ſecundum Fazellum Decade p. S 6 harum etenim nec ſitus antiquus nec origo cogno- Lib. x. Cap. 111. Urbs Caccamo jacet; Verba ta. 3/l.6.. ſcitur. Antiquiſſima Civitas noſtra Are dicta, cjus Ræc ſunt: Ciminnæ novi nominis bppido Cac- 116. B. Wb Maurolyco de Kelus Sicanis in Indice Oppidorum, cabus ſniſtrorſum ad paſ m. V oppidum incuhai & 3 D. 1/ el Montium ( Vuminum Siciliæ, vel pro Qaramonte, ad 1v. p. m. ad orum Thermæ Himerenſes ab eo r ſn nnhu vel pro Palatiolo habetur. Ita Auntium vetus alit az 4 6uu dicunt eſſe I. Angelum, alii non longe à F. Ph Varie eadem hæc Urbs 4 Scriptoribus Græ- 70 ladelpbo collocant. Calalta, ſeu Calata, vel Ga- cis, Latinis & Talicis appellatur. In rlogi 1 2 arina multi exiſtimant hodie Galari ſeu Galateam C Cræb enim Cutumus dicitur: Tñ læuga 7 appellari, alii vero pro F. Marco capiunt, ſeunon vahis rc cyln ECdajxchn Am, 2 13 4 4.D 6 longe inde diſitam Urhem fuiſſe putant. Anti- Oouis y 7c KOTKOTMQ 26 Ziuicg ek. quiſſima quoque Siciliæ Urbs Entella multis Caßel· id eſt: 1v. Januari⸗ feßtivitas ſandorum ſopiuagin- 5 lum Veteranum eſſe putatur. Are enim (ait Au- ra Apoſtolorum, F. Theoctiſti in Cucumo Sici- 4 ctor) oppidum putatur illud, quod nune Clarus Mons liæ Ahlatig. Dein & Philippu rrarju Servita, uz vel Palatiolum. Aluntium pufatur S. Angelus, agens de S. Teoiſto 1v. Januarii fol. S. in Ca vel fuit juuta §. Philadelphium. Calacta vel Ca taliogo Sanctorum extra Mariyr ologium Romanum, P 04 ℳe Calatina Putalur d nonnmullis ſe quæ nunt ita ſcribit: De Theoctiſto agiur in Horologio & vhi ſub ea quondam; Enrella creditur nunt Caſtellum lia. U= viit circa aunm Dmini bccc. Af- 8 Veteranum; ſjed Falſo. firmat iderm Pater Otawiiu Cajeranu Socius Je- 7. S §. 2. Inter Amiquiſſimas vero haſce Ficiliæ Ur- D ſu, in Ideu ſua Sanhorum Siciliæ, Lih. LIv. Cap. Zuifinte, bes, quarum origo obſcura eſt, atque incogniti Rxi. In Sicilid, in Monaſterio Cucumi Sant „ Hit⸗ Conditores, merito numerari meretur Caccamo cu- Theoctiſti Alaris Græcam vero vocem Cutumum jus in præſenti Hiſtoriam ordimur. Verum ante- omnes iſtius linguæ periti volunt ſignificare Caca qum veloci plwn volet penna noſtra ſupra jm- hum ſerventem, nacta etymologia ſua à meſto mur- meniam Sylvam Sriptorum, Numiſmatum, Mar- mure ſeu ſtrepitu, quem admoto acriori igne in . morum, Inſcriptionum, Olympiadum, Seculo-ſ lebete ſeu cacabo agitatæ faciunt aquæ, prout o rum Annorumque, pro inveſtiganda Urbis Ori- teſtatur Gaſparus Barthius Lib. 1.1v. Cap. XxxTI. 7 gine, non ingratum, certe non inutile fore arbi- Adverſariorum Commentariorum, ubi explicans 3 „ tramur, fi curioſo Lectori, quafi in Fronte Ope- duos iſtos Puhlii apud Perrnium verſus; 18, Proponamus erucitam varictatem nominum Avis exul hiemis, ritulus ſepidi tempori, 3 ejuſdem non uno modo multiplicium. Nquitiæ nidum in Cacabo fecit mebo. 6 A. Inveges * appo⸗ 3 AuGuSTIRMIINvESES appoſite ad ſententiarm noſtram ſcribit: Cacalus autem vas æneum, aut Ieſtacum ad coquendum, in uod jam nidulatas ait Pobtice Cicuniug Juc tdutd copia menſis inferuntur. Papias Magiſter in Gloſh- rio: Cacabus ( Cucuma d ſono ſervoris dicuntun In Cræcis ( Latinis babent incertum d quibus ſint mutuata. Quoniam vero vox Caccamo, ſecundum ſen- tentiam multorum eruditorum (ut & paullo in- ferius adſtruemus) originem ſuam nanciſcitur à 4 Græco, hæc Kaauæßn dici debet, vel hic Kaud- Ges, quæ vox ſecundum Lexicon Græco-Latinum alioſque ſignificat Tebetem ſeu Cacabum juxta Sili⸗ nii mentem Hiſt. Nat. Lib. xx111. Cap. vI. Suc- cus in cacabo nowo coquitur mellis craſitudineʒ atque hinc periti Linguæ Græcæ 8. 7 heottiſtum Ahba- tem Monaſterii Eucumi commemorantes in Sicilia, vertentes appellationem Græcam pro ea Latinorum poſuerunt Cacabum in Sicilia ſitum oppidum. Fazellus aperte Caccabi nomen Urbi tribuit, — ſcribit enim Decade 1. Lib. v. Cap. 111. Fini- Vrorſum Caccabus, ad p. m. V. oppidum incubat. In Varietas ap- — ſc 12. Indite ſuo memorato Cacalum appellat Mauroly- cus, ut & Caccabum, quin & Caccamum. Caca- bus (inquit) we Caccamum, Oppidum ſurta Thermas. Idem alibi, Lib. ſcilicet v. Hiſt. Si- can. pag. 19. Comes Motucæ, ex familia Capre- ra: nunt Henriquez, ubi Caccabum. Pater Oqa- vius Cajetanus in Iea Sanctorum Siciliæ in Indice Topico pag. Jp. parirer per duplex vc. effert/ i⸗ Caccabo Joannes Liccius. Carnovalus in Ficiliæ Deſtriptione pag.⁊ 7. Cacabum appellat. Philippi vero Cluverii Lib. 11. Antig. Siciliæ Cap. X11. Num. xx. verba ſunt. Cattano ab oppido Cattamo verſus Meridiem arx eſt ad Himeram Vuwium Vul- gars vocabulo Margana dicum. In Ficulis vero Eienr Cattamo dicitur & Caccamo. §. 6. In qua curioſitate variantis nomenclatu- ræ obſervarè licet, quoſdam nomen Urbis per ſimplex, alios per duplex cc. efferre Cacabum vel Caccabum appellando. Fœcundam radicem ſuam varietas hæc orthographiæ in Lingua Græca egit, Græca enim vox KaxcGn ſeu Kaucgos (ſi Gloſa- io Cræco-Larino fides) Cacabum ſignificat, quod Lingua Nala tantundem dicit ac Calderone; ve- rum altera vox Græca Kanxaſs (ut idem expo- nit Gloſarium) perdicem avem ſignificat, Kax- vaßila/ vero perdicum vocem unde Caccabure eſt Clociſare; ad quam ſignificationem corroboran- dam idem Lexicon Ariſtotelis Philoſophi ex Li- bro 1x. de Animalibus auctoritatem adducit; cui addam licet Ovidi (ſi tamen ejus Philomela car- men eft) verſum: F Cactabat bint Perdiæ bin graciat improbus Anſer. §. 7. Invento itaque & petito apud Græcos du- plicem hujus vocabuli obtinere ſcripturam, cum kann per ſimplex x, per duplex vero ſcriba- tur Kaxaſgilen patet Scriptoribus Situlit maram inde occaſionem diverſimode appellationem hujus Urbis ſcribendi, varieratemque iſtam, qua nunc Caccubum, nunc Cacabum, ut & Cacamum & Cac- camum appellant. Er forſan illi qui per ſimplex quare quip. nomen illud extulerunt, credidẽre, Cacabum ſignificare ſeu leberem ſerventem, nomenque tale feriplerint. nactam à figura poſirionis ſuæ fuiſſe civitatem;ʒ ſi- ta enim inter coilium altitudinem atque vallium elt profunditatem, atque ita in declvi altitudi- nem quandam & humilitatem continens, figuram quaſi profundi cacabi imitatur. inſignean- Mirahiliter vero opinionem hanc defendit * ve- tiquum Lils Urbis Caccabi inſigne, quod eſt cacabus tri- podi impoſitus, furentibus ſubrus flammis atque intus erumpente extra oras brachio cum manu ex- tenſa, quæ digitum elevat cœlum verſus, tenet Quod expteſſum videre licet Tab. 1. Num. 1. 0Oceaſio ejus. 3 4 vero ſuper ſe coronam divitem. Ita enim veteres hujus Urbis incolæ ejuſdem inſignia depingebam quis vero tale hoc inſigne Urbi dederit, & quid ilo latuerit anaglypho, inferius Capite xv11. in- quiremus. . 8. Alii vero, prout diximus, conſueverunt nomen iſtius Urbis efferre per duplicem literam B C D F c. ſcribentes Caccahum & Caccamo, volunt enim deſcendere à Græco Kauuailem, quod de Perdi- cibus avibus uſurpatur, indeque nomen illud de- ducunt, quod & olim & nunc amcœnis Caccabi campis multus iſtarum avium venatus & copio- ſum aucupium ſit; atque glocitatio earumdem concentum. §. 9. Atque hæc quidem ſunt quæ apud Sicu- los Scriptores circa nomen ejus Vrbis inveniz ipſe quæſtiones à recentioribus eſſe inventas, ſuble- etaſque ex erudito Græcurum Linguarum horto. Ego itaque longius ab eorum ſententia diſcedens, credo antiquiſſimum & nativum ejus nomen pro- prie Punicum eſſe, atque in Carthaginenſium an- tiquitatibus quærendum, & fuiſſe vel Caccabe, vel Caccalen, vel Caccabem, quod corrupte poſtea Græci Kanaſgn vel Kaunaſsn dixerunt. Agnoſcit nionis atque ita fingularis, ut neque apud Græ- cum ullum, Latinum , aut Italum ſeu Ficulum ſcri- ptorem, vel inter veteres vel recentes antiquita- tes ejus Inſulæ complexum legiſſe quem memine- rim, qui ex hoc fonte illius anxiquitates illuſtrare aut detegere viſus fuit, niſi quod indigitare quid videatur Valernus inferius Cap. vI. citatus. Quæ quum ita ſint, facile veniam idem concedet mihi, ſi accuratius quid de primis hiſce ejus incunabu- lis diſquiram; probato enim nomine ejus ut Pu- nico ſeu Carthaginenſe, ſimul ejuſdem conditorem monſtrabimus atque antiquiſſimam originem. CG v D U M. De antiquiſimo & Punico nomine Caccabe, ſeu Caccaben, aut Caccabem, ex Afri- cana Carthagine arceſenda. §. 1. S Yria, ut inquit Juſinus in Hiſtor. Lib. xv111. Cap. 111. origine Pba- nicia elt, & condita à Pheœnicibus, qui terræ mo- tu vexati, relicto patriæ ſolo, Aium ſtagnum primo, mox muri proximum litus incoluerunt, quam à piſcium ubertate Sidona appellaverunt. Poſt multos deinde annos à Rege Aaloniorum expugnati, navibus appulſi 7yron, illam urbem ante annum Njanæ cladis condiderunt, quod accidit juxta Saliani Annales Tom. 11. ante Nativitatem Domini anno Mcxxx1v. ibi felicitate, divitiis atque omni rerum copia abundantes, ſelectam po- pujarium manum, volut Coloniam wiſerunt in Africam, atque ibi fortunatum dominationis ſuæ initium urbem Uticam ædificarunt. tenera adhuc ætate quum Regni hæreditas perti- neret, populus puero Pygmalioni Imperium de- tulit, pulchra autem Dido conjugium Sichæi a⸗ lis, qui ibi permagnus & poſt Regem omnium primarius honor eſt. Dives autem, ſuiſque the- ſauris inhiare ſciens Regem Pygmalionem, innu- meras ga?as abditis terræ veſceribus ſepeliverat. Juvenis interim Pygmalion, ubi ad robuſtiorem perveniſſet æratem atque reſciviſſet conditos ter- ris avunculi ſui atque affinis Fichæi therauros, im⸗ pie eundem occidit. Diffimulavit per aliquod tempus dolorem ſoror arque vidua Eſa verum tan- in apricis ſuis campis ſæpenumero ſuavem efficiat autem exiſtimo omnes curiolas iſtas nominis iſtius facile benignus Lector novitatem hujus meæ opi-7 §. 2. Rex interim Tri moritur, duobus reli- ctis liberis, maſculo altero Pygmalione diéto, al- i tera fœmejla, Eli/n ſeu Didone appellata. Ad hos““ vunculi ſui ſortita fuit. Sacerdos hic erat Hercu- 8 yib in utel! neitul. (mugi jbidem Ln. auin juin. uo id Vr fuerit, Uam oMel — — —— — * 5 5 6CAnTRAGo SIcuLA. L1B. I. GAP. II 6 tandem crudeli . elitatem e tæſa, clancul jus atque impietate anculum cum Principibus qui em per- Af hus bus pariter Tyrannus — quibuſdam (qui- g . Iuſino & Suidæ B atque opportu — at) communicatar 4 5 olino, Carthada Idæœ Hyr- rener are. 9 Cartbada gaz occiſi mariti — navibus impoſita L.. & Servio in Lib. M- ntt in Inſulam Ccyprum — git, atque ſccundo vento — vero Lib. de Unitate E Wros. no e ptis juventuti ſuæ 6e rXn ibi virginibusra- nin Exechielem de ekie nun cuavit jugim, genti prolem pro- Sen nt5 . Sacra Scriptura p in 4. nt Vuidas — 1 hnſn enn Fin Inde in Africam vela faciens, amiciti AMadriano nomen Hrmolaus. 5 ke Eetie, arge nli —— ee lurne revi inter utroſque fide, in- 3 inianus eandem Imperio ſuc „Imperator comparavit e agri 4 i conjumiſſer: . ne . 5 ovis corio i . enque LA appe avit D tiri poterat. Obti io in circuitu me- mpridius, per Pocet bi hulu. mento, quaſi r brinuerat id ſub ſpecioſo iſto com- B Commodo dictam uiſſe jocum ab Imperatore inyenſ. to, quati recTeare populares i 8 m- Togatam exundriam Commodia nomin zhe maris itineribus feſſe uos ibidem vell . Mdund nimiln nutiſſ hiſce to 2 n utiſſimas partes giſſect la mulier, in mi- ce tot nominib — üt. ræ ambitum ecto coriolonge majoremter tiis ſuis à Regina Eliſ⸗ 16 3 in ini- Quo nomi- io corrigiar incertum eſt; lie 2 condidi ne Civita- nti n lom ſit, quam putaverant illi giarum iſtarum inclu- tum eſt; licet Bernardus Al dit, acceperit, vnfuan adiſt K ant illi, qui id ipſi conceſſe- e S Afric. Lib. 1 Cap Iderate in Anfiq. Hd⸗ appel- 5 5 ex Gene 1 laverit. Anomen pw. begin F. 4. i enebrardi auctoritate in Cbroni 1. pag. 172. un . ſplendoris — 6 uberrimum Vri MMnccccxcvIIrI. in voce — uuj⸗ cto te 1um initituens, at natiVvum ejus i alon, exiſti el terræ incolas ad ſe arque hoc pa- riumque nomen fui met, upre pol Vricenßhu chh ſe alliciens, à Legatis etia ² ſignificantem Civitat fuiſſe Carthagi- Aonoſ vini confirmata, in loco illo, thago (ut inqui iatem Mediam; na Agnoſcit vinitus obtigerat fne o, quæ ipſi di- quit Genebrardus) condi z nam Car- s meæop. cit; quæ quide fundamenta novæ Civitatis je- ; S certe Cartha we Cir ndita A civius Ty- uhkn. quondam urbi C felicia v S. C cocxxvII. in Jaß cla n ibidem ad A. M. . — zbs guidem in agini incrementa eite . Sſexplicat: Nomen c 3 — adhuc ſeſc hoc pa nueni hoc co infelicis Gloriæ & miſeræ tha apud Sros U Linis Srum eſtʒ nam C muemn. ſ mpoſuit Flogium i eræ Fortunæ ros Urlem ſnißeat; g ʒnam Gar- uo Abrahamus Ortei in Theſauro Geographico ap, XL. aliis xxx. 1 go medium. Foli- ligare o pellare) doctu velius, feu (ita enim fas S Ann. A. M. Mn * fecutus Saliauus Tom re gid cæ tum Epitaphium: Cartha eſtap- ginam Eiſ SrRvt. Num. R Mat. Qr R quondam caput, 6 artbago, Afri- 7 S iam, ſeu Didonem natio 3. Re- 1 yrd S ne n omaua colonia, nibil hodi erii æmula, poſtea iam, nomen gentis ſu æniſam Quo id an- F odis præter ruinas h novæ impoſuiſſe u memoriale Vrbi J. Quo autem tem ina habet. 6 e, Carhadan videlicet, id e rbi aum herrima, iſta C pore condita fuerit cel atem Nonm. Verb videlicet „id eſt, Cz qus bt Pu. arthago a t Cele- I/ 7 rba Foini ita ſeſt „ quam diu abuerit fa L0„ quotquée annis f „ domo Phwni ini ita ſeſe habent: E- conditorem oruetit. Boren di nicum — Carthadan divit quod enim ſequi ruditos non C 0 6 rm C jxit u Ph- — — — 2. prima ejus — A. M. MMMcrxvI. Num. tam fuiſſe enee Byrſam di- poſt Temp jacta ſunt verbis: Carth Lib. 1v. neid. his eCaccie, deſtr 4 Valomone conditu D vß Carch 0 ante Bya poſt T icn er Afi. (juxta 7orni um; poſt = 7 arthago ·q Curtha oppido, un os dicta eſß⸗ loco citato) ut 9 6 apud Sali — Berithon. iie kit Pido, in- que ipſum Falianum ibidem, Scaligerum idimus Juhinum; ex cujt entiæ favere mo- inu inKn. juxta eundem —— cvI. annis; & quide * 6 §. 3. diximus jus narrarione ſupe- ongieh — * S in Cbronico Mundi A M. e Urbem intra qumnen annis coxcᷣ1. poſt vonit. Cap. x. Num um fuiſſe volunt; — Byrſam à Zhriis di- pin ſug ditam R poſt everſam Trojam; 61. hoc novæ Urbi neque abſurdum eſſe videtur V 19hun omam LXII.; ubi ante cCn di rbis nomen à jure: e videtur incoheumt, rigit, qui loco ſu 3 ubi etiam Jußinum cor- Ei/ (in 2 re & modo acquiren- 1 lenn. modo jlli tribui perius citato Lxxr Cap. v. emto loco, qui quit Jußinus Librox . O] LrIbU1t; S& quoqu annOs feos 8 u cbro hois 7epi VIM. Anniri Vmpiadas (ſi fidem . Græcorum 1ur onga navigatione Vocios et, in quo nubenae ℳ% vi & Gordonio) annis us Dionyſo Halicar- ca reßcere pohet; corium in . ofciſceren- od ccidit hi à Servatore allatam cILIx. ante Salutem . atus ita majus loci Se pales ſo- Nuivitatem Sale⸗ Saliani. juxta E occupatʒ undꝰ poßen e 4 Iiu am Pe e, dwitis ab Africano Seipine. 5 miſere & ſolo Byrſæ nomen am o- jonhſtus ipſe 4 dlcut autem 8 erum uteun in ie comendunt & Gordunius, — — — e ar Cn. Cornelio I. omæ anno Dc — vel Phnicium fuerit, ce rit, idque vel Yri innonis ur tur entulo & ummi VIIL. Coſſ. tam il uerit, conſtat c ruin Cartbago tunarum ſuarum Puni mio, à culmine for- m illam Nominum ſtat certo inter erudi- etjam kae. duobus rel·“ dit, ſteritque ſeu Vria urbs 6 ſive pronun etiam vocata vo annis ædificiis viri 5 ive C accabe, ſi 15 pcc. juxta Liw⸗ viriſque e accalem. A „ſive Caccah weüdo⸗ cundum Se Græcus, id Srephanus Autot ellata. 4d ho de Temporib Emmium vero in Ch e diginus, Antoni omelt interpres Cœlin h 4 . Cx S ½ neim 4. 6 DocxxR. Eutropium S 1. aliique, locis illi velius, Ambroſius Calepi in ſiher, 4 11 advocaturi inferius §. g. 10. 1 . . 740 dic eu denique Apianum F nomen excudit? & cohe egen ai kim F.6. NMeque un d Africana, relito an duo rempore Carthago illa n ſihe it Romina. nobiliſſima hæc Ciita ineh ſed variis nominibus mine Cartbaginis z, as Inclarui . us C S Adani — — rat ope aruit, & Caccabes ſi i, ſeu t Arabumi Oyteli, S niſi felis er- giſſe Ego equidem . bos ſey ſi * velut totidem qidtindtam ſexdecim genioſe — prædictos Scri t 1070 . . originati ores legiin- i nih à Latinis — appellata fuit * diſceptantes. & idiomate ktiu Am Liad. Hmeri autem Puatip1t⸗ Euſatbius, ther Cadmeia r RI1I. Kaxxcin 2 lb. quaſi ab illi pro Græcorum it . 1 u ab ill ant par ſeu Carthaginenſlus trih uguftinus illud Pœms 4 — & vocem Caccabe „4VEE. 3 A2 aſſe- 64 be. 8 . — — — —— — — — — — —. —— aſſerunt eſſe mere Punicam atque Carthaginenſemz verum ipſi jam pro ſeſe loquantur. Probatur 1 — brbis car- F. 9. Flfephanus B)antiuus in egregio ſuo de rhagini no- Urbibus libro Græca hæc verba profert: Kaex men etiam „ fui ſſe (uc n eonMus AbUns cuonl⸗ Mi 2 Ka e — nohG oihin S.. zuaMen q Kauynj Aus Kaheiæ 2 Ohsara, KoexcEn. id eſt: Carchedun Libyæ Metropolis, Mlußriſimu Civitas, ita dicta a Phoœ- 12 ici0 Carchedons. Dicta etiam fuit Cainbpolis, ſon Nova Civitas, Cadmæia Juoque, & Caccabs. Sco- liaſtes Nomeri Eußatbius quoque idem affirmat Lib. xx11I. Uiad. pag. 1290. Num. 4o0. Urbem iſtam videlicet inter alia nomina Caccabem quoque appellatam fuiſſe: unde ex eodem Ortelius in Vhe- Vnuro Geograpbico in voce Caccabus idem citat; o- mnibuſque iis Scriptoribus ſubſcribit Calepinus. Kaunen, inquit, olim appellata fuit urbs torius i eleeim, i mi Carthag — a §. 10. Ex Græca hac Urbis apud Stephanum, fuerit cac. & Euſathtum etymologia atque orthographia, ſcribi eandem cernimus per duplex x. videlicet Kauuaſgn dicitur, atque idem vocabulum ita ſcri- ptum (juxta Tewicon illud Græco-Latinum cita- tum Cap. 1. Num. 9.) avem iſtam ſignificat, quam Latini Perdicem vocant, Nali vero la Per- ice Qua autem ratione Græci nativum urbis arue Vrinm ſe Phnicium nomen ita detor- ſerint ad talem originationem, legiſſe me non memini. Patrium enim & antiquiffimum no- men (ut Cap. 11. §. 7. diximus) ſive Carthagi- nem ſcribas, ſive Cartadanem, ſive Byrſam, Ur- hem mediam, Novamque, coriumve bhovis ſignifi- cat; Græcum vero illud avem Perdicem. Si ta- men conjecturis uti fas eſt, nomen illi tale Græci dare potuerunt ex admirabili Perdicum multitudine; Quum enim iſtis avibus mirabili- ter omnis Africæ ora abundet (ut ex Chrißia- nis, ſervorum ibi ſæpius numero habitis, com- periſſe me memini) facile mercatores militeſve Græci ex Oriente profecti in Africam, terram- que illam aucupio iſto delicato tam abundantem invenientes, [uæ ſane linguæ nomen aliquod illi dare potuerunt, atque locum illum Cacca- len, ſen Pernicum Urbem appellare. Atque hæc de Græta Urbis hujus etymologia dicta ſufficiant; tranſeamus jam ad illos, qui à Pœnis ſeu Carthagi- nenſthus illud arceſſunt. F. 11. Teſtatur Rhodiginus Lib. xv1II. Cap. he quid XRRVIII. Afritanam Carthaginem aliquando ſu- üsniucet. perhiiſſe inſigni iſto Caccabes nomine, atque bjungit nomen illud Punicum vocemque eſſe Carthaginenſem. Verba ejus hæc funt: Siru ve- dignm, Carthaginen veteribus dici quandoque 13 Caccaben, id eß Kauxaſgnʒ quod Wlarum gentium lingua Equinum inditut Capui, ad quam rem Vir- gilianum illud e Eneid. 1. vf. 44/. alludere, eminem (opinor) fallit. Cujus opinioni ſubſori- bit La Cerda ad Virgilii locum citatum. M et Cwlius Carthaginem olim didtum Caccaben guod lingua Punica ſignißicut Caput Equi. V rum planius hæc exponuntur ab Antonio Au- guſtino Dialogo vI. pag. 186. his verbis: „ Num- „ mi præcipui, quos penes me ſervo, duo funt „ argenrei, ſinguli quatuor drachmarum. *In me- „ liore feminæ facies eſt pulchra cum delphinis „ Circum circa: in averſa parte equi caput eſt, „ affabre ſculptum, ac generoſum, & juxta pal- ma eſt, cum dactylis & ramis. Literæ autem equi capiti ſubjectæ legi nedum intelligi vis poſſunt; credunt id nominis eſſe, quod Sre- phanus Byxantinus Libro de Urbihus Kauxß⸗ „ habet, Punicum nimirum hujus Urbis vocabu- „ lum. „ † In altero Nummo hinc equus eſt di- * Vide Tab. 1. Num. 2. † Vide Tab. 1. Num. z. minio. Vigihi exponens erudite obſervat, antiquos Gen bo „ midiatus, & defuper Vioria, quæ illum coro- „ nar, ante quem eſt tririci granum: illinc vero „ Palma eſt cum dactylis & foliis deorſum penden- „ tibus: in m edio literæ quoque Punicæ: forte eæ. „ dem opificis tamen longe imparis: diſpares ænim „ inter ſe literæ ſunt, & quales Brevium & Bulla- rum ſolent eſſe., Quæ & ipſæ itaque juxta doctiſſimum iſtum Varraconenſem Epiſcopum Ca- caben ſignificant. §. 12. Ex allatis itaque hiſce Scriptoribus ap.1 que veriſſima tam ſtabili nititur fundamento, ut haud vercar affirmare nomen illud inter reliqua duodecim Africanæ iſtius Civitatis antiquiſſimum fuiſſe atque æquæ vum gentili ſuo nomini atque na- tivo VDrio ſeu Phunicio Carthaginis, Carthada- nis, ſeu B)rſ, quod quidem ſta adſtruere por- ro conabor. S G v P n N. Antiquiſimum atque Punicum nomen Caccabe, datum fuit Africanæ Carthagini, ad expri- mendum nobils eÿuſdem inſigne; quod Caput Fquinum fuit. 51. Rimziſe ſeu Pids ſprout Jußinuſeri von ptum reliquit loco citato) mercata ab in va civitate, ejuſque prima fundamenta jaciens, Ca· put Bovis invenit, quod quidem à ſuperſtitioſa ſiſta gente infelix oſtentum habitum fuit, utpote terram quidem fertilem ſed laborioſam porten- dens, Civitatemque perpetuo ſervam alieno do- varent, Fqui invenerunt Gaput, lætique omen il- lud omnes acceperunt, bellicoſæ utpote Civitatis, atque fortium virorum militariumque nutricis; ab iſto itaque loco auſpicium condendæ Urbis fa- cientes magnificis ædificiis muriſque eam exorna- runt. In primis fundamentis (inquit Juſtinus Li- bro xvIII. Cap. v. ſrpius citato) Gupur Zulu- lum inventum ſt, quod auſpicium quidem fruhupſ terræ, ſod laborioſe, perpetuoque ſerwæ Urbis fuit, pyopter quod in alium locum Vrbs translata Vi quo- que Caput Equi repertum, bellicoſum potentemque Populum futurum ſignißcans, Urhi auſpicatam ſe dem dedit. Ita Juſinus, Euſtathius, Servius ad Lib. 1. Mneid. vl. 447. La Cerda aliique. §. 2. Poöta Virgilius adjungit Lib. En. 1. vf. Didoni à Dea iſta monſtrato; quare iidem Trii beneficii hujus divini memores amoœniſſimam il- lam ſylvam in mediam Urbem ſuam receperunt, atque intus ſumtuoſum Junoni Templum exſtru- Rerunt, quam ſibi Deam Tutelarem adſciverumtm, ita ut inde quoque Jumonia eorum Urbs appellata fuerit. Virgilii verba hæc ſunt: * Tucus in Urhe fuit media, Lratiſtmus un u primum ja tati undis & zurbine Po⸗ Eyodére Joco Kgnum, qubc Regia Ju Monſtrarat, Caput acris Equi: ſc , S facilem vicu per ſæ Egregia⸗ v de La Cerda locum illum ¹5 ½ §. 3. Pater Jo. Lud. „ bor tiles ſuſpectum ſemper illud Pqui oſtentum habuiſ. ſe, unde ſcribat in Oneirocritico ſuo Lib. 1. Cap· nu. xRx1x. Artemidorus, Equi caput in ſomniis viſum, ſervitutem & miſeriam ſignificare, & Cap. Xxl. Somniare, pilos ſeſe habere equinos, pariter infe⸗ licitatem portendere: Sic Fqui Gapur (inquit) in ſomnis ab aliquo ſi videatur/ ſignificare N paret, nomen illud Caccale, ſeu (juxta Rhodi. Kon Lium) Catcabem haud Græcum eſſe, verum Puui. u cum ſeu Carthaginenſo, atque equi caput ſignifica- duiuu re. Et hæc quidem ſententia certiſſima fimulat- uh Afris ſufficiens terræ ſpatium pro ædificanda no mni v* b repertun † Mutato itaque loco, quum alibi euca1 „ qui 447. fortis hoc equi caput atque potentiæ auſpi- v F, cium inventum ſuiſſe in Luco Vunonis Neginæ ipli i inu ᷣn Jo mer 3 Cata 25 2 canda no nenti uſcemCvun yerhi mfüt, up iom pone. vam alieno do. vum albi exr; ætique omeni tpote Ciyitui que nutricis;? endr U 6 que emeun eit Jufinl to) (Au n uidn fuu ſerwelüh trunn liur uſun wunn nj upinmn iu, min u ulihle. Lön de tentiæ au pi „ eneü are idem Tri niſmam il m recepetunt; mylum exſtn. m adſcwemm Ubs ppel — Pii zi Jun ſtun ehtn huin cn * — — — , 7 i — — ——————— B „ „. 8 — 2 ————— * 8 * CanTRaco S1cuLA. LIB. I. Cap. III. IW. 16 & miſerias; eademque mala portendi homini ſo- Aſ altera parte Caput acris Equi ſine fræno, ante mnianti habere ſe pilos equinos. At Vrii contra, quod in quibuſdam Nummis etiam viridis Palma invento Capite Equino, non ſervitutum ſed do- conſpicitur. 125 minationem portendi, neque malam, ſed bonam §.7. Ubi in Tabulis ſuis tria hæc Cartbaginen- o præſagiri fortunam conſiderarunt; quæ vero ejus Ma Numiſmata retulit Paruta) hæc verba fubjun- iun § rei cauſa fuerit, ſilet La Cerda, ego vero eam eſ- git. Keliua cu Aur Angento alque re inve- — ſe credo, quod illa invenrio non fucrit per ſo- niumtur in Wummis Panormitanis 4 Num. 120. * mnum neque imaginaria, ſed vera omnino atque uMlue ad 170. Sicut idem, in illis Panormi Urbis, 8 irs pemt. Numiſmata Carthaginenſia numero viginti octo S Equi Caput § 4. Et Virgilius quidem duplicem felicitatem retulit; in quibus omnibus clariſſime Equi Caput S Zt protendi ſibi iſto Capite Equino invento credi- impreſſum cernere licet. Ita ut non ſine magna S dinis & fer· diſſe Carthaginenſes aſlerit, fortitudinem videli- ratione ſcripferit Tarraconenſs Epiſcopus, Car 19 tiliteti fertilitatem, ita enim canit loco citato: rhagiuem in publicis negotiis multis Fquum ha- Caput aris Equi; ſs nam ſore hello B buiſſe pro infigni, & præcipue in Monetis. Egregiam; 6 facilem vitu per ſæcula gentem. §. 8. Ur a redcamus eco, unde digreſi ſu- S Ut acute ibidem Donatus & Fervius obſervarunt, mus, vox Caccabe, Caccaben, ſeu Cattabem, ſe- 1ipi⸗ atque ipſe La Cerda ſcribens: innui Carthaginem cundum Kbodiginum, La Cerdam & Auguſtinum ſu- fore bello egregiam: frugum fertilitate abundan- pra citotos? mere Punica eſt ſcu Cartbaginenſs, nonen tem, ad eum modum, quo Homerus Ouf. Lib. atque ſignificans Egui Caputʒ unde La lerdæ ſunt 1v. facillimum victum eſſe hominibus dixit. At- verba: Monet Cœli, Cartbaginem olim dictam Car- que merito idem La Cerda ex hoc felici augurio ubem quod Lingud Hunita ſignißicut Caput Equi. Et ſpopondiſſe ſibi Vrios aſſerit fortitudinem, & ſe hoc Caput (ut Cap. hocI1I.F. 1.diximus) inven- ſore hello egregiam gentem, quoniam Equus, jux- tum fuit in fundamentis novellæ Civitatis, ideo- ta Plutarchum à La Cerda citatum, animoſum a- queẽ Monetæ fuit impreſſum „ meruitque inſeri — nimal eſt, bellicoſum atque Martium. Adjungo bellicis vexillis (ur credibile eſt) jam 4 primis S quoque eadem ratione fertilitatem recte ſibi ſpo- beatiſſimæ iſtius Urbis incunabulis. Unde rurſus S pondiſſe facilem vihlu, licet ſæpenumero Kquus C (ßcuti ſaperius Cap. 11. Num. 12. à nobie di- — iniquo jugo generoſum collum ſubdet, atque ctum eſt) Part Punicum nomen Caccabe ſeu Cac- S non raro patientem bovem in agriculturæ opere caben; vel Cactabem eliquorum Urbis S adjuvet. fittius nominum adductorum fuiſſe antiquiſſimum, S Falma jut- §. F. Addit elegantihus hiſce obſervationibus & forſitan æquævum nominibus Carthagini, — ta Equi ca- . . . : 6 S put iuven· Eußathius (cujus locum idem producit La Cer- Cartbadani ſeu Syjæ. Atque hæc ſufficiant, quan- da) Yrios memorabili iſta die in fundamentis no- tum ad nomen Caccahe; viam nunc dirigemus ad — 1 vitiæ Curtbuginis juxta illud Equi Caput Palmam ſparſus roto Orbe Ciyitates, kelices ſub Garthagi- — inveniſſe; firmatque rem eandem La Cerda Num- nis 8& Caccabes nomine Africanæ iſtius Civitatis mo Cathaginenſ, quem apportat Urſnus, in quo colonias. retro Gaput Equi Palma arbor cernitur victrices ramos explicans. Addit (inquit) Euſathius, una cum S Capite qubque — „ Carchaginenſes 3 Hiſp a 6 Armenia conſentit Nota Vrini aſorentij apud ſe exſare Nu D Jub Carthaginis nomine varias civirates miſma argentum Punicis literis notatum; in cuju⸗ undiderumt altera parte Equi Caput & Palma percuſu eſt. At- S1⸗ MNguigimn complurium populorum, Carthag que ita patet nohiliſſimam hanc Carthaginem A. (K præſertim Sbnicum atque Græcurum vhre mal⸗ Fricanam tot apertis Deorum prodigiis fuiſſe con- inſtirutum fuit/ in terr is recenter ab iiſcem inven- Shet 8 ditam, ut Appianus illam appclſaverit Urbem tis atquè occupatis, ſive ad civilem ibi domina- — E Deorum Oraculis conditam, ſicut idem La Cerda rionem flabiliendam, ſive ad commercia tutius per- vcin & S. E teſtatur. genda, tranſportare inquam in illa loca Golonias, con⸗ E F §. 6. Ex quibus omnibus ſcite atque erudite atque ibidem novas Urbes exſtruere. Sicut autem S Urbis. concludit Antonius Auguſtinus Pialogo vr. pag. Aricani Carrbaginenſeg (ut Cap. 11. diximus) à 20 = 184. Equum fuiſſe antiquiſſimum, nativum, at- Pbnicilus erant orti & Iriorum loboles, veteris — que proprium Urhis Carthaginis inſigne, quoque Patriæ conſuetudines imitati in plurimas, quas — uſa magnificentiſſima & bellicoſiſima iſta Givitas j occupaverant, terras novaʒ miſerunt Colonias at- = fuerit, tam in vexillis ſuis, quam moneris; Ca. E que Civitates ibidem condiderunt. Harm quas- — put Equinum (inquit ille) jam olim ihi inemum dam nobili privilegio & ſingulari benevolentia pro- —= fuit cujus rei & Virgilius mentionem facit lihro 1v. fecuti Regio Regiæ Urbis Matr ique nomine do- S unde credibile eßt, in ꝓublicis multis relus pro inſigni tarunt, vocaruntque Carthaginem, ſcu Caccabenz E Urbis, S præſertim in Monetis adhibitum fuiſt. & niſi me mea fallit opinio, tribus diverſis in Re- S Et hanc Augußini conjecturam ego veriſſimameſ- gnis tali nomine Civitates Colonias eorundem in- —= ſe exiſtimo, quum etiam Paruta in Siculurum Nu- veniſſe me reorʒ in Aſpania videlicet, Armenia; — miſmatibus Cartbuginenſia tria apportet ejus ge- aque Sicilia. 3 6 — neris; quorum quidem * primum faciem mu- F2. In Aſpania quidem Veterem invenio Car- ſarebat — liebrem habet capite bene comto, atque ah altera rhaginem atque Wovam. Scribit Ahrahamus Or- e, = parte nudum equum, ſtantem ſine ephippio, at- elius in Theſauro ſuo Geogr aphico, in voce Cartha- ſ que ſecure greſſus firmantem. gine hoc pacto: Carthugo Verus urbs eß Hſpaniæ 18 f Secundum Numiſma Carthaginenſs matronæ Tarraconenſis, 4 Piolemæo dicta Elarcaonum Cidi- quoque cujuſdam caput habet, verum capillos Fſ as, atque Carthaginenſium Plinioʒ cujus mentio- ejus viridis ramus ambit atque interſecat. Ah al- nem facit Cicero; bodiequs Vocundum Epiſcopum Geru- tera parte nobilis ſtat Equus, ſimilis quidem il- denſem Villa Hranca appellatur; Jecundum Vurre- li, quem in primo eſſe diximus, verum ita, ut 1um PBeuterum CGantavilla, vel ut Antonius Au- juxta eundem frondeſcat victrix Palma duos dul- Luhinus, arque Joannes Mariana dicunt, Canta- cium dactylorum fructus demittens. veja. ** In tertio Numiſmate pulcherrimæ virginis §. 3. Verum celebris magis in eadem Hiſpania carthag⸗ Caput agnoſcitur, bene comto capillo; atque ab eſt Nova Carthago, tam in antiquis quam novis — ibi: —— ——— * Vide Tab. 1. Num. . † Vide Tab. 1. Num 3. ** Vide Tab. 1. Num. 6. K Hiſtoriis/ cujus multo cum honore meminit idem Orielius, ſcribens, in Hiſpania Tarnraconenſt eſſe A 3 Car- ———— nrbs Car- rhago dicta fuit. 11 Carthaginem Novam, quam Polyhius deſcribit, quæque juxta Plinii, Antonini arque Appiani te- ſtimonium Spartaria etiam dicta fuit. Appianus (ad- dit idem) illam Cænopolim & Thicam appellatʒ Po- lienus Phœniſam. Vocatam prius fuiſſe Saguntum putat Appianus, deſtruẽtam inde ab Hannbaleʒ at- que rurſus miſa à Carthaginenbus colonia habita- tam atque Carthagenam Spartagenam appellatam; verum fallitur (pergit Oreliuz) quoniam Suguntum (nunc Segoviam) & Cartbaginem duas diverlas à ſe invicem eſſe Civitates, vel cœco apparere poſſit, atque à Barbaris & indoctis deprehendi. 21 5. 4. ln longinquam etiam Armeniam Coloniam In Arnenia miſiſſe Carthaginenſes; ibique ſub Regio Carthagi- nis nomine Urbem condidiſſe affirmant Stephanus Byzantinus in Libro de Urhihus, & Pluturchus in Lucullo pag. Vt4. Cartbaginem (dicit laudatus Or- zelius) Ftepbanus qubque & Plutarchi Lucullus (qui hanc Hannibalis opus dicit) in Armenia habent: quam etium Carchedon diuòre. Et ſane Plutarchi iſte ſocus penitius inſpici meretur, quoniam ejuſdem baſi in- ſiſtens nova & arcana furgit hiſtoria. Verba itaque ejus hæc ſunt: Kaix⸗ ohMœ zEoompe⸗ ApxxM- AS, ahichh abnE ſocgo vhieh EiuHaMc ꝗc el xcs, dNE 2 e Aoespicis Kog;ha Mœ Gon6, dohos 6xie ( Aiſgab Nycp.) epe drs Oonh. Sx Eeney ays æur&s oi- c 2 7 dM Ungohes dehM re Tapon &s ) Megehhn Mbydonuhy va ſæuns pgy miſt Oogon 2 cMeccymn, 4 7 c cor feepeiM . 7 weiyewoy xgorn. ol kcegapot Nioſ ci EMe5, ANeta Mvohin eeee id 3 laturos Nomanos deditionem Hanmihalis, amici in- vela faceret ad Antiochum Rege honore habitus, apud Antiochum permanſit Hun-tur. Num. 10. 11. & Gordomius in Cpronito A. M. Mhnn vocccr. in extremo Belli Punici ſecundi, Ama- gno illo Scipione Africano victus, quum infelici- ter ad urbem Zumam eſſet præliatus, cum paucis equitibus fugit AMrumetum, atque inde Cartagi- nem, ubi quum de pacis inter Komanos atque Car- rhaginenſes conditionibus ageretur, civeſque, ut ex 1 * Livio habet Salianus, verẽrentur, acrius expoſtu. junxerunt illi, ut clam, quanta poſſet feſtinatione, la nAM. Neque eoſ- dem opinio fefellit; in primis enim vivum ſibi dedi Huunibalem popoſcit Fcipio, reſponſum ac- cepit, nec in illorum poteſtate jam nec in ipſa 23 Africa eſſe Hannibalem, utpote fuga elapſum; quod contigit juxta Salianum A. M. MMMpcccr.. Olympiadis cx1v. anno ſecundo, ab U. Noma C. 3 bisl inii ð nenin PDLI. & ante N. C. ccI. §. 7. Longinquo tempore, in magno ſemper go4 nibal, non modo propter virtutis ſuæ exiſtimatio- nem; verum etiam propter magnam auri atque ar- genti vim, quam ſecum in Aam advexerat; li- cet quidem, ut Eutropius apud Salianum dicit, in ultimo iſto atque infelici contra Scipionem prælio viginti mille argenti pondus amiſiſſet, quod ſe- cundum eundem Falianum A. M. MMMpcccIII. Num. 11. 220000. ſcutatos argenteos facit, at- que inſuper auri pondus Soo. feu Sooo. ſcutatos Orleli aureos, idque præter reliquam pretioſam ſuppel- lectilem. Et tamen, ur diximus, incredibiles the- fauros ſecum in Aam avexit. Habitavit itaque apud Antiochum Regem annos x1x. magni habitus, id eſt (luver 1 &tephu pitom tem . Carthago non fuit Hannibale Seniore. Verum à Juniore Armeniaca Hannibale. eſt, Quum etiam ohnine obſetravit Lucullus, ob- reſtans vos (cxercitum videlicet Romanorum rebel- lem) ut occallerent animis, dum Armenibrum Car- thagine capta infeſtſmi hoftis (Hannibalem daſigna- hat) opißcium delowiſent ubi nibil proßceret, re- zro ſna mowet, aliiſque jugis trajetto Tauro in re⸗ gionem Mgdonicam appellatam deſcendit mumiſicam apricam in qun Vrbs ampliſima & pupuluſa e- rat, Nißbin Barhuri, Græci vocabant Antiochiam Mgdonicam. Atque ita quidem ſcribit Plutar- chus de Carthagine, quæ in Armenia quondam erat. §. J. Ex hiſce Plurarchi verbis conjecturam facio quo tempore Armeniaca iſta Carthago ab An⸗ „ ronditaab ihale exitructa, atque à Lucullo deſtructa fuerit, ut & de exiguo temporis ſpatio, quo infelix illa Carthago Horuerit. Notum eſt, inſigniores duos 22 Duces habuiſſe Carthaginem, utrumque Hanniba- lom dictum, ſeniorem alterum, alrerum junio- rem. Hnnnibal prior juxta Salianum Tom. v. A. M. MMMpoctxvI. anno 111. Olympiadis Pxxx. Num. 111. ab U. C. ccccxcv. & ante N. C. cctvIIT. in prælio navali victus atque occiſus fuit à Fulpitio Conſule Komano, ideo- que, juxta Zonaram, ab exercitus ſui reliquiis fub ſaxorum congerie fuit ſepultus. At ſecundum Polyhium, quum à Nomanit in Portu quodam eſſet incjuſus, multaſque ibi naves perdidiſſet, miſere ibidem à civibus ſuis atque militibus cruci affisus periit. Hunc Vannibalem Seniorem nuſquam le- gimus navigaſſe in Orientem, vel in Aam per- veniſſe; unde ſequitur Cartbaginis Armeniatæ hu- jus conditorem eſſe non potuiſſe. §. 6. Hannibal vero alter, ſeu Junior, longe ce- mat idem Salianus Tom.v. A. M. MMupcccr.n * lebrior exſtitit, Magnanimitatis nomen inſigne adeptusʒ natus autem fecundum cundem Faliunum Tom. v. Annal. Num. 10. 11. hic quidem Ju- nior fuit anno Mundi MMMpcccvIIr. Olym- piadis cxxx1II anno tertio. ab Urbe Noma Con- dita pvII. ante N. C. ccœxLv. atque x11. annis ante ſupplicium Senioris iſtius Hannibalis. Hic autem & in Orientem navigavit, & in Armenia urbem Carthaginem condidit; prout enim affir- 5 obiit. perbo nomine ornatam vidimus; accingamur jam zt. uſque ab A. M. MMMpcccI.11. ad MMMpcccLxx. ſeu Olympiadis cxtvIII. annum primum, ab U. C. DILXIX. & ante N. C. cLxxx1II. verum ſtabilis hæc illi poſtea fortuna non fuit. Rex enim Antio- chus, quum multis annis impigre bel- lum cum Romanis geſſiſſet, anno iſto MMMpccc Lxx. victus ab iiſdem fuit, arque coaẽtus ad pacis conditiones venire, cujus primæ pattiones fuẽre de vivo in manus inimicorum tradendo Hannibals. Hujus rei ab amico Rege admonitus, ſubito cum thelauris ſuis inCretam ſeſe contulit, ubi ſtratagema- te contra avaritiam incolarum uſus, vilibus ſtatuis caviſque aurum ſuum incluſit, atque ad Buhyniœ Regem Pruſam leſe contulit, ubi diem ſuum . Cartha⸗ §. 8. Ita ut Junior hic Hannibal in Afia ultra xMR. Arn annos fuerit commoratus, atque maximas illuc tranſportaverit divitias, quo intermedio tempore qunu in Armenia hanc condidit Carthaginem, cujus Fte- ae phanus & Plutarchus mentionem faciunt; potuit- . que fundamenta ejus ponere inter annos duplicis ?4 tugæ ſuæ; ideſt, inrer annum Komæ ſeu ab U. C. vf.1 quo ex Africa fugit, atque vrx1x. quo ſeſe contulit ad Pruſiam Bithyniæ Regem; atque ita ne- ceſſario x 1x. annorum fugæ Hannibalis ſpatio in- cluditur fundatio novæ hujus Armeniacæ Carthagi- nis. Hæc autem urbs poſtea à Lucullo, ut ſuperius ex Plutarcho §. 4. adnotavimus, deſtructa fuit, quum pro Komanis bellum gereret adverſus Mitbri- datem Regem Afiæ, ecodem anno, quo idem TLu- cullus arma Nomana urbi Niſhi admovit; quod fa- ctum fuit (juxta Salianum Tomo v. A. M. MMMn ccccuv. Num. 2.) A. M. MMMpccccr.xxxv. anno primo Olympiadis crxxvIII. ab U. G. Dcr.xxxv. ante N. G.1xvn. Atque ita Armeniacu Cartbagoab Jjuniore Hannibals condita fuit inter A. M. MMM † pœœcrn. & MMMpcccrxx. atque deſtructa à Lutu- o A. M. MMMpccccr.xxxv. floruitque circiter an- nos cxxv. ſeu cxxxv. Atque hæc quidem de pere- grina illa Civitate ſufficiant, quam Carthaginis ſu- ad inveniendam Cartbuginem quoque Siculam. C u 13 CAnrTRAGo S1cu1a. LiB. I. GAP. V. 14 ei CAvvr Qunrvn. Quaſi dicat/ quum — à veritate in iſtis aber- Henn Carthaginenſes in lia ar⸗ ret; merum etiam eft men acium Hippanam op- mnn ni nomine Caccãbes ſeu Carthaginis. luen oppidulum eſſe circa Carſhaginem, quæ o- 6 ue „ten §. 1. S* ophanus (prout dicit P. Nrinus Tomo IiI. mnia ejuſdem ſunt farinæ, atque erroris & falla- raen — in e in indice Auctor. Urbium) Gram 612 plena. B — nijuj ih Zuusau. maricus Græcus, Texicon edidit Geograpbicum, ſeu §.7. Atque ita quidem diſputat eruditiſſimus — Mfnt de Urhibus quod Hermolaus Conſtantinopolitanus Cluverius, neque ego ipſe vel latum unguem ab rationibu. ℳe huin compendiavit, & Iuſiniano Imberatori dodicawit ecodem diſcederem (namque cum qui multa le-27 enin int 2 anno Cbrißi vxxx. Atque hic ipſe Stepbanus au- git, ripſit, vidit oculis ſuis atque obſervavit, n . ſi Stor antiquiſfimus S eruditiſſimus in citato Le- ut Magiſtrum honorare atque revereri decet) ni- am e imt. xico fidem fecit veriſimam, exſtitiſſe in Sicilia ſi aperta fides ſcriptorum Græcorum Nummo- N enhe novam à Carthaginenſilus fabricatam Urbem ſub , Siculorum Antiquarum noſtrarum Memo- 6 ciyin; nomine Cartbaginis. N conjecturarum etiam valde verolimi- k pecch Fephanu §. 2. Hic enim de antiquiſſima Siciliæ Urbe lium, memet in diverſa raperent, longiuſque à UAm( biece %. Mippana agens, ita ſcribit Irææ TMus e⸗ Keg- Cluverio diſcedere juberent. Verum antequam nenn“ prchhe, 06 LeMlzGo ncrch. quæ ita TLatine in opinionem meam in publicum exponam, ſatis- gno enyer terpretarur Phlippus Cluverius in Antiqua Sivilia facere cupio ejuſdem conjecturis adduẽtis, fa- munſt gj. u Lib. 11. Cap. x111. num. 40. Pag. 392. Hip- teorque me nullam agnoſcere imperitiam aut eeuilimt. pana oppidum circa Cartbaginem, auctore Polyhio in ignorantiam in 60 quod Bucinna ſtatuatur eſſe uriatquea. Libro primo. Firmiter in hac ſua ſententia perſi- i tam Inſulæ Maris Africani; prout ſcri- exent; ji. ſtens Sephanus in eodem Lexico ſuo aliquanto i 111. Cap. vVIII. quam Vrbis Siculæ, undeit, in inferius agens de alia antiquiſſima Siciliæ civitate icut aftirmat Srephauus in Libro de Urlulus in un priio Mrißtrato dicta, iterum aſſerit, conditam illam S Bucinna, præſertim quum Miunſii etiam u0d ſe. fuiſſe prope Cartbaginem Siculam Mvxiseærob ſin- auẽtoritate ſeſe idem tueatur, ſeque id auctore wocer quit) rMMhnor o kagxndwe. IoMß⸗S r. Dionyßo ſcribere dicat; aque idem ipſe Cluve- keit 5 i. e. ut idem interpretatur Ciuverius Lib. cit. Cap. Tiu alteram Bucinnam agnoſcat, urbem Sar- ſ x11. pag. 353. Vhtißratum oppidulum circa Car- — ht ſane Arabamus quoque Orelius in nline. rhaginem. Polhbius Lib. 1. heſauro ſuo Geograpbico in voce Bucinna, me⸗ ſiehe 3 §3. Adducit eundem Srepbani locum Abraba- cum facit, S& Urbem cam æque in Sicilia eſſe ucemil Seteen E mus Ortelius, ſed ita ut eum reprehendat, ſcribit ſtatuit, quam Inſulam oppoſitam Siciliæ. Verba e- del piomat enim: Wriſtratum MvriseAroh Stepbano „Aur- jus hæc ſunt. Bucinna/ bSnn. Siciliæ Oupidum gant. naniæ urbs: eidem eℳ urhs circa Cartbaginem⸗ e pu Stephanuun eu I. Baſaricorum Dionxſi. S Pohbio ut additʒ Sed Falſo. In Sicilia enim 2ℳ, iliæ Inſul⸗ Plinio. Addo amplius pro errore 1h- n, * U. ſodl Carthaginenſum imperium, l 64 Polyhio Lib. ſigni haud eſſe reputandum, ſi in Antiqua Fi- in tadi 1. 65c. Piligentiſſimus Firiliæ Antiquæ TLopo- cia Urbem quoque ftatuamus fuiſſe nomine enm Ai graphiæ ſcriptor Cluwerius, idemque do6tiſſimus, Tunetum; quoniam & iple Cluwerius in Sicilia mpigre bel- optime duplicem iſtam Frepbani auctoritatem a ſua Antigua, multa nova locorum & Civitatum 0 MMMpece gnovit, verum Græculi Grammatici errorem eſſe nomina apportat, quæ omnia ſub alto filentio Ctusd pciʒ putavit, qui dum Geographum ſuum ſatis auda- texerunt Aretius, Fazellus, Maurolycus, Carnor wonesfusrec ci manu in compendium redigit, graviſſime in valus &c Bonßlius, qui ante illum Siciliæ Topon o Hamiu hiſtoricam veritatem impegeritʒ unde eundem graphiam conſcripferunt. Neque mihi quiſquam s, lubivan non modo notat, verum eétiam ſubſannat Lib. objiciat, quod neque Siculæ Buciunæ, neque F- di ſtrugn 11. Cap. x11. Num. 40. pag. 383. urpote qui cuh Tuneti, apud ullum Scriptorem, ſive Suculum, vilibuim auſus fuerit principem illam Africæ civitatem ſive Latinum fiat memio. Neque enim integra de ad hihi in Ficilia coilocare. Frephani Epitomator (ver- eorundem ſcripta habemus, & ſi vel integra ple- di diem hun ba ejus ſunt) ait: Mtißratum oppidulum circa Car- raque haberemus, ratio iſta quidquam valeret; rhaginem ut aulor Polyhius Lih. 1. ex iſto loco ſa- iidem illas modo nominem Civitates, quæ ulnm 746 manifeße apparet duam imperiti ſemper fuerint ub eorundem hiſtoriam atque ſcriptionem cadunt. ⁊9 muims i Voſterioris Jæculi Grammatiti. Neque contentus Atque hæc ſufficere puto ad rationes illas atque edio tenporſ , vocaſſe, etiam ut ignorantes eoſdem de- conjecturas, quibus induẽtus Cluwerius 8 dubita- n, cujsu 365 Lib. 11. Cap. x11I. Num. 40. pag. 392. B vit, exſtiteritne unquam in Sicilia aliqua Civi- un; porur vepbuni Epitomator ait. Hippand oppidum circa Car- tas, quæ magnæ iſtius Cartbaginis regium nomen n nlcn thaginem, aubtore Polybio in Lihro primo. Voca- obtinuerit. Tranſeamus nunc ad noſtras conje- o huln ramtum ſphtatos fuiſẽ hujuſmodi Grammaticos cturas. e ſee Seograpbiæ collediores, non ipfns hiſtorias, vel er §.6. Græcus itaque ile atque eruditiſſimus ſcri- geephane⸗ 2 hoc loco ſatis apparere putoʒ ſic ſcilicet, ex eadem ptor Vephanus, non ſemel modo, ſed bis con- hinn au- uquen Polyhii hiſtoria, Mtiſtrarum etiam fecit oppidum tir- ſtanriſfime affrmavit, in Antiqua vicilia fuiſſe ur-enu lis — m ca Carthaginem, ut ſuperiori Capite dictum eß. bem, quæ Carthuginis nomine dicta fuerit, pro- ace Carbi⸗ —2 §. 4. Veruntamen, ne ſubiratus Lector animo pinqua duabus Fculis urbibus Hippanæ S& MMhti- urſpels ione ſe r ſuo dicam impingat modeſtiſimo Cluwerio, ubi Praloʒ neque id ſimpliciter ut Grammaticus, quod eſtructa fu, —— eruditiſſimam ejus legens Siciliam, tanto illum ar- illi nomen dat Cluverius, affirmat, verum ut dili- erſos Mh oflendere dore videt inſurgere contra Græcum Ftephanum gens Hiſtoricus, qui, juxta Uhhonem Emmium in gilen l⸗ sonatut. ejuſve Epitomatorem, quærit rationem defen- Chron. Lib. primo in initio pag. 3. duobus hiſce ovit; qwiſ⸗ dendi zclum fuum, & rationes arque conjeturas pedibus ingreditur, Geographiã atque Chrono- 4.M vMM apportat quibus demonſtrat, immenſum eſſe er- jogià: Hifloriæ faces (inquit) præcipue duæ ſunt: cun ano rorem in Srilia locare Urbem, quæ totius A Chronolugia & Geograpbia ſine quilus ipſa eſt ut 0 verm Vricani Orbis caput atque gemmula fuit; atque vaſtum corpus lumine carens; nec decus ſuum nec Au unihn ita contra Srephanum inſurgens ipfum, menda- Vum obtinere poteß. Inſuper duobis iſtis, ubi id „ M. „ 3 arguere conatur etiam antiquum illum Au- affirmat locis, Polybii in urroque nititur auctori- iI orem, ita ſcribens Lib. 11. Cap. xt1. pag.] ſkare⸗ librum ejus primum citat, atque adeo non cirie 383 Et ne mendum poßeriorum deſtriptorum eſe ſi- ipſius modo, ſed & ipſius Pohbii hoc haberi de- nbuhln oppidum, Ficiliæ adſcripſit. Sie Bucinnam Iuſulam ſtorici, cujus hoc elogium contexuit Nrinus Tom. — jn Lihbo S Drepani objeham; Siciliæ oppium fecit. a11. in 8. S. in Indice Auctorum, in voce . iu5 S exſtant ci tata à Ste- Examina- tur Graeus Stephani contextus. Corolla- rum. „ bius, ſoribens: Polyhius Taci ſlius, Magalopolites ex Arcadia præceptor Scipionis Africani. Proliuum Num annis circiter cxxRxvII. Er In Libro 1. §. rium dicto- ripit IMſoriam Nomanam libri quadraginta, quo- rum vin otlodecim exſtant. Voruit ants natum Cbri- lyhii verba ad examen revocemus. „7 X 6. 7. Polhhius Megalopolites toto ſuo primo I vohi non ſoriarum Libro, in Conſulatu modo Auli Attilii atque Caji Sulpitii (id eit fecundum Salianum To- hlan⸗ verba. InO v. Annalium A. M. MMMhccRcvI. Olympiadis cxxx annotertio, ab U. C. ccccxcv. & ante N. C. ccivn) iſto inquam Conſulatu tantum, eoque ſolo anno, mentionem facit duarum Ficularum Civita- tum Hippanæ 8& Mrißrari ʒ verbaque ejus ita ſeſe habent: Tö2 d xcdhepet 7es emi 9ega lss æpxohrees AvMh Auoh Tæioh ZsArinionn ciplenor⸗ 2 rdh Teiyepheo, hc 70 Kapnhopin Scen Cxci cxeheiget. o g Se oheſrens 7 2he er micn rjs ohcihtecos gerci. Tdn Melen S dhnhiiyroy, vœœu õuðrey zeij oyn rM ophen tr rouh Inheth. 2 en ſe et M xæ re xœrS EMſgoy. cMoy e 2 7 Morigæ Toh, weMs PoohsS en 7n oMopic⸗ „ r Npe rer ri Katgrceicw woM eipc rpongoh e drcn ene, r enyyns epe 2 ueree Beyns 7œ& in ue⸗ e i. e Vhi vero qui deinceps creati ſunt Gonſules, Mulus Ailus, 6 Cajus Sulpitius advenerumt (ſcil. in Sihiliam) quia Panbormi Carthaginenſum copiæ 2bibernabant, eo ducitun ut vemtum eß prope Urbem, Conſiles uniwerſum ewercitum in aciem inſtruunt; ac nemine hoſtium adwerſus prodeumte · inde proſecti Cp- panam petunt, enmque per vim coroua capium ca- prum & Oppidum Mriſtratum, Vocus natura muni- 7us, ui E ideo ohſidionem diu 1olerawit. Camari- nenſium etiam Urbem, quæ paullo ante ab iis defece- vat admotis 1um operibus, & muris dejedis, occupa- yumt. In hiſce Polyhii verbis videmus quidem men- tionem ſieri antiquiſſimarum duarum Ficiliæ Ur- bium Fippanæ 8c Mriſtrati, non tamen ullo mo- do dici eaſdem ſitas eſſe prope Carthaginem. Quo igitur pacto Polyhium citare auſus fuit Sepbhanus, atque ſententiam ſuam verbis, tanquam ex Poh⸗ hii Libro primo (quæ tamen ibi non exſtant)de- ſumtis affirmare? 5. S. Recurrere quis curioſior Græcarum lite- rarum ad ipſum fontem poſſet, & in Græcis Ste- phani verbis ſolutionem nodi hujus quærere. Ibi aurem (ut diximus) ſcriptum exſtat Imhæ, *. us Keenc MEro, Kapxnoe. at que hoc pato diſputare: Particula wept, ſicut ex Græcit Lexicis apparere poteſt, multas variaſque habet ſignificationes. Ieg enim (ut ibi legimus) eſ præphſitio Græca, Juæ n Græœ co idiomaie multa ſnißcat. Quod autem ad locum hunc facere poteſt, eadem ſæpenumero adjuvan- di, protegendi, patrocinandi, & à partibus ali- cujus ſtandi ſignificatione ſumitur, atque ita pro ſgnificat, eoque ſenſu Ariſtoteles illud mxgt adhi- buit, ubi Libro v. Pohtitorum Cap. 1v. ꝓro par- vis rebus ſeditiones oriri dixit. Plato etiam, ubi Lib. 111. de Legibus, dixit pugnare p1 Jxie pro anima. ut & 8. Joannes, ubi in Evangelio ſuo Cap. x. pro hono opere te lapidamus ſcribit, & S. Pau- Jus in Epiſtola ad Coloſenſes Cap. 1v. pro populo mmolo. Licet etiam alias loci indicet propinqui- tatem, & Latinis per circum vertatur, ut apud hucdidem p Igeor, circum pectora. ſicut & vertitur apud Hrodotum per cirta ramos folia ha- ber, S Mioſcoridem Lib. 11. Cap. c1x. circum ora alwean um reperitur. 2 5 ne ſignificans pro, ſit xilii nota, & conſequen- — ter verba Stepbani ita verti poſſent: Hippana, go jam ipfius Po- . 9. Atque ita bonus inde in Frephano ſenſus emergeret, quum %0 in adjuvandi ſignificatio- Au6usTINIIRvEeEs — Nratum, Oppidulum pro Ca 1. atque ita fideliſſima eju a fuerit p Kepnduæ. in locis iſtis duobus Ftephani illud xg per circum Ppidum pro Carthagine. Pohlius Lib. 1. Ih. gine. Polyhius Fih. ue elidima ejubret citatio, verpa- que cjuſdem vera & hiſtoriæ convenientia quo- niam Polyhius in ſupra citatis verbis narrat Bello iſto Punico Primo Vrbes Ippanam & Mrißratum pro Carthaginenſilus, ut fœderatas ſtetiſſe contra Komanos. hanc explicationem, atque ab imis fundamentis diruere iſtam Pohlii atque Srephani pro Ficula Cartbagine auctoritatem, niſi habeat qui ſibi ob- ſiltat porentiorem adverſarium, qui nubeculam hanc diſpellat. Et primo quidem Philippus Cl- veyius, vir Græcæ linguæ atque ſtructionis peri- tiſſimus, omneſque qui duo iſta Srephani loca ad- duxerunt, nunquam illa interpretati ſunt perpro, in auxilii ſignificatione, verum per circum vel cir- ca, in propinquitatis atque vicinitatis notioneʒ Iiſratum, cirta Carthaginem. Præterea eadem Lerica Cræco· Lutina adnotant Græcam particulam mei quando defenſionis arque auxilii notione po- nitur, genitivo caſui conjungi, ut in loco illo Platonis, de Tegibus Lih. 11. %1 ⸗ Pxis eixo cu. 1. e. pugno pro anima; verum quando ſigni- ficat loci vicinitatem, accuſativoʒ ut videri pot- eit in Homeri illo loco ex Odt Lib. v. vf. 130. mpi rgmS HeGacn. quoniam vero utroque in loco, tam ubi Hippanam, quam ubi Mtiſtratum commemorat, accuſativum adhibet Kepxndora non vero genitivum KapxnySe, ideo reẽte Cju- verius utrobique Græcum illud xxg per circa, non volens nolens ipſe Carthagini Siculæ favere cogi- tur. Ipſe autem multum gaudeo ſententiæ meæ Societatis Jeſu⸗, virum ſingularis in omni genere ſcientiarum eruditionis, cujus tincta ſacra atque profana eruditione penna glorioſum ſcriptoris ſui que, quum haſce meas cogitationes illi miſiſſem, duas iſtas adſcripſit regulas. Addo, pro eo qud mpt apud Stephunum loci ſgnificet propinquitatem, S non vemporis ſuhjectionem, duo alia argumenta, quorum prius eſt Jmper apud Sepbanum iſto ſenſe illud conſuetum iſti gt occurrerez poßerius, quod quum & multæ aliæ fuerint Civitates Cartbaginen- um rebus ſudentes, nulla tamen iſto ſenſu ex iis di- §. 11. Res igitur clara eſt, atque vel cirta vertendum eſſe, atque innui iiſdem &t clare affirmari Hippanam atque Mytiſtratum Oppi- da fuiſſe prope Carthaginem Siculam ſita. Veniamus nunc ad Polyhii contextum, cujus auctoritati to- etiam verba ad me ſcripſit: Mea quidem ſontemi Polyhium citat Frephanus, non ut vicinitatem il- lam Carthaginis demonſtret, verum eviſtentiam duarum iſarum Ciwitatum Mhtiſtrati & Eippanæʒ ita ut Pohhhiano loco nobis hic non utendum ſit ad de- monſtrandum extitiſe ibi Carthaginem, verum Mh⸗ riſhtratum tantum & Hippanam, de quibus in prio lihro egit Pohhius, cum ex rei verituts, atque ſun noritia id do ſtu Carthaginis in vicinia addat Ste- phanus. Quæ ſane ſubtiliſſima tantoque ingenio maticum, vel ignorantem Scriptorem, utagno- ſcere non potuerit, utrum quid neget ſcriptor quis aur affirmer; neque ciratus iſte ex Libro primo Pohbi locus ita ohleurus aun hiuleis eſt, uri erro- §. 10. Negare equidem nequeo ſubtiliſſimam eſſe Impugu. turiſſ. tentia. ita videlicet: Hppana, crca Carthaginem. Mh- per ꝓro vertit, vicinitatem loci innuers, atqueita 3t fautorem me habere Patrem Joſephum Fpucces, nomen toto Orbe fecit celebratiſſimum. Hic ita- ſatis conſtat, Shi ta illa Vtephani affirmatio innititur. Citatus mihi modo cum honore Pater Spucces circa vexatum il- lum multæque conſiderationis Polyhii locum in hæc digna obſervatio eſt. Verum ego inſuper adjun- go Srepbanum haud ita imperitum fuiſſe Gram- Op 6 inte nor ocus modo ellig⸗ beat. (tun lurta mnan iehh Ml o Utroque n ihifunn ka)hi Ner citta, n muew, uqueintt ue ſner coʒ. ententix ner vbun Vun n omni gener dta ſacr aq n ſcriptors i nes ili niii dio, nuh⸗ hpium lia aunt lunum jn ſiß nin, uen (micur ii ſ i i. Ue ſui conſtt * per ituhm mi idem ku nun Opp tn. Veniams uctoritati to· Citatus mihi cavextum ir ocuninke⸗ uilen ſuni 17 errorem lapſumve inducere Stephanum potuerit, 32 neque enim in illo Polhbii loco ex Libro primo, Opus Poly- bi hodie integrum particula, verbulum aut ulla eſt Syllaba, quæ aut expreſſe dicit, aut ſubindicat Urbes Siciliæ Hip- pannm & MWytiſtratum prope Cartbaginem ſitas fuiſſe. Quomodo igitur vir ille doctitimus, at- que ab omnibus Græcis Latinitque miro in bono- re habitus, non fimpliciter, ſed conſtantiffime duohus in locis aſſerere potuit, Polyhium id & dixiſſe & ſcripſiſſe, ut audor Pohbius? Et hinc, (ut verum fatear) conjicere eœpi revera apud Po- hbium legiſſe id, quod ſeribit, Stephanum, ye- rum perperam primum Librum citari, atque in alio exſtiriſſe, cujus rei perſuaũonem mihi certio- rem faciunt ea, quæ narrant Gerardus Joannes Voſe us in Libro de Iſoricis Græcis 1. Cap. X1x. ubi de Polhhio agit, atque P. Tirinus Tom. 111. in S. S. in Indice Auctorum, in verbo Polyhius. §. 12. Polyhius enim (ut illi ſcribunt) in Ar- cadia natus eſt, anno quarto Olympiadis cLxIII. non exſtat. ab U. C. DxLvIII. atque in Secundo Bello Pu- nico comes Scipioni illi P. Cornelio Africuno fuit in Africam; ubi, ſicut aſſerit Ammianus Marcellinus Lib. Hiforiar. xxIv. ex conſilio ejus magnas res geſfit Sipio unde ſequi opinor, eundem una cum ipione quoque in icilia fuiſſe, atque exactam rerum Sicularum habuiſſe notitiam, ſicut enim demonſtro in Tomo 1v. Anpalium meorum Sici- liæ Sacrorum e Profanorum, ille Fcipio primum Noma contendit in Siciliam, atque inde trajecit in Africam magno Carthaginis damno. Scripſit au- tem Polybius Hiſtoriam ſuam Libris xxxvri. qui- bus xxx.annorum ſpatium fuit complexus, id eſt à principio Secundi Belli Punici, uſque ad deſtru- ctionem Regni Macedonici; neque in illis Komana⸗ modo res perſequitur, verum etiam plurimarum aliarum celeberrimarum gentium fata & facta re- cenſet, quapropter magna cum ratione inſcripſit Hiſtoriam ſuam Kabohuuu, ſeu Vniverſalem. Præ- fixit hiſce ſuis xxxvIII. Libris alios duos, quos Picayyings appellavit, quibus complexus elt temporis iſtius res, quo à Galis, Duce Brenno capta Noma fuit, uſque ad primam navigationem, 33 quam in Siciliam inttituerum Komaui; quod fa- PEucerpta halemus. de Bello Numantino, quod & ipſum feliciter ab ctum fuit in initio Belli unici Primi, ita ut in rotum x. Libris opus ejus conſtiterit, ex quibus hodie nobis quinque tantum ſuperſunt, amiſfis re- liquis omnibus, exceptis pauculis fragmenrisʒ f ut in umiverſum (verba ſunt citati Vſti) fuerint Lilri x.. ex quibus quinque primi ad nos ſalwi at- que ucolumes pervenerunt: ex cæleris vero ſolum Addit Pater Nrinus ex omni- bus illis modo octodecim libros ſive integros ſi- ve excerptos ad nos perveniſſe: Prolixam (inquit) ſcripſit horiam Komanam Libris XL.. Juorum vin XvIiI. exftant. Patet infuper ex Epiſtolis Ciceronis Lib. v. ad Luccejum, ſcripſiſſe eundem Hiſtoriam codem Fcipione fuir confectum. Si igitur (ut Cactam ſeu Caccabum Romani an- te Hippanam vel Myti- in viam revertar) ſübi, ut facit, conſtat eruditus ille Stephanus, in iterata Pohyhii citarione, atque intrepide & conſtanter ſcribat, ut auor Holhbius, opera vero Polhbi nunc penitus manca & mutila ad nos pervenerint (vix enim quinque ex univerſis quadraginta habemus) ratione duce conjecturam facere poſſe exiſtimo, citationem iſtam Libri pri- mi falſam eſſe & erroneam, arque in uno ex re- liquis xxxv. Pohbi nunc deperditis Libris le ctum expreſſe à Stephano fuiſſe, duas Siciliæ Ur- bes Hippanam atque Myrißtratum prope Carthagi- nem ſitas fuiſſe, quum tam conſtanti cum aſſeve- ratione Polyhium auétorem citet. §. 13. Pater Hieronmus La Chiana, Societa- tis Jeſnu, conſummatæ in omnibus ſcientiis do- ctrinæ vir, atque præpoſitus examinandis ſeu CARTRHA6o S1cULA. L1B. I. C Ap. V. 4 nenſta producit Numiſmata. 18 revidendis libris iſtis, qui prælis deſcribuntur Autum in quum illi hanc meam Hiſtoriam examinandam tradidiſſem, monuit me; Polhbium, ſi uſquam in Univerſis xp. Libris mentionem injicere Car- rhaginis Siculæ voluerit, neceſſario id debuiſſe fa- Poteſtatem luam rede- gerunt. cere Libro primo; ubi narrat, quomodo exerci- tus Komanus profectus Panormo vel illinc diſce- dens, Hippanam & Mytiſtratum verſus moverit, caque oppida fuerit aggreſſus, unde neceſſario caſtra poſuit in agro Caccabenſ, utpote, (ſicut mox uberius dieturi ſumus) Oppidis illis maxime vicino; ſi autem ibi caſtra locarunt Nomani at- 34 que proxima oppida Hippanam & Mrißratum aggrefi ſunt atque ceperunt, neceſſario utique proximam Cartbaginem codem impetu nonne ex- pugnarunt ? Et Pohbius, quum meminerit captæ ippanæ atque Mytiſrati, tacuerit vero plane Vi⸗ culam Cartbaginem, nonne id apertum eſt ſignum, ibi loci non exſtitiſſe hoc nomine Urbem, imimi- cam Komanis, atque amicam Carthaginenßhus? Cui quidem ego reſpondeo; quod, quum con- ſtet certo, ex ipſius Pohhhii auctoritate, hinis vi- cibus à Srephano adducti, ex Numiſmatum fide, atque aliis Hiſtoricis conjecturis, vicinam Hppa- n atque Myrißrato exſtitiſſe urbem Carthaginem dictam; credamus anno iſto ab U. C. ccœcxcv. atque vI1. Belli Punici Primi (illud enim incepit juxta Salianum atque Gordanium anno U. C. cccc LxxxIx.) in iſta duarum Civitatum iſtarum ex- pugnatione nullam mentionem à Pohhhio Urbis idius factam fuiſſe, quoniam Koman ſeptennii iſtius peraéti ſpatio inter alias urbes iſtam etiam ſam olim ditioni ſuæ adjecerint, atque ideo cum N iſta jam victa & ditionis eſſet Komanæ, nullo mo- do oportuit memorari ut ſocia cladis illatæ oppidis Hppano atque Miftrato inimicis adhuc, & pro Carthaginenſum imperio ſtantibus. §. 14. Neque Polhbii tantum aut Frephani te- Nummi ſtimoniis Sicula noſtra Carthago nititur, verum pugnant quoque pro eadem Numiſmata ejus Ur- bis Amiqua. Quum itaque Huhertus Goltzius in Sicilia ſua collegerit xx 1T. Antiquarum Siciæ Ci- vitatum Numiſmata, ibi poſtquam illa Meues, Tauromeniique attulit, ſubito inſerit Tabellam (verum ſine Inſcriptione ulla aut nomine Civita- tum, ad quas pertineant) in Horum quidem * primum ab altera parte ge- neroſi Equi Gaput exhibet, atque victricis Pal- mæ cum dactylis ſuis dependentibus arborem, at- que Puuicam vocem Cactabumz ab altera parte au- tem Caput Muliebre inſigniter comtum, atque re- tro illud Triquetræ ſymbolum PTria Crura, ut vi- dere licet Tab. 1. † Secundum, ab altera parte Caput Muliebre habet priori ſimile, in cujus circuitu quatuor lu- dunt Delphini; ab altera autem parte Caput E- qui, Palmam arborem ſuperiori ſimilem, atque Inſcriptionem eandem. Fertium Numiſma ab altera parte Caput Fquinum cum ſigno Frium Crurum habet; ab altera parte juvenile caput virginis galeatæ, cum Græcis literis KOPAx. * Dico jam, doctiſimum Golkium quidem vidiſ- ſe, hoſce tres Nummos ad Civitatem aliquam S culam pertinere (quum ſtatim poſt Menen & Tau- romenium coſdem ſequi faciat) verum non pervi- diſſe, ad quam potiſſimum iſtius Inſulæ Civitatem eſſent referendi, unde ipſam quoque Tabulam vacuam & ſine titulo reliquit; atque ſicuti quon- dam Athenis Ara Mnoto Ves fuit inſcripta, ita il- le candem Tabulam Ignotæ quaſi Ficiliæ Urbi CoOn- —— „ Tab. 1. Num. F. † Tab. 1. Num. 8. ** Tab. 1. Num. g. A. Inveges. B Antiqu noſtræ Car⸗ thaginis. qua tria Cartbagi- 37 36 19 conſecravit. Atque ita aperte non vidit, conje- cit tamen; & ego illius conjecturam adjuvabo, atque declaraboʒ Dico igitur priores duos Num- mos, quum inſcriptum Urbis Caccaht nomen Pu- nicum habeant, ad illam, non vero aliam Urbem pertinere, atque percuſſos fuiſſe in memoriam Si- culi Cactabi, ſeu Carthaginis Siculæ. Antoni F. 17. Præterea Antonius Augußinus, Epiſco- pus Taurraconenſts Pialogo vI. pag. 186. argen- ta. teum affert * Numiſma, quod ah altera parte E- quum habet dimidiatum, cum ſupervolante Vioria coronam ſuper ejus caput extendente. Intra va- cuum ſpatium, quod eſt inter Vioriam atque Equum, Græcæ legumur literæ AloONTZIor. re- tro utrumque Pria Crura ſunt, atque ſub Fqui capite litera . legitur, ante quam juxta Augu- ini mentem frumenti ſpica agnoſcitur. Ab altera parte integra floret Palma arbor, demittens da- ctylorum duorum fructus, atque ad extremum ejuſdem quædam agnoſcuntur literæ, quæ ſeſe non intelligere fatetur Auguſtinus, verum Puni- cum illud putat eſſe nomen KakKaBH. quod in Libro ſuo de Urbibus ſignificare Carthaginem aſſe- rit Stephanus. Probatur atque pro confirmanda Hiſtoria Ficula fuiſſe per- cuſſum, nam & Pbilippus Paruta inter Siciliæ ſuæ Numiſmata retulit, inque iis Tyranni Shracuſa- rum Dionhi locum illi dedit. Sunt præterea in eodem Pria Crura humana trianguli in morem effigiata, quæ (ſicuti probatum dedimus in Ex- plicatione Numiſmatum Siciliæ Philippi Parutæ Parte Prima, id eſt Polyticis, arque Panormita- ꝛanis Num. 4.) antiquum in ſeſe atque celebre hieroglyphum continent trium in Sicilia Pro- montoriorum. Fxſtant inſuper in eodem nomen Syracuſarum Tyranni Dionſii, & Græcorum Z. quæ litera (prout affirmat Mirabella in Antiquis racuſts Lib. 11.) ſignificat Swacuſanos. Ut ita ſatis ſuperque certum ſit, Numiſma hoc in Maje- ſtatis Sicnlæ honorem eſſe percuſſum, & tempus ſit, ut ad contemplationem ejus nos accinga- mus. §. 17. Memoriam duorum populorum Numi- ſma hoc conſervat, Carthaginenſum videlicet at- que Syracuſanorum. Memoriam Carthaginis nobis conſervant FEquus, Palma, & nomen Punicum Atque per- euſſum in pacem S racuſano vum atque cartbagi- nenſium. 1. & F. diximus) oſtenta fuerunt oblata primis Vrbis conditoribus. Ad Vracuſanos pertinet Pio- nyſ Regis nomen, & Græca litera Z. nomem Sy- 38 raruſanæ Urbis deſignans. Hinc conjicio Numi- ſina illud non fuiſſe percuſſum in Victoriæ alicu- jus Symbolum, verum Pacis, atque ex utriuſque populi conventione atque pactis ſignatum fuiſſe. Procedit autem conjectura mea, quod Vidoria illa ram Dionhßi Siculi nomen quam Caput Fqui Carthaginenſts coronet; ut utriuſque populi ho- nor & gloria in Numiſmate iſto ſit expreſſus, at- que pacificum ſit Numiſma, memoriam Pacis in- ter utrumque populum conſervans, iſtius videli- cet quietis, quæ utrique contigit, pace inter Car- haginenſes atque Dionſium Seniorem inita. Si enim Victoriam nobis alterutrius iſtius populi re- præſentaret, alio more Symbola ejus expreſſa fuiſſent, ſolumque Caput Equi à Viforia cernere- tur coronatum, ſi ea ſtetiſſet à partibus Cartha- ginenſium, nomenque Piomſii Equi pedibus ſub- jectum fuiſſet, non (ut nunc) in digniori parte locatum. Vice verſa ſi Sracuſanorum celebrare- tur Victoria aliqua, nomen Dionßi coronatum cerneremus, ipſumque equum frænatum tanquam domitum & domino ſubjectum, co more, quo 37 S§. 16. Certum eſt Numiſima hoc eſſe Siculum, Caccabeʒ quæ quidem (ut ſuperius Cap. 111. Num. — * Vide rurſus Tab. 1. Num. 3. A U6uSTILN1 A cum eſt, atque memoriam pacis conſervat & con- cordiæ inter Poenos atque Syracuſanos. ſter Dionyſium atque Carthaginenſos? dubia res in Phz⸗ & Lib. v. pag. 382. quum toties illa renovata fuerit, Numiſma no- tiam prin ſtrum poſſit eſſe monumentum, tamen exiſtimo iniit Dionyfus cum Himilcare; Quartam enim INVE 6 Es 4 ante hoc noſtrum † aliud à Parma in ejuſdem Dionyſi Numiſmatibus locatur, quod Pria illa quoque Crura habet, ſpicam, & Equi Caput, at frænatum, cum litera Græca Z. atque nomine AIONTZIoT. Noſtrum igitur Numiſma pacifi- §. 18. At vero quænam illa Pax eſt ſancita in- Hiſtoria Sicula eſſe videtur; Tyrannus enim hic eni ice Sracuſis ſecundum Valerium Maximum regnavit en co annis xxxvIII. Dionſius (inquit Lib. 12. Cap. ln x1v.) duo de quadraginta annorum dominationem in vu. hunc modum peregit. lis triginta octo annis Ty- rannidis ſuæ varia fortuna uſus, cum Himiltare, Himilcone, Magone magni iſtius Magonis filio, aliiſque Ducibus Carthaginenſihus acriter bellum geſſit; tanto autem temporis ſpatio quater con- ditiones Pacis inter eoſdem initæ fuiſſe leguntur. Prima Pax ſancita fuit, juxta Piodorum Lib. x1v. pag. 302. cum Himilcare, Olympiadis xc111. anno 1v. atque ab U. C. cccxLvIII. Secunda cum Magone, Olympiadis xcvL. anno quinto, ab U. C. cccrxI. atque tredecim annis poſt pa- cem cum Himiltare; Tertia cum filio ejus Ma- Lonis qui tantopere a veteribus Hiſtoricis fuit ce- lebratus; Olympiadis xc1x. anno ſecundo, ab U. C. CcœcLxx. & novem annis poſt patrem ſuumʒ Quarta vero Pax imer Dionyſium atque Poenos contigit Olympiadis c111. anno primo, ab U. C. ccCLRxxRv. vitæ ejus ultimo, atque quindecim poſt tertiæ Pacis conditiones annos; prout vide- re eſt apud Diodorum Libro x1v. pag. 30. 308. eniorqu. §. 19. Licet autem cujuſcunque Pacis in meno. acls cu- S um hoc primæ Pacis occaſione ſignatum fuiſſe, quam Nunim. Pacem lnducias modo nowinat Diodorus Lib. Xv. pag. 382. cyoNos weinoishot, Jexꝑch nou e es cixicec encTEpgt roMsts. i. e. Padtis mutuo indu- ciis cujuſque Ciwitatis domum exercitus ſo recepit; PTertiam idem mutuum vocat conſenſum Lib. xw. pag. 308. AmẽseMce pec Eeuras yrse epsci 75 Aoybcich xœ xMoecha To öMepeoy. aeius r8 Tuehhns eooehuehus r356 A6ys6, 5)thoyro dahw ct. i. e. Legatione ad Dionyſium miſſa, dirimendi copiam ei feceruntʒ quam is libentiſime amplouus eß. Secundam Pacem modo, & mox fadus appellat Lib. x1v. pag. 307. Noos 12 Kapxndopiss ein- vn meiicnro. i. e. Pacem cum Carthaginenſlus imitʒ 40 & paullo poſt: Meræ & Tds cyhinoes Mæycoy ut⸗ artMsvo. i. e. Hoc Pdere percuſò Mago ex Fici- lia revebitur. Verum Prima, quæ inter illum at- que Himilcarem inita eſt, Pacis vero nomine oc- currit; Himilcar (inquit) ꝓræconem Shracuſas mit- rit, qui licet victi eſenty ad pacem tamen euhorteturz pergratum erat boc Dionſio numciumʒ ideo hellum his padtis componitur. Græce ita: iMas irex en ei Zveauzc xignc TecAncMc 736 rnheyss dic⸗ Morcha. dccheos wauahrS 78 Aiewcis, 71h eipijhm em reis e ẽdero. Prima igitur Pax, quæ inter Dionſium atque Himilcarem interceſſit, fuit maxime celebris, Solemnis, atque veræ Pacis conditiones habens; quare credibile eſt, in ejus memoriam Numiſma hoc percuſſum fuiſſe. §. 20. Atque ita, prout narrat Piodorus Lib. u n x1v. pag. 222. atque Gordonius ſupputat, Olym- n piadis xc11I. anno quarto, ab U. C. anno ccc u xLvIII. Archonte Arhenit Alewia, quum mili-ſg taris † Tab. 1. Num. 10. Sed in Pala Auctoris noſtri Pditione male ſuperior repetebatur Nummus, nos genuinum ex Pa N ruta dedimus. Cuſum niſma fuitin norem tule ( Iini. n int , mn enn 1 ut [ b b k.. ndni6 uiin „% u z üuin zur „u llo enter helu 0 quer ( tæ ſiiſe c e e unlhu mpuli cn 1. 1. Seenc * uno guino, 5 Auns poſ pr ilo ejs . tonci fuit ce. ccundo, % patrem ſum Ahe P Wo, U.C. M qundecm Bz ſou wMe- b. zoſ. 30. 5 unque Puin umiſma no men exiltimo fuiſſe, quam Martam erin iodoru Lib. w ue/ r⸗ is mutiu⸗ rtitus ſnn Nenſunlöm. Ihrte inu . ahnt in iiem niſe arinni jnt unpiuri ſein vellr unnis a vnenſi jnit; 4 uu Mayur u Mng e Fici- ter Mlum a- o nomine oc- Jyrutuſas nir nen eborteu⸗ ʒilen helunbi vu6 ireu 1) 6 iniuis iu O 75 t ina igiur py nen mercel⸗ uque ver „ bie et, i ru Diun 6 anno ubn 5 m fuſ lö ſiyptl⸗ „ un ni⸗ tn ——— 21 CGARTRase S1cul. A. BIB. I. O Ap. V. VI. 2 taris Poteſtas Tribunitia (abrogata jam Conſula- ri) eſſet penes C. Fulium & M. Amylium colle- gaſque, Summus Carthaginenſium Dux Himilcar, protectus cum claſſe cxx. triremium juxta Neno- Phontem Lib. v. Fſt. Gr. pag. 442. atque ducen- 41 tis viginti armatorum millibus in Siciliam, fun- ditus delevit Arigemum agroſque Gelæ depræ- datus eſt, paſſim immanis ſuvitiæ veſtigia per to- tam relinquens Inſulam. Quo tempore Tyran- nidem paullo ante Sracuſurum quum occupaſſet Dionyſus Senior, ſecundo Regni ſui anno in Gelæ auxilium expeditionem fecit contra Pœnos cum quadringentis navibus longis juxta Gordonium in Chronologia ſua, militum cxx. millibus, atque equitum x11. Initio itaque velitationes crebræ inter utrumque fuére exercitum, mox aurem Dionyſius rebellione Shracuſanorum vexatus fuit, Hmilcar autem immenſam militum multitudinem peſtis atrocitate amiſit; unde factum eſt, teſte VMiodoro Libro citato, ut feſſo malis utroque po- pulo, non ſine magno utriuſque exercitus atque Imperatorum gaudio, certis conditionibus, quas quinque numero recenſet Hiſtoricus, pax ſanci- ta fuerit. ihuæs ẽmee⸗ (inquit Viodoru) c6 uæxuss ignc, xpætAMc 726 Irpeehss Au- Auoncꝗj. aehcg uoreiGS Aoyois, rijn eipihmu emn ls N ?geio. i. e. Hmilcarprætonem Shracuſas mittit, qui, licet victi eſent, ad pacem ramen oxhortetur ʒ pergratum erat hoc Dionyſio nun- ciumʒ idoo bellum his pactis componitur. Jam ve- ro quoniam in celeberrimæ hujus Pacis, atque utriuſque populi honorem percuſſum hoc Nu- miſmaeſt, hinc Syracuſanorum & Carthaginenſum emblemata continet; nam in illo æque Syracuſa- ni Dionpſi nomen, quam Africi Equi caput V. qoria coronat; præterea ſpica frumemti tam an- te literam Z. Vracuſanos ſignificantem, ut ob- ſervat Augußinus, quam ante Equi caput viret; indicium videlicet felicis commercii, atque o- mnium rerum abundamiæ, quam Ficula terra Cuſum Nu- miſma hoc fuit in ho- norem Si- enlæ Cartha- Linis. tam ex publica hac Carthaginenſium, quam i- pſorum racuſanorum Pace exſpectandam haberet. F. 21. Ab altera denique Numiſmatis parte ad pedes victricis Palmæ obſcuræ aliquæ cognoſcun- tur literæ; quæ (prout Epiſcopus Tarraconæ di- cit loco citato) literæ credi debent eſſe Punicæ, ſeu Carthaginenſes, atque Caccaben ſeu Caccabum ſignificare; ur ita habeamus Carthaginem Siculam in hoc Numiſmate. Si enim illud plane eſt Sicu- lum, atque cuſum in Siculæ Hiſtoriæ ſingularem memoriam, ſcribaturque in eodem Punicum nomen Caccales, quare conjicere mihi non licet, nomen ipſum Ficulæ noſtræ Carthaginis eſſe. Laudatus ſupra Pater Joſepbus Spucces, quum non ſine ri- denti oculo hunc meum Commentariolum perlu- ftraſſet, quum ad celeberrimi hujus ſingulariſque Numiſmatis expoſitionem veniſſet, ſevero oculo Cꝛ candem intuitus gravi ſupercilio caſtigavit, atque in hæc verba ad me reſcripſit. Darꝰ jam, fedus in hocr Numiſmate cum Carthaginenſlut innui; ꝛa- men haud ahirmari poteßt, per Carthaginem hit in- fendi illam Siciliæ non vero potius Aſricæ caput, uo votum illud ferdus dependebat. Hiſce repono, quod ego quidem lubens agnoſcam, probationem, quam ex hoc Numiſinate elicio, non ita ab omni latere munitam eſſe, ut nullibi mordacis pennæ aſſultus effugere poſſit; Attamen conſtanti con- jectura alero, in hoc Numiſmate non agi de Metropoli Africæ Carthagine, verum de Sicula Caccabe; idque vel inde affirmo, quod Goltzius omnes Nummos illos, qui Equum, Palmamque ſimul cum Cruribus Tribus præferunt, nomen- que Punicum Cactabe habent, inter Ficulas Urbes recenſeat; unde patet odoratum fuiſſe magnum iſtum virum, hoſce omnes Nummos non ſum- 4 mæ totius Aricæ Urbi, atque Imperii Capiti Car- rbagini verum coloniæ ejuſdem Siculæ Carthagini eſie aſſignandos. §. 22. MNec alia quoque inſignia, quæ pro Car- hagine noſtra Sicula militent, argumenta, deſunt. Aliis etiam argumentis Scula Car- . 1 hago pro- Clara res eſt, Carthaginenſes, ſicut ſuperius Cap. ec. bro 1v. prolixe demonſtravimus, tam in longinqua Aſpania, quam longiſſime diſſita Armenia colo- nias tranſportaſſe, atque novas Urbes condidiſſe, quas invicto nomine Metropolis ſuæ Reginæque Africæ Cartbaginis dotarunt. At vero jam quæ vel abſurditas vel imperitia, ſi credamus in ma- xime etiam vicina atque oppoſita tantum non e regione vicilia, ſimilem Carthaginis nomine Ur- bem condidiſſe; de cujus Inſulæ vicinitate I. Situlæ Decade 1. Lib. 1. Cap. 1. pag. 3. Vazeljus ita ſcribit: A% Africa, uhi mimus; Voe ef . Lilh- beo ad Mercurium Promontorium p. m. c. licet Srra- o Lib. vI. S xv11I. Prolemæus, Plinius, Fict- liam ꝓlus æquo, upote p. m. CLXxx. ah Africa re- voram ſripferint. Addo Cartbaginenſes (prout PTomo Pertio Sacrorum & Profanorun Annalium Siciliæ meæ demonſtravi) in Inſula iſta domina- tos fuiſſe ab initio jam Regni Chri, Regis Perſa- rum, atque Olympiade I.v. uſque ad finem Belli Punici Primi, id eſt, uſque ad Olympiadem 43 cRxxLv. atque ita ſpatio Olympiadum LxxIx. ſeu occxvI. circiter annorum. Si itaque bellicoſus hic populus ambitione mira ſemper percitus fuit proſeminare etiam in terris maxime diſſitis regium Metropoleos ſuæ nomen, quid mirum eodem ctiam nobilitatam ab iiſdem fuiſſe Vrbem aliquam in tam vicina atque tam diu poſſeſſa Sicilia 3 „ §. 23. Sed & inſuper Carthaginenſes longo iſto Ciritates in tempore cœcxvt. annorum, quo de Siciliæ poſ- ſeſſione litigarunt, terraſque & oppida in eadem obtinuerunt, multas etiam novas Civitates ibidem condiderunt. Namque (prout inferius probabi- mus diffuſius) Olympiade xct1t. ædificarunt Vermas Selinumtias, prope Friatcam, patriam meam; Olympiade xctv. urbem Halſam condi- derunt, nunc Caroniam ſeu Pettineumʒ Olympia- de xcv. prima fundamenta poſuerunt Lihyꝰæi op- pidi, nunc Marſalæ dicti; Olympiade cxxx. E- ryeinos tranſtulerunt Pyepanum, nunc Iyapani di- ctum, magnamque eandem Civitatem conſtitue- runt. Si igitur Carthaginenſes tot & tam inſignes novas Civitates in Sicilia condiderunt, quo pacto videri improbabile poteſt, ornaſſe quoque Inſu- lam candem Urbe aliqua, quæ nomen gercret Kegium Metropoleos ſuæ Caythaginis? Præcipue quum icilia illis tam grave momentum fuerit ad totius (quod affectabant) Europæ Imperium ac- quirendum, atque inſigne magnitudinis ſuæ de- cus & gloria perpetua. §. 24. Jam vcro invenitur in Sicilia hac ſuper ſtes adhuc antiqua Civitas, cujus temporis inju- ria obſoleta arque incognita origo eſt, cujuſque nemo conditores novit; gerit autem antiquiſfi- mum & Punitum illud nomen Caccabes ſeu Cacta- , dicta lingua noſtra Caccamoʒ ſita vero eſt pro- pe antiquiſſimas Siciliæ urbes Hippanum atque Mh- riſtratum; ubique vero in agris ejuſdem Cartha- ginenſium effodiuntur Numiſmata, impreſſa ha- bentia caput Mulieris, Equi, Palmæ; habetque omnia alia figna illa hiſtorica & topologica, quæ ab Antiquis Scriptoribus de Sirula Carthagine pro- feruntur. Verum de illa re prolixius in ſequemti Capitulo nobis agendum erit. C A pUT 8 EXTUM. Carthago, aut Caccabe Sicula fabricata fuit eo in loco) uhi hodie ſita eℳt Civitas Caccamo. neſcio quomodo omnem antiquam ſuam A. Inveges. B 2 ma- Ficilia con- ditæ à Pæ- nis. Probatur & *de Caccamo. Situs &e To- Pographia Ficula Car- §. atque ignota Carthago Siculae n . — ———————— — —————— — 1 X 6 rN 14 majeſtatem profundis oblivionis tenebris ſepultam Af S. 4. At vero ubinam Civitas hæc ſeu Caſtel. unn. amiſit; ita neſcitur, quis illam condiderit, quo lum hoc in Ficilia ſitum fuit? Fazellus, Mau. tempore inceperit, & quam diu floruerit; Atta- hous, & Cluwrius conſtanter ſimul collocant in prain men ex multis, quæ paſſim exſtant apud Græos Valle Nemorum loco, qui hodieque Mißretta vul- 3 atque Latinos Scriptores, locis, illa, præcipue go dicitur. Scribit Fazellus Hiſt. Ficulæ Dera* quæ ad ſitum pertinent, erui poſſunt. Inter il- de 1. Lib. X. Mtiſtratum Polybio eſt perveruſum los enim, qui obſcura plura Sicjliæ loca luce Hi- Oppidum. Ameſtrata Ciceromi & Plinio dittum cu- ſtoriæ perfuderunt, Polhbius, & poſt illum Sie- jus nomen adhuc ædes ih D. Catharinæ retinet: ho. phanus (ut ſuperius diximus) clariſſime teſtati die vero Mißretta appellatur. Vetußi Oppidi circa ſunt, Cartbagikem noſtram ſitam fuiſſe prope an- montem plura pehantur monumenta, ut e arx ve⸗ tiquiſſimas duas Civitates Siculas Hippanam atque ruſftiſima. Huic Maurolhcus ita aſſentitur in ZMß. 3 AMrißtratum, dicunt enim Ixmæh, mu tpl Ke- Sic. in Indice Urbium, Fluminum & Montium: Lndoyæ Murigegn, zMixion Kægnd Mißretta, vel Mtiſtratum, vel Amaſtra, oppi- Hppana, urbs ſuuta Cartbaginem. Mtiſtratum, B dum Vallis Nomorum. Utrique vero lubens ſub- oppidulum prope Carthaginem. Ubi itaque diligen- ſcribit Cluwerius Lib. 11. Cap. x1I. pag. 38. ti oculo in Sᷣicilia ſitum Hippanæ atque Mytiſtrati Porro ultra Paropum, circa AMæſum Fluwium; qui inveſtigaverimus, facile earundem cognitio ma- nunc Pettineo dicitur, Oppidum eſt, vVulgari vocahu- nu nos quaſi ducet ad inveniendum locum, in quo I Miftretta. Antiquum eÿus vcabulum apud Po- 3 Carthago noſtra ſita atque condita fuerit. hbium, Diodorum & Stephani Epitomatorem Mh- mppan« F. 2. Philippus Cluerius in Ficilia Antiqua Lib. IMratum, S apud Zonaram Mutiſtratum. Ex qui- incerin II. Cap. x111. pag. 392. opinatur Ippanamu- bus omnibus concludunt ippanam & Mriſtratum † dem habet. nam eſſe ex antiquiſſimis Ficiliæ oppidis, cujus (ſecundum Pohhium atque Ftephanum) Urbes 3 ſub Urbis nomine iteratam plus ſemel mentionem fuiſſe ſitas prope Carthaginem Jiculam; AMhtiſtra- fecerunt Holyhius Lih. 1. Hißtor. pag. 2. Diodo- fum autem ſitum fuiſſe in Vulle Nemorum; ut ita rus Lib. XxIII. Eclogarum, S& Stephanus de Ur- inde clareat Mhtiſtratum, ppannm & Carthagi- bibus pag. 148. Cluwerii verba ſunt: Momoratur nem tres Urbes fuiſſe Siculas, eaſque antiquiſſimas Polyhio, S ex eſus muonumentis Srephano, LAppa- Gſ in Valle ſimul, quæ nunc Nemorum ſeu Val Me- na, quod in TLegationum Eacerptis Miodori corrupto mona dicitur. vocabulo legitur Sittauna. At vero hæc Ficula Ci- §. J. Negare equidem nequeo ſupra acciſum rhiat vitas quo anno & a quo condita fuit? Meſcitur truncum iſtum ramos quoſdam quaſi virere, atque ꝰcn quidem. Polhhius Lib. citato narrat Komanos naſci ex Axiomatibus illis Hiſtoricis Conſequentias Conſules Aulum Atilium 8& Cajum Sulpitium quaſdam Hiſtoricas. Nihilominus, ſi attenre Bello Primo Punico exercitum illuc duxiſſe, eam ponderemus Polyhii verba, illaque conferamus obſediſſe, atque cepiſſe; & quoniam illius poſt- cum antiquis Memoriis, quas ager Urbis Cacca- modum nulla in Hiſtoriis Komanis fit mentio, cre- menſis fideliſſime adhuc conſervat, neceſſario fa- diderim funditus à Komanis fuiſſe everſam, ut ſe- tendum nobis erit in ſinu Siculæ Hiſtoriæ novam dem ibi & latibula arque perfugium Pœnorum ex- hanc nobis naſci ſenrentiam atque affirmarionem, tirparent. Accidit id fecundum Annales Falia- tres videlicet antiquiſſimas Siciliæ Vrbes Myrißra- ni, & Gordonii Chronicon, Olympiadis cxxx. an- P um Hippanam atque Cartbaginem urbes eſſe Vah no tertio, atque ab U. C. ccccxcv. jam vero li Maæaræ omneſque prope Panormum ſitas fuiſ- ubinam in Sicilia hæc urbs Hippana ſita fuit ? Cln ſe, Et quidem primo ipfius Polybii verba penſ- verius loco citato, in Titulo Capitis neſcire ſeſe culatius contemplemur, deinde vero ad antiquas id fatetur, ideoque locat illam inter vetuſtiſſ- illas (quas dixi) Memorias progrediamur. Poly⸗ n mas Siciliæ Civitates, quarum incognitus fitus eſt; bii verba ſunt Hiſt. Lib. 1. pag. 27. edit. Græc. jun & jungit Arbelam, Tabas, Indaram, Craſtum, Hip- Lat. Tæ 0 & usic Seronna rᷣhohectich panam, ut Oppida incerti fuus. Neque tamen in xœræ vcch eijs eoy, 39 dhꝛo eeala0y. inveſtigando ignoto ejus arque impedito ſitu ad- To N oehueyot r25 kmn a ecrcpechsz aNoh jungere memet volo turbæ eruditorum virorum, Ss, AMoy AiMop, 2 Tæien Zxhiton colen a Mario Aretio, Maurolhco, Carnovali, & Bonß- em 70 Hahehpteoy duc 70 ra6 Kaoxnoyic oucileeis lio, qui omnes exacte valde veteris Ficilis To- eu& æ Nerleciletn. Oi Fear hehinns 7 pographiam tradiderunt, oculatique patrii ſoli niMe icjæ warns ris Iyciues matahæio. rA teſtes Urbem Hippanam nuſquam viderunt, locum- mMeeicr Su dhxhehr, u kynbe botnoen ve illi ullum in eruditis operibus ſuis aſſignarunt. FEſ 7 opren t M Iie 2 wünn v e s06 Myihrat« F. 3. Antiqua autem Urbs, ſeu Caſtellum an- & varc xearG thMeſ3oy. Fihe 2 70 Mvni exnn drbo tiquiffimum Myriſtratum; in pluribus Græcis S& reM oöhs reehnoe 74 FoMopniun, ie deltrutio Latinis Hiſtoriis commemoratur; meminerunt 77 Ngoanm 76 Nrs. i. e. In Ficilia quidem RKo- enim ejus veteres Philißus, Apollodorus, Polybius, manorum exercitus ꝓroximo anno nibil memorabil apud Cluwerium Opere cit. Lib. 1. Cap. x11. pag. gehitʒ uhi vero qui deinceps creati ſunt Conſules ad 4 383. Miodorus etiam Lib. 1. Hiſtor. pag. 2/. Ci- venerunt Aulus Atilius, & Cajus Sulpitius, Juia cero Orat. 111. in Verrem, Zonaras Lib. 11. Hi- Panormi Carthaginenſium copiæ Pyhernabant, eo du- ſtor. Stephanus De Urbib. pag. 207. Recentiores citur. V ventum eß prope Urbem, Conſules uni- etiam, Aretius, Tazellus, Maurolhcus & Cluwe- verſum exercitum in aciem inſtruuntʒ ac nemine ho· riusz neque tamen, quo tempore conditum ſit, uum adwerſus prodeunte, inde profedti Hippanampe- quiſve condiderit, ſcimus, licet deſtruẽtionem ejus runt, enmque per vim crona capiunt. Captum 8 ſatis noverimus, quam Polyhius, Diodorus & Zo- Oppidum Mriſtratum, locus natura mumitus, qui narus nobis clare ſatis tradideruntʒ factam videlicet F & ideo ohſdionem diu toleravit. Adjungit dein Ca- ah iſdem Conſulibus, & eodem anno quo ippa- marenſtum quoque Urbem, quæ paullo ante 4 nam deſtructam arbitramur. Myrißtratum (inquit Nomanis defecerat, admotis operibus & muris de- Piodorus) tertio obſeſum tandem Nomani ceperunt, jectis, occupatam fuiſſe. Idque accidit Olym- oppidumque ſolo æquarunt; ſuperßitibus ſub coronn piadis cxxx. anno tertio, ab U. C. ccccxcv. atquẽ venditis. Verha ejus Græce ita ſe habent: Teiron anno ſeptimo Belli Punici Primi. t N uoRioruns & Migegroy Pſacot eMey, a⸗ §. 6. Polyhii iſta verba (niſi me multum fallit taien nckcPa , 2 VroMetcpreyn ciſucn ratio) duobus vel tribus verbulis mirifice ſitum MOvecrcohMjonhns &c. ppanæ atque Mhriſtrati depingunt, atque ad . ſtuporem uſque concordant cum pra acciſum % were Ucun 5 ve Nia. Mequens 6, ü weme de conſenm rUrbis (arn. neceſſurio ſ. itoric novm firmationen, bes Mhtißr urdes eſſe Vu rmum ſits ſil hii vetba yr vero d uj rediann 1f. c 6u. a rin irhajn i hn wiun uſu ni Mjut lnn o ironn „t 0 7o Mon 6½ Mo 4 ja quidem Rr li nenri n Cunſiln ⸗ hulhitius, ernabant, 0 cn⸗ „ 3 t m 25 CGARTRA6Go S51cuLA. LiB. I. GAp. VI. 2 moriis, quas Civitas Caccable ſeu Caccamo ad ho- diernum uſque diem fideliter conſervat. Primum, quod nobis favet, Polhhii verbum, particula eſt illa inde quæ morum localem ſignificat atque rectam viam, verum haud procul diſtantem à priori, un- de talis Polyhii verborum ſenſus emergit: Koman 48 Conſules adwenerunt, id eſt, claſſe ſua appulerunt in tractum marinum voluntis urbis (uel Mar di Solan- 70) ubi milites expoſuerunt in terram; exercitus enim Pœnorum hybernabat Panormiz addit eodu- citun, id eſt ſubito Panormum verſus cum exerci- tu contendunt, at Carthaginenſes progredi ex ur- be auſi non fuerunt. Inde, id eſt ab illo loco, ſeu, ut melius loquar, à Meridionali prope Pa- normum latere profecti rurſus ſunt Conſules Roma- ni, atque Soluntum redierunt, atque inde progre- dientes per aerſa di Cane, & ſub Ciminna at- que Vicari (quæ recentiora locorum ſunt nomi- na) in conſpectum Hippanæ, ejuſque in agrum venerunt, profedti ſunt Hippanam. Urbs itaque Hippana haud longe Panormo abfuit, atque recto ab eadem Civitate itinere, prout & Cluwerius ob- ſervat ipſe Lib. 1I. pag. 393. Ex hac igitur Po- hbii narratione Hippana inter Panormum & Myti⸗ Nratum fuiſe colligere datur. Sequitur deinde a- pud Polybium, Conſules, occupata Hippana, moviſſe verſus MMriſtratum, ut illud obſiderent. Hppanam (inquit) ꝓer vim corona capiunt; ca- prum & Oppidum Mtißtratum. Ubi particula illa S notanda venit, ut copulativa, atque u- nionem & propinquitatem loci ſignificans. Ut Hippana prope Cac- camum ſita fuit. ita Conſules Komani, una cum exercitu ſuo à Panormo profeéti Hippanam verſus fuerint, inde Hippanam; atque ab Fppana verſus Myrißtra- um. Neque idem Pohbius mox, ubi de expugna- tione longius diſſitæ Camarinæ loquitur, particu- las illas inde atque &ᷓ uſurpat, verum etiam dicit potius, Camarinenſium etiam Vrlem, quæ parti- cula unionem temporis non loci ſignificat; quaſi dixerit, eodem anno etiam Camarinam, Urbem rebellem receperunt. 8 §. 7. Ut ita Topographia antiquiſſimæ hujus Urbis hæc ſit. Panormo iter tuit Hppanam, pro- grediebatur Appana verſus Mtiſtratum; jam ve- ro quoniam Polhbius atque Ftephanus aſſerunt Fi- eulam Carthaginem prope Hippanam atque MMhri- Pratum ſitam fuiſſe; Hippana (inquiunt locis ſu- 49 perius allatis) prope Carthaginem. & rurſus: M- ꝛihratum prope Carthaginemʒ inde ita concludo, il- lam, de qua loquuntur, Carthaginem ipſum noſtrum hodiernum Oppidum Caccamo eſſe, quod prope ippanam ſimul atque Mriſtratum jacet. Quod autem Caccamo noſtrum vicinum valde antiquiſſi- mæ illi Vippanæ ſit, ſolidis veriſque argumenris pro- bare poſſum. Verum antequam id facere inci- piam, ſciendum eſt, Urbem iſtam variis nomini- bus fuiſſe nuncupatam. Vocatur enim ppana, ana, Sittana, Pyrama, Pirina, Pedorana, nunc etiam corrupte tam ab ipſis Caccumi incolis quam circumvicinis habitatoribus Pitirrana. Qui di- ligemiſſime catalogum contexuit omnium in F⸗ ilia locorum Mediterraneorum Fazellus, Decade 1. Lib. 1. Cap. 1x. pag. 32. & 37. clariſſime a- gnoſcit antiquam Iippanam prope Caccamum fuiſ. ſe ſitam. Mons Negalis (ita recenſet loca ibi) Mu- imeris, Ciminna, Marineus, B)tarum, Hippa- na, Polybius Lib. 1. Defecit Caccabus, Sclafanu. Fcce ibi vicinam maxime Hippanæ urbem Cacca- num. Nomen aurem Pirinæ & Pyramæ poſtea ſortita fuit HMppana atque ſub Pirinæ nomine oc- currit apud Auẽtores, ut prope Caccamum ſita; Prout penes ipſum adverſarium ſententiæ meæ Philippum Cluwerium Lib. 1I. pag. 382. Cæterum (verba ejus ſunt) Pirina illa, medio itineris inter Petram (id ſt Petraliam) & Panbormum xxv. A millium utriuſque imterjeqtis interwallis, nullis po- dieque cognoſtumtur vehtigiis fuie ramen em in- tervallis deprehendumdur cirta Oppidum, cui vulgare nomen Cattumo. Ft tamen dictus Cluwerius in erudita ſua Ichnographia atque Deſcriptione ac- curata Antiquæ Sicili, Urbem Hppanam ſeu Pirinam collocat ſupra Urbem Tauromenium. §. 8. Imperator Antoninus Pius, qui ad Impe- rii faſtigium provectus eſt anno N. C. cxr.. at- yo que adfertur ab Ahr. Ortelio in Theatro ſuo Geo- grapbico Antiquo pag. 6. Hppanam ſub appel- latione Phramæ Rx1v. milliarum ſpatio diſtare Panormo facit, collocatque inter Petrinam, id eſt Petraliam atque Panormum; quæ ipſiſſima di- ſtantia atque ſitus VUrbis Cacami eſt, quæ jacet inter Petraliam atque Panormum, XX1v. à Pa- normo milliaribus. Scribit enim Imperator iſte hoc paclo in Vinerario ſuo: 6 Jtem ab Arigento ad Lilyhæum millia paſuum cLXxv. Siculorum. Phitianas m. p. Ix. Comitianas m. p. XR1v. Petriuas m. p. 1v. Petralia nunc. Pyrama mm. p. xx1v. Panbormum m. p. XxIv. Niccara m. p. XXIv. Carini nunc. Langaricum m. p. xvI1I. Bonifato nunc. Ad. Olivam m. p. XX1v. Calataßmum nunc ex 8 Lihhhæum m. p. XX1v. Manſala nunc. Quod autem Urbs Pyrama diẽta Imperatori An⸗ tonino ſit eadem cum Hppana ſeu Pirina, aſſerit Cluverius Lib. 11. pag. 381. Citat enim idem iter illud ex Vinerario Imperatorio Agrigento verſus Lilhhæum, nunc Marſalam, per Panormi viam, correctum atque emendatum hoc modo: Aput Antoninum ab Agrigento per Panbormum Lilyhæum uſyue deſcrihitur tals. A Agrigento Lilhhaum m. P. CL.xxv. Fit. Picinianis. 1x. 6 Comitianis. Xx1v. Perring 1L Pirina. xXIv. Panhormo. XXLv. Ncaris. XvIII. Locarico. XXLv. Ad Olivam. Xxv. Lilhhæum. Xx1v. Hieronymus Furita pag. 260. in Commenta- †1 rio ſuo ſuper Vinerarium iſtud, ubi ad illum lo- chum atque vocabulum Pirana pervenit, aſſerit Civitatem candem vocatam quoque fuiſſe Pirmam & Pirinam. Lego inſuper eam quoque Urbem antiquiſſimam, vaſtatam licet & in villæ formam redaẽtam tem poribus Caroli Andegavienſis ex Pro- vincia, Regis Siculi (qui ibi regnavit ab anno McctRv. ufque Mccrxxxt1.) adhuc ſuperfuiſſe, ſed ſub Pedoranæ nomine cognitam, atque à di- cto Rege anno MccrxxII. conceſſam fuiſſe Pon- tio de Baſcone & Falcom de Ventahres, prout ap- parere poteſt ex hoc Privilegio dato Neapoli anno MecrxxII. Indict. xv. quod exſtat in Regiſtr. fol. 136. à tergo, ubi hæc legumur: „ Carolus „ Sc. per præſens Privilegium &c. Conſideran- „ tes igitur grandia, grata & accepta ſervitia, „ quæ Pontius de Baſcone, & Halco de Ventalres, „ dilecti milites & fideles noſtri, Serenitati no- „ ſtræ exhibuerunt; & quæ ipſos exhibituros „ ſperamus in poſterum: Caſale Pedorani, quod „eſt in Territorio Biccari ſitum, in Juſtitiara- „ tum Siciliæ, ultra Vumen Salſum; præter ne- „ mus & pertinentias ejus, quæ in Demanio no- „ ſtro volumus retinere; cum hominibus Vaſal- B 3 5 ————— „ . e Hippan⸗ Memoria ex Num- mis. 73 NHippana & Bivona pe- nes quoſ- dam idem. 27 Au6uSTINMIIRvEGRs „ lis, poſſeſſionibus, vineis &c.,, Et paullo poſt: „ Quod de Demanio & Baronia prædieti Caſalis „ Præfati milites tantum habeant ipſum Caſale „ Peltorani, & nihil aliud habere debeant de Ba- „ ronia prædicta.,, Prædium hoc, ſeu (ut an- tiquæ Scripruræ Siculæ dicunt) Caſale decerptum poſtea fuit & divulſum à Ziccari territorio, atque incorporatum Caccamenſ poſſeſſumque fuit ab Equitibus Claramontanis, ſub titulo 6c nomine Pedoranæ, prout apparet ex ſententia abſoluto- ria, lata à Magna Regia Aula in favorem Comi- tis Voanmnis Claramontis, XRx Decembris, Indi- ctione vr. anno McccxxxvII. „ Præter Caccabum „ & Caſale Pedtoranam.), Sicut & in Privilegio Manfredi Ciaramontis, dato anno McccxLLIII., „ una cum Caſalibus Pedorana, S. Jbannis & „ Burgi Filatti ut & denique in Privilegio Go- mitis Foannis Secundi, dato die prima Menſis Ma- ji, Indictione X1v. anno Mccctxi. §. 9. Mirabiliter etiam antiquiſſimæ hujus Ci- vitatis Hippanæ vicinæ Caccamo exiſtentiam con- firmant Memoriæ antiquæ Caccamenſes; In ejuſ- dem enim agro, tribus fere ab Urbe Caccamo mil- liaribus, Meridiem verſus, Feudum eſt quoddam amœnos inter colles atque apricos campos ſitum, quod vulgo dicitur N Hego, e li Spandenti di Pi- irrana; ubi in hodiernum uſque diem multæ an- noſæ ruinæ apparent, ruderaque antiquæ (ut oſſa cadaveris cujuſdam) ſed deſtruẽtæ Civitates. Con- firmant & Nummi Antiqui Sᷣiculi; * æreum enim Fppanæ in Sicilia ſua Mumiſinatica attulit Pa- ruta, in cujus altera parte eleganti capillitio or- natum cernitur caput muliebre, ante quod noctua ſeſe ſiſtit; in altera parte bovis agnoſcitur ſpecies cum nomine Civitatis Hippanæ. §. 10. Elegans quidem & honeſtum fuit inſti- tutum illud † Parutæ, quo in unum velut faſci- culum collegit diſperſa varia Numiſmata Siciliæ, at morte præventus, granum folliculis ſuis, my- ſteriaque umbris incluſa reliquit; unde mihi qui- dem neceſſitas incumbit, propter præſens opuſcu- lum, inveſtigare penitus ſenſum Nummi hujus p- panenſis. Noctuam avem itaque vigilantiæ eſſe ſymbolum aſſero, volat enim, cantat, vena- tur, & noétu vigilat; ideoque ab erudita Anti- quitate Sapientiæ Deæ Minerwæ (ut confirmant Watalis de Comitibus in Mthologia Deorum, Vin- centius Chartarius De Diis, Lilius G)raldus alii- que) dedicata; nocturnum enim tempus Philo- ſophiæ omnibuſque ſtudiis aptiſſimum eſt. Et hinc conjicio caput illud muliebre, quod retro Noctuam viſitur, Deæ Mnerv eſſe, Numinis forſan Tutelaris & topici iſtius Givitatis, atque inde ab AMppanenſbus Nummis ſuis impreſſæ. Bos autem agriculturæ atque fertilitatis eſt Symbo- lum, atque ſignificare videtur agrum Urbis Ip- panæ fuille fertiliſimum, patientique boum jugo aſidue aratum ſulcatumque. Mirabiliter id vero convenit hodierno Pitirranæ agro, il fego di Pi- rirrana enim, poſitum in Caccamenſ territorio fœcundiſſimum hodie eſt, ſegeſque ibi ad ſtupo- rem multiplicatis granis creſcit; neque vel hilum illis laude iſta cedunt feuda vicina, videlicet illa Negargiofali Naccati, Manganari, Nauciuræ, Angin- er Zurbi, & Panirteri, quæ quidem omnia olim conjunẽta comprendebantur ſub nomine Pitirranæ PTerritorii, atque ita jam oſtenſa nobis atque vin- dicata eſt Aippana in Caccamenſhus Confiniis. §. 11. Verum amequam pergamus jam ad h- atque in hoc libello Tab. 1. Num 17. † Morte præventus GCommentarios ſuos, quos promiſerat, non edidit, verum nudos Nummos, ficut autem nos hiſce deliciis multum forſan præ aliis delectamur, non ſfine multo ſed jucundo labore opus ipſum permultis Nummis auximus, & in ſingulos Commentarios pro virili ſcripũimus. * Exſtat apud Parutam, ex Fditione noſtra Tab. cxxxIv. A Auctor ille habet Maurolhcum, noſter Miralella una cum ipſo Mirabella indutum veſte Tarina edidimus. 18 riſtrati inquiſitionem, ſatisfacere atque reſponde- re volo ** Auctori Syracuſarum Antiquarum Lih 1. pag. 233. qui reprehendens Don Vincentium Mirabellam, quod Tab. vt. Num. 1ſꝛ. pag 99. & Tab. 11. pag. 70. locaverit Hipponium in Tar- gia prope Sracuſas, dicit Hippomium à Franciſto Maurolhco in Indice locorum Siciliæ ſumi pro Bi- vona, Oppido Vallis Mazaræ, & adjungit ſeſe lubentem ſequi opinionem Maurohhci, propter ſi- militudinem nominis Hpponii cum Biwona, & pro- pter amœnitatem hortorum, & abundantiam a. quarum, quæ in Bivona notabilis eſt, & denique Polybii atque Diodori auctoritatém; pro proba- tione vero adducit citata ſuperius Polyhii verba, quomodo ſcilicet Conſules Komami, Aulus Arti- lius, & Cafus Sulpitius profecti Panormo cum ex- ercitu ſuo fuerint Hippauam; Quia (inquit) Pa- normi Carbaginenſium cbpiæ Sybernabamt eo duci- †4 turʒ ut ventum ſt prope Urhem, Cunſules umiverſum exercitum in aciom inſtruunt, ac nemime hoßtium ad- verſus prodeunte inds profecti ſunt Hppanam. quam (ait idem) Miodorus corrupte Sittunam appellatʒ Atque hoc pacto citatus ille Scriptor confundit Hpponium, 8S Hippanam, ſeu Fittanam & Bivo- nam. §. 12. Verum ſi continere nos æquius in am- Refutuu bitu ſitus atque auctoritati Scriptorum Veterum parere velimus, certo certius videbimus, Mira- bellam nihil plane à vero aberraſſe, & injuſte op- pugnari. Ciuverius enim eruditus ille & oculatus Scriptor, non inveniens, quænam illa eſſet Civi- tas Hipponium, cujus mentionem facit Puris Sa- mius Lib. X. Vitæ Aathoclis, dicens ad Hipponium Oppidum (citant Auẽtorem hunc Fazellus quoque Decade 11. Cap. 111. pag. 263. ut & Jacohus Dalechampius) locum illi in Sicilia ſua Antiqua non fecit, quum tamen Hppanam (ut ſuperius oſtendimus) Ficulas inter Urbes commemorer, licet ponat inter eas, quarumſitus obſcurus eſt at- que deperditus. Quod certum eſt argumentum, Cluderium non confudiſſe Hipponium cum Hippana, neque illam cum Bivona. Præterea ſi tibicinem habet patronum ſibi Fazellum; is enim loco ci- tato prope Syracuſas collocat Hipponium his ver⸗ bis: Scribit Puris Vamius poſt hamt vidoriam apud Civitatem ( Syracuſas) Fippouium locum ædißicaſe deliciis inſignem. Atque hic Fazellus ita ſibi in ſententia fua conſtat, Decade r. Lib. x. Cap. 11I. pag. 231. Hpponium delicias Regis Gelonis, minime in Bivona collocans, ut alibi etiam, atque in Siciliæ Topographia, exacte depingens Bivonam ejuſque agrum, nullam ibi faciat mentionem 4dip- ponii. Jam vero quis ex duobus illis magnis Sici- liæ Hiſtoricis Maurolyco atque Vazello primas fe- rat, veritatique in hoc ſit proximus, æquus lector ex eruditis eorundem ſcriptis agnoſcat; mihi ſuf- kicic perſuaſum memet eſſe penitus, Hipponium non eſſe Bivonam. Nam quum perpetuam ſedem y ſuam habuerit in Regia Syracuſarum Urbe Gelon Rex, haud eſſe credibile viderur, locum ſibi pro Regiis hortis, nemoribus, ornatu, tantiſque de- liciis, ut (juxta Purin citatum) ipſe Amaltbeæ Cornu appellaverit conditum eum à ſe locum, e- legiſſe tam procul à palatio ſuo, ut non niſi ma- gno itinere ſeſe illuc conferre potuiſſet. Abeſt enim Sracuſis plus centum milliaribus locus ille Bivona dictus. 5. §. 13. Auctoritatem denique illam Pohbii atque Uln Miodori, quam tuendæ opinioni ſuæ profert, ſi eam nin attente mecum conſideres, videbis plane pugn re atque contrariare fententiæ fuæ. Hi enim Aucto- ** Hic eſt Don Jacobus Bonanni Dux Montis-Alhani, quem *. Puo in ciliu fů re Oph da quc wm u que pratu dictur hire. xui in an. 1 iu unni⸗ Us Mrz. injutte op- e K ocuus acſe Cni. cn Duri g. Kelu quoqe ut & hun lis ſia Auiqu „ (ut ſuperu commemoret obſcurs eſt z t ugmentm n cum Hyu tea ſi tbim noſter lui is eninkoc hpponinit n virimin Meun eijnſ arllun in ſbi n 1. Lb 1 C vRegbbni ietin aqlein vers Bionam enionem fl ð mugnis Si l prims e- gulebte cu miiſit 5 Hy po 5 twam ſedenſ un Uibe bau locum ſbi p tantiſqu 29 Auctores (ut ſiperius demonſtravimus) Hppa- * e — . 1 * vo oohei er rhu Ide. e e e eOod& zw eparG ZMag. EMoy 9 „ Mvri- ᷓpeloy. i. e. Inde profecti Hippunam petunt, eum- que per vim corona capiunt; captum & Oppidum Mſtratum; In toto autem Zivonæ tractu nul- lus locus eſt, qui Mhtiſtrato aut Miſtrettæ ſimile nomen habet. Addo, teſtari Hazellum (loco cita- to) Bivonam recens eſſe nomen, atque haud lon- gi temporis: Bibona (inquit) pohmbdum ſub aliis rupilus ad tria paſuum millia, nwi minis Oppi- dum. Unde Cluverius recentes adhuc ejus cunas agnoſcens, illam in Voteri ſua Sitilia locare non ſuſtinuit. Uniri itaque vetus Hpponium cum no- vitia Bivona haud poteſt. Denique obliviſci me haud decet auctorites ſupracitatatas, ex quarum quibuſdam agnoſcitur Mippana prope Caccumum ſi- 76 Duo in Fi- cilia fue- re Oppi- da rum utra- que Myti- Nſratum dictum 77 Ahtiſtra- zum varia habuit no- mina. ta: Bicarum. Hippana. Caccabus. ex aliis prope Panormum locantur Petrina, Pirinu, Panormusz at vero Biwona plus quinquaginta milliaribus Cac- camo at que Panormo diſtat. Ut itaque deſinamus tandem, Zpponium atque Hippanam aſſerimus duo diverſa Oppida, Caſtella ſeu loca fuiſſe, quo- rum illud prope Vyracuſus (ut Geloni amatus re- ceſſus) fuit, illud prope Cactamum atque Panor- num, unde clariſfime apparet HMpponium fuiſſe olim, ubi nunc 7argia eſt, non vero, ubi exſtat Biwona. §. 14. At nobis jam demonſtrandum reſtat, Urbem Caccamum fuiſſe regione Mtiſtrati Ur- bis ſeu Caſtelli, id quod maſori diſquiſitione in- diget. Licet enim (ut ſuperius F. 4. attigimus) Fuxellus, Maurolycus atque Cluwerius uno quaßi ore loquantur & affirment, vetus Mtiſtratum eſſe hodiernam Mißtrettam, quæ juxta Ficiliæ Deſcri- ptionem, quam Franciſtus Niger edidit Panormi anno MhcxxxIII. longiſſime à Panormo abeſt, Lx. videlicet diſtans milliaribus; ego tamen exi- ſtimo, in Antiqua Ficilia duas fuiſſe Urbes ejuſ⸗ dam nominis, & utraſque Myrißratum dictas, u- traſque itidem Mediterraneas, ad latus Inſulæ, ubi à mari Trrheno alluitur, atque Lilyhæum & Pelorum Promontoria ſitas; quarum altera in Val- le Nemorum fuit, altera in Valle Mazaræ. Prior illarum ſita fuit juxta antiquum Fluvium Aæxſum, nunc Pettineo diétum, de qua ſcribit Cluwerins Lib. 11. Cap. X11. pag. 383. Porro ultra Paro- pum circa Alæſtum Hluium, qui numt Pettineo di- ciu, Oppidum æßt vulgari vocabulo Mißretta. Poſterior vero juxta Urbem Caccamum ſita fuit, de qua nunc porro nobis agendum erit. §. 17. Fuiſſe vero duas in Ficilia Urbes Mri- Nrati nomen gerentes Hermolaus ſatis mecum te- ſtatur. Arahamus enim Ortelius in 7 heſauro Geo⸗ Lrapb. in voce Mjßratum ita ſcribit: Mutißra- jum Pohhio, aut potius MMißratum. Mvrisparey u in Græco eß, Mutuſtrani Plini. Ficiliæ Dyhs eℳt; quam Fazellus (ꝗ retius Mſrettam vocant; eoßlem eſe cum Ameſtratinis, quorum Cicero in Vor- Vinis meminit, ait Aretius, Jod negat Hormolaus. Si itaque Aretius exiſtimat eandetn in Sirilia fuiſ ſe Urbem Mriſtratum Polyhii & Amiſtratum C- ceronis, negat autem Aermolaus/aperte poſterior ille agnoſcit differentiam inter Myrißtrarum Poly- hii & Ciceronis Amißratum, duaſque diverſas Ur- bes facit civeſque, neque de eo dubirat amplius Ortelius, adjungens: Mriſtrata halet Sepbanus Ficiliæ Urlemʒ an eadem cum illa judicent alii. § 16. Atque inde ſequi videtur, ſi fidem ad- hibere Cluverio, docto illi viro, Græbis Nomaniß- que Scriptoribus velimus, varie appellatum ce- lebre illud Mrißratum, ſve Oppidum, ſive Ca- ſtellum fuiſſe. Philiſus enim (antiquiſfimus Hi- ſtoricus Siculus, qui Vionſi vixit temporibus, F CAnTRaco SFucuLA. L1B. I. CAp. VI. A nam collocant prope Mtiſtratum, Eymnhey onj- & à Cluwerio citatur) fœminino nomine Mr- Nratam appellat, cives vero Mrißtratinos. Po- hbius Lib. 1. Hiſtor. Diodorus Eclogarum Lib. xx1LI. & Srephanus de Urbibus pag. 148. Mh- riſtratum vocant. Apollodoro autem penes eun- dem Stephanum dicitur Ameſtratus; unde Cicen Verrin. 111. cives Ameſtratinos appellat. Zona- ras Lib. Hiſtor. 11. Muiſtratum nominat, Pli- nius vero Hift. Nat. Lib. 11I. Cap. vIII. cives ejuſdem Mriſtratinos, Mutiſtratinos & Muruſtra- inos. Silius vero Poẽta verſus euphoniam fecu- tus decurtavit nomen, atque Ameſtram dixit Lib. XIII. — — — — Comitata Nomi Vonit Ameſtra viris, & parvo nomine Tÿ. Quæ varietas nominum ſi accurate cum Græci & Latinis conferatur Hiſtoricis, atque antiquis Græcanitæ Jiciliæ, facile atque ultro ducemur ad inventionem duorum Mtiſratorum. Credo enim ego antiquam illam Urbem, quam Myrißraram, Mrißratum ſeu Mutiſtratum veteres appellant, & cujus mentionem faciunt Philiftus, Pohhbius, Diodorus & Zonaras, noſtram eſſe Caccami Mh- riſtratam, atque in Valle Mazaræ ſitam; alteram vero antiquam illam Urbem Ameſtratum, ſeu A maſtram dictam, cujus meminerunt Apollodorus, Cicero; & Silius eſſe Mißrertam illam Pertinei, at- que in Valle Nemorum ſitam. Neque mirum cui- quam videatur, duos in Sicilia Inſula fuiſſe Urbes cognomines plane, ſi literulam unam vel Sylla- bam exceperis, quum par unius literæ variatio tres diſtinguat in eadem antiqua Ficilia Urbes. FTeſte enim Maumolyco in Hift. Sic. in Indice Urb. Motus, numt Motica, olim Motya, Oppidum in Valle Noꝛenm. Altera Motya fuit in Agrigemtinis agris. Tertia littoralis juxta Panhormum. §. 17. Græcu inſuper Auétor Siephanus in eru- ditiſſimo ſuo de Urbibus Libro, de Ciceronis Ur- be Ameſtrato dicit Akjpel S ohus TiueMe. i.e. AMmeſtratus, Oppidum Siciliæ. verum Polhyhii Mn- rihratum Caſtellum potius vel Oppidulum vocat: Mnispelo Mxno eg Kæpxne. i. e. Mrißra- tum Oppidulum circn Carthaginem. Advertit be- ne eruditiſſimus CJuerius differentiam inter Ur- 78 in Sicilia. beim, ſeu Oppidum & Oppidulum, indeque pul- chrum ſuum myſterium ſeu inventum alio colore velat, affirmans Mſrettum hanc initio quidem florentem opibus atque civibus civitatem fuiſſe, e Oppidum vocat, cum Miodoro & Zonara; ac poſtea Oppidulum, S er Philiſto Oebeuon, id eſt verum lapſu temporis extenuatam atque ad me- diocrem valde ftatum redaẽtam, imo miſeras pri- ſtini ſplendoris reliquias vix retinuiſſe. Cæterum (inquit) Stephanus en Apollodoro oMun, Urhem, Caſftollum ſcilicet, quia tenue erat Oppidum, qubd Pohleriori etiam tempore Cicero ahrmuvit. Ameſtra- tinos, homines Tenues. Lepidum ſane commen- tum! at mea ſententia, melius ad Hiſtoriam & li- teram attendemus cum Hermolao, differentiam appellationum Oppidi & Oppiduli, dicemuſque utraque antiquiſſima Siciliæ fuiſſe loca, & JMti- Vratum Caſtellum ſeu Oppidum in V alle fuiſſe Mazaræ, prope Caccamum; at Amiſtratam Ur- bem in Valle Nemorum fuiſſe locatam, prope Per- rinoum. Neque me rorquet quod eundem locum & H ſeu Oppidum appellent Pohyhius, Diodu- rus & Zonaras, videlicet Myrſratum noſtrum; Philißtus autem pxeeoy Caſtellum, Ftephanus Ho NMipoh, ſeu Oppidulum, hi enim ad facti ſobſtan- tiam & ſucceſſus deſeriptionem attenderunt, illi ad picturam qualitatis, atque titulos locorum. §. 18. Prope autem Caccamum antiquiſſimam Krihne eſſe manſionem, dictam Mhretiam, ex authenti- dum plope cis Memoriis Antiquis addiſco. Inter Feuda enim Caccamum Territorii Garunmenſs collaterale Feudo Pitirra- næ ſitum fuit. Duo Myti- Prata fuère — 31 Au6osTINI LRvESES o næ à Meridionali parte aliud eſt Feudum, vulgo A cptet œhemo. Be 6 32 »Ae 3 No PoMclict, delli Manchi dictumz in cujus Confiuiis hodieque mhs eMevon zco6 enievhe⸗ AiheG, rł Mm certi loci atque agri ſunt, qui appellantur adhuc cic 0 726 duhax 75 MxohSe eah. Bx Contrada di Moſtrerta, la Grott di Meſtretta; il ren )5 786 Noimrss 7 Eœytnoi „ 6 70 Torrente (ſeu ut Siculi amant dicerc) i Vallone di ciapnicrtnns xaingnon. i. c. Peinde quum Miſtretta. Præterea in Confiniis duorum fuperius Attilius Latinus in Siiliam veuſot, atqus Muti. nominatorum Feudorum Pitirranæ & delli Man- ratum oppidum d Voro obſehum inveniſet; copiis chi altiſmus atque præruptus Mons verticem ex ilius uſus, cum mxnia oppugnaret, oppidani prin- tollit, Rgura ſua prorſus ſimilis excelſo illi & cipio quidem cum Cartbaginenſiꝰus ei fortiter reſiite- munirifſimo Monti CGuccio Urbis Panormi. In runt. Ved unoribus ac liberis lamentantibus, o- ejus celſiſſimis jugis uſque in hodiernum diem an- niſn defemſione, Carthaginenſihus noclu digreſis, noſas ruinas vetuitiſſiſſimi atque fortiſſimi Caſtelli primo diluculo portas uliro aperuerumt. Verum No- videre licet, quæ hodieque appellantur Caſtellaz- mani ingreſi, nemini peperteruutʒ donec Atilius pro- 2o di Pitirrana. quod quidem ipſum illud muni- B nunciari juſit reliquam prædam & corpora eÿjus fo⸗ riſſimum Caſtellum exiſtimo fuiſſe, quod Mhri- re qui cepiſet. Tum demum reliquis cnptis Urbem ratum Polybio Lib. 1. dicitur, atque natura ſua incenderunt. munitiſſimum, dum loco ſæpius adducto dicit, §. 20. Omnis hæc narratio, fata à tribus di- pahhi, captum quoque eſſe Oppidum Mtißtratum, lo- verſis Scriptoribus unius Hiſtoriæ, Pohybio; Dio· vol cum natura munitum, qui & ideo obſidionem doro atque Zonara, artificioſiſſime inter ſe con- ſmilo. diu roleraverit. Favent ſententiæ meæ Diodorus venit atque ratione remporis mire quadrat; peni- jun Siculus & Cræcus Zonaras, qui obſidionem de- tus quoque cadem ad oculum depingit ipſfiſſimam vnn ſcribentes, atque deſtrustionem depingentes Mh- figuram altiſſimi noſtri Momtis Piirranæ, anti-g1 rißrati, ambo locum illum ſitu aſtum & expu- quarumque Caccami memoriarum. Atque hoc gnatu valde difficilem fuiſſe produnt. pacto tempore Belli Punici Primi (quod incepit Diei z Fe19⸗ Diodori quidem verba ita ſeſe habent in Olympiadis cxx1x. anno primo, ab U. C. ccoc pa petpen Eclogis Lib. xx11 1. pag. 876. Mðehnn 55 6 LXxxIx. terminatum vero fuit Olympiadis cxxxwv. duntur. Mopx jorzyng, Pœleciet, 9c 7oNcs enohc 7on⸗ anno quarto, ab U. C. DxII.) Carthaginenſs di- N N . * „ „ . § creyres, en eijhes E cexconore cregho.: oh tionis in Sicilia fuit Caſtellum validiſſimum, cui m— As IEnces d roſpaMchxg. Ahkihcs de 6 Poo nomen fuit Mtiſtratum cujus præcipua munitio Mcicis onxijoers cis Oiphuæs, 2 7oMehejores; eiun- à loci natura fuit, atque ſitus altitudine. Hoc 2 æmietyy ꝙ. ig oMizn de oMw F atn. ter obſeſſum à Komanis fuit, bis à Conſule Floro 7 0e 7 MæE Opsaeh ve pæucei eEmhe Olympiadis cxxx. anno fecundo, ab V. C. cocc odecyoh. AiMuæs Je 0 KaoxndhuS Kalergiya xc1v.) qui ſeptem menſes in ejuſdem oppugnatio- — vooreh ghee engoy. er Mipe ne conſumſit; tertlum vcro ab Atilio Calatino 3 Pn Seuieveer 5 rein 2 kKacgl Conſule, Olympiadis cxxx. anno 11 1. ab U. C. us. Te 5 Aẽæoy ziicr 2 wc vanxijcre ccœcœxcv. cjuſdem ſucceſſore. Neque is quoque lerer 796 Peounee, 2 7 ſiene værẽo xxt vi illud cepit, verum ſpontanea incolentium tra- h 5 g 8 pi r kepb rirg. Telny wohueg⸗ ditione. Adeoque nihil aliud illis omnibus (mea xjonhes MuEæh Polclot, Me kcct D quidem fententia) Zepin — altiſſ- F X N * . 77 mo, u eOb cee mum illum atque fortiſſimum Montem ſitum in- Aæ OvgochMnohes Merœ e0 3 e Kaſoapihr ter Pitirranæ atque deili Mancbi Feuda, ſupra cujus 1M9e, k Ne AMnce iots eReiy c edon⸗ alta (prout diximus) juga magni Caſtelli ſeu Ar- Sc. i. e. Myßratum ſſeu Mtißratum) runc ohſo- cis miſerabiles cernuntur ruinæ, quæ etiam ho- derant Nomani, multaſque ad hoc machinas fabrica- runt. Ved poſt menſes vI1. re infecia inde abierunt, compluribus ſuorum amiis. Hamilcar vero ad Wher- mus Momanis occutrit, initoque conflihtu vicit, & Iod. cId. occidis, parumque abfuit quin totum exer- citum deleviet. Mazaron etiam Caſtellum à No- manis in ſerwitutem erat redattum. Tum Hamilcar Carthaginenſis Gamarinam proditione recepit, pau- dieque mutæ licet, clamant tamen ſeſe eſſe mu- nitiſßmum illum locum, cujus Pohbius fecit men- tionem Lib. 1. Hiſtor. citato à nobis ſæpius, h- cum natura mumitum appellans, qui neque armo- rum furorem, neque ſtrepitum machinarum Ko- manarum reformidavit, qui S ideo (juxta eun- dem) ohßdionem diu zoleravit. Atque ita perbel- le Hiſtoriæ Græcæ atque Noman concordant cum ciſyue diebuß elapſts Enna quoqus potitur, eudem quo F Antiquis noſtris Memoriis „ licetque cum ratione Camarinam ſubegerat modo. Ihi Drepanum mari ſtaruere duo in Sicilia fuiſſe Mißrata, quorum cinxit, & Oppidum em ilo fecit, trauslatiſque Ery- alterum ſitum fuerit prope Urbem noſtram Cac- cinis, Erycem diruit, pyæter ocum, qui zemplum . . 6 ambiehat. Mriſtratum vero zertium ohſeum No- §. 21. Recentiores etiam plurimas pro Mißret· nb mani ceperunt, urbemqus ſolo æquarunt, ſuperßiti- 1a Catcamen habemus auctoritares. Mugo Flh hus ſuh corona venditis. Poßhæc ad Camarinam candus enim in polita ſua Siciliæ Hiſtoria fuſius de- procet Conſul, caſtriſque ad eam locutis capiendo ſcribens turbulenta Guiclmui e àt- non fuit &c. Donec ſcilicet machinis ab HMerone que ſcelus Marthei Bonelli, Domini Caccabi ſeu miſſis, illam quoque, ut mox addit, ceperunt. — 60 Zonaras inſuper magnam illam difficultatem e- (quam Hi 2 Pews P — . Lib. narrans, quam experti ſunt ex oppugnatione hac 11. Cap. 1. 1 c indigitatie — Komani perſequitur, narratque quomodo exacer- ſufficiat) narrat Bonellum iſtum, generum licet bati inde Komani crudeliter in captum Oppidum F Maſonis, ſocerum tamen occidiſſe, timentemquèẽ cjuſque incolas ſævierint. Ita enim ſcribit Lib. ob Fh Regis Guilelmi — r anbſ⸗ — 3 DatUr 10 70 11. Hiſtor. pag. 388. Ka) Lerc rSr' Arihu(G Aæ- mi, In loco vcino morabatur) fubito Fanor hS es rl0 Zius eMh, c Msnipæ m⸗ fugiſſe in fubditum ſibi Caccabum. Verba Faltau- N v 13 Acips ohMopusethl ecec, 7 di pag. 62. hæc ſunt: Martbæus ergo Bonellu excxyñ Cæcins exgjonro. Ka ao0 Hohcs mgl 76 eiuſque comites, ita 7e gehta timentes Panormi diu- xis œrs roixphs, peiroh aty oi cnx put s · tius imumorari, quum incertum baberent, 7ub 4 fu- 74 7 Kapxnolc jurhohro garucs. 10 3 hce Si; annigKe⸗frenat acchohhe ipfa nocĩe Cacta⸗ e, e hum, qubddam ejus Oppidum de venerumt. ern cxx dsmor. Tmhenere me paullo poſt intercedentibus viris Principibus Kapxndiæy diua If i 7c2 wWhas thehe amicis reconciliatus Regt eſt Bonellus, atque per miſſos . Ccœce n d. 2 3 pua munitio . wäine. Hoc Corſ Br 8 en oppugnio. Auilo laluin o111. bU. Neque i quor 8 colentium tn omnibs (m omem ſium euda, uyn c i Calell ſri⸗ „quewi men ſebcſem. ohbinſut. nobis ſeſy qui nege m¶· machinumn j io jun eur — Ae inpehe. concordant cun qxe cn ruion hunu, qorum n roltram (. pr Niſrt s. Huge Ru toria luſus d⸗ empolà, 1. ini Cacrubi ſer en perpemiu nuri ſums li inigult enemn le „ ſ, inenen iie ein ſohito Pumm ſerhi Fulu — — „ ——— ———————— —— ————— 8 2 ———— —— S— — —— ſi 5 — 1. S5 E SS —— — 4 ———— S - . * —— 3 N M 5 N N S 5 —— — — — — e — „ 1 „1 — . S 3 i S * 3 —. 1 * . * e . d** . * — 3 S 5 * 8 . 8 t St S— — — 8— — — SS — — — — — — — — —— — S — ² S ſ L h —— de „ Fe. w i 1 — — 8 6 di — . —= — W wſit — — . 35 — eeeeeee * I AU E —————— — — — — — —= — — ——— —— . Mnanhe — * — . — —— — 4 u ee8e— U L L — — ——— —— — „ — — — — — — — — — — — — — — — — — —— — — —— — — — — — — — — — — — ——— — — — — — — — — — 33 CanrRaco s1cura. LIB. I. Oap. VI. 34 miſſos legatos in Urbem revocatus. His ita geßis (inquit pag. 53.) miſt Caccabum legati; qui Mat- Ihæum Bonellum arceſorent, Kegemgue nuntiarent, Admirati mortem, ꝓſt comperta ejus ſcelera, lætis auribus accepiꝰ. Venit itaque Bonellus Panormum⸗ verum indies ſceleratior factus proditionem in ip- ſum Regem machinatus eſt, cumque telam omnem bene pertexuiſſet, inde Miſtrettam (ſeu Miſtre- tum, ut Hiſtoricus ait) profectus eſt, quam una cun reliquis ditionis ſuæ Oppidis frumento atque armis munivit. Ut ita Miſtretta etiam ad illum pertinuerit, verba enim Falcandi pag. 72. hæc ſunt: His ita diſpoſiti, Mattbæus Bonellus Mi- retum proſedtus eſtʒ ut e frumentum armahus con- vehi faceretʒ cœteraque Oppida ſua rebus neceſariis præmuniret. Perſequitur deinde latius Auctor, quomodo perfecerit cogitata ſua, atque Panormi Regem cuſtodiæ mandaverit, atque ita aperte fa- étis inimicitiis inter Regem Gulielmum atque Bo- nellum hunc, poſterior una cum conjuratis ſuis magnaque (quæ illum ſequebatur) militum mul- titudine Caccalum elegerit in locum armorum di- ſponendorum militiæque ordinandæ. Interea (in- quit pag. S1.) Panbormo nuntiatum æß Shmonem, quom Principem appellabamt, Tantredum Ducis ÿ⸗ lium, Guilolmum AMeſnum, AMeuandrum Conver- Vanenſem, Nogerium Sclavum, Klium Comitis Sy- monis ſpurium;ʒ aliſque, uotqubt in cuptione Kegis canſenſerant, ꝓlurimamque vilitum multitudinem il- lis adſunam Si igitur Regem, quod Pauormi 6z reſideret, metuerit Bonellus, atque in defenſio- diſtame Oppido. Id quod clariſſime eẽtiam teſta- 54 Probatur nem ſuam muniverit Miſtrettam, neceſſariiſque omnibus providerit, armatiſque atque excitis o- mnibus clientibus ſuis, locum conventus Cacca- lum elegerit; Si quoque ratio belli, & connexio hiſtorica doceant Miſtrettam munitam, & Cacca- hum in armorum locum electum fuiſſe, ut vicina maxime ſibique propinqua loca; quis quæſo tam ſtultus erit, ut cogitet hic de longiſſime diſfita il- la Miſtretta in Valle Nemorumd quæ ita à loco ar- morum Caccabo plus LXxx. diſtitiſſet milliaribus, atque Panormo, ubi Rex hoſtili animo præditus erat, etiam plus Lxxx. Ut ita indubitatum hoc ſit argumentum pro vicinitate & propinquitate Mi- Nrettæ & Caccabi, utroque non longe Panormo tur recens alius Hiſtoricus Franciſtus Capece, in Hiſtoria ſua Urbis & Regni Neapolitami, qui de iiſdem Regis Gulielmi atque iſtius Banelli turbis a- gens, ſubſjungit pag. 94. Poß quæ Matthus Bo- nellus Miſtrettum ſæſ contulit, Caſtellum ſuum non lon- Le (non guari) A Panormo diſltum, & per conſequens non longe à Caccaho. Ex qua ſatis longa GCommen- tatione facile concludere licet id quod præcipuum noſtrum eſt inſtitutum, videlicet Siculam Car- thaginem fabricatam olim fuiſſe, ubi nunc Caccabus ſeu Caccamo eſt. Nam, quum Pohylhius pariter & Srephanus teſtentur utramque Civitatem, & Mh- tiſtratum ſeu Mißtrettam & ppanam ſitam fuiſſe Prope Carthaginem Siculam, quæ alio nomine Cac- cabe dicebatur; nos autem jam longa probatione evicerimus, Hippanam & Mhtiſtratum leu Miſtret- fam prope Guccumum ſeu Cascabum ſitas fuiſſe Hi- ſtorica conſequentia ipſa requirit, ut dicamus ibi in Ficilia conditam fuiſſe Carthaginem ſeu Cacca- ben, ubi hodieque cernitur Urbs Gaccamo his tem- poribus dicta atque nuncupata. §. 22. Admirabiliter denique alia multa hanc noſtram ſententiam adjuvant. Primum quidem, quod ipſa Civitas antiquiſſimo illo Africanæ Car- *n haginis nomine (quod ſuperius probavimus fuiſ- co fuiſe, ſe Caccahe ſeu Caccaben; ſeu Caccabem) ſuperbiat. ubi nunc Ge idie: in ej ri eun, Secundum, quod quotidie adhuc in ejus agris An- — tiqua effodiantur Numiſmata, in quibus conſpi- cuum illud Carthuginenſis Equi caput, atque Palma arbor cernitur. Dominus quoque D. Paulus Mn- ſia, nobis amiciſſimus, cujus dulcis amicitia mihi inprimis in cauſa fuit, ur & alia graviſſima ſtudii mei opera publicarem, & huic Opuſculo etiam manus admoverem, aſſeveravit mihi, ſeſe ditiſſi- mum eſſe ejuſmodi Nummorum Cartbaginenſum, ibidem inventorum; poſtera etiam die oſtendit mihi quindecim Nummos æreos in Cacca menſt a- gro effoſſos, qui omnes in primo latere habent Ca- put Muliebre longa fronde coronatum, ab altero autem integrum Equum, ſine freno, ſtantem jux- ta Palmam arborem, non difſſimiles Punicis iſtis Nummis, quos protulit Paruta Num. 148. & 16/. inter Panormitanos, cujus generis etiam ? hic eſt, quem appingi jufimus. Mönſtravit quoque mihi duos alios ærcos, qui ab anteriori parte i- dem Caput Muliebre pari modo ornatum habent; à poſteriore vero Equi caput, ſimile Num. 147. inter Panormitanos, quos & ipſos I† hic depingi PDedit præterea mihi ** pulcherrimum Nu-6 miſma argenteum, in quo ſimile Caput Muliebre viſitur, verum ante illud duo ſunt Delphini; ab altera parte integer nuduſque Equus cernitur, jux- ta Palmam arborem, dependentibus duobus da- ctylorum racemis, ante eundem autem caduceus elt; ut & †† alios, qui ſequuntur. VUnde ſi (ut dicit Antonius Auguſtinus) in Pumicis Nummis Caput hoc Muliebre Urbem ſignificat Carthaginem, Equus autem & Palma inſignia ejuſ- dem Pelphini vero Portum atque poteſtatem & 65 imperium Maris; ager vero Cactamenſis fertilis 57 eſt in producendis ejuſmodi Nummis, hoc pro ſe argumentum atque teſtimonium habet fideliſſi- ſmum, nidificaſſe ibi canis quondam temporibus iſtam Nationem, Ficulamque Carthaginem non a- lio in loco ſitam fuiſſe, quam ubi hodie Urbs eſt Caccamo. §. 23. Sed neque obliviſci decet adjumentum elegans, quo Caccahenſhus Numwis ſubveniunt antiquitate venerandæ Urbis Gaccami Memoriæ; vetus enim remotique prorſus ævi Caſtellum Ur- bis ejus, quod (prout ſuo loco demonſtraturi ſu- mus) liquido atque certo Punicu eſt ſtructuræ, at- que Cartbaginenſtum opus, ut primum velut fun- damentum primaque ſedes ibi habitationis ſuæ eſ- ſet frequentatæ, adhucdum quatuor inſignioribus admirandiſque coronatur Turribus; quarum una, qu= ad Occidentale reſtat latus, atque omnium prima eſt ætatis reſpectu, antiquiſima licet, ta- men in hoc uſque tempus conſervat nomen ſuum ſacrum, vocaturque 7urris Eilellinaʒ quod ſane no- men nos manu ducit ad Equum iſtum Carthaginen- ſem, quaſi Turris Caballina, quoniam (ut ſciunt omnes linguæ iſtius periti) Latini Equum etiam ſæpiſſime Caballum dicunt; unde Caballinus de- rivatur, diciturque Caballina curo & Cahallina her· ᷣg ha, vocatumque inde Strabo aſſerit Fontem illum in Græca Bwotia Calallimum, quod percuſſus pe- de Pegaß Mons Hlicon ibidem decantatam iſtam Poẽtis Aquam prodiderit. Si itaque vox Gibelli- ns proxima Calallinæ eſt, dicere poſſumus, An- riquos Turrem hanc Carthaginenſum opus agno- ſcentes, eandem appellaſſe Turrem Caballinum, & corrupte poſtea Giloillinam. Scio quidem aliquos in ea eſſe opinione, quod vox Gibellina & ſimiles Suracenitæ lint originis, verumde illis nobis Libro Tertio ſermo inſtituendus erit. §. 24. Privilegium inſuper (quod & ipſum ſen- tentiæ noſtræ favet) adducturi ſumus Lib. 11. Cap. 1. Num. z. Bartholomæi, Epiſcopi Agrigen- rini, datum anno McrxxvI. ubi antiſtes ille be- nigne *Tab. 1I. Num. 12. ** Ibid. Num. 15. † Tab. 11. Num. 1. 14. † Ibid. Num. 16. 17.18. 19.20. A. Inveges. C 35 A U6 U5TILNI INVRE6ES nigne concedit Parochiam Caſtelli Calces & Bruc- A runt, conditores primamque ætatem hujus urbis ciati Archiepiſcopo Panormitano Gualterio II. Ad- nullo modo conjici nedum inveniri poſſe. Et qui- ducemus etiam alterum Privilegium Regis Guliel- dem ego humile meum ingenium non exiſtimo mi Il. Boni, ubi Rex ille pro benigna illa Anti- eouſque pervolare poſſe, quo penetrare non ſtitis ejus ceſſione prædiẽto Bartbolomæo alias gra- potuerit tot nobiliſmorum ſcriptorum glo- tioſas donationes offert, corrigitque ibidem Koc- ria atque induſtria; ſed tamen, quomam chus Pyrrhus in Not. 1. Fccl. Panorm. ultimam rerum Scriptoribus licet argumenta ex con- vocem de Parochia Bruccati, S& Kaltes, in Kur- jecturis deſumere, ubi evidentia ſigna deficiunt kes. Dicimus itaque nos inferius fuſius probatu- recta bolidem jaciens in obſcuritatis abyſſo, fundum ros Caſtellum illud Kartes in ſupradictis Privile- tentabo, calamumque ejiciam expiſcaturus nobilem giis dictum ipſum eſſe Caccamum. Illud autem no- Caccabi antiquitatem primamque tam vetuſtæ Ur- men illi forſan fuit datum, quoniam (ut ſcribit; bis originem. AMrahamus Ortelius) noſque expoſuimus ſuperius §. 2. Dico igitur, nullum ex ſupracitatis Au-Cin. Cap. 11. §. 6. Græci tam Africanam illam Cartha- B ctoribus, neque ex illis etiam, qui in eorum ginem quam Siculam appellaverunt Kapxnhe un- cum ſucceſſerunt, fundationem primamque Civi- annun de ex Græco illo nomine poſtmodum corruptum tatis hujus originem, vel EX profeſſo, vel ex trans- illud KarKes naſci potuit. itu illuſtraſſe; verum obſcuris tenebris damnatam Kuorirare F. 27. Neque quiſquam audaciæ memet incu- prorſus reliquiſſe. Et tamen ſi Memorias Vete- proris re ſet & temeritatis, quaſi meam ſtuduerim facere res ſcrutari velimus, in hoc Dædali labyrintho Fen ſententiam illam viri docti, jamque antea editam, cædem tamquam filum Ariadues nobis erunt ad cujus videlicet nomen reticuerim, hoc enim po- antiquitates ejuſdem indagandas. Ut fundamen- tiſſimum in loco cum honore nomen ejus expono. tum itaque ſecurum fixumque pono totius Chro- Elt videlicet Reverendus Dominus D. Franciſtus nologicæ hujus Piſquiſitionis, anno MxcIII. & 1 Salernus, Vicarius, ut olim Archiepiſcopi ulti- Mxc1v. regnante in Sicilia Comite Kogerio, cer- 1 mi, ita nunc in Sede Vacame, Vicarii Genera- tam atque expreſſum extitiſſe mentionem Caccahi lis Archiepiſcopalis Eccleſiæ Panormitanæ. Hic in Scripturis publicis, Situlisque Archivis, prout jam ante hanc Scriptionem meam, anno videli- Cſ accuratius adhuc Lib. 11. in Familia ſeu gente cet Mcœx.. edidit Conſliprum Libros, ubi Lib. Segehorum ſumus demonſtraturi. Hrologium præ- 1. Conſ. xLIx. Sect. 111. §. 1. pag. 607. aper- terca Græcum, cujus ſuperius Cap. 1. Num. y. 6o te ſcribit antiquiſſimam illam Cartbuginem Siculam mentionem fecimus, adnorat quarta Januarii die 1 fabricatam eſſe eo in loco, ubi nunc Caccamo, ſeu celebratum fuiſſe in Sicilia Feſtum Theotißti, Ab-7I Cactabus eſt. Poſtquam enim ibi egit de Eccleſia batis Monaſterii Cucumenſis, ubi etiam demon- S. Nicolai Sylvæ Caccamenſs, narravitque, quo- ſtravimus Cucumum idem Græcis eſſe, quod Cac- modo anno MccrxvI. Bernardus, Archiepiſco- cumo eſt Siculis. Hunc vero Z. Abbatem Pater pus Panormitanus, diẽtam Sylvam Fratri Lucæ E- Oavius Cajelanus in Ida Sandorum Siciliæ col- remitæ conceſſerit, ſubjungit: In Shlwa Montis locat in indice Chronologico circa annos - S. Calogeri, ſupra Terram Caccabi, olim Kakka- ræ Chriſtianæ vccc. Anno Chriſti (inquit) be, quod lingua Punica ſgnißcat Fquinum caput, vccc. V. Teocißtus Abbaß. S. Foverus Epiſc- alque etiam 5 jure, Carthago dicta; unde illam pus. S. Hermogenes Epiſcopus. Sc. Anno au- Antiqui Sriptores Carthaginem Siciliæ nuncupa- Df tem pcccxxx. justa Baronium „ſedente Ponti- rumt; idemque en priſcis Numiſiatibus æneis Puni- fice Cregorio IV. & JuRta Tabulam meam ſeu cis literis notatis apparet qua de re vide P. Jo. Lu- Chronologiam Pontificiam Patriarcha Confun- dov. de La Cerda in Mneid. Virgilii Lib. 1. /. 448. tinopolitano exiſtente Weodorione, cognominato Caſitera Jconoclaſta, in Oriente autem imperan- — — — Auod Kegia Juno te Theophilo, atque in Occidente Ludovico I. 2 Monßrarat: Caput acrit Hui. Pioz iſto inquam tempore divulſa jam ab Im- ju Poß Ccœlium Rhodiginum Lib. v111. Cap. perio Conſtantinopolitano erat Sicilia; incipieba- xRRvIII. 6 alios, Stephani Epiromatorem apud que in eadem Tyrannis Saracenica, anno, ni fal- * Philippum Cluverium, Anton. Auguſtinum, ſor, tertio; unde concludimus evidenter ſub Dialig. vI. pag. 187. Fazellum Decade 1. Cap. 12. iſtis Pontificibus & Principibus, atque ita an- pag. 37. Deinde vero Græci Caccabi nomen potius no N. C. MxcIII. atque pccc. extitiſſe jam Latinum, quam Punicum eſe autumantes, illud- Urbem Caccahum dictam, in Sicilia Inſula; at- que vas æneum, ſon ollam ſiniſicare, Gucumion ap- que inde diligentiam noſtram ſurſum ad obſcu- pellavére. Atque hæc ſufficiunt ad ſitum Siculæ E riora tempora penetrare porro debere. Carthaginis demonſtrandum; pergamus jam, ut §. 3. Properamus itaque ad remotiorem æta- tiu etiam Conditores ejus antiquiſſimos inveſtige- tem. OHavins Beltranus, civis Terræ Novæ, r mus. quæ Calabriæ Citerioris — MNeapolitano Urbs eſt, librum in 4o. edidit, inſcriptum Bre- 3 S vi Peſtriptio Negni Neapolitani, in Sr Pro- De primis Conditoribus, ipſaque Fundatione vincias diviß, impreſſum Neupoli anno Mpcxr. Siculæ Carthaginis, ſeu Caccabi, nunt apud Belmanum. Hic in octava Regni iſtius 6 Caccamo diqi. Provincia di Bari dicta agens de Urbe Juwe- Scriptores §. 1. M Arius Aretius, Faxellus, Maurohhcus, natio, quæ nunc Comitatus titulo poſſidetur ab een Bonßglius, atque Philippus Cluwerius Nicolao Giudice, Principe Molfettæʒ atque eſt Vrbs nem caca ſcriptores tam diligentes & accurati, quam eru- Epiſcopalis . ſuffraganeum habens Archiepiſcopi prorlue diti, de utraque & veteris & recenrioris Ficiliæ Bari, ibi, inquam, Auctor ifte agens pag 386. Topographia oprime meriti, originem quidem F de Inſignibus ſcu Armis & Familiis civitats Caccahi prorſus ſilent, illamque denſiſſimis tene- iſtius Juwenatii ſeu Ciovenazzo inter alias no- bris involvunt; & quum curioſitate ſua tot alias biles Familias euumerat quoque illam di Cacc- Foantiquiſſimas origines· dignentur ſcrutari Siciliæ 20 de qua paullo inferius pag. 388. ita loqui- Cyclopeæ, Punitæ, Nomanæ atque Varracenæ, in-ſ ſtur: „ Inter alias Familias Nobiles, quæ in cunabula tamen Cactabi penitus neglexerunt; at- „iſta Urbe funt, eſt quoque Familia Cactaw⸗ 3 que hoc ipſo facto oſtenderunt originem ejus val- „ quæ etiam in multis aliis Regni urbibus . de eſſe obſcuram, iiſque, qui poſt eoſdem Siculas „ invenitur atque Nobilitate gaudet; nobilis 3 res illuſtrare ſunt aggreſſi, perſuaſionem injece- „ etiam eſt in Inſula Ficilia; ubi antiqua g. * * mn . — 37 CaRTRaGo SIcUILa. LIB. I. CGAp. VII. 38 „ ra (i. e. Oppidum) eſt, Caccabo dicta, cui A ditam fuiſſe jam antequam condiderit magnificam „ Familia iſta nomen dedit. Dicta Familia ori- ſuam Hiſtoriam iſte Hohbius, & terminatum fue- Shun „ ginem ſuam ex Bavuria agnoſcit, ibique venit rit Bellum Punicum Secundum, quod (norante tmen A „ cum Caccumo, Duce nobiliſſimo, qui tranfiit in I. Saliano Tomo v. Annalium) accidit anno Mundi nen hu „ raliam anno vcvI11ſecundum Platinam in Pon- MMMpcccLII. Olympiadis cxt. 1v. anno ſecun- a ſ n „ 7icum Vitis, Trithemium alioſque./, do, ab Urbe Condita pr.I. ante Matum vero Ser- m §. 4 Atque ita quidem ſcribit Beltranus, ex vatorem annis cct. eipiu jn quo habemus, fortem illum Ducem Caccamumau- F. 6. A fine Belli Punici Secuni, uſque ad zeilk Penn uni ctorem exſtiriſſe nobiliſſimæ illius Familiæ Mea- ultimum annum Belli Punici Primi curſus eit an- eeendi an politanæ ſimul atque Siculæ quæ di Caccav dici- norum xxxvIII. juxta Salianum (TFom. v. ad turz nomen item Terræ Caccabo dediſſe. Narrat M. uupcccRrtrante N. C. ccxr.) Godonium- ncin k inſuper, magnum iſtum Ducem Gaccumum ex Ba- que in Cbrunico. Bellum enim Pumicum Primum ui en vuri irrupiſſe in Valiam anno N. G. PcvIII. quo knitum fuit Olympiadis cxxxtv. anno 1v. atque hrinnge( (juxta Baronium) ſedit Pontifes Summus Boui- B ab U. C. vxII. Secundum autem Bellum Pu- ſb,elen Facius IV. atque ſecundum Chronologiam meam nirum deſiit Olympiadis exttv. anno 11. atque ene dm Pontificiam Sedem Patriarchalem Conſtantinopoli ab U. C. prr. jam vero ab anno iſto vx1. uſque Menoris ſe occupavit Sergius Monothelita, imperante Phoca, pxit. periodus XxxvIII. annorum currit z ut Nuuh kni atque Sicilia adhuc in quiete ad Byxautinum Impe- ita decem iſtæ Olympiades adjungi debeant inſu- nobi rium pertinente. ZBeltranus vero iſte auctoritate per vetuſtati Carihaginis noſtræ Siculæ eu Caccahi Ut inq 4 ſeſe firmat Platinæ atque Vitlbemii; ego autem a- demonſtrandæ. Quum enim opus fuerit Cartbu- no totil (he pud poſteriorem nihil in favorem cjus invenire ginenſium, prout ipſum teſtatur nomen; hcui ve⸗ w. potuiʒ verum Platina in Vita citati Pomtificis Bo- ro totius Siciliæ dominatione fuerint ſpoliati, jus- no Mncrt 4 . , cer. vifacii IV. illa (nec aliud quidquam) profert pag. S7. „Cacannus vero, Bavarorum Rex, per Pan- que & poteſtatem Urbes ibi fabricandi amiſerint in fine Belli Punici Primi (ſicut demonſtravimus onen (uu „ noniam & Uhricum in Valiam irrumpens, Lon- in initio Tomi 1v. Ficulorum noſtrorum Anna- inpwn . gobardorum Keges ita ſuperat ut paullulum ab- lium & ex abundanti docuimus) certo certius ili Eu gente „ fuerit, quin Provinciam ipfam caperet.,, Re- S ſequitur, exeunte Bello Punico Primo, ſeu Olym- limpr. ges autem iſti Longobardorum, ſ[ecundum meam piadis cxxxtv. anno'quarto, (juxta Salianum) ante 1. Num. Chronologiam, ſeu Tabulam Regiam, fuére A- Natum Servatorem annis Dxi 1. Carthaginis Jicu- anuride gilulphus, Rex quartus, atque Adalualdus ſeu A. læ mœnia ambitu ſuo complexam fuiſſe Siciliam. luiſi An doaldus, Rex quintus Longobardorum in Ialia, §. 7. Anni autem à fine Belli Punici Primi uſt mvain ann Anon. ſolus enim regnare cœpit anno Salutis prxxxviII. que ad ejuſdem initium ſunt xxtv. juxta Salia- — ee q (u. & collega AMoaldo anno pcx1v. Verum in omni- num enim Tom. v. Annal. A. M. MMMpccxc. an- r Abbuenpun „ 33 bus iſtis Platinæ citatis verbis nihil de Caccamo, te N. 8. ccrx1I atque Gordonium, primum iſtud vum hile c. ſed quidem de Cacanno invenire licet; neque etiam atque celebre inter Nomanos & Carthaginenſes Bel- irca annos J. irjſi (inqu Jererus Pyiſn lum incepit Olympiadis cxxx. anno primo, ab 7/ U. C. cccct.xxxIx. exitum autem invenit Olym- piade atque anno ſuperius adnotato. Ab anno U. de ilio dicit, quod Siculæ atque Noapolitanæ Fa- miliæ Caccavo nomen dederit; multo minus Cacan- num, ſeu Familiam Siculam Caccawum nomen urbi ec. Anno „ dediſſe; illive conditum Caccabum aſſignat. Unde C. ccccrxxxx. igitur uſque annum ejuſdem pxi. ſedeme Pon patet, minime opinionem noſtram à Platina in- incipit periodus iſte annorum xx1v. alterque item olm mem firmari, negarive ad Carthaginenſes conditores XRx1v. ut ita totus ile annorum curſus Beili Pu- nincht u Vrbem eandem pertinere; Imo Beltranus ipe D nici Primi facile antiquitati Vrbis Caccabi aſfigna- — antiquitati ejus favet, ſcribens: Ju Sicilia antiquu ri qucat. Lego enim apud Piodorum in Fclogis e autmn Terra (ſeu Oppidum) eft, Caccabus dida. Lib. xx1v. durante iſto Bello Puuico Primo, Du- Jam vero ab anno N. C. DcuIII. retro cem Pænorum Hamilcarem, Hannonis in imperio exercitus ſucceſlorem, veritum magnam Koma- norum potentiam Prepanum muniviſſe, oppidum ex eo feciſſe, atque Erycinos illuc tranſtuliſſe; quod eodem factum fuit anno, quo MMtiſtratum ul mbh. Fleure. Breſſum ſi conferam ad votuſtiora tempora, Pw jcili F icbu — norumque in Ficilia res geſtas atque introltumz non . re Belli Pu-. 35 eh ver Jecun-invenio ullam Caccabi mentionem penes ANomanas, . to, ahno, di. Conſtautinopolitauas, Sracuſunas, atque Cartha- w erilener ſi s, uhe ju ur r euitiſe jm il Inſula; a nin obſcu no Tom. 111. in S. Script. docuimus) in pulcher- Lego inſuper, Hamilcarem tempore Primi iſtius kber. rimo ſuo Libro ds Urhilus Compendiatorem ope- E Belli Drepanum Civitatem feciſſe, Erycinos (ut motiorem Xt ris ſui habuit Hermolaum Conſtantinopolitauum, qui dictum eſt) illuc tranſtuliſſe, neque tamen in a- Irre Ne illud Compendium ſuum dedicavit Imperatori nimum meum inducere poſſum, ut credam eodem no Neapolitan Juſtiniano circa annum N. G. pxxx. Fuit igitur Bello Carthaginenſes condidiſſe in Ficilia Cartha- nſctiytum In. antiquior Hermolao iſto ipſe Srephanus, ſed qua ginem ſuam, ſeu Caccaben. Hamilcar enim iſto „in A. Pu potiſſimum ætate floruerit, mihi nondum inno- tempore modo communiit, non de novo condi- anno Mch tuit. Polybii vero tempora notiora ſunt, ille e- dit Prepanum, 70 N Apimæo retNioe. Drepanum wa Regn io nim (ut docent Gerardus Jo. Voſius de Hiſt. Græ. communiens, inquit Diodorus. Famus igitur, ut de Urbe Jn Lib. 1. Cap. X12. & Pater Tirinus libro citato) primos ejus inveſtigemus conditores, illoſque, qui o poſieiui natus in Arcadia fuit, patria Megalopolitanus, O- prima Vrbis fundamenta jecerint, quod quidem zneelli lympiadis crxIII. anno quarto, ab U. C. pxr. ego non exiſtimo tieri potuiſſe toto iſto curſuan- zchieyiſ tatis autem ſuæ anno LxxRII. eſt mortuus, ſeu norum, quo Bello Punico Primo utriuſque ew ſ 5 Olympiadis crx1v. anno primo, ab U. C. Dœxxx. p Gentis Komanæ atque Carthaginenſis arma per- n ciiu atque Publio Scipioni Africano Amyliano amiciſſi- ſtreperent Viciliam. Novam etenim condere Civi⸗ Fm is w mus fuit, illi ipfi, qui feliciter terminavit Bellum tatem opus eſt quietis paciſque; verum in toro hoc iM 5 ¶mn Punicum Secundum. Si igitur Polhbius in Libris annorum curſu ſemper occupati fuerunt Gartha- 6 lm vy ſuis xxxvIII. Hiſtoriæ Univerſalis, juxta Fre- ginenſes in muniendis ſeſe colligendiſque militibus 8 . r Phani à nobis allatum teſtimonium Cap. v. Num. contra creſcentem quotidie potentiam Komanam. obil (un 2. teſtatur, Carthaginem Siculam fahricatam fuiſ- Res igitur eſt veriſimilis, Carthaginem noſtram Fi- fmil dn ſe juxta Urbem Hippanam & Mriſtratum, cla- culam initio Belli Primi Punici jam conditam fuiſſe Regu 74 riſſime inde patet, Siculam iſtam Carthaginem con- S& floruiſſe. „ u A. mug. C2 5. 8. imn ginenſes iciliæ hiſtorias; ut ita ad inveſtigandam ejus originem cogar recurrere rurſus ad primos meos auctores, & revocare in ſcenam Stephanum atque Polhhium. Slephanus (ut ſuperius ex Nri- noſtrum à KNomanis fuit obſeſſum atque funditus dirutum, videlicet Olympiadis cxxx. anno 111. ab U. C. ccœcxcv. ante N. S. juxta Salianum l. c. cci.v1I. atque anno ſeptimo Belli Punici Primi. —————— — 39 Geerabet F. 8. Ab initio jam Belli Punici Primi gradum condita fuit intra pelli Conferamus ad illud tempus, quo in Siciliam pri- Punici Pri- m tempo. mum venerunt Pœui. Huic quidem ego Tertio raatque Tomo Annalium meorum præſcripfi periodum annorum ccxctv. Secutus enim ibi ordinem D. neen Mariani Valguarneræ in Libro ſuo de Origine Pa- Chron. Lib. v. de Temporib. Carthag. pag. 143. demonſtravi, primum Pœnorum Ducem, qui ve- la in Inſulam iſtam fecit, fuiſſe Mazeum, eum- dem illum, quem tam crudele exemplum in f- lium ſuum Caribalonem Sacerdotem, quem cru- ci affigi juſſit, ſtatuiſſe narrat Jußinu Lib. xvIII. Hiſtor. quod accidiſſe narrat Orœhus temporibus Chri, Regis Perſarum Hiſtor. Lib. 1v. Cap. vr. Hæc (inquit) feuuporibus Chri, Kegit Perſarum, geßta ſunt. lſte autem Chrus, juxta Valguarne- ram pag. 19. regnare cœpit anno primo Olym- piadis L.v. atque ab U. C. cxcvr. ut ita ad. F- ciliæ tyrannidem adſpiraverint Carthaginenſes an- nis iſtis temporibuſque Chri & Mazei deſigna- tis. Ab iſto vero Urbis Nomæ anno cxcut. ſeu initio transfretationis Pœnorum in Siciliam, uſque ad annum ab U. G. ccccLxxx1x. quo (ſicut di- ximus §. 7.) incepit Bellum Punicum Primum periodus eſt annorum ccxcv. At vero in tam lon- ginquo temporis ſpatio quando felicibus auſpiciis & à quibus condita eſt Carthago noſtra Sicula, ſeu Caccabus, & quo expreſſe anno? Ego quidem id neſcire me profiteor, & difficile demonſtrari poſ- ſe credo; licere tamen manibus in tam denſis te- nebris palpare exiſtimo, atque velato licet viſu obnuptiſque oculis requirere abſtruſiſſimam ejuſ- dem originem. * 77 S§. 9. Sciendum eſt, teto iſto tempore, quo per ccxci v. annos pedem in Sicilia figere conati ſunt Pœni, multos celeberrimos Duces corundem variis temporibus validos illuc duxiſſe exercitus, ingenteſque in Inſula expoſuiſſe copias, & niſi me mea fallit memoria, in citato illo Tomo 11I. Annalium meorum, quo ex profeſſo conati ſumus per ſingulos annos deſcribere incrementa Imperii Carthaginenſis atque Syracuſani in Sicilia, decem enumeravimus Heroas Carthaginenſes, qui in Fi- ciliam claſſes exercituſque tranſvexerunt; videlicet Hamilcarem Seniorem, Hannihalem Zeniorem, Himilcarem, Nimilconem, Magonem, Magonem flium, Hannonem, Giſtonem, Hamilcarem Ju- niorem, alioſque duos quorum ignota ſunt no- mina. §. 10. Hamiltar Senior, inſtante Verxe, Rege Perſarum, contra Gelonem, racuſurum Tyran- num (uti Tom. v. Annal. A. M. MMMpILRx1v. docuimus) adduxit in Siciiam claſſem quinque mille navium, atque exercitum trecentorum mil- lium hominum; faétumque id fuit Olympiadis LRRv. anno primo, ab U. C. ccLxx1LI. & juxta Salianum ante Araſtum ccccI.xxIx. prout enim narrat Diodorus Hiſt. Lib. x1. pag. 273. terreſtris exercitus ccc. millibus non erat inferior, naveſ- que habuit plures bis mille, ultra MMM. quibus commeatus vehebantur. Hannibal autem, non ille celeberrimus Imperator Pœænorum, qui res tam præclaras contra Romanos geſlit, ſed alius vetu- ſtior, atque dicti Hamilcaris nepos, Olympiadis xc1I. anno quarto, ab U. C. cccxL1II. ante (ut docuimus Tom. v. Annal. A. M. MMMhcxLv.) N. S. annis ccccvIII. atque poſt expeditionem illam primam LRx. ab Egeſtanis ſollicitatus contra Felinuntios duxit claſſem navium mille quingento- rum, atque exercitum ducentorum millium pe- ditum, quatuor vero equitum, tam Hiſpanorum quam Afrorum. Memorat Diodorus Lib x1II. pag 379. his verbis. Iee⸗ N rorss 196 1026 AwiGoes ð 7c KagNnheyi Smos ro 7 eh 6 A . INVE 6 E8 „ X * „ — 4⁰ edoe Senoynens 786 cu 26 Aſ3 y½6 Kanpa. Deyn SE oxhmngæ uæs t ehiuonn vbe erAigcoo, 7c o6 Oepny cia xg Ma xyxbcnc apœnco. i. e. Eo empore Hann- bul Cartbaginenſium Amperator, peregrinum ex xp. pania militem ex Africa hinc inde conſtriptum in unum cvegit, eoqus 1.x. naves longas implovit. On. Farias præœlerea mille quingentas, ad copias &c. Pt paullo poſt: Eixe A r2 vumanes appiſag, æ En EOop S duyeae, mlœ adee eiuoon, ineis de nreauciMiss. i. c. Umwerſus autem Hannibalis evercitus, prout Ephorus retenſet, con- abat dubentis peditum, 6 Matuur oquitum mill⸗ bus. Pertius Himilcar, Olympiadis xc11I. anno quarto, ab. U. C. ccœxLvIII. amte N. S. cccc1v. 76 (juxta valianum Tomo v. Annal. A. M. MMupc XLIX.) contra Dionhſum Majorem, Syracuſurum lo. Tyrannum exercitum duxit centum viginti mil- vnl lium peditum, naves autem ſeu triremes centum iꝰtn. & viginti, ut expreſſe teſtatur Nenophon Lib. Hiſtor. pag 442. Himilco, Rex creatus Car- ni⸗ Ihaginis, Olympiadis xcv1. anno primo, ab U. utu * dem. C. cccLvII. ante N. S. cccxcv. juxta Salianum Fom. v. A. M. MMMpcIvIII. At novem poſt tertiam expeditionem annis, narrante Diodoro Lib. X1v. naves longas quadringentas armavit contra eundem Dionſium, militum vero transvexit mil- lia trecenta (licet centum millia non exceſſiſſe aſſerat Timæu) ex ceptis quatuor mille equitibus, quadringentiſque curribus, quibus magnum Inſu- læ terrorem injecit. §. 11. Mago Imperator, Olympiadis xcvII.R. anno primo, ab U. C. cccrx1. ante N. S cccxcI tra eun. (juxta Salianum Tomo v. A. M. MMMpcILXII.) & Iem· poſt expeditionem quartam annis quatuor, con- tra Dionſum Tyrannum, in Siciliam tranſiit cum numero Lxxx. millibus Afrorum, variorumque Barbarorum, idque præter illos, quibus haud pau- cioribus Mago cum ſummo imperio præẽrat, juxta Diodorum Lib. x1v. Ejuſdem Magonis filius, cu- Kilus M jus ignoratur nomen, Olympiadis xc1x. anno k eun ſecundo, ab U. C. cœcr xx. atque (juxta ſæpius den. citatum Salianum Tom. v. Ann. A. M. MMMpc LXXI.) ante N. S. cccIxxx11. novemque annis contra quintam illam ſub patre ejuſdem expedi- tionem, eundem rurſus Dionyſium bello petit, adducto numeroſiſſimo exercitu, teſte Diodoro Lib. Xv. pag. 338. ubi ſcribit, illum multa ho- minum millia in Haliam & Siciliam (nam utri- que ſimul bellum faceſſere decreverat) transve- xiſſe. §. 12. Olympiadis autem cvrIr. anno quarto, K⸗ Urbis Nomæ ccccvIII. ante N. S cccx.Iv. (jux- junn ta Salianum Tom. v. A. M. MMMpccIx.) atque xxxvI1I. annis poſt ſextam expeditionem, con- tra Vmoleontem Fyracuſanum, Sracuſarum libe- ratorem, atque Dionſii Minoris expulſorem, 79 Hanno Carthaginenſis exercitum duxit quinqua- ginta millium militum, curruum trecentorum, & bigarum bis millium, cum longis autem venit navi- bus cr. ut idem Piodorus teſtatur Lib. xvI. pag. 47. lterum dein alius quidam Dux, cujus nomen non exſtat apud Diodorum, Olympiadis cx. anno pri- Au mo, ab U. C. cccœxIII. atque (juxta Valianum ien Tom. v. Annal. A. M. MMMbccxtv.) ante N. S. cccxxx1x. poſtque expeditonem ſeptimam anno quinto, contra eundem Timoleontem profectus eſt in Ficiliam cum magna militum manu, quo- rum numerum definivit Diodorus Lib. XvI. pag. 468. in univerſum 1L.xxx. peditum millia, equi- tes curruſque bellicos aſſerit non fuiſſe pauciores, cum bigis decem millibus, naves denique longas ducentas, onerarias autem, ad equos, inſtrumen- ta, commeatum, & id genus reliqua vehendas plus quam millle. ſn kra tlen pu z05 Jy Cat qu cer c0 1 ile cquiibus, gun lnſi- Wus wo1. N. Sccexc u MMcuu) k Squatvot, co ium trunſiteun variorumqu uibus haudpu prtt, jun eni fis, di Xcix. uw e (ſunuſhin 1 A. MMun novenemi ejuſdenun um belb ſei u, teſte Nin ilum mulu br iiun (namn Ur erent) tumne · 1. moqwartot cccu1v.juãu vocx.) atque ditionem, con utu/urum libe- espolorem unit quinqu recentorim urem venit ſi wn. pag4 00 vos vomen clem. de- dew üis ſumus, à Mazeo illo Carthaginenſt, primo Ficiliæ aiba invaſore, atque fundatore ibi potentiæ tyranni- incertum disque Punicæ, uſque ad initium Belli Punici Pri- eſt. Vimilcare §. 13. Hamilcar Junior, Olympiadis cxv1I. dhn anno fecundo, ab U. C. ccœcxu 1. ante N. S. cccx. annis autem xx1x. poſt expeditionem no- nam, profctus eſt contra Agatboclem, Siciliæ Ty- rannum, cum exercitu ingenti, quadraginta fe- re adducens peditum millia, equitum quinque, triremes vero centum triginta, ut teſtatur Dodo- Durincer- 744 Lib. X1x. pag. 739. Neſcio quis alius Dux yhun. Carthaginenſs Olympiadis cxxv. anno quarto, Vrbis Komæ cccctxxv. & (juxta Salianum Tom. v. Annalium A. M. MMMbccxxxvII.) cccxvI. ante N. S. xxx1v. vero annis poſt expeditionem nonam, contra Pyrrbum, Regem Epiri, qui poſt Aatboclis mortem Sicilium etiam atque Syracuſas invaſerat, cum magna multitudine militum pro- fectus eſt; Carthaginenſes enim, ut diſerte adno- tat Lib. xx1I. Fclog. Num. x1v. pag. 870. Dio- dorus, vim copiarum memorabilem ad Liſyhæum transfretarunt. Ab deſignato iſto anno U. C. ccccr.xxv. quo contra Vhrrhum in Sicilia bellum Pœni geſſerunt, uſque ad primum annum Belli Punici, quo diſceptari de Inſulæ ejus poſſeſſione inter Nomanos atque Punos cœptum eſt, Olym- piadis videlicet cxxx. anno primo, atque ab U. So G. ccccrxxx1x. effluxerunt anni quindecimʒ quo exiguo annorum ſpatio nulla memorabilis Pœno- um expeditio in Siciliam occurrit, ſed tantum ve- lirationes quædam leviores, nunc cum Syracuſa- nis, nunc cum Mſanenſhus, quæ poſtmodum occaſionem præbuerunt celebri atque ſanguino- lento illi Bello Punco primo. Queabua F. 14. Ut itaque revertamur illuc, unde exorſi mi periodus eſt annorum ccxciv. ut Num.vIII. demonſtravimus. In tota iſta Periodo annorum ccxctv. decem (ut diximus) Hroés ſeu duces Puorum in Siciliam profecti ſunt, cum ingenti clafſium apparatu atque militum numero. Quo- rum quidem primus, Hamilcar ille Senior, omni- no (juxta meam quidem ſententiam) conditor Caccabi, ſeu Carthaginis Ficulæ eſſe non potuit; ex univerſo enim exercitu trecentorum hominum millium, & claſſe navium quinque mille, vix pau- ci exigua erepti ſcapha Carthaginem redierunt, ſtricto civibus affatu nunciantes, omnes in Sicilia tranſmiſſos periiſſe, ſicut ex Dioduri Hiſtoriis con- ſtare poteſt. Dubium itaque eſt, cui ex novem reliquis Pucibus condita Vrbs ſit adũgnanda. I⸗ milear enim diyinitus punitus, ex ſacrilego ẽxer- citu plus dimidia parte peſte graſſante immaniter amiſit, ut docet Diodorus Lih. x111. pag. 197. Himilco autem cum tempeſtatibus infeliciter fuit conflictatus, nam, ut idem narrat Lib. x1v. pag. 278. naves ex ejus claſſe quinquaginta circiter, quibus militum circiter quinque miſlia, & ducenti currus vehebantur, perierunt. Mago inito prælio ingenti ſtrage coẽrcitus fuit, ut legere ibidem eſt Lib. x1v. pag. 306. Hamilcar Junior tempeſtate vexatus pariter ſexaginta triremes, & frumentarias ducentas, naufragio amiſit, ut diſcimus ex eodem Hiſtorico Libro x1x. Pag. 739. Ut ita facile ali- quis ex hiſce novem gloriam ſibi conditæ novæ Civitatis vindicare poſſit, quum omnes quidem ma- lum paſi ſint, ſed tamen nullus ex illis omnes, F quas tranſyexerat ſecum, copias, funditus (ut Na- milcan ille Senior) deleto exercitu, amiſerit. 87 S. 17. Omnia tamen & ſingula perpendens, il- Queeabu ab luc inclino, ut Carthaginis noſtræ ſeu Caccabi condita, & Conditorem exiſtimem Aimilcurem, qui primus o anno. ex omnibus Pœnis Pucibus exercitum contra Dio- nMum Majorem dunit; idque mihi multæ Hiſto- ricæ conjecturæ perſuadere videntur. Primo qui- GARTHA6Go SIcUEA. LIB. I. GCAp. VII. 4 dem quod Himilcar iſte cum Dionſo publicam, „—— ſolemnem, & juſtam inierit pacem, qua per no- vem annos gavifa fuit Sicilia (ſicut Cap. v. g. 16. & vI. 5. 10. diximus) qualia pacis & quietis tem- pora maxime condendis novis Urbibus ſunt op- portuna. Multi præterea poſt Diodorum ſcripie- runt, Himilcurem illum, anno iſto quo bellum geſ⸗ ſit pacemque poſtea cum Dionſo fecit, condi- diſſe novam in Ficilia Civitatem, Meſum nomi- ne; quæ, teſte Fazello Decade 1. Lib. 1x. Cap. 111. & 1v. atque Cluwerio de Autig. Siciliæ Lib. 11. Cap. 1v. Num. 20. pag. 288. nunc Caronia ſeſt, vel Pertineum. Tayds N æon (inquit Diodo- Lib. X1v. pag 403.) 2= Kapxndoyle ex 7icha⸗ 1 1 V AMeon „ xæ9 oy væipoy MiMnce 740 6 7 ſempore pa inter Himilcarem & Pionyſum cbiwit, dicumt. Præterea ſuperius affatim demonſtravi- mus Cap. v. §. 14. 1. 16. Numiſma noſtrum ab Augußino atque Puruta allatum pacificum eſſe, ſeu percuſſum in celeberrimam iſtam pacem inter Aimilcarem atque Dionyſium initam, in quo & ignotæ quædam inſpiciuntur literæ Punicæ, quæ ſjuxta eundem Augufinum nomen exprimunt Cac- cubes, non quidem Metropoleos iſtius Africæ u- niverſæ, verum Fitulæ noſtræ, prout ibi §. 19. ex auctoritate Goltzii demonſtravimus. Ft fa- ne niſi ad Aimilcarem illum Urbis noſtræ funda- menta fint referenda, quid in Ficulo pacis iſtius Nummo nomen facit Caccahenꝰ Si autem ſut fa- ni noſtræ; etia iiſdem iniri poteſt præciſum tempus, quo condita primum fuit Ficula noſtra Carbago ſeu Caccabe. Simul etenim atque codem tempore pax ſancita fuit, & Nummus iſte per- ſcuſſus, & Urbs Caccale condita anno Mundi (juxta Saliani Annales Tomo v.) MMMbcxIIx. Imperii Perſici cxxxLLI. regni Parii Norhi x1x. Voſadæ Pontificis Hehræi xx. Olympiadis xctIr. Athenis Aßa, atque Tribunis Nomæ Militaribus P. & Cn. Corneliis Cofs. T. Fabio Ambuſto, T. Valerio Porito, atque annis ante N. . cœcoœtv. rianum Valguarneram in Libro ſuo de Origine Pa- normi pag. 11. credidiſſe ab antiquis Græci atque Komanis Scriptoribus non annumerari Carthagi- enſes inter antiquos illos populos qui Siciliam in- habitarunt, ut qui in illa nullas condiderint Ci. Junis, Cyæci aliiſque, verum dominationem mo- do Inſulæ affectarunt. guarneræ ſonant: „ Appulerunt in Ficiliam Car- „ haginenſes, co animo ut Inſulam ſibi ſubjice- „ rent, ditionemque ſuam augerent, prout & „fecerunt in Hſpania; S de Nomanis pariter „dicere poſtmodo poſſumus. Quæ quidem ra- „ que enim co animo trajecerunt, ut habitarent „ibi, verum pro dominatione modo bellum „ geſſerunt, neque ex ſua modo gente Coloniam „ ibi Urbemve unquam condiderunt „verum „ præſidiarios reliquerunt, abducto ſemper rur- „ ſus in patriam exercitu; ficut hodieque etiam „ keri videmus, cum nemo Hſpano inter Siri- „ incolas numeret, quum tamen iſti Gemi „ ultra trecentos annos ſubjecta fuerit Sicilia. Hujus tamen viri verba bene ſi ponderemus, nul- lum inde damnum Sicula Carthago noſtra patitur, dicit enim modo Carthaginenſes in Ficilia nun- quam condidiſſe Urbem ex ſua modo gente, id eſt civibus mere fris (mai non vi ſondarono citt⸗ Iutta di gente loro) quod probabile eſſe poteſt; ve- C 3 aliis anno quarto, ab U. C. cccxv1Ir. Archonte Aoyvooy eigꝛjblc totijor. i. e. Sumt 6 qui Aeſam hunc 4 Cartbaginenſlus exſtrubtam primitus, quo ciunt) favent iſtæ conjecturæ Hiſtoricæ opinio- 88 vitates, ſicuti factum fuit à Siculis, Sicani, To „tio eſt, ut neuter populus inter præcipuos Si „ Ciliæ habitatores ab Hiſtoricis numeretur, ne- — — rum ibi fundaſſe tamen Urbes & ex ſua gente & 89 §. 16. Novi quidem, Fruditiſſimum D. MMa- Quot Civi- tãtes in Fx celia condi- derint car- thaginenſty. Ita enim fere verba Va. „ — 43 aliis mixtos dantes incolas, id idem nobis Don Marianus clariſſime concedit & teſtatur. Domi- 90 nus cnim D. Ladovicus la Farina & Vigintimillia, Baro Aſperimomis, non minus ſanguinis nobilita- te, quam Literarum ſtudio clarus Eques, amicus meus dulpiſſimus, atque Mecænas generoſus quin- que ſeu ſex Tomorum MSS. meorum Sacrorum Profanorumque Annalium Siciliæ, mihi in manus dedit exemplar quoddam impreſſum D. Mariani Libri Originis Panormi, in quo ad citatum locum pag. 11. ſun manu ipfe adſcripferat hæc verba idem Valguarnera, ſententiam priorem retractans: æxcepru Mepano & Lihbeo, id eß Wapani & Mar- ſula, uc o Carthaginenſibus ſuut oondita. §. 17. Verum ego etiam alias duabus iſtis Gi vitatibus adjungo. Carthaginenſes enim (ſicur te- ſtarur Diodorus Lib. X111. pag. 196. Olympiadis xcII. anno ſecundo, atque ab U. C. cœcœxvI. fabricarunt in vicilia Urbem 7hermas Selinuſias vel Selinuntinas dictas. Expreſſe enim ſcribit iodo- rus Lib. X1v. pag. 374. hoc pacto: Heunn 3 2 Sexnnmda æſiſgætt, xaMths, rc ⸗ 7c Nhcs, 160 7c0 Me Aſ3W 3 SMoleehs, n more c 1 PiueMix ves Amls g eplaois ðdæen m⸗ Nuy, cheſacothnns Oepſec. i. c. Cartbaginenſes, an- requam copias in Siciliam Irauſportaſemt volonum ex civibus aliiſque Afris delettu habitoʒ novam ad Calidas Aquas in Sitilia ubem Verma Vocatam ondunt. De qua & conſuli poteſt Cluverius de Antiq. Sic. Lib. 1. Cap. Xv1I. pag. 222. Olym- piadis xc1v. anno ſecundo, ab V. E. cœcx. poſt Vermæ ſeu Thermarum fundationem anno quar- to, Aleſam (ut . 17. diximus) condere cœpe- runt, quam à Carthaginenſibu⸗ exſtruẽtam primitus Urbew, multos aſſerere teſtatur iodorus Lib. x1v. pag. 243. Olympiadis vero xcv. anno quarto⸗ ab U. C. cccrvI. teſtatur Diodorus idem Urbem Moryam funditus deſtructam fuiſſe Dionyſio Ma- jore, atque eodem anno ex reliquiis miſeræ Ci- vitaris fabricaſſe Carthaginenſes Lihbum, nunc Marſalam ditam, atque ita ſex annis poſt Wer- nn Felinuntinas iſta poſtrema Urbs condita fuit. Verba Diodori Lib. Xxx1v. ſeu Lib. xxII. in Eclo- gis pag. 8y1. poſtquam narravit Pyrrbum totam ſbi ſubjeciſſe Siciliam excepto Lihbæo hæc ſunt: AUm Jycg 7 us d Kapxnebiy en nicn, en Tl0 aMo Kæpynoyi Moxng Aiw- s 18 Toeghns, 186 9 cx vxans voMe x cpoicæyn kcrchnictu eis 7 AMvſcoy. id eſt: Ec enim Urhs Carthaginenſtbus erat condita, poßfuam Dionyſius rannus Carthaginenſem Mo- xam oxpugnarat. Congregalos enim qubs eu illa re- liquos feterut excidium Lilybæi collocawerant. Ad- de CIuverium pag. 233. Olympiadis cxxx. anno rertio atque ab U. G. ccccxcv. & poſt conditum Lilyhæum annis cxxxIx. Hnmilbar Junior Bello Primo Punico incolas Erycis Prepanu tranttulit, Urbemque eam magnam conſtituit, prout teſta- tur Piodurus in Ecſogis pag. 876. Te 3 ApEmon 7 * * Terxious 2 M acjce Mru 786 Ego- uns. 1. e Drepanum commumiens, oppidum e e0 fecit, tranlatis vllut Erycinis. Si igitur Cartha- ginenſes fabricarunt in Siciliu Urbes Vermas, A- lſam, Lilybæœum, Drepanum, aliaſque novas/ nullo modo incredibile eſt eoſdem etiam Siculam Carthuginem condidiſſe, ſive illam Caccaben (nune Cactamv dictam) appellare velimus. Atque hæc quidem dicenda mihi occurrebant circa fundato- res atque fundationem Urbis Caccabi, nobilem- que ejus antiquitatem; ut nune quidem libere progredi liceat ad multo ſeriora tempora, atduẽ enarrare Genealogias Principum tam Siculorum, quam extraneorum, qui à Normanna libertate uſque ad hodiernam uſque diem ibi Principatum — 3 §. 20. Mihil omnino autem perturbat quidqua tenUerunt. U T N1 A F I N V E 6 E 8 44 quæſtioni, quam curioſior quis movere poſſet ſatisfacere lubet. lmerrogare enim me aliquis poſſet, quo fundamento tantam Caccabo antiqui- tatem, conditoremque celebrem iſtum Pxnorum Ducem adſcribam Fmilconem, quum nulla in Ur- be anriqua exſtent adificia, nec vetuſtæ ætatis rudera, verum omnia recentem clament ætatem & novum ſæculum. Cui reſpondeo, habere ta- men Caccabum noſtram ſuas venerandas Anriquita- tes, quibus ſuperſtruere poſſit remotiſſimam ſuam longæ æxtatis originem. Haber etenim adhuc mu- nitifimum Caſtellum, ex tam duris quadratiſque ſaxis ædificatum, ut nulla vetuſti temporis inju- ria conſumi aut labefactari potuerint. Erat autem illud fub Komanorum ditione, co tempore quo Conſules A. Attilius, & C. Sulpitius funditus di- ruerunt Hippanam & Mriſtratum; prout ſuperius expoſuimus. Quod autem fabrica iſta antiquiſli- ma ſit, inde argumentamur, quoniam in nullo ibidem ſaxo conſpiciuntur ullibi inſculpta Arma vel inſignia Normannorum, Susvorum vel Hranco- ilarum nationum Principes, ut Arma ſua tam ſumtuoſis fabricis inſculperent, quod in tot aliis Siciliæ fabricis eſt obſervare; ſicut etiam tempo- ribus Admirati Don Frederici Henriqueæ & D. An- næ Cabreræ, quum reficerem Fornicem Ti Da- muſolli di S. Filippo e di F. Janna dietam, quæ in Turri eſt della Foſa dicta, curarunt iidem Arma ibi ſculpi Familiæ Henriqueſiæ. Temporibus Cia- ramontiorum, anno McoœcvII. Gomes Manfredus ædificans pontem ſupra fluvium Vrbis Caccabi, tabellam exciſi ſaxi iſti fabricæ inſeruit, nomine & titulis ſuis inſculptam. Circa idem tempus, vi- delicet anno Mcccx. inſtaurans Fontem aquæ, dictæ di Pizzarone, in alio ibidem lapide inſcul- D pſit Arma Clarambontiorum. Fxſtructa inſuper iiſ- dem temporibus Turris quædam eſt ja Torra dela Poria della Piazza dicta, in qua eadem Arma vi- ſuntur. Antiquum igitur hoc Caſtellum, atque antiquiſſimi muri, qui Civitatem veterem am- biunt, quum nullibi ulla talia Inſignia, nomina, inſcriptiones, vel ſimile quid habeant, quibis ſtru- ctorem ſuum evincant & oſtendant, concludo opus eſſe Carthaginenſium, & prima (ut ſuperius diximus) Civitatis incrementa atque auſpicia. §. 19. Adjungo, Fabricam hanc omnino ſimi- lem eſſe antiquiſſimis illis ruinis, quæ hodieque obſervari poſſunt in diſperſione Caſtelli Miſtrati, nunc Miſtrerta dicti, communius autem Caſtel- jax20 di Pirirrana. In imo etiam Urbis Caccabi loco turris quædam eſt, valde vetuſta, quæ vul- go appellatur Vorre di Parrons. Structa eadem fuit in cuſtodiam vicini Fontis, atque ipſa, quum nulla inſignia aut veſtigia conditoris ſui ſervet, architectura atque fabrica ſua, omnino Caſtello iſti Kmilis eſt; unde conjicio ejuſdem quoque eſ- ſe ætatis ejuſdemque conditorisʒ imo nomen quo- que ejus id me docere videtur; nam ſicut in me- * ditulſio Africanæ Carthaginis (ut teſtatur Vuidus) Byrſæ Curthaginenſ ſimilem condiderunt, dimi- nurivo nomine eandem Byrzaronem appellarunt, quod poſtea corruptum fuit in Pixxaronʒ con jecturamque eam adjuvat ſignificatio nominis Byrſe, corium ſgnificantis, ad quam alludens Virgilius ita canit Lib. 1. Encid. vI. 373. Mercatique ſolum fabi de nomine Byrſum. Naurino quantum pohent circumdars rergo. Er ſanc ſub iſta Turre, atque prope dictum Fon- tem ſemper fuerunt, fumque adhuc officinæ co riariæ, quæ & je Conzarie dicuntur. à* §. 18. Sed tamen antequam à tam vetuſtis tem- au poribus faltum ad recentiora illa faciamus, alicui uete rum, quum tamen paſſim mos iſte viguerit apud 9! Vuil qum Impe Jom fuer dita Arx fuit Byrſa nomine, ita forte qui Turrim hanc 9 (ace⸗ habit fuit Dom Im bn S rati GART (a ln rationes me HAGO ˙ em tn tatem —— quod S1cCUIL. A L. 1 incuns aginenſ hui tam adſcribam L1B. ab huic Cat rib chn èa m: quali verit circi annos 4 cal onjectu . 0 en is ea qualitas . iter bis mi nte N. cahum omni i ram au nen — r ne fuit — bellam, floruiſ 46 nie e perſit cæmentb ſu axi Caccaben- manorum 14, inde 6 enotiſnu tempore — „ ut fir- 9 erui ſe umiſinatum quod tanta ditio- — erinuſla ratio rmitatemquei uritiem na quo longiori ſe mihi ſi olear ex & in e uri, hen d ne nixi Kanzs inviolabilem nciicatur maj E atis erit. ibus duo vel tri —— 4 ubguiui e (prout eti æcnus Jacelon, tra publicat enpn Panbrmitan — ipſe hci e B Fe ab altera n b in na 75„ u 10 uberi NMd alii- am. t„ àl parte — jam — 1. uit D. ℳ Javi 9 aff anorm ætatem ad priſt omæ pa — firm itan m il iſti- mo g. 9. uon o- indin tem nantter mille a Turres P lam Heroica i, anti nera eſt, C & 100) anri wnſin — orarb & Boht N iquiſſimi 1 ernitur i quiſſima Vrbi iaa p — Ficta Tur A e5 B creditur kegis 5 ntioy pani 15 ct xtate i T15 à P VI eiie qui 7— onm; guilt i, quæ pectante te ipſius F vi 1.) credi „ Qui du comm hcu] ul Ueta uiſſt 7ℳ di . urr1s i „ c 5 tate aur iſſe D (juxt pt4 Anchiſ vi iſſe He icitur a Dre- ccr.. (ſecund ea, atq c annis a a Cen. umy m i/ videli roum 70 certo cr cundu que æ is ante Di elh elicet rojan credi uvium, m Gen tate ilu- 4 9 atque oruu⸗ tur „ duplici eſ. Caꝝ argen S . 1 . 4 n — pul 3 3 Veneris ee . duplicis in 5 1x.) poſt annis ma ſin 4 uæ r0 4 omo. Zie andi ſpectator mmis expri em Pi- tum nam Nati 6 1 tor fui icuti au tor, d primi ſol . tot alis — Vrlem Caccab Fat n — te — 5 740 um? . uis irciteri æ iſti atum 2 & beh Romani in giorim 6 antin ner capiti ei mo ue ita fui per ter- DOM 3 jungi r An reen §. 1. Pot M AN Hu ego Sat Ov⸗ 1 M mperi qua urnum ibro 1 oridu Ro 2 m fin ⸗ U M Cœ W 0 0 1. 6C vano ⸗ nis C 2 em 1 . — ihu 4 . — lab- Belli Ceee — habuit Ty diu 4 receptum bis (acrah quarto i primi no xx ram in fui janſt aturni ccabi Im ab U *9 Olym V. eoqu ℳ fuit Lari dꝰuniA mit, nonin perii Nomani C. Dx piadis e ul- 1bona Latium 1e nomen⸗ om omant abi 1T. CxX poſe rrA rſun eu rerent — Br — . LxRxv mperat um pote eſt, at- omanis, i eſt Anroni cata Dei 65 mlaver z. perii mpore trans um a orum C n 8 ILILIL. . vI. pa mili tla T d iſ. ℳ Npnami Slato Conſt . N. 8. cc CC 5 104 1. pa Pag. 77. in S FF. n ii 4 nra il Vantinopolit 6 membrum tinopolim CXXKXIL. aufeÿa 1 g. 142. in O Aria 111 ornel. dem Am. per cxxv ant, ſub quo eſt factum I ſede Im- 5. 4. * Sn 231 in pag. 104. ſtellum,: dal ill annos; n pacifice 4 Imperii C venile umiſma ſe 1710 1LI P g. 179. : n vetern w ecem m mperii anno ccoc rata fui atque ab erbe h m ah alt 7. ien 12 modo a corpore cccLI 11 altera abet ca altera par ignia, wn, x1v recu nnos tenuer avulſerunt parte equor put, galea a ant, qihhr poſſeſſa — Apri —— 6 6 ſed per Numiſima in ſubſeri um bigas Sam 3 * * „ *7* „ . 461 knt, cnu poſſeſſore f poribus Belli icilia A Koma kc ga- nrentum n qui ill quo prim id eſt, uſq uit, arque nique; lli Punici nis cuſur A. H u ſieis um per qun vice à G ad ez varia enim i vel Syracuſ m arbitror te e außici e annu adragint is op um nt. Juv nm in Inſita il e m- — natio m DRxRv. atenu preſſa fui Proc enile au a iſta b ervilis d c omnino ümt nem xv. uerun it onſu autem a bella s de- 9o 6 — per duode receperunt tertium . annos, ſer vero aliquem iſtud geſ. 90 DXLV cim mod onſtanti 3 nlam domi bigis i 8 guram i1 1ghare . nſulem zelil v1 o nopolitani omi- gis inſ illam muli exiſt ſe k. ejus I 1 ſecunda vi nt, veru em ad ſignifi muliebrem imo, Konan utem 4 e- n ſulæ per ice ad ſe unt, a m — oriæ nificand armat n vic per qui e nno eni ubique; corund am magn am . vide quinqu 7010 nim que ndem agn „qu — e annos e ſam. per totum Ko ſeu am velocita- lu, qur vu quo perium C quo quart ni, uſqu . 67 anum I ejuſdem eructa ead cCLXR Conſtantine a atque ulti E an- F Terti mperiu ate in eadem uſque a6 v. annos in inopolitanum ultima v ſtra inven ertium Numi m diſper- e ipla quom o anno, j annum Chriſz pace perd rediit, ſu virgi tum fuit ima, quod i i lui ſerſer⸗ —— urait, i 3 8 ſe radi e od in Urbe — babilen XXVILI. . e Lu s co Parte no-P⸗ ninoCi ad annum e gent quidem klreenſieee at habet tetete em quoqu ſua oßperſet 1. 2 en ga. ſiſnric uperiori parte i ab o nomen ſ n uſque Nanilir R LUCRET eircum- nicuun F Kon i telbuu h ene nationis z. Tyranni — a ctie huic er. pag. 1 — mrin h nibu vacenit uſque ad i ibidem C exſt ile eſt, niſi rt. Se ſ. quatuor i Tumm u Vandali æ (ex ad in ar- etTRI „ niſi Secundum i uor — annos alica ceptis tri itium Domi L. O LUC quod in hoe um illo n felm politani fuit I enTe Be is invaſio- cretiurum diviſe qcerque iiob piram c no ante N vid — etß plebejos. am fuiſſe iGentem ßeu vnis Punitum bri clicet numere antn in bac Tabul — ) putrit t luien — n S ſ — an- p Pie ℳ een re 5 ue illo nſula 8 ellu 70 1epte jamen fui ex Scripto⸗ enarii 435 (oſ. tot an gae vcc S mque ſt ſuiſe arhi criptoriò ri vanti rün ſn T cRxvr xprimendar iwor us non a memori ition quo ſi toto- it) T. nominis ori adjectas a unam ve- nrhunſe læque ſurie bel Cænb MLRvI 3 Romæ vel indicare noris — 5 ad e d guiſſe & fl ellæ conjet Hiſtoria S fuit agricolas % id eſt cognominis j auem ece nitus pote ne 15 nobis ſi icihe, ſo⸗ poteſt: 13 ex Vn⸗ ne viinen ntia ibi andem Ur u * 1 one Li uos fuiſſt coru ia ibi rbe perſu cab bi de ratione ib. uiſſe m, atque F — „exſtin K uli Trionis Sntie⸗ eopon S en Enoum Im manorum PE- at1one ita diſſe Jus, ſeu 5 † Vide T iſſerit: Noßri 5 Fe en —8 en numer um- 22 ita confundi margin t, ut & U· ſoptem ſtellas Boves &ᷓ Triones, prope eas Axem. Fyiones enim l Boves appellantur a Bubulcis etiam nunc, maxime cum arant terram unde Wiones) u dicerentur A tritu. Quoniam vero auctor primus gentis Lucretiorum, ſeu Familiæ iſtius Nomanæ Plebejæ, agri cultor fuit, ideo Wiones ex iiſdem dicti in Nummis ſuis Boves expreſſerunt, id eſt Septem Planetas. Idem quoque Auguſtinus ad tertium Tionum Numiſma hæc profert verba: 1MpP. C/ES. TRAlANUS GER. DAC. P. P. REST. TRIO, L. LUCRETI. Incepit ve- ro hic regnare anno Chriftianæ Eræ centeſimo, quo adhuc anno patet * Familiam iſtam Lutretio- rum floruiſſe. §. 6. Præterea Dominus meus D. Paulus Muſtia nummum mihi æreum oſtendit, inventum in F. Joannis Græcorum, in Urhe Caccabo, in quo ab altera parte ſcribitur OB CIVFS SERVATOS, ab altera laurea eſt cum literis S. C. Argenteus al- ter inventus in agro Caccabenß Caput habet lau- rea ornatum cum literis ANTONINUS PIUS, atque ab altera parte Deam Cybelen. Argenteus alius effoſſus Pitirranæ, ab altera parte caput ha- bet juvenile, cum literis CESAR AUG U- STUS, ab altera parte lauream cum verbis Au6uSTIRI [4 OB SERVATOS CIVES. alios argenteos, inentos loco, dicto alli Moni- menti, prope Caccalum, quorum alter caput ha- bebat laurea coronatum, tropæum, atque victo- 9⁊ riam, cum literis ROMA; altercaput item coro- natum iſta fronde, atque literas GERM. DAC. P. M. TRA. i. e. Tajano Germanico, Dacico, Ponruÿci Maximo. PFropæum vero erat ab altera parte, cum inſcriptione COS. V. P. P. S. P. Q. R OPTIMO PRKINC. i. e. Conſuli Quinto, Pa- tri Patriæ, Senatus Populuſque Nomanus Optimo Principi. Quintus autem iſte Wajam Conſulatus (teſte Adulfo in Num. Kom. pag 132. fuit anno N. S. c111. Oſtenderunt mihi inſuper tres alios num- mos argenteos inventos in S. Felice, loco prope illi qui dicitur Montagna di Cane, feudoque Cac- rabi, qui omnes ab altera parte caput virgineum ga- leatum habent, ab altera vero Victoriam alatam bigis inſiſtemem, cum ſubſcriptione ROMA. Si igitur tam dives Caccahus eſt Numiſmatum Ko- manorum, atque quotidie ibidem puichra illa Ro- manæ antiquitatis monumema deteguntur, cer- tiſſimum inde elicimus teſtimonium, Urbem hanc temporibus Komanis ſtetiſſe adhuc atque flo- ruiſſe. DOMINIUM CGONSTANTINOPO- LITANUM. §. 7. Viguiſſe etiam atque floruiſſe Caccabum ſub Imperio Conſtantinopolitano ſeu Græco, conje- cturis certis aſſequi poſſumus. Horologium Græ- cum enim, ut ſuperius diximus, narrat 8. TMeobti- Num fuiſſe Abbatem Monaſterii Cucumenſis, ſeu Caccamenſs in Vicilia. Ordinis vero S. Baſilii San- ctus hic Abbas fuit, arque natione Græcus, qua- re à Græcis in Horologio ſuo enumeratur. Floruit autem (ſecundum P. OHawium Cajetanum in Idea Sanqorum Siciliæ in Indice Chronol pag. 76.) an- no poſt N. S. pcccxxx. ſeu in fine ultimi do- mini, quod Imperatores Conſfantinopolitani in Sicilia exercuerunt; atque ſimul in initio Tyran- nidis Saraceuicæ Addo ipſum illud Monaſterium Cucumenſe antiquiſſimum iſtius S. Abbatis Theohißi adhuc exſiſtere in Urbe Caccabo, dicique Mona- ſterium S. Nicolai, in quo etiamnum multi San- —— * Sciunt mediocriter jam in Re Nummaria verſati quid ſimiles Inſcriptiones, & ipfi hi denarii fibi velint, nec opus eit ut verbum amplius dicam. Auctori noſtro ſua ſunt relin- Vidi etiam duos quenda. INvE6ES 48 cti variæque figuræ Græco veſtitu depictæ cernun- tur. Architeetura Eccleſiæ Tribunaliſque in ea- dem plane Græci eſt operis. Cernitur ſimile opus in F. Joanne Græcorum, quod Gancia fuit anti- 9ʒ quiſſimi iſtius Cucumenſs Monaſterii. Qivitas in- ſuper Caccamo ampliſſimum poſſidet territorium, quod in circuitu ſuo xxx1 1. Feuda complectitur, quæ partim ad Univerſitatem, partim ad certos do- minos pertinent. In multis autem illorum veſti- gia Græcæ inhabitationis cernuntur, eſt enim tra- etus ibi dictus La Greta nel fego di Pitirrana, & i Nmpi della Greca;z atque ad pedem Montis S. Ca- logeri ad partem Meridionalem regio ect dicta di F. Giovanne li Greci ubi multæ reliquiæ antiquiſ- ſimarum fabricarum conſpiciuntur. §. 8. At Nomani atque Græci, Inſulæ Sicili bet ritus ſimilis gubernationis in aliis Civitatibus atque Caſtellis Provinciarum Imperio ſubjecta- rum, de quibus ſcribit Baronius Tom. 1. Annal. a. XxxIv. Num. 2. Komanos Provinciam novam adeptos, totam atque univerſam ejus ditionem Komano Imperio incorporaſſe, neque permiſiſſe, ut eſſent in eorundem Provinciis Domini Feuda- tarii Urbium quarundam aut Caſtellorum; eo pla- ne more, ut obſervare nunc licet in Monarchia Vurcica; atque hac ratione concludit idem 88. Laſarum, Magdalenam atque Martbam nunquam feudat arios fuiſſe dominos Caſtelli ſeu vici Betha- niæ, ſicut vulgo putatur; quoniam tum tempo- ris Fudæa jam in Provinciæ formam à Komanis e- rat redacta, RNomani vero nullum tale jus cuiquam in Provinciis ſuis permitterent. Verba ejus hæc ſunt: „ Non ſic dicirur (ut multi decipiuntur) „ Marthæ & Mariæ ſororum, quaſi dominæ lo- „ ci illius eſſent (id eſt Bethaniæ) Nam redacta „ ſemel ea parte Judææ in Provinciam, non tan- „ tum nulli ex Judæis quamtumliber Illuſtribus, „ ſed nec ipſi Tetrarchæ Horodes & Philippus Ca- „ ſtellum aliquod ſibi vendicaſſe putantur., At- introductam, receptam dein ab Imperatoribus, retinuiſſe etiam exiſtimo Imperatores Conftantino- politanos, præſertim in Sitilia; namque Poctor etiam Cumia De Feudis in 1. Prælud. ad N. o. Doctor Petrus de Gregorio de Conceſſ Feud. pag. 1. init. & pag. J. princip. noſter etiam Reveren- diſſimus Dominus Vicarius D. Franciſtus Salernus in Conſiliis, Conſil. 46. Lib. 1. §. 2. N. 33.pag. F13. & D. Balthaſar di D. Bernardino Bononienſts in quodam MS. ſuo, quod compoſuit de Titulo Baronum, Comitum, aliorumque titulatorum in Ficilia, demonſtrant Tyrannum Maniacum, quum divulſiſſet Inſulam hanc ab Imperio Gonſtantino- politano, Regemque ejus coronari ſeſe juſliſſet/ ut ſibi devinciret tanto magis divites nobileſque ma- xime Siculos, primum fuiſſe, qui concederet iiſ- dem agros, Feuda, Caſtella, Villas & Urbes ſub titulo Baroniarum; quod & Fazellus quoque De- cade 11. Lib. vI. Cap. 1. pag. 407. & Mauro- heus Hiſt. Siculæ Lib. 111. pag. 87. indigitant: „ Maniachus, ut Regnum (ait Maurohhcus) „ ſibi benevolentia firmaret; prædia, vicos, & „ arces Baronibus diviſerat., Verum copioſius & melius exſequitur id Reverendiſſimus noſter Sa- lernus his verbis: Monet Cumia poſt Petrum de „ Gregorio, ex documentis ac Chronicis conſtæ- „ re, Feudorum Auétorem in hoc Siciliæ Regno „ fuiſſe Emanuelem, Imperatoris Conſamini ne- „ potem, qui huc ab co miſſus, uti Vicarius, „anno Homini vcccxx11. dominandi cupidita- „ te Regnum occupavit, ac per quinque annos „ illud detinuit; quo tempore, ut ſibi Regni Procerum atque Univerſitatum animos conci „ lia- Nomantse. domini, qua regiminis forma quibuſve miniſtris Koresſin in Caccabo uſi ſunt? Adjumento hic nobis eſſe de- hbu. que hanc Status rationem primum à Conſulibus 4 luctu ſub 6 vorhh nini nuten hhi ju. Ful nio nur oncim nnn n 06 tionen ehue pemiſſt onniReuit ounzcopl. 6 — chia K dem 6 un — eu vici eiha. K um Kmyo- miRmanige. a ſ cuqum ecba ejs har ti deciyiunn aſi dominx h. Nam reda ciam, non tn bet Multibv & Pbilippul⸗ puartur., 4 mn Conſlw wen — namqx lun ru p. onceſ Jal etim Rercter uneſulum Nj hh vl hmuimßi nit de Titulo e titorum in miunm qum rio (nßuniu ſele juliſet/ v nobileſque m concederet i 5 K Uibes ſi voque he . 4 „indigun Mumnh liaret, Feuda conſtituit, Barones ac Feudata- rios creavit, Sicaniæ Territoria in Feuda con- vertendo, quæ prius erant (inquiunt) Curiæ, & ad jus Decimæ fructuum, ac Terragiorum „ concedebantur./, Ex Hiſtorica hac Gommen- tatione diſcimus, quo pacto Vrbem Caccalum ad miniſtraverint Komani atque Confantinopolitani per omnesillos annos Mr.xv1 quibus Siriliæ habue- runt Imperiumʒillam videlicet, icut omnes alias Ci- vitates Arceſque Ficiliæ immediate fuiſſe ſub impe- rio & cura Proconſulum, Prætorum, Pro-Præ- rorum, Præſidum, Procuratorum & Præfecto- oy rum qui ab Imperatoribus mittebantur ad Regni gubernationem; Sicilia enim (ſicuti Quarto To- mo Annalium noſtrorum Ficiliæ Sacrorum atque Profanorum demonſtramus) ſæpius titulos ſum- mi regiminis; tam ſub Imperio Conßantinopolita- no quam Nomano, mutavit & variavit. DoOMINIUM SARACENUM. §. 9. Ubi à Conſtantinopolitano Imperio avulſa fub Sarac⸗ fuit Ficilia, ad Saracenam tranſiit Tyrannidem, quæ en4e (juxta probabilem maxime ſententiam) initium aeevin“ [Umpſit ibidem anno Eræ Cbriſtianæ DCCcRxRxvlL. bebitat atque duravit uſque ad Mr.xxII quo tempore dul- cem illi terræ libertatem Normauni reſtituerunt, ut ita Jaraceni Inſulam hanc per ccxLv. annos te- nuerint. Neque hoc tanto tempore quidquam in Hiſtoria notabile de Caccabo ſeſe mihi obtulit niſi quod (ſicuti pluries jam dixi) in Indice Chro- nologico P. Oavii Cajetani legam S. Vheoiſtum Græcum, Monachum Baſilianum, atque Abba- tem Monaſterii Cucumenſis, Horuiſſe anno Chriſti pcccxxx. cujus quidem Vitam Libro 111.fumus expoſituri; quique annus in principio dominatio- nis fuit Varatenicæ, utpote quartus poſt eorundem adventum. Licet autem Hiſtorica argumenta pauciſſima nobis ſuperſint, præſto tamen ſunt ; 4 CakTRAGo S1cULA. 55 phurimæ conjecturæ Memoriæque veteres, qui- bus adducti neceſſario credere debemus habitaſſe ibi Faracenos, quum & in ipſa Urbe Caccabo S& in Territorio ejus complura ſuperſint nomina ori- ginis Saracenicæʒ prout adhuc ſunt Kaganſch, Na- gagheß, Calabruno, Naßo, Garaßo, Calſo, Aay- nizari, Aaynimarti, Miſirrayca, Kaßucana RNai- licolli, Miculiq, Sciarroccho, multaque alia vo- cabula Jaracenica, quæ accuratius examinabimus Libro 111. nn Snb domi- F. 10. Mirabiliter etiam Faracenicam in Cacca- nio garoe mo habitationem firmant inventiones antiquorum theſaurorum. Quæ ut bene intelligantur (ſcri- bit Abbas Maurolhtus Hiſt. Fic. Lib. 111. fol. Sy.) ſciendum eſt Michaẽlem Ballum, Imperatorem oß Conſtantinopolitanum ubi accepiſſet Goorgium Ma- niachum, nepotem ſuum, quem anno pcccxxn. pro Gubernatore miſerat in Ficiliam, ut eandem tutaretur adverſus crehras moleſtias & vexationes Afrorum baracenorum; relicta fidelitate Impera- rori ſuo debita, Regium invaſiſſe nomen, atque coronari ſeſe feciſſe KRegem Siciliæʒ iſtum inquam Michalem, & ut debilitaret ipſum, & ut odioſum viculis ſuis redderet, edictum pronunciaſſe, quo jubebat omnes Græcos relictis in Sicilia rebus o- mnibus, ad ſeſe navigare in Græciam decuplum re- cepturos ejus, quod in Sicilia reliquerant. Huic Ma- LIs. J. Cap. VIII. 50 niachi Tyrannidi quum ſtatim Faracenica ſucceſſe- rit, famoſæ ille inventiones Theſaurorum Ficulo- rum originem ſuam inde traxeruntʒ quum etenim Græci ilſi tam ſubito omne ſuum aurum atque ar- gentum trarsferre in Græciam non poſſent, ſepe- ſverunt illud ſub terris, ſignantes & notantes lo- cum, ubi theſauros illos ſepeliviſlent, ex illis au- tem notitiis & antiquis inſtrumenris poſtea libros compoſuerunt Theſaurorum, à noſtris vulgo o vature dictos. „ Evocatis Græcis (verba ſunt „ Maurolyci) Imperator largiebatur decuplum bo- norum, quæ in Ficilia poſſiderent: hinc multi confictis in teſtimonium ſcripturis theſauros re- liquiſſe mentiebantur, ut eo plura reciperent! hinc arbitror ortum habuiſſe libellos, in qui- bus ſepultorum theſaurorum loci in Sicilia & „ Calabria denotantur. Jam vero in iſtis An- tiquis inſtrumentis ſeu Theſaurorum inveniendo- rum libris etiam Caccabus notatur; ſicuti ſane re- vera Caccabi, atque in ejuſdem Perritorio, ſatis ſæpe ditiſſimi theſauri ſunt inventiʒ unde conje- cturam facere poſſumus, inhabitatam hanc Ur- bem à Saracenis fuiſſe, quoniam hæc Theſauro- rum defoſſio ſolemnis fuit initiis Saracenicæ Ty- rannidis & in extremo dominationis Conßanti- nopolitanæ. §. 11. Quam vero regiminis formam Faraceni 7 habuerint in Urbis hujus adminiſtratione, neſci- fibſeci⸗ mus, niſi. quod legamus in MS. quodam (ut vir fie Ldmi- dere eſt Tomo vrꝰ noſtrorum Annalium Ficiliæ]) mitan⸗ illos, ftabilita in Sicilia Tyrannide, eam pariter ewporip⸗ ut totam Gorbicam Monarchiam in Hiſpania, di- viſiſſe in plures Goronas Saracenicas, quæ initio quidem ſubjectæ fuerunt Califæ Africæʒ atque ita univerſum Regnum Ficulum diſpertiviſſe in quin- que Coronas feu Admiratias, ſedem quinque Re- giis ſeu Admiratiis Saracenitis aſſgnantes totidem Ficiliæ urbes, Panormum, Meſanam, Syracuſa, Catanam, Drepanum, omneſque illos Regulos ſeu Admiratos Ficiliæ fubjicientes Regi ſeu Califæ Tunetano, ut tributarios atque feudatarios. Unde concludo Caccabum, diſtantem Panormo xx1v. milliaribus, longiſſime vero à reliquis quatuor di- étis urbibus, certiſſime fuiſſe membrum Farace- nicæ Coronæ ſeu Admiratiæ Panormitanæ. Rei tamen veritas hæc eſt, unum modo fuiſſe totius Siciliæ Admiratum, & eundem Regiam Sedem habuiſſe Panormi, prout in Annalibus Urbis Pa- normi Lib. 11. fuſe demonſtravimus; illudque clare patere poteſt ex Catalogo Admiratorum ſeu Amira- rum Ficiliæ Faracenicorum, quos Latine inferius inſeremus excerptos ex Libro Arabico, inſcripto: Chronologia Vniverſalis, collelia per Imalem A- nu) ad Ahulpheda RKegem Amani invento in Re- gia Bibliotheca S. Laurentii Eſcoriacenſis, atque ex Arabico ſermone Latine verſo per Marcum Po- helium Citeronem, peritiſimum magiſtrum Lin- guæ Arabicæ. Ubi venit obſervandum, Farace- nicam in Sicilia Tyrannidem (quæ apud alios ini- tium ſumit anno vbcccxxvIt.) ibi incipere anno vcœcœcx11. quoniam (ſicuti in quarto Fomo An- nalium Regm demonſtro) multæ admodum ſunt & variæ opiniones Auctorum circa Epocham iſtam/ ſeu primum in Sicilia Dominationis Saracenicæ initium. 8 K- A. Inveger rato Panor-⸗ Avsr Is Ganraco Sicwra. Lm. I. Cap. VIII. „ SERIES AMIRARUM SICILIP, Id eſt Ducum Mabometamrum, quorum res geſtæ hac Chronologia referuntur. Anni Chriſti. Hegiræ Annos. Menſes. Dies. 842 228 Mabometes filius Ahdalld Benilaglab IX. 8/ 237 Alabhas filius Afadli. V. Jatuh Binfaæzara X. 861 247 Ahdallò filius Alabbas. aliquot menſes. 861 2 Caphagia filius Japhian VIII. 868 277 Mabometes ſilius Caphagiæ III. 870 26 Ahmetes filius Jacub 1X. 879 266 Ahaſan filius Aahhas XXX. 9o3s 296 Alhaſan filius Hamed filii Ahichaphamin XXXVI. o47 336 Alhaſan filius Ah filii Ahilhaſan Aabi V. II. 973 347 AMulhaſan Abmad filius Ahaſan XV. IX. 967 377 Jahſcus libertus Ahaſam Vice Amirai, abſente Ahmad II. 969 379 Vilcaſom Ah filius Ahaſan XII. V. & aliquot dies. 982 372 Geber filius Ailtaſem . 983 373 Ciaphar filius Mabometis F. Ahaſan III. o87 377 Ahdallà filius Mahometis F. Ailhaſan IV. o89 379 Ahulphotutb Juſeph filius Ahdal ſimul cum Hn- — ſan V. Amar. V. Aly à conſiliis VIII. oo7 387 Giaphar F. Juſeph, Jagiuddaulati XXIII. 1020 410 Jahdanl Ahmed Aachal. F. Juſeph XVII. 1037 427 Aaſam filius Juſeph à Siculis Mahometanis ejectus. Deinde turbatum Siciliæ regimen fuit à potentibus Faracenis qui imer ſe Viciliæ Civitates, & Caſtra diviſerunt: donec Normanmi eoſdem expulerum. „ B RFVIS RFECAPITULATIO Rerum ſuperius dicuum. §. 1. Tque ita ex ſuperius allatis vidimus Ur- ] A præterea ſi Carthaginenſes nomine Metropoleos bem Caccabum ſeu Caccamo in initio di- ſuæ inſigniverint conditas in Hſpania & longiſ- ctam fuiſſe Caccale, Caccaben vel Cactabemʒ quod ma Armenia Urbes, dicere poſtumus idem feciſſe vocabulum eſt Pumicum, atque ſignificat Caput in Vicilia, neque conſtat ramen aliam aliquam in Equi, idemque primum nomen ſeu unum ex pri- Inſula iſta fuiſſe Civitatem, quæ nomen habuerit mis fuiſſe Urbis iſtius totius Africæ celeberrimæ Carthaginis, vel Caccabes, vel Carchedonis, præ- Cartbaginiʒ invento enim in primis Urbis ejus ter noſtrum Caccabum, cui quidem ſoli iſta laus fundamentis Capite Equino, dicta Urbs illa fuit debetur, & cui eam vindicat tanta multitudo Nu- Kaltes ſeu Karches, unde & Kagxndöte Græci ean- miſmatum Carthaginenſium, quæ & in Urbe & detn appellaverunt. Præterea Urbem noſtram di- in Territorio ejus quotidie adhuc effodiuntur. 100 ctam fuiſſe Cucumum, Cattamum, Cacamum, Cac- §. 3. Obſcurum diximus eſſe conditorem ejus camum, & denique Ghiaramonte, ſed exiguo ad- Carthaginenſem Ducem; ſed tamen & ex Numi- modum tempore, prout Secundo Libro expo- ſmatibus & ex aliis Hiſtoricis conjecturis credimus nemus. Beſſe celebrem illum Ducem Pœnorum Himilcarem, §. 2. Urbem hanc à Carthaginenſlus fuiſſe con- qui poſtquam egregie bello dicertaſſet, poſt- ditam, plurimæ rationes ſuadent; auctoritas vide- licet Polyhii & Stephani, qui Siculam Carthaginem prope urbes Hippanam atque MMtiſtratum collo- cant, quæ proxime Caccalum feu Caccumum ſunt. Hubertus Goltzius etiam in Ficilia ſua xx11. Ur- bium Ficularum apportans Numiſmata, tria inter illa Pumica depingit ſeu Carthaginenſia, cum lin- guæ ejuſdem nomine Caccabe, neque tamen cer- tæ cuidam in Ficilia Vrbi aſſignatʒ nos vero con- ſtanter Caccabo vindicamus, quoniam nulla alia in Sicilia Urbs fuit Punicum Caccabi nomen habens; modum pacem iniit cum Gelone, primo Shracu- Vanorum Rege; atque ita fundationem ejus retu- limus ad annum circiter ante N. S. cccc1v. nos autem quum ſcribamus Hiſtoriam hanc anno Mhcxr. 1x. poſt eundem N. S. ſupereſt neceſſe, ut aſſignemus Caccabo noſtro antiquitatem circiter MMxI.. annorum. Atque hæc ſufficiant Antiqui- tatum ſcrutatoribus, atque Antiquæ etiam Ori- gini Vrbis Caccabi, tranleamus nunc ad tempora recentiora. ou FINIS LIBRI PRIMI. 4 diquot 46 10 nine Meth liſpania & h ſumus ilnlu n aliaiun i u nonnhbrit Carchn ſ· uiden ſoiukn antimultiuib ur Kiliei uc efodunu. d condtorem e nen & er Numi· niechuscedimu un Mniluren icenuſet/ poſt primo Syrac⸗ onem eſus reu §. cccciw. am banc 1 verelt neceſt itnem am ufciun * ———— lut zu 3 * Auit 4 d 4 5 . iitiinnii 11 1 . Ritiittiiſiiiſiinnn — — L 1 1 — E „ ———————— ————— n i E 5 1 1 LL nin 8 S 3 1 —— — — —— —— iiiit —— * S annes Pao⸗nu 0. — — — F S S — . ₰ ℳ . S Bonela. Amd „ . — A E. * a Z zritee EHLL Ate iii — iiiiii iiiiiiſiii 21 iiiiiiiiiiiiiiiiniiiiiſiiiiiii — U iſitiekiierii iit — Fiſiittiuiiitnſiin iiiieiii —— 1Mit jire E ii i ſiiiinſiſiin RR L KLL—————————— — ziiiiiii 3 1 — *— — 2 33 2² 33 2½ 32 *2 2* 22 22 — iit M iiin Sii ziiznn Au 5 L — — —. . In4 ℳ — 2 — ur* iii ennrner Kiii ——— —— en duy Qu agit n. De Nedecim Nohiliſimis Namilis Normannis, Gallicis Hiſpanicis, Nmirum SAGFVA. BONFLLA. LAVARDINA. CICALA. PODIO RICARDIA. STFNDAkRDA. PREFOLIA. CLAkKAMON OQuæ Comite Rogerio ſjue ad Philippum IV. Negem Hiſpaniæ: C ab umno Chriſti MMII. ſhue ammum MDCNTI. in Urhe Caccabo ſe Caccamo dminatæ fuerumt. Temporilus Negum Normannorum Familiæ Sageya, Bonella &5 Lavardina Vrbi Caccabi Momini fuerumt. C 4A5 PRir U M. Vris Caccabus olim Vubjecta erat Diæceß Agrigenrinæ. §. I. (N Ficilia ſervitutem & tyranni- M dem Faracenicam, inceptam an- n cccxxvt. confirmatam- e ccL. excepit lihertas S& PDominatus Wormannorum, (Cap. vrII. Num. 2.7. — 11.) harravimus, ccœpit circa an- num Chrißti M.X. & MLxxII. deſfiitque anno Mcxc1v. cum cxxxv. annos manſiſſet; jam ab hoc — 2 S — 6 lem ſolvit. fauſto tempore commode incepit Hiſtoria tam im- preſſa, quam exarata manu, exponendo proſpe- ritatem incolumitatemque excellentis Amtiquita- tis oppidi Caccabiʒ nec ulla unquam ætas inde ob- literavit, quin ad noſtra ufque tempora conti- 102 hUaret. Normanuus primus, qui poſt Varacenos Domina- tum Siciliæ adeptus fuit; ſub quo memoriam Cac- cabi bis delmeatam invenio. primum quidem anno nati Chriſti MxcIII. Comitatus vero ipſius & occupationis Inſulæ xxII. nam in Archivo Re- gio lih. Prælatorum kol 230. in libello de ſuceſio- 1 Pontißcum Mrigenti, primum agitur de donatione Dicceſi Agrigentinæ facta à Comite Kogerio, ejuſque fratribus anno memorato M XciIt. Papa Urbano M. mox declaratur fundatio Præbendarum Canonicalium Dicceſeos noſtræ; atque in ſecunda Præbenda Agrigentina extat: læ cum Caſalibus Baronum conſnium: d⸗ 7ua Præ benda fuerunt extrabta plura Caſalia commutata 3 Rege Guillelmo 1I. ꝓro Eecleſia Montis Kegalisʒ &5 ducuntur etiam à Pyrrho, de Abbatiis Benedicz- vit notitia ſecunda Parte 11. fol. 231. ann. Mcc Xr.1v. & inferius in Præbenda ſexta Epiſcopatus cjuſdem additur: Fexta Prælenda fuit de Cac- cabo, & Broccato: ſicut ſuperius diqtum eſß. §.2. Flucet itaque ex hoc vetuſtiſſimo ſcripto, Caccabum ad expreſſionem ſupra commemorati P ruin* Comitis Rogerii olim fuiſſe partem Epiſcopatus crigenti- ſeu Dicceſeos Agrigentinæ; & poſtea tranſiiſſe ad Panormitanam nam Comes in quodam Diploma- te Archivorum Regior. in libro Prælat. de Præ- ſulib. Agrigent. fol. 230. dato anno Mxci11. re- i Caeca bus Comite Kogerio Siquidem Comes Kogerius Princeps fuit Fecunda Præhenda inſtituta fuit de renimento Antel- cum docimis Caccabi, & Broccato. quæ verba ad- lato ut in antea memorato Privilegio, ſic à Fazeli Decad. 1. Lib. v. fol. 137. atque Pyrrho in No- tit. Fccleſ. Agrigent. anno Chrißi MRctII. fol. 271. ubi accurate deſcribuntur limites Epiſcopa- tus Arigentini hiſce verbis: Ego Rogerius Calabriæ, S Siciliæ Comes, Gc. in conquiſtu Si- ciliæ Epiſcopales Eccleſias ordinavi quarum una eſt Agrigentina Eccleſa cujus Epiſcopus vocatum Ger- landus; cui in parochiam aſigno quidquid infra ß 10 nes ſuhſcriptos contineturz cum omnibus juribus De- cimarum, & aliorum jurium Parochialium tam Ci- vitatis Agrigentinæ; quam Diwteſs, videlicet à Io- co ubi oritur Vumen ſuluus Corolionem uſque de- Vuper Petram de Zineth, S inde tenditur per divi- ones latinæ, S Cephalæ: 65 deinde ad Diviſo- nes Biccari; inde vero uſque ad Flumen Salſum; quod eſ diwiſio Panhormi & Thermarum; S ab ore hufus Huminis ub cadit in Mareʒ protenditur c Parochia juuta Mars uſyus ad Humen Tor- tum: & ab hoc ab indè unde oritur tenditur ad Py- ra, inde ad altum montem & inde ad Flumen Sal- ſum ubi jungitur cum Vlumine Petræ Eliæ; E ex hoc Humine ſicut ipſum deſcendit ad Lympiadum, qui locus dividi Agrigentum, &5 Buteriam: at- que inde per Maritumam uſyue ad Humen de Bili- chi: quod æℳt diviſto Mazariæ; S adhuc tenditur cut hoc Flumen currit uſyue ſuhtus Corolionem, ubi incipit Pivißio exceptis Biccaro, Corolione, S Thermis. Per hæc verba ſatis ſuperque inno- teſcit, Comitem oras Dicœceſcos Arigentinæ po- ſuiſſe, rivum Fluminis Salſi, hodie dictum di Vi- cari, vel di Terminiz illumque fluminis Vorti 4% ors hufus Vuminis (i. e. Salſi) ubi cadit in Mare; protenditur hæt Parocbia juxta Mareʒ uſqus ad Vu- men Tortum. Et quia Flumen Salſum Tortumque complectuntur & ambiunt Broccatum Caccabum, Biccarum & Thermas, Comes ex his quatuor op- pidis duo tantummodo excepit, nimirum Bicca- rum & Vermasz atque ita Broccatum Caccabum- que Dicceſi Arigentinæ reliquit, Biccarum vero & Vhermas, ut & Corolionem Panormitanæ at- que inde aperte elucet, Caccalum initio fauſto do- minatus Normannorum fuiſſe partem Parochiæ vel Picceſcos Arigentinæ quemadmodum etiam hiſce verbis teſtatur Pyrrhus Lib. 1v. pag. 2. De Abbatiis Benedictin. fol. 233. „ Caccabum ergo, &5 „Broccatum in noſtra regione Panormitanæ Diæce- „olim Agrigentinæ; „ Meam firmat opinionem A 3 D quod Patres Nranciſtani Piſcalceati GCœnobii Cacca· 104 A. Invee. D2 benſ s M zonßt referuntur in Cuſtodia Arigenrina; ut Ku- A dolphus Lib. 11. fol. 281. in Hiſtoria Serapbica confirmat, atque Philippus Cagliola Exploratione 111. manifeſtatione 2. fol. 103. in Sicilienſi Pro- vincia Minorum. Itaque non a veritate abhorret, oppidum Caccabum in prima diviſione Parochia- rum, vel Dicceſcon Epiſcopatuum Siculorum, data à Comite MNogerio anno MxciII. etſi fuerit ab hac parte F luminis 7orti, & trans Vumen Sal- ſum, nunc quidem nominatum Biccari, di Vica- ri, aut Thermarum, di Termine, fuiſſe partem Dicceſeos Agrigentinæ. § 3. Verum poſtea anno McLxxvI. feliciter ſubjectum fuit Jurisdictioni atque Picceſi Ar- chiepiſcopatus Panormitani, quod ita probatum reddo: Calliutus . Pontifes Maximus in Bulla quadam, allegata à Pyrrbo Notit. Panormitan. Ecclef anno McxkxII. fol 106. dat. apud Late- ran. 1v. Nonas Aprilis Indict. 1. Incarnationis Pomin. McxxIt. Pontif. v. determinans con- firmansque limites Dicceſeos Panormitanæ, hæc verba protulit: Ftatuimus enim ut Panormum, Miſiliminum, Corlenionum, Bicaris, Thermine cum pertinentiis ſuis, & poſeMones, S colomi;, S docimæ, Epiſcopalia jura ipſus Parochiæ. Heic palam videtur, Caccabum Broccatumque hoc anno allegato Mcxx11 nondum adſecta fuiſſe Parochiæ Panormitanæ; cum neutrum indidem indicet Pon- tifex: demum anno McLvII Rex Guilielmus J. cognomine Malus, feudum Brottati poflidendum dedit Dicceſi Panormitanæ, ut probatur e quo- dam Privilegio Regis ipſius Pat. Panormi ann. Dom. Incarnat. McLvII. Menſe Decembri V. In- dir. quod Pyrrbus Notit. 1. Panorm. Eccleſ. an- no McLvII. fol. 117. allegavit; ubi habetur: Donandum ſihi viro venerabil Hugoni eſuſdem Se- dis Dei digno Archiepiſtopo, ſucteſoribusus Broc- catum feudum ſins ſerwitio militum. Tandem anno McLxxIv. cum Rex Guilielmus I. appellatu Bo- 10 nus inſtituiſſet Archiepiſcopatum Montis Kegii, & conſecutus eſſet à Gualierio Archiepiſcopo Pa- normitano, ut novitiæ Diceceſi Jurisdictio ſpiri- tualis Corolionis, partis veteris Diceceſeos Pa- normitanæ addiceretur; ſicut ſuperius Num. 2. dicere occupavimus, ne ita Fccieſia Panormita- na hac conceſſione maximum damnum faceret, Rex ille piiſſimus anno McrxxvI. à Bartbolomæo Epſcopo Arigentino impetravit, ut Diceceſi Pa- vormitanæ in Parothiam remitteret Broccatum 8 Caccabum; quod etiam fecit; ubi in Privilegio, calamo fallente appellatur Calces, & alibi Kalles. Prima appellatio occurrit in conceſſione Bartbo- lomæi Epiſcopi Arigentini data anno Pom. Incar- nat McILXxvI. Menſe Septembr. Indidt. X. Negni Guilielmi anno N. ubi legitur apud Phrrhum in Notit. 1. Fccleſ. Panormit. anno McIxxvI. fol. 123. jam diltæ Matri, & Metropolitanæ nohftræ (i. Panormitanæ) Parothiam nſtram Caſelli quod dicitur Calces, & Bruccatæ cum omni jure Epiſto- pali, Sc. conemus, altera vero denominatio prava Kalkes haberur in alio quodam Privilegio, apud eundem Notit. Fccleſ. Agrigent anno Mcr. xxvII. fol 280. Regis Guilielmi I. ann. Dom. Vcar. McLxxv1I. Menſe Januar. Inditt. x. ubi legirur: Auia 1u Barrtholomæe venerab. Agrigen- tinæ Eccleÿæ ratione trium præbendarum, ſeu trium Canonicatuum de Parochia Bruccati, & Kalkes; jum ipſum Parochiam Panormitanæ Eccleſiæ dimi- Mi. ubi palam eſt, Kaltes Præbendam fuiſſe Ca- nonicam Arigentinam conjunctam cum decimis Broccato; & quia inter duodecim veteres Præ- bendas Ep ſcopatus Arigentini non reperitur no- men hoc Kaltes, & in ſecunda & ſexta Præben- da aſſidue conjunguntur Decimæ Broccati & Cac- cabi, omnino colligendum erit, vocem Caltes vel Kaltes erroncam eſſe, atque ſphalma ſcri. ptoris. 5 §. 4. Adde, quod Abbas Pyrrhus Notit. 4. grigentina 111. anno McLxxI. fol. 279. aſſerat Broccatum & Calcen abeſſe oppido Thermis circi rer quatuor milliaria, Kegis ejnſdem precibus i huerit noſter Præſul Ercleßæ ſuæ Metropolitanæ op- pida Bruccatum, & Kalkes cum omni jure Epiſco- pali, aliiſqus juribus intra ſines Diceſs Agrigen- rinæ conſituta à Wermi Himerenſibus 4. m. p. di- Vantiaʒ quot m. p. accurate Caccabum Tbermis ab- eſt; ideoque cum vicina Broccatus Caccabusque ambo diſtent Thermis milliaria quatuor, neceſſe eſt dicamus Calces Caccabumque unum eſſe idem- que oppidum; & quamquam Abbas loco citato exiſtimet, Kalter hodieque eſſe feudale bonum vo- catum Carcaci Kures nunt feudum numcupatum Car- caci; tamen ad Dicœceſin Panormitanam nec ho- die pertinet, nec unquam pertinuit, nequs un feu- dum nequs in Parocbiam, Cattellum oppidumque nuncupatum Carcaci; ut norunt experti, præ- terea quamquam hodie reperio in Sicilia duo feu- dalia bona vocata Carcaci: alterum in finibus Caßel- Nowi, quod oppidum eſt Vallis Maxaræ; alte- rum in Valle Nemorum, in poſſeſſione familiæ Ko- meæ di Kandazzo, tamen utraque longiſſime Zroc- C ato abſunt; quare omnino oportet colligamus, hoc eſſe erronee ſcriptum, Calcesque vel Kalẽes i- dem eſſe cum Caccabo; atque ad hoc aſſerendum penitius, ſubjeci originalem fundationem duode- cim vetuſtiſſimarum Præhendarum Canonicarum Dicœceſeos Agrigentin; ubi videbis aſſidue con- junctas Decimas Zroccati & Caccabiz nec in qua- quam duodecim Præbendarum uſquam haberi de- cimas oppidi Caltes vel Kaltes. §. 7. Eÿ ſtiendum qualiter in libro Prælatiarum Kegni Siciliæ ſub fol. ⁊ 30. Conſervato in Kegia Can- cellaria ejuſdem Regni Panormi, adeß libellus de ſuc- ceſone Pomißcum, & de Inſtitutione Præbendarum Canonicorum Eccleſiæ Agrigentinæ facta Gerlando Epiſcopo 4 Comite Rogerio electo do annb MxcIII. Summo Pontißce Urbano II. confirmamte, imter alia in eo contemta adſumt infraſtripta, videli- cei. G ſuerunt duodecim Canonici in Eccleſ 107 Joſa Agrigenrina per Papam, Principem, habentes proprias præbendas ab Epiſcopo Gerlando, otaliter inſtitutas, qui diligenti conſlio babito in A- grigentino retinuit ſihi decimam de Kegalibus cun- dis, S in Sacca derimaria Negalium hurgenſtum, S Baronum ipſius Saccæ Conßnium in omnibus red- durihus, &ꝗᷓ in cumis extra muros Saccæ à Comitiſ- ſ Joecca Pomina co; Sc. Prma Præhenda fuit inſtituta in Agrigento, de decimis Baronum conßnium, & de Decimis burgen- um Latenorum Ferentis Græcis cum eorum pur- chiali Eccleſa de Demanio ſuo, quæ Eccleßa cum de- cimis Græcorum, & Caſali Rahalecafſin commu- Iara fuit o ſoptimo Epiſcopo cum Canonico pro deci- mis Latenorum. Secunda Præbenda inſtituta fuit de tenimento An- tellæ cum caſalibus Baronum confinium, de qua Præ⸗ henda fuerumt extraha plura Cuſalia commututa à Nege Guillelmo Secundo pro Eccleſia Montis Re- galis, S cum decimis CACCaBl, 5 Brocatipo rarenis MCC. & NL. ſalmis frumenti, & Ordei in Dohana Agrigenti. Tertia Præhenda fuit de Monte Hazu cum ſem- mento ſuo ſcilicet daſali Fitalie, Gutemi, & Mizil- laſuſu, quod eß Monaſterii K. Joannis de Heremi- tis Panormi. Quarta Praæhenda fuit de Cephala; & Iemime ſuo præter Focleſiam Sanctæ Mariæ, S Hſpi tale viæ Panormi. Cifala vero commu¶tai . au 106 B P 8 i ad opus Epiſcopi pyb menſa Clericorum pro quingentis op . rarenis; de Buſagino, ſtilicet ds eucambio Montis 1n Regalis. n Quinta Præhenda fuit de Pariſio cum fenimen- t ₰ Juo, eucepris torrariis burgenhum Parilii, & A- riani. Mni Fexta Præhenda fuit de GCACCABO, S Bro- ibu 66 cato ſcut ſuperius diqum eſt. — (ujn 4 Septima, &5 Oawa de detimis Negalium Caſtri- uun dm novi, Cammaratæ, S Suteræ, enceptis Peca- u qun n 1cð nationilus hurgenſium ipſorum irium locorum Cap- e unn p. M pella Negia debet babere tertiariam iu Caſtronovo 4bhe ci de Kegaibus. Decimæ vero caſalium his omnium ſeu du boc adjacemtium fam hurgenſium, Juam Buronum ſumt * debonnn Jp/ſurum Præbendarum. — u Hunl Nna Præbenda de Calatanixetta cum decimis ninan ne h. Negalium, 6 Baromum cum duabu partibus deci- Nu, nezu j marum burgenſium leria vero parte ipſarum doci- lu oppidun 4 marum hurgenſium, & Eeclearum Boneſicalis Ee- n etpeni, cleſiæ, Agrigentinæ, S in Kegalibus tertiariam n il qu p. pro Cappella Negia, Canonicus vero debet habere perpetuo à Priore F. Spiritus annuatim umtiam . Aure; l. one Em rii cum cenſu. — e de Leocata 7am Regalium, cnle vu uam hurgemſum præter de Portu. ere Undecima Præbenda; de Naro Kegalium, & hur- — all j. genſium cum decimis 4 Sabucæ, S Gargottæ, e aletendum eℳ anmnexa Decanatui, qui datur & Kege. Præben- Cannicmn ſcopo, nec à Decano. Pecanus habet primam vo- Su co. cem in Eccleſa, Cantor ſocundam, Archidiaconus ier- ehiz nec n qun. tiam, qui duo Cantor, & Archidiaconus non habent quam haber de. onnexas Præhendas dignitatibus, ſod debent ſomper eÿe Canonici de duodscim. yo Preatirn Duodecima Prælenda fuit inſtituta de Camera un in Neʒia (u pro aurituts Negis. Sacerdotes dabunt decimam ief lellus deſ decimæ. one Prebendan Hoſtea fuit inſtituta alia Præbhenda de quattuor fakta Gern Baronibus Saccæ. De tarenis excambii M ontis Re- ode ann galis faclæ fuere ires Præbendæ, & delota fuit Præ- enſymim i beuda Cephalæ, & remanſerunt quatuordecim, qua- Zuordocim Canonicos debet habere Eccleſia Agrigen- tina, S non amplius, Sc. fraſtripu u Ex RNegia Cancellaria Negni Siciliæ extratta eß Canniti u ijub Eæ lilro Prælat. Collat Sal. Negni N. C. Leonardus Biaſini Primus un, Prnipn 5 S — fol. 230. MNotarius. lyn bein 3 Mhijh 109 8. 6. Occupavi dicere Num.. & 4. ante me- A AMuiu moraras voces Karches & Nalches non poſſe, quin ah lun iuſun, eruditiſſimo quoque erronee ſcriberentur & ede- un in miburet. rentur. Itaque animadverto, Auctores Scriptu- 6 Succr i ¶mi ræ hujus vetuſtiſſimæ fuiſſe Prælatos duos fratres, & eruditiſſimos: alterum quidem nomine Gualte- E 4gngemoi rium I. Archiepiſcopum Panormitanum, alterum Duinis burh autem Bartbolomæum Epiſcopum Arigentinum; tum eorum M inſuper ad Pyrrhi teſtimonium Notit. I. Fcclef. e Eccleſa tun Panormit. fol. 121. in Notit. 3. Eccl. Arig. fol. huecain m 280. Cuulterius hic docuerat Regem Guilielmum Canni m N. Bonum. Fi itaque viri doẽtiſſimi ſcientes o- ptime Græcos, (quemadmodum teſtatur Ibraha- min mus Ortelius, nos etiam libro priori Cap. 11. .6. ſcripſimus) Afric Carthaginem vocaſſe Car- chedonem nec porro ignorantes, Frephanum Zy- Nonſt Zuntinum Lib. de Vrbib. ſcripſiſſe oppida Ficilien- Faki⸗ zrei ia Hippanam & Mytiſtratum propinqua fuiſſe Car- 3l5 u chedomi Siculæ ꝙt Keagxndöhæ hi inquam docti rune⸗ Prælati exprimendo Caccabo non dubitarunt adhi- m bere vocem Gyæœcam Karches pro Carchedone, quam onte R M imperiri librarii demutarunt poſtea in Kalches, n e ut emendat in Notitia. Arigeminæ Eccleſiæ Pyr- un rhus loc. cit. fol. ⁊ 80. h 5 * uit ℳ unam auri Eocleſæ S. Joannis Militenſis Monaſte- Cakrua6o S1cura, Lin. II. CAp. I. 58 4 F Godofridus Sageyus, Uxorque Adelaſia, Domini Caccabi. 6 Sicilia dominante Comite Rogerio, an Gouuſyidu noque res ante commemoratas excipiente, & p nimirum Mxctv. Comitatusque xx1II. percepi, minus Cac Godofridum Sageyum vel Saggium maritum Adela- kxcr. æ Pominum fuiſſe Caccal nam Comes noſter ſuis expenſis Monaſterium commodum nomine . Bartholomæi Apoſtoli in Inſula Lipara olim exci- tavit, ut per Diploma ejuſdem in Reg. Archiv. es Lib. Prælat. fol. 174. & Lib. Mon. fol. 42. patet: Aum anno ab ntarnatiene D. N. J. C. Mxcrv. Indißt. 2. die xRv1. Junii Pontißcatus Ni- colai IV. anno 1. legitur ibi: Pono Monaſerio S. Bartholomæi Apft. quod in Inſula Lipari per no8111 noſtris temporibus per Dei gratiam extrulum eßt. Ad hoc autumo, devotiſſimum CGomitem ſplendide ex- truxiſſe, copioſeque ditaſſe Monaſterium dictum Apoſtoli hujus, quia reliquiæ F. Bartholomæi ab Ar- menia quondam in Inſulam Lipari ſeu Liparam de- latæ fuerunt, inde Bensventum, Benevento Otho VMM. Imperator Komam transtulit; ut exſtat in Of- fic. die 23 Auguſt.: ex Armenia poftea ad Liparim Inſulam delatum; inde Beneventum ranslatum eß, pſtremo Romam ah Othone IlI. Jmp. purtatum in Tiberis Inſula in Eccleſa ejus nomine Peo dicaia ollocatum fui; Otho vero III. ſi fidem Baronio damus, Imperium accepit anno Chriſi pccce xcvI. quo adminiſtrato ſexennium, vita imperio- que anno MI. exiit, quare jam diu antea Infula noſtra Lipura ſacris reliquiis v. Bartholomæi priva- ta fuit; & ita putamus, ne oblivione res ea delere- tur, Inſulam quondam reliquiis his facris fuiſſe beatam, indidem Comitem Kogerium plurimis poſt annis ſtatuiſſe ac ditaſſe Cœnobium F. Bar- 1holomæi; Cui donationi imerfuerunt Comes no- ſter, & Adalayde ſeu Adelaſi uxor, Godofridus ßlius aliique novem Equites nobiliſſimi Normanmni quo- rum quintus ſubſcribitur Godofridus vel Goßredus noſter: Goßredus de Sageyo dedit Tres Villanos in GACCABO; concedente Adelaſa umore ſua. Pri- vilegium & immunitatem eandem allegat Pyrrhus Notit. 4. in Eccleſ. Paen. ann. Chr. MxcIv. fol. 388. verum Typographus cognomen corrupit: hedus de Jagero; cum in autographo Regii Archivi reperiatur de Sageho. in præſenti juvabit penitius verba autographi examinare. 5. 8. Coßredi de Sageyo familia, mea quidem Domus Fa geya fuit ex ſententia, Normannica fuit; atque una illarum gente Rn nobilium Noymannicarum domuum quæ ad occu- vunxx pandam Siciliam Ducem Nohertum, Comitemque mæ ejuſqus KNogerium fratres comitatæ fuerant: nam Mauro- lulis nin. hcus Hiſtor. Fici. Lib. 111. fol. 112. 126. 188. & Bonßlins Hiſt. Sicil p. F. Lib. vt. aſſeverant, 112 quod circiter annum nc.xIv. & Lxxr. anno poſt hancce ſcripturam, Kiccardus Sagius vel Sageyus propter officia grandia præſtita Sereniſſimo Regi Guilielmo Primo, & anteceſſoribus, à Regina Mar- garita uxore ipfius, atque filia D. Gartiæ Nami- reæ Regis Navarræ, conſtitutus fuerit Comes Fun- dorum, & Princeps Capu, unde Regina expule- rat Niccardum Aquilam rebellem. Quæ vero hæc Normannica & Nobilis familia Sageho, inſignia habuerit, nondum inveni, atque ita vacua & alba reliqui. §. 9. Itaque cum Cofredus vel Godofridus noſter Gofredut Eques eſſet auratus non ſolum nobilis, verum et- vae iam dives & devotus erga novum Gœnobium Ba nimirum — — tres ſervos ianum vel Benediqinum S. Bartholomæi Liparen- eccleßaſti- , Cuſus Abbas in Diplom. cit. fuit Ambroſus cenewen Cui venerabilis Ahhas Ambroſtus præeſtz clementer Cœnobiol conceſſit Tres Vilanos in Caccabb. hi vero Vla- i quid ſibi velint, res admodum obſcura eſt: nam Dz his —————— 8 — — —— 39 his temporibus ſimul cum Ruſticis legarunt Tem- plis uxores, imo & filios ruſticorum: ut patet ex Diplomate Comitis antea allegato; ubi ſinguli no- vem Equites Normanni recenſentur, qui novum Cœnobium S. Bartholomæi ditarunt; inter quos loc. alleg. legitur: Goffredus Borellus dedit in rer- vitorio Milatii Eccleſiam 8. Luciæ cum terris, & ſeptem Vllanis & uxoribus eorum, S liis. Ni- hilominus ſi veſtigiis Nicolai Majeſatis, docto, inquam, ſuo libro de Eccleſiarum poſeſonibus S honis Lib. 111. Cap. 1v. fol. 322.323. inſiſtamus, pertingemus ad notitiam horum Vllanorum, ſi- quidem veteres devoti, ut ille me docuit, ſole- bant Eccleſiaſticis dare poſſeſſiones & fundos di- tatos vernis & mancipiis: Qui Prædia ſua Eccls- iæ tradebant; ſolebant etiam una cum agris Servos agrorum, S Colonos in Eccleſiæ familiam, ac po- tehatem tranſtrilere &c. ervi trilus modis Ec- 113 cleßiæ acquirebantur, vel donatione Fidelium, vel emptione, vel permutatione. Ruſtici prædiorum Eccleſiaſticorum, addit, erant agricolæ, quibus tradita fuit pars terræ excolendæ, ẽ cujus proven- tu nato dabant Eccleſiæ Decimas, Cap. vI. fol. 340. Coloni Eccleſaſtic, Sc. ad arandum certam agri menſuram, & portionem in commodum, & lu- crum Eccleſæ habebant. & Decimis ſolutis, Ec- cleſiæ nullum jus in ipſos reſervatum fuit: Ouo penſo reddito nihil aliud Dominis operæ delebant. Sed mancipia Eccleſiaſtica tempus & agros æſtima- tos habebant; nimirum pro certa dimenſione campi Eccleſiaſtici triduo cujusvis hebdomadis obſtricti erant ad colendum Eccleſiæ agros, & triduo ſuperſtite liberi, alios agros ſuſcipere po- terant colendos loc. cit. fol. 342. Serwi vero, Sc. Sic hebdomadarias operas partiumturz ut tres dies ſhi, tres vero Domino laborent. F. 10. Addit præterea poſſeſſionum atque præ- diorum Eccleſiaſticarum culturæ aſſignata fuiſſe mancipia conditionaria, una cum uxoribus, quibus non erat æſtimatum tempus colendi terram, ve- rum quavis hebdomade operam dabant uſibus Fc- cleſiæ loc allegat. Cap. 1v. fol. 32 1. Si wero Man- cipiis in agris colendis utebamur; boc eſt bominibus conditione ſervis, Sc. erant autem imter Mancipia ruſtica mulier cuſtos fundiꝝ aut prædii Villicus, Mo- lendaria. Itaque ut ad noſtram ſententiam rever- tamur. ſi his antiquis temporibus moris erat im- pertiri Eccleſiis prædia, ubi darentur Coloni, ſervi, vel mancipia, & ſimul cum uxoribus & filiis; ipſe impellor ad credendum, tres Villa- nos, quos Goßredus noſter legarat Gœnobio F. Bartholomæi Liparenſis, fuiſſe totidem ſervos Ec- cleſiaſticos, nimirum tria mancipia Saracenica ab ipſo capta inter præliandum, aut faltem empta ad colendum agros F. Bartbolomæo dona- tos, in territorio Caccabi jacentes, & penes Ec- 114 cleſiam. hæc mea explicatio innititur hiſce ver- bis Hugonis Valcandi Hiſt. Sicil. fol. 168. Farace- nos autem, & Græcos eos ſolum, ui Villani dicun- rurʒ ſolwendis redditibus annuiſque penſionibus ohno- vios eſe. §. 11. Adjicit Privilegium: in donatione hac conſenſiſſe etiam conjugem Adelaſiam Concedente Adelaſia xore ſua; unde conjicio, Caccabum fuiſ- ſe ipſius Adelaſiæ. atque inter jugalia dona à Goßredo accepta. Quænam itaque fuit hæc nobilis Do- mina? & de qua illuſtri domo? diuturnitas tem- poris omnia obliterat. Gofyeau 8c F. 12. Quo titulo tenuere Goßredus S&c Adelaſia Frh anno MxcIv. Caccabumd id negligit allegatum nes carab. Privilegium; verum ſi ego rite colligo; Baronis titulo; nam niſi me fallit memoria; teſtatur id Rex Martinus Junior in ſua Immunitate (in Offic. Proton. an. McccxciI. fol. ⁊14. liter. B.) data Ca- Idem ex- Ponitur. Adelaſta uxor Gof⸗ redi Caccd- bum dotem habuit⸗ A u6uSTIRI INvE6GES A tanæ diex1x. Martii an. McccxcvI. Didtam terram 60 Caccabi, Sc. per Sreniſimos Principes honæ me. moriæ, (i. prædeceſores,) & nos ſit ſolita in Ba⸗ roniam voncedi. veroſimilis etiam eſt hæc ſcriptu- ra, quia, ut Cap. vIII. §. 6. narravimus, jam- dum Maniacus circiter annum ꝓcccxx11. & diu- tiſſime antea Gomes Nogerius in Sicilia novum Ti- tulum Baronis dare inceperat:quem titulum Cacca- hum ſibi aſſeruit inde uſque annum Mcccxxxv. ſicut inferius Cap. x1v. Num.7. ut & C. xn. Num. S. & 9. explicandum venit;ʒ quo ſcilicet modo Rex Ara- gonenſis Fredericus N auxerit titulo Comitis, muta- to nomine Caccabi in Claramontis ſeu Chiaramonte. §. 13. Nobiliſſima hæcce familia Normanna cuclu Sageya vel Sagia quot annos poſſedit Baronatum ian ſeu dynaſtiam Caccabi? ignoro: hoc tamen inve- fuetta nitur: circa annum Mcr. & fere annos Lv1r. poſt Goÿredum, tranſiſſe ad Illuſtriſſimam Domum bnelu Bonellam: quomodo illuc translatus fuerit, dote- ne & conjugio inter dominam quandam familiæ Sagehæ & virum familiæ Bonellæ, an per legatum teſtamenti, an venditione, an novo permiſſu Re-11/ gio? non novi. F A M IL I4 B0 NE L L 4. Matthæus Bonellus Dominus Caccabi. §. 14. L Amilia Bonella erat nobiliſſima, & una Nobiliu Normannicarum, quæ comitabantur familie Ducem Aolertum Guiſturdum, fratremque ipſius ““ Comitem Kogerium ad occupandam Ficiiam, ut auctores ſunt Bonßlius, Deſcript. Meſanæ fol. 69. Phryrbus Notit. 111. Agrigent. Eccl. Lib. 11. anno Mcs.1v. fol. 276. & D. Balthaſar D. Bernbardi- ni Bononienſis in MSS. citat. Num. 9. Hæc ſum- ma domus à mox citatis Principibus ornata fuit feudis, pagis & officiis, ut in Sicilia ſic in Apu- lia, atque ejus ſæpiſſime mentio honoratiſſima occurrit: nam Pyrrhi Notitia 1. Eccleſiæ Cata- nenſs fol. 11. eshibet Privilegium Comitis Ko- gerii anno MxcI. cui fubſcripſit obertus Bonellus in Notitia quarta Eecleſiæ Padorum fol. 389. ad- ducitur alia Immunitas anni Mxctv. ubi haben- tur hæc verba: Nadulphus Bonellus dedit in Cari- nis Eocleſiam J. Laurentii cum terris, ac vineis, & centum villanis. inferiores ibidem leguntur ſub- ſcripti: Kobertus Bonellus; Cuillelmus Bonellus. 116 In Notitia 1. Fccleſiæ Panormitanæ fol. 10. alii cuidam Privilegio an. Mxcv. ſubſcripſerunt Ric- cardus Bonellus, Kogerius Bonellus. In Motitia tertia Eccleſiæ Agrigentinæ fol. 273. recenſetur aliud an. MxcvII. ubi habentur Kiccardus Bonel- lus, Joslumus Bonellusz in allegata prima Notitia Panormitana in alio Privilegio an. Mcxi. fol. 109. iterum occurrit Riccardus Bonellus. Phrrhus no- ſter in Chronol. Reg. Ficil. fol. ⁊ 1. aſſeverat, Am- ſredum Bonellum anno McxxIx. cum multis aliis Equitibus adfuiſſe coronationi Kogerii J. Regis Sciliæ Amfridus Bonellus, Petrus de Montorio, Sᷓᷓ quamplures alii Mites; & Notitia 3. Agrigen- tina fol. 373. idem Auctor indicat, quomodo anno Mcf.x1. Guglielmus frater Matthæi Bonelli fuerit Dominus Prizis: Mattbæus Bonellus frater Guglielmi, cujus erat Caſtellum Prizi. Hæe no- biliſſima & Normannica familia etiam ſobolem ha- buit excellentem ſtatibus, officiis & Prælaturis ſeu officiis Eccleſiaſticis in Apulia & Calahriaʒ nam anno Mccc. Miles Franciſtus Bonellus Præfetus Barlettenſs portus erat; anno McccvIII. Ful- quettus erat Caſtellanus & Dominus Præfectus ter- ræ Lucitiz anno MpILxvI. Bxovio teſte in Hiſt. Pon- tif. & Cardin. fol. 1700. Frater Michaẽl Bonellus ordinis Dominicaui, pronepos Papæ Pii V. ex Gur- dina Ghisleria ſorore ejus prognatus, creatus fuit Cardinalis Eccleſiæ. Ponſlius Deſcript. Maſanæ fol g. exiſtimat, inſignia ſummæ familiæ Bo. hellæ per longinquitatem temporum evanuiſſe verum — ——tc ⸗ Mutu Inelli Vonin ſuuubi Mißrett K alio locorui 1 Quomoc (acan erit Zo. 1 ll, ub eun kinke. kiuen iiin & Una 3 omtabantur u nenqle plis öm Sulun, Ut eſne ſol 6. id u. mo D. nhit . . Hxc ſm. dr otnuu fui io honorutiſm Eocleſæ (au in Comitis N obertu Bonelh n ſel civ. ubi huhen lus deit iln rriz, at nu m legun i uilelnu hulu iane fol ü ubſcripſenn he ut. In Noi z ncenſu r imi Iu un prim Notitu n Mcin. l. 1oh. u. ymu no aerent A⸗ um multð ais (gi I Regb de Montort titia ʒ. 4 cu, qowol Manbei Boml Bonell ful Rre 61 verum res ita ſe habet, docente Franciſto di Pio- ri Hiſtor. Noapol. Lib. 1. Cap. 11. & 12. Num. 39. fol. 11I. campum habuerunt tignis obliquis argenteis & cœruleis exornatum: quæ fimiliter ſpectant Bonellos Patricios Bariettæ ut & ante me moratum Fr. Michnelem Bonellum Cardinalem; ſic- uti in Hiſtoria Nomanorum Pontificum cit. loc. Bovius certiores nos facit; in Inſignibus eorum fupra tigna depingitur Bovis figura, ut videre eſt PTab. Fertia. Matthæu⸗ ₰ §. 17. Hac Normanmica & nobiliffima familia Bonellus Dominus Caccabi, Miſt retti 1 9 TT it en Mauolytus Hiſt. Sic. Lib. 11. fol. 107. putavit locorum. fuiſſe Calabrum; verum Ficilia oriundus fuit, te- 117 flantibus Jbanne Baptiſta Garraßn Hiſt. Neap. Lib. 111. fol. 63. Summonte Hittor. Neap. parte 2. Lib. 11. fol. 931. & Fazello Hiſt. Fic. Decad. 2. Lib. v1I. cap. 4. fol. 472. Erat ei gener Mat- thæus Bonellus genere Siculus, nohilitale inſignis. & fortaſſe Maurolytus vocat Calabrum, quod ut docet Hugo Falcandus Hiſt. Fic. fol. 20. & Bonſ- lus Hiſt. Sit. part. 3. Lib. v. fol. 20 1. in Calabria affinitate multis nobilibus junctus eſſet. Hic Mat- hœus (narrantibus ante memoratis Auctoribus, vixit & obiit tempore Guilielmi Primi cognomi- ne Mal, qui adeptus eſt Regnum Neapolitanum & Sculum anno Mct.) fuitque Baro & Dominus Caccabi, ut palam facit Hugo Faltandus Hiſt. Fic. fol. 20. Matthæus ergo Bonellus; ejuſque milites ita re geßa rimenies Panormi diutius immbrari, cum incertum haberent; quo id faum animo Nex erat accepturus; ipſa nohte Caccabum; quoddam ejus oppidum devenerunt. hic alibi fol. nimirum . vocat optimum Oppidum: optimam uoque Ter- ram in Sicilia ꝓoœhdentem; quia ut inferius Lib. 1II. Cap. 1. Num. 1/. dicemus, fuit feudum, quod plurimos vicos villalque comprehendit. Addit Vazellus loc. cit. Panormo ipſa note profu- Li Caccabum; quod illius erat oppidum; pervene- rumt. Maurolytus Hiſt. Sicul. loc. cit. Oppidum, ejus Dominu;. Garraffa lib. cit. fol. y. ꝓroßciſteba- rur Caccabum ferram Bonelli, & Pyrrhus Norit. . Eccleſ. Agrigent. Lib 1I. an. Mccrx. fol. 277. Matthæus Bonellus genere Siculus nobilitate inſt- gnis multorum oppidorum (præſertim Caccabi) d⸗ minus, ahnitate cum pluribus Calahriæ Proceribus conjunttu. Franciſtus Capieius loc. alleg. affirmat ipſum etiam dominatum fuiſſe Miftretto Vallis Mazaræ in Sicilia, ut antea Lib. I. Cap. vr. §. 20. 27. narravimus, quod aſſeverant Faltandus, & Vnzellus loc. cit. H prxparatis Bonellus Mi- ſtrettum oppidum upd ſui juris erat; perfeurus e ſ id, mn commentu, ac præſidio mumire ei Sc. Acdjungit Bonßlius loc. allegat. Watthæum hunc Dominum ſuiſſo ditiſtmæ egionis, quam una cum vita infeliciſſime perdiderit, Re⸗ gis Guillelmi Primi hoſtis & rebellis; cujus men- 118 tionem antea Lib. 1. Cap. v1. 5 21. injecimus. fuſilime vero deſcripſere Faltandut, Pnzelhun, Mauwolheus, Garaffia, Summumes & Bonßliut bre- viter quoque illam hiſtoriam ſubjiciam Quonei ag 16. Mjo quidam natus in Aplo oppido aemptum BAyi intima forte (namque & Pater & ipſe operam n in oleo vendendo per plateas poſuerunt) quum in- catumque, genio valeret, literis animum applicuitʒ & Nota- rius fadtus aulæ Regis Rogerii Primi; ab ipſo pri- Poreiatem. mum illum ad honorem evcctus eſt ut ſibi eſſet 4 Secretis, & poſtea fabtus eſt Canvellarius, & tan- dem à Rege Guillelmo Malofilio Nugeni ad em inen- tiam proveõtus Thalaſſiarchte Noapolsos & Ficiliæ hic avariſſimus fuit homo, Jun non vita folum,j verum etiam bonis multos Fquites privavitʒ plu- rimarum matronarum & virginum pudori jſluſit; j publico nummos aurcos argenteosque ſuffuratus sſt; introduxitque ex corioʒ dementia denique ſatus fuit Mattbæus Bonellus, Baro Caccabi, quem * CanRTRHAGo S1cuLA. LIB. Il. CAp. I. 4 61 ſumma ipſum Regnum appetiit. Inter omnes Mobiles Neapolitanos & Sicuios cum videret Man- hæum Bonellum eſſe Equitem nobilem, divitem, pulchritudine, animoque excelſum, atque aptiſ⸗ — fimum ad promovendum ſecretas ſuas cogitatio- nes, ipſum in generum elegit; cumque filiam no- vennem haberer, ipſi matrimonium futurum con- dixit; interim huic revelavit Majo arcanum Re- gni affectati; verum quum Apuliam Calabriam- placaret, ſtatim ablegavit in Apuliam Rpiſcopum Mazarenſem, & in Calahniam generum ſuum fu⸗ turum Mattbæumz qui, cum ipfuw pœniteret af⸗ les adſcito, ad hæc amore captus eſſet Clæmentiæ filiæ naturalis Regis Kogerii Comitiſſæ Catanzari, Dominæque oppidi Vabernæ, jam viduæ poſt obi- tum viri Hugonis Comitis Moliſenſs, quam citiſ- ſime revertit Panormum e Calabria, ubi teſtibus Hugon. Falcando Hiſt. Sicil. kol. 46. 47. & Phr- rbo Chron. Reg. Sicil. fol. 28. primum Socerum Majonem interemit, mox ulterius graſſatus capti- vum fecit Regem Guillelmum Primum, ſeu Ma- lum. Verum paulo poſt Rex in libertatem vindi- gravique afficit: Bonellus, inquit Faxellus loc. allegato, in apertiorem ſiuſpicinem addubtus eft perpetuum carcerem detruſus eſt. nimirum juxta Bonÿlium ipſi oculi eruti fuerum, nervique ſupra talos ſeeti, & mox in noctem fempiternam car- ceremque perpetuum demiſſus eſt. Et ita bonis ipſius ut rebellis publicatis, ſtatus Dynaſtæ Cac- caben/is ditioni Regiæ adjectus fuit; ſed annum tempusque præciſum hujus publicationis nec e Maurolyco nec e Bonſlio potui exſculpere. FAMILIA LAvaRDINa. Joannes Layardinus Dominus Caccabi. 515 R* Guillelmus Primus, ſeu Malus, ut McrxvL. inde rurſus ſepararet, transferretque in Foannem Lawardinum Equitem Gallum: Bonſilius Hiſt. Ficil. part. 1. Lib. vI. fol. 237. 238. & Pyrrhus Notit. 1. Eccleſ. Panorm. anno McILXvr. Poſtquam itaque vita exceſſerat Panorm Malus Guilleimus die xv. Maji anni ucrxvr. atque ſu- decim teſtamento injunétum eſſet, ut ſimul cum Sii juvenis: cum opus illi eſſet idoneis Magnati- bus, & ad ſupplendum locum rebellis Mayonis, & ad munus Cancellarii & Præfeti Clafſis ſuſci- piendum, & denique fuppeditandum Principi adoleſcentulo Præfectum religioſum & pruden- tem, in Gallias ſcripfit ad Archiepiſcopum No- homagenſom, & Roamum Avunculum, ut mitte- rent ad ſeſe Nobertum Burgi Wodi, vel Frephanum filium Comitis Perticenſis, vel alium hominem ſummum ſibi charum: quare Archiepiſcopus Pe- rum Blæſenſem Præfeétum Principis Guillolm⸗ ſtatim miſit, ut & memoratum Frephanum;z quos comitati fuere ſex & triginta Equites Gall: hinc Regina eodem anno McrRvI. Srepbanum clegit ſummum Cancellarium, & Proregem Ficiliæ at- que Apuliæ; Hic anno eodem Sacerdos mediante ipſa Regina inauguratus eſt à Nomualdo Archie- piſoopo Salermitauo & Panormi à „ que haberet offenſas, ut has fummas Provincias catus à Nobilibus populoque Pauormitano, Katim Bonellum cum ſociis conjurationis pœna debita perſtiti Secundo Guillelmo filio annorum quatuor- finitatis initi cum ruſtico nuperrime inter nobi- 115 fohis oculis, nerwiſque ſuper zalum inciſtsʒ in ita factum narrant Faltand. Hiſt Fictl. fol. 168. ipſo regnaret Margareta Mater ipfius, filia D. Garziæ Kamirez Kegis Wawarr, fororque Van- Foann. Læa- . . vardinus à jam diximus, ſui juris Caccalum fe- Rege cacca⸗ öes Domi- cit, atque annos plurimos rerinuit, uſquedum nium acci⸗ Guillelmus Secundus, ſeu Bonus, filius, aut ut verius pit. dicam, Regina, Mater ipfius, circiter annum 120 63 Clero anno vertente McrxvI. Archiepiſcopus Panormitanus eleCtus. Familia §. 18. Inter hos Fquites Gallos ſex & triginta, Lae comites Stephani jamdum inaugurati Archiepiſco- 1 i Panormitani, ſummi Cancellarii & Proregis U „ . Ficuli & Apuli, numeratus elt Joannes Lavardi- ejuidem. nus, cui Regina inaugurationem Dynaſtiæ Cac- cahenſs dedit. Pomus hæc revera Gallica erat, nam Falrandus loc. allegat. fol. 268. deſcribens 121 onera inſueta, quæ Caccabenſthus ſuis Lawardinus imponebat, addidit hiæc in Sicilia incepiſſe, quod jis in patria eſſet aſſuetus, nempe Gallia hauc enim eÿo ſuæ rerræ conſuetudinem aſerebat. atque cum ab hac acerbitate coram ſummo Cancellario Sxs- phano deferretur, ſeſe, pergit Auctor, defendit, in hac parte perſuaſus à cæteris Militibus Gailicis, comitibus ſuis in Siciliam maluit quorundam Juos de Frantia ſecum adduxerat, temeritate ſoduci. Hæc familia Lawardina non modo Galliis oriunda erat, verum etiam illuſtriſſimo loco, nam Joannes no- ſter inaugurationem ditiſſimi Ztatus Nobiliſlimi Matthæi Bonelli non obtinuiſſet, niſi nobilitas generis ipſum æqualem reddidiſſet. Quibus ergo inſignibus hæc Gallica & Nobiliſſima familia or- nata erat? ignoro; atque eapropter alba præmiſi. §. 19. Itaque liquido confirmare poſſum, hunc 2 ½ Mlilitem Gallicum, Jannem Lavurdinum aſſecu- tum fuiſſe ſubſortitionem Status Dynaſtæ Cacca- lenßs verum à quo? variant Auctores: quoniam Fajcandus Hiſt. Sic. fol. 168. tradit, ipſum obti- nuiſſe intercedente ſummo Cancellario & Archie- piſcopo Srephano; Joannes de Lavardino/ cui ro- gatu Cancellarii Terra Matthæi Bonelli nuper data Fuerat. Bonßlius vero Hiſt. Sic. part. 1. Lib. vI. fol. 247. ſcribit, ipſi donatum fuiſſe à juvene Re- ge Guillelmo illo Bono: Quod patet ex Fanne „Lavardino, qui in prædiis ſibi à Rege Guillielmo „datis antea Martbæi Bonelli innumeris rapinis vio- „lentiisque ſubditos ut mancipia ſua ad paupertæ- „tem redegit.,, Maurolycus Hiſt. Fici. Lib. 111. fol. 110. übi perſuaſit, eidem ſummum Can- Foann. La- cellarium Dynaſtiam Caccabenſem conceſſiſſe: ac cumulabaꝛur odium in Cancellariumʒ quod Joannes Lavardinus; cui ipſe Bonelli ferras coneſerat in⸗ zolerabili, atque Gallica inſolentia impune ſubditos vexahat. Quo vero anno factus eſt hic DPominus tam potens? reticent ante memorati ſcriptores; 121 Verum ramen eſt, ipfum in Ficiliam comitatum fuiſſe Stephanum anno McLxvI. ac anno MCTXIx. ſtatum ſuum amiſiſſe; quare tantummodo bien- nium vel triennium eo fruitus eſt; quod quomo- do contigerit recenſent Valtandus, loc. cit. Mau- rolycus loc. cit. Bonßlius loc. cit. & Phrrbus loc. cit. nnn. La. §. 20. Joannes Caccabum veniens, repente in- 2 nine. Cepit non more Siculo, ſed Gallico regnare, quip- burye annis pe qui Caccabenſhus cenſum omnium ruto- ovinni, rum cæſorum quæ poſſiderent, juſſit dividere cum Dynaſta; nec ur modo decimam con- ferrent partem, ſed dimidiam toram, ita narran- te Falcando fol. 1o. Pisroſque etiam milites trans⸗ mnontanosʒ qui de Francia venrant, nuper Hiero- ſolymam ꝛranſturi, ſotum detinuit Cancellarius in- 1er quos erat Joannes de Lavardino, cujus adta Can- cellario non parum attulerumt inommodi quemad- modum ſoquentia declarabunt. Et paulo inferius fol. 168. addit: Sed & multos ciwium tam Panor- mi, quam in quibuſdam aliis oppidis adverſus Can- cellarium inſligaverant muliu dando, multaqus pol- licendoʒ quibus non dihicile perſuaſerant, Cantella- rium ſi diu perſtweraverit in eo culmins poleſtatis, umiwerßs populis Siciliæ libertatem, quam haWenus hahuerant ſublaturum. Cujus rei magnum illis vi- ſum eſt argumentum, quod Joannes de Lavardino, cui, rogatu Cancellarii Terra Caccabi Matthæi A 5 N I NVE 6 E8 64 A Bonelli nuper data fubrat oppidanos ſuos rantis af- Vagebat injuriis, ut ommium rerum Mobilium, quns habebant, Modiam Partem exigeret; hant enim eße ſuæ terræ conſuetudinem aſerebut. A illi libertaten ciwium, & ↄppidanorum Siciliæ prætendentes, nul- los ſe reditus ajebant, nullas exattiones debere, ſed aliquoties dominis ſuis ungente quulibet necelſitate, quantum vellent ſponie, & libera voluntute ſervire. Saracenos autem, & Græcos, eos ſolum qui Vil- lani dicuntur, ſolvendis redditibus annuiſque penßu- nibus ohnoxio. Cumqjue nibil hæc allegando proß- cerent, rem ad Canellarii notitiam pertuleruut. Qui Roberti de Sancto Joanne, Rogeriique Tironen-12 B ſis magißtri Comeſtaluli negledto conſilio; maluit qub- rumdam, quos de Francia ſecum adduxerat, temerita- 1e ſoduci, qui ſuper hoc nullam illis juſtitiam oporte- re ſeri decernentes, dicebant intolorabilem hant ehe ruſticorum audaciam, & ſiquidem eas id quod poßu- lent obtinere contigerit, multis inde pernicioſum enem- plum datum iri; ut adwerſus ominos ſuos contuma- ces, ac rebelles exiſterent. Jraqus nihil eorum, uc Veraverant impetrantes, cacti ſunt infuriam ſuam patienter interim ſuſtinere. Ea res hoſtibus Canel- lurii plurimam opportunitatsm aitulit, ut adwerſus ilum multorum Civium, & oppidanorum odia ſu- ſcitarent, dicentes id eum proponere, ut univerſi po⸗ puli Siciliæ reditus annuos, & exabtiones ſolwere vo⸗ gerentur juxta Galliæ conſuetudinem, quæ ciwes l- heros non haberet, Sc. Tandem Falcandus Hiſt. Sic. fol. 168. ſubjungit, villicos apud Summum Cancellarium Gailicæ hujus tyrannidis ipſum in- cuſaſſe, qui cauſam ad Summum Comitem Sta- buli, ſeu Comeſtabulem vel Præfectum Prætorii Auguſtalis Rogerium Tironenſem, de Kobertum Ga⸗ nonicum S. Iannis remiſit; qui à partibus Cac- ralenſum judicarunt; at in contrarium ſummus Cancellarius juſtiſſima ipſorum ſententia rejecta, quoſdam Gallos ſecutus; fuffragium Joanui græ tum tulit, atque Caccabenßbus adverſum. Ob his aliaſque ejuſmodi exactiones Panormi tam contr ſummum Cancellarium, & Archiepiſcopum Sre- phanum, quam contra Joannem Lavardimum cæ- teroſque omnes Gallos conjuratio inita eſt; quum ſocii fœderis obſiderent Archiepiſcopum Srepha- num in Palatio, Joannem, & reliquos Gallos, at- que compellerent ad confugiendum in propin- quam turrim dis primariæʒ ubi pacta ineuntes tranſegere, ur Frepbanus Archiepiſcopatum Pa- normitanum deponeret, potentia pergendi ad aliam electionem liberrime data Canonicis; nec non vicilia una cum Joanne Lavardino, cæteriſ- que Gallis abiret, quod factum fuit anno vcxLXK. D E quo Canonici & Clerici favente Populo Panormi- 1 rano Gualterum ſeu Gualierium I. cognatum, & Magiſtrum Regis Guillelmi Boni elegerunt Ar- chiepiſcopum, qui die 29. Novembris ejuſdem anni à Papa Alexandro III. confirmatus fuit. hie ſummus Prælatus, anno McrxRxv. incepit ædi- ficare ſummis expenſis Edem primariam Panor- witanam, excellentiſſima illa, quæ adhuc cernitur, architectura. Itaque ſi Gallica familia Lavardi- na à Rege conſecuta fuit ſubſortitionem Dyna- ſtiæ Caccabenſs anno Mcr.xv. atque anno vcrRxmn. iterum amiſit, tantummodo biennium vel trien- nium eandem profecto obtinuit; adeoque fugien- F te Janne è Siilia Satrapia hæc ſecundum juri Re- gio & poteſtati ſubjecta eſt. GCaApPuT 8RcuNMpuM. Negilus Suevis, Familia Cicala Archiepiſtopatum Pu- normitanum cum Dominatu Caccabenſi jenuit. Paulus Cicala Dominus Caccabenſis. §. 1. C Lilia ſub quatuor Regibus coronatis i- O luſtriſſimos dominos Normann⸗ v ſutu ecun ju ſi da ſu F cal ſi fu ci ini Pauſ cula nus % oerajie, — eh hniiin eun. um un un. Sni run, g M iwurian jun * Mn (ann. ulr, u auuuſu n du ſ. 4 Uuderß y. ne ſiee⸗ w. e itet . lanun Hiſt. wd dummm wids ſun ir M Comuem W- riehumbrxtoti K RoherunC. ui à panibus (u. ntrarium ſumn lententia rejelꝭ zium eami p mrni, um n cbiepiſcopun n Lavurim tio iniuct u iepiſcon ſiin teliquos un iendum n n hiepicopaun/? enti pegni 3 un Canonic I urim cæterl ſuit anno MLM ekopuoluw „ cogatumn n elegerunt àr venbrs eſolde ßmatis fut. i U. incepl ? primun Pu⸗ 2 adhuc cem 4 fmili Monitiohen 65 S1cura. LI3. II. GAp. II. 4 12 qui rexerunt illam cxxx. annos, cum autem Re- Cuccabus ſecundo XxRv. an- nos Regio juri ſubje- cta fuit. Familia 6 cala illu- ſtri ſſi ma fuit in F. crlia, ipliuſque intignia. * ge quinto vertente anno McxctII. ſublatus co- rum dominatus fuit; huic ſucceſſit Regia familia Suewica; Cujus primus erat HMenricus V. (fecun- dum alios) Imper. V. Jam Caccalus partim Re- gibus Normannis, & partim Regibus Vuswis fuit in dominio. At quot annos ſecundo juri pote- ſtatique Regiæ fuit ſubjecta? certo dicere nequeo; hoc tamen in fide dignis ſcripturis legimus, quod anno MccIII. ipſam obtinuerit famiſia Cicalaʒ at- que ab anno McLxIx. quo Joannes Lavurdiuus Si- cilia exceſſit, ſtatuſque ſuus publicatus fuit, uf- que annum MccrII. quo novum Dynaſtam legi- mus, clapſus fuerit circulus ambituſque xxxtv. annorum: Utrum Caccahus omnes hos xxxtv. an- nos aſſidue juris Regii fuerit, aut à quodam horum trium Regum Ficiliæ, qui toto hoc tempore re- gnarunt, nimirum à Guillelmo Bono, Tancredo, nrico V. Imp. & Conſtantia dominii alterius fa- étad? ignoramus; itaque Dominatus ejus à fami- lia Gallica Lawardina ad Valicam Domum Cicalam ex ſubſortitione Regum Fuevorum tranſiit, quod ita contigit: 8 F. 2. Familia Cicala Genu, Neapoli, in Fici- lia, Vonetiis, aliiſque Provinciis Valiæ nobiliſſi- ma computatur; atque in hiſtoriis celehratiſſima viget; quare non opus eſt, ut nos celebritatem Titulorum ipfius & Officiorum Eccleſiaſticorum explicemus, modo heic narremus, ſi fide Bxovii Tom. Il. hiſt. Pontif. & Card. fol. 1/98. ſtandum ſit, inſignia habere Aquilam atram alis extenſis; docente eodem de Joan. Baptiſta Cicala Genuenſt, Cardinale F. Clementis creato ab Julio II. anno MDII. verum Filwefter Pietra Santa ſcribit ita in Heraldica: Angentea Auila in arvb ſeuti Puniceoz cum aureo quidem diademale eſt Genuæ Fumiliæ Ci- calæ. §. 3. Hac nobiliſſima Domo, aut ſtirpe, aut 126 ramo ſummo ſatus erat Paulus Cicala Pater Guilieſ- Paulus Ci- cala Domi- * nus Caccabi. calæ cognominati Veneti Epiſcopi Cephaludenſts mi ðtratici Mhanenſis anno MoctLxIrT. cujus con- jux Sperautia filia Niccardi Muſtæ erat: familia au- tem nobiliſfima Muſca longo tempore habuit Co- mitatum Modicæ; frater præterea erat Jannis Ci- anno McxcIv. indice Abbate Pyrrho Chron. Reg. Sicil. fol. 40. cui Epiſcopatui Paulus nominatũs dedit territorium Noccellæ ad ſtruendum procho- trophium, cujus Immunitas ẽ ſequenti diplomate ann. Mccv. elucet: Anno milleſimo ducenteſmo- Auiuto menſe Hebruarii Friderici Regis Anno v1. Pau- lus de Cicala Colliſani, & Aliphiæ Comes, ac Ne- giæ privatè Maſuedæ Magiſter Comeßabulus, ei, Aui eſt Jalwator omnium, ui me, non ſolum A multis periculis ſalwum fecit, ſod in die ſando feſto ſuo in Comitem exaltavit, pro ſompiterna requis In- cliti Negis Rogerii, qui Satroſanttam Cephaluden- ſem Eocleßiam in honorem S. Salvatoris primario lapide in opus erexit, 4 populis per cuntta ſæcula ve- nerandum, pro ſalute, & exaltatione Domini Noſtri Kogis Friderici/ &ᷓ genitricis ſuæ Dominæ Conſtan- tiæ, pro ſalute quoque noſtra &ᷓ cariſimæ conſorris 3 noftræ Spe, Vliæ quondam Domini Riccardi Muſca, S vut ipſe Salvator Mumdi p̃lios, &ᷓ hærede noſtros cœnſerwet nobis, & ſua multiplicet pietate, oherimus, S5 donamus Facroſanttæ Matri Noßtræ Cephalu- denſi Baſlicæ in perpetuum de tenimento noßtro Col- liſani, Roccellam, S rotum ꝛenimentum, quod babemus in demanio noſtro à Humine Gratteriæ in locoy qui dicitur Pantanum uſqjue ad Vumen Seniſcal- ci (uum Bonfurnelli nuncupati,) 5 vadit uſque ad mare, ( deinde per maritimam, littus marit re- vertitur per Roccellam uſyue ad prædiqtum umen Gratteriæ, (5 ſhus ad Pantanum cum onm jure, S ibertate ſili pertinente abſyue omni ſervitio, & vulla nobis, & hæredilus, S Vucceribus nßtris „ vit in prædidta Terra noſtra veterem furnum, & ipſum caſulemum in qub fur- ———— — S reſervata recognitione. Volentes ut ds ipſo tenimen- ro potatur illud, quod Cephaludenſis Pccleßa ad o- pus ſuum ꝛenuerit, reliquum concedat ad uſum, &5 Vuhhentationem Hſpitalis ſui Cephaludi, arque Koc- cellæ, quod annuente Deo, Dominus Joannes De⸗ gratia Ven. Epiſcopus frater nſter ad uſum paupe- rum, & ſubftentationem egenorum, ampliare diſpo- nit. Paulus vero memoratus erat Gomes Colliſa- ni in Ficilia; Comes Aiphiæ in Calabria, ut paſ- ſim oſtendit Phrrhus, Notit. v. Fccleſ. Cephalæ- dit. ann. McxcIv. fol. 437. in Chron. cit. fol. 57. ſummus Someſtabulus Ficiſiæ, & Dominus Cacca- bi, ut in privilegio ſtatim adducendo extat. Ipſe vero comitatus eſt Henricum V. Imperatorem; conjugem Reginæ Conſtantiæ, cum anno Mcxcv. mortuo Rege Tancredo in Siciliam deſcenderet; atque ibidem coronaretur die zo. Decembris in de principe Panormitana à Bartholomæo Archie- piſcopo. Ad hoc ſeſe Dynaſten Caccabenſem pro- dit Paulus noſter in privilegio manu exarato (ex orig. in pag. pergamena in arca Sacriſtiæ Eccleſ. Ca- rhedral. Padtarum) à ſe dato Cœnobio Templo- que Sanetæ Mariæ Caccabenſis, quæ mox vocatur Sandta Matia la Menſaz ubi in præſenti Prior re- peritur Kobertus ordinis F. Benedicti privilegium autem habetur in Archivis Epiſcopatus Padarum, in libro quodam inſcripto: Platea vetus magna Fol. 6. verſ. 1. verbo Caccabo⸗ ubi etiam extant ſubjecta, nimirum: Inſtrumentum Græcum cujus continentia ignora- 66 127 rur, famen ſuhſcriptio eſt· Furibus Ecclaſiæ S. M. de Caccabo Pactenſis Eccleßiæ. Donatio cujuſdam vineæ in Caccabo ewiſtente fa- qa Ecclefiæ Pactenſi. Alia donatio alterius vineæ Græce ſtripta faca Ricardo de Capua S. Mariæ de Caccabo. Cambium cujuſdam Vineæ de Caccabo cum alia in Lipari. Revocatio ferrarum, & vineæ 8. Mariæ de Caccabo fada ah Eecieſta Pactenſi. Privilegium, ſeu donatio cujuſdam domus ſfaha 4 Paulo Cicala Comite Caccabi Ectießæ S. Mariæ, ita ſeſe habet: In nomine Domini Dei Omnipotenris Falwatoris — noſtri Jeſu Chriſti Amen. Auns ab Incarnatione e- juſdem Milleßmo ducenteſimo zertio menſo Martii v. Indit. Negnante Domino noſtro Friderico Dei gra- tia Inwitiſimo Nege Siciliæ Ducatus Apuliæ, 65 Principatus Capuæ Kegni eÿuſdem Anno 1v. Foli- citer Amen. Nos Paulus de Cicala Dei, & Regia gratia Colliſani, & Alifiæ Comer, & Regiæ Ma- Vuadæ Magiſter Comeſtabilis, &0. habentes præ otu- lis timorem illius, & ea quæ habemus hona, ſua no- bis largitats conceſa, volentes etiam de hunſmodi bo- nis ab eo collatis ad honbrem ipſius, &ꝗ Beatæ Mariæ ſomper Virginis illud ſua diſpoſttione langiri, quod ipß vero gratioſo roſideat, & ſalutem, quæ non de- perit, reſpiciat animarum cnceſimus, & conßr- mamus Eccleſiæ Beatæ Virginis, u conſtrubta eß IN TERRNA NOSTRNA CACLCABT omnes poſ ſehiones, Vllanos, S tenimenta quæ hahenus je- nuit, S poſdit, Kcut continentur in Privilegiis ipſius Eccleſiæ, qu in antea Domino conte- dente conquiret. Præterea conſirmamus omnes lo- noſtrorum halere conſuewerunt. Mbilominus pro Euambio cujuſdam domus præditæ Ercleßæ quam pro utilitate Caßelli Noßtri GCACCaBl dirui ſe- nos uſus, E conſuetudines, quas tam Prælati quam Villami ipſius Eccleſæ ſub tempore Prædeceſorum cimus, concedimus, 6 donamus domum, uam Frater Robertus Prior ejuſdem Eocleſfi ædiſfca- ACCGABl, junta nus ipſe conſrudtus ſuit cum omnibus Iuſtitiis, S vutionilus eiſdem domo, & cuſaleno pertinen- ribus. Statuimus quod nulli Bauli noſtri, ſou do- A. Inveges. mu 28 2. 22 3 — 3 3 . 2 4 3 3 3 — 4 mus noftræ, Miniſtri loci, vel aliqui pro parte nMflra moleſtiam aliquam Villanis ipſis prædittæ Er- leſiæ inferre præſumant ſub pœna perdendi gratiam 129 meam. U autem hæc noſtra donatio, S conrma- tio jam cnceſa prædiæ Eclaſiæ ſomper permaneat. præſons noſtrum privilegium per manus Erogati Nrarii noſtri ſtribi fetimus, & rtam ſgno no- Mro, quam ſuhſoriptione propria mauu curavimus voborari. n Ego Paulus de Cicala Dei, & Negia gratia Co- mes Alifiæ conßrmo ut ſupra. Ex originali in pagina pargamena antiqua exiſten- 1e in arca intus ſacrißtiam hufus Catbedralis Eccleßæ Pactarum extraca eſt præſens copia. ſe Barharus M. Notarius. Coll. ſal. Hadtenus Privilegium hoc & immunitas Gomi- tis Pauli Cicalæ Pomini Caccalenſis. Nemo au- tem admiretur hocce cæteraque ante memorata quippe qui fuit Abbatia, mox vero factus Epiſco- patus: dumque erat Abbatia, conjungebatur cum Abbatia F. Bartholomæi Liparenſts, indicante Pyr- * rho Notit. 1v. Eccl. Pacenſ fol. 38y. & ſeq. cui Gof⸗ edus Sageyus, Dominus Caccabi, ut præoccupavi- mus Lib. 11. Cap. 1. parag. 2. Num. 7. fol. 110. do- navit bona quædam & reditus; verum memoratas Fccleſias Liparenſem Padienſemque diviſit; ex- altatæque in Epiſcopatus hæ poſſeſſiones una cum quod probatur ex quodam Privilegio allato à Pyr- noſtro, Rege Ficiliæ Martino; & Epiſcopo 8 Padenſt anne . Aragonenſt, dato Caranæ die 2o. Octobris. 1v. Indictione, Mcccxcv. ſequenti rtenore: Panormi, Tahnæ, Mazzari, Caſtro- , CCAB, Wermis, Caſlelliboni, Pit- rinei, Bocherii, Platiæ, Marinei, Licodiæ, & Nicoxiæ. Pacenſis obtendit jus in Gœnobium nominatum „. Mariæ In Menſa Caccamenſe atque jure ſuo pro- pprio voluit inaugurare Abbatiſſam hujus Gœnobii 130 ordinis S. Benedicti juniorem Eliſaberbam Muler, electam anno MxII. ornatamque literis confir- mantibus à curia Archiepiſcopali Panormitana, atque permittentibus inaugurari à quocunque F- gratiis Epiſcopi Pactenſis adjudicavit Archie- in Eccleſiaſticam jurisdictionem Archiepiſcopi . icium ARCMIEPISCOPALUIS PANOKMANUS Dominus Caccabenſis. Berardus Caſtaca Archiepiſtopus Panormitanus. L cim annos poſt antea allegatum privile- nem ar. gium Cicalæ, intendens ſumma magnificentia mu- icpileohi nerare maximum illud ſervitium, quo plurimis iti- „i, anno neribus ipſum devinxerat Berardus; primum Ar- vcext. chiepiſcopum Barenßum fecir, & poſtea anno MccxIv. translatum ad Archiepiſcopatum Pa- normitanum, privilegio ampliſſimo (in Archivo Neg. inter Tahul. Eccl. Panorm. fol. 18. & apud Pyrrbum 13in Norit. 1. Eocl. Pan. fol. 479.) dato anno Dom. liæ xv11. apud Spiram 1x. Kal. Menſis Maji In- 2½ dit. 111. decoravit, nam donavit ipſum, cun- ſcripta inveniri in Archivis Epiſcopatus Patenſis ſuis ſcripturis additæ ſunt Epiſcopatui Padenſi; . Et hoc prætextu Magiſter Michaöl de Figuera, gente Hi/ſpanus, Epiſcopus Eccleſiæ piſcopo Catholicoʒ quare ad litem res decidit, at- que PTribunal Regium anno MpxvII. litem in- piſcopo Panormitano; Hæc nobiliſſima familia Cicala ſolummodo annos tredecim tenuit Domi- natum Caccabenſem, utpote quam lego tranſiiſſe Panormitani. Quomodo vero hoc contigit? & qua occaſione factum eſt? hiſtorici & auẽtores de- Caccabus F. 4 · Fi U. Imp. anno Mccxv. & trede- Mccxv. Komani gni ejus 111. Regni vero Sici- ctoſque Archiepiſcopos Panormitans ſucceſſores . A p U ST N 68 4 ſuos in ſempiternum, Caccalo cum omnibus terri- toriis ſuis; verba Imperatoriæ immunitatis „en Alatis Pyrrbi Append primi Tm. fol. 4)9. ad ann. ccxv. & Conceſſionis Caccabi factæ Archiepi- ſcopis Panormitanis, ita ſe habent: In nomine Fan. q, S udividu Winitatis, Amen. Fridericus Secundus divina favente Clementin Romanorum Men, S ſemper Augußus, S Mex Siciliæ. Negiæ circumſpobtionis intereſꝰ decernimus ſdelium noſtro- rum dowtiones, damna, aique jacturas tamto ſere- nitatis aſu perpendere, ut &ᷓ probatis debita 4 nobis impendantur ipendiorum merita, 6 qui in o- Ppere inveniumtur ehcates, domis potioribus augeantur. Atendentes igitur dowotionem, & ÿdom, arqus ſol- icirudinem indefeſum, & labores immenſos, aique damna rerum cum perſonæ peritulo dilecꝭi Vdelis, & amiliaris noſtri Berardi Panormitani Archiepiſtopiʒ hec non nimias jaturas, & rerum diſpendia, quæ nobilis Panormitana Ecleſia, Sedes Negni noſtri cum Vuis Canonicis, pro nohis, & octaſione noſtra perpeſ- a eft, de certa conſcientia noſtra damus, &ᷓ conce- dimus, E præſentis ſtripti patrotinis conßrmamus prœnominato Archiepiſtopo ſuſyue ſucteſoribus, & Eocleſiæ Panormitanæ in perpetuum CACCABUM cum omni jure, & dignitate ipſius, & cum omnibu atinentiis ſuis, vum introitu, Eᷓ exitu, & cunhis Vuis torminis perpetuo en noſtra largitiune puſdendum Mne omni impetitione vel alicujus contradiqione: ſa- tuemes, atque Regali ediqo ſancientes, ne ulla omni- no perſona humilis, vel alta, ſocularis, ſiwe Eccle- Maſica nſtræ Donationis, & conſirmationis formam infringere, vel auſu temsrario ex nullo tempore præ- fiuat ohiare. Ad hujus rei evidentiam, robur, atque memoriam præſentem paginam conſeribi, atqus Majeßatis no- Mræ hulla jumus communiri. eſtes autem hi ſunt, Henricus Argentinenſis E-132 piſcopus, Gualterius Baſilienſis Elehtus, Sigisber- tus Gomes Werdenſis, & Nector Alſatiæ, Anſel- mus de Luſtingen, Mareſcaltus Imperii, Rudol- phus Adwocatus, Derampths Wilare, Riccardus Camerarius, Arnoldus Decanus Bragenſis Herman- nus, S Henricus Gamerarii Imperii, & alii quum ꝓlures. Signum Domini Friderici Secundi divina fawemte Clementia Roman. Regis. S ſhmper Au- gußti, Kegis Siciliæ. Ego Chunradus Oſtenſis, Spirenſis Epiſcopus Imperialis aulæ Camellarius vice Domini Suffridi Magumtinæ Ecciaſiæ Archie- piſcopi, Apoſtolicæ Sedis legati, totius Germaniæ Archicumtellarii vice recognowi. Aa ſumt hæc amno Domins M. CC. N. Kegnamte glorioſimo Domi- no Friderico Roman. Rege, S ſemper Auguſto, S Kege Siciliæ: anno Romani Regni eſus ertio, Megni vero Siciliæ NMVM. feliciter datum apud x Spi- ream nono Kalendas Maſ nd. ertia. Ex Menſis his Imperatoris verbis arguo, Cactabum tea Num. 4. J. dictum fuit, anno Mxct1I. Comite Rogerio adjectam fuiſſe Dicceſi ri- gentinæ, & jam anno cckv. à Friderico I. Imperatore e ſæcularibus conceſſam Archiepi- ſcopatui Panormitano; adhæc ab hoc anno Ar- chiepiſcopum Panormitanum incepiſſe dominari remporalibus ac eccleſiaſticis Caccabiʒ atque ideo in recitato Privilegio addi cum omni jure. At hæc Metropolitana Dicœceſis quot annis habuit do- minium temporale Caccahid certi quid affirmare non poſſum: modo habetur, quod Regibus Gal- licis coronam Ficiliæ adeptis, iterum Catcabus ad familias Laicas ſtatim transiverit. — Ca- 4 —— *Ita in Originalibus, quorum ubique Scripturam ſeryavt- — Pioce Panor na Do nium culin/ nos 1/ Jahuit. n H ₰ C 8 icha —— A P i A y — inJ 6— 4 ar 15 F F M 4D amili K T *be co P 14 ni C Podi NM 5 u §1. * odiu PO Ri 1½ . M § ERi DI . enſt ccardi „ e um eun R „ icca A es f lia 4 — 2 f rdiu RI uey 6 7 — tum ter C Lex omin AR Juri in ali ni ſ n W E poli on XI u C DL4 7 iu liis — i ant ccl 1. S. a 14 20 ſuis „i gnie eeiuie ilus c veis, 65 hendi iren ue or ccLv cum icu⸗ PErat rid enſis 1 Ver 5 X747 Te n 4 ga 1G ra II 7 0 ori eri 3 Nui ras da Und 60 erri on w ve tus 1 qua inc 3 1N. qu 7 a1 — i Si — nin 2. em — po exce pro epit oc 8e — M — icili 440 & „ gij —— 5 cupati que — cſar jus — pwl „ egi uni ab prim S. ſu pyyrh S% — cum ſi 8 poſt ama „ma owinci K Sren⸗ Aen ere te vrbus ad e ditu 111. — omni uſyu⸗ po — gn= n. 32 Car fuit andyo er Su quoc A — e opus ℳt ilus cü ge S — — . ſeetn — n Hcen 7 „3 8 10 nnO 18 tei ß. * erſi eu ta 1 rem 2/. anOT I. eri S. 30 Xx pp ſiæ nem M s Ped omi ra- Pertua ud Inc in c red rmi nd . , y, M r 7LI ulit „ U C CCL. m 1n v à G ſu ale 6 ꝙ . Er 6d 01t 05 o u Rv. — em a 44 icili to ⸗ an ₰ * 6 rere . eie — co v. an ii Lin B Ahi — Ec venſe 6. ree — in um itqu ii pr ens m j S vI iniu da uiſſe us un tati poſ. n ie que Pro 0 à 85U juſſ iſmi 11 1 enſe Pe i ab um one ul 4 E M. pe B ut tri uC ℳli n i 3. attri em 0 err p 61 — pu — em luſ l ja s i a & It triene Mn eceſi rav — w vi⸗ tqu 1I fred nE M que monti coni n O. n aqi — nio in eri ju — cum Con — — nju- — obilſ famili —— l nufn na pr i⸗ 38. im milia „ caben ymit que nu 3 fo l 6 4„ „ℳ jnb — reiot S 3 5 — 5 aaue — Hodi arim or g G4 pPf u X — ia mo aique ri Sribe UCe une 1. — eenu⸗ — uc oNe See — — — — 3 ge Dio in — di — wewe — — nme LRX II. pabe extin que e4 675 oma „una 8. Ri cLX offi u85 os: S C 1. u n na m VI n1 r DX 0 pitej 5 Cu 0 ici 10 ſ i V 2 C1 1t an fe 8 61 * 1. 1 mir eti iſſe mner jut m Se- ci e 12. i ² 68 — S gi — utr a r — e 6 n ſer. . Rer Ric — . — i u. S R pin iteg cxcv m Fu Reg Re- . S — — Fuſ uen erii sHm. di R mpe ſui i icili ue 6 onii — vum rius 11 Pr iusd an — , S 270 N exC Nu 1M 7c EX ab ann. 108 m i noſt itati Re ovin eP . — orſo olita — ri icca i fue gnu iliæ 3.F cia o- 65 in juri o pri 6 . ographis — n ien of utr vdi run m ſu Præ e S jmn fr. e obi Po indi is epen ovo an o eji ci oſqu quo tM um e oni nn . uM ion , rbe — te & que — juſde aleſqu em s pu arthæu eap — eu — Weun co m 04 u5) paul S uccra Ne tiuie 20 n Eer ureluri leat: quam ex C ulari — tenan — — mos S 3 Mm 36 joti ſ Aui Re . tam & S Cac cop erit. I vco mus iſſæ — Re ninO ares AMM— — ie — e E — 14 Au aſti — e 10 — F iebe — urs e . —— 1 enee — — ioni — & Lar er — A nz n 4 — ri n 4. aln modo ei ut re de — en — Fii in — D — — ule Cey itur: un. i Po Se nit cep ilien pluri 8 rat t Qu M que Re S n in Cu Lxx ino aritn u pergit 111% —— im — aſi- 1* —— — — p HHue „ m. p mitan Nor tpore uiſſe, emti — Shu⸗ in 5 tſee jude * c ſ ſ kiti 4) Pano cujus — S& bu, urat Podi uileln⸗ — —— 8 70 u — kran & V 4 Ricc N⸗ — pa icci 1i cn 1 ℳ eßi inb lato 4 de N — Mc jiar ut Gu een Ca Fx 1F An ſrm r aut Ar iæ eſt Kaim — aru ði zui en ſ in 1 S aris aha 0 MEe 42 ona f ogra chiepi iam vund anc xx. 1 Sueni iiti con am Archi 4 oMn quitur 1II 7 Fri cœleſ pho pi- Jor n oct C — i P de: Caſt . — . i ta — b i epiſe ciuun Sar ℳrit ——— II. er — odito publi umen u , eoiz winni 13 tum Co olu nie nioni pril K⸗ Etum u de ris: Icat Sa 70— tubiz u 7! i 6 m * ec 7 0 onib K 3 de ul Podi K um i it ali e po lſu mij en co luſtri — us 1ra * egni ra Fl 10 ie Ca — oicon⸗ t bet g. Co eg S agxiß nnt arn 1 — Zun⸗ icca rolu bor jus fe io fr n- nbu 3 3 va 5C in git F cos „ 76 E ptis aſt n8 rdi 86 na atri — Si . hnee 5 —— — peein tri n i c. 6 icol eet- o Reg i 8 con ui⸗ genn — 6 ree Ca 4 6 na exi ℳ pe — Liti pr vce er- mm or is M obili — & ic ch . næ unt us eti in iiras — „ um igni alet- 24. Es een ren ardi n Ka S e 6 enie — 3 S nci um pus G Von tie . ihus ach P mq odi 17 otui ia h pluri ge vnmnimn . iſa reb aroli æ % „6 tu hus C um⸗ Hi uit; habui rimi ſ — 6 ero e nn — itan ℳ ie is di em „7. bo- ee ori enſt ard ffe pP tif. mm tan ℳ0 i 6 ont icꝛ jem /% t An oN 55 C us A 0 & C o- am VAA ali 6 6Ca C 110 6 Va Puui 0 MC inalis 70 iunre 1eni 5 Le um K roli icili lenti g Cib cerx ecue ocis ccl t u od uit † cari chi ol. 1. ui 77. o. 7 4. H in ſt 7N7 17 le vo ſe ac yl 5 Podi — egi — Im quad —— he S — imee eccra — „i eg. a 1n A erz jca Ehnl ea eeh nno cui amil ig ha- M wo ut 1a 0 ni ſi 11 — CeI Re teſt ru uo. 7Füt XR. l1 g — er —½ Inn — „ r Pri at Kan ivi-* fIbid F bin 9 t „ahn „ — um LRR. 3 Galeacio tum Analpbis ſeu Molpbiæ die xxvxtI Septembris anno ncc1xx. Rex Carolus J. dedir Dominium Caccabenſo & Gallani Caſtris Gallani, S GAC- CABI Fris in Sicilia, conceſiſue per oxcellentiam noßtram Fulconi de Podio Riccardi; patri iphius porricii. Immunitas hæc data fuit à Rege poſt obi- tum Fulronis, ut ê verbis proxime fequentibus colligitur: Patri iphus Porricii, quæ idem Porri- cius ex ſucceſons paternd juſts, rationabiliter te- nuit. & porro familia Podia Kictardis jam dudum ante annum uccr xx. acceperat à Rege Domina- tum Caccabenſom. Quo ergo anno certo deter- minatoque obtinuerat Mums ignotum eſt; quare annos quos Fulco ſive Fultonius Pominus fuit ibi- dem, computando non ſumus. 138 Porricius Podius Rictardius Dominus Caccabi. §. J. Fultoneom Dommum Caccabi & Gallani iutle. Cxcepit filius Porritius, aliis Porricius, & Porri- womt;, cu Patri ipſius Porririi qui modo brevi parerna uſus eſt hæreditate; nam anno ante memorato Mccrxx. in privileg. cit. ſummum jam obicrat diem, ut palam ex eadem immunitate/ quam mox fuſius Num.27. explicabimus, innoteſcit: Tam- uam (in privileg. cit.) primogenitumʒ & hæredem jpſius quondam Porricii. Zanctia di Podio Riccardo Domina Caccabi. 6. Porricius decedens ſine fucceſſore mare, re- „ liquit heredem prædiorum, junra noyum Jus Fran- — „i corum; in Siciliam tranſportatum, filiam quandam ve nupſit nomine Fandtiam, quæ memorato anno MccLRR· permiſſu Caroli Prim nupſit Kquiti Galeacio Suen- nydo & ita Dominium Caccabi jure doris anno in- dicato vMccrxx. à Eallica famiſia Podia Kiocardia tranſiit ad familiam etiam Gallitam Srendardam. Conceſſio vero Regis Caroli I. immunitaris, re- ſervatæ in Regia Gificina moneraria Neapolitan⸗ lir. B. fol. 176. ita ſe habet: Kegißrum Negis Ca- roli I. ſignat. Mccxx. lirtera B. Fol. 176. 4 ferg. Friptum eſt eiſdem . — Cum Galas Miles ßlius condam Guglielmi Eſten- Porricius fi- Fnnt i Domina Ftendardo. D dardi dijeꝗ̃us familiaris, & ſdelis nſter, Sanciam nulierem Fliam condam Porrici de Podio Riccardo ÿdelem nſtram cum Caſtris GALLANI, S GAC- CABI ſtis in Sicilia, conceſſiſque per excellentiam oſtram Fulconi de Podio Kiccardi Patri ipſius 139 Porrici, duæ idem Porricius e VuccehMone paterna nſte, S rationabiliter tenui S poſedit, & ad eamdem mulierem tamquam Primugenitam, &5 hæ⸗ vedem ipſins condam Porricii natam S ætate ma- jorem juredus Francorum viventem nec habentem alium heredem, rationabiliter doweneruntʒ nuper du- verit in uvorem ds noßtra licentia, & aſonſuʒ ſde- lirati veſtræ prætipimus, quatenus CASTMA ipſa cum juribus E pertinentiis oorum ſorte per vos ut prædititur procurantur nomine Baliatus, vel oc- caſione quod dicta mulier fuerit abſons à Kegno, vel ajia quavis cauſa, dicto Militi pro parie ipſius uuo- ris ſuæ, vel ejus numtio, per præſentes vobis literas aſignandas, debeatis ſins moleſti qualibet aigna- ve Inducentes eum in corporalem poſeſionem Caſtro- vum ipſorum, & facientes ſbi do ipſorum proventi- zus, redditibus de cætero integre roſpondere, no Mrit, &5 cuilibet alterius juribus ſemper ſulwis; de aſoeuratione vero bominum caſtrorum ipſorum facien- dis Viro, &5 Unori, ut receptione Kelewii Vicario Siciliæ noßtræ literæ diriguntʒ & ſ aliqua bona mo⸗ bilia, 5 ſe mowentia, qu⸗ fuerunt ditti Patris ſui inwenta tempore mortis ſuæ per vo Kmiliter Baliatus nomine procuruntur, ea dicio Galas, vel ſuo numtib ſmili modo aſignare curetis. Datum Melfiæ vige- ſmo otavo Septembris X111. Ind. McctxRx. E die hujus autographi privilegii liquido evincitur, an- E nos quam pauciſſimos Gallicam Nobilemque fami- F 1 INVFE 6 E 53 7 liam Podiam Riccardiam tenuiſſe Dominium Car- cabizʒ ſiquidem idem ipfi Carolus J. dederat, qui Sculum Regnum ſublato Rege Manfredo adeptus fuitʒ nimirum à xxvII. Februarii anno nccrxvi. hæc Dynaſtia tranſit ad Domum Stendardam jure doris xxv11I. Septembris anno Mccrxx. Itaque familia Podia Niccurdia circiter triennium vel qua- driennium dominara eſt in Caccabo, nimirum ab anno McctxvII. ad MccLxx. Galaſſus ſou Galeacius Stendardus Pominus Caccahi. ——— „aliis Scriptoribus Fanila vocatam Extendardiam, Eflendardiam, laude Zazara de Nobil. familiæ Orijliæ p.⁊2. Joan. Baptiſta Summontanus Hiſt. Reg. part. 2. Lib. 1v. fol. yʒf. 341. Perrus Vincentius in Theatro Tha- laſſiarcharum Ficilienſium fol. 3. J. 76. & Hi- ſtoria familiæ Gantelmæ fol. 3 3. Angelus Conſtan- tius Hiſt. Neapol. Lib. 1. fol. 21. 22. 2/. 26. D. Ferrantius Marra Dux Præſidiorum de familia Marra fol. 40o. nec non Indices Regiæ officinæ monetariæ Noapolitanæʒ ambages vero eorum con- tracturi ſumus in compendium laudum, dicendo: familiam hane fuiſſe gente Gallicam & nobiliſſi- mam, primumque ex ea, Regem Carolum Ande- gavenſem anno MccrRxv11. in Faliam comitatum fuiſſe ad occupanda nova Regna Neapoleos & Siciliæ, Guilielmum Veterem dietum, qui narran- te Marra loc. cit. vexillum Regium copiarum Regis Caroli tulit in prælio celeberrimo, quo ſuperatus eſt arque cecidit Maufredus Rex Ficiliæ prope Benewemtum die xxv11. Februarii anni vucc LxVII. Ad hæc Angelus Conſtamtius loco allegato narrat: Die eodem, quo Rex Carolus cum Beu- trice uxore ſua ovans Weapolim ingrederetur, per⸗ acta coronatione multis Dominis præmium tri- buiſſe, prædia conferentem; inter quos numera- batur hic Guilielmus Stendardus ſeu Vexiſlarius; au 141 dientem enim Regem, ſubjungit Vincentius loc. cit. quod Conradus Princeps Antiochiæ neposRegis Manfredi, infauſte interfecto avunculo in Sirilia, plurmos in poteſtate teneret pagos tractuſque à ſe occupatos, ſtatim eo in ipſum miſiſſe Guidum Monfortium & Guglielmum Srendardumʒ accitque Marra loc. cit. Regem Carolum Romæ ſubſiſten- tem, accerſentemque Principem filium ſuum, imperaſſe, ut Srendardus præſes eſſet conſilii & aulæ regiæ, ut & Præfectus Generalis terræ qz Lavoroz Pro tam diuturnis fidelibusque ſer- vitiis Regem eundem ipſum ditaſſe prædiis & Muneribus; quippe cui dedit, ſcribit Summontius loc. cit. reditum excedentem ducatos vcccc. di- viſos in feuda Caſtellorum Arienti, 5. nſiwb Arpiæʒ Caſalia Pomilliani, Piponis & S. Marie Foſe, ſitos in terra di Lavoro, & Comitatu M- liſfanoʒ præterea Caſtellum Perræ Flumariæ in Prin- riparu Ulieriore, Caſale Ponticam prope Maril liunum, Caſaleque Principis in territorio Aer- 2porro ipſi Rex Carolus idem concredidit fum- ma atque maxime præcipua Munera Neapoliiu- va & Sicula, ſiquidem, ut narrat Summonting loe. cit. poſtquam novum munus Pribuni ſtabul introduxerat Rex in Novitium fuum recensqut Regnum, quod, ſecundum Ammiratum idem fuir cum, ut hodie vocatur, Præfecto equiti tus Regni. illud Guilielmo donaſſe; prærere⸗ anno MccrxvIII. ipſum fecit Seneſcalcum &. Vicarium Generalem Firiliæ. ur videri poteſt in Indice Regiæ monetariæ officinæ Napolitaiæ lit. B. fol. J1. Guillelmus Stendardus ræni M⸗ reſtiaſlus, familiaris Vitarius Ceneralis in Sicili⸗ d Eſtandardiam, memorant multa cum celebritate & & noiit 140 is i habuit n. nera in Italia. nil? uris! Ruliu. Gulaf Galea Stend lattal minu onungn 6 Seneſtul 1A60 S1cUILA in an ol, 60 cus. lege Py t inno . anno vcro ſeq; rb 13. II 6 — muui — icet, mortuo lit. D. fol. „ eg. A Gallaui a . IV * nin, . — e: Guillel it munus ſi . poſſeſj otempore, ci fruita fuitʒ & ni fal ratusz Eꝙᷓ Sicili mus Stendardus s ſummi ſonem omni e, circiter a ʒ & ni fallo elmo de iliæ Vicariu ardus Kegui Vus enim nium dicto nnosxn. reti Abaan r 5 b. n — — rædiorum val end lelmum 1 icurius Generali egMi o Mcc jam die xx matr . d noſtrum Senio Genenalis. Ammi- ke Lxx. & eodem di ie xxvnI. Septe — n ribusque o iorem fervitii um Guil- ge Carolo m die & anno q mbris an- MCCLXXI — tradit . prædiis Mu moœſtiſſimæ ver cnmemorit à Inſigni V t Man e alis ge — 8. Hic — aa loc. cit. anno — — m, z poth Ccutus vexillum MocxRxv proxime Cap die XxIX. M cum fuerint en lia & adduct Regis 5 L. 6 Galli omne vIII. N enſis Martii acumceſch i 1o MMarra loc. ci Andegave We ſe- S Galli vita um. 3. dicend artii, ut O fitatez uxit lib cit. fol g4Vſt ſte ne fuere privati iisque in Siciji um veni ii⸗ ueh C bDerOs Gui 402 5 eite Privati; . e in Ficil mtz 1 aleaci 7 uilelmum in Valia ac reliqui 13 11a ilia ſitis mi eg pa pi. ½ eacium & E mum Junio d R qui Galliy ſubi que Galaÿi miſor- Pat. 2.1 nus ir uſachia rem, Galn dia Ca 7 ubiens in us noſter i in Th Lon in ftatum hiam. natu maxi ſium ſeu bli ccabi & cæ infortuniu ter idem, 14, enoI. fit, ar patrium an akimus Guil eod m, dotalia præ? 76. 66 arram 1 rius à Re XXI. ſucceſ. egros Domi pterea ta e & anno elu evectus i r. fol. 400 o, ſecund ediit Cacc . accali fuit; 8 nnos x11. 1 onm qe ſus in 8 vinciæ & Ped Melmi Boni uiielmi egis: 3 e ſni eſt; a Secnatum K edemontii; Boni a nimiru Kegi amilz P z anno Mcec! omanum allici 5 Caroli nno Mc Mall al m æ oſici ræfectus ccxci. Mareſt allici ju-· oli Andega 1212. rertia jar tera, Guil — litiæ I prætorii Auguſt reſcallus Regni ſou deamus venſi, ann ia jam tempe . n, — — — iæ be 5 §. 1 n em — endo Jomeſtab tuit. an * for no . mas. — tun ÿ . — que in —— Fee eapolitani — be iter profecto & yi ian con b- tus. Tre MCCcvIII raditur enim i mœſtiſſimus 1 inter occiſe a Nen am Aquinat it uxores in n Politanæ, m dice offici per Sicul M Domi- polet & Gie dlEM) 70 matrimoni a- 8 int 7 ultos an inæ mon A ʒ ni Cace 4 im — e quib caram & Fy an- freti am in R m ſupervini ean Wr ilia Neapoli us hæc Gallira Franci tinentem: egem Ca ixiſſe, fid — — — — — ie el lit. G in A Anugrenn ebruari cone nigro in fund Homus in- rciter x1. annos, io & poſt V vertente ni- lannne bente caudam bi o argent dum „ nos, idem eiperem F wius loc que lin iidam at eo cum maximum m Rex Guilli iculums o al turn guam up attollen Neapol 8 natu feci 6 lielmuum J Carulu rno tempore, gucsque rub te, ha- Aholitaks tu fecit GComeſt rendar- wolus cum 5 politani Seogi „jukta Zaz ubros: quæ diu- — noſtrum neſtabulum Re ms prmiun ni nigr „aufer uerun — gnip u Præfectun tectum 3 igro, & 3 uferendo caud tz verum gniproclamavit; i ctum Equi prætorii A mer qUosh culu . . ſummo d U am bifid ſa Cupi aVitz;1 ſi q itatus ei U- ſeu Verlmn due um eidem m tænia o- ſita: ampumqut erea donavi e 68 endo m Eam m ſeu vin- a: eo que Marinumi navit niochi⸗ ſ Se ciu C vEro. 3 1II.Num riaam 5 QIOrum fe d * 116 al O 6. „ Galn aut ſe .10. & 11. am unic udoru alaſus n t. S † — alios 6e E— S ſub relnue u — 1 rnatu dicti * an „ indicante uiielm 44— pagos nini ianno Mcc alaſſiarchæ, j cti Gui ann. Mcc nte Indic mi na L.X — — uil- MccRcII . lice 2 atu ma- ein — eR een nent iene e ki nn in matrimoniu: o mortem Miirit; ſcalli Maria ſii z. Calaxi 8 — lunz uiut 143 nium —— duxit, quæ onium Sanciam — . iʒ qui fuit 2 ja flia, ſetri — 2 ol k chluu, attulit — nnſd⸗ Gan Maria * pem hl 1n omi- naido Galardoj — r lum lun — ſuper 6 auctore Marr⸗ mi , juniori. 2. G a quater nupſit 1. A is eſet conlli h amiliæ ſtirpi iWettam; hi ra l. c ℳ ngoth. Guillelmo plt 1. Nay 6 Sicilia fuit n trpisque 4 nic auctor S ritano. 6 pri 4. Berardo 4 Miliacib Maria G — — e — Fttcen — —— Co 10 s hel . N. 2. uẽ In terti ari miti Lo- ejuſ tu „f lelmi Pclenderi Galns Miles ſii cta Immunitate to Womaß tio ſuſcepit Gal rito non peperit o ili. diuſe yndis ð S ardi, Sanciam lius quondam G 2 pta ſunt um & (Priſtoph alottum, atque erit ſo- tnbit &unmmi e — — p no aurogredi 2 Caſtris Gallani chardo Fdel uomn- 0 McccRvI. li ucti ucuq; ncccc.i yedem allani, S C o ßdele 7 ria 8 .lit. E i Ind aeium- u nupe i, Caccabi ſri elem noſt⸗ a rendargi ſiie fol. 60. 6 icis; nam 1. Mn — — eei nni & 5. Mn e itaque Galaſ⸗ dumGal ni: quæ haluit ina Caßri Cupi 6— Conuul⸗ manſit in ſervi gis Caroliz em eſſe mum de Mili nunicrenn um virum R 147 † — py eſi . ervitiis Regi 5 poſt coniugi „ quam 1 liliacio. E 6 undum i aynal- * umurie / et ut abiret Ficili egis, & id im pe it. C. fol. 6 . Pr in eodem , a virum Guill itun yrpe Caccabenßt, ſcilia, Vicarios —— Coniriſa 18. notatug rit anno neccxx — n rento 4 ſubſtituitʒ 2 2 ——— Pomini haluit K Petite Maris grendurd vetus c tdeclarat cæterorum Ficul 11 n dei goth Militiz⸗ 1 mn conc di W Inſtrur Ficul o Comiti iiris;0 — Nem pergamenæ umentum e S Chri Laureti: uxor Berardi d 634 u0 Munen Nun N nore tractus C menæ Prioratus (ex ori ti: ex qu0 1 erardi de Aqui — — Cace ioratus F. M g.) tophoru hahnuit Thor qui- unmni ogerii S, adductum it icolaꝛ us, Thom nobiliſſimi omaſiu dict. ubi 1. X. die * ominicæ ufficiat Muner rus in Kegn C am privatam Domi Gallicam far 1 accabi nobii huj e obveni veſpere Domir famili rſetto „ partes vicesq ujus, Domi nient perem Sicil inatu C iam Ften- r. prrſelt trandus Mi es vICesque 6 2 Dom recidit ienſem;ʒ accaheng 6 E esque Calaſt minum recidit: Ve qui tertiun eus pro douſt 5 —. e enerit: Procur que 6 rum quo rtium ad opter 5. cn andus Mi ſceperit: Nohili urator Per agonenſhus modo Ca d jus Regiun ecit heneſci irodorus E ilis vi „ d . tran ccahus, tiden 6 * omini viri Domi s Procurator G vir Dominus icemus ſequentib ün * xmilia „à Regibus . U „ uodecim accabi 65 mini Galas E enerali C 1bus Eaniri Dillas Ipn 8 3 ne M — Extendardi Pan caocapknsks hiribu enduts n minus. familia m anhnos . * 7 SES R T V milia in Siciſia vi pauci primum V cum P M. M icilia vigui eſpere Si ANORM pilis Galns 6. e Siculo ? MITAN „ Dominoq Gallica hus ſtriptori incepers cd VIS 3 mirum in Fici nratus fuit 1 egavenſit in Ficilia in choro; ni ſummus 2 tam ſon 3 U- princeps- F Ora VOCe ma que um, 75 TM 56 rium, mulierum infantiumque Gallorum miſerri- Aſ ra, in familia Paſanella fol. 13. tantum fecit pro- me cæſorum, ut lamentabilis ipſorum deploratio fectum ut repertor eſſet auctorque emplaſtri, vo- ejulatuſque per Europam, MMam & Africam ubi- cati hodieque di Giovanne di Pruida, leu Joannis que repercuteretur. Summi Præfectique Sacrarii, Prochytæ ipſe fummis Regni Neapolitam Mune- qui Veſperem conſtituerent, fuere Rex Carolus ribus ornatus fuir: utpote qui à Conſiliis Regum . Andegawenſit, Joanne Procida Salernitanus/ & trium fuit, Friderici . Imp. Maufredi, & Caroji Pyochertus Gallus Rex Carolus fuit ſummus Pho- Andegavenſi: & quod maximum eſt, Manfredus ipſi naſcus, prehendens plectrum manu, & incipiens munus ſummi Protonotarii Regni concrediderat: deploratam Veſperæ famoſæ muficam: nam anno hic initio fauſto regni novitii Caroli Regis apud MccIvIII. inauguratus eſt ad Regna Neapolita- eundem retinuit, ut fervitium, ſic amicitiam: ſed num & Siculum ab Aexandro IW. contra Regem parum ipſi profuerunt obſervantia atque amicitiaʒ Manfyedum N. filium Frederici I. Imperatoris, nam libidinoſus Rex captuſque amore formoſæ & jam coronatus Rex Menſe Aprili ejuſdem anni Pandolſinæ, uxoris ipſius, aggreſſus eſt violare (videantur HMeronymus Surita Annalibus Aragonen- B omne jus amicitiæ inferendo vim honori; ſive et- ſhus Lib. 111. fol. 288. Genebrardus Chronol iam avaritia ſua deſiderans Pominium Inſulæ Pro- p. 11. an. Chr. MccILxxx1I. Summontius Hiſt. Nea- chytæ, quippe quæ maxime defenderet propin- pol. Lib. 111. f. 288. & Villatius Hiſt.) etiam quam Regiam Civitatem Regnique Metropolinz 146 contra Corradinum unigenitum Conradi Imp. natu injuria vique ſumma eundem dominio ſua privavit: minoris Friderici I. hæredemque & ſucceſſorem, quare vel una vel altera injuria, & forſitan amba- monente Fazello Hiſt. Sicul. Decad. 11.Lib. vIII. bus incitatus Comes, ex Prochyta fuga ſalutem Ae Cap. 1n. fol. 49o. Anno uccr.xv. & vIi. annos poſt quæſivit; mutatoque habitu & aſlumpto illo ru- 3 inaugurationem Caroli ſimul cum Beatrice conju- ſtici in Siciliam transjecit ubi ex pertus clamores, u ge cum claſſe xxx. triremium trajecit in Valiam, miratuſque lamenta, quæ oppreſſi, inermeſque appulitque Oftiam, atque inde Komam ſe confe- Siculi in omnibus civitatibus pagiſque ederent ad- rens à Kiccardo, Joanne & Jacobo Cardinalibus verſus Gallos, totam Inſulam peragravit; priva- 148 juſſu Clementis IM. die Rxv1I1. Junii coronatus f timque inſuſurrando, quaſi Chorum inſtituit, ſo- fuit Rex utriuſque Ficiliæ, teſtibus Maurolyco C num cantoribus dedit, & veſperas canendas do- Hiſt. Fic. Lib. 1v. fol. 123. Bonßilio Hiſt. Fic. cuit: mox Orientem verſus Occidentemque per- Lib. v. Anno Mccr.vII. atque circiter biennium gens ad Principes, adeo omnia elaboravit atque poſt coronationem iſtam, dic xxvII. Februarii molitus fuit/ ut concordiam Veſperarum conſum- prope Beneventum publico prælio & acie ſupera- maretʒ ita quidem, ut nihil ſupereſſet infectum, vit occiditque regnantem Manfredum: & inde niſi ur tertius phonaſcus brachium attolleret ſyn- ab anno indicato, & die in ditionem accepit Re- tonarius. 6 gna Neapolebs & Siciliæ poſt hanc vittoriam Re- 5.3. Tertius hic phonaſcus fuit arrogans qui- Brortt⸗ giam fecit Napolin nec trajecit in Siciliam quip- dam & impudentiſſimus Gallus nomine Brochet- naſlube⸗ pe anno ſequente gravatus repentino adventu for- 1us, aut ut alii ſcribere amant, Droquetius vel Perarun. tiſſimarum copiarum Corradini, quem acie etiam Drous, qui hoc ritu ſerieque initium Muſicæ eodem anno MccrxvIII. die xx111. Augutti ſu- moœſtiſſimæ attulit: Galli ſatis gnari iræ Siculorum peravit, aliisque inteſtinis motionibus, quæ oc- ſatis ſuperque offenſorum abalienatorumque pere- currere poſt mutationem Regum ſolent, ipfe in D grinis abuſibus, nuperrime inceptis, & publica Ficiliam trajicere non potuit ad hoc novum Re- impudentia militum, ſævoque imo tyrannico gnum alterum coram ſpectandum: quamobrem dominatu Magnatum Regiorum, atque ſeditiones dem vicariis Magnatibus regendum commiſit: & innovationem veriti, incolas uti armis prohi- utpote qui elegerit teſte Pyrrbo in Chron. Regum buerant, divulgarantque Regium edittum, quo Vicil. anno MccLxIX. fol. 6o. Proregem Joannem cautum eſſet, ne quis vᷣiculus arma geſtaret: hoc Cerardum, Dominum ultra Fumen Salſim Berar- iniquum edictum putarant adjumento fore ſuæ ty- dum Wrtoretium; ſummum Thalaſſiarchum Gu- rannidi, verum contrarie occaſionem præbuit o- glielmum Belmontium Gallum; ſummumque Can- mnimodæ ipſorum extirpationi. Siquidem Pa- cellarium Joannem Manellium; verum tam Rex normitanis Civibus quotannis Die Lunæ Paſchatis Carolus iple, quam Magnates Regii præſentes à ſive Reſurrectionis, moris erat tam Nobilibus, Ficulis intolerabilia tributa, peregrinas conſuetu- quam plebejis devote inviſere Templum F. Spiri- dines novitiasque leges exegere, arque ut vi exi- ius, hodie dictum Patrum Olevitanorum; quod gerentur, in carcere cives incluſerunt, exiliiſque E extra pomœrium Urbis circiter milliare ſitum eſt, & vita crudeliter mulctarunt, ut narrat Mau- atque ad hanc antiquam nec ſpernendam conſue- rolhcus loc. cit. fol. 123. Longum eſot memorare⸗ tudinem anno MccrxxxI. veſpere diei Lunæ Pa- quibus vehigalibus, quibus tributit quibus extorſio⸗ ſchatis Xx1x. Martii, vel ut alii volunt, ſequente nibus, quibus detretis, quam duris legibus Carolus veſpera diei Martis xxx. aut xxxI. Martii, Nobi- non Nex, ſod Mrannus Siculos oppreſerit per annos les ſumma ſrequentia & cœtu ampliſimo, una Qure ⸗ xvI1. Menſoſque 111. omitto exilia; vincula; cru⸗ cum populo Panormitano foras exiere viſttatum 3 ces, (ꝗ ſupplicia: non virginium, n matrnarum Templum memoratum: inter tantam multitudi- uerct 147 pudor, non religio tuta erat ab injuria. etenim & nem quidam numerabatur nomine Martius, qui hu- 14 Rex & Optimates Regii Siculorum humeros ni- meris applicitam concreditamque circumducebat mio pondere gravantes, coẽgere viam ſternere lir j usorem amantiſſimam: cujus nomen quidem non berationi, arque inirium Veſperæ moœſtiſimæ, à eſt notum, tamen erat præter cætera mulier iſta Gallis ipſis compoſitæ & muſicis iſtis ſonis ado- venuſtate ita ornata, ut nihil ſupra, quæ conjun- ptatæ, facere. F cta cum pudicitia & modeſtia mox viſu ſuo in- Pe 5. 2. Secundus phonaſcus, Veſperem temperans, fammavit petulantiſſimum animum Galli Brochet- mn cundas au fuit Joannes Procida, nobiliſſimus Civis Salerni, . Hic non auſus fuit præ pudore laſcivum palam a- K Neſbe. Dominus inſulæ Prochytæ, propinquæ Metropoli nimum ipſi indicare, ſed velut œſtro excitus & zclo Neapoli cujus uxor vocabatur Pandolfina; hæc edicti regii, militari venia Gallicaque impudenti k in dorem ipſi attulerar Dominatum Paſanelli, ex improviſo ipſam adortus eſt, veloque capitis 5 unde poſtea Joannes vindicavit ſibi titulum Comi- vi abrepto & nudato, incepit rotum corpus i- tis Paſanelli Juris utriuſque Doctor erat ſcientiſ- pſius inquirere, prætexens eandem ſub ſtola arma ſimus, ut & Medicinæ, in qua, auctore D. Fer- prohibita gerere contecta; atque hac calliditate rantio Marra, Præfecto Præſidii, de familia Mar- manus impudentiſſime per pectus atque inter ſn CaRkTRaco Sicurz. millas ſparſerat: honeſtiſima mulier ad hanc ne- 4 1 E fandam injuriam vi maxima exclamavit, Mar- i viusque maritus animo generoſo gladium vi ab net, 6 humeris Brocherti abripuit, evaginatoque eodem e Aui ipſum confecit: quod ſpectans numeroſus exar- i, conen i cerbatuſque populus Panormitanus convenit, im- vli kez petum fecit, mœttiſſimumque Veſperem incepit. le mnitn e quo ululatu deploratiſſimo uſque in præſentia ni ugean tempora repercutiuntur voces tragicæ; nam, e amore ſy a teſtibus Vazello loco adducto, & Summontio loco Breſſis ſot citato, Viculi occiderunt in tota Inſula plus quam um hon octo millia, ſeu ut alii volunt, xx1v. millia Gal- ninium n Nt. lrum non parcentes ſexui, nec ætati, ſed con- eiendent *5, ficientes mares, fœminas atque infantes: imo B ique Uan ẽ Gallis — ne opoin, iſſime ſecuerunt pugionibus, eque viſceribus ma- eenn trum — & immaturos & exoſos pro- — nb. ximis muris alliſerunt. 5 fig luten ce 5 4. In frequentiſſimo hoc cœtu Civitatium, pto ilom. epe Caſteilorum villarumque Ficiliæ, quæ conſpira- penuclmor eimi tione communi deploratum cecinere Veſperem, 4, nemeſſr Panormus & Caccabus excelluere, certatimque oe ederent concentum duarum vocum tenuerunt, ita faventi- Brit; prin. bus atque plaudentibus Hiſtoricis, ut deſcriben- inlitut, ſ. tes hiſtoriam notiſſimam, filuerint nomina tot a- cinend q. — — — F quæ ad 3 ntem muficam Veiperæ confHuxerant; Fanormitauoß- —— que & Cueccehſet ſingulari extulerint laude & en- mncanſn- 10 comio: iquidem tradit Maurolheus loc. cit. eo- ceſegun dem iſto anno, illoque ipſo die tres ſummos Gal- ete w los & primates Regios, Heribertum Aurelianenſem Proregem, Joannem — —— Juſti- — tiæ in Valle Mazaræ, Womamque Byſantium Præ- —* ſidem juſtitiæ in Valle Nori, inhabi- — taſſe, & facto ortoque ipſo tumultu, & occiſis — Prima aggreſſione extra muros Panormi circiter ntium Muſcꝛ cc. Callis, pervenienteque clamore atque furore n irx Kulm intra frequentiſſimam Urbem, graſſantem plebem owumq pen adortam fuiſſe Palatium Præfecfi . Nemigii portas ds, & pubi effregiſſe, ſervosque ipſius confeciſſe, exclaman- D e tem vociferantemque nomen Imperatoris & Pon- atque ſiim tificis; delegiſſeque Præ ſidem VUrbis Nogerium Ma- uti mimi Nra · Angelum civem: cum vero Præfectus ſentiret um edin, u ſeſe in anguſtiis conſtitutum, ſummoque in peri- ma gein. w culo verſari vitam, effugit in Caſtellum Regium, nento ſniny. cum Prorege Heriberto; ubi hi Magnates viden- ionen ynur tes ſeſe à Gallis ſuis deſtitutos, & injuriis expoſi- Sinen hr tos, contra excitam furentemque plebem agrico- ie Lunx Pichus las Siculos ruſticosque in auxilium opemque voca- n Nblbn, runt: verum fruſtra; nam poſt obſeſſionem tri- enpunſ h duanam, Caſtellum Panomitunis vitam pacti de- niunrnn q diderunt, Præfectusque 5. Kemigii exiens à Cac- viliur ſuneb ubenſbus ſagitta percuſſus fuit & occiſus: Jußi- E — conſe- ꝛiarius, inquit Auctor, 4 Vicurio in arcem admit- eilunePe- iturz Poßridie implorato fruſtra ruhicorum auxilio; r o poſt irrita pactaʒ Tunc ſagittatur à Caccabenſibus. — ac trucidatur. 5 Marti, uare en F. . Fazellus loc. ci d do diſcrepat uare fac. F. J. Vage c. cit. quodammodo diſcrepat mplſiwo . e in enarrando facinore we exiere e iere caput. dicit, quod Præfectus F. Kemigii obſervans por- ntm mu uin⸗ tas Palatii ſui deſtructas, miniſtrosque internecio- Mmtiun 6 ni datos, fugiens à Panormitanis fuerit in facie e cicumdi vulneratus, quare habitu agreſti aſſumpto, noctu omen quidenꝰ per Biccarum cquo vectus eſt fuga vero ejus co- cren mie gnita Panormitani conjunxere ſeſe cum Caccabenſ- ſn qrcn hus Præfectumque inquirentes, in platea ſagit- F no viſu ſo! 1ntis confecerunt atque occiderunt: Joannes ipfu in n6il Ju Jacie vulneratus ruſici habitum memtitus, equeſter 5 ſenn — Biccarum oppidum profugiens eum quidem fursrem ecins evaſit; ſed Panormitani, Sc. cœſis domo ad quin- — inpuien due Francorum millibus, uma cum Caccabenſibus . J oannèm 8. Remigium perſecuti Vagittis petunt; b co ac demum interßtiunt ratio autem eſt, quare Cac- ui ſokm cabenſes ſupra cætera oppida, Caſtella & Palatia en cililu Sieiliæ in hoe Veſpere primas tenuerintʒ quod, ut Lin. II. CAr. W. 78 antea Cap. 1. F. 17. 18. 19. 20. diximus, Rex Guillielmus ille Bonus vel Regina Margarita Ma- ter ipfius, aut omnino, ut alii volunt, ſummus Cancellarius, Prorex Ficiliæ, & Archiepiſcopus Panormitanus Stepbhanus circiter annum uc.xvI. dediſſet Dominium Caccabenſe Equiti Gallico Voan- ni Lavardino; qui ſtatim inceperat ſæviſſime ex- cipere miſerrimos Caccalenſes, conſuetudine Gal- lica eos onerando, qua tenerentur ex omnibus ru- tis cæ ſis, quæ haberent, Domino ſuo non modo partem decimam, verum dimidiam integram ſup- peditare, nimirum e centum vaccis, quinquagin- ta, atque e gallinis decem, quinque: Joannes d⸗ Lavurdino, tradit Hugo Falcandus Hiſt. Fic. fol. 168., cui rogatu Cancellarii terra (id eß Cacca- bus) Matthæi Bonelli nuper data fuerat, oppida- nos ſuos Jamtis aMigebat injuriis: ut omnium rerum mobilium, quas habebant; modiam partem exigeret- hanc enim eſfo ſuu terræ conſuetudinem aſorehatʒ hinc illæ lacryniæ, & Caccabenſium de Lavardino querelæ, quæ, ut occupavimus dicere loc. cit. il- lum relinquere ditionem ſuam coõgerunt, atque Sicilia excedere. Itaque ſi hæc immanitas Galjica in Sicilia primum Caccabi ſtabilita fuit, atque in- didem Sicilienſum primum odium in hanc gen- tem pullulavit, mirum non eſt, quod elapſis cx. annis Caccabi primitiæ amariſſimæ hujus odii ad maturitatem pervenerint, aut ut aptius dicam, ſũicut Cacalenſes primi fuere in Sicilia ſubjecti ty- rannidi Gallorum, ita æquum fuerit, ut iidem 172 Caccabenſes tyrannos ſagittis confoderent. addit Maurolhus tol. 128. fama rumoreque diſper- ſo per Siciliaam, quod Caccabenſes cum Panormi- ranis interfeciſſent Præfectum Juſtitiæ F. Nemigii ola Meſana moras protrabenteʒ) omnia oppida, Caſtella, & Palatia Regni, animo recepto, cla- mores extuliſſe offenſos, gladiiſque armaſſe dex- tras in Gallos atque conjuratione erumpente mœ- ſtiimum Veſperem incepiſſe: Tune, inquit fol.123. vro) Sc. Galli ad necem enpetumurz ac inveßi- Lantur ubn ſexui, non ætati parcitur, necantu⸗ vulieres A Gallis gravidæ; & nondum nati infan- tes ulero extradi perimuntur. §. 5. Itaque propter Siculum Veſperem omnia xrbu⸗ u⸗ prædia & feuda Dominorum Gallorum in Ficilia rifuigtiopi publicata fuerunt, jurique Regio adjecta, atque Dominium Caccabenſẽ eadem ratione à familia Gal- lica Stendarda ablatum anno eodem MccxxxII. Regi vindicatum eſt;ʒ ita tertium Regium factum, confer Cap. 111. Num. 10. ſuperius, nimirum pri- mum tempore Guillielmi Mali; ſecundum Guil- lielmi Boni anno Mctxix. tertium anno Mcci.xvr. tem pore Caroli Andegavenſis, & anno McctxxxI. paucos menſes ſub Regibus Aragonenſhus, qui u- nicum Regem Gallum in regimine Siculo proxi- me exceperunt, atque illud poſſederunt: ſiqui- dem Petrus teſte Pyrrbo Chron. Reg. Sicil., no- minis ejus ſecundus Aragonenſit, & Primus Fici- lienſs, conjux Conßantiæ ſiliæ Manfredi Regis S- cilis, atque inſuper hæres declaratus à Corradino Rege Ficiliæ, ad petitionem Legatorum Panr- witanorum die 111. Junii cum validiſſimis copiis ẽ Cataiumia navigavit, & die x. Auguſti Drepanum appulit; unde itinere terreſtri Panormum conten- dir, ibique in de primaria à Joanne Epiſcopo Cæ- Phalædenſ die xRx. ejuſdem menſis jura Regalia accepit, miſſo Petro de F. Fide archiepiſcopo Pa- normitanò Komam ad Martinum IW. ad impetran- dam veniam, pro Regno à Sede Papali, quæ Siculis tum ſumme offenſa erat, quod contra Ca-173 rolum Andegavenſom rebellaſſent, atque Gallus ju- gulaſſent; cum itaque Hpanus Rex animadver- reret, ſeſe in bello cruento verſari, quod diutur- num cum Carolo geſſit, ad confirmandum ſibi novitium Viciliæ Regnum uſus fideli ſervitio mul- — — * — „ „ „ 8 „ k — . * — 2 3 „ —— — — ——— — —.— — 2 — — —.— —— — 5 — — — — —— 79 tarum nobilium Domuum tam Fitiienſium; quam Hſpanicarum, eaſdem prædiis, titulis, & Mu- neribus in Sicilia Regia magnificentia cumulavit: inter quæ, ut ſtatim exponemus, circiter annum MccI.xxxII. familiæ Præfoliæ Dominatum quo- que Caccabenſem donavit. TEMpPORE REGUM ARAGONENSIUM, FAMILIA PREFOLIA. O pvv OQpN Fridericus Præfolius Dominus Caccabenſis. Nobilitas, §. 7. D Eregrinane fuerit atque Normannica hæc Domus Præfolia, an popularis, & Sicu- zamli 14, ignoro; exiſtimo tamen indigenam fuiſſe, vrafli. tutoque aſſeverare non dubito, fuiſſe nobiliſſi- mam, tituliſque ſuperbiſſimis & prædiis feudiſ- que ditiſſimis in Sicilia florentiſſimam; nam Fre- 14 deritus Præfolius Dominus Caccabi, erat Comes, ut mox num 8. ex autographis demonſtrabimus. Marchiſta Præfolia ſoror ipfius, nupſerat N. Cla- ramontio, enixaque fuit Manfredum Claramontium, primum Comitem Modicæ, Dominum RKaguſæ, & Siniſcalcum ſeu Præfectum Prætorio Regni Ficuli, ut docet Diploma fundationis atque do- tationis Cœnobii Spiritus F. Agrigentini, datum anno MccxcIx. Et (ex Scripturis Monaſt. . Spi- ritus Agrigenti) aliorum honorum faltæ dico Mo- naſerio Ciſtercienſis Ordinis Caſemarii per Magni⸗ ÿcam, & egregiam dominam Marchiſiam de Prefo- lio Matrem quondam magnici, & egregii domini Manfridi de Claramonte Comitis Mohac, S Ke- gui Siciliæ Siniſcalci. Marcheſia vero noſtra in hoc adducto inſtrumento cognomine Claramontio conjugis nobiliſſimo præterito, adhibet Patrium Præſoliorum, quia, ut me monuit Pominus Ca- nonicus D. Joannes Baptiſa Cbiavetta, peritiſſ- mus Archivorum Sicilienſium; artibusque litera- rum optimis eruditiſſimus, olim ſoliræ fuerunt nobiles fœminæ Siculæ, ſuperſtite conjuge, aut adhibere Cognomen ipfius, aut tantummodo ap- pellari nomine ſuo proprioʒ verum mortuo viro, viduæ relictæ in Diplomatibus patrio vocatæ fuc- runt nomine. In Iſpania præterea ſive mortuus fuerit ſive vixerit maritus, conjuges ſemper inſue- verunt cognomen fuum & patrium adhibere. Por- ro circiter annum Mcoœœx.111. Jacobus Præfolius cliens fiduciarius Friderici N. erat, quippe qui debuit in bellicum uſum Equum ipfi inſtruere: ut legitur in Regio Archivo in Capibrevio Tabli- no anni McocxL1II. de ſervit. militari. initio; ubi agitur de bellico uſu anni nominati Mccc RI1II. ſub titulo Oppidi Raguſæ hoc modo: Comes Manfridus de Claramonte pro equis Fo. unc. 10. Jacobus de Prefolio ꝓro equo armato 1. Anc. 3. Iluſtrem reddidit etiam nobilem familiam Fran- ciſtus Præſolius, Dominus Spaccafurni, qui à Re- ge Frederico II ob ſummas res geſtas in bello donatus fuit prædio ſuo, ut docet autographum 1ſ (de Spaccafurno in Tablino fol. 73.) è Regio Ar- F chivo Indic. anni Mcccxt11I. & Mcccr.xxv. fol. 266.) ſcripto Syracuſis die x11. Maji anni Mccc LXRII. hac forma: Fridericus Dei gratia Ne Si- ciliæ, Sc. Franciſcus de Prefolio Miles, fami- liaris, ( Fidelis noſter in conſpettu Majeſtatis no- ſtræ præſens, ſua enpoſitione nafravit quod dudum infra diſtrimina guerræ præterita inter Barones, & Proceres Negni noßri partialitatis tam longo tempo- re atrociter perdurantis; Caſale func, & numc For- tilitium Spaccafurni poſitum in Valle Nothi, quod fuit Berlingherii de Monte Rubeo Militis, Iunt eſauraris dicti Regui; ad manus dibti Franciſci E A U6USTIN1 A B . cum magnis laboribus ſiæ perſonæ, ꝓericulis & en- INVE 6 E58 30 penſs perwenit, c. concedimus. Quænam igitur Inſignia nobilitatis erant illuſtri huic Famiſiæ ? ommno ignota ſunt, quare in Tabulis candida adduxi. §. S. Hujus familiæ nobiliſſimæ erat Comes Fridericus Præfolius quem video fuiſſe Dominum Caccali, cum in exemplari (in Regio archivo F ridni bref iu Qctal ſ Domiun, Indice anni MccccxI. in Tab. dict. Eccl.) vete- ris cujuſdam Inſtrumenti Prioratus S. Nicolai de Nemòre Cactahenſis dati anno Pomin. Iucar. Mccce xL.1. die penultimo præſentis Menſis Decembris . Indi. regnante Sereniſimo D. N. Dom. Rege Al- phonſo, & ejnſdem Pomini RNegis anno xxvi1. In eo Amtonius de Joppo Prior ſummusque nominati Coœnobii petit à Matthæo Galgana Judice ſæcu- lari oppidi Caccabi, & Laurentio de Stbolarilu Judice Eccleſiaſtico, vicario Archiepiſcopi Pa- normitani, ut interpoſita auctoritate publica ex- ſcriberent atque authenticum redderent vetus In- ſtrumentum Caccabi datum anno Dominitæ Incar- nationis MccxxxvI. Menſé Februarii 18. Ludi. 1. regnante Sereniſimo Domino N. Domino Jaco- bo Dei gratia inclito Nege Siciliæ, uſui fructuique Coœnobli nominati S. Nicolai de Nemore: quæ im- munitas inſerta anni MccIxxRvI. palam teſtatur, Comitem Fridericum Præfolium Pominum fuiſſe 16 Caccabi, his verbis: Vir Philippus de Cenpho habitator ejuſdem terræ Caccabi, & Procurator ipſius terræ ad noſtrum præſentiam accodens ſtendit nohis, & puhlice legi fecit; quaſdam litteras nobilis mulieri Dominæ Marchiſiæ de Prefolio ſororis ejuſ- dem Domini Comitis de Prefolio; quondam domi- nus ejuſdem terræ Caccabi ðc.ʒ ne vero quis in du- bium vocet, in privilegio hoc anni McctRxxvi. mentionem Comites Frideriti injici, quod no- men reticeatur, ſequentia verba ſatis clare ex- primunt: Prudenti viro Philippo de Cenpho ꝓxx- curatbri ſuo in terra Caccabiʒ dilecto ſuo uti frum Marchißa de Præfolio ſalutem, diloltionom ſn. ceram. Quia bonor Dei, Sandtique Nicolai de Nemore, 5 animæ ejuſdem Domini Comitis Fri- derici &c. jus Oppidi Siculi Gomes vocatus fuerit noſter Fri- dericusʒ verum generatim dicitur: Pomini Comi- ris. quamobrem inducor ad credendum, ipſum §. H. In — adducto non memoratur cu- vurul jor ſeu! Rerx fei Fr idenu prefil⸗ Conin circiter trium menſiumque ſexʒ atque intra fuiſſe Comitem Cactali, cum in privilegio non dicatur poſſediſſe in Regno alia prædia, ac Car cahum, ut veroſimile ſit, ipſum ab hoc feudo ſo- lo traxiſſe dignitatem Comitis; nec Rex Arago⸗ nenſs quis fuerit, notus magis eſt; nec annus, quo nomen Comitis, donationemque Caccabi grati Regis oblatam obrinuerit Fridericus, ſeparati à jun Regio & exempri; cui erat, ur ante dictum fuit Cap. 11. mum. ult. adjectum, fugatis occiſiſque Pominis Gallis in Sirilia Veſpere Siculo; Tamen ſi conjecturam facere licebit, unde in viam diri gi pofñmus, dicemus Veſperem Situlum celebra tum fuiſſe anno Mcct.xxxtI. die xx1x. vel xxx. Martiiʒ Regem Petrum coronatum Panormi polt modum eodem anno, nimirum x. die Auguſti immunitatemque allegatam datam anno Mcc LXRRvI. die xv111. Februarii; itaque inter am- bos terminos interjectus fuit circulus annorum hoe 1ſ triennium præter dimidium annum Siciliam rexe⸗ runt duo Reges Aragonenſes, nimirum Pefrus Jacohbus filius ejus; nam ille obiit, Regnumque reliquit (ſecundum Phrrbum Chro. Regn. Si ol. 63, Suritam Lib. 1v. Cap. rxxx1. Mauro. fol. 138.) hic vero regnare incepit die x1. Janamu anno MccrRxxvI. Itaque dicere oportet Cacc lumn datam fuiſſe Fyiderico Præfolio aut à Rege Fe tro, aut à Rege Jacobo. ſed veroſimilius mihi eſt lilud Dominium ipſi donaſſe Petrum Regen⸗ qual- Suurm⸗ n acteden, em⸗ lun trut nhil⸗ wioho ſwis uſ- o uendan ihn. vero quind. anni kccum era ſitis chn ppo de Cenpho, dilec ſuo ui diledion anktique Ninl Domini (miih o non n icitur Dnilnti d creienin jin um in pnitnn la præiu l ngis ei ec ul * * — X Comes i vihabu Comit tum ( em u urch benſen rceyi Friler in 4111 41 1tii 2 — 1 Nont.1UAM — ——— 11½ —— — . 3 — — t . 13 * *** . . ℳ C . „ — 1 1 ſii 1 —— iü iit LLLLL e ihiiitiiitiſinin 1 f5 1 * * iiii HL — PTeono⸗a⸗ Arhon. — — —— — 8 e B uui tayit Træſ 1 di grium Mur nodiun Shmitn nun, — —— * 7 — — Pucc⸗ Ba.z. ———— an TTCAa⸗m —.———————————————— ——————————— ——————— — iin nſitrunſinſiiſiiiiitiii ð RE 81 quandoquidem immunitas exprimit die xvIII, 4 Februarii anno McctxxxvI. Comitem Prideri- cum jam mortuum: animæ ejuſdem Domini Comi- 1is Prederici honæ memori. Petrus RexI ut ſcri- pſimus, obiit eodem anno Mcct.xxxvI. die x1. Ja- nuarii, & inter diem x1. Januarii & xv1II. Fe- bruarii ejuſdem anni MccLxxxvI. folummodo in- terjacent xxxvxII. dies; nec credere eſt, quod luctus Regius propter obitum Perri Regis per- miſerit Facobo filio concedere Friderico Prefolio Comitatum Caccalenſom; verum potius Petrum Regem eum ipfi donaſſe, qui diuturniori tempo- re una cum Comite Friderico vixerit. MaRCHHsIa pR AOL.IA ſeuPREFOI.I, B ſeu PROFOLIA, Domina Caccabi. CARTRa6o S1cu1A. L1B. II. CAp V. VI. 82 Cifercienſium No Marchiſia de Prefolio Agri- gentina concivis, &ᷓc. cum de noſtro patrimonio ꝓro- prio fundaverimus, ſeu fundari fecerimus, &c. in præœdicta Civitate Agrigentina infra eÿus mænia; uhi originem ſumpſimus, quoddam Monaßerium Sancti Spiritus numupatum; in quo complures Mulieres Mo- niales, & honeſtæ commorantur. & paullo inferius exprimit, Cœnobium fuiſſe ordinis Cißtercienſis· Ob⸗ devorionem quam geſimus, & gerimus erga Mona- Merium Caſamarii Ciſtercienſis Ordinis Verulanæ diuceſs z ſupponere eidem Monaſterio Caſamarii. Obiit provecta ſenectute hæc Pomina Comes in codem oppido Arigento circiter annum nccc. hu- moque mandata fuit in de principe ejuſdem civi- tatis, honeſtata ſplendore ſublimis urnæ marmoreæ; ubi in rerra libera ſeu ſolo Eccleſiæ etiam ſepultus fuit Fridericus Claramontanus ſilius ipſius Loco de- poiti, adjecto mandato, ut Sacrarium ibidem ex- trucretur, atque quotidie Miſſa caneretur; ut do- 160 cet Teſtamentum (in Tab. Conventus F. Do- minii Agrignt.) riderici hujus, ſcriptum Agri- genti annb Dominicæ Incarnationis McccxI. Menſe Fridericu⸗ Comes bre- vi habuit Comita- §. 10. Comes memoratus pauciſſimis annis modo retinuit Gomitatum Cac- cabenſem; quia, ut indicavimus, accepit poſt Ve- tum Cacca- * A ſti , perem habitum, & poſt xxx. Auguſti anni Mcc ee oror L.xRRII. Comitatuque & vita exceffit ante xvm. ecepit. archi 2 „ ie Pebruarii LRnxvt. itaque pauciſſimos annos Co- mes Caccabenſis erat; qui ſine ſobole obiit, & ſuc- 178 ceſſore; in Comitatu vero excepit eum ſoror ipſius Marchißa Præſolia, ut docet ante adductum In- ſtrumentum Cœnobii F. Nicolai de Nemore Cacca- henſs, quod libro III. integrum recitabimus: poſtquam enim ibi præmittitur, Marchiſam Præ- Foliam ſororem fuiſſe Comitis Præfolii, Comitem- que e vita diſceſſiſſe; Legi, additur, fecit quaſt dam litteras nobhilis Mulieris Dominæ Marchiſiæ de Prefolio ſororis ejuſdem damini Comitis de Prefolioʒ duondam domini eÿuſdem Terræ Caccabi. In ejuſ- dem Fccleſiæ Privilegio eodem recenſetur Epi- ſtola data Agrigenti anno eodem MccrxxxvI. die RI. Februarii, quam Marchiſia Præſolia memora- ta ſcripſerat ad Philippum de Cempho Procurato- rem ſuum in oppido Caccabo· Prudenti. viro Phi- lippo de Gempho Procuratori ſuo in teyra Caccabi diletto /uo, uti fratri· Marchiſia Prefolio ſalutem, S dileqionem ſnteram Quia honor Dei, 8§. Ni colai de Nemore, & ammæ ejnſdem Domini Co- mitis Friderici bonæ memoriæ, Sc. Dara Girgenti Decemhris xxvII. Judic. X. regnante Sereniſimo Pomino N. Domino Friderico III. Kege; anno ſi ſegimini; XI. Ubi hæc verba expreſſa ſunt: Iem æligo mibi Sepulturam in Majori Agrigentina Ecch- Na in terra ante ſepulturam Dominæ Matris mo%. Hæc Marchiſia Præfolia è conjuge Claramontano peperit tres natos, quorum nomina nota appin- gam: nimirum Manfredum natu maximum, hu- jusque nominis Comitem Primum Moricæ, Do- minumque Caccabi, cujus hiſtoriam inferius fu- lius explicabimus; Joannem illum eniorem, qui duxit Luccam Paliæ⁊i, atque juxta Antonium He- reram in Commentariis de Progreſſu IMſpanorum in India, & Fazellum Decad. I1. Lib. 1x. Cap. 1II. fol. 712. Comes fuit Claramontis in Vaie Nori; nec non Fridericum conjugem Johannæ, Dominum Nacalmuti & Siculianæ. I taque ẽ Te- ſtamento Friderici hujus, cujus ſtatim meminiſſe oportet, non obſcure patet, quod Marchiſia ea- dem alios plures ẽ conjuge pepererit natos, præ- ier nominatos, quamquam nomina ipſorum igno- rantur, quandoquidem unicam filiam Conßantium x1. Februarii Xv. Ind. MccLxxxvI. Ex his verbis palam elucet, ſine ſucceſſore progenieque obiiſ- ſe Comitem, Marchiſtamque ſororem in Comita- tu Caccabenſt illi ſucceſſiſſe, quæ Aprigenti com- morata fuit, & ideo Caccabo dominata per Vica- rium: Procuratori ſub in Terra Caccabi. Pomina hæc nata fuit, aſidueque mo- Preſolia ex- Trata Agrigenti, ut docet memoratum Inſtrumen- aite, tum (in Reg. Archivo Indice anni Mcccxx.) fun- nobium dationis & donationis Monaſterii Sanci Spiritus She rigentini No Marchiſia de Prefolio Agrigen- um tina, concivis, in præſtntia Gerlandi de Accardo Judicis Civitatis Agrigenti. & paulo inferius. In declarans hæredem de integro, inſtituit, illa de- ficiente, ſucceſſorem fratrem Comitem Manfye- dum, cæterosque fratres, his nimirum verbis: S Vorte. quod ahſit ditia Domina Conſamtia ahſque Ii- beris atim dies implewerit, quod ipſa hereditas ad Pominum Manfredum Comitem Mohac, S ipſes de Claramonte Milites Vratres mobs legitime, & in- vegre revertatur, Sc. Nec prætereundum eſt, re- periri in quibuſdam ſcriptis cognomen Familiæ hujus exaratum vocatumque Pyofolium, verum * — 2 ——— — — — i frequentius Prefolium. 5 FAMILIA CLARAMONTANMA ſu CLA-161 Prædicta Civitate Agrigentina; infra ejus mnxnia; 19 Ahi originem ſumpſimus. Nupſerat eadem Equiti cuidam Domus Claramontanæ, cujus nomen i gno- rum eſt; ut in Privilegio ipſo indicatur: Per Ma- Lniſcam; & egregiam duminam Marchiſiam de Pre- folio; matrem Magnißci, 65 egregii domini Man- fredi de Glaramonte; & inferius: Cum aucorita- 7e cariſimi ßli Woſtri Domim Manfredi de Clara- monte egregii Comitis Mohac, 65 Negni Siciliæ Siniſtalchi Srocuratoris S. Spiritus, arque noſtri, F S. Pomina quoque hæc pietate devotaque mente maxime inſignis viguit; nam, ut in eodem Inſtru- mento refertur, anno ab iucurnatione Dom. Mccxcix. Augußti xxvI1. Indi. xv. regnante Sereniſtmo Do- mino Noßro Domino Friderico III., S0. Negni ſu Siciliæ anno 1v. intra muros Urbis Agrigeni ædi- ticavit, atque abunde ditavit notiſſimum Cœno- MccLXxxxvI. uſque annum McccxcIt. nimirum annis xcvI. CGApurT 8 RRruN. FAMIL.IA CLARAMONTANA quam vetus ſit in Sicilia, & Nohilis. F. 1. PAmilia Claramontana tam in edita, quam Nobilitas familiæ in man exarata Hiſtoria ita excellit, daramon- ita elucet, ut ſupervacaneum docto ſcriptori eſ-⸗ ſet, ſplendorem ipfius retegere atque exponere;ʒ utpote ſunt, qui ortum ipflus ſatagunt repetere à Gallico quodam oppido nomine Ularamontioʒ quod Galli vocitant Clermont, ſito in Picardia, ſeu primaria urhe tractus Aerni, propinqua Urbi Lugduno, tradentibus Srrabone & Stephano. Hæc civitas eſt Epiſcopalis fuffraganca Archiepi- ſcopatus Biruritenſs in Ducatu Aquitaniæ. In hac bium Sanqti Spiritus Virginum ſacrarum ordinis A. Iweges, F urbe RAMONTIA Dominata Caccabo ab Auno 162 Menrichet- zu5 Gallus primus fa- miliæ Cla- yamontan⸗ in Sicilia juxta nonnullos Muctores. 163 83 urbe referunt Baronius & Cordonus anno MRxcv. Pa- pa Urhano I. Imperatore Orientis Alexio 1. Co- mneno, Occidentis Henrico I. Et Rege Galliæ Philippo I. convocatum fuiſſe noriſſimum Conci- lium Claramontanum, propter bellum ſacrum „eni pontifex Urlanus ipſe interfuit, qui ibi peroravit, omneſque incitavit ad religioſum hoc certamen, quod mox anno inſequente MxcvI. inchoatum tuit, Cruciata cx peditione promulgata: Sacræ militiæ ſignum darur Cruæ o purpureopauu confecta, S veſtihus ad derteram ſcapulam ahigenda binc enpeditio Cruciata eſt nuncupatu. Ab hac nobiliſſima Civitate ortum repetit no- men llluſtriſſimum arboris genealogicæ Cilaramon- ranæ cujus ramis nonnulli ſcriptores ſatagunt ple- ctere novem Coronas Regum novem Galliæ carum- que ultima ipſum Carolum Magnum coronare; ad- ditque Ludowicus Scæola Sammartbanus in Hiſto- ria Genealogica Domus Regiæ Galliæ Lib. X12. Cap. 11. & Lib. xRx. Cap. 11. uſque præſens in Gallia plurimas ejus Gentis & nobiliſſimas fa- milias ſupereſſe: nimirum in Gallia vigere ramos & truncum , ut ſunt Comites Claramontumi & Te⸗ virorum quorum illi Domini quoque ſeu Barones Claramomtis ſunt; Atque in Delphinatu Pomini Vaſenſes, Houteſortenſes, & Sandtæ Deronæ Do- mini Montis Toyſonnenſts. Vicecomites Tallardi, Domini Dampierrenſes, quibus accedunt Duces Vrii & Nhætenſes Pares Galliæ; Comites Sani uani, Domini Surgereſi Funſecæ aliæque ſum- mæ familiæ. Inſuper in Hiſpaniam emiſit ex- cellentem propaginem, docentibus Franciſco Ca- ſtalos Hiſtoria Murciæ, & Surita Lib. 1v. Cap. vI. Tom. 1. — §. 2. Itaque Gallicus Regiuſque hic truncu nobilem emiſit propaginem, nomine FEnricum, vel Henrichettum, qui anno Mcct.xxI. & ſexen- nium poſt adventum Regis Caroli I. Andegaven- Noapolin, ex ſervitio S. Regis Ludowici nati que ejus Philippi, ob ſimultatem quandam inter ſeſe & Regem memoratum ortam, Gallia vale- dicta, abiſt cum Conjuge, cujus nomen in ob- ſcuro eſt, & cum nato Fimone, atque Neapoli a- lius Regis Gallici ſervitium, nimirum Caroli An- degavenſs amplexus eſt: moleſtiam etiam novam, imo majorem HMenrico exhibuit hic Rexʒ nam cum Conjux illi longe venuſtiffima eſſet, iſtam ſive vi ſive donis corruptam violavit impudicus Rex Carolusʒ Reſcivit Henricus honorem thori ſui eſſe violatum, novitque ranta aſtutia vindictam repetere, ut Regis quoque filiam thoro jam matu- ram, & Virginem ſtupraverit. Quamobrem ut per injuriam acceptam, ſic per datam, veritus Kkegis inclememiam, ex improviſo una cum U xore, filioque Simone anno McctxxxIII. in Si- ciliam, atque Meſanam ad Regem Peium Ara- gonenſem fuga ſe recepit, ut infenfum Regi Ca- volo; qui libentiſſime ipſum recepit, etſt eſſet Calus: etenim Rex Petrus putavit, ſummam in- juriam honoris læſi etiam in animo Gailico pari- turam eſſe fidelitatem in Regem Hiſpanum, o- diumque ignominiæ ſuperaturum amorem in Pa- triamʒ Atque ita noſter Henricus valida ftirps arboris fuit, quæ familiam ſuſtentavit Claramomanam ma- gnificamque fecit in Sicilia, docentibus Huxello De- cad. 11. Lib. 1x. Cap. 1. fol. 494. Maurolhco Lib. 1v. Hiſt. Ficil. fol. 129. Zazzara de Nobi- litat. Naliæ Part. 1. fol. S7. Janne Antonib Sum- monre Hiſt. Noap. Lib. 111. fol. 301. & Hiero- nymo Honninges Theatro Genealogico Tom. 1v. Part. 1. fol. 1241. ut & Bonßlio Hiſt. Sic. p. 1. Lib. v11I. hic modo à cæteris variat in accepta offenſione, quippe qui dicir Regem Galliæ Pbi- lippum ſtupraſſe Uxorem ipfius, Kegemque Nea- politanum Carolum filiam: quod Dominus Fran- AMu6uSTINIINVRE6ES A Francorum Kegilus inwiſus; Neapolim venit Ca. rolo Negi adhærens; cumque Nex ei uuorem, & hie Aragonenſis advenit, & paullo poſt Veſperas Sicu- Cap. v1I. que que narrat: inter Dominos Gomi- 8 ciſcus Zazzata Mapolitanus negat: die Aprilis MccLxxxIII. inquit Maurolycus, Nex Petrus Meſſanam redit- per idem ꝛempus Herri- chettus Claramontanus; Ludovico, S Philippo illi ſliam cnſtupraſet; cum uuore & Simone ſ̃. lio ad Petrum Siciliæ Kegem venitʒ vir genert Fran- cus; 3 quo familia Claramontiorum in Sicilia ꝓro- pagata eſt. §. 3. Ego vero ducibus autographis cogor à ſtrata xin via atque recepta horum ſententia abire, atque viæ lrnn paucorum veſtigiis notatæ inſiſtere/ ſtatuens, duas?i 7. li fuit a tuiſſe in Ficilia familias Claramomtanas; alteram n⸗ veterem ibidem, quæ adventarat vel tempore vel gnn in comitatu Regum Normannorum, alteram recen- 16 tiorem, Gallicam, quæ tempeſtate Petri Regis las. priori fuerunt in Regno ditiſſima prædia, excellentiſſima Munera, atque progenuit eadem filios, nepotes & pronepotes uſque annum ccc xc1I. atque porro. poſterior vix in Ficiliam ve- nit, vel ſobolem propagavit, quin in radice elan- guerit, in Henrico enim & Simone extincta fuit. Deſcendamus jam ad id probandum: Tradiderunt Huxellus, Maurolhcus, Bonßlius, anteque addu- eti ſcriptores Henricum Parentem, Simonemque fi- lium Claramontanos, Gallia primum Napolim ad Qurolum Andegavenſem, & poſtea in Siciliam veniſte, Rege Perro Aragonenſt, anno Mccr.xxxt. verum ante tempora, ab ſcriptoribus noſtris an- tea notata, fuiſſe Claramontanos Neapoli, teſti- monium perhibent Auctores Neapolitam, nam Angelus Conſantius Lib. v. fol. ⁊. Hiſtoriæ Nea- politanæ teſtatur, anno Mccrxv1I. Carolum An- dagavenſem, poſtquam die xxv1. Februarii ſu- peraverat, interemeratque Regem Manfredum, intraſſe Noapolim comitibus plurimis nobiliſſimis familiis, inter quas recenſet Claramontanam. Ad hæc Franciſtus Petri in Hiſtoria Neapol. Lib. 1. teſque Septentrionales vetuſtiſſimos Neapolitanms hucuſque à primis annis Regum Callicorum eſſe Balzos, Stendardos, Joanwillanbs, Allemammos, Cantelmos, Belmontios, Claramontanos; Itaque ante adventum IMnricherti Neapolim, qui comi- git anno MccrxxI. præſente Carolo, qui anea advenerat anno McctxvII. jam apud ipſum Ca- rolum erant Claramontani ex Urbe Neapoli. Hæc nobiliſſima familia ut tempore Caroli foruit, ſic plurimis annis poſtea, ut è ſequemi recenũione Claramontanorum liquebit, quæ collecta eſt ex lndicibus Regii Archivi Meapolitani, unde ſatis apparet eſſe in Regno trattum & regionem no- mine Claramontanam, quam tenuere aliquando (x ramontani, ut credi poſſit ipſos dediſſe nomen; verum hodie ſubjacet imperio Principum Biß 16 gnanorum familiæ Sanſewerinæ, jacetque in Pro- vincia Baſßlicatæ; ut teſtantur Scipio Mazzells fol. 76. & fol. 437. atque OHavius Beltranus in Deſcriptionibus ſuis Regni Neapolitani. Indices vero excerpti ex Archivo hi ſunt: ccrxxIII. Riccardus de Claramonte Domt nus Seniſii, & Claramontis, Nohæ, S Caſtri- novi. Riccardus de Claramonte, Dominus S. Clerici, Vallis Signi, & Latronici ſuh Carolo J. ucccrI. Ugo de Claramonte, flius Riccardi Comitis, Domini ut ſupra. ncccx. Ugo Comes Claramontis, in Torra Po- licorii contra Thomaſium Stendardum militem. McccxII. Ugo de Claramonte Comes Flius E gidiæ. ncccxv. Ugo de Qlaramonte Comes conſ. & famil. Balius Berengarii de Lauria — liiqu . Iun fue tem Neg No 7 . 0 1 1 I c . 1. liiq ue Rogerü mili awnte Co Odoli gni Admirati Ratt omitis Cla na Sor dii. 6 Comiti laram — or U co is Ca ontis, „ gonis d 4A c ſe 8 e C CCCXXI rtæ MX0 D la- gonis d 6 eghi de la gonis de Ol h Monrati 52 cic ſurci, 30 — — ontisalti Ocdolin i Pomini „Ba 1110 Honor aris ab ua 7 t1 A a de Ml. — v reperire li eodem VAAM ce Gi 1 vor Jordani Slaramo Guillielu perire lice em Re cumpi. A Caleftx 11. Odolin 9 Ruffi C nte, Comi Ann Claram * Guilliei tque emn Calen S F na de Cl n nuntanot. um, Jit u0 . aſer ranciſci de mperat 6 Mc tæ M ide nte ore reBan um ð& ciſcus de1 i at banſtu unt Fri ideri Mccc qu que S Patriat rideri co L. —— 4 S 6 — Clura- omitis M uror prin a de Claram e Caſerta Peo⸗ aho ad andriæ eod ubetur 5 1 aram atert eon viden eoden r in Epi 4*— ontl Jord Ont B cato i enicu⸗ em ann piſt ix Mcccx salti. ani R te, Comiti xv1 o in F um, adduè nno Mcc ola in i 166 G XLI uff de mitiſ- v11I. cc Hortc „adduét MCCX Auij Odoli 1. M SEaleri conf n a ab cIx. ab in in ſe ter ejus Comnii/ alabria Sitnee F — m:T Uit alti Comiti or Jordani Montisalti ntis, a pietati hiſce MNotiti eli1 mindi Mcce omiti rdani Ru isalti, M naſi aris doe verbis: unde ant emn cxIX. * . ufi de „ Ma- aſium A ut Ang eſ. DPa⸗ wn el Cachtt n — Sennr Uhn noleh. cipi s Antonii ara — onem D o plurima⸗ triarche iſto 2 Mc anti Mari e Bauci e, mil eiparæ V ant Ac tha- In . ahnis Sancia de C Catharina de Urſi Velus ginis §. Nelicu „ Ae oMc iun M deg. Ferd Claram inæ de B 1 ium iI. contamin⸗ Luca d Vuias, G MecLAx CCCC monte Duci auci num (dqui inreun epic? WII 0 XCv. Phili uciy⸗ 10. MCC ſedit o h Picta — woltß z. „Me ilibe a Andri ratori sRvI1. it anno rhuris, „ per — N onte O bertus de C! riæ, toris). derul 1. atque: o Mcc „4d H hk, vh m Non præt R e e Claramo triarchæ etuiſe⸗ e tempo vr. uſque o ſ. 3 A lite „ QqQuem Orare uti * 5, eric nem 4 ne orix N eg m Gal⸗ narrant re Tiſt ifer. rſo qui Rom us de C Athanaſii [ Kegis echa 22 Clara ſ ad Pa n aderut al monte P n. Fed 4 jugis Regt rani J m, atque cccx1x.fui deſ per eun normitanar at ab Hono anor- gem N 1 em Coverti Jpannæ, c Larcæ eti iliaricimum BP at. Itaqi ngelu athed io exo- 168 n Manfnin Ur ertini, de æ, qui i etlam G hmum anormi taque ſi Fri um, ui ralem tran 168 nobilſin qu liam A itque illi ij anu ideri ericus C normum if anam. riæ cipis 7 ndel onſam Cat⸗ omi- onorii IM. que anno i Sde Clara⸗ mnanus fui — 16 Prn num juvenis 1. e — . Uor a Prin v/ —— vis Jam e Py cx m Mmos — e 3 11I. E Ma. pererüt atqut in Pun onjuge ut eapoli C 3 „ui K ulam Ponti normo K r. ipſe . quæ ann Cap. v — uee * vomam na anot Aum Ferdi o Mcc Viſta urit ipſius 1 ante Pri derat. omiter re ramm . 10 o Duci 1. Ei utem ℳa res atreim ertu m gecto famil * lut 2. ci Calabri upfit jſabe Bit gnavit „qui breri . 6 amilia em Antonio V Larira „ po Domi ir que ant imo enric⸗ e kn ℳ, S P n rie Be entene um apli hul W 1dn, O mo Mar tempor 42 jcnlus tem 08 in 3 . Suritn 2 uxor ee nupſit Krnaet⸗ ſtate Nlol feliciter ſeueni nnin fen bili * 67 e rambe — anno colch ei Claranan ce Claram nt ſeſe ort obiliſſimæ famili mus e quo Vghel P iſcopus morato hun ul ſü — S V nten eopeee m & rgioen U es anno j non modo b antiquis rum fidem ripturam hoc libro: rafol. nerl — æc ſum memorat odo an is ftis ² dicend que faci „quæm adduce 64 o(I bus No ma famili ato Mccr. te Reges 5 is jam ſupe arumque . àgis hæc S. . E noner mannis rago- cettum & ehn pac funi — 3 ncipun 8 ni Rer graphis reue coe ſih b mus Cin dedimus — itaque — jecetque n Pn Indict i primi Re pereſt; 1 e ideo cjus en E §. 7. Po ontanæ n toreprmosn i a tipiꝰ NMax es v111. fre gis viciliæ ie emo- foliam rro veriiſi icilia. on fuiſſe aiui keh 0 167 el „qUorum quentes e factæ oronati in oppi Profolis imum eſt PDo- Nulln nt ronati S nütr Hugo (n multi en t S iam Pre. M 21. ubi gis add rument aramo * qui- emina Eit N ntea ex — uiſe at Idem pro ucto 3 nto Vonla— concii 06 J ſide di eat — be, 50 „nello; ugode C nol. R o ſiei e Pj Gofft lara „ Quib Reg. f Miles hi gregie Domi aris a mEn Auri- uſdem H redus & monte us omni fol. hic C omini ppar iliæ C. 3 in Man et: N In- Din 6.Oun S — redi — 1eg . man — . NMeſn⸗ atque pen e guoan jugem Br allati e — pu Jan nte Martb N. Boni Lu- im annc omit ione Gul dunt, co ni a fu uario 1o Vi oni no NccIX atam pri alicam t. con- ehien ex empli erxxxvur rri apud cia diſt in Sitilia e Nea- (u⸗ u 3 atam as confi moratus inte rol cor form polim / Tatbli i u anno n ah nfirmat h inter ali us ut vici a eximi ſo manci igicili aur di Vugone C æredi alias co 70 1idt i 6„ cipavi 8 i Ne- pud arain itatem 1 con- . 1. c. Micin „S præt itʒ era⸗ 169 8. M ui his aſtello gem gium dice Mauri, 70 verbis: 1 Sön- gem Gaiicam eit reci enteaxei am keredi 2 cunda Menriei ſele a uem Hu- Pe tnſiin — — aterque ( pareret C cendo Ma in ad k jaram Unnram chiſia 2— ahbM am famili Fe- derʒ fqui- F 2 A. Inveges. dem 10 minus probabile eſt, quam dicere Fridericum . ſe deligere Siniſcalchum Regni Manfredum Cla- Confirma- tur ſenten- tia. 171 37 dem anno MccLxxx11I. auctoribus Vazello, & Maurolyco, Henricus una cum conjuge Gallica, filioque Simone venit in Siciliam (loc. cit. antea Num 1.) x1v. Aprilis MccLxxxIII. Kex Pe- trus Meſſanam redit; per idem tempus Herrichet- tus Claramontanus cum uxore, & Simone lio ad Petrum Siciliæ Regem vnit. Porro anno ucc xc1X. ut ex ante allata (Cap. v. Num. 11) ſcri- ptura elucer, Marchiſia Profolia in oppido Agri- gento extruxit ditavitque excellentiſſimum Cœno- bium Spiritis Sanhti Virginum Sacrarum ordinis Ciſercienſs, auctoritate Manfredi Claramomani filii ſui, Comitis Moricæ, atque Siniſcalchi Re- gni Siciliæ Damus, Ledimus, & inwiolabiliter aſ- gnamus cum autbritate curiſimi ßlii noſtri Domini Manfredi de Glaramonte egregii Comitis Mohac, S Kegni Siciliæ Finiſtalchi, procuratoris S. Spi- ritus, ac noſtri. Marthſta vero eadem ex con- juge N. Claramontauo, ut inferius Num. g. de- monſtrandum venit, genuit tres filios: Manfre- dum, Comitem Moticæ & Siniſcalchum Regni Fitiliæ, Joannem ſeniorem Gomitem Claramonta- num Vallis Woti, nec non Fridericum Dominum Nachulmuti & Siculianæ; itaque nupſiſſet Mar- chiſia Henrico poſt annum MccLxxxIIrT. Manfre- dus autem filius horum, Henrici nimirum & Mar- chiſiæ, profecto anno Mccxcix. Siniſcalcus Re- gni, & una Procurator Gœnobii . Spiritus A grigentimi, à matre ſua conditi, fuiſſet juvenis annorum tredecim vel quatuordecim; verum quid Regem Ficiliæ anno Mccxctx. imer tot tumul- tus bellicos cum Gallis atque Hſpanis, voluiſ- ramontanum, puerum annorum tredecim? im- mo ipſum conſtitutum fuiſſe Procuratorem di- ſpenſatoremque Cœnobii S. Spiritus Arigentini Marrisque ſuæ, ætate nondum firmata. §. 6. Multo minus ftatuendum erit, Marchi- Viam Præſoliam nupſiſſe Simoni Claramontano filio Henrici; ſiquidem hic cum Patre venit in Sici- liam anno eodem MccLxxxIII. ut dixere Fazel- Ius & Mauwolycus loc. cit. antea Num. 1. cum uuo- re & Vimone Plio ad Petrum Siciliæ Kegem venit. itaque ſi Manfredus Siniſcalcus Tutorque fuiſ- ſet prognatus e Marchiſta & Simone; ipſe cer- te anno memorato Mccxctx. annos faltem ex- pleverat tredecim vel quatuordecim, & ſic prius Uud abſurdum ſequeretur: adde, quod Fazel- Ius Decad. 11. Lib. 1x. Cap. 11. teſtetur, Man- fredum Claramontanum Ficulum non fuiſſe ſatum Henrico, neque Simone Clarambntano Gallo, verum ipſos cognatione attigiſſe: dutabat eo ferme zem- pore pro Nege Carolo in Calabria Manfredus Gla- ramontanus: qui cognita Herrichetti afinis ad A- ragonenſes defecione; 4 Carolo ipſe defecit. Subjungo, quod Pyrrhus fol. 291. Notitia Dic- ceſeos Arigentinæ affirmet, ante nominatos fra- tres Jannem ſeniorem, & Manfredum J. Comi- tem Moticæ inhabitaſſe Urbem Agrigentum tem- pore Caroli Andegavenſis, qui Regnum ſuſcepit anno MccrxvII. atque finivit Regnum Siculum anno Mccrxxxr. hos germanos fratres Glaramon- ranos (ſci. Joannem, & Manfredum Comitem) Agrigentum intoluiſe tempore Caroli Regis ex di- qis conßat. Ad hæc idem Pyrrhus literis probat, ante memoratum Manfredum Comitem anno Mcc LxxxI1. quo accidit extirpatio cæxdesque Gallo- rum in Sicilia, obtinuiſſe poſſeſſionem Miſeti, quod Foreſta Diceceſeos Agrigentinæ nuncupatum eſt: jenimemum Mliſeti, quod vocatur Foreſta, id enim ſihi uſurpaverat Manfredus de Claramonte Moricæ Comes, Raguſæ Dominus, Negius Sene- alcusʒ ac Fpreſterarius (id eſt præfehtus Nemorum) cum Siculi contra Carolum Andagavenſem rehella- A U6USTIN1 INVE 6 FE 8 5 vi in oppido Arigemo anno MccxcIx. extruxit Confer Tab. 1v. Num. 2. 38 rumt. Inferius etiam probandum venit, eundem Manfredum anno Mcct.xxxvI. Ducem fuiſſe co- piarum Regis Vacobi in Calabria. Itaque ſuper- eſt quod veriſimilius erit, in Ficilia familias duas Claramontanas Horuiſſe, alteram veterem Norman. nam, atque fœcundam; alteram novitiam Gaſli. cam & ſterilem. §. 7. Diſcrimen inter ambas familias CJarampn. nlgni * „ „ * * ² * Caran * tanas in vᷣicilia ſummum facit varietas Inſignium, n 6 quibus Hnricus atque Claramontani Gall ornati Spe fuerunt, ab illis, quæ noſter Comes Manfredus, & Suu „ „ „ „ — „ rum. & Claramontani Siculi adhibueruntz ſiquidem Fran- ciſtus de Petris Lib. v. Cap. x1. & x1r. fol. 98. tres diverſas facit familias Claramontanas Galli- cum, Mapolitanam atque Siculam; omnibusque tribus addit tria diverſa Inſignia Pomini enim Cla- ramontani Galli, ut tradit loc. cit. Cap. 11. fol. o. Cap. X11. fol. 103. portarunt ſcutum ornatum vinculis tribus aureis, & duobus purpureis. Adde, quod Claramontani Galli non convenerint in Inſignibus; nam Franciſcus (ex Pontif. Nom. fol. 1373.) Guillielmus Claramontanus, Cardinalis Gallus S. Stephani factus anno Mpn. ſupra vincula in arvo argenteo vacuo habuit quinque palos ſeu terminos. Atque Nicolaus Claramontanus (ex codem lib. fol. ooy.) Generalis Ordinis Prædicatorum Dominicano- rumqui obiit anno Mccctxxx Iſaſcias ſeu vincula argentea, rubraque direéta geſfit acuta, atque ſe- mi quadrangularia: cæteri vero (ex Theatro Eu- ropæ Joſephi Puſci Neapolit.) Claramontani Galli in vacuo arvo argenteo depictos geſtarunt mures Alpinos quinque nigros, faſcias addentes aureas rubrasque. Filweßter Petræ Sandtæ in Teſſeris Gentilibus fol. 1. producit tria alia Inſignia Claramontanbrum Gallorum invicem diverſa, nam fol. 367. quidam Claramontanorum vocati Baſigni habent Inſignia Cervum argenteum, cuntem 12 in arvo oſtrino: Argenteus Cervus, & gradiens in ſtuni arwo puniceo eß Clermontiorum Baffignorum in Gallia (fol. 403.) In Fandria Claramontani ha- bent Inſignia Aquilam argenteam cum corona au- rea in arvo puniceo: Argentea in aro ſcuti ꝓumie⸗ cum aureo quidem diademate ℳ Clermontiorum in Belgio. In Delphinatu Inſignia portant Claves duas argenteas decuſſatim pofitas in arvo rubro: Clawes indecuſim ſtrittæ nunc argenteæ quidem in purpurata parvula ſumt Clermontiorum in Delphi- natu. Dominis Claramontanis Noapolitanis ſunt Inſignia arvum cœruleum, in quo Sol eſt aureus medius inter duas ſtellas, quæ ex auro factæ tan- quam feliciter Montes tres aureos illuſtrant. Ad- dit idem adductus Silweßter Petræ Jandæ in Teſ- ſeris ſuis gentilibus fol. 197. Claramontanos Fo- rentinos Inſignia ferre faſcias ſive vincula pinnige- ra argentea obliqua in campo nigro;ʒ familia Cja- ramontana Sicula, dicit nominatus Franciſcus l. c. Cap. 11. fol. 93. Num. 1. ex veteribus poten- tiſſimisque Comitibus, & Pominis, qui propinqui Regum erant, habuit appellationem à Pominio, adhibuitque v arvum diviſum linea directa, planum- que argenteum, atque puniceum, nimirum arvi pars infima erat argentea, ſuprema vero oſtrina. §. 8. Ita ille ſcripſit, verum errat; nam Mar-cent nil chiſia (ſecundum auctores ante memoratos Cap. ijahn. v. Num. 11.) Prefolia, conjux N. Claramnti· Cœnobium F. Spiritus Virginum Sacrarum, ubi 173 cernuntur Inſignia Claramontana hannes Senior Claramontanus (ex MSS. D. Pauli do famil. &c.) ſecundo partu editus ab hac Marchiſta, una cum Manfredo Claramontano Comite fratre ſuo, Panbr- mi adjuvit ædificationem Templi F. Franciſtiʒ cujus muro portæ propinquo inhærent Inſignia Claramontana; ipſe præterea opem tulit extruen- do Garan tuni G⸗ in iti Ron D Latun dolen purpurei non coneneiin boni In dinalscah nculinano losſcu termino codem jp. fol. mim. Asleuyincuh ud, atque ſe. Theitroa. wontani Cal aunt mure enc aues de in Teſets mn da lugi mn digeta, un n vocui haſyi teum, eunen 1, S gradien m Baſgnom Clarammani cum cornn arwo ſcuimi⸗ „ Lermouinn ia ponm s inm hn. vgent ſin i tlorum nMir Mhn in o Sol et ues — ſtx n o ilolnnt A nunmmn R vinculaping 1 S Hniſtlc. eteridus polen squiproin em Dominio irtuplu 89 do Clauſtro S. Dominici Panrmitani, ubi inſ- gnia ejuſdem habentur: porro turrem F. Anlo- vii ejuſdem oppidi adjuvit, ubi proſtant in- ſculpta Inſignia Clarumontana. Atque anno McccyI. in Templo Parochiæ F. Nicolai Kalæ⸗ Urbis Panormi, cum inſtitucret ponere Sacra- rium Signi Chriſi in crucem ſublati, ubi hu- mo mandaretur, emit fundum ſæcularem Ab- batis F. Onuphrii & J. Mariæ Uhicæ, vocati Fy. NW. Chrini, ubi etiam eadem occurrunt Inſignia. Fridericus Claramontanus (ex ipſius Teſtamento MSS. cit. de Priderico I. Claramontio) natu mi- nimus ſcu tertius filius Marchſæ noſtræ, in Ur- be Arigemo (ut ex ipſius autographo teſtamen- to ibidem compoſito anno Mcccxt. die xxvII. Decembris elucet) curavit, ædificavit & dita- vit Gonventum F. Pominici, unde & ibi ſu- ſpenduntur eadem Inſignia. Manſredus Clara- nontanus maximus natu filius ejuſdem Marchiſæ anno Mcccxx. ſecundum Fazell. Decad. 1. Lih. vIII. de Pan. fol. 189. Panormi extrui curavit Palatium ſuum, nunc vocatum o Fteri, vel = Dogana, quod poſtea anno ncccxcII. propter Andream Claramontanum perduellem fuit publi- catum, & poſtmodum à Rege Philippo JM. da- tum Pominis Inquiſitoribus Siciliæ hahitaculum, ubi paſſim habentur Inſignia Claramontana ſcul- pta in lapidibus, atque depiẽta in ſuperiore tecto cœnaculi, juſſu Maufredi IM. Thalaſſiarchæ anno Mcccxc. Ad ultimum fere per omnia oppida, pagosque Regni Sicilienſs inſignia Nobiliſſimæ hujus familiæ uſque præſentia tempora remanentʒ atque ubique habent campum ornatum Monte in quinque diviſo colles, non vero arma, quæ deſcripſit hunciſcus Potrus. Colores horum Inſignium ex- preſſi ſunt etiamnum in depicto cœnaculo antea memorati Seri, ubi quinque colliculi videntur argentei, ſcutumque bipartito diviſum; cujus ſu- perior pars rubra cernitur, inferiorque argentea, ut in anteceſſum Tab. 1v. Num. 1. & picta præmifi. §. 9. Itaque in Inſula noſtra uno eodemque cn tempore duæ familiæ Claramontanæ apparent: al- in Si tera vetuſtior Normanuica atque feraciſſima pro- non propa- . paginum; altera recentior, Gallica, ſine propa- bolem. ginc; hujus auctores erant Hnrichettus Pater, Si- monque Blius, de quibus etiam Fazellus Decad. 1I. Lib. 1x. Cap. 1. fol. 494. tradit: Henri- chertus, is eft, qui Claramontanæ ſirpis in Sici- lia vum feliciſimæ, quam per multa poßen rempora Jurtunatiſimæ (erſt hodie oxtinta t) autbor er⸗ Ierit. Maurohhcus Lib. 1v. Hiſt. Sic. fol. 129. ita illi aſſentitur: Herrichettus, vin genere Fran- cus, d quo familia Claramontium in Sicilia pro- Lagata eßt. Tandem addit Fummontius Hiſt. NWeap. Lib. m. fol. 301. hunc auctorem fuiſſe Illuſtriſf- mæ Domus Claramontanæ in Sicilia. Quicquid ſit; verum eſt, hos Claramontauos Callos, Pa- trem filiumque non habuiſſe ſobolem in icilia, qulas ur quidam volunt, ambo propediem diem obierunt, nimirum Fimon filius anno MccI xxxv. atque Henricbettus Pater anno McctxxxvIIILita- que confirmatur inde, quod nullum ſcriptum vel impreſſum, vel manu exaratum aſſeveret, quen- dam filium aut nepotem Henricherti ſive Fmonz interfuiſſe bellis, regiminibus, Muneribus ſervi- tisque Regiis ſeu publicis. præterea nec hujus familiæ Claramontanæ Gallicæ meminere Specialis Senior, Nicaſter, Fr. Angelus Surita, neque cæ teri fide digni ſcriptores. Verum de altera fami- lia Claramontana vetuſtiori in Ficilia atque à tem- peſtate Regum Mormannorum, reſtat legitima, la- tiima & fide digniſima progenies; ſiquidem Marchiſiam Preſolium Matrem fuiſſe Hyiderici Ca- rumontau, atirmat authenticum Teſtamentum paſſim de- CARTHAGO S1curg. VI. 4 — 90 ipiusmet Vriderici, conditum Agrigenti anno Nccc X1. die xxvII. Decembris, x. Indict. in Ficiha in Terra, ante ſepulturam Dominæ Matris meæ Marchiſiæ. Hunc quoque Fridericum fuiſſe fra- trem Joannis Claramomtani Senioris idem teſta- mentum hac forma indicat: Vem lego Mamfriduc- cio ſlio nob. Domini Joannis de Claramonte fya- dem Fridericum fuiſſe fratrem Manfredi initio te- na Conttantia ahſue lileris atim dies impleverit; Zuod ipſa hereditas ad Pominum Manfredum Com- rem Mohac, & ip/ös de Claramonte zmilites fratres meos legitime, & imtegre revertatur, ubi de Ca- rammte legitur, habuiſſe plures fratres; Marchi- am vero noſtram, præter Joaumts atque Fride- Cap. v. Num. 11.) atque donatio Cœnobii F. cundiſſima familia Sicula ortum 11 Mohac. Itaque cum omnes ad unum conſen- tlant in co, quod Maufredus, Joannes atque Fri- dericu propagarint omnes Claramontanos, qui ſe- me viguerunt, fatis evincitur ipſos à veteri fœ- repetere, non ve- ro à novitia ſterilique Gallica. §. 10. Tandem, quum huic recentiori ſenten- tiæ non deſint fulcimina auctoritatis, paraſtatas habet binos viros doctiſſimos, atque Canonicos Dominus Paulus Muſcia, & alter Doctor Pominus Zoannes Bapriſta Chiavetta, qui ambo diu atque fingulatim hanc familiam ex orco oblivionis re- vocare conati fuere; prior quidem per ſummum laborem libro MS. (d nobis Lib. 1. memorato) Hic enim ille eſt, cujus hortatu & in cujus gra- tiam hocce opuſculum ſum aggreſſus. Poſterior vero componendo Genealogiam proſapiæ Nobi- liſimæ Moncadæ Principum Paterui, Pucumque Montiulti quam gradu quarto propinquitatis ge- nus Gluramontanunu attingit; opus quod propter cognitionem admirandam, qua dotatum eſt, ſi- mul cum cæteris eruditiſſimis ſuis tam lucubra- tionibus Hiſtoricis, quam ſcientia profundiſſima refertis, edi in lucem publicam cum univerſa o- mnium expectatione meretur. Uterque autem inductus plurimis inſtrumentis evolutis atque per- lectis, in hoc omnino conſentit, quod jam ſæ- penumero docuimus, nimirum proſapiam Cara- montanau unicam non fuiſſe. Præterea quicquid hoc Capite de eadem familia diſſero, doctiſſimo tum. S Votußas Domu Claramontanæ in Si- cilia, unde emanatrunt Claramontani Comites Mohac ſeu Moticæ, aique Domini Cac- cabi, explicatur apertius. §. 1. TNpræſenti novum alterumque filum ora- corum, atque peregrinorum ſcriptorum, quæ Fer- dinandus ghellus Vorentinus Abbas Ciſftercienſis to- mo primo Valiæ Jacræ, Notitia Epiſcopatus Tu- Vulani recenſuit, ubi locutus de Nicolao Clara- montano Siculo Cardinale, atque Epiſcopo Vuſcu⸗ lano, qui vocabatur communiter Cardinalis Cia- ramontanus ita diſſerere amat, inſeritque teſtimo- nia duo infra hic recenſita: Ciſtercienſis, ab Ho- vobilis Siculus, Monachus 3 norio 7ris mei pro uno equs uncias auri xxv. Porro eun- ſtamenti exſtat: % forte, quod ahſt, dicta domi- Vrbis Noſtræ Panormi, quorum alter eſt Doctor ici, etiam Matrem fuiſſe Gomitis Moticæ Man- Vedi Primi palam authentica fundatio (. c. antea Virids Agrigentini evincit: Matrem Magnißci, ſß Vomini Manfredi de Claramonte Comi- quenti ætate Regum Aragonenſium in Ficiia ſum- — eidem Domino D. Paulo Muſciæ tribuo acce- tionis deducere aggredior, aſſeveraturus res antea enarratas, auctoritate duorum authenti- regnante Rege Friderico U. ubi dicitur: em eli 17 go Mnihi in ſepulturam in Maÿori A grigentina E ccleſia 76 MNicolaus de Claramonte (ait tom. 1. fol. 26.) 177 91 AucuSTIRILRvEGES 91 norio III. cvoptatus eſß in Epiſtopum Cardinalem A Sanißt Hieronymi, & hracebium ejus; Gregori Tuſculanum Mccx1x. Eodem anno pro ſe /ucceſo- Papæ, S Amonii Ahhatis, Leonardi, S de S9. ribuſque ſuis ab Honorio, ꝓ7o habitatione in Urhe Virginum: S. Annæ Matris Vinginis Glorioſæ, Ma- ohtinuit Pecleſam Sanctæ Mariæ in Monaſterio, ut riæ Magdalenæ, Mariæ Jacob, S Mariæ Za- liquet ex ſehuenti diplomate; Negißtro Vaticano lomæ, & Marthæ Fororis Laxari, quas nos vece- deſumpto epiß. vcI1I. Fol. 141 Honorius Epiſco- pimus o bonn memoria magniſico Fintipe⸗ S domi- pus S. no Godeffredo Balandinii Rege Hieruſalem, ut ap- 179 3 Inteyim Nicolaus legatus eß in Germaniam, ut paret per privilegin Domini Negis magna, & autben- Federicum adbortaretu ad Sacrum Bellumʒ fuit tica, quæ cum oculis veſtris vidiſtis, ac legißtis; & i eriam lepatus in Neapolitanum Regnum mſus, hoc nol fecimus ſoquendo veſtigia præfuti bummi Pon- Coſentinamque Cathedralem Eecleſiam conſocra- tißcis, qui dedit vobis Noſam auream, de pre- vit anno MccxxII. ut narrat Jacobus Græcus tioſo ligno Fᷓ. Crutis Pomimi noſtri Jelu Chriſti, & Sillaneus Monachus Ciſtercienſis i Chronolog. ds purpura ejus, & unam yinum de coron ejusds Joachimi Ahbatig. E viwis deceſit anno Mcc B Vrga Moyſi, atque de Virga Aaron, de Keliguiis xxv1I. dum Gregorius Nonus ſuum Pontiſica- S. Apoſolorum Jacobi Alphei, Bartholomæi, um exordiretur. Ihe Nicolaus e amiquiſima, Matthæi, 67 de manu S. Joannis Euangelifæ; ac nohiliſima famili ſuit Claramontenſium, qui de Keliquiis &S. Martyrum videlicet Gervaſii, & olim diguitatis ergo Præettura Kegni mariſyue Prothaſii, Fabiani, & Sebaſtiani; S Reveren- ſungehantur, ſed cum deinde ea gens ſub Arago- diſimus Bominus Thomas Tituli Sanctæ Sabinæ, niis jæſ& Majeſtatis criminis fulſet oxpoſtulata, exhihuit do Neliquiis S. Apoſtolorum Thomæ, S relellium ſubiit ꝓnas, atqus in 1otum pene dele- Matthiæ, 6 de S6. Martyrum Cypriani, Cor- ra eſt, Vulgo appellabatur Claramontenſis Cardi- nelii, Hippolyti, E Caffiani, Urbani, & de San- nalis, gemtilis olim illius Federici de Claramon- Horum Conſeſprum Ambroſi, Martini, Komani e re, 7u Honorii III. 7emporibus Voruit dignitate, Ahhatis ʒ E Dominus de Guala, Tituli Sancti Mar- i 4 quo multa faworabilin retulit, quæ ad pietatem tini æquata dedit de Keliquiis Sandorum Mathrum ſehtarent, ut hoc ſubjedum monumentum abunde Innocentium, Apollinaris, Chriſtophori, &5 Cu- Vemonſratʒ quod forte fortuna in Arcbivo Plo- Cſcufati, Auguſtini Epiſcopi Anglorum, & Sando- rentiæ Canonite aſervatum reperimus; olim Mar- rum Luciæ, &5 Geminiani; & Dominus Lco, Ii- rini V. ꝛemporibus 4 Gabriele Condolmerio Car- tuli Sanctæ Crucis in Hieruſalem dedit de Keliquiis dinali ratificatum, ui poſtea Pontifex Eugenius Fanttorum Martyrum, videlicet Nerei, Achillei, ſuit, in gratiam cujuſdum Claramontenſis gentis Blaſii, de pedinibus ejus, de Sanctorum Confeſo- alumni, ui à Sicilix Regno per ea tempora evula- rum Britti Diſcipuli . Martini, 5 Juliani, S hat Quod ipſum monumentum eo lihentius hic ad- Leonis Papæ; Er D. Aldobrandinus, rituli F. ſtrilere platuit, ut inde Nicolai Claramontenſis Suſannæ dedit de Neliquiis Santtorum monacborum familiæ claritas plonius proderetur; & 1Mis man- Mauri, & Egidii, &5 de Sandtarum Margaritæ, datum, ut zemporis injurias deinteps minus time- S apolloniæ, 5 Helenæ murris Magui Conftam ret. tini; Er Dominus Guido, 7ituli Sanẽti Nicolai in primum te. MMiſeratione Divina (hoc primum eſt teſtimo- Carcere Tulliano, dedit de Reliquiis Sanbiorum Ln- wo. nium) Petrus Sabinenſis Epʒſcopus Nicolaus Tu- feſorum Athanaſi, S5 Paulini, Nicolai, gi- ſculanorum Epiſtopus de Glaramonte vulgariter Df du; S de Sanẽtarum Agneris, Cæciliæ; E Do- nuncuputus, &5 Ztephanus Vituli Baſilicæ duodecim minu Octavianus ꝛituli Sanctorum Sergii, & Bac- 178 Apoſtolorum Facrofandiæ Rom. Ercleſiæ Curdina- chi, dedit etiam de Reliquiis Confeſlorum Baſilii E Ie, umiwerſts Chriſti Fdelibus, tam præſemtibuß piſtopi, Macharii ʒ & de Keliquiis SanarumAn⸗ quam fururis præſentes noßras literas inſpeluris ſa⸗ ſtaſiæ, &5 Petronillæ ſiliæ Sandti Petri Apoßoli; Jutem in Domino ſempiternam. Norum ſacimus, & Et Dominus Gregorius dedit de Neliquiis Sanorum zeſtamur quod Poremtiſimuus S Magnicus Prin- Sylveſtri Papæ, Joannis, 65 Pauli, Vincenrii, ceps, 65 Dominus Pon Federicus de GCEAKA & de ſagitta J. Scbaſtianis Et Dominus Fgidius, 180 — ONE, conſanguiuens noſter miles cfentus ſu- nruli Sanorum Coſmæ, 65 Damiani, dedit de per Sunctiſtmo in Cbrißo Patre, S Domino no- Neliquiisʒ Santorum videlicet Stephani, Lau- ro Domino Honorio, Divina Providentia Papa rentii, Coſmæ, & Damiani; Et Dominus Petrus III. 5 ah eo poteßas tradita eſt; qud polit pugna- tituli v. Georgii ad velum aureum, dedit de reli- re pro Juſtitia, ad honorem Dei, S eriam propter Auiis Sanborum Apoßtolorum Simonis, 65 Judæ, Fanam Romanam Eccleßam S maime comtra B S ds cathena Vincu F. Petri Apoßoli, & magum Sarracenos, &5 Inÿdeles, S Schiſmaticos; vel ut partem do catbena Vintuli F. Laurentii, & de Cra- elapſis temporibus ſtnper fecerumt Poremiſimi, ꝛicula ejus. Unde Sandiſimus Dominus noßter Pa- Magnißicentiſimi Prineipes Domo Chriftianiſſimi pa cuiliber perſonæ Juæ videbit, ſou viſitabit cum Magni Caroli, Regis Franciæ, de qua ille glorio- dowotione ſupradicdas Sanorum & Sanarum R⸗ ſMmus, magnißcentiſimuſque VERELAMANMUs liquias; & pro qualibet Fanbtorum e Fantarum e CTARAONE deſcendit, & vos etiam de- concedit qcem, 6 ſeptem quadragenas de indut ſtendißtis. Unde nos conſderautes Zuutdm ſuhlimem, gentia in perpetuum, dummodo vere pnitentes fur⸗ atque magnam Progeniem; maime dewotionem, vint, & confelſ &5 hoc audiwimus vivæ vociß quam habetis circa Sanciſima Meliquius Sandtorum raculo ejus. Nos igitur noſtra benignitatis, 6 quas humiliter, & grarioſe eMagitaßtis y ut cum nd gratiæ priwilegia detorare volenes ut ipſas per qusn- 18 jori devotione, atque ferwore pohiris pugare exhi- jhet veſtrum ſingulariter relliquias viſitantes indu hemus vobis aliquns doworas, atque Saniſimus Ke- gentiam ſaluturem acquirere coꝑnoſcant ev auboriule 1i liquias &ᷓ maxime de illo glorioſiimo Chriſti Mar- F voßra necnon infraſtripta Dominorum Cardinalium 35 re Georgio, S purte de Loricu iphus Aui Vub- renore præſentium, damus & contedimus in velſe⸗ K jugawit totas Nationes Barbaras, de Reliquiis San- uum, S ꝛndulgemus omnibus Chriſti Fdslilus, dum rum Patriarchurum, Abraham, IHaac, 6 Ja- ramen de eorum commiſls vere ꝓœnitentes fuerint: cob, de pulwere Corporis Sanbti Joannis Baptiſtæ, conſeſi, Aui diqas reliquias viſitawe⸗ int cemumd⸗ de Jantorum Apoſtolorum Petri, S Pauli, Jaco- rum per quemlibet veſtrum ingulariter omnibus bi, Zebedei, Barnabæ, 5 de S. Euangeliſtarum ſingulis dilarum Reliquiarum Sanbtorum, Sanftu Lucæ, (5 Marci, S de S. Martyrum puritert rum vißrantibus, de omnipotentis Dei miſoricun- que Pontißcum Lini Cleti, Glementis, ac Six- dia, &5 Beatorum Petri, S Pauli Apoſtoluun ti, S ar S5. Confehrum guguſtini, E5 Maxiſla] ejus autoritate con miſericorditer ek cu miuu Leo, y. kui dꝭ Aeliui in Cufeſt. hla, 6 ndins, tini . iun mnachin AunMugnit MgniCon Sancti Nicoli uiil Sandoruml⸗ , Nicchki, I Cxci; wm derzi, &l uni ki i n 7 Pu m 7 Dniuljli Daninni, ii 1 Siephu cujus rei teſtimonium præſentes noſtras lireras exinde Veri fecimus per manus Thadei de Urbe, Mgill nohtri, nec non Neverendiſtmi Patris, Domini noſtri Domini Stephani, rituli duodecim Apoßolo- rum appenſione mumiti. Datum Urbe Veteri an- no Domini milleſimo ducenteſimo vigeſimo, Inditt. otava, die vI. menſis Septembris, Ppntiſicatus prœfati Santiſimi in Chriſto Patris, 6 Do- 10. mini noſtri Domini Honorii Papæ TM. anno quin- 181ni, publicus, Apoſtolica, & mperiali auctorita- Alterum teſtimo- nium. tilus, Norarius, & udeu ordinarius de manda- 10 prædittorum Dominorum Cardinalium, quibus omnius, & ſingulis interfui, S rogatus ſtrile- re, ſcripũ, & publicavi, ſignumque meum appo- Vui, Se. Exfat ihidem (addit Ughellus) arteßatio Joan- nis Cardinalis Raguſinorum, pro veritate, & au- rhenticatione ſupradicarum venerabilium Sautorum Keliquiarum d Negno Siciliæ Gaetæ delatarum, te- nore ſequenti. Joannes (habes ſecundum teſtimonium) miſe- ralione Diwina F. K. E. presbyner Cardinalig, zi juli Santti Sixti Raguſinorum, univerſts Chriſti delilus præſentes noſtras literas inſpedturis, ſalutem in Domino ſempiternam. Notum facimus, quod ad noßtram accedens præ⸗ ſentiam nbilis vir Dominus Henricus de CLARA- MONTE Admiralius Negui Siciliæ, S5 Comes Palatinus, de mandato Sandtiſimi Domini noſtri Gregorii Divina providentia Papæ Duodecimi, vi- Væ vocis braculo ſhi fado ſuper depoſitionem Keli- Auiarum Santorum, quas ipſe Dominus Henricus rranſportavit cum ipſo de dicto Negno Siciliæ, ſeu de uſula in Civitate Gaetæ, cum ipſe eſet expuhſus d⸗ diha Inſula propter Guenras D. Martini Negiß Ara- gonum, quæ eraut in Palatio ſuorum Prædeceſo- ruin ſc9licet in Capella diòti Palatii, fuereque ſhi conſignatæ per nobilem hominem Dominum Mat- chæum de Claramonte ſuum Pattem, ut dias vantorum Reliquias deberet dare, & aſignare ho- neſto viro veligioſo D. Federico de Claramonte, ſ lio dici Henrici, Alati Monaſterii Sandtæ Annæ de joſaphat, Theſfalonicenſis Dioceſs, ordinis Sandi Benedicti. Unde iſt D. Henricus cum ſum. ma devotione, ac reverentia ahlgnawit prædictas Ne- liſuias Sanbtorum præfato Domino Federico Fli ſuo, ſocundum voluntatem prædicti Sanciſimi Do- mini nſtri Papæ, coram Neverendiimo Domino Do- nato de Aquino Archiepiſcopo Beneventano, & D. 182 Laurentio de Urbe Archiepiſtopo Sypontino, S D. Benedicto de Napoli Archiepiſcopo Salernita- no, & D. Angelo de Manfredonia Epiſtopo Tro jano, ac D. Nicolao Epiſtopo Montis Corbini, & D. Thomaſio Epiſtopo Vulturanienſi, & D. Joan- ne Epiſcopo Cannenſi, & D. Franciſco Epiſtopo Salpenſi, S5 D. Franciſco Epiſcopo Lucerino, &5 D. Gregorio Epiſcopo Ferentino; videlicet do pre- cioſo Ligno v. Crueis Domini noſtri, & Vpradita Keliquas; & quod ipſe Dominus Federicus vaha⸗ votinere, fradere, ponere, & aſignare uti vult, & ubi vult, de lirentia præfati Santtiſimi omini Pa⸗ Pæz S propterea nos, necnon DD. Archiepiſcopi, S Epiſtopi ſupradiꝗti, ſui juſtis poſtulationihus in- clinati, Sc. Datum Gaetæ anno MccocxI. ind. v. die vero menſis Maſi, Pontif. Saniiſt in Chri- ſto Patris, & Pomini noßtri Gregorii Pivina Pro- videniia Papæ Duodecimi anno vI. In eundem fere modum, ſubdit Ughellus, entat ibidem alia oonßirmatio Gabrielis, tituli F. Clemen- tis, Presbyteri Cardinalis in Concilio Conſtantien- ſi Anno 1. Martini Quinti. Anno MccccxvII. vII. Febr. ꝓro diqtarum Neiquiarum corroboration⸗ 6c 5.3 · Hanc prolixam recenſionem omittere noſui, Er ego Thadeus de Urbe, fliu quondam Pelegri- CARgco Scür Lu 1 Cap VI. 94 Aſut ita docti omnes de Domo Claramontana ſponte in noſtram eant ſententiam, atque eam humaniter lbenterque excipiant. nam o primo teſtimonio, ut ab indicio Nobilitatis atque excellentiſſimi or- tus, nimirum à Carolo Magno repetiti, diſcedam, etiam dilucide apparet ejuſdem vetuſtas atque ſe- des antiqua in Sicilia diutiſſime, antequam Caro- lus Andegavenſt ſomniaret in Naliam deſcendere, quandoquidem anno Mccxx. quo hoc teſtimonium datum perhibitumque fuit, jam Cardinalis erat nominatus Nicolaus· Claramꝰmtanus Siculus, qui conſanguineum propinquumque citaret Frideri- cum Clarambutanum, circiter eandem tempeſtatem B creatum ab Honorio Tertio Pontifice Nomæ Mi- litem, Roſaque aurea ab codem donatum, atque ligno Sanctæ Crucis; huic noſtro Cardinali CVa. Famomano præter alios duos Eminentiſſimos, Pe- rum ſcilicet Epiſcopum illum Falinenſem, nec non Sepbanum, copiam benigne fecit tam pre- tioſarum Reliquiarum. Imo fortaſſe cæteri hi duo Cardinales ejuſdem fuerunt proſapiæ, aut ad minimum propinqui Friderico, cum obſerve- mus, uno ore omnes tres dicere: conſangui- neus noßter. 1 §. 4. Porro ex altero Teſtimonio anni Mccccxi. non obſcure elicitur, ab eodem Friderico progna- tos eſſe Claramontanot, qui temporibus Regum Aragonenſum fuerunt Gomites Mohuc ſeu Moricæ Pominique Caccal, aliorumque plurium feudo⸗ rum. Siquidem ibidem dicitur, eaſdem Reliquias progreſſu temporis retineri ab ipſius poſteris, at- que in ipſorum Palatio (nimirum Sreri Panormi- Iano) iplasque illinc Domo habitationeque amiſ- ſa, cum venia Pontificis fummi Gregorii XI. Ca- Jetam delatas fuiſſe, Hnrico Claramontano Tha- laſſiarcha Siciliæ anno memorato MccccxIr. ut traderentur Vriderico Caramontano Monacho Ci- Mercienſi & Abbati Cœnobii v. Annæ Joſapharbi, quo ex preſſo mandato ipſas recepit à Comite Mar- 1ho Claramontano Patre ſuo, ut à quodam ſuæ familiæ conſervarentur: Super depoſtione Neliquia- rum, uas ipſe Dominus Henricus tranſportavit, Sc. qu erant in. palatio ſubrum Prædeceſorum. Hinc elicitur progenies atque ortus Comitum Cla- amomtanorum Siculorum ab ante memorato Milite riderico L. quippe qui depoſitum reliquiarum ab ipio impetratum poſſederunt, ideoque ab ami- quiſlima familia Claramontana Sicula natales ſuos traxerunt, non vero à Gallico Hnrichetto qui pri- mis annis Regis Petri Primi Aragonenſs advencrat. §. F. At forſan Lector rerum curioſus Quare quæret; quare memorentur Claramontani Fich- Cx à ſcriptoribus temporis Regum Normanmubrum anounlat Sueworum & Aragonenſtum, ut ante Cap. 1x. Num. Retun 4. oſtendimus, verum tempeſtate Caroli Andaga- Ser⸗win venſis, atque ætate Regis Gallici indicati, publi- 184 ce excluſa fuerit ipſorum mentio, atque tacita? Regero, rationem hujus faltus à Regibus Fuevis ad Reges Aragonenſes, inrerjecto illis Rege Gal- lo, fuiſſe: quod Carolus Andegavenſs induẽtus in- ſtirutusque eſſet tam ab Aevandro IW. anno Mcc LvIII. quam à Clemente M. anno MccIxv. in regimen utriusque Ficiliæ contra ultimum Regem Suevum Maußedum inter quos binos Reges per rationem ſtatus ſive quæſtus odium exarſerat im- F placabile, atque bellum cruentum, ita ut familiæ Nobiles, & Neapolitanæ & Siculæ, in partes diſtra- herentur, quarum quædam ſuſcepere partes Re- gis Suevi Manfredi, quædam adhæſerc Gallo Re- gi Carolo Andegavenſt. Atque ubi Carolus anno MccLxvII. die xxv11. Februarii ſub Benewentum fugaret copias hoſtiles, interficeretque Manfre- dum, Nobiliſſima quæque proſapia Manfredino- um Carolo victori exoſa fugit, reliquitque cum Patriã feuda & prædia; in quarum — milia- 183 —— 97 AM U6 uU8 T1N1 INV E 6 E 8 96 miliarum numerum refero quoque familiam Clara- montanam Noymannam Sitiliæ; putoque Caroloe- jecto Sicili, huc revertiſſe ad prædia & nomen. Anſam conſecturæ præbet Petrus Speialis Chro- nol. Sicil. Lib. 111. Cap. de nunciis Regis Perri ad Regem Carolum, antiquus inquam, & vetus horum temporum Hiſtoricus, qui deſcribens ad- venrum Regis Petri Aragonenſts? atque opitula- tionem opemque, quam tulit Meſunæ à Rege Ca- rolo Andegawenſ obſeſſæ, ita pergit: Præmitti Nex Petrus ad ohſeſe Civitatis aumilia (id eſ Meſ- ſanæ) Nicolaum de Palizzi, & Andream de Pro- cida milites, uos olim ab obitu Manfredi Kegis, eo- yum Domini, longa Terrarum euilia fatigawerant iram indignatiunis Caroli fugientes itaque ſi fami- lia Nobilis icula Palizzi, & Neapolitana Proci- da ſecutæ fuerint partes Manfredi, atque ideo poſt victoriam Caroli effugerint; quo poſtmodum Si cilia exuto & ejecto, ſtatim hæ ſub Aragonenſes redirent; quidni idem aurumare licebit de Nor- 18 anna, S vetuſtiſſima Claramontana familia in † ara mon- rani Siculi militiæ ſa- Cræ inter- Fuerunt. 186 Imp. incitatus à Cœleßins Papa conduxit exerci- Sicilia ? — §. 6. Licebit etiam dicere, Claramontanos Ficu- los nomen dediſſe militiæ Sanctæ, ad recipienda Hieroſolyma, vel retinenda. Hæc ſacra expedi- tio, ut commode ſcribit Gordonius, nosque antca hoc Capite vI. paragraph. 1. Num. 1. tradidimus, confirmata eſt ab Urhano I. Pomtifice in Concilio Ciaramontano in Gallia anno Mxcv. dieque xv ju- lii anni proximi Mxcvi. edita in vulgus fuit Cru- ciata expeditio. Anno Mxcix. die xv. Julii Gode- Fridus Bulionius occupavit Hieroſolyma. Urbs ve⸗ ro Sancta retenta fuit, perhibente I. Antbnino, à ſex (p.11. tit. 16. Cap. xr. fol. 667.) Regibus Chrißtianis intervallo LxxxvIII. annorum, nimi- rum uſque annum Mcr.xxxvr1. quo iterum amiſ- ſa eſt; Verum quamquam anno memorato Mc LRxxVII. dedita fuit Faracenis, tamen Principes Cpriſtiani uſque annum MccxcI. ſuppletis copiis, diverſisque expeditionibus militaribus aſlidue per- rexere cam in libertatem vindicare, at ſpes ſem- per ipſos fefellitʒ tandemque hæc ſacra expeditio à Chrißianis omiſſa eſt anno indicato cœxc. fi- nisque talis miliriæ ſacræ impoſitus: auẽtore Gor- donio ÿnis fuit hell ſacri anno cxCvI ab e inchoa- zo. Itaque hac diuturnitate cxcvi annorum bel- li ſacri, plurimæ & fortiſſimæ copiæ, ut mon- ſravimus, vicibus diverſis & temporibus in O- rientem à Principibus Chriſtianis emiſſæ fuerunt; inter quos ſæpiſime memoranrur noſtri Reges Ficiliæz nam Rex Kogerius ab Eugenio IM. in- ductus, autore Fazello Decad. 11. Lib. vr1. Cap. 111. fol. 443. Hiſt. Pontif. Lib. v. Cap. XX111. cum fortiſfima manu anno McxLVII. tra- jecit in Orientem, comra Emmanuelem Comnenum Imperatorem Orientis, qui in Palæftina bellum gerebat. Guillielmu L. Bonus, ſuadente Lucio I. bapa, bellum enixe paravit, ad recuperandam Palæßinam, ſcribente Faxello l. c. Cap. v. fol. 469. ſed propoſiti compotem non paſſus fuit ſubitus pontificis obitus anno Mcixxxv. Henritus V. tum validiſſimum, in eundem finem, nimirum oc- cupandæ Terræ Sanẽtæ, quum, docente Fuzel- 7o 1. c. Decad. vII1. Cap. 1. fol. 43. 6 tota Vi- cilia milites navesque colligeret: Oœleſtinus Pa- pa in mugnam retuperandæ Hieroſolymæ ſpem ere- dus, Henricum ad ſe Romam acterſtvit quod qui- dem onus, erſt ipſe non obiverit, per miniſtros ta- nen, & Duces ſodulo exertuit, ovotataque e ommni Siciliæ Negno numerſiima claſꝰ, & en omni Ger- mania ronfertiſmis copiis. Rem eandem aggreſſus fuit Fridericus JI. Imp. ßilius ipfius. Itaque ſi Reges Ficiliæ maxime faverint expeditioni ſacræ, à vero non abhorret dicere, quod Siculi noſtri A B C D F Claramontani propoſitum tam jaudandum Regum ſuorum fuerint ſecuti. Perſuadent hoc plurima ſcri- pta fide digniſſima, nam in ante allegao obſer- vatur anno Mccxx. Fdericus Claramontanus, Mi- non modo præſtita, ſed etiam à progenitoribus in militiã ſacrã: potentiſimus, & magniſicus Princeps guinens noſter, miles creatus nupen à vandiſimo in Chriſto Patre, & Domino noßro Honorio, Pi. vina Providentia Papa iertio, & ab eo poteßas tra- dita eſt, qua pohit pugnare pro Juſtitia ad honrem Dei, &ᷓ etiam propter Sanam Rom. Eccleſam, 6 maxime contra Sarracenos, ſeu inſideles, & Scbiſ⸗ maticos, & ui elapſs temporilus ſomper fecerunt po tentiſtmi &c. Præterea habetur in Teſtamento Friderici Domini Nachalmuti, fratris GComitis Man- Fedi I. atque Foannis Senioris, filii Marcbiſiæ Præfoliæ, confirmato anno Mccœcx1. quod reli- querit equos quatuor ſuis expenſis inſtructos, au- xiliares ante memorati belli ſacri: Iem lego Sando Paſſagio equos quatuor armatos ſomper ad omnes ex- penſas measʒ l de hoc onus enhibeo hæredi meæ (ſ- liæ Conſtantiæ) ſdeicommiſuriis meis quod non deficiant in præmiſis. Porro in progreſſu hiſtoriæ ciaque aulica ſuſceperint; nam Rex Fridericus V. Legatum miſit memoratum Gomitem Manfredum I. ad Imperatorem anno MccxcvIt. & Mcccxi. Foannes J. Senior frater ipſius factus eſt Prorex ſeu Vicarius imperii in Nalia anno Mcccxvi.Item Jan- nes T. filius Comitis Manfredi J. anno McccxxvI. ab ipſo Rege Friderico I. etiam miſſus fuit Lega- tus ad Imperatorem Ludovicum V. qui illum Princi- que per multos annos munera varia inlmperio obiit. E quibus omnibus colligere eſt, quod mentio Cla- ramontanorum Siculorum & memoria non oblite- rata fuerit ab ulla unquam ætate apud Hiſtoricos, niſi Carolo Andegavenſ ab anno Mccr.xvII. uſque annum ccLXxx1I. regnante in Sicilia; ut qui vel militaribus dignitatibus Papæ & Imperatoris in Expeditione ſacra funti fuerint, vel partes Re- gis Manfredi ſecuti contra Carolum, in fuga poſt mortem illius anno McctxvI1.perſeverantes, quie- te degerint, defenſi à Papa vel Imperatore. Ficulorum, & tametſi ortus ipſius in Sirilia plane ſcripturarum ita tenravi quærere. Verum eſt, Claramontanos Viculos originem repetere à Carolo Magno, ut apertis indiciſs oſtendunt tres Cardi- nales eminentiſſimi, Petrus, inquam, Epiſcopus Sabinus, Nicolaus Claramontanus Siculus Epiſco- pus Vuſtulanus, & Slephanus Cardinalis S. S. A ſpoßolorum, ſcripto ante allato anni Mccccxx. ubi, agentes cum Friderico Claramontano Panrmilano) ita pergunt: Uꝛ slapfis temporibus ſemper fecerum Poientiſimi, ac Magnißitentiſimi Principes de dom Chriſtianiſimi Magni Caroli Regis Franciæ: As qun LANDU's de Claramonte deſtendit; Vos etiun deſtendiſtis. Primus, qui ẽ Gallia in Siciliam trans- tulit, mea quidem ſententia, hanc ſummam pro- ſapiam, fuit memoratus Vorelandusʒ & quamquam adductum ſcriptum palam non exprimit, Vere- landum fuiſſe primum Ciaramontanum qui è Gal⸗ lia in Viciliam venit, tamen indicatʒ quare enim tres Cardinales, locuti cum Friderico Situlo genitoquẽ in oppido Panormitano, ut dicere præoccupaV mus, atque inferius declarabimus, quare, inquam? hos duos ſummos homines nominarent, Carolu Magnum & Verelandumꝰ immo Vrelandum adde- rent les ab Hhnorio IM. creatus, propter officia ab ipſo S Pominus D. Federicus de Claramonte conſan- hujuſce Claramomtanæ apparebit, quæ ſervitia offi 187 pem Imperii creavit. Ad hoc anno kcccxxxI. at- etne 7. Itaque Henrichettum atque Simonem Gallos canluk⸗ excluſimus titulo atque communione familiæ ſum freni⸗ mæ atque proſapiæ integerrimæ Cluramomanorum cluunn⸗ norum M⸗ lorum, itl in tenebris eſt, tamen ſecutus duẽtum allegatarum Vᷣn⸗ ile Glorioimus magnißicentiſimuſque VERE-153 Om ram rum vum nper a mn⸗ e. . beru nee z. Mil unn 0 hiltori lewituof̃. 1 ilriun / em Mupuhn . & Mcccx, elt brorex ſeu wemen. oMcc. msſuh legx quillunbtinci. o McccRxl. 4. ainlmyeriochit uod mentio(l. oria non obln ayud Hiſtonc vectw1. uh n Bicilis; ug pæ & lnenn tint velm⸗ lum, vignrt perſemt lmpen que Fnnn lil nuatut. nionelirilir x Crmm⸗ ius in iilu flut⸗ vum alegutmm ee. Venn ett, rperri (ab nunt us lurct am, ieo . l, Ey 5 vinalis S. S. 4 Moccci anb Panor mium u ſnher m Printipel din vncr i⸗ nit V 0 i kſe Origo cla- yum Fucuto- 97 rent Carolo Wagnod niſi quia Carolus Magnus fue- rit primus auẽtor proſapiæ Claramontanæ in Gal- lia, atque Verelandus in Sicilia. Præterea ſum- mos titulos, quibus Cardinales Verelandum or- nant, ſatis evincere dico, ipſum ſummum fuiſ- ſe proſapiæ Siculæ Claramomtanæ, atque inſtar ſtirpis, auctorisque hujus maximæ familiæ habi- tum & honoratum: „ Mle Gioriſſmus magniſlren- „ tiſimusque Verelandus de Glaramonte. Ad ulti- mum, non video quare hi Cardinales tam dignif- ſimam mentionem hujus Verelandi facerent, at- que oſtenderent, ipſum ortum ad Carolum Ma- gnum referre, niſi cohæſiſſct cum Claramontanis Ficulis, horumque fuiſſet auétor; & ideo hi E- minentiſſimi locuti cum Hiderico Claramontano per excellentiam Ile Verelandus dixerunt, ac ſi oriundum fuiſſe in Gallia ex Carolo, æque ut Fridericum in innuere vellent, hunc Ferelandum, Sicilia ex Verelando. §. S. Quando, & qua occaſione hic Glorio- ſiſſimus Verelandus e Eallia in Siciliam profeẽtus fuit? nec hoc magis notum eſt; verum quidem conjicitur, nosque putamus, arma fortunamque Principum Normannorum Noberti Guiſtardi & Ko- geri Comitis ſecutum fuiſſe; quoniam Ficilia à Faracenis pacate gubernabatur uſque annum M.Ix. 189 atque ideo minus veriſimile eſt, Faracenis paca- tum longe lateque imperium Inſulæ poſſidentibus, Cbrißianos Claramontanos Gallos huc convolãſſe; porro invenio Hugauem Claramontanum anno Mc xx1x. coronato Kogerio I. Rege Ficiliæ, filio an- te nemorati Comitis, ut ſuperius narravi. Itaque ſatis videtur probabile, Verelandum ætate viciſſe Hugonem in Ficilia, atque huc comitatum fuiſſe Kobertum Ducem, vel Kogerium Comitem. Hic Hugo Claramontanus, cujus erat filius? Ignora- mus: probabile autem eſſe autumamus, filium fuiſſe, aut ex poſterorum Vorelaudi quendam, quia Hugo, ut diximus, æquævus erat Nogerio Regi, atque filio Comitis Nogerii utique tem- pora conveniunt & favent progeniei huic, & tuto ſtatuimus Verelandum vixiſſe cum Comite Roge- vio Patre, atque Hugonem cum Rege Nogerio filio. §. 9. Poſt Hugonem natum anno Mcxx1x. ut eriam indicatum eſt, occurrunt Kiccardus, Gu- Llielmus & Aexrander Claramontani tempore Re- gis Gulielmi I. Boni, qui Regnum occepit an- no McLxvI. obiitque anno Mct.xxxIx. Imo etiam propinquitas hæc ætatum me inducit ad credendum, hos nominatos ſanguinis propinqui- tate memoratum Augonem attingere. §. 10. Poſtmodum anno Mccktx. præſto ſunt Fridericus, & Abanaſius Patriarcha Alewandri- nus fratres, Civesque Panmitam, quos, præ- terquam quod antea §. 1. Num. 4. narravimus, memorat Vira S. Angel Martyris Carmelitæ, e- dita in Collectione Vtarum Patrum Octidenta- lium, à Benediẽto Conone Monacho Cæhßino Lib. 1v. fol. 227. & 231. Quas Reliquas (Brachium, S Nbiam 8. Joannis Baptiſtæ, Capu S. Jeremiæ Propbetæ Bracbium §. Catharinæ Virgiuis, T biam 8. Gregorii Martyris, 5 Jmaginem Beatæ 190 Mariæ Virginis, quam Janttus Lucas Evangelißa „ * 72 N „ „ „ — . depinvit ad petitionem S. Theclæ Virginis, S. Pau- li Apofloli diſcipulæ) Alexandrinus Patriarcha Athanaſius de Claramonte nohili ſuo ſratri Fe- derico de Claramonte miſerat. & paullo inferius: In Siciliam (ideßt Angelus) applicuit ke enit Panormum, & in monaſterio S. Mariæ de Grotta modo Domo profeſſionis Jeſu (Ia Caſa Profeſa de/ Gieti) Ordinis Sancti Baſilii hœſpitatus eſt, uhi fuit monacbus ſupra membratus Athanaſius Patrinicha Alexandrinus, GFc. & Frater Nicolaus Claramox- janus Sicuius Monachus Ciſtercienſs, atque Car⸗ CARTHACo SlcULA. LIB. II. C Ap. VI. 4 D 98 dinalis Epiſcopus Tuſtulanus, agnatus amborum ante citatorum, quem Cardinalem creavit Papa Honorius IMM. ſecunda promotione Cardinales cre- cans anno Mccxtx. poſtea vero obiit anno Mc XxvII, quinimo etiam hæc citerior ætas per- ſuadet, ipſos oriundos fuiſſe quodam trium an- te indicatorum, nimirum Kiccardo, Guglielmo, vel Vemandro. §. 11. Hos excipit mentio Marchiſiæ Praſo- liæ, Matris, inquam, Manſredi Comitis primi Molac ſeu Moticæ, item Johanni Majoris Co- Mareliß⸗ Præfolia Uxor Man Fredi primi mitis Claramontis in Valls Nothi, atque Fyidoriti tiaranen Domini Nachalmuti & Siculianæ Caramontanorum *i Hæc Marchijſia, de qua jum egimus ſuperius, cu- jus erat Conjux? palam indicare non poſſum. con- jicio tamen fuiſſe conjugem ante memorati Fri⸗ derici Claramontaui Panormitani, fratris Patriar- chæ Atbanaſti, hujus ſcilicet, qui acceperat à Papa, tribusque Cardinalibus, excellentes haſce Reliquias, quæ tanta temporum diuturnitate à poſteris Comitibus Moticæ conſervatæ fuerunt. §. 12. Nec obſtant rempora: quinimo com- putus mecum optime facit. Nam Fridericus vi- xit anno Mœcxix. Marchiſia mortua eſt anno Mccc. aut circiter, atque filius ipſius Fridericus I ohiit anno Mcccx1. & Manfredus J. Comes Moticæ, natus etiam ejuſdem, vita exceſſit anno MCccxx Et quamquam inter annum MccxIx. quo ſuper⸗ fuit Hidericus J. atque annum Mccc. quo obiit Marchiſia, interjecti ſunt anni 1LxxRxII. tamen e temporis hujus longinquitate non diruitur id conjugium. Etenim ſuſpicari licebit, Fridoricum juvenem nomen dediſſe militiæ vel Pontificis vel Impera- toris Frideriei V. Regis ſui, atque ſucceſſorum 191 Imperii; Et ideo, ut jam in anteceſſum expoſi- tum eſt, Romæ fuiſſe, & ibi ab Honorio II. Pa- pa factum Militem. poſtea in Ficilia, ætate fir⸗ mata, reverſum, duxiſſe Marchiſtam Præfoliam, ante cujus obitum mortuus fuit; hæc vero ætate ſenili, & fortaſſe anus decrepita diem obiit. Ita- que intervallum annorum Lxxxv1II. non diruit, quin adſtruit hoc Conjugium. quod ita explico, atque probo: Pixit antca Auctor Valiæ Sacræ, Hnorium I. Pomificem pro incitando Nyiderico I. Imperatore ad Expeditionem Sacram, able- gaſſe in Germaniam dignitate Legati à Latere Fi- culum noſtrum Cardinalem Ncolnum Cjaramonta- num anno MccxIx. propinquum, ut dicere oc- cupavimus, Friderici nominati: „ Nicolaus legatus „eß in Germaniam; ut Federicum adbortareretur nadſacrum bellum. Diſtulit autem Imperator pro- poſitum in decennium, quippe qui anno Mccxxix. pergens in Palæſtinam cum potentiſſimo Exerci- tu, Hieroſohhma expugnavit; atque eodem anno Mccxx1x. coronatus fuit Rex Hieroſolymitanus, docente Maurolyto Hiſtor. Sicanic. Lib. 111. fol. 116. Anno MccxxIx. in media quadrageßma Rer Ieroſolymorum ihi coronatus eſt. Fazelins quidem Dec. 11. Lib. vIII. Cap. 111. fol. 48. rejicit hanc coronationem in annum eundem, verum in diem Paſchatis: uhi ipſo ſolenni Dominicæ Keſurre- ctionis feho au. ſal. Mccxx1x. Regni Civitatiſque Hieroſolymorum ſacras iufulas ſuſcepit, atqu co⸗ ranatus eſt. Conſentit Pyyrbus Chronol. Reg. Fie. fol. 37. qui addit, facram hanc expeditionem ſe- cutos fuiſſe Berardum Archiepiſcopum Panbymi- Ianum & Berardut Archiepiſcopum Meſanen- ſem Itaque ſtatuo: ſatis ſuperque clarum eſſe, Fridericum olim comitatum fuiſſe Nicolaum Cla- d2 ramoutanus Cardinalem propinquum ſuum in Ger- maniam anno Mccxtx. atque poſtea nomen de- diſſe militiæ Imperatoris, Regisque ſui in ſacram expeditionem Hioroſolymorum anno Mccxxx. quo- niam huic propoſito acceſſerant Beyadut quoque A. Invrxo uter- 99 Au6uSTIRI IMvE6 B 8 100 uterque, alter Archiepiſcopus Panormitanus al- Aſ in forma publica; No prædictos Juditem, &5 N. ter Meſanæ, & fortean plurimi Pomini Siculi. tarium requß veriut, S ngarerint, attente m. Præterea Imperator Vridericus, anno Mccxxx. ſol- Mrum, qui ſupra Judicis, 6 Nutarii in vac parte vens è Palæſtina appulit Venetias; atque anno ahicium implorandon ut ꝓrœdicium oiginals inſtru-1) NMccxxxIILI ut locis adductis docent Fuzellus & memum ad earum, & diti munaſterii cautelam Maurolycus, regreſſus in Siciliam fuit. Hinc Nea- in formam publicam tranſumprare deberemus; Nu polim reverſus in Siciliam traſecit. Itaque perſua- vero earum ſupplicatiunilus y juſtis upute, & ſa. deri me patiar, noſtrum Frideritum Claramonta- tioni conſonis annuentes, admittentes, quia in num cum eodem Imperatore, codemque anno his contineri vidimus fonmam Jufis; Et quia ju- MccxxxIII. reverſum fuiſſe in patriam, & Pa- ſa pelenti, judicialit non eſt alicui denegandus aftn- normum; atque circiter hoc tempus duxiſſe Mar- ſut, prædium vriginals inſtrumentum, noßtra Ju- chiſtam Præfoliam quæ mortua eſt, ut ante in- diciaria auttoritate interpoſiia, ꝓrbut jacebat in eo- dem inſtrumento, nibil in eo per nos addiuo muta- dicatum eſt, anno nccc. adeoque quod à reditu Imperatoris Vrideries in Siciliam, uſque mortem Bſo, ſeu diminuto, vel etiam tranſimutato, ſed d⸗ — — „ —— — — — — „ „ e e — — — — * — — — — 5 — w . „ — — — 4 ℳ 2 *„ — — — — — 6 — — — 2 — 5 — 3 — — 8 e * — 1 3 6 32 „ 3 * 1 8 3 5 6 3 1 7 2 1 2 n — — — 2 3 — — — nionem, atque confirmem inſimul res à me an- te aſſertas, proſapiam hanc illuſtrabo, men- tique Lectorum ſatis ſuperque ſatisfaciam, quip- pe qui finem diſſertarioni præſenti imponam, re- cenſendo Inſtrumentum integrum & autenticum extructionis atque donationis Monaſterii v. Spiri- zus Monacharum Cißtercienſium Oppidi Epiſcopa- lis Agrigenti, à Nobiliſſima Marchiſia, devotiſ- ſima Domina, honoris ſummi Pei ergo factum, totiesque ſuperius à me adductum in partesʒ illud autem ita ſe habet: N nomine Domini Amen. Anno dominicæ Incar- I nationis milleſimo tricenieſimo vigeſimo primo men- ſe Decembris, x1x. die ejuſdem menſis, Xv. ind. Re- gnantibus Sereniſſimis Dominis, Dominis noſtris Dei graria Regibus Siciliæ II. Rege Fiderico⸗ RNegni 193 ejuſdem anno vigeſimo ſoxto, & Inclito Kege Petro ſcundo, Regni ejuſdom anno Xl. ſwliciter Amen. No Rogerius de Battaro Fuder Civitaris A- grigenti, Leonardus Joannes de Amerea puhli- cus ejnſdem Civitatis Notarius, Tefen Vubſcri- pri ad hæc vocati ſpecialiter, d roati, Præſenti ſripro publico notum facimus Sᷓ teßtamur, quod honeſta, e religioſa domina Pomna Clara vene- rahtlis Ahlatiſ Monaſterii Sanéti Spiritus de Agrigento, S Conventus ipſtus Monaſterii Ci- ſtercienſis Ordinis difæ Civitatis Diæceſis ejuſ⸗ dem, Soror Agneſa, Foror Bonadonna, Foror Franciſca, Soror Joanna de Gareſio, Soror A- gata, Soror Bonadonna, Foror Magdalena, So- ror Contiſſa, Soror Donnabella, Foror Marga- rita, Foror Glara, Soror Baſtina, Soror Gratia, Marchiſiæ efluxerit ambitus anfractusque anno- verbo ad verbum, prout jacebat, in haut præſontem e rum LXvII. non obſtat conjugio huic noſtro, formam publicam dutialiter duximu Iranſeriben- 5 imo iſtam ipſam affinitarem confirmat. dum. Cujus briginalis inſtrumenti tenon per ommia 5. 13. Itaque ut novitiam meam ſtabiliam opi talis eßt. In nomine Domini noßtri Jeſu Chriſti Amen. An- no ab Incarnatione ejuſdem milleſimo ducenteſmo no- nageſimo nono, menſe Augußti, vigeſtmo ſeptimo e- juſdem, X11. Ind. Negnante Sereniſmo Domino Noßtro Pomino Friderico III. Dei gratia Glorio- ſhmo Nege Siciliæ, Ducatus Apuliæ, S Prin- cipatus Capuæ, Incliti Dominii Kegni ſii Siciliæ, Anno quarto fliciter Amen. Ager ille humanorum Opiſicis ſulcatus jungatur ipſius gratia; & virtute ad ſerendum, ( plantandum in eodem bonis tempo- ralibus veluti tranſitoriis & caducis, & de iniqui- tati mammona acquiſitis eviſtit in medio & ut chri- ſicola quilibet ſecure laboret in eo, dum in rebus a- git humanis, ut tempore frugum frudtuumque re- colligere valeat abundamer, & epulari de eis in glo- ria heatorum, nec debet labori hujuſimdi guiſpiam ſupinam negligentiam pretendere, nolls in eo attende- re, quia non poteſt aliter in vita permanere futura, niſ abumdanter laboraverit in vila præſenti, præ- bente humanæ naturæ enemplum formica pard lu⸗ miculo, qui in Eſtate congregat guod cœmedat fem- vcre biemali. Ea propter nos Marchiſia de Profo- lio Agrigentina concivis, in præſentia Gerlandi de Accardo, Judicis Civitatis Agrigenti; Petri de Va- nuſio Kegii publicani hujus Siciliæ NMorarii, Eꝙ 1o Nium ſuhſtriptorum ad hæc ſpecialiter rogatorum, & vocatorum, humanorum non immemores, quia ſem- per humana conditio tendit ad caſum nec exiſtit per-19 petuo, ſod labitur jugiter ſcut aqua tum ds bonis nohis Deo collatis, l de noßtro patrimonio prg prio fundaverimus, ſou fundari fecerimus ad omni- potentis Dei laudem, atque glorioſæ Virginis matris ens, nec non animarum bonæ memoriæ, Parentum ½ Foror Novella, Foror Sicilia, & Foror Cathari- na congregatæ in Loquutorio dicti Monaßterii ad F ſonum Campanæ, ut moris eſtʒ eadem Ahlatiſa, una cum dito Conwentu, & idem Conventus cum noſtrorum, & noßræ remedium, in prædida Ciwitale Agrigentina inßra ejus mnia, uhi griginem ſumpſ· mus, quoddam monaſterium Sancti Spiritus nunci- — 6 . — ½ — — 8 — § — prædihta Ahlatiſa nobis oſtendit⸗ S publice legi præſentavit quoddam publicum inſtrumentum fubum manu quondam Petri de Vanuſio otius Inſulæ pu- zlici Norarii, omni Jure, & ſollemnitate vallatum Ponationis Trritoriorum, Prædiorum, Anima- Iinm, 67 Fervorum, 65 aliorum honorum fallæ dido Monaſterio Ciſtercienſis ordinis Caſemarii, per Magniſficam, & Egregiam Dominam Mar- chiſiam de Profolio, Matrem quondam Magni- ÿci, &5 Egregi Domini Manfredi de Claramon- te Comitis Moach, 65 Regni Siciliæ Siniſcal- chi, Fundatoris, & Donatoris Monaſterii præli- zari, quod vidimus, logimus, inſperimus dili- genter, non alolitum, non abraſum, non cancel- arum, nec in aliqua purte ſui vitiatum ſed in ſun proprin forma, & prima ſigura ewiſtensʒ curens prorſus omni vitio, & ſuſpicione. Cumque opor- teat prædictam Ahatiſam, &5 Conwentum didti Monaſterii, prædittum originals inſtrumentum ad 3 patum, in quo quamplures mulieres moniales, & ho- neſtæ commbrantur & ad /alutem animarum eurum degumt ihidem, & Peravimus prædittum monuſe rium augere, auſore domino mauimo pohe, S ver jumus proinde ob donationem, quam geſimus ge rimus erga monaßterium Caſemarii Ciſtercienſis vr⸗ dinis Verulanæ diæceßs ſupponers eidem mouaßteri Caſemarii, idque Dominæ moniales, Juæ comm rantur ilidem, & contigerit in poſerum commr ri, vitamgertredeleant ordinis monaſterii memodi Sᷓ ſuljicere totaliter dittioni dici ordinis monuſe⸗ rium prædittum Sanẽti Spiritus, hona omnis Iahn mohilia, quam ſtabilia ſoſeque moventia collats⸗ 6 per nosy & cariſmos Natos noſtros, & quæ guh porerunt in futurum, & in ipſo Deo placuerit in rendimus commorari, damus, cedimus, imwiolu hiliter aſignamus cum auhtoritate cariſimi li nßri domini Manfredi de Clarawonte egregii Comilis Mohac, & Kegni Siciliæ Finiſcalchiʒ vrocural ris diqi monaſterii Sanẽti Spiritus, aique fti⸗ cautejam prædihti Monaſterii habere tranſumpium præfatum monaſtorium Sancti Spiritus, i⸗ — . 101 ruum cum omnibus Juribus, rationibus & pertiuen- riis ſuis religioſis, & honeſtis frutribusy dominꝰ Ro- berto Abbati monaſterii Sanéti Spiritus de Panor- mo, fratri Thadeo de adverſa Commiſurio præ diòi monaſterii Caſſamarii, nec non generali procu- ratori Miniſtro Sindacs, Monimo, adori, & nun- rio ſpeciali prædili munaſterii Caſſamarii ſuper or nunihus lonis ſabilibus, & mobilibus proventibus, ohwentionibus, & redditibus, cenſibus, lagalis, do- nationibus, debatity ſou derelictis in nſula Siciliæ, de qua procuratione cnſtut ad plenum per Auoddam 196 publicum inſtrumentum altunu per Notarium Tho- maſium de Sillato Vacro Vanttæ Romanæ Eccleſiæ ſocretarium, anno domiuitæ Iutarnatibnis milleſimo ducenteſmo nonageſimo oao, Pontißicatus domini Bonitacii anno quario x1x. Jud. menſe Septembris Adie xRvIII. ejnſdem in prædicto monaſterio Caſſe- marii anie domum Inÿßrmatorii Monachorum Ordi- nis memorati recipientibus A nobis prædittum mond- Verium Sanéti Spiritus, & hona Kabilia, mobilia, S ſ %t moventia infraſtripta mmine, & pro parte dihi monaſterii Caſſemarii. In primis Caſale unum quod vocatur Laltayara- gium /tum poßtum in terriorio Agrigenti, & In contrata, qu dicitur de Fabaria cum vmnibus Jurilus, ( pertinentiis ſuis, qubd dividit ab una parts cum prædico caſule Fabariæ, ab altera cum Caſale Suegnia, S cum Terris heredum quondam Don Adoi de Auguſtino, S aliis ronßnibut. Eem tenimentum unum terrarum laboratoriarum rum, S poſitum in eodem territorio in cbutrata didta de planta, quod dividit ab una parte cum terris Sanctæ Mariæ Theutonicorum ab aliera parte cum Humine dio de Juratorio, S ah altera parte cum jerris Stefani de Stilla, & ℳ qui alii ſunt conſines. Lem vineam ſam, ( poſitam in eodem orritorio in con- zrata dila de Minacha, qu dividit ab una parte, ut diitur d parte brientis cum vinea Petri de Vi- ſconte, via publica mediante; ab altera parte cum terra vacua heredum quondam Rainaldi de Notar Lorenzo verſus meridiem; 6 ah altera parte cum vinen prædictæ Eccleßæ Sandtæ Mariæ Teuthoni- corum, & ℳ qui alii ſunt couſines. Vem pezum unum Terræ ſitum, 6 poſtum in Territorio ſupra- dicto, & in eadem contrata Minage, quod conſnat, S zerminatur cum Terris monialium Janæ Mariæ de Moſſa ex parte orientisʒ & ab altera parie cum tenimento Trrarum Majoris Agrigentinæ Ecclkſiæ ex parte occidentisʒ & ab altera purie verſus ſepten- trionem ſunt Terræ monialinin prædidtarum Sanæ Mariæ de Moſſa, &ᷓ ℳ qui alii ſunt conßnes. Nem domum unnm ſlam E poſilam in Ciitaie prædilta in vuga di Buyano, quæ dividit ab una parte cum mæniis Civitatis Terræ Agrigenti videlicet A purte 197 orientis; ab altera parte cum via ꝓuhlica ex purte occidentis; & ab altera puri cum domo Joannis de Joanne Lombardo ex parte meridiei, S ℳ qui alii ſunt conſines. Nem domos duas collaterales ſtas, & Poſlas extya mnænia Civitatis, & prædictæ in lurgo 8. Franciſci in contrata quæ dititur de trilus lapid- lus, Juc dividunt ab una payte, videlicet q parte orientis cum viu puhlica, & undè hahuit in troitum, S exitum, ex parte occidentis dividunt cum Torra vacua Bendipiſani, & ßliorum ſuorum, S ex par- 1e ſeprentrionis cum domo hæredum quondam Petri Græci, S cum domo Lombardæ mulieris uori prdicti Bendipiſani, S ex parte meridiei cum Ca- Valeno Bendipifani prædicti, cum domo Riccar- di Cuſentini mediante introitu unius dicarum o- morum, 6 ℳ qui alii ſunt conßnes. Vem conciariam unam ſitam, poſitam extra unia Civitatis præ- dictæ ſuhtus portam plateæ cum lerra vacua ſhcon⸗ Nigua Vtem domum aliam lam, S poſitam in Ci- vitate prædilꝰa in qua eß conſruhtum qubddam cen- rimulum cum mulis duabus daputatis ad molendum in CaRTRao S10ULA. LIB. II. Cap. VI. 6 ui alis ſunt conßnes. eo, qu dividit ab una purle videlicet A parte orientis cum horio domini Friderici de Claramon- te, S en parte vccidentis cum tenimento domorum domim Bart holomæi de Montcaperto, S ind⸗ babuit umtroitum, S exitum em parte ſepꝛentrio- nis cum ſenimento domorum domini Friderici præ- diqti, S ex parte meridiei cum domo Dulcis A- moris de Caltanixetta, via ꝓuhlica mediante, & Item aliam domum in qua ſmil ter eſt ordinatum quoddam centimulum cum duabus mulis doputatis ad molendum im eo, ꝓuæ ſℳt ſubtus ſolarium umius domus Ahhutiæ præ- dictæ. Lem Apotecam unam cum erra vacua B /l contigua, Ktam 6 ppßtam inſra mænin Ci- vitatis, ut dicitur in burgb Sancti Michaclis, qui diwidit à paris orientis cum domp Bartucii de Palazolio, &ᷓ introitu domorum Manfridi de Chiaſ- ſallono; & ex parte oocidentis, & ſeptentrionis di- vidit cum domo; & Terra vacua Pauli de Purillaʒ S ex parte meridiei cum via publica, S5 inde ha⸗ luit intrvitum, & exiium, & %t ui alii ſunt cn- ſines. em Peziolum unum terræ vacuæ, fuum 6 198 Poſitum in Civitate prædita extra portam halnei in bungo Sancti Michaẽlis prædiciz conſnes i ſunt vi delicet ab oocidente cum terra vatua Notarii Petri de Vanuſio: ab oriente cum domo Guglielmi Pi- trillo; & d meridie cum domo Friderici de Caſtro- novo, S domo Marzullæ de Macalda graſſa: S 4 ſoptentrione cum via puhlica, ſ qui ali ſumt con- ſnes. Vem cenſum percipiendum em viginti oio do- mibus tis, & pœhitis citro quoque mnaſterii Sancti Spitritus /upradicti, ſcut paitet per quædam publica inſrumentu cufecta per manus prædicti Notarii Pe- tri, de conſenſu, 6 mandato preshyteri Nicolai de Fogia 7unc proturatoris mbnaſterii ꝓrælibatij ad cau- telam jam diòti monaſterii, quum palronbrum domb- rum ipſarum. tem ſervos maſculos Saracenos qua- fuor qubrum unus vocatur Marhuc, alter Barca, alter Sarachel, & alter Junisſuis, nec non S ſer⸗ vam unam nomine Palumbam. Vem Boves labora⸗ rores viginti quatuor, diverſorum pilorum. Mem umenta quinque diwerſorum pilorum. Vem Fro- a triginta. Vem oves ſextentas viginti octo utriuſt ue ſeuun & fœtum Prædium monaſterium §. Spi- ritus de Agrigento, per nos fundatum, S etiam dotatum, ut ſuperius eℳt diſtindtum ex noftra dona- rione prædicta ſliola ipſius mnaſterii Caſſemariijuu- a ordinem Ciſtercienſem. Haque non alienentun bona ſuperius donata ab uſu, E ſorvitute dicti mo- naſterii S. Spiritus de Agrigento, ſed perpetuo ihi Mnt in ſuſtentationem monialium & aliarum per- Vonarum oommorantium in monaſterio ſupradito /uh illis tamen pacis, & conwentionibus quod prædidum monaſerium Sanẽti Spiritus, & hona per us dota- ta prædidta, ſicut ſuperius ſumt diſinta particulri- ter ſomota cum redditibus, penſionibus, fruhibus, S ohventionibus percipiendis, en eis liceat nobis ze- nere, S pohdere, & uſu rultare in vita noſtra, dum in rebus humanis agimus & fruimur, ut vera domina; & patrona, icut tenebamus, & pohdeba- uus temporibus retro, hadtenus, & nunc jenemus, S poſidemus ea non ohſtane dunatione prædidtaʒ poſt noſtrum vero obitum, & di/olutionem noſtri corpo- rit, ad æternam vitam, mediante domino facien· 199 dam omnia, S hingula bona prædidta cum omnibus eorum ſurihus ad poſeMonem, & dominium prædi- qi monaſteri Sancti Spiritus per nos fundati; ædi- curi, & dorati ut ſuperius eſ diſtinum ine ob- Maculo, & comtrowerſa aliqua libere revemtamtur, ohligantes nos per Kipulationem ſollemmem cum audto- ritate præditia eiſdem ſratrilus pro purte iMus mo- naſterii Caſemarii ſollemniter ſipulantibus dunatio- nem præfatam omni tempors ratum & hrmam ha⸗ here, tenere, 65 in nulo contravenire, vel venire ſncere aliqus bccaßone vel cauſu ſub hyporeca omuium A. Invoges. o 103 A U6 U6 T1NI IRNVE 6 E 8 104 honorum noſtrorum habitorum, S in poſterum ha- A Gallico Hnrichetto. altero', quod ortum hi duxe. hendorum, valituram, dodicata divino cultui poſt rimt à Verelando tertio, quòd Fyidericus hrater noſtrum ohitum, ut eſt dittum: in quo quidem mo- Patriarchæ Athunaſii conjux fuerit Marchiſæ Pyx. naſterio volumus, E concbdimus per hant naßtram foliæ, atque quod hi ultimi auctores primarii donationem ultra omnia; quod ſemper ſit viſttatio, progenitoresque fuerint excellentiſſimæ atque S pia curatio Alutis diꝗti monaſterii Caſemarii, optime conſervatæ in ſplendore ſuo proſapiæ ¶jx. vxl cujuglibet alterius religionis honeſtæ ejuſdom Ci- amontanæ in Ficilia; ſupereſt, ut ſummo labo. ſtercienſis ordinis ubentes ad hæc auboritatem plo- re enarrem nativitatem, munera, titulos, ſer- nam Ahharis prædidti, cui pro parte ditti monaſte- vitia, uxores, filios, atque obitum horum cu- ri Caſemarii ſupponimus prædittum monaſterium jusvis, atque elogium contraham cujusvis Clara- Sancti Spiritus de Agrigeno, & curam animarum montani, & ſingiſatim enumerem eos qui rectores omnium monaſterio commorantium Vu- Dominique Cacabenſes fuerunt. pradiqo, poſt noßrum Zmanßitum tensatur Abha. Z Conventus Deum orare pro nohis, 5 comme B X ET EReI. mbrationem facere dotantium & ut de præmiſſis ſides cLARAMONTAM. indubitata ꝓhſit haberi, & perpetua ſit memoria fu- MaRCllSIA FRlDhRICVS 1. CLARKAMM. turorum de præmiſis noſtris donatione, vonceo- FREPOLIA TLANVS, FRATERK AIHANA. ne tria publica conſimilia inſtrumenta ſeri rogamus, PMINA S1 PATRIARCH ALEXAN. quorum præſens unum eſt, fahtum ad cautelam præ- SACCABl. PRlN. dici monaſterii Sancti Spiritus de Agrigento; alte- rum ad cautelam præfati monaſterii Caſemarii, & tertium ad noſtri, & noſtrorum cautelam per mnn MAh RFDUs RRRle prdicti Notarii Petri, Notarii ſupradii, no ſuo POMiNVs 1. RMVS E 3 Ngnatum, ſuhſcriptione prædibti Judicis, & ſuh- cACCABl, ET ENOR ca.MTET Vriptorum teſtium ſuhſtriptionibus communitum. A SOME5 MO- SCVLIAN. qum . * 3 indiſione PlCP. yœmi/. Geerlandus de Accardo, qui ſu- C 3 . me ſuhſcripſi. † Ego FMANEREUS LLARAMON TAN USꝛ02 rius Bonſignor Thomaſi de Terrana zeßor. † E- Pominus I. Caccabi, & Comes Primus go Salamon de Triſtainone ſuhſtripß zeſtor. † E- Mohac ſeu Moticx. 2oogo Philippus de me . i 2, §. III. Notarius Simon de Argiro ue ſuhſerip. † Ego J. yedu Primus hujus nominis epro-, Tullius de Valleriano ve ſuhſerip. † Ego Tul- 8. M Nobiliſſima biee Si viſe lius Magnarano 7cſtiß ſum. Ego Petruzu Ma- Comes primus Moricæ, Dominusque Caccabtz Keliu gnaranus voſi ſim. Eco Franciſcus de Cor- fuit progenitus Marchißa; teſtantibus verbis hiſce, naya c ſubſeript. Ego Petrus de Vanuſio v ante adducti Inſtrumenti ædificationis donatio- vc gius publicus Notarius totius Siciliæ Regni Vogatus niſque Cttböſi 5 Fpren eieenin Mripß; meo icno Knai Unde ac Vuluram Marchiſia de Profolio Civis Agrigentina &5c. cum memoriam, & præxdidtæ Abbariſæ & Convemus auhoritate curiſimi Vlii noſtr? omini Manftedi ipſius, prædicti mnaßterii cuutelam præſens B e epregi Comitis Mohac, Ræxni hlicum hrumentum traſun⸗ f, exinds ſ Siciliæ Siniſcalchi. Servitia Regis Petri ſuſcepiſ- eß per manus mei ꝓ dicti Norurii Heonardi ſe tradidit Jurita p. 2. Lib. vn. Cap. xxv. fol. 112. Nrum qui ſupra adicis 8 Norarii F 7* mox autem Regis Jacobi lii ipfius ſervitio ſeſe Jubſcriprorum ſulſcrip ionibus „S obo addixit, hic anno MccrxxxvI. die 11. Februa- ratum. Aum Agrigenti anno menſe, die, G rii, coronatus Panormi, ſtatim ſeſe Meſanam Andibt ꝓræmiſti. 1Eo Rogerius de Banaro, 4u contulit, & nuntiato quoſdam pagos atque Ca- rs ucerſtaeisAgrigentiene bſerinß 6 ſtella ſui regni in Calabria defeciſſe, ipſe ad go Marcus de Luparello prædictum originalè in- reducendum illa ad obedientiam cum copiis for- Krumnentum rum boe 2 ræſen in tiſſimis noſtrum miſit Manfredum, qui obſidens unptum, vidi, leg!? 65 me Juhſriß. † E Caſtellum munimentumque Moranum, inanibus Noturius Orlandus de Bulgarion prædictum vrigi- falſisque promiſſis à Pomina ejus Caſtelli dece- nnle inſtrumentum vidt, legi S e Jubſerihſ. ptus fuit, ibique retentus, cum ad invitationem Ego Perrus Sacce ublicus Agrigentinus Notarius E ejus intro ſe contuliſſet, coactuſque fuit maxima prædilium vriginale inſtyumemum vidilegin& e ſuh- pecuniæ ſumma libertatem redimere. Satis noyi ꝛ ſrripß. † EgoNotarius Neapolitanusde Magrokai- Fuxellum Lib. 1x. Cap. 11. fol. 499. exiſtimaſſe, naldo ꝓuhlicus Agtigentinus Worarius prædictum hunc Manſredum qui fraude captus Morani de- vriginale inſrumentum vidi; eg, S 3. ſ tentus fuit, fuiſſe Gallum, militiamque Regis M. † Ego Leonardus de Vitali prædicium vvin Gallici Caroli Il. ſecutum, inque Siciliam de- ginale inßrumentun, vidt, legiꝛ 5 e Kſt. ſcendiſſe inſtar Henrichetti Gall propinqui ſui; Eg Norarius Vinciguerrei Pealiore præfutum verum tota via errat; nam Bartbolomæus M- criginale inſtrumentum, vidi; legi, me ſuhſeri- caßer, vetus Hiſtoricus horum temporum e M † Bge hacobus Matthia de Rizo 3 quo Abbas Maurohhcus Lib. 1v. folio 134. ſua ex- originale inßrumentum, vidi, leg5, 6 e Jub cerpſit, palam aſſeverat, ipſum in hac expeditione Mripß Ego Bindus Singhiere preditrum ori. militiam Regis Aragonenſts Jacobi ſecutum fuiſſe, Linnle inßrumentum. vidt, egi, b7 me ſuhſoripſ. non Caroli Gall Regis Neapolitani. Manfredus FEeenus Warnis de Amarea Rubieu Ci F Cjaramontius pro Jacobo Nege in Calabria hellum gerit, quem Domina Morani fraude invitatum, Vrumentum trunſumptum ſcript, & mueo Jolito ½ n niſt pretio redomptum dimißt. adhæc Su⸗ no na. rita Tom. 1. Lib. 1v. Cap. LXxxI. fol. 306. e- Ex originali Iranſumpro exiſtente penes Teſaurum tiamnum apertius rem affirmat, Manedum, in Gatbedralis Agrigeminæ Eccleſiæ extratta eß præ- quam, fuiſſe Pominum Situlum, non vero Gal- Jens copia. Coil. ja jum: Fadenr enim tempeſtate captum fuiſſe à Gal- 20 §. 14. Ad ſummam itaque, confirmatis his ſum- i docet Mnnfyedum Claramontium, Baronem Spilorne mis hiſtoriæ momentis, primo, quod Cjaramontami ini e Siculi diverſi ſunt, longeque vetuſtiores in Sicilia P † Inſignia ejus habens Tab. 1V. Num. 4. vanntna hituli mnusque Carnhi antibusverbizhiſc ſcationis donit Aiemimi rigentin G. Donini Man Mobac, 54 Xeꝑs Paſih n. Cay. milu i ipſlnti v1. den Hr natim E m pagt deferiſe, ſei um, qu cbm Mrmum, mut ejis Caleli dec wioue ſit mim Uimere Sults norl 1 409. eiltimaſ ptus Mnun & nitumque Reh ne irilian iᷣ eli prpigiſ Bartbohneu vm tempor „ 8 . bus, in- Primnm §. 2. Girciter memoratum annum MccIxxxvi. incepit dominari Cactabo vice Matris Marchiiæ atque (mea quidem ſententid) idem Gomes Man- Fedus codem anno MccrxxxvI. duxit Vabellau Muſcum, kiliam Friderici Muſcæ Comitis Mori- cæ, docentibus D. Joſepho Peilizerio Hiſpano, ut & Caronico Domino Antonino Amico Hi- ſtoriographis Regis; non autem, ut quidam rerum ſcriptores volunt, Liwiellam vel Luciiam filiam Manfredi Muſcæ. Proſapia vero hæc Muſca erat nobilis & clariſſima, atque ditiſſima inter Sicu- los, cognntione propinqua Paulo Cicalæ Comiti Colliſun &c Aiphii, Dowinoque Caccabi, ut Lib. 11. Cap. 11. N. 3. fol. 127. dictum fuit. inſuper Pauus ille Cicala fuit Dominus Civitatis Cepha- Indenſs e donatione ipſi collata, narrante Pyrrbo Not. Ceph. fol. 437. Huic Paulo Cicalæ Januen- ſi Civitatem Lephaludenſem conceſum lego in lib. privilegiorum diqæe Eccleſæ fol. 34.) Penes Mau- rolicum Lib. 1v. fol. 129 Pridericut Muſca agno- ſcitur Comes Moticæ qui anno Mccxxx1 diexv. Novembris præfectus miliribus cogendis nomine 204 Regis Petri (ut exſtat in Commentariis Progreſ- ſuum Hſpanorum f. 8.) tuitus eſt Fcaleftam Ca- ranam, at que univerſam Vallom Norhiz addunt- que Autonius Herrera Par. 1. Lib. 1v. Cap. Xxvn. folio 273. & Surita l. c. Cap. xxvIII. fol..⸗ ipſum fuiſſe numeratum imer quadraginta Mili- tes electos à parte Regis Petri anno MccLxxxII. ad ſpectandum judicandumque Puellum haben- dum in oppido Burdegala Vaſconia, inſtitutum a Rege Carolo Andegawenß. Sunt, qui narrant Fri- dericum eundem habuiſſe filium nomine Man- Fredum, qui anno MccxcvI. quod à partibus Regis Jacobi contra Regem Fridericum II. ſtaret, perduellis pronunciatus fuit, atque exutus Comi- tatu Moricæ. Quapropter perſuaſi ſumus, noſtrum Manſredum conjugem ſabellæ ſororis iſtius; perduellis Maufredi, Muneraque ſumma ſub Rege Petro 1. adminiſtrantem, & utroque Rege fratribus Jacobo & Friderico, ipſum, in- quam, accepiſſe dono Comitatum Moticæ ah hoc Regnante; cum omnes Hiſtorici (Furita nimi- rum p. 2. Lib. v1I. Cap. 2/. fol. 112. Phrrhus NMNotitia Agrig fol. 291.) conſentiant in hoc, quod ipſe comitatum nominatum habucrit impetrave- ritque à Rege Friderico II. 6 Manfreduu F. 3. Anno Mccxv. Rex Jacohus vocatus ad a Regnum Aragmiæ mortuo Rege Alhbonſo fratre natu majore, quibusdam conditionibus renun- Aragohehn- ⁰ tiavit Regno Siciliæ, tradendo illud in manus Ca- Cu. Vi 70l 11. Regis Neapolitani filii Callici Regis Caro- Ii I. Andegavenſts, quod præbuit occaſionem ter- Cap. . ribilis factionis inter Nobiles Siculo, quorum fol. 5o2. erunt fratris ejus partibus, Regis ſcilicet Frid- nomen profitebatur Comes nominatus Manfredus Claramontius, qui ſimul cum Joanne Procida & Manfredo Craſtone deſignatus fuit à Senatu Pa- normitano Legatus ad Pontificem Bonifacium VII. ut approbaret confirmaretque memoratam pro- clamationem novi Regis Siciliæ, ſicut legimus in indicibus Senatus Panormitani ejusdem Anni, allatis à Baromio in libro de Majeßute Panormi- tana, de familia CGraſtone littera C. Quamohrem coronatus Fridericus Rex Siciliæ Panormi die xxv. 20 Martii anno Mccxcv1. die nimirum ſolenni Pa- ſchatis, atque codem die creans plures trecentis Milites, concedensque plurimis titulos inau- guratione prædiorum, docente Surita p. 2. Lib. vII. Cap. Xxv. fol. 112. noſtro Manfredo Cla- montio dedit Comitatum Moticæ, Munusque inſi- mul Seniſtalei Regni, quod officium hodie coin- cidit cum illo Tribuni Itabuli & Præfecti præ- torii Auguſtalis. alii partes Jacoli ſuſceperunt, alii vero ſele addi- rici, pronunciati novi Regis Siciliæ, inter quos CanTRAGo S1cur4. LIB. II. Gap. VI. — ditionem venirs ſubito eligunt. Jraque belli jum Iom- peßate arma deponumt, inde potuus ſfeedera orant, ed non erauiunt petitionibus Claramontium ſæſo- rum; Terra invuditum, miſori quidom ineblæ zruci- damur) horum imteſtina dilacerant illos ſemiwiwos re Maurol. Lib. 1v. fol. 173. & Comes Hugo Empu- nienſs æquali fortitudine oppidum Sciaccum, pa- §. 4. Vix ceperat novus recensque Comes chu 16n Manfredus Comitatum, quin cœpit in terris ſuis uuus 4 Manfredo novum excitare Munimentum, quod vocavit Ca. dirutusqus rum Montem, in proſapiæ ſcilicet Claramontanæ in * Salu⸗ Sicilia memoriam ſempiternam, docente Fazelio Decad. 1. Lib. x. folio 128. Claramons non longius aleſt in arduis, & petroſis collibus, AManfredo Clara- montano conditum oppidum, atque hoc ita validum fuit caſtellum, & parvo tempore habitatoribus tam repletum, ut anno ſequenti Mccxcmx. prima vice ſuam fortitudinem oſtenderit, reſiſtendo copiis Gal⸗ licis quibus tandem certis conditionibus ſeſe dedere fuit coactumz verum hoſtes introeuntes omnes feri- tate ſummatrucidarunt, deſtruxeruntque Caſtel- lum: quod immane peſtum narrat Maurolhcus Lib. 1v. folio. 170. Pæſt hæc Claramontium hel- lo tentatur, cum ꝓyimd ohſtitiſot, deinde pacem popo- oit. Sed Rogerii ſuaſu oppidani abſyue ullo vtas 1is ſõuuwe reſpectu trucidats ſunt, ut ab uno oppi dulo ewigeretur illius memorandæ cladis Gallicæ ⸗ 1io. Aliquot mulieres ſerwatæ vicinibrum locorum cu- odiæ ſunt. Optima quæ que ſyolin ab hfibus, cx era à Viæiniis direpta ſunt. Apertius adhuc Spe⸗ cialis deſcribit in Claramontanurum mentione Lib. 1v. Kogerius de Loria Sc. Claramontem eupugna- re viribus rentaverumt, ilique primo inſultu elli Vua mnin licet defendiſemt, meruentes ne tandem uturos hellorum jmpetus tolerare non pohont, in de- enuum laltentes parwuli ſauis alliſ Vumt, prægnan- 206 ihus fetus ab utero ewimumntur &c. Addit Faæellus Lib. 1x. Cap. 111. fol. V10. Quinimo & oppidum unditus deletum Ec. §. J. Anno Mccxcv1t. docente Furita p. 1. Manſted⸗ tol. 376. Thalaffiarcha Nogerius Lauria, ira Rc- Caccabun fuir, quo Manfredus minime delectatus, ipſum cuſtodia liberavit. Memorato anno Mccxcvtr. (ut eſt in Reg. Senat. Pan.) Rex idem multum * „ ornavit x⸗ gis Triderici percuſſus, in carcerem conjectus diticiis. oppreſſus arimis Regis Neapolitani, miſit Comi⸗ tem memoratum Legatum ad Imperatorem Alul⸗ pbum, vel Adolphum l. ad expetendas cohortes auxiliares. Anno MccxcvtII. docente Fazello Dec. 1I. Lib. 14. Cap. 11I. fol. y19. in Siciliam re- verſus, Regis ditioni adjccit Perram Pretiam, Gangem aliaque Sicula Caſtella. Anno Mccxctx. Arigenti, Matris Marthiſiæ approbavit con⸗ Kirmavitque donationem collatam in Cœnobium Virginum ſacrarum F. Spiritus. Anno Mccc. obiit Marchiſa, humoque mandata fuit in Templo primario Agrigentino. Atque inde jure hæredi- tario tituloque incepit Manfredus eſſe Dominus Caccabi, quod Oppidum ſtatim munivit; nam expenſis ſuis, ut & Communitatis extrusit Turrim cireriorem di primariæ, pro cuſtodia viæ terræ veteris (della Terra Vechia) vocavitque Zurrempor⸗ 72 ſori, vel campanarum, quod proxima eſſet fo⸗ ro, & antequam Edis principis Turris cum cam- panis poncretur, in hac turri penderent æreæ campanæ;ʒ in lapide vero quodam ejusdem, uſ- que annum MpcxxvI. reſtabant Infignia Cjara⸗ momana. Verum tunc, ut area planitiesque Por- tæ marmoreæ Meridionalis della Madrirs conſtrue-⸗ retur, potiſſima pars Tutris, atque ſimul Inſi- gnia penitus diruta fuẽre. §. 6. Anno ncccI. Comes Manfredus, aucto- caccalun triam meam, contra Gallorum aggreſſionem im- petuoſam tuiti fuere;ʒ illis præfectus erat Tha- laſſiareha RNogerius Laumia tunc quidem perduel- 107 A U6 U8 TINI lis. Circiter exitum ejusdem anni, docente Fa- A zello l. c. fol. F11. 716. Kaguſta, pagus Manfredi 207 noſtri, à Gailicis copiis tentata fuit, & quamvis fortiſſime defenderetur ab Henrico v. Stepbani, ta- men occupata fuit, at paulo poſt à Rege Fride- rico recepta. lneunte anno Mccc1I. validis copiis obſede- rum Galli Caccabum, verum re irrita. Rem o⸗ mnem deſcripſit accuratiſſime Hetrus Specialis Se- nior Chron. Sicil. Pib. v1. Cap. de deditione Vher- marum, his fere verbis: Carolus M. Rex Mapo- litanus etiamnum in ſinu fovens jura ſua in Regnum patrium amiſſum, Ficiliam nempe, juſſit Kober- ꝛum ſilium natu maximum, Carolum fratrem Phi- B lippi Regis Galliæ, aliosquè Principes ducere for- tiſſimas copias ad cladem hoſti inferendam; Na- vigarunt hi cum valida claſſe, arque expoſue- runt militem copioſiſſimum ad flumen oppidi Thermarum. vix in terram expoſitis copiis, Simon Aderiſius Thermitanus, ſive corruptus, ſive ti- more perculſus, oppidi fecit deditionem; ſtatim- que Gallicus exercitus, captis Vhermis, regio- nem vaſtavit. F veſtigio Rex Pridericus M. ar- mamentarium elegit oppidum Policium ſitu loco- que haud facile ex pugnabile, campisque feraciſſi- mum, atque hoſti propinquum: Carolus vero & Nobertus, campis & agris Thermitanis vaſtatis, pro- S greſſi ſunt ad civitatem propinquam Gaccahum gni primi conjunxere ſeſe cum Panormiranis, al- ſaturi initium lacrymabili Veſperæ; inſuper ipſi confecerant ſagittis, interemerantque Præſidem Juſtitiæ Joannem S. Kemigii, cujus Palatium Pa- normj tenent hodieque Patres Miſericordiæ; hujus enim Galli, viri ſummi maximæque poteſtatis, nece univerſa Ficilia, ad illam publicam cædem o- mnium Gallorum, auſpicium ab illo ſumens, con- citata fuerat. §. 8. Cum autem Comes Manfredus, tot he-209 roicis rebus geſtis arque illuſtribus miniſteriis ufel, Imperatoris Regumque obitis, cuperet relinque- — re memoriam ſcmpiternam famæ illuſtris apud po- ꝰnm ſteros, anno vcccvr1. menſe junio incepit extrue- re Palatium dictum Fxeri, ad littus, ſeu in plant᷑- tie maritima Civitatis Panormiʒ quam inchoatio- nem ædificii hujus leges ita expreſſam in cœna- culo ipſius Steri ANNO DOMINIMCCCVII. INDI- TIONE VII. MENSE IVNII. MAGNI- FIOVS MANFRIDVS DE CLAkRA- MONTE PRAESFNs OPVS FIKRI MANDAVIT FELICITER. AMEN. Addo Pyrrhum retuliſſe, quod Joannes, natu maximus fratrum memorati Maufredi, anno in- camque fortiſſime oppugnarunt; verumã ſalebro- ſo loco difficillimoque acceſſu/ ut & à Joanne Cla- dicato, emerit ſibi ſuiſque poſteris à Fr. Cyrino Priore & Patrono S. Mariæ Uficæ hodie Lußtri- cæ, & 5. Onuphrii, totam illam poſſeſſionem tra- ctus, complexi Planitiem Maritimam, regiones Chalſæ, planitiem F. Helmi, vulgo nominatum S. Araſmi, extenſique uſque pontem Mirailiæ; feceritque ibidem Hortum, Vincas, Pdes & Palatia: adhæc ſcribitur, quod ab anmo Mccc1I. uſque ad annum McccxtII. induciæ factæ ſint inter Carolum Regem Neapolitanum & Fridericum Regem Fitulum. Quare 4à vero non abhorret, tempore pacis, atque ejuſmodi venditionis occæ ſione data, coemiſſe hæc generoſiſſimum hominem magnoque animo excellentiſſimum, & ut vitaret otium, ad excitandas ſubſtructiones inſanas & ma- gnificas animum appuliſſe. Præterea circiter ſdem tempus ditiſſimas eleẽmoſynas ad alia ædifi- cia religioſa contulit: nam in hunc uſque diem cernuntur Inſignia Claramontia in Coœnobio S. Dominici, & in illo F. Franciſti, in quadam co- lumella ſeu poſte Portæ largiſſimæ Templi, atque in Turri F. Antonii Urbis Panormi. Ider auctor princepsque fuit ad extruendum maximum illud xdificium Monaſterii S. Mariæ Angelorum; vel F. Joannis Ba)dæ, additis Inſignibus ſuis. §. 9. Prætcrea Mcccv11. ut ſuis expenſis, ſic etiam Communis Caccabenſs Pontem in fluvioibi- 1 dem fecit, qui hactenus pulcherrimus permanet, ponn⸗ atque validiſimus, ubi lapis inſertus fuit, his cit a⸗ ramontio; qui erat natu maximus frater poſt Man- fredum noſtrum, quemque eo defenſurum Urbem miſerat Rex Fridericus T. depulſi fuere, cum clade militum non parva, atque ſummo pudore adacti ad revertendum. Caccabo autem repulſi, Policium tendebant, ubi Carolus per internuncios Fridericum ad pugnam provocavit. Generoß idem ſanguinis Carolus, (ſcribit Auẽtor) quamprimum Thermas egreſis eß, propinguam Terram, quam D Caccabum vocant; viriliter attentavit; ubi ꝓro⸗ pter locorum aſperitatem, acceſusque dihiciles Joan- ne de Claramonte, quem ad tutelam ipſius loci Fri- dericus Nex præmiſerat, damna in ſuis hellatoribus paſis eßʒ Iraque vaÿtra mowet contra Policium. Res 208 has geſtas deſcripſere Fazellus Dec. 1. Lib. 1X. fol. F16. & Maurolycus Hiſt. Sicul. Lib. 1v. fol. 14. qui inſuper annum expeditionis expreſfit: Inſtabat Salutis annus McccII. §. 7. Ratio autem, ob quam Carolut Gallus, Odium Qdiu,, S Nohertus Noapolitanus occupatis Thermis, bel- invetera- lum Gallicum intulere Caccabo, fuit ſecundum tum in Cac- 5 ahete Fpebialis (ibro adducto) ſententiam, quod propin- quæ ſint invicem hæ ambæ, nec diſtent niſi mil- F laria quattuor: Propinquam Terram, Auam Cac- cabum vocant, viriliter attentawit. quod ipũi aſſen- titur Maurolheus Lib. 1v. fol. 174. GAROLUS — CACCABUM vicinum oppidum hello fentat. nec injuriä, nam cum Rex Fridericus, armamenta- rium elegiſſet Policium, Carolusque & Kobertus vel- lent ad pugnam provocare Fidericum decreverunt Fermis Policium pergere, quibus progredienti- bus facillime obſtare poterat Caccabus, locus mu- nitus atque optimis præſidiis gaudens. Sed etſi hæc cauſa allata ſit vera & Hiſtorica, tamen per- ſuaſus ſum, hos Principes ambos, præter ratio- nem indicatam, conſtituiſſe omnes Caccabenſes trucidare, Caccabumque ſolo æquare, atque de- ſtruere; odio quidem implacabili Gallorum & Cac- cabenſum, quippe quos auttores Veſperarum Fi- cularum exiſtimarent, atque principes Ficiliæ a- miſſæ: nam ut antea Lib. 11. Cap. 1. Par. 1v. Num. 19. expoſuimus, Caccabenſes primum auft fuere obſiſtere novis ſævisque furiis Joannis La- vurdini Galli. Lib. 11. Cap. 1v. Num. 1. & ſeq. atque poſtea inter omnes Civitates pagosque Re- verbis mentionem memoriamque ipſius faciens ſempiternam: ANNO DOMINI MCCCVII. MEN. SE DECEMBRIS VI. GNANTE ILLVSTRISSIMO RE6E FRIDERICO III. (ALIAs II.) RFCl. MINIS SVI ANNO DVODECIMO: MAGNIFICVS DOMINVS MANFRI- DVS DE CLARAMONTE EGRE- GIVS COMES MOHAC, DOMINVS RACVSIE, ET CACCABI, ET R- GIVS SENESCALCVS, PRESENTEM PONTEM, QVEM IPSFE CONSTRVI FPCIT AD HONOREM B. INDIT. RE cump 10 e 122 CanTRa6o FicuLa. LIB. II. G AP. VI. 110 enet VIRcINIS, ET SaLVTEM GRATIA 4 jafum lapidit at neridiem Nſant Aytæ Manimæ kuns SERVIENTIVM COMPLERKI MAN- uam planitien Varitimum appellanz, prominen- ne n pir cr , Mntec Claramontis NMoric ihn ( t Reoreſe — 1 inſignes veleri Achiteliuræ Edes, anno ſaluti hblen chu † DEDICAVITVIRGINI P ONTEM ncccxx. ſrucæ Holterium ætae mea diclæ, S0 bibine p HLVSTRATVS ltidem narrat 3 Lib. v111. Fol. † Matthum Scla anum, Comitem Adirnen- AMnßn † AD SALVLEM HOMINVM CO- ſ%m, imitatum id fuiſſe & ponſummaſſe Palatium luünbu uh MES NOMNATVS. ſbi quod hodie eſt Nenodoebium lrgum gujus por- cuye u p nicim 4 ta modo occluſa, ab Orientali plaga ſequentia ge- mx u ræterea cum callidiſiume con)iceret, Cacca- rit carmina: — nulun lum bellis perpetuis; quæ jam gererent Calli in hitu eenn Sicilia, propter vindictam Veſperarum Sirularum, MATTHRVS SCLAFA- breſum 1e mum periculum in obſeſſione; anno Mcccx. in- F ABRICAM HANC FKCIT NOBI- S regionem is ſub Turri, modo voca- LEM PIVS, BENIGNVS. CCyh N ta Hciarone, menbus munivit, ornavitque Fon- VT NFE MIRERIS, MODICO TAM 0 tem Aquæ publicum ſeu communem, ut teſtan- 8 NM. MacN tur 8a uſque diem rupi inſculpta, TEMPORE FACTAM, DE C 43 addito anno Mcccx. Inſignia Claramontia. VIX ANNVS FLVXERKAT, QVAM OP 6 FE äl * CERNIs A PERACTAM. K 4MN frater iplius, propria manu Teſtamentum ſuum Hoc excellentiſſimum Palatium demum anno Fecit, quo ſi obirer ſine hærede & Conſantia filia ncccrxxx. ornatum fuit ſuperbiſſimis picturis à neh nitt ipſius relicto, Comitem noſtrum ſubſtituit here- Thalaſſiarcha Manfedo I. Claramontio, quem 4 h anno in . C deſcribemus ſtatim ſuo ordine, ubi recenſebimus s4 Fr. Ci⸗ * 211 Anno McccxiI. Rex Fidericus M. iterum mi- Nobiliſſimarum harum familiarum Inſignia, ſicut oe ene, ſit Manfredum legatum ad Henricum Imperatorem, etiamnum habenrur in cœnaculi recto depiẽta. rum nni. qui Komam ad ſuſcipiendam coronam proficiſco- §. 13. Anno cccxx 1. vix abſoluto vaſtiſfimo obius te mm, ngane batur; cumque perveniſſet in Lomburdiam lega- pajatio alia illi extruenda domus fuit, videlicet a⸗ ig mnmnn Rhn fuiſſer functus, Imperator delegit Re- Buſtum marmoreum; nam eo annò obiit Man- omem Mirale; em Frider icum, narrante Surita P. 1. Lib. v. Fredus noſter, ut teſtatur palam Exemplar funda- ines, Pie k Cap. ciu. fol. 47n. Thalaſiarcham ſeu Admira- tionis ſeu Donationis (Lih. 11. Cap. vI. Para- ahanno vcceit tum Imperii/ reſpectu expeditionis in Palæßinamz graph. 2. Num. 13.) ame ergei. ducir ſic i iniitque fœdus cum aliis contra Koberrum Regem Mæ æfolie, Matris ejus, factæ Monaſterio ſum- um & Hrinin eupulitanum; qui, ur cliens fiquciarius Imperi mo Virginum facrarum& Spiritus Vrbis Arigen- o non abhor citatus, nec dicto audiens, proclamatur rebellis, j zianno Mccxcix. exaratum, atque deſcriptum in venditioris x Regnoque exurus: præterea Imperator declarans Actibus Notarii TLeonardi Joannis Amareæ, Agri- mumhonin Hi Regem ac fœderatos non eſſe obſtri- 5 genti die x1x. Decembris xv. Indict. Mcccxxt. uhi ²13 num, Ktim tos cuſtodiendis iniquis terminis induciarum ini- hæc verba habentur: Donationis faltæ dicto Mo- 1i8 ſe ſpopondit ſeſe armis Imperii Re- naſterio per Magnificam, S egregiam Dominam Praun cir B Ratel tanum adorturum. De hiſce omnibus Marchifiam de Protolio Matrem QUONDAM Manfredus certiorem fecit Regem Fidericum qui Magnici; & egregii Domini Manfredi de Clara- Eatim 8 Jicilig in Calabriam transtulit copias; i monte Comitis Mohacc. Quare fidein illis ad- n huni ien in in Cuu. 6i, in qun w imr Tenyluh yn lei uin pſunque vaſtavit atque deprædatus fuit. Noſter vero Comes remanſit in Aula Imperatoris, qui Komam appulſus die 11. Auguſti eodem anno co- ronatiʒ elt, & poſtea profectus Piſas & Senam⸗ unde rewiſit Manfredum ad Regem ſuum, una hibere non debemus, qui mortem ipſius rejiciunt ad annum Mcccxxt11. vel xx1v. vel demum xxv. Ante mortem teſtamentum condidit, quo hæ- redem de integro Comitatus Moricæ Dominii Car- cali, prædiorumque ſeu honorum alodalium ſcri- n mumn * cum legatione, ne infeſtaret Calabriam; duceret pſit Jvannem, unigenitum ſuum, atque defectu ie Melnnſ vero exercitum Cajeram Neapolitanam interea progeniei maſculæ declaravit hæredem feudorum nibe ſo. obiit Imperator die xx1v. Auguſti anno ſequen- E Manſredum II. natu maximum annis Claramon- ſs erpenl le te ncccx11I. humoque mandatus eſt in Fde pri- ti, proximo ſibi partu editum, ut eè ſequentibus nen inliobr 3 maria ꝓanu. elucet: Coram Noßra enpoſuit Majeſtate quod quon- nns hemneh ennn §. 11. Intervallo annorum Mcccx111. & vccc dam nob. Manfridus de Glaramonie olim Cmes di⸗ &̃i Comitatus Mohac, Pater præditti quondam Joan- nis, ac Patruus diti Manfridi in ſiis ultimis ſub qui- husdeceſit conſitutus, ſuum ſollemne condidit teſta⸗ elem Klv. Comes Manfredus obtulit Pomui principi lchleri anormitanæ ſacram Imaginem Cbrißi in crucem Pnrnre. ſublati; quam ſolitus erat devote colere in ſacra- nenus fuit, hö r iplus ſücc ⸗ donavit ri 2 W Mnfeun 65% ii in Templo F. Nicolai Jaltæ, modo j nentum, Iu Luc ſuum hæredem univerſalem inſtituit CCVI. eEei f Haello Lib. vI11. fol. 176. his in omnilu lonis ſil feudalibus & burgenſaticis . N0II. R Wb mago Glorioſima A Manfredo Cla- Sum Joannem Primogenitum ſuum, cui ſ decede- 0 Rc ſengmne Piecie hewbe ipt ieufgz ne id tranß-j Ietinhhlrſetate, vePeſ.ahceceeſ 50 Kite e0 pis muſtulinit ex juo corport legirime deſtendentibus, 6 1) He nbecen. Cont Merſedi nuptuw di. lſtu diue dnhedewteneſee, 0btoh eſeaſepneoarrerheiiecmter Fbein eeie WM 3 6, . Mor Pan chronologia Regum vavit quæ excerpta ſunt ex Privilegio Regis Lu VI poR * 1 7h Not. Fan. fol. 177. dwici, Caran⸗ —. Mji S 2 voM 4 religioſus & fortis j ſxr111. quod integrum inferius adferemus. Exi- . R eſſet detentus tot bellis mu- ſtiwamus illum humatum fuiſſe in de primaria 45l. 9 4 arduis, nihilominus non omiſit ædif- S. Nicolai Chauſæ, in ſacra Cella ſua, in urna PN 5 S ii uu Seri quod conſummavitan marmorea, quæ modo rewora eft arque polita R no Mcccxx. Memorat conſummatum id Vazellus prope Portam maximam, vel in oppido Moꝛica, his verbis Dec. 1. Lib. vI1x. fol. 183. Hinc ad in ædicula F. Georgii Eecleſiæ Majoris. 111 Featrix al- §. 14. Secunda vora Comitis nominati trans- tera conjus acta ſunt cum conjuge, nomine Beatrice, quæ Manfrodi. nobis quidem ignota eſt, ratione & temporis, & 214 familiæ. Tantummodo nominat ipſam Teſta- mentum Frideriri Glaramomusi, fratris ante me- morati Manſredi, fattum Agrigenti anno Mccexr. hiſce verbis: Nem lego Neporibus Comitiſæ Bea- tricis, ſtilicen F̃liis Dominæ Iſabellæ, & Dominæ Helenæ auri untias ducentas. Huic vero nomen Comiti Bentrici inter ſuos fuit. TI8 MOTI. 18aBEI.IL. aMaMpRRbus L—BEa MVSCA FI. CLARAMONTA- TRIX LIA FRIDE- NVS COMES JOANNEs II. CONSTAN-—FRAN CIs- COMRs 8E- TIA REPU. CVSIVIN- * — 6 6CVNDVS DILAT 4, TIMIIILI4 21] Feannes rxcepit Motita. CaCCaBl. MoTIcg, QvOh LI- C DoMINVS B EROs RHIRRAcl. LIUS MANFREDI I. ſecundus Dominus cccabi, & ſcundus lomes Mohne Joannes I. Claramontanus. Fleonora Aragona. ſgnia horum exprimuntur Tab. §. 1. Oannes Claramontius, ſecundus hujus no- ad diſtinctionem à primo & Seniore, Pa- truo ſuo, ex teſtamento Patris antea allegato cir- citer annum ucccxxI. factus fuit Comes Moticæ ſeu Mohac; Dominus Naguſiæ, Scicli & Clari mon- 1is ut conſtat è Privilegio (in Archivo Reg. In- dic. Ann. Mcccxr. 117.) Regis Ludowici, dato Ca- ranæ, die xxv. Maji anno Mcccxt. 11 1. Caßra, S Nrras ditti Comitis Joannis: Caſtrum & Ter- ram Mohac: Caſtrum, Terram Raguſiæ; Ca- Prum, e5 Terram Scicli: Caßtrum, Terram 216 lem, nomine Eieonoram Mortuo, inquit, Co- mite Maufredo Claramontano Rex, Dominus Frids- Cjaramontis. Hic ſtatim, mortuo Maufredo Pa- tre, docente Vurita P. 11. Lib. vI1. Cap. xxv. fol. 113. juſſu Regis Friderici I. nutritus eſt, & educatus in Palatio Regio una cum Infante Do- mino Petro; mox confirmatam ætatem adeptum Rex creavit Equitem: & ſurrogavit in familiæ ſuæ prædia, nupramque illi dedit filiam natura- ricus, juſſit quoque educari filium ipſius cum Infante Domino Petro in Regia; nactumque æta- tem firmatam & maturioresannos, Militem creavit, confirmando ipſi Gomitatum Moticæ, quem Avia Patri tradiderat, præterea illi in matrimonium dedit ßiliam ſuam naturalem ut ita ipſum honoraret præponeretque omnibus cæteris Dynaſtis Re- Joannes Dominus faccabi re- ſtituit Ar- chispiſco- F. 2. Præterea Dominus fuit Caccabenſis, ut elucet ex epiſtola ad procuratorem ſuum Jacobi- num Cirum Caccabi;, data ab ipſo morante Pa- minis. familiæ Claramontanæ vel ſunior. , minis, familiæ Claramontanæ, vel Junior, in prædiis Comitatus A JOands II. CLaRAMorans, pI. w . Porro Antonius⸗ normi menſe Januario anni Mcccxxtv. allata G. in Conſiliis äpſius (Conſil. 49. Num. 18 fol. 622.) Joannes de Claramonte Dei, — minus Sc. Jacobino Ciro Procuratori Terræ Cac- cabi: Cum certiſicuti Vumus de Jure, qubd Ecleſa S. Nicolai de Nemore ſita in Territorio Torræ no ſræ de Caccabo cum ejns juribus ad cullationem Vex. in Chriſto Patris Pomini (Joannis Urſini) Dei gratia Panormitani Archiepiſtopi immediate perti- ner pleno jure, & nullum jus nobis coenpetat in ea- dem, ob poc Eccluſiam ipſam in manihus didi Ar- cbiepiſcopi duximus reſienandam, c. Dat. Panor- mi 111. Januarii vI11. Ind. Mcccxx1v. conſcri- pta Caccabi per Notarium Lanciam Biſtuntium. incepit oſtendere xu virtutem ſuam, defendendo oppidum Panurmum, Jean obſeſſum à Rege Moberto Gallo qui appulerat Ne- S. 3. Poſtea anno ucccxxv. apolim cum claſſe centum & triginta triremium, ut docet Maurolycus Lib. v. fol. Iyp. Anno vcce Rv1. memoratus Kohertus Rex Neapolitanus, Præfectum Strategumque Beltrandum Blaſim, Comitem Montis Canoſt, juxta Petrum Specialem Seniorem, atque Furitam Part. 11, Lib. v1. Cap. LIx. fol. 64. & Auctorem veteris Chronici Fi- ciliæ Lib. vI1. Cap. de Adventu Caroli, miſit cum fortiſſima claſſe rxx. aut Lxxx. triremium, ad inferendam Regno Siciliæ cladem; expoſuit vero milites ſuos Solunri, vaſtavitque agros Vher- arum; atque diruit Ciminnam: at Caccabum in⸗ tatam à tergo reliquirʒ & rationem hujus, quan- quam Auctor præterit, tamen conjicio fuiſſe, quod cum anno Mccc1I. & annis xx 1v. ante hanc 21 expeditionem, ut ante memoravi Paragraph. . Num. 6. 7. fol. 107. Carolus Gallus & Kobertus MNeapolitanus fruſtra cum fortiſſimo exercitu ten- ſrtaſſent locum, munimentum hoc quum de- prehendiſſent fortiſſimum, non iterum aggredi D auſi fuerint. Addir Specialis Lib. vIII. C. de progreſſ. Regis ad TLudow. Imp. noſtrum Jaan- nem, anno NMcccxxvIII. à Rege Fidbrico miſt ſum fuiſſe Romam Legatum una cum Petro An- riochiæ ſummo Canceſlario Viciſiæ ad· Ludowicum IV. Bavarum Imperatorem, qui illuc venerat acce- pturus coronam; ipſumque accepiſſe ab Cæſarea Majeſtate Comitatus Marſici & Tritarici, ut & Pominatum Sandi Feverini in Regno Neapolirano, atque inſuper poteſtatem obtinuiſſe faciendi Ta- bularios Comitatus Moticæ, ſuorumque prædio- rum; imo hodieque Comites Moric per hanc immunitatem Cæſaream creant Notarios in ſuo Comitatu, ut monet MSS. authenticum ſeu diplo- ma datum Notario ſeu Tabulario Ihhilippo Marci Panormitano; Anno Dommi McccxxvItr. Negn AMnno 1. ubi habetur: Joannes de Claramonre Dei Pricarici, & Dominus §. Severini, &5 Raguſiæ. ſeu Agri Anconitani; cui aſſentiuntur literæ Mð authenticæ memorati Imperatoris, datæ ad eun- dem Gomitem Joannem, qui tum fuit in Ficilia anno Mcccxxx. Ludovicus Dei gratia Imperator Jmper Augußut hp. Joanni Com de Claramonte per ſatrum Imperium, Anconitarum Marchiæ Man- chioni viro, e ſdoli dilodogratiam ſuam, & omne bonun &t. Dat. Spiræ v1I. Menßt Junii x11I. rrera fol. F4. Gommen tario de progreſſibus HMſpanorum in Valia refert, 6 4 d ejuſlem Domini Ludovici aun. x1v. Jmperii vero gratia Comes Comitatuum Mohac, Marſici, S Creatus Norarius Philippus Marci Panormitanus. Surita Par. 11. Lib. vII. Cap. xxv. fol. 112. ad- dit, ipſum creaſſe Præſidem himitaneum Maræ Imperatorem iniuper ipſum ornaſſe titulo Mart-21 ſcalci ſeu Præfocti prætorii Auguftalis Imperii. rimum Reverendo Domino Franciſco Falerno V. vtan poſſeſſo. elſio. 1. Hrfen⸗ 1 ₰ gratia Comes Mohac, Raguſiæ, ac Ca Regiakt ac, Raguſiæ, ac Caccabi Bo. Jun nm n conſcio füſt, mehnn 21 pangnyh. . oien mo exercitu in boc qum i n iterum agg Lb. W. volnm ona cm w ci Kliwi uk nRegwun e ſuomnqt ſni Foannes ob inimici- tiam Finti- m iæ de- claratus re- bellis. 113 §. 4 Superius narravimus Praragraph. III. n. 1. Comitem Manfredum, Patrem noſtri Comitis Fo- annis, anno vertente Mcccxv. collocaſſe Conſan- iam filiam ſuam magnifico cum apparatu Fran- c/co I. Vintimilliæ, Comiti Hieracii, quæ quod ſlios non pareret, mortuo anno McccxxI. Man- 1 Vredo ſuo Patre, ſtatim anno excipiente Mcccxx. à Comite repudiatur: fidem facit Pyrrhus Chro- nol. Reg. f. V. ubi agit de GComite Franciſco: Duas duvit uubres, alteram auno Mcccxv. Conſtantiam Joannis Claramontani Moticæ Comitis ſororem; quam ob erilitatem Annò MoœccxxII. Ind. 6. repu- diavit, alteram Margaritam de Conſolo amitam Margaritæ Conſolo, uxoris Federici de Antiochia Miſtrettæ Comitis, ex ea plures habuit lios in Te- amemo Anno McccxxxvII.22. Augußti recenſitos⸗ rolem ab ipſo omiſſam recenſebimũs in præſen- ti, eſtque: Emmanuel, Franciſtus, Kogerius, Adoinus, Philippus, Jordanus, Fridericus, Gu- glielmus, & Jacobina. Animo fortiſſimo injuriam tolerans Conſtantia, reliquum vitæ tempus dedi- cavit Cœnobio exitruéto à Claramontauis ſeu F. Spiritus Arigentino. Factum vero hoc odium im- mane & crudele concitavit inter hoſce duos Co- mites, Claramontanum & Vintimilliam, aditipu- lantibus Petro Special Seniore Lib Ix. c. de Joan- ne Caramontio, Fazello, Dec. 11. Lib. 1x. Cap. 111. f. 322. & Furitap. 11. fol. 112. Comes Ca- ramontanus Joannes, frater Couſamiæ, quamvis obſtante juventute non poſſet injuriam illatam ul- ciſci, tamen confirmatam adeptus ætatem cœpit dolores domus ſuæ percipere, petiitque ſæpiſſime ultionem ab Rege Friderico, quam cum videret ſe non poſſe impetrare, quod Rex faveret Gomi- ti Vintimilliæ, offenſus, ad Ludowicum Impera- torem confugit; qui ipſum pluribus ornavit titu- lis, inde elapſfis annis quibuſdam à ſervitio remiſ- ſus cum nonnullis Fquitibus Germanicis rediit Pa- normum, atque ibidem, intercedente Jhanne Se- niore Claramontanb Patruo, cum Comite Vintimiſ- 219 lia in gratiam rediit. Sed Vintimillia, dum ſecurus Joannes re- agit, kretus fide Regia, inter eundum, exitu menſis Aprilis v. ind. anni Mcccxxx 1I. ut narrat Surita, ſeu ur tradit Perrus Specialis, anni Mcccxxxn. ſive po- tius, ut alii Mcccxxx1v. ab ipſo aſſilitur, atque in capite, nec plagã lethali, vulneratur; mox ſele no- ſter Foannes recipit in prædia ſua, & ibidem contra impetum Regis collecto exercitu armisque ſe fir- mat. Hujus rei indignitare iratus Rex eum proſcri- bit, & elapſo anno contumacis prædia ad peti tionem Comitis Franciſti Vintimilliæ publicat. Comes Caramontanus à Regina Eleomora perſua- ſus, ut indignationi Regis juſtiſſimæ cederet, ſo- lum vertit; primumque addixit ſeſe ſervitio Im- peratoris Ludovici; mox iratus, quod Rex Fri- dericus ad interceſſionem Imperatoris nollet ſeſe in gratiam reſtituere, tranſtit ad officia Nolerti Regis Neapolitani, ſummi hoſtis Fridericiʒ à quo una cum Comite Coroliani Strategus Imperator- que numeroſiſſimarum copiarum creatus fuit; anno McccRxxv. ut tradit Piploma & Privilegium Regis Koberti, datum Neapoli die xv11I Juniian- no Acccxxxv. deſumptum ex Indice Archivi e- juſdem anni ſignato litera A. fol. 38. progreſſis cum copiis vaſtavit agros Thermarum, Mazaræ, Siacc, Arigenti & Leocatæ. Quamobrem per- duellem declaravit cum Fridericus Fridericus, ut narrat Fazellus, Joannem exilio mulat; qui cum in ſua ſe ecepiſet oppida; contra contumacem el- lum paratʒ Aleonoræ Reginæ; qu reditum ei pol- licebatur; conſtlio, Velutis oppidis Kegi, ad Ludo- vicum profugit. anni McccRRxvr regnum Siciliæ acCeEpit Pe- u. Aru 1. filius ipſius, qui cum animadverteret Jo- §. J. Mortuo Rege Friderico II. die Xx. Junii CakrRado S1cuLa. Li3. II. Cap. VI. A — Al, ET CAbLKUM CA0OCAhA, ET Pa tris Manfredi l. ipſum excepturum eſſe Manſfreduc- 114 annem Claramontium priorem eſſe lxſüm; ipſum in gratiam recepit; inque Ficiliam revocavit; 6c Comitatum illi Moticæ, Dowiniumque Raguſiæ reſtituit, ſed minime Caccabi & Pitirranæ, ut autographa ſententia Nicoſæ prolata docet: 226 enutimb Menſts Decembris 6. Jndiét. Anno Incar- vAlibnis Pomini McccRxxvII. Nos Blaſcus de Alagona Miles Negui Siciliæ Ma- Liller uhtitiarius, & nos Judices M. N. C. S. Oominus noſter Nex in inteprum eumdem reſtituit Comitem Joannem de Claramonte, & ad hona onmnia; Comilatum ſium Mohac, Terram Ragu- ſiæ, ad alia loca, ᷓ terras ſuas, præter TEM- TAMAANAE, Juris, ( pertinentiæ earundem, & pronuntiamus ipſum fuiſẽ, & æſe ſdolom Negium, aantes ſententium Banni, Eᷓ omnem proce ſum ha- bitum per dibtum Dominum noſtrum egem, 6 Ne- Liam Curium Contra dictum Comitem Joannem, Co- mitatum & bona ſua: ita recenſet in Hittoria manu exarata Frater Michael Piazza (Hiſt. Sic. MS3. Cap. vI1. vI1I) affirmatque Fazellus Dec. 1I. Lib. 1x. Cap. 1v. f. F24. Joannes Claramon- tanus Moticæ Comes per Fridericum Siciliæ Ne- Lem Nebis Petri patrem olim damnatus; recognitis Mege Petro II. lio illius Iihellis, à crimine, E labe eodem die alſolutus; Moticæ Comitatum, 6 Ra- guſiam Oppidum, ( cæœtera, quæ antea pohidehat, Vrdter Oppidum 6 Arcem Caccabi, recepit. Rei geſtæ gnarus Comes Joannes ſtatim in Vici- liam revertit; appulitque Prepanum, narrante me- morato Monacho Michasle, die Jovis, ſcilicet 1x. Julii anno McccxxxvII. vI. Ind. §. 6. Scriptores autem noſtri tranſiliere ra- Rex Petra tionem quare, quum Rex Petrus I1. Comitem ſnhehrs Voannem reſtitueret in omnia prædia, non tamen omnia præ Ferram Caſtellumque Caccali, & Pifiranæ il- i*e li reddiderit. Verum Bonßlius Hiſt. Si. P. 1. Llb. 1v. fol 337. exiſtimat inde fuiſſe, quod poſt- quam Rex Fridericus, Pater ipſius, pradia Foa- nis publicaſſet, ſtatim tranſtulerit Dominium Cac- cubi in Infantem Guglieimum filium tertio fœtu edi- tum, cui inſuper dederat Comitatum Calataßmum, & Alcamum; neque conveniens fuiſſe ut Rex adi 221 meret conceſſam jam Caccabum Guglielmo fratri ſuo, redderetque Joanni clienti fiduciario. At ſane er- ravit à via, nam in cauſu hoc fuit, quod cum Rex Iridericus Il. videret, non eſſe filios Voanni rebelli, qui ſuccederent in prædia, perque teſtamentum Pa-· — cium filium Jouunis Caramontani ſenioris fratrem- que patruelem ipſius Voanuis junioris, illi ut bene de ſe merito hæc omnia dederit, at poſtea Rex Pemus reddens domino priſtino publicata prædia, tantum- modo Joannmi, in gratiam accepto, reſtituit Mori- cum, Kaguſiam, Sciclum & Clarum montem, atque Maufreduccio hæredi ſcripto ſuperfuerunt ita Cac- calus & Pitirrana; quæ jam erant illi datæ antea, nimirum anno Mcccxxx1v. quo tempore perduellis fuerat Voannes in Fridericum I1. ut mox fide di- gnis inſtrumentis palàm cvincemus. Nec omit- tendum eſt, hanc gratiam præſtitam fuiſſe à Re- ge Friderico reſpectu ſervitiorum Foannis ſenioris, Patris Manfreduccii, & forte probatam poſtea à Comite Foanne juniore conſobrino, qui Patruo erat devinẽt iſſimus. Tandem odium hoc ccleber- rimum inter Claramontanos & Vintimilliam com- poſitum eſt, quum die eodem Comes Jannes Cla- montius in gratiam admitteretur, & appellaretur rebellis Comes Frauciſtus Vintimillia, qui die ul- timo Decembris VI. Ind. anni Mcccxxxvt ut con- tumax in Regem Petrum damnatus eſt, atque ca- pite truncatus. 2 §. 7. Anno McccxxxvIMI. Kobertus Rex Noa- dit Comi- Foannes ca- ptus in bek- politanus cum validiſſimis copiis invaſit iterum A. Indeges. H i- dimeretut- 115 Ficiliam. Ft anno Mcccxxxix. die xxiI. Novem- bris obſedit occupavitque inſulam PLipuram & oppidum AMhlas. Quare Rex Perrus Præfectum Orlandum Aragonenſem fratrem ſpurium, atque Comitem noſtrum Iannem II. miſit cum claſſe xv. vel ut alii volunt, xx11 triremium; qui ad manus cum hoſte venientes, narrane memorato 222 Monacho Michale, die Mercurii xx11 ejuſdem Recenſio ſtatus præ- Menſis Novembris anno McccxxxIx. quum illos hoſtis longe viribus excederet, profligati fuéère & capti. Quamobrem Comes Foannès, ut ſeſe redimerer, coaẽtus fuit vendere vel oppignorare univerſum Comitatum Moticæ ſive Mohac, ni- mirum Moticam, MNaguſam, Sciclum, & Clarum montem per certos a ſe delectos; qui erant Biaſtus AMagona, Comes Miſtrettæ, Manfredus Clara- montanus, Comes Clari montis, Nicolaus Lanza Jacobus Proſolius, Joannes Tarantus, Odo Suni Frephani, Rogerius Teutonicus, Notarius Veodo- ſus Anguilla, S& Franciſcus Placentinusʒ additã ipſis poteſtate, ut quivis illorum in ſolidum ea poſ- ſet vendere vel pignorare: ut revera duo foli Pro- curatores, nimirum Vheodoſius & Prauciſtus eun- dem Comitatum vendiderunt pretio decies mille florenorum Henrico Claramontio, ſilio Joannis ſe· nioris, fratrique Manfreduccii, qui poitea iterum venundedit eidem Manfreduccio kratri ſuo, quippe quia ad ipſum pertinebat, & recidere debebat, ut antea notavimus, jure teſtamenti facti à Man- ſredo I. Patruo; hoc omne diſcere licet e Privile- gio Kegis Ludovici, dato Catanæ die xxv. Maji z1. Indict. Anno Domini McccxLIII. in petitio- nem & gratiam ejuſdem Manfreduccii; unde par- rem heic recenſebimus, nam ſtatim ſuo loco to- tum imegrumque edere conſtituimus. § S. Cumque (Proton. Reg. anno vcccxI.I1I. Latuspræ. prædiqto nobuli )oanni de Glaramontepræditi Comi- 12 %rio, Carters diu detemptus, prb ſui liberatione ab eadem captivitate trabtaia pro non modica petunia- tatus Mohac titulo inſignito, & ram bonbrum feu- dalium, quam hurgenſaticorum, dici quondam Man- fridi Patris ſui diſponentis pohehiunem adepto, & diutius ea poſidente; Dum pro defenſione Inſulæ Liparis per Hoßes nſtros tune obſellæ per quondam Sereniſimum Cenitorem nſtrum Pominum Petrum Negem, ipſe Comes Joannes Regio Marino Exer- citui furet Præpoſitus, E5ᷓ aderſamte fortuna; in dio confiliu captus fuiſet ab Hoſtibus; S per eos rum ſumma cum hoßlibusʒ Iem Comes Joannes ſuos Procuratores conßituerit nob. Blaſcum de Alagona Comitem Miſtrettæ, &5 diqum Manfridum expo- nentem Cbmitem Claramontis; & Nob. Nicolaum Lancea C. N. Curiæ Magiftrum Kationalem, 66 Jacobum de Profolio, Joannem de Paranto, & Odonem de Sancto Stephano Milites, S Roge- rium Theotonicum quondam Standolphi, Nota- rium Theodocium Anguille de Bruca; Franci- ſcum de Placentia, & quemlibet eorum in ſolidum licet abſentes tanquam præſeutes ad vendendum) alie- nandum, 1radendum, & ahnandum in perpetuum, pignorandum, vel obligandum euſdem Comitis Ca- ſra, Terras, Poſeſiones, & Vura, quæ idem Co- mes Joannes in Sicilia poſidebat, S cum conſilio ſomper, G deliberatione dicti Comitis Manfridi, S. qui pro iphius lberationis negotio maluit ſolwere precium venditionis Caſtrorum, 6 Terrarum didi Comitis Joannis; Præfati Theodocius, & Fran- ciſcus duo ex Procuratbribus ſupradieꝭis vendiderin: nob Enrico de Claramonte (Fratri dicti Comitis Mantfredi) Majeſtati noſtræ cogniti una cum ſociis nagiſtro rationali caßra, c Terras dittis Comitis Joannis, videlicet Caßrum, & Terram Mohac, Ra- guſiæ, Scicli, Claramontis, una cum omnilus Ju- ribus vaſallagii hominibus c. pro pretio ſorenorum auri decem millium; quos pro pretio, & antegropa- A u6USTILRN1 IMV E 6 E 5 A E 8 116 gamento dihti duo Proturatores confeſt fuerunt re- cepiſe, proteſtutione inde infraſtripra faha, 6 habita per ditium Comitem Manfridum, quud oh conſonſum ſuum, & venditionem præfatam, nul- lum ſihi præÿuditium generaret in juribus ſhi compe- tentilus ex dito teſtamemto Comitis Manfridi Pa. mui ſui, S demum præfalus nob. Enricus de Claramonte ꝓro diio pretio vendidit prædiita hona, S ſjura eidem Comiti Manfrido pro pretio ſupradi- o. A liberato diito Comite Joanne ds captivita- e Hoſtium per pecuniam ſipradittam, ipſo in224 Siilia remanente, idem Comes Joannes diem ſuum clauſit extremum, ahſque prole legirima maſtuli- na, S. i Sei E hoc recenſito Privilegio ſatis ſuperque e- jam obierat, imo etiam ſine relitis filiis & ſuc- ceſſoribus in prædia; ut illud poſterius tanto ma- gis omnibus pateat, volui heic fubjicere publi- ci, quod hæc continet. Lratiu Nex Siciliæ. Præſentis noſtri Neſtripti pa- tentis ſorie noium ſieri volumus univerſts zam præ⸗ Ventibus, quam futuris, quod Nobilis Alionora Co- mitiſa relidta quondam NWobilis Joannis de Cla- ramonte Comitis Comitatus Mohac, conſanguinea noſtra, per perſonam pro ea interwenientem legiti- mam oſtendit coram nohis duo publica inſtrumen- 7a, unum videlicet ahtum Catanæ Anno Dominicæ Incarnationis MoccxLvII. Menſe Novembris N. ejuſdom primæ Indibt. manu Wotari Raynaldi Pi- cignæ de Meſſana Imperinli auctoritate ubique MNotarii, S Juditis Ordinarii, ac noßtri, torins Inſulæ noßtræ Siciliæ publici, & ſuhſtriptorum per Fudicem Guglielmum Calvino dictæ civitatis ob mur⸗ rem Judicis Bartholomæi de Agra norati in dih Inſtrumemo, ᷓ alii teſtes ſuhſeripti competentes, en quod patet Nobilem Manfridum de Claramonte olim Comitem Comitatuum Claramontis, & Mo⸗ hac ex una parte, & didtam Comitiſum Aliono- ram fam pro ſö, quam tanguam hærenem Ifa- mentarium qubndam Nobilis Margaritæ olim ß⸗- li eorumdem qubndam Joannis, & Comitiſſe Alionoræ, S hæredis ditti quondam Comitis Joannis Patris ſui, univerſulem inſtitutam per eam- dem quondam Margaritam, ut conſtitit ꝛenore te- amenti per eam in ſuis ultimis conditi, & ſolemni- ter ordinati, de quibuſdam quæſtionibus liribus, von- eoſdem nobiles Comitem Manfridum, & Comitiſum Alconoram, Tam in judiciis, qua m ertra judicia vertentibus; de quibus prædibi inſrumenti, ſou do- cumenti ꝓublici ſeries fecit plenariam mentionem, ad nale paltum, tranſadtionem conwentionem compo- rionem umanimiter, & concorditer inſtmul deveniſt ; videlicet, uod didtus Gomes Manfridus ex cau- n padi tranſattionis, compoſitionis, Eq concordiæ prædiſarum in uma en prædittis quæſtionibus, & controwerſis inter eos vertemilus, ſicut ſupra, ſuper annua ſcilicet perceptione unciarum auri ducenta- rum rations alimenturum eiſllem Comitiſæ Aleono- ræ, S præfatæ quondam Margaritæ ejus Fliæ ſu⸗ per juribus, reditibus, & proventibus prædiqi Comi- ratus Mohac, ac Terrarum Raguſiæ, Scicli, & Claramontis conßituta· ſpone, & ſollemniter ceſe ſit liti, & acquiewit, voluit, annuit, S conwenit, ipſumque Comitiſam Aleonoram aunꝰ qublibet prædidtas untias auri dutentas, dum Vine- rit, vigore prowiſionis, (ꝗ determinationis noſræ Curiæ ewinde fahtarum conſequi, 65 habere ſuper præditis proventibus, juribus, & redditibus pyæ⸗ didorum Comitatus, & Terram; ac etiam promißh S conwenit didtus Comes ſollemniter. Dat. Cananæ VI⸗ uu ihui vincitur, quod anno McccxEIII. Comes Joannes cum authenticumque Privilegium Kegis Ludowi- §. . TLudowicus (Proton. Indic. liter. B. Ann. vririle Mcccrxtv. Mccer.xv. McccrxvI. fol. 263.) Deiin eit Ludovici, tentionibus, controverſßis, & diſcordiis hinc inde inter ꝛ1 An „ v1. MMaji vI Tad. Mcccr.111. ex Prothonotarii of- [A 6 ſicio Negiſtri liitera B. fignati. Aun. 1364. 1367. S 1366. fol. 263. 6 Mi) coneluio F. 10. Itaque ex recenſitis hiſce publicis . Inn“ Lulau Pturis confirmatur ſtabiliturque mea opinio. Pri- ahni mo quidem , Comitem Voannem ranan Myz, fuiſſe ſilium Comitis Manfredi Latque illi in pi ædia Jonn 4 ſn ſucceſſiſſe. ſecundo, quod vixerit obieritque an- c½ hi no McccxILIn. tertio, quod matrimonio tenue- n 9 3 rit Comitiſſam Eleonoram filiam notham Regis liin en ſi Friderici II. quæ, ut videtur uſuc annum 6 nſ Ncccx.im. vitam produxit. quarto &c ultimo col- o ſitiz ſ ligimus, ipſum non reliquiſſe filios * 10 berhre ſucceſſoresque in prædia 4 modo us ii ne Run aanne I. & Eleonora progenitam fui ſ fl gir 226 fliam, nomine Margaritam, relictam hæredem . utimon, prædiorum urbanorum aliorumque optimo jure à ſihjcee ch. Patre Ioanne Comite; qui ut ſuſtentaret ipſa vi- m kegi tam ut & Comes Eleonora Mater, transegerat unciis 3 ducentis quotannis, durante ipfarum vita, cum ic lier 3 z8 Manſyedo II. Claramontano, qui ipſum in præ- l. 63) hit diis debebat excipere; ut manifeſtum eſt ex an- ℳ hn „ te memorato paẽti inſtrumento 3 derſ un McccxLvI. Obiit autem poſtea angarita i Aun unica filia memorati Voannis I. ann non nupta, ut veriſimile eſt, quod hæredem ex eC aſſe omnium prædiorum & ſucceſſionum inſtitue- C . rit Matrem Eleonoram; verum cum Comes Man- i i Fedus II. mortua Margareta, negaret ante — natas uncias ducenras ſolvere — e tiſſæ Eieonoræ Matri „Res — . ut quamdiu Gomitiſſi 60 — ndn p nuaret, prout monet fupra citatum iitru edli tum, datum Catanæ die vI. Maji vr. Ind. anno m on 6. 11. Hinc luce meridiana clarius eſt, quan eaniie Sue 1— cœlo errarint Henningius, Zaæera plurimi- nfari in 4 S que alii Audtores, qui aſſeverant hunc Gomitem Kempenmen en anmem U. filium Comitis Manfredi I. reliquiſſe Cunm Ficii⸗. multos filios mares, qui proſapiam Claramontiam D wonts, % in Ficilia auxerint, quum expreſſe dicat Regia Comitiſim⸗ Immunitas Regis Ludowici Comes Voannes diem um imin jl⸗ Juum clauſit eutremum alſtue prole lagitima muſcu- Mupin ij lina. Itaque vitã deceſit inter annum Mcccxi. nis, k (niſt & vcccxLIII. attamen ubi humo mandatus fue- in nit rit, incertum. Arque ita cum hoc infelici Fvan- nniunpim. ne JI. exſtincta eſt linea natu maximi Friderici nſi n t Claramontan & Marchiſæ Prefoliæ „nimirum nii Gſlm Manfredi I. Domini I. Caccabi & Gomitis Mo — in m ticæ. Oporteret in præſens ductum hiſtoriæ, ar- iuz borisque Claramautanæ ſequi recenſendo Joannem viihi iuh 22 Primum ſeniorem, ipfiusque ſucceſſores maſcu un, lmiſn los, quippe qui ſecundo partu editus fuit à Fride- F — Mjui rico J. & Marchiſta; atque natu proximus Man- nnn ſredo I. Verum quod hic prolem procreaverit mn plurimam, ſucceſſoresque filios & nepotes feliciſ- meminen cn ſime habuerit, atque tertio procreatus partu, ipſi x inßnul den proximus, nomine Fridericus 1I. obierit ſine ſuc- Mafridus erc ceſſore maſculino Claramontio, hujus in anteceſ- ni5 5 nn ſum contexam elogium, ut cognita extinétione ueſin duarum linearum, duorumque Fratrum Manſre- „in ſinn j di J. & Friderici L. poſſim planius vertere ſty- . aur dun lum, ordinando ſeriem longiſſimam perpetuam- (miſe Aeow que filiorum & nepotum ſuccedentium, quos mits u jie ⸗ Foannes I. ſenior, & natu poſterior procreavit — eiln Domui Claramontiæ in Sicilia. E 6 wni Oapdahs u. FodoRa , craRaMONraMvs. aRaGOpdsts. m vin MARGARETA CLARAMONTAMA — * FRIDERICVS II. CLARAMONTAMVS Daminn 5 n Rachalmuti, Siculianz & Fabaræ. inu Fe e GARTRAGo S1cuLA. focrit, ignotum. ter acta Notarii Giorlandi di Domenici die xxvIII. Martii v. Indictionc anno Mocor id deſcriptum poſtea fuit Catan, petente Manſedo d Auris maximo natu, in Aétis Notarii Philipp? Sandtæ ophiæ die xx1v. Novembris, prima Indict. anno Lis⸗ II. Cam VI. 118 FRDERicvs I. OAda N. CLaRAMONTaNVS. Ingnin horum euprimuntur Tab. IV. Num. . S9. 5 liaque Fra Dominus Kachalmuti, Ficuliunæ, & Habaræ I. tertius, mea ſententia, ſatus eſt Friderico I. Cla- camon ramontano & Marchiſta Prefolia; fraterque fuit 228 Manfredi Comitis Moticæ, & Joannis lenioris, ut fuſiſime ſuperius expoſirum eſt, n. oᷓ 1. Cap. §. 1 ——— T. hujus nominis, Conjus fi. v1. p. 177. Matrimonio tenuit Fridericus Joan- nam, ut teſtimonium perhibet Teſtamentum: Vtem eligo meos Fdeicommiſarios Dominum Bertol- dum de Labro Epiſtopum Agrigentinum; Dominam Joannam vonſortem meam; &c. Qujus familiæ ipſa IMis vero parentibus ſata erat Conßantia unica filia, quæ anno McccvIt. ma- gnifice nupſit Anronino Canretto, Præſidi jimita- nco Sawonæ & Finares, allatã dote locupletiſſimaz cum pactum conjugii initum eſſet Agrigenti No- tario Bonſgnorio Zhomaſio Terrauenſt, die x1. Septembris anno McocvIt. mox confirmatum Finare codem anno, ut narrat Haronius de Maje- 25 ſtate Panorm. lit. C. ubi loquitur de proſapia Car- rettana; adſtipulatur Teſtamentum fadtum anno MoccœxI die xxvII. Decembris x. Ind. & poſtea vulgatum die xx1rI. Januarii anno McccxIt in aétus Notarii Peiri Patti, his verbis: Vem in⸗ Vituo, facio, & ordino hæredem meam uniwerſalem in omnilus honis meis Dominam Conſtantiam Filiam meam, Conſortem Nohilis Momini Antonini, Mar- chionis Saonæ, 65 Momini Finari. Cui Dominæ Conſtam iæ hæredi meæ; eſus Plios, 6 ßlias in ipſa hæreditate ſulſituoz ita tamon, quod ſt forte, quod ahſit, dicta omina Conſantia a⸗ſque liberis Patim annos implewrit; quod pſa hæreditas ad Dominum Manfridum Comitem Mohac, & ſoannem de Cla- ramonte Milites, Hratres meos, legitime, & inte- ₰ gre revertatur. §. 2. Mortuo Friderito Parente Conßantia adepta cænanti⸗ fuir opulentiſimam hærediratem, filioque ſuo na- e. tu maximo Antonio Carretto liberrime atque gra- vota lecun- tioſiſſime dedit Tratum Rachalmutum, ut êlu- da init. cet ex actis Notarii Nogerii Anſolmi, Finare die 229 RRx. Auguſti x1I. Ind. anno ucccxx1v. quem hactenus proſapia Carreitana tenuit. Paucis an- nis clapfis, viduata fuit Hinare Conſtantia necopi- ſnato obeunte Antonino Marito, & quod venuſta eſſet, florente juventute, & ditiſſima, ſecundum nupfit Brancæ, alias vocato Brancalioni dAuria, ſeu Doria, illuſtri loco nato Genu, qui anno Mcccxxx. Gubernator fuit Sardimi. Conjugi huic prolem numeroſam procreavit, etenim pe- perit 1. Manfredum, unde emanavit Mazziotta. 2. Mattbæum. 3. abellam, uxorem Bonifacii filii Friderici Vagon, unde fati fuere Ciancione & Vinciguerra Alagonæ. 4. Marthiſam, conjugem Naymundi Villaragut, unde geniti ſunt Antonius S& Marchſiua Villaragut; F. Eleonoram, quæ nupſit Geurgio Marcheſo. poſtea Beatricem. & 7. ſeu ulrimo Genebram.. “ §. 3. Conſtantia, ſecundo hoc conjuge orbata, opjtus tandem ultimum diem Agrigenti obiit, ubi in an- cygeni ejuſque Te⸗ teceſſum teſtamentum fecerat, vulgaveratque in- ſankntum⸗ vcccxI. in quo recenſiti allegatique ſunt pluri- mi mandatarii & recuperatores, nimirum Fpiſco- pus Arigentinns, tum temporis OMswianns La- A. Inwege. H briy Palatia & zdica, Vitæ Friderici II. Claramomtani, affirmo ipſum Obitus, te- ſtamen- tum, & Le- kata kyide ohſignavit die xxv11. Decembris x. Indict. anno riri II. 119 zri, Panormitanus, & ante nominatus Maufredus d Auria natu maximus, EGœnobiarcha GConventus ſcu⸗ Monaſterii S. Dominici ejuſdem oppidi Agri- genti. Humo mandata fuit Conſtantia in Sacello Friderici Claramontani Parentis, conſtructo in Cœ- nobio ſeu Conventu F. Pominici Arigentino. Plu- rima & pictatis piena legata dedit, jubens inſu- per ædificium ante memorati Conwentus ſeu Mo- naſterii, à Patre inceptum, perduci ad finem: præterea in Templo Cœnobii Virginum ſacra- 230 1um F. Spiritus Arigentini extrui ſacrarium bu- ſtumque Matri Joann; plurimaque alia ordi- navit, quæ brevitatis ſtudioſi omittimus. §. 4. Quamobrem repetens ordinem inceptum fuiſſe Dominum Nachalmuti, Fabaræ, Ficulianæ & terrarum plurium, atque in quacunque dictarum terrarum, fortiſſima Caſtella ſtruxiſſe, quæ Inſigni- bus Claramontanis ornarit, adſtipulante Fazello De- cad. 1. Lib. x. f. 230. Raychalmutum Sarracenum oppidum occurritʒ uh Ar eſt Federico Clara- montano ereda. Atque paulo inferius: Fawara oppidulum inſtat, & Are Magna Friderici Clara- montani opus inſurgit. Hinc Siculiana, Sarraceni nominis oppidulum, & Are ab eodem Frideri- co Claramontano excitatum; quin alibi, Lib. vI. kol. 139. de Situliana addidit: Ficuliana nowi no- minis tenue frumenti emporium ſequitur, & intus paſus mille à littore recedens ejuſdem nominis eſt op- pidulum Anno ſal. 1310. 4 Friderico Glaramonta- no conditum, cujus inſignis ad Ancis apicem adhut cernumtur. §. 7. Infirmus & æger ex morbo graviſſimo Fridoricus hic ultima ordinavit, & propria manu Rcccxt. Poſt obitum ſupremaque funera, juſſu Regis Friderici, teſtamentarii codicilli conſueta ſolennitate aperiuntur, edunturque Arigenti die RxII. Januarii x1. Indiét. anno McccxIII. ut ha- betur in Actis Notarii Petri Patti Agrigentim. porro petentibus Voanne Claramontano fratre de- functi, & Bertholdo Labro Epiſcopo Arigentino, in vulgus edita fuere ipſa illius vota extrema. Hæredem ex aſſe ditiſimi patrimonii reliquit Fri- dericus Confamtiam ßliam unicam, tum Conju- gem Antonini Carretti Præſidis limitanei Savonen- , jufitque loco depoſui ſeſe ſepeliri in Pde 231 principe Arigentina e regione bufti marmorei Matris ſuæ Marchiſi Prefoli. Mandavit inſu- per, ſuis ex penſis ædificari Cœnobium F. Domini- ci Arigentinum atque dote inſtruiʒ in cujus Tem- plum, poſt quam effet conſummatum; funus ipſius tranſportaretur. Porro Friderico V. Regi gla- dium ſuum & Equum legavit, expeditionique ſa- cræ & occupationi Salæßinæ quatuor Fquos in- ſtructos ſuis impenſis: In primis, videlicet, quia congruum noſtitur rationi ſuhjettum & ecia- liter Nobilem, qui dum in rebus agit humauis, pyomovetur à Principe, & facultatibus detoratur, jcut in ejus vita ipſi Principi ſervitio corporali mini- ſrat, ita in ejus ultimis Principis ſteptra Domini yecognoſcere lego, ac tribui, & oßerri juboo præ- ditto Domino Kegi enſem unum, & equum umum. Item lego ſancto Paſſagio equos quatuor armatos ſomper ad ounes enpenſas meas, S de hoc onus ex- hibco hæredi meæ, & ßdeicommiſariis meis, Muod non doßciunt. atque infuper ex teſtamento reliquit vim maximam pecuniarum, extruendo Cœnobio F. Frauciſti, & Monaſterio Virginum ſacrarum . Spiritus Arigentind à Matre ſua Marchiſta ædifica- to, nominavitque tutores Epiſcopum Agrigentinum Pert boldum Lalmum, Joannam conjugem & Ab- batem S. Dominici, hac lege; ut omnia ẽ fratrum ſuorum conſilio facerent, cum Agrigenti mora- rentur. A — * Omnes adhæc cognatos profeſſus, opti- ginra pro quolibet, Se. I NV E 6 F 8 mum monumentum cuivis ipſorum reliquit, atque inter reliquos Manfreduccio S& Marchi , ut hz- betur: Vem lego Mankreducio Flio Woh. Domn Joannis de Claramonte fratris mei pro uno equo un. cias auri viginti quinqus. Mem Marchiſiæ Fjiæ . juſdem Domini Joannis de Claramonte pro erjan. da una umtias auri viginti quinqus. Ad ultimum in ante memorato Teſtamento recitata fuerunt om nia ipſius Caſtella, Pagi, prædia, domusque excitatæ non modo Aurigemi, ſed etiam in cæœ teris civitatibus Regni, & in primis Panormi; in- ter alia hæc exſtant ibidem verba: Nem dico me2½1 habere in Ciwitate Panormi Aſpitium umum, 65 120 viridarium ipſ Poſpitio contipuum in cumtrata SZiral- cadii. Idem, ſed clarius, voluit filia ipſius Con- Mantia in ſuo Teſtamento: Vtem Tenimentum A- norum Contiguum cum domibus cortilii, Sᷓ viridario de Aranchiis, S aliis arboribus in Civitute Panor- mi, in Quarterio Siralcadii prope Eleham, ſeu Conventum 8. Auguſtini. Poſſeſſas vero domos & Hoſpitium cum horto autumant eſſe illud (ſed reſtauratum) Palatium Nicolai Antonii Longolardi, qui Prætor fuit anno nccccIII. ſuorumque ſuc- ceſſorum, atque domum nunc Bononienſem. Aliæ plurimæ res hujus Teſtamenti in exemplari manu cxarato, quod ad manum mihi eſt, habentur, quas brevitatis gratia omitto. FRIDERICVS 1I. OANNA N... CLARAMONTIVS ANTONINVS. CONSTANTIA-— BRANCA, alias DFL CAR-] BRANCALIO- RETTO ANTONIVS dE DavRBA MANFREDVS. MATTHEVS. ISABELLA. 4. 6 MARCHISIA. FLEONORA. BEATRIX. GENERRA. OaNEs 1. CLARAMONTAdVS cni SENIOR. 3 OArdas I. CLARA. LVCCK PAlAZl. MONANVS. Inſinin borum inweniuntur Tab. IV. Mum. 10. S11. §. 1. ſOannes Claramontanus, nominis ejus primus z & ſenior dictus, filius Frederici J. & Mar chiſæ Prefoliæ, fraterque natu minor Manfredi uu⸗ U. major verò Frederiti N. fuit, ut jam ante para- graphis ſectionibusque præ miſſis fatis explicatum eſt atque oſtenſum. Addidimus, teſtibus Au tonio Herrera, Fazello & Furiia, ipſum fuiſſe Comitem Caramontium Vallis Wothi; quibus in ſolidiorem probationem ſubjungam verba Frede- derici I. Claramomtani è Teſtamento ipfius Anno ncccxr. defumpta: Nem lego liis Domini Comi- tis de Claramonte Fratris mei aur umcias quinqun- Certum vero eſt, an- no memorato Caccalum nondum beatam fuiſſe nomine Comitis Garamontami Vallis Mazaræ? ut mox demonſtrandum venit: ſicut & ipſe Man- Fedus J. frater maximus natu, nunquam aſſum- pſit nomen Comitis Claramontani at quidem M- ricæ; nec omnino alios natos habuiſſe, ac Co- mitem Joannem L. quantum nobis notum eſtz quare dicere non potuit: Nem lego ßliis Domim 234 Comitis de Claramonte. §. 2. Fuit Foannes noſter fortiſſimus Miles, aſſiduẽ gau⸗ gratus Regibus ſuis, & præcipuè Fyedorito I quifi p jpſum conſtituit Comitem Claramontanum; Quæ viinbe valiis · ſtorem ærarium, Procuratorem Generalem Re- . gll gü Patrimonii, & Seneſchalcum Regni anno A MocxcvII. quod frater Maufredus peregré pro- fectus eſſet, Legatus Regis ad Imperatorem. Quamobrem autumamus, Officium Seneſchalci datum fuiſſe illi, ut ſucceſſuro fratri, ſi mortem obiiſſet, ſiquidem revera ipſum excepit; ipſoque mortuo munus idem Seneſchalci donatum fuit Manfredo M. filio ipſius natu maximo, ut ſtatim dicemus. Anno Mccxcvmm. tutatus eſt Syracuſas contra copias Gallicus, narrantibus Fazello Dec. N Dawh ———— 5. lsABEIL m 1I. Lib. x. cap. U. fol. Vo7. & Maurolhto Hitt. iciliæ fol. 146. quò irritati Galli, anno Mccxcix. diruerunt, ſoloque æquarunt (teſtibus iisdem Lib. alleg fol. F10. & cit. loc. fol. 149.) Caſtel- lum ipfius Claramomtanum, ut etiam §. I11. N. 4. dicere occupavimus. Anno Mccc. naumachia cruentiſſima habita fuit inter Gallos & Situlos pro- pe inſulam vocatam di Ponza; Præfectus claſſis Gallicæ erat Kogerius Lauria, Siculæ verd Conra- dus Lanæa, atque à Gailis victoribus multi Sicui Milites ſunt capti; inter quos fuerunt noſter Joan- nes Claramontanus, Palmerius Abbas, Henricus Inciſa, Nogerius Ia Matina, Benincaſa A Eußta- chio, Pellegrinius di Patt, & alii plures; ut fo- fſme expoſuit recenſuitque Faxellus Dec. 11. Lib. 111. Cap. vII. fol. 7I4. 71y. Libertati red- ditus Joanmes, brevi cadem fruitus eſt, nam cùm anno proximo Mccc. claſſis xxvIt. triremium Sicilid Præfecto Conrado d Auria exiret, & pro- pe Noapolim alia cum Claſſe Gallica navalem ex- periretur pugnam, iterum noſtrã ſuperata, Joan- nes ſecundum captus fuit; rurſus verò, commu- tatus cum milite Bartholomæo Dentice, à militia Regis Fridoriei U. tum prehenſo, liberatus eſt; ut narrat Dux cohortis Prætoriæ Franciſtus Marra in Diſſertationibus ſuis, ubi agit de familia CARTRAo SlchraA. LIB. II. Cin p. VI. 6 Viginola fol. 388. quamvis erronee idem Auctor BEaTRM aſſeveret, Foannem J. conſtitutum fuiſſe à Rege Koberto Proregem, Vicariumque Generalem - ciliæ, cum is fuerit alter Joannes, nimirum 1]. — Comes Mohac ſeu Moticæ, ut antea . 1v. Num. TAMN nx 4 · ſcripfimus. . ve Anno MccctI. redierunt Galli, nova de- 6 wuneree validiſimiſque copiis op-⸗ Pdm Caccabum invaſére; quibus idem Joannes LVMM 3 obſiſtendo fortiſſime ilud gckendit; ur —— N. 6. §. 111. fol. 207. docuimus, c Specials Lib. ait vI. uæell⸗ Dec. 11. Lib. 1x. fol. ſ16. & Mau- W. Nn lobl olhco Lib. 1v. fol. 174. Fodem Anno McccrI. nninrupnn induciis in annos duodecim 4 Regibus, Wapoli- Furi & Mn 7ano &c Ficulo inwicem hoſtibus, factis, Comes Annr Mnſl noſter animum ad colendum Peum totus appulit, im mnepn atque ad res domeſticas ordinandas: nam anno ut ſcatun ncccvI ſibi ſuiſque omnibus emit tractum illum * . rerræ Panormitanæ civitatis totum ſpatioſiſimum, n, le oit qui ſeſe extenditã planitie littoris, uique ad Pontem u, — Miſlmeli, vel della Miraglia. Extruxit Sacellum Notbi; qu u Clarumuntanorum in Templo Parochiali I. Nicola⸗ gm verbn della Calſa. Flapſis annis induciarum duodecim, neno iplus . mmium anno McccxIII. & vncccx1v. Joanneb liis Demm 2 noſter, teſtibus Furita P. 11. Lib. vI. Cap. xv. unciui ui fol. 24. Speciale Lib. v1I. & Fazello P. 11. Lib. on ver eſt 12. fol. 719. præfectus fuit Claſſi IXv. Trire- um beum 6 mium adverſus Gallos. Anno Mcccxv. juxta eoſ- yulihnu dem ut & Antonium Herreram bol. 4/. ipſum Rcx ßen k e conſtituit PTribunum ſeu Centurionem quatuor nnnmn ſn millium Equitum, magnæque cohorti præfecit nginht Peditum, progreſſuſque Regis Fridoric I. pro- 10 4 movendo adverſus Gallos Equitatum & Peditatum s n ch movit Drepanum, ut Gallis reſiſteret. Fodem nwo yni anno Mcccxv. Imperator Huricus VV. ipſum mM conſtituit Proregem Imperii in Jalia: ut legitur a 615 Diplomatibus ſervatis in Archivo Florentino, il m ſi credimus Viviam de Jure Patronatus. Anno Mui mox inſequente ab officiis Imperatoriis atque 122 Nalia reverſus ad Regia & in Ficiliam, adopta- tus fuit Centurio & Præſes juſtitiæ urbis Pauor- mi; ut teſtantur exarata manu, quæ in Archivo Senatus Panbrmitani habentur. Anno Mccckxt. obiit Manfredus J. natu maximus frater, Sene- ſchalcus Regni Ficiliæʒ in quod munus quoque, juſſu Regis, adſcitus eſt: codemque anno die x13 Aprilis Rex Fridericus M. juſſit filium na- tu masimum D. Petrum Panormi jusjurandum a. ſubditis accipere, Regemque coronari, ut expoſuit. hyrrbus Chron. fol. 67. 73. addiditque expreſſo mandaro, ut in omnibus diplomatis, immunita- tibus & interdiétis nominatim exprimeretur: Kegnantibus Fereniſimis Dominis noſtris Dei gratia Negibus Siciliæ Vußtriſimo Nege Hederico, e& uclito Nege Peto. Atque codem tempore man- davit Rex, ut Jannes noſter fungeretur munere Proregis Siciliu; ut indicat Piploma datum AMeſ Junæ die xxv1. Junii 1v. Ind. Mpxxx. incipiens: Fridoricus Dei gratia Nex iciliæ Nob. Joanni de Cluramonte Militi, Aegni Siciliæ Siniſcalco, Ma- Lnæ N. Curiæ Magiftro Nationali, Generali Procu- aori, ac Capitanso Civitatis Panormi familiari, —— —— 2 * ideli ſuo, Sc. ſicuti exſtat in Protocollo ſeu Catalogo ejuſdem Senatus, aliiſque litteris ſcri- ptis die xv. Auguſti anno Mcccxxv. Univerſtati Lel. Vrhis Panbrms, Ec. ad coertionem Magnßc⸗ Domimi Joannis de Claramunte Militis, Negni F- ciliæ Seneſtalci Negii Generalis Procuratoris M A. C. Magiſtri Katiumalis, ac Capitamei, (ᷓ Juhitia- rii ditꝰæ Urhis Panormi, &c. Anno codem Mcccxxv. gloriam adeptus efl cclebritatemque nominis ſem- piternam, defenſione fortiſſima Panormi contra impreſſionem Rolerti Regis Noapolitani; qui cum potentiſſima claſſe cxt1t. vel juxta aliorum narrationem cxx. Triremium, aliiſque præſidia- riis navibus navigans Neapoli die vI11I. Maji, ap- pulit, & exercitum expoſuit ad Panorimum die XxII. ejuſdem menſis; inceptam vero ſuam ob- ſidionem Rex hoſticus perſeveravit impetu vaſtiſ- ſimo & creberrimo infultu uſque xxt1. Junii: qua autem fortitudine ſeſe defenderit Foannes, fuſiſſime docent Fazellus Dec. 11. Lib. 1x. Cap. 111. fol. F20. Maurolhcus Hiſt. Sican. Lib. v. fol. 720. & Surita P. Lib. v1. Cap. ſ9. fol. 64. §. 4. Anno Mcccxxv. Imperator Ludowicus Ba- vurus cum Meſfanæ, ratione non æque cognitã, adeſſet, literas die x1. Septembris dedit ad Foan- Officia & n Foannis re⸗ cenſentur⸗ nem memoratum; quibus ipſi commendavit F. Alerium Aemanmum, Militem Herſohhmita- num ab Imperatore miſſum Legatum ad Vridericum V. Regem Siciliæ: ubi imer cæteras habentur hæ plenæ favore regulæ: Ludovicus Dei gratia Ro- manorum Kex ſomper Auguſtus NWobili viro Joan- ni de Claramonte Militi ſuo, mperii, Vdeli, devoto gratiam ſuam, & omne honum. Ad Vuſtrem Fridericum Kegem Siciliæ amicum nßtrum; gene- roſum virum Fyatrem Albertum Ordinis F. Joan- nis Hieroſolymitani de Alcmania Præceptorem, Secretarium nßtrum dileum pro aliquibus ſecretis cuuſts ſpiritualiꝰus Nuncium deſinamus, quem no Nri contemplatione præferas; & promoveas eßcaci- er in agendis, Sc. Datum Meſſanæ 3. Idus Fe- ptemb. Megni noſtri an. X111. Anno Mcccxxvr. Vannes noſler ſeſe vertit ad beandum oppidum Caccabum beneficiis; invenimus enim, donaſſe Edem Principem ærea campana, quam cives ipſius mox La Marturienna vocarunt, hiſce ver- bis inſcriptam: Joannes de Claramonte Miles nccœ xRvI. Anno dein Mcccxxv1II. ſi auctoritate ſtandum erit Vazell Dec. 11. Lib. 1x. Cap. 111. fol. 722. & Maurohti loc. cit. Lib. v. fol. 161r. quum Rex Fridericus J. officiis certans in memoratum Imp. Ludowicum emitteret Glaſſem Lxx. navium longarum ſub Præfceto Infante Ke- ge D. Petro adverſus Nohertum Regem Neapolita- numz plurimi Milites Iſpuni & Ficul comitati fuere Præfectum, atque inter hos caput extulit Joanues 218 Clarumontius. Paucis annis dein elapſis, politicis & miliraribus permiſſum fuit ilii renunciare muneri- bus; etenim anno McccxxRIILI⸗ uti tradunt Su- rira Annal. Arag. P. 2. Lib. 11. Cap. X1x. fol. 10. allegatique Hnzellus loc. cit. & Maurolycus nomin. loc. munimento Caſtelli maritimi à Gailis proditione occupato confeſtim Rex Frideri- cus ad id recipiendum, miſit Foanuem memoratum/ filiumque ipſius Manfredum, una cum Andrea An- riocheno, qui tanra fortitudine & calliditate rem geſſerunt, ut Caſtellum amiſſum propediem recu- perarint. Anno Mcccxxx1v. cum alter GComes Fo- annes 1l. Nepos iplius, Comiti Franciſco I. Ven- rimigliæ, ob repudiatam Sororem C onſantiam Cla- ramontanam, implacabilius eſſet offenſus, iram lenire conatus fuit Ivanues noſter Senior; nec ſpe ſua fruſtratus eſt, quamvis non diu duraverit re- conciliata amiciria, propter cauſas, quas &urita loc. P.z. Lib.v11. Cap. xxv. fol. 112. & FazelloLib. 1x. Cap. 111. fol. 722 antea in iſto Joanne 11. ad- duximus. §. . In civitate Catana obiit Rex Fridericus II. anno Mcccxxxv1.vel ut volunt Summontius, Mau- rolycus & ali, anno MecckxxvIIe aut ur Surnta P. 2. Lib. v1I. Cap. Xxx1x. f. 129. anno Mccc- xRRIII. die xx. Junii, aur juxta alios die xxiv. vel denique ſecundum allegatum Suritam die xxv. Cæterum ejusdem anni McccxxxVI. evolvi in Ar- Confirma- tur idem. chivo Panormilanb, Mandatum quoddam Sena- Au6 uSTIRIINvESES 124 Aſ cum II. ſoſoremque habuit Joannam Palizi, Uxo- rem Peneditti Abbutis qui progenuerunt religio- ſiſimum Ahertum Fratrem Ordinis Montis Car- meli J. Albertus (inquit Breviarium Gallicanum 7. Auguſt. & Phrrhus Not. Meſan kol. 338.)Ordi- „ Fyatrem Carmelitarum, eu Sicili partibus de Monte Drepani, Patre Benedicto de Abbari⸗ bus, Matre vero Joanna de Paliciis ſecundum car- nem duit originem; hic obiit anno MccxcII. Ni cwlaus vero E Conjuge Veuetia procreavit natos quinque, nimirum Vinciguerram, Damianum Mathæum, Marcum & Nicolaum II. duasque na- tas Luccam, Conjugem noſtri Vaunis Claramon- B ranmi, & vannam uxorem Henrici Inciſæ, qua na- ti ſunt Jannes & Fridericus Inciſæ. Vintiguerra Palixxi fuit Magnus Cancellarius Regni, Dominus Cammaratæ, donatæ ipſi à Re- ge Friderico II. anno Mcoc1 quam dotem dedit Machnidæ unicæ filiæ, deſponlatæ Sandtio Ara- gonenſt filio naturali Regis Peiri Primu. Damianus fuit Sacerdos, Doctor Juris, à Sa- cello Majori atque Symmyſtes Sacrarii Regii, Protonotarius Logotheta, Magnus Cancellarius & Prorgx Viciliæ; præterea GComes Aſari & Do- minus Goliſani. Ab anno Mcccxr.1. uſque annum ncccktvIII. ipſe Sc Comes Mattbæus fra- ter, ut rebelies, procul Ficilia Piſis vixerunt, atque anno Mcccxr.vIII. ibidem obiit Pamianus præ gaudio, quo elatus fuir, certior factus lite- ris à Regina Jſabella Patrona ſua miſſis de reditu in grariam & reſtiturione integra. 0 4 tus Panormitaui die primo Juni idatum PTheſau- verbis: Quod cum cbnſtientia de Claramonte rario ſuo, ubi agitur de Nuda ipſa tentorio triremis, his de bono panno rubeo at Magniſti Domini Domini Joannis AMitis honbrabilis, & dominabilis, & præcipui noßtri contidis; Magnæ Neg. Curiæ Ma- giſtri Natinalis, & Capitanei prædibtæ Urbis, Vui- que diſtridtus, S. Adhæc, auctore Maurohhcol. L. v fol. 166., anno ucccxxxvI1. die quinto Maji, cum Rex Kobertus Neapoli moliretur va- liditimam claſſem, infeſtatum Ficiliamu, eRpo neretque in littore Koccellæ⸗ obſediſſet Thermas & occupaſſet Gralleren Goliſanum 8& Broccutum⸗ 239 illi occurrens Rex nu, Petrus cum comite noſtro Voanne, 1ntra fortiſſima ma- Septembrem & Ocobrem loca duo Goliſunum 8 Gratteren rece- pit. Eodem anno cum cſſet Præfectus, & Præſes judicii in urbe Panormo & propter res bellicas memoraras adactus copias ſequi & caſtra, abſens reliquit vicarium in utroque munerè Manfredum Claramontium natum fuum, namut perhibet Album genatus Panormitani. Anno McccRXRvIII. teſte Pyrrpo Not. Panorm.Lol. 1/8. Epiftolam datam die x. Martii miſit ad ſuum adminiſtratorem Kat- nutiumn di Gemilia, qua juſlit, Dicceſi Pa- „ormit anæ reddcre tractum terræ vel agrum, qui ipũ attributus erat à Bencficiali S. Onuphri anno cccvr. ut Num. 8. narravimus. §. 6. Matrimonio Joannes J. Claramontunus tenuit nobili genere naram Dominam, nomine Luctam, filiam Nicolai Palicii vel Palizzi, co- gnomine Fenioris. §. 7. Familia Palizziut vetuſtatis ſic generis ex- cellentia in Sicilia Horuit. Palatium ipfius Sanor- mi fuit id quod hodie vocamus Hſpitium Tſpa- norum, inter Templa F. Pauli & S. Mariæ Mag- dalens, teſtante V. Vncentio à Joanne: fori- pro de Panormo, mahu exarato fol. 72. Præ- terea Meſanæ habuit Palatium prope Pemplum F. Anton. Primus hujus proſapiæ Palizzi, cu- jus mentio fit penes Hiſtoricos, eſt ante memora- tus Micolaus l. hic munera obrinuit varia apud Reges Manfredum, Petrum, Jacobum d& Frideri- Conjux Jo- annis. Familia Pa- Ii21. ————————— Matthæus Palizzi ſive de Palicio tertio partu editus, fuit Comes Maræ, Dominus Tipet, * Faponaræ, Caroniæ cum ſylva adjacente, ur & feudi Donat cum ſylva ampliſſima in tractibus Caſtri Vannis. Præterea fuit Præſes Jjuſtitiæ, & Procurator Generalis Patrimonii Regii. Gratiſſ- mus familiariſimusque crat Regi Petro Il. qui ipfi donavit titulum Comitatus modo memorati; poſt- ea ipſum creavit Proregem Siciliæ una cum Co- mite Manſyedo N. Claramontio. Primam uxorem duxit Eleonoram, quæ qua familia nata ſit, igno- tum. Ex ipſa procreavit liberos novem, quin- cium, que gnatos, quatuor gnatas: videlicet Petru Amtmellum, Damianum, Nicoloſum d& Colam, Mariam, Venctiam, quæ nupſit Comiri Fimbni Claramomano; Jſabellam, Canjugem Jo 241 annis, nati Comitis Blaſti Magonæ, matremque Boatricis, quæ Uxor fuit Guglielmi Kaymundi Mon- catæ, Comitis Auguſtæ, ſummi Gonneſtabilis, & Præ ſidis Juſtitiæ Regni, cujus filiis polica Rex Marrinus, ante recenita prædia Noaræ, Vipeſ S Faponæ ad Jurisditionem Regiam reverſa, conceſũit, quippe qui reſpectum habebat T eſia- wenri Comitis Matthæi, unde progeniti eſſent, atque ad ceſſionem ante nominatarum Mariæ & Vonetiæ factam Bratrici memoratæ. quartam f- liam progenuit Luciamn, vel Luccum aliis Tuccu rellam, quæ nupſit Sandiolo Aragnenſt, nepo- ti ante nominati Sanii Aragonenſts. Comes Mat- yhu ſanitate uſus firmiſſima, anno McccxLvi. Acin die xx11. Martii xv. Indict. ultima ordinavit. Hæ redes ex aſſe reliquit allegatos filios, filiabus ve⸗ ro tribuit portionem & dotem commodam, his legibus, ut nuberent è conſilio & intervenu Comitis Manfredi II. Henrici & Friderici Clura- monticrum, ut & Ioannis atque Friderici Iucſu rum nepotum ſuorum. In gratiam Reginæ, altera vice anno Mccch. 111. matrimonio lecum junxit Comes Mattbæu memoratus (poſtquam in gratiam redierat, rece- peratque Gomitatum, prædiaque recenſita) Mart garitam Teutonican nutricem & cognatione pro pinquam Regi Ludovico, jam viduam ſuperſtitem mortuo Milite Martino Sandi Stephami, Sobole Fjuni Conj Lum⸗ Nuf⸗ ultin⸗ dinat rxſes juſlitiæ, t Regi. Gruß i Petrll. qui iie wa an nlia mui ſw eros wr, ni 125 de vocata fuit Comitiſſa Marguita. nuptiis ſplen- didiſſimis interfuerunt Rex & Regina Meſanæ; ubi poſtmodum xx. Junii die Veneris annoMcccrm. Comes Matthæus cum omnibus Domeſticis miſer- rime à furioſiſſima & crudeliffima Plebe interfe- ctus periit. Quartus filius Nicolai II.di Palicio fuit Marcus, qui e Conjugs ſua procreavit Bartbolomæum uni- genam. 247 Quintum filium idem progenuit Nicolaum d⸗ Palicio, fratrem inquam memoratorum Vinci- guerræ, Damiani, MMatihæi & Marci;z hic for- tiſſimus Miles præſtitit Regibus ſuis imegram fi- dem, atque é Conjuge procreavit filium Fran- ciſtum Palixæi ſive Palicium, Comitem Capizzes Pominumque Cerames. Auẽtores Siculi ipſum vo- can Comitem Franciſcum de Palicio Matthæi Comitis patruelem; alii, Conſobrinum; verius au- tem certiusque Frater Michaòl della Piazza no- minat Comitis Mattbæi Nepotem; addietiſſimus fuit hicce Comes Franciſtus Claramomanis, & una cum illis declaratus perduellis; publicata autem ipkus prædia, Capizzen & Ceramen, dedit Kex Edoricu TIV die xx11. Martii anno Mccct.x1. Be- ando Sparaſuræ. ſufficiat vero hæc brevis recenſio Domus de Palicio ſive Palizzi. F. S. Lucia vel Lucta Palizzi 6 Joanne memo- rato ſuſcepit genuitque ſobolem novenam, nimi- rum filios quinque & filias quatuor, ſuntque hi: Manfredus I. hujus nomins, qui Comes fuit Claramontanus, videlicet Caccabi, atque CGomes Modicæ vel Moticæ; Henricusʒ Fridericus I. qui Comes erat Modicæ; Jacobus; Hugo; ſabella; Beatriu; Marchiſia; & Guttiera. §. 9. ahella dicta Claramomtana, ut cæteros omittam, quo hanc modo deſcribam, nupſit Mi- Fanberti liti Lamberto Montapertoʒ quo vero tempore matri- monio juncta fuerit, haud patet: ẽ Gonjuge autem to condito publice Agrigenti; in albo Notarii Joannis Seſiæ die vr. Pecembris 1. Indicton. an- no Mccctx11. habentur inter cætera, hæc quo- que ibi verba, nimirum: Magnißca Domina I- ſabella de Claramonte jacens in lebto — ecit ſuos hæredes uniwerſales Nobiles Macciottum, & A- loyſium ſlios ſuos legitimos, & naturales, & No- hilis Domini Lamberti Monteaperto viri ſui. — Voluit quod uni presbytero ſolwantur unciæ viginti, ut poſit celehrare divina in Hoſpitale Sanctæ Cru- cis de Agrigento iphius teſtatricis. — Nem dixit, uod cum dictis eorum hæredibus ſe habere, S poſ⸗ Vdere ſolam, in ſolidum bona infraſtripta, vi- delicet: Tnimentum terrarum, ſiwe Caſale, ui vocatur NAMAMDAL in Valle Agrigenti. Jem petium ferræ, quod eſt in paſò di la Matina ꝓrope erras MAN DOMN FEDERACT DE CLAKAAMONE NKATRIS SUI. Iem aliud Tenimentum terrarum, qubd eßt in contrata Damiliſinæ prope Terras diqi MAMNEICT FMRA- NM6 SUT, S prope vineam Magnifci Domini JOANNWA DE CLARAMONE Nepotis ſui, (id eſt Joannis III. filii Henrici de Claramomte ſui fratris.) Nem Lſpitia duo magna, unum no- vum, alterum vetus cum Turri quadam conjunda poſta in ciwitate Agrigenti prope Hhſpitium quon- dum CONTANAL DE CLARAMONE, (i 6, PLLE FEDERCT DE CTARM MONE DOMN SLULLANM.) Vem dixit ſo halere Hſpitale S. Crucis ds Agrigento, quod eſt Jus patronatus, cum omnibus honis ipſius Aſpitalis. Nem quamdam Domum, quæ eſt prope Hoſpitium MANIEFLM DOMNM BE TRCI DE CLANAMONE FORORS SWA. Nem legait jure retagnitionis: ſwe ſucceſ. N ſuſcepit duos fiilios Macciotium & Ludovicum quos hæredes ex aſſe reliquit hæc Domina é Teſtamen- B — CARTHAGO S1cung. L1B. II. CAp. VI. A ejus Pliæ unori Magniſici Guglielmi Rubei de Meſ⸗ DE0e DE CLARAMONE fratri 7IEO DE CEARAMONE ejus Flio pro ſ- Vmili cauſa NMDE KCAEL.LO DE CLARA. MONE (Fßlio diqti Matthei) Morenum unum. Et pro de Claramonte) Horenum unum. Nem ordinawit Lvcca pyr, GxRrrok dcor avs pp QvOpAM N vRO cLaRO DRE betur Inſcriptio PriiPpI II. RFGIs CATRHOTLIC RVM HARVM ARDIVM FVNDA- OAddns I. TaUs. 126 onis MNML DOMN TLUCCx ſana uncias auri decem. Mem legawit jure ſucceſto- nis ſwe recognitionis MANMCO DOMANO ſuo Porenum unum. ET MAMNMMLO MAA mili cauſa florenum umum. Et pro ſmili cauſu Jega- vit MAMNUL DOMNA EUAAEA- N EUS SOROR Porenum unum. Et pro mtli cauſa MACNIMCO OANN DE CLARAMONE (Flio uondam Henrici Auod Fat quoddam ſepulerum nowum in tribona no- 244 va Eccleſiæ Conventus S. Franciſci, decens ſi cor- poris, & ſuhtus Fat aliud ſopulcrum pro ſepeliendo Domini Bartholomæi de Montaperto, ner non corpus Domini Lamberti viri ſui; E heredes eorum legitimos, & naturales. Vem elegit ſibi ſo- pulturam in ipſa Eccleſia Beali Franciſci in loco jam dico. Nem elegit in ejus ſdeicommiſurios Prio- res, ideſt Conwentus 8. Franciſci, Conventum S. Dominci, S5 Conwentus S. Mariæ de Mome Carmelo: Et hæc eß ejus ultima voluntas, Sc. §. 10. Denique anno Mcccxxxtx. putant Joan- Opitus 4 nem Panormi diem obiiſſe ſupremum, humoque feputura mandatum fuiſſe in Sacrario Claramontano in Ec-ꝰi. cleſia Parochiali F. Nicolai ja Calſa: in ſepulcro marmoreo, in quo legitur ſequens Epitaphium. STIRPE PALlICGI. MONTE JOANNI; QVOS TEGEI. HAEC STRVCTVRA, PVL- CHRO VFLAMINE MOLFS; FECIT VTRVMOVE VERO MiSTV, PVL CHERRIMA FROLES. . In teſtudine ædiculæ memoratæ ſecunda ha- VETVSTVM RHOC DRLVBRVM vBTVSTISSIMA CLARAMONTA- NORVM PROSAPIA TEMPORVM INIVRIa FERE PIRVIVM, D. ANTONIVS CLARAMONs BaRO SaLSETTE 1VDEX M. R. C. ET 5 CONSlLLARIVS, MAlORKVM SVO- TORVM MEMORLœ CONSV- LENö, INSTAVRARI, FT IN Dß- CENTIOREM FORMaM RRDIG1] CVRAVIT. aNNO DOMINI MD . — coNWoEs, PIIII ET FIIIE OaN- Pls 1. CLaRAMONTANI. „ LVCCa Pa. 247 LICeI VEI. PaLZI. CLARAMON- 3 — — „ . 3 4. Manfredus. §. 1. JI. Domi- Joannis ſenioris, Frater Patruelis ante memorati ci. 117 A u6uSTILR 1. 4 A MANFREDVS II. HENRICV3 I. 31 4. FRIDERICVS III. JACOBVS. F. 6. HVG ISABELLA 8. BEATRIX. MARCHISIA. GVTTIERA. d 8 v2 MANFRKEDVS II. CLARAMONTANVS, coMEs CLARaMONTIVS, vIDE. B LICET Caccaßl, ET COMEs MorICæœ. vn Wkt. n N.. M.. MaNpRRDVS II. MaTTRHIA cLARAMON. aRRa6O. TaNV. NENsls. Inſignia horum kales Tab. V. Num. 1. 2. ramontauus, kilius natu maximus, Fbannis JM. quem excepit in Comitatu Claramon- 246 tano, nimirum Caccabi non uno jure: Jure Taßta⸗ montariæ ſucceſlonis & ure Kegiæ conceſionis. Prius eſt vetus jus, quõ antea GCACCABVM ipſi debitum obnoxiumque fuit è Teſtamento facto à Manfredo J. Patruo anno Mcccxxr. cũm, ut occupavimus §. 111. Num. 13. fol. 213. narrare , paétus fuit, ut ſi Joammes N. filius ipſius ſine ſuccedente filio decederet, prædia Mo- ricæœ & Caccabi fucceſſionis jure devenirent ad Manfredum I. nepotem ſuum: Quod quondam Nob. Manfridus de Claramonte olim Comes dii Comitatus Mohac, Pater prædicti quondam Joan- nis, ac Parruus ditti Manfridi — ſuum ſolemne condidit feſtamentum, in quo ſuum bredem univer- Jalem — inſtituit — dittum Joannem Primogeni- tum ſuum — cui, ſ decederet in ꝓupiſlari vlate, vel pœft, quandocumue ſue liberis maſculinis ex ſub corpore legitime deſtendentibus, ſahſtituit diqum Manfridum func reſtatoris præfuti Nepotem. Ne- pos etiam vocatur à Friderico IM. Domino Na- chalmuti in teſtamento ipſius anno McccxI. ad ante notata §. v. Num. F. fol 231. em lego Manfreduccio, flio Noh. Domini Joannis de Cla- ramonte Fratris mei; pro uno equo unc. Auri vigin- 1i quinqus. Manfredus I. hicce tenuit etiam Cac- cabum Jure Regiæ comeſonis; quandoquidem ann. Mcccxxxv. Rex Fridericus M. per diſſi- dium graviſſimum, à nobis antea F. 1v. Num. 4. fol. 218. expoſitum inter Joannem Claramon- ꝛanum Comitem Moric Dominumque Caccali, & Franciſcum Ventimigliam Comitem Hieracii, affines ortum, propter repudiatam Conßantiam, quod non pareret; in exilium relegarat, per- duelles declarãrat, atque publicarat Comitatum Modicæ ſeu Moticæ & Hominium Cactali, dando ſp Comiti Joanni Claramontano; idem Rex Frideri- cus poſtea, fortaſſe intercedentibus Patre Joan- ne ſeniore cæteriſque Claramontanis, Dominium Caccabi cum ſubjectis prædiis, Manfredo I. no- ſtro memorato, fratri patrueli Joannis T. con- ceſſit, lege tamen addita, ut Caccabi nomen pri- ſtinum in Claramontanum mutaretur; ſucceſſo- reſque ipfius poſtmodum vocarentur Comites Claramomtani Quapropter ab anno Mcccxxxv. incepere in Ficilia eſſe duo Comites Cjara- 4ℳ Anfreduccius vel Manfredut N. Cn- C 1 INVE6GFES 12 ½ montani; alter Vallis Noti, membrumque mitatus Modicæ, alter Vallis Maxaræ; uterque verd fuit chiens fiduciarius familiæ Claramon. 7AMMnc. §. 2. Fdita Hiſtoria atque impreſſa quidem ne nu non eſt; quæ herc manifeſta faciat, verumamen ?ln in fide digniſſimis manu exaratis reperimus: ubien d deprehendimus, Manfredum I. memoratum non — contentum fuiſſe conceſſione Comitatus Caccahi nominis novitii & Regalis Claramontani, facti a Rege Friderico I. verum ulterius requiſtviſſe ſtabilitum idem à Rege Ludowico Nepote ipſius, & ſucceſſore, qui id immunitate Regia ſua data confirmavit; integra vero illa à nobis recen- ſenda ſeſe ita habet: Ludovicus Dei graiia Nen Siciliæ, Sc. præſentis privilegii norum ÿeri volu- mus umivenſis, — uod cum olim Torra Caccabi cum eÿjus Caßtro, nec non Caſalihus, ſou Feudis Pirterano, Sancti Joannis, 5 Burgißlecii cjuſt dem Terræ contiguis cum bominibus Vaſalis, juri- bus omnibus, Juæ fuerumt nobilis quondam Joannis de Glaramonte Comitis Mohac per Glorioſim Prin- cipem Dominum Negem Fridericum fehcis memo- ri Aum noſtrum ad manus nftræ Curiæ jußd, S rationabiliter dewoluta ʒ prædiita Trra, & Ca- Mrum, guæ dictus Dominus Nem us noßter, PROPA0O NOMINE AROLMO, CLA KAMONEM VOCAA DECREU; E cOMNU TMU.0 TNSNW umn caſalibus, hominibus, & omnihus aliis Vupradittis, Nohili Manfrido de Glaramonte runt Miliri, nunt vero ipſius Claramontis Comiti; Regni Siciſiæ Fi- niſcalco; Conſliario, Familiari, ( Fideli noßro S ſuis Særedibus de ſuo corpore legitimè deſcenden- tibus in perpetuum ſuh debito, & conſueto militart ſervitio — Auntias viginti pro ſerwitio cujuslihet mi- litis juxta uſum, Conſuetudinem Negni noßri— liberaliter & gratiotè conceſit prout in privilegi Jub titulo, & Kgillo pendenti dicti Domini Ngi Awi noßri ſhi exinds facto inſpici fecimus. Et pro- fectò hac tempeſtate Caccalus mutato nomine, cœpit vocari Claramons: nec non Manßrdus ipſiusque ſucceſſores inter ſcribendum aſſerere ſibi nomen Comitis Claramontani, videlicet Cacca- henſs, ut pergentes porro oſtendemus. F. 3. Jam ut revertar ad ordinem rerum Man· Afi⸗ Fredi N. nominati, aſſevero ipſum filium fuiſſe adit v Voannis ſenioris. A Friderico N. Cluramontano in⸗ patruo in Teſtamento, anno Mcccxt. nomina- i⸗ tur etiam Maufreduccius, quia nondum ex ephe-ü. bis exceſſerat. Poſtea ab altero Patruo Manfredo J. f. B Teſtamento anno Mcccxx 1 declaratus fuit Hæres prædiorum Caccabi & Modicæ, ſiquidem filius ſuu Joannes N. ſine prole obiret, ut etiam reverz evenit. Gum jam ex ephebis exceſſerat fortiſſ- mumque fe oſtenderet Militem (five quod pri- mo partu editus, ſucceſiſſet in omnia feuda paterna, ſive propter ſpes alias ſummas de ipſo conceptas) bina vota ſuſcepit. Prioris juxoris nomen nos latet, ut & proſapia; nec novimus, utrum ex ipſa ſobolem procreaverit. Secunda vocata fuit Mattbia Aragonenſs, non Ftrigb- nia; ut nominat Prrhus Not. Agrigent. fol. 29. Not. Pasten. fol. 404. Hæc filia erat Friderici Aragonenſis & Joannæ d Aureæ, vel Oria: Fi- dericus prognatus fuit Fandtio Aragonenſ & Ma- calda Palicii Santius naturalis fuit filius Regis Petri Primi. Ex hac ſecunda Conjuge natuseſt uni- cus filus, nomine Simon; ut loco convenienti ex- plicabimus. Itaque anno McccxxxIII. die vr. Auguſti prima Indict. Comes Aderni, & Domi- nus Ciminnæ Matthæus Jlafani, e Beatrice Cal velli Conjuge ſecunda, relicta unica filia nomine Alnſa, ultima ordinavit Panormi (in recenſione Not. Martbæ⸗ Judicifacii) atque 249 — 13**½ B*! 1 3 ** 5* — — — — — — — — — — * LL 1 —— — — — S — — ———— ———— —— * bRni —— — S 8 — — 4 † — — S — „ 2 8 Mnit ii k zili h zit ndan on z 6irſnb Me (nie % 07 1½ ℳ, c 3 J 1*³ NMr; „ ali ſr Müt hunt i Sci. 6 E füich wfn izi kziin ſni Sſn fi i o ul fi uem gri u ſiitt 2. Vru⸗ jn prin ii ji dici fecimut. N u wuao nn nec non ju cridenimaurii ani, ſikirt (un⸗ ro ipin im ſiſt rin I lunmn no Meccil. wun qunnima = ero Puno Mufuhl ceclrus ü n re byuidem iisſu et, u etim n hʒ erteſent ſont —— 2 2 h b 2 1 2 2 —— — E— — — B 5 — L — — — — — — — — — — — S22 —— — — — R 2 2 tem lre quod ſü — 2⸗ a . i n ſmns ie ſ mi Pibn⸗ ſſſſſſſiſ N en ſo —————— i xc ſiln ern 3 — 129 CAhTRA6o S51cura. LIB. II. Gap. VI. 130 citque Tutorem Ayſæ nominatæ, Manſredum A Kram — auiliis, cœnſliit poreſt facinr⸗s 7 Claramontanum noſtrum, ut amicum & propin- Mere, movemur unanimiter de cnlto, & cont quum, & Qrlandum de Milite. Jentia Magnißci, G egregii Vomini Manfridi de Anno vertente McccxxxtiI. Manfredus, 8 Clãramonte Comitis Glaramontis Kegui Siciliæ Fe- Joannes Pater ipſius recepẽre Caſtellum penes ma- neſcalchi, & dictæ Urbit Fuſitiarii, S Capita- re Panormi, à Gallis occupatum „ut tradit Suri- nei — de vniendo ins vcuſabiliter ad Urbem præ- a p. 11.I. vII. c. x1x. fol. 207. & nos ante docui- fatam. — riptum Panorm. 4. Auguß. 12 nd. mus§. 6. n. 4. fol. 238. Anno Mcccxxxv. à Rege Mcccxr.I. Habentur in Albo Senatus Panormita- „ ni anni memorati fol. 47. Idem præ ſeſe ferunt aliæ Literæ ſcriptæ ad Regem, ita compoſitæ: Sacræ Regiæ Majeſtari Veſtra Uniwerſtas Fol. Ur- 4. n. 6. fol.220. narravimus. ois Panor. manum oſcula dobita ſdolitatis obſoquia. Anno McccxxxvI. obiit Rex Fridericus; filius- Cum per alias noßras lireras ſtripſtmus ſupplices Ve- que ipſius Petrus M. incepit exercere abſolutum B ræ Maſeſtari Piiſime, ut Magniſicum Comiten Regni Imperium. — Manfridum de Garamonte Juſtiriarium S Capi- Anno McccxxxvII. conſtituit Rex Manfredum taneum eÿuſdem Vehtræ Urbis merito per veſtrau cel- noſtrum Præfectum Prætorioʒ porro clementer tudinem ordinatum unc 4 dicta Urhe ahſentem; conceſſit, ut abſente Panormo, cujus erat Præ- ad ipfum progubernatione, & ipfius zuitione veſtrum ſes, Joanne Claramontano Patre, poſſet Manſre- ulmen redire manda 6, 8 c. Sriprum Pan. 4. Febr. dus filius munus Præſidis obire; ut album anni x. Vnd. Mcccxr.1. Recitantur in ProtocolloSena- memorati in officio Senatus habet: Manfridus de tus Hanurm. cjuſdem anni fol. 40. Claramonte Majordomus Kegis, S Vicecapitaneus Sacræ Ducali Majeſtat Prætor, & Judices Fel. ſrlicis Urbis Panorm. Vrbis Panormi manum oſculum, & gratam dewo- Anno codem McccxxxvI. die xxx. Decembris rionis ohſequium. Noviter, Veßra bacra Ducalis frater patruelis ipſius anne⸗ Claramomtanus, Co- Majeſtas, quod poſthuam Magniſeus Dominus Co- Friderico M. conſtitutus Gomes Claramontanus (ſcilicet Caccubenſis) accepit ſurrogationem con- firmatam Comitatus, ut in anteceſſum Paragraph. 270 atque ideo prædium feudumque Moricæ ipſi red- mite Foanmme IM. Et ad majorem cauthelam Mo- mes Moticæ, publico judicio declaratus eſt, non fuiſſe ullo modo perduellis in Regem, ſed fidelis, ditum fuit, non vero ſimul Caccabusz quippe cu- jus Manfredus nominatus erat Dominus, & Co- mes, nomine Claramontanus, tam ẽ conceſſione Regali, quam etiam adſtipulante codem JFpanne Comite Moritæ propter plurima officia præſtita ab codem Manfredo & Joanne Patre ipfius, ut ſuperius docuimus §. 4. n. F. fol. 220. de Co- mninus noßter Ker in integrum eundem Joan- nem Comitem reſftituit, & ad bona omnia, Comi- mes Manfridus de Claramonte nher Fuſtitiarius, S Capitanous do mandato, & chnſtiontia vſtra a Vrbe prædicta doceſit cauſa veniendi ad veſtram præ- ſentiam in ejus abſentia al Urls præfata pluri- ma muleſoia clandæſina, &ᷓ nodurna ſepiſme ſun⸗ ommiſa, Sc. Sriptum Pan. Anno McccI.1I. x. Ind. Reperiuntur lireræ in Indice Senat. Pauorm. anni memorati fol. 131. Petrus II. Dei gratia Neæ Siciliæ. Nob. Man- Vido de Claramonte Comiti Cſaramontis, Regus Siciliæ Seneſalco, Capitaneo Fol. Urhis Pan. Conſ- liario, familiari; ac Prætori, Judicibus, & Ju- ratis Vrbis ipſius. Dat. Meſſanæ x1x. Martiix. tatum ſuum Mohac, Terram Raguſiæ, 6 ad alia Jnd. McccxI.1. Inwenitur Epiſtola in Recenſione oca, S terras ſuas, præter Terram, ( Caſtrum D ſeu Catalogo Sen. Pan. anni dicti fol. 38. Caccabi, & Pitirranæ juris, S pertinentiæ ea- Recenſitæ omnes Epiſtolæ palam inculcant rumdem. Manfredum memoratum V. adhibuiſſe Nomen Co- 272 Anno Mcccxxx1x. Manfredum Claramontanum mitis Claramontam, nimirum Caccahi, atque mor- memoratum moriens Socer Fridericus Aagonen- tuo Patre Fvanne vocatum fuiſſe Seneſcalcum Re- ℳs reliquit Tutorem Santioli & V inciguerræ Ara- gni, & Capitaneum Urbis celeberrimæ Papormi Domimi Manfridi de Claramonte Comitis Clara- Lonenſium filiorum ſuorum; ut Teſtamentum de- ſcriptum in . Marco in protocollo Not. JoanniMe- montis, Kegni Siciliæ Seneſtalchi, ac diliæ Urhis dopocis menſe Auguſto vn. Indict. anno Mcccxxxix. uſtitiarii, & Capitanei. palam docet. — §. J. Anno memorato Mcccx.1. Manfredus ſi- Manſreda⸗ ogeidi. S4· Anno codem Mcccxxx1x. vitam cum morte gnificatus folvit decies mille florenos ad Comita- tum Moricæ ſive Modicæ recipiendum, qui venun- 9240 verja, & res Commutavit Pater ipfius Jannes Senior Seneſcal- Belte Man- cus Regni; quamobrem ſtatim Rex Perrus TI. datus fuerat AMænrico Claramontano Patruo, ut Co- — — uut titluo memorato Manfredum donavit, atque in- Eſ mes Joannes Claramontius ſeſe captum a Galis re- tut nonind de, ut è ſcriptis elucet, incepit vocari: Man- dimeret; ut antea §. 4. n. 7. fol. 221. 222. expo- fridus de Claramonte Comes Claramontis, Negni ſitum eſt; captivitate vero liberatus „ redux“ ni, id eſt Ficiliæ Seneſtalcus. Fodem anno infelix Siciliæ prælium navale pro- ncccxr. i1. obiit: unde Manfredus ab hoc uſque pe Lipurin commiſſum fuit, in quo præter cæte- tempore incepit aſſerere ſibi nomina Comitis Mo- ros captus eſt Comes Mohac ſeu Moricæ annes buc ſcu Moticæ, atque Domini Naguſæ & Fei- Claramontanus krater patruelis ipſius; atque ad re- c. dimendum ſeſe poſtea coatus fuit venundare Co- Anno allegato vcccxrII. die 1x. Auguſti vitam *. 1 3 1 1 cupavimus dicere 5. 4. n. y. fol. 221. 222. mitatum Moticæ Henrico Claramontio Patruo, pre- tio decem millium florenorum, quæ poſtmodum Manfredus memoratus ſolvit, quippe qui certiſſi- mus erat ſucceſſor in Comitatum eundem „ut oe- Anno Mcccxt. & Mcccxx1. Indict. 12. Manfre- finivit Calataſibettæ Rex Petrus V. atque Panor- mnum pro ſepultura tranſlatus fuit: Rex Luduv- cus filius ipfius, propter ætatem minorennem Tu- torem habuit Joannem Ducem Nandazzi, fratrem memorati Regis Petri, die tamen x1. Septembris eodem anno coronatus fuit Panormi atquedie co- dus noſter creatus eſt Præſes & Præfectus Juſtitiæ Fanrmi, ut docent literæ ſubjectaæ, quas Urbs iſta dedit ad Archicpiſcopum Panormitanum Theo⸗ aldum, tum temporis urbe abſentem; upi humi- liter orat, ut quam citiſſime redeat: Venerabili in 71 Cbriſo Hatri, & Domino Domino Theobaldo Dei atia Pan. Achiepiſtopo - C ouſiderantes, quod Lerpræſeutis guerræ diſtrimina, — Præſentiam ve⸗ ronationis Regiæ, tradentibus Furita P. c. fol. 17I. & Antonio Irrera Hiſtor. progreſſuum I- Vpanorum in alia f. 56. Fquites creavit, nomina- vitque Gomitem Claramomtanum, id eſl Caccabi, Simonem Claramontanum, unicum filium Comitis Manfredi M. memorati, prognatum Conjuge ſo- ex privilegio itaque cunda Martbia Aragonenſ gratiaque Regia pater & filius adhibuere idem no- A. Ineges. 1 men —— ——— —— — —— —— ———— 2z ubi habetur: Comes Manfedus de Claramone ꝓro Manfe F. 6. Et quamvis Manfredus deſoriptus accepiſ- iterum natur con· ſet Gomitatus Claramontani, nimirum Caccabi, conſuetam ſubſortitionem; tamen ut ſtabilius hoc ciaramonra eſſet, Regem Ludovicum ſuppliciter oravit, ut n „nimirum 4 131 A U6 UST1N men Comitis Claramontani, nimirum Caccahi, ut [4 in Hiſtoriæ continuatione apparebit. Statim juſ- ſit novitius recensque Rex Ludovicus, confici an- no McccxIIt. catalogum omnium Dynaſtarum, illorumque, qui obirent Militaria Munera; ut di- ſcimus ex Tablino fol. 11. Titulo Syracuſarum, equis armais L. unc. CL. do- ipſum donaret confirmatione conceſi prædii cjuſ- dem Caccabi cum nomine Comitis Claramontani; B permiſſi anno acccxxxv. à Rege Friderito I. Avo ſuo. Quod ſtatim adeptus fuit, ut elucet ex im- munitate Regia conceſſa Catanæ die xIx. Majix1. Indict. anno McccxLIIt. quæ ita ſeſe Ludovicus Dei gratia Nex Siciliæ. Iuter claros muniſtceutiæ aus, uibus Kegum, 5 Prineipum nomina illußrantur, bic rehidet lurimum commen- dandus, ut quemadmodum noverint ſuorum ſidelium creſtere merita; Ac eos augeant præmiis æpue dignis, ex Juo uno ebdemqus Fudicio⸗ S ſolvere præſtden- 7ium dobitum, S hene meritorum vbtis, ut expedit, atisfacere diunpſtanturʒ Præſenti itaque privilegii ſerie norum ſeri volumus omnibus univerſin rampræ- C Jentibus, quam futuris; Auod cum olim TEK KA CALCABL cum efus Cahyo, nec non laſalibus ſou ſeudis Pictirrano, Sanẽti oannis, id eß Græcorum, Burgifileci eidem Terræ contiuis, cum ominihut, vahallis, Juribus, omnibus ratibnibus proprietatibus, renimentis terris cultis, S incultis ardorihus ſlweſtri- hus, domeſticis, aquis, aquarum docurſihus, molen- dinis, aquæ dubtibus, nemoribus, d pertiuentiit co rum Iuæ fuerunt nobilis quondau JOANN DE CEAt0 E Comitis Moach per glorioſum Principen Dominum Negem Fridericum falicis me- nriæ ominum, Aum nohrum, ad manus noſtræ Curiæ junte, &ᷓ rationahiliter dawolutis, præditas DP Terras, & Caſtrum quæ dius Dominus Rex Aus noßer PROPAIO NOMNE A3OLETO, CLARAMON v0OCARDnCRECO MAAAM.E TMMLO NCNIMA cum Caſalihus, Pominibus, vaſallis, S omnibus aliis ſu- 24Pradidtis nobili Mankrido de Claramonte tunc mi- liti, nunt vero ipſius Torræ Claramontis Comiti Ne- gi Siciliæ Senæſtalco Conſliario; familiari, & p⸗ deli noßtro, & ſuis hæ redibus de ſuo corpore legitime deſcendentibus imperpetuum, ſub debito, & conſus- 70 militari ſewitio per eundem nobilem Manfridum, S hredes ſuos prædiſtos Curiæ noftræ præſtando ſo cundum annuos redditus, S proventum ditorum b Terræ, Caſulium, Jurium ſou feudorum, Tationum, Spertinoutiarum oorum ana) une. igiutipr⸗ Ver- vitio cuulibet miliris juuta uſum, conſuetudinem Kegni noſtri, pen aris notabilibus, velde gratis, S acteptis ſerwiiis per prædeceſtres diti nobilis Man- fridi, & euudem nobilem Manfridum dicto domino Kegi Avo noßro aſidue, conhanter, & hdeliter præ ſitis, Meraliter, & gratioſo conceſerit, prout in Priwilegio ſub titulo, S ſgillo pendenti didi Domini Regis Ai noßtri, rihi exinde falto, inſpici fecimu anqus Iegi, hær, S alias plenius, cominentur. Wi- hilominus ad ſupplicutionem pro præſonte duti N — is Manfridi nuper cellitudini noſtræ fadtam, ronſt derantes eundem nobilem Mantridum dido heenſ. mo Negi Ao, Sereniſmo Priucipi Domino Kegi be- tro dumnino Genitori noſtro diguæ recordationis, No- bis o empore conceoni prædictæ, ſque numc, ahſn qus intermione, notabilia, & gratiora ſerwitin laboribut periculis, S expenſs; nul- midando peritulu, ꝓræſtitiſe Maeßari no- 6 confert ad præſens, & Valium prædictarum INvESES MO NS, cum ejus Caſtro, cum Caſulihus, homj. aliis ſupradictis, aboliis, ſoun Aetracti S remo- ris toraliter ꝛis, de omnibus, vidolitet, de ſuo vorpo. re Jegitime daſtendentibuʒ Ma uod, nullam era- cium habeant; ac ſ in prædidto priwilegi priori poh. 7& non fuiſent, eidem nobils Mankrido, S ſuit hæ. redibus S ſirceſrihus, etiam ehn S remo- tis in perpetuum ſub prædiqo militari ſorwitio per eum, beralitaie mera, Sᷓ eciali gratia, &ᷓ ex certa no⸗ ra ſcientia, nec non eupreſe conſtientia, aſen· Ju incliti, & pellabilis domini Infanti Joannis a- chenarum, & Neopatriæ Pucis, & Marchioni Randatii, 6 Gubernatoris Nobilis Uivitatis Meſſa- næ, 6 Regni Siciliæ Vicarii Generalis, Pa- Balii, & Tutoris noſtri Kewerendiſimi, No- bis in præſonti cunce Mone, aucoritatem ſuam planarie interponentis tenorepræſounis Priwilegi conßrmamus, ri ſervitio rensantur. Quodque ut incolæ Negni no- Mri Siciliæ, S in codem Negno ſub noſtro hæredum, S ſucce ſorum noſtrorum dominio habitent, & mo- Fentur. Etſ in ditis Terra, S Caſalibus, eoum- ue ꝛerritorio ſut aliqui Barones, ſou feudatarii, qui pro haroniis, & feudis eorum ſerwire noßtræ Curiæ tenbantur, nobis hæredibus, & ſucceſoribus noſtris pyoinde ſerwiunt, ut tenentur. ¶ Quodque illi, quibus in ꝛonimentis, ſen pertinentiis ipis per Sereniſimos Dominos Progenitorem, Genitorem noſtros aigu neant, poſdeant prout illa eis per ipſos extiteriut conceſa. Ketentis inde Curiæ noſtræ, quc 3 pfæ. enti conrmatione; ſeu donatione noßra, omnin en cludimus Juribus lignaminum, . in renimemis, S pertinentiis eorumdem Terræ & Caſalium cuiæ noſtræ dehemun, nec non mineriis, Salimis, Vlatii, Foreſtis, & deſenſis antiquis, ſ quæ ſimt in eſdom renimentis, Spertinentiis, cum Mnt de noſro domi- nioʒ & ea velut en antiquo ipſ dominio pertinentia, volumus reſervari. Et quod ad ommnia ſupraditta oc- aſione præſentis conßirmationis ſeu donationis noſtræ maſuiarum noſtrarum lilers ſumsne valeam paſtun in eiſdom fenimemto, pertinentiis erræ, & Ca- v vero pertinentiæ ipſæ pyh- tenderentur uſyus ad mure, „dominium 65 proprietas 1otius lihtoris, & maritim perimentia- un in quamtum 4 Mar inſra rerraim per u halißæ ipſ pertinem Ian- quum ↄx antiquo ad regiam dinitatem noſtris demamio, e domimio reſervemur Fnel 1ᷣ noßtra, hæredum, S ſutteſorum noſtrorum in e- dem Kegno, nec non onffirutiomibu Sereniimi Po- mini Jacobi⸗ olim Aragonum S — ac — domino orum u S Furizun, ap p. ₰ 8 6 . — Ad hujus autem ⸗ ſi iidni mmbam, ₰ urum præ⸗ ens S % Jo muÿoris noſræ pendenti — commumniri. rum Cataniæ per Nohilem Raimundum de Peral- ta Cominem Caltabillottæ . 6 Keghi Aragonum Anminttum; annb Mo- ninicæ Beonſrion MeccrTTI. IMnſt Mai XIx. n, in ſuuurumn danre Dowino conferenda, diam TE CLARN juſiemn x. Ind nibus, vnallis, Juribus, Ienimemtis, & omnhug Sᷓ dictos hæredes ſuos, Curiæ noſtræpr æflundo de 5 ac en uberiori noßræ Majeſtatis munißicentia, de nb vo contedimus, & donamus, ira tamen, quod præ- dicti NWohiles Manfridus, & ejus hredes, S ſuc- hres dictam Terram cum Caſalibus, & omnibu ſu⸗ pradibtis d nobis in Capite teneant, & recognoſtaut, S ſerwire eidem noßtræ Curiæ immediate dicio milita- Fura, poohones, E5 bona cnceſu fuerunt, ea te- non extendat aliquatenus manus ſuat. Et Juod uni- malia, & equitaturæ gratia, mareſcellarum, S 76 Siciliæ Regis, Propatrun noſtri, dum eidem regno Siciliæ æfuit, Kegni Siciliæ Cantella- 3 ₰ Vuf uſt⸗ nio hur nis A 133 CanTRa6o S1buLA. L1B. II. Gap. VI 13. Menfredu F. 7· Clementiſſime præterea ex voto ſuo accepit AℳA — ente, dum pro defe confirmatum Gomitatum Moticæ ſeu Mobac, 13 oſtro , 2 marſonen piene datãque Catanæ die xxv. men- Dominum MNeogem t * muun urrogatio- i dicti Majix Indic 8 4 „ M SCili Keveren- nis AMotica. jix1. Indict. anno Mcccxr1II. quæ ita dum Genitbrem noftrum, pſe Co⸗ 6 incipit: Ludovicus Dei Gratia Nex Siciliæ. Ful n hohrum, 0 (bme Pannes 2eegio . Vulger Marino Exercitui ſoret Prlepoſtus, E adverſannt entes ſideles & ſuhditos; extendit ſuæ mu⸗ S per eos ſerio c⸗ . M carcere diu de⸗ „ nißcentiæ dexteram, dignis præmibrum retributioni- ione ab Captivita: . lus, oorum obſcquia re F 2 em Captivitat htibus tractata, pro non . S 7 e od tunc regia di modica pecuuiarum ſumma cum hoſtibus, Mem Co- ræſantioribus laudum prætoniis Vuſtratur mes Joannes % B os Procuratores conſtituerit Wob. Bla- cum illis, quos propagata in eos de ui nMituerit Mob. Bla- 5 i antiquitate illi- ſcum de Alagona Comi lara conantin 3 4 gona Comitem Miſtrettæ, S didtum „Leneroſa proſapia notabilia 1a — ebrum, quam rri⸗ — . 2 ſ7 gativn quadam acceptos in conſpedtu Negiæ celſtudinis B Magiſtrum Kationalem, aguæ NWoſtræ Curiæ Vepræſentant. Præſontis itaque Privilegii ſerie, No- ſoannem de T 8 — 3 ꝛum ÿᷣeri volumus univerſis, tam . onem de Sancto Ste- 2 præſentibus, uam hano Milites, ac Rogeri . Futuris, uod quondam Nob. 0ANWE (A) OE Standoli ꝓuon- CLARAMUONE olim Comite Mohac, dileho de Bruca 6 F raneiſehi oe „ 8 8 ranciichinu acenti: A 02 N E, Conſlian ſo, familiari, & ſdeli noſtro, uemlibet in ſolidum lice 279 Si ee ingreo ABF.QE PRUOLE præſentes, ad vendendum, alienand 6 — 6 „ Nob. Manfridus ſ S ahignandum in perpet 6 (II.) de Claramonte Comes Claramontis, &5 Ne- S 65 Ke- gandum ejuſdom Comitis Joanni uut AMA, eis noſter, Patruelis, nimirum fra-ſ ſcili deb i. ri ꝓatrue lis. dici 3 a poœdebat, S cum cnſtlio ſomper, & delibera- Mnle Py i atrueli dihti guundam Joannis, Coram noſra tione dici Comiis Manfridi „ Vuod quondam Nob. Manfridus Noflram in dilto S . ) de Claramonte, olim Comes diti Comitatu 4) ui in co con- nte, olim Comes dibti Gomitatus Mo- C ringeret reperir ſ liun . Mu- hee uondam Joannis (TI.) ac Patruus e F emum- i Manfridi, in ſuis ultimis, quibus deteſit conſti- u fulutri a 2 ultimin, quibus docehit conßi luntaie ipſius Comitis Manfredi, qu pro 3 ihe- „ ue0 olemne eondidit Ieſamentumn In Lub rationis negotio, maluit ſwers 5 nre (uie ſuum hæredem umiverſalem inſtituit, in omnihus boni C ere Peiu eſon un 5 0hls „ S Terrarum dicti Comitis Joannis; ꝓræ- . oannem aiu ius hu V.) Primogenitum ſuum, cui, ſ decederet in pu- n S n duo ex procu- er deniſnn pillari ætate, velpoſt quandocumque, ſine lieris Ma- Cl de ven nrn ſtulinis, ex ſuo corpore legitims deſcendentibus, ſul- Magnæ Noſtræ Curiæ, Ad cum ſo- ſofuermt, u ituit ditium Manfridum, runc I fatoris prcfut agiſro Kationuli Caßra; & Nrras dic⸗ ver jyſ extit Nepotemʒ quodteßamentum 8 codicilos der ipſum — Caſrum & Terram Mo- re, que à quondam Comitem Manfridum (Z) Conditos, NWob.] thi . 8 6 othi juta S No- woßra, mnin quondam Joannis (.) de Claramonte, Frater Tæ S aliotconſinerʒ i quein nin Hutoris qjuſdem, ac runc Pater, e Adminißraror D Mlum in eadem valle, 6 Caſthmm legitimu ipſius Manfredi Eponentis, Culmini Do- torium 3 Gucis „S ſecus Terri- n, Suh Mu mnimi Friderici glorioſæ mmoriæ Kegis Siciliæ A. Trram Sicli Connes Caßtrum Rin S Pomini, ſeveremer xr æſentavit, 6 Torritorium § Sn . 6 S ℳ cus dulun 1 m in. humiliter ſupblicavit per Kogian Celrudinen conßr· alios conßues E e 1 ſmpinu, . S ſuhMitutionem, in di- um in . w 7 azzarini, mi ſynllun oreſtamontodiſpoßitas, Juhpleri, S declarari aper- S ſerus Territori 1 riut, q pienituchine Neæ Por aper- erritbrium Terræ Bizzini, 6 ſocus Feu- ſu ininin giæ Poreßatis; qua ſupplica- dum Comiſi, & c tione tunc ad „S ſocus foreſtam Camaranæ 2 1ſu Uhn. noſfrumdi 6 Aee lios conſines· Tota & iniegra, una cum o 1. ß rum diqtum Teſtamentum, & Codicillos, & ſp- Tih nſlunn riaſiter Inßituriones, & Subſituni 7%ℳ u eiorii dignitatibus, vuſallis, honori- „ tulm nſu reß iones fahas in ipſo lus, aquis, aquarum deturſhus, ſalinis, nemori- — 50. amento conßrmavit Kegia Celſitudo, & in ea ſup- hus h ni ime plendoʒ quod ſi forte dictus Joannes (V.) Fli Voreßis, cenſualibus, juribus ommnibus & per- rtienie ſen Matoris infra pubertatem, vel ultra 3 E Pro pretio Porenorum auri de- Aninn 0 decederet ſine prole legitima Millu; Vus po Pelto S integro pagamento in 278 Nanfri 4 maſtulina, quod ditus diqorum Caſtrorum, Terrarum 5 ine h anfridus (T.) Teftatoris Nepos ſuccederet di um, honorum, Eꝗ ſju- ißu iram Joanni (TI.), Tam ſure direto, quam 0 rium venditorum, dici duo Procuraiures confei fue- ˙ et- unt one inde 1 nlnur ſ commiſi & quocumqus alio jure, diqus Manfridus erd p Frerſetiee inde infraſeyipra babita luten ſeluni eidem Joanni ſuccedere per ditum Comitem Mantridum; quod, ob conſon- 260 Fln nis genere; 6 quodi he Auocumque ſubftitutio ſum ſuum, venditionem præfutam, nullum ſihi — e pohit ram bona dici Tœßta⸗ in dibtis Caſtris, Terris locis ex dito Toſtam nibn heren⸗ nh 7074, fuan bona Joannis prædicti, in caſu prædi- 0 Comitis — S Teßamen- iir I0 dto, adhibendo etiam ſ⸗ „ rui ſuiʒ 167 Procurato- 6 Sicie 46 60 cceribus dibti Joannis, ribus audientib Lſirnefn quartam tralelliunicam in bnis prædiòi entibus, & acceptantibus protsſtationem n Sict irh Zihne cict onis ꝓædictis; S cohæ- eandem, 6 demum præfatus Wob. Henricusd 8 , 5 redibus dici Joannis in zeſtamento prædihto, aßio. e Cla- L ne ommnes, quihus ramonte pro dilio ꝓrerio vendidit ꝓrædita bona, Cnie 4 gere ꝓhent ad debiti honorum ſuh jjura eidem Comiti Manfrid ſmiilſe ſfdii ſupplementum; quas ſupplicati ₰ Manfrido pro prerio Vupradiio ſi umʒ uas ſupplicationem declara· F prout de Procurations prædib inu tionem, &ᷓ cunßrmationem, dittus Dominus Nex 1 prædicta, ditꝭiſyue Duabus vhe 6 vus nofler perpetuam habere voluit ſrmitatem S uyſucceſiuit, ꝓretil ſolutioniburꝛ Per n nn i obſantilus Legihus, Conßiturioniutʒ „0 Krumenla publicu noſtræ Curiæ oxbibita S ceteris — 5 4 Conſitutiomhus; 6 Juribus aliis veritatis manifeſtationi⸗ Curi nu u „ Auiuſtumque adwerſantibus quoquomodo, quibus Ac liberato dio C e pen ex certa noſtra ſtientia; etiam poteſtatis plenitudi V ne — nn ½ ine, ium, per pecuniam ſupraditiam, & ip/o in Sicilia in — (nin rogavit. Cumque prædiio Nobili Joanne præfat⸗ iie Comitatus Mohac vitulo inſgni „ idem Comes Joannes dem Vuum clauſitʒ * m ſeudaſjum inito tam bonorum ᷓ demum, ex cauſa venditionis pyædibtæ ienuit — Niw dalium, Juam hurgenſaticorum diſi quondam Pa- 6 poſodit idom Comes M mit⸗ .M tris ſuidiſpouentis pſehionem adepio; diuti 1 diiiu ea poſ⸗ 1 74) uſue ad iempus 05 Comitis Joannis prædittd. A. nveges. 12 Ez 261 diſtis ſui juribus, eidem, & ſuis Pæredibus in per- Vro Neverendimo, pro parte noſtra. Propterea ucehribus noßtris idem Comes Mantridus perſe, & 262 nohræ immediats, debito militari ſorvitio, propteren Eꝛ propierea idem Comes, poſt ipſus Comitis Joannis obitum, Maje ſtati noſtræ præſonta vit diia feſtamen- tum, 6 privilegium, 6 dilias cauthelas de procu- ratione, & venditionibus ſupadittis; & propteren idem Comes Manfridus noßtro culmini ſupplicavit; ut manus conſirmationis ds dictis Comtatu Mohac, Ca- ris, S rerris, ac Terra; & Caßtra Raguſiæ cun petuum, ſub ſervirio conſueto, per eum, C haredes ſubs præſtando;, dignaretu Noſtra Serenita⸗ impar- riri oherens ſẽ proinde ꝓræhare Nobi Fdoliturjs de- hitum juramentum ac manibus, & ors bomagium, Vocundum ſformaim Satrarum Conſtitutionum Impe- rialium Negui noſtri qud ſupplicatione admiſa, quia præfata Telamentum, & Privilegium quondam Mo- vuimi Ai noſtri, prædibtas cautpelas procuratorii, & venditionum prædiarum inſpici jumus, vi⸗ deriʒ ex quibus, & aliis evidemter apparuit, dia Comitatum Mohac, Caßtrum, Terras, hona, 6 jura pleno jurs dominii ad eumdem Comitem Manfri- dum rationabiliter pertinereʒ & ipſum eadom Caſtra, S bona juſté, S legitimè pohidere, & de omnibus, Mngulis prædibtis per eum expoſitis noſtro culmim Plens conſtatʒ diſiuſque Nobilis Manfridus præſtitit inclito Domino Aufunti Joanni Pucatum Athenarum, S Neopatriæ Duti, Marchioni Randatii, & Noh. Civitatis Meſſanæ Guhernatori, & Negni Siciliæ Vicario Generali, Patruo, Balio, 6 Tutori no- dslitatis, & homagii ſupradicta juxta formam Sa- crarum Conſtiutionum Imnperialium prædidtarum, eonſiderantes grata ſatis; & Grandia, ac præcipun obſequia Progenitoribus noßtris, & nſtro culmini ꝓræ⸗ ita per eumdem Comitem Mantridum, præde- ceſores ſuos, eidem Comiti Manfrido, & ſuis hære- dibus in perpeiuum præfata Gomitatum Mohac, Ca- ſra, Terras, Vaſallos, hona, S jura, cum o- muihus jurilus, ſub conſueꝛo ſerwitio, per eum, 6 ſuos hæredes Curiæ noßtræ præſtandoʒ qubd nohis Vucceſores ſuo præſtars, ſe ohtulit, & promiſit; ex certa noſtra ſcientia, Dibti Domini Ducis Patrni, S Balii noſtri Reerendiſimi ſciemia, & conſenſi, Vohis in omnibus, & ſingulis ſupradibtis, authori- tate præſentis conßirmamus, & de nodo concedimus, S donamus; prædicta etiam Teſamentum quondam prædicti Comitis Manfridi, Priwilegium Momini A vi noſtri, &ᷓ venditiones prædiꝗtas ex certa noſtra, & diòti Balii noſtri ſcieutia, in omnibus, & ſingulis eorum capitulis confirmantes, ac ſupplentes in eis o- mnem defeltum, ac stiam ſi ds eis verbo ad werbum, hit mentio ſeret ſpecialis. Non ohſtantibus legibus, conſitutionius, & juribus quiluſcumque huit præ- ſenti conßirmationi, & conce Woni adwerſuntilus quo- uumodo; Juibus ex certa nſtra, & dicli Balii nßtri ſcientia derogumus; omni, c quocumqus alio jure, eidom Comiii Mantrido in prædudis Comitatu, Tor- ris, S Caſtris, honis, Vuſallis, Juribus & perti- nentiis eorum, debiio, ex quihuſtumque aliis cauſis, de quibus in ꝓræſentis privilegii ſerie non ſit faa men- zio, eidem Comiti Manfrido, hæredibus, E ſucceſ- Vribus ſuis, otiam de plenitudine noſtræ Negiæ pore- Nuris, penitus reſervato. Na tamen, qubd idem Co- mes Manfridus, ſuigus hæredes, k5 ſlceſres, præ⸗ diſum Comitatum cum ommibus ſuis juribus, per- tinentiis ſupradictis, Caſtris, E Terris Nolis in eapite jeneant, & cognoſtant; ac ſervirs ipſi Curiæ teneuntur; quodque ſint incolæ Kegni noßtri Siciliæ, in sodem Regno, ſub nohtro hæredum, S ſucceporum vum inde jurs Francorum, videlicet, quod mnnjor natu minoribus fratribus, k cobæredibus ſuis; ac Veminis maſculi præferaturʒ & quod ſ inditis Comi- taiu Territoriis, & pertinemiit ſuis, ſnt aliqu A A U6 U 5 F1N1 Barones, & Feu atarii; qui pro Bayoniit, S ſeu- dis eorum ſerwire in capite noßtræ Curiæ teneantur, nobis hæydilus, E ſucceſorilus noſtris, proinde ſer- viaut; & eneantur: Quodqus illi quibus in tenimen. 1is, & pertinemtiis diò Comitatus, per Sereniſtmos Dominos Progenitores, e Cenitores nußros recben- dæ memoriæ, & Nos aliqua jura, poſehones, bona conceſu fuerunt, ea teneant & pohdeant, xro⸗ ut illis, per Eos, & Nos eutiterumt conceſa; reten- rij inds noſtyæ Curiæ Inæ d præſenti conſrmations, S conceions noſtris, omnia excludimus, juribus I- Lnaminum, ſ qua in Comitauu, pertinentiis ſu- Pradictis Curi noſtræ debentur ʒ nec non mineriis, Jalinis, foreſtis defenſis antiquis quæ ſint in eisdem temimento, E& pertinemtiis, cum ſint de nßtro dema- nio, S o4 volut, em antiquo ipſis domanio pertinen- id, Volumus in eodem domanio reſervare, & quod ad omnia) ocaſions ꝓræſentis conßirmationis, & conceſt Jonis, idem Magnißicus hæredes, & ſucceſhres ſui prædiqi, non entendant aliquatenus manus ſuas; 6 quod animalia, equitaturæ aratiarum, mareſalla- um, & maſuriarum noſtrarum, lihere ſumere va- leant paſcua in eiſdem jenimentis, &ᷓ pertinentiis d- c Comitatusʒ ℳ vero pertinentiæ ipſe protenderen- rur uſqus ad mare, ſus, dominium & proprietas 10- rius liroris, & maritimæ pertinentiarum ipſarum, in ꝓuantum d mars infra terram, per jaum halſæ z⸗ 263 Pſæ pertinentiæ protenduntun, Iamquam en antiqus ad Kegium dignitatem ſpehtantia, in noſtris demanio, S dominio reſerwentur Fdelitate noſtra hæredum „ S Vucceſorum noſtrorum, nec non conſtitutionibus Sere- nihmi Pomini Jacobi olim Aragonum, 6 Siciliæ Kegis, Clar memoriæ Propatrui noßtri, cum eidem Kegno præfuit, editis, ad dittorum Dominorum Proavi & Progenitoris noßtrorum pro diſo ſorvi- io Curiæ, & cujuslilet alterius jurilus ſomper ſalwi. Adhuus autem noſtræ conßirmationis, & conceſioni memoriam; & rohur perpetuo valiturum, præſen Priwilegium ſibi eninde Feri, & ſigillo magno noßo pendemti, jumus communiri. Patum Cathaniæ per Nob. Raymundum de Peralta Comitem Cal- tabilortæ, RKegni Siciliæ Cancellarium, Mo- rem Camsrarium, & Regni Aragonum AMmi- ratum. Anmnb Dominicæ ncarnationis Mcccxr. 1II. Menſe Maſi RRv. ejuſdeun RI. Ind. Extat illud Privilegium in Regio Archivo Regn. Sici. ann. McccI.x. & McccrxvI. fol. 412. §. 8. Anno McccRI1v. die xxvI. Martii x11. Pror Ind. legimus in Indice Not. Henrici Citellæ Pa- Du % ⸗ ⸗ „ Jedi⸗ normitani, noſtrum Gomitem Manfredum, ut di- ximus, Conjugem Marthiæ Aragonenſs, tutorem fuiſſe factum Sanstii Aragonenßs, qui poſtmodum duxit Luccam Paliciam, & tandem ſine ſobole mortuus eſt, ut exſtat in Archivo Principis Paternenſis; & Vinciguerræ Aragonenſs, (quo proſatus fuit Comes Bartholomæus, nimirum pa- ter Joannis Epiſcopi, vel ut melius dicam, Admi- niſtratoris Dicceſeos Pacenſs) filiorum Frideri- ci Aragonenſs ſoceri ſui, ut docet Teſtamentum ipſius compoſitum in S. Marco, Indice Not. Jo- annis Rodopachi menſe Auguſto v11. Ind. anno McccxxxIx. tutorem, inquam, factum fuiſſe anno ucccxxx1x. & poſtea anno Mcccxr1v. reſtituiſſe Templo primario Pactenſ prædia & mo· lam ipſius: quæ ſita erant in alveo Cammeraræ & Caßrinovi, ex mandato denominato relicti Teſta- menti memorati Friderici ejuſdem, ut ſatisfaceret conſcientiæ, & quod præterea Bater ipſius Fan- dius, fllius Regis Perri Primi, idem ipfi mandãſ- 264 ſet, ut indicat Teſtamentum Fandi memorati conditum Panormi, in protocollo Not. Falini P- rigrinii die xx. Feptembris 111. Indict. anno MccœxRx1v. quo teſtamento inſtituto ẽ vitã de- . ſũñt Manſtii⸗ ceſſit. Anno Mcccx.vIII. die xxvIII. Maji Ind.vis k 1.5*¹ Aun Cayl ſeu lus nitu hnſes N. c Una Man, k nz . Not CAnR reſn ——— or TR * 1 7 nda „Qqut afani andi 1AG u un n am tari mi i C 6 6 0 S ſnu „ onti os ſi 1ter Com yatiæ 16 x Mri & noſt ec co an 14 ler nin ali ru it Co nde yni & ormi 1 ue uſ in hiepi cri ch m M 2 mi 4 ℳn n Lni iſco ptu iepiſ me nus m I . ni c e n — C i / 6 abi frid tan dnicb rmi 6e oh 1 , — ecu — C. 6 % Pan 8 ℳ 6 Si 9. Pr atoph . H Um, amonte cum t eti: Pan S e Keſe 4. 6 — * r e eh cu 135 nn 1 mi is inci m one 7 v Noti itaari m 6 ne fuiſſe redum um ice iteræ ecla nenſ ivo to ue ſi de C cla rbi arti in Hi om 6. i Tabo Senuu n n an e 3 epr q itiæ ide 0 ato arii us P tem anß an leg on an. S 1 a F it 12 vienz oqui ſE m ſi 7 vel rum fe ſen an e- Præ yec ormi atæ FE re M 7% neus 71. . ₰ wiut zuiie en e ieiee eh S uh Mc luiiium 29. Ce 8 ni 1æ M — 4 0 Vhn ſ d⸗ ccc piſt riu nur vitæ omi or- be pr 1we um lu o un um um x1. ol m P m it mi uden Capi co agi i. unc uun ½ Juo Domi hrr data anrm⸗ & unpere 6 ilam nſtant Uiürn S. en 3 us, etun um6 adCo 1X. Kreen Fedn 10. R evin Sena- 0„ . 3 firmi cript 8 1 n- quoq gem ke anno tioni „mult 16 4 nde 1us † t ſubi um 1 unm nd P ue S E fuiſſe Mt deb tum 732 — 6 der- — ormno ſæ — vicarium 1 uiſſe Er. — 26 S e o ibperel e Leu NMarh 4 i 45 mmn In Puo, S gr ino — Pa- Pre . anis ſt omi 5 Fe Præ ſ m ſi —— 6u S5 ee rüen e 65 vjalni anno ad C ⁵ 170 mile eC AM Si ns e viar aurnut z hi Vc pug uſtiti Sent . omm a C . 13 S m e ab — 65 buner C excurr i Mar- e cu vIII oriemi em C M. dui u Mu B . 4 z ſe orum e aum N vino „Mag legi onen omn neo mu poſte: urba anu redus ſt 5163 4. t p Fheen Comit mi S 6 „etnlcrt üntet i 5 Cmiun ( * ie . Ma c0, codem ano ala gratii ami ulat agem om- . 6 Pa 0 6 om nfrid 5 P cit die . Cat inte amo cum um nah xm⸗ n, ½ ptʒ teride — Shue e e oe XLV datiſ e ane ee viro D 30 8 r ſdin £ 1i ib. risa hl nin n it um; anio e Ur S o 3 S. co factio 5 rum ſzr eod his *. ea er i ew em niu an ramom 3 anr 6ſt. us ve ris m 6 a ocati B ren qu im In em Pie perhib te. C co illum no nam e cæ fueru ius ani- li⸗ iben C w ppiaten Rogi pt exci teri nt 4 atque Mnftin he licanu ee ine D gchein . unet ni Ser⸗ Le iSen ali o S bil Sen . pse ö qu mm S de a iæ lite biae 60 V eie . ſir ſhe ſe huj monte D 1 fo v. M rinci ppidi tur i tſ „qui Feler 22 Koher- chiro pri 6 40 ex 0O N te Re omin 1 aji Lau um di ipüeingtech iut in alat? S . diſ- e, n 1ca ao omin er ali iti em ha- conj e Pri s1 ipſoꝛ nſyed nimi 1 nt, M orem ato alia iuri Ma F eno nP iſtellun oru vedi jn d rum niis ð „0 Maji1 & ſcri 8 1i ium n- te rati do ept alati umz um . dicm, 3 6 *3 S ne een 12 Pl iorm Hün dum im idiis exc ſan noN um ro em ge ad — 1 ie atqu tiu is e perun Telimen Dei ciuu remit ne ce ReT Su e ii Not — LIR ei um ee 36 c 3 5. 14 n 1 in „t uæ in um E AMa anci „ 7 er OnV rum W In. 1/ noſtri — ib re — er a e — ee. I pe⸗ ri bn n hn un. rnaſ. que a, 6 miti ocenti ntu anf „E 10 nſi S nimi- reiib hſdi nz 65 B ¹ M re- ver cc ubti tem rare ur o S „ — . . e Sn en en ken nnIe. teſtes diꝗi dißi 6 uſdem de ret Ven 1ato — 4 cum lagon eenen en, nſu gi ere vigili 0rh e 8 rc t aſtut⸗ Ir umia, ia 3 ſ u m urin mi a c r e ere n 1 lium ſi — Sn ahin Liße⸗ n ie e — — S 6 i u. jnct. 6 Epr virer ingr periit roſiſſi zrab alaſſi Man ce- amn reſe Jn ne egio in Voß 1 5 enri m C eius ei S oc 2 5 e E di C7 ianeb omino ati N anæ I. amont muta 0 eſt op ue La ercit teh ſi- — LI 3 4 Co VAcri Lia . mor an to h S uren itu & o di wi NM „ the 17. . 10 1 Ora or abiti 0/ um 1 forti 1— 1 b „li21 ubi h ad P No em D 11 NM 1am pu rent n ft bitu C1 3 o pe ortiſſi Dei æc c ræto vemb Aliæ tor anfri Ma- F di gnam in atim lum rmitt . 1, S omti rem gh. 1 ido 66 inir Palati vßyeci mit que ſi inent hab 5 greſ 2 kioſet nce tiir in gia ur: i nd ent uſqu cum egi indi cultun Lau grati ee pehr pahtie Bio i 4714 nfrid no Pr ati e omni alati nius Hi tz quc C Co 10u * C. M xfe 1um nib 110] us 10 qu S A— mita aram 76. ℳ1 una aur itis M utit; ppid quos „ ur on bil c remi a 5 ta um di aſce m ( te i im on iu 1 and e aa- fui 1c cti an quo ven rrit it F qui ql ſtati ani tunieſ V1 7 7c 1 (V uer all * eſt 1 „C5 un M ub que 6 Pe anci t P effi b1 e IV 1. c aeri u r V fo c0 at gle at E . Co . Z₰ 1um nt om mi 16 2 F S 1 te 1 4‧ VA V 7 m 1 teſt d ci ranci ier No ea- 1 n fu ga OC- 3 occiſus fuit ab illis, auctore Fazello; præterea plu- rimis hoſtibus ab ipſis interfectis atque perduelli- hus, tandem Oppidum pacatum fuit, cum om- nes ſeſe Regi ſubſeciſſent. Hæc pugna commiſ- ſa fuit die xxv. Januarii anno Mcccr1I. aucto- re Fratre Michale la Piazza, vel ut habet Fa- zellus Dec. 11. Lib. 12. C. v. fol. 738. & ſeg. xxvI. ejuſdem Menſis, qui fufiſſimé rem ge ſtam ibidem expoſuit. — 68 S. 11. CGum vero Gomes Manfredus anno Manfredu MCCcI. 11. menſe Junio ſeſe ſentiret graviter vul- ulrimaer- neratum à Milite Petro Borello, Teſtamentum ſo- dinat, hæ- redeſque lenne conſcribi juffit, quo hæredem fecit Gomi- prediorum tatuum utrorumque, Caccabi, inquam, & Moticæ Simonem ßlium unicum; poſt quem Comitatum Moricæ accipere voluit, jure ſucceſſionis Frideri- cum Claramontanum, fratrem, addita lege, & re- ſtrictione, ut pauperibus decies mille florenos ſol- veret, aliaque legata: in Gomitatum autem Cla- ramontanum, nimirum Caccabenſem, ſuccedere vo- luit Voannem II. Claramontanum Nepotem ſuum, nimirum ſi Simon filius ſine natis ſoboleque maſcu- la obiret; Immunitas vero Regis Friderici T. Simplicis Gomitatum Moricæ reſpiciens ſupereſt, (quam expetitam impetravit Fridericus Claramon- tanus hæres nominatus ad ſuccedendum in Comi- tatum eundem,) data Catanæ die xv1I. Aprilis x1v. Ind. anno McccrxI. Prædittus Comes Man- fridus (II.) de Claramonte — hæredem univerſa- lem inſituit Comitem Simonem de Claramonte ᷓᷓ 139 Au6uSTINI I N V E 6 F 8 A ut alii vocant) filiæ Friderici Cluramontani „8 Hnrici Nœ Comitis dAhdone, narrante memo- rato rerum ſcriptore, quibus Manfredus noſter frequens adfuit, ſicut confirmat Faæeilus ita ſcri- bens Dec. 11. Lib. 1x. f. 741. Pofhæc Ludovico Nege authore, inter Blaſcum, S Elaramontanos, S Palicios pax eß initaʒ quam quo diutuynior eſet, aſnitatibus etiam ſrmariplacuit. Nam Federicus Claramontanus, Manfredi Comitis germanus frater, Henrico Rubeo Comiti, Jui eb tempore, agemte Mattheo Palicio, Sicilia exulabat, ßliam ſuam uxo-270 rem deditʒ nuptiis ſolemnibus per triduum Agrigen- ti, ad Federici ædes epulo etiam ꝓublico celebrati. Matthæus Palicius Simoni Claramontano Man- fredi Comitis proguato ßliam (Venetiam) matri- monio jumxit, eique nuptias Meſſanæ, præſente Ne- ge magnißcas celebravi. Hinc elicitur, GComitem Manfredum T. Claramontanum uſque tempora al- legata, nimirum uſque Menſem Novembrem an- ni Mcccr1I. vitam propagaſſe. Quo vero anno obierit, & ubi humo mandatus fuit, nos latet. N.. — MaNPREDVS II. — MaTTRIA CLARAMONTANVS. SMON CLARAMONTANVS. —— SMON CLARAMONTANMVS, Pominus Cacrab⸗ & Comes Moricæ. lium ſuum natum on eo, & noh. Comitiſa Matthia 5. VIII. de Aragonia ſcunda conjuge ſua in Comitatu ſuo Mo- 5MON et hac, Terris Raguſiæ, Sicli, & Claramontis ſris, CLARAMONTANVS. A & poſtis in valle Nothi. Verum exſtat quoque Privilegium aliud, ſpectans ad Joannem TM. Cla- ramontanum Nepotem ipſius, alterius Gomitatus Claramontani, nimirum Cactabenſis in Valle Ma- 2 Eruis Inſignin habentus⸗ Tah. V. Num. 3 4. §. 1. C Vmon Claramontanus unicus filius fuit Man. zaræ, hæredem, datumque petenti ſupplicanti- 0 ſredi II. Glaramontani & Mattbiæ Arago . ze que fucceſſori futuro, ab eodem Rege Friderico nenſs Conjugum, ut narratum eſt præcecenti Pa iuA F. Catanæ die 1. Majix1v. Indict. anno Mcccrxt. D ragrapho. Ipfe autem, aſſeverantibus Surita p. ramnte ubi hæc verba habentur: Prædidtus Comes Man- 1. Annal. Aragon. fol. 11. & Herrera, Progrel- Muei⸗ cet Cacca- fridus de Claramonte — hæredem univerſalem in- ſuum Hiſpanorum in Valia pag. J6 nimirum anno, eß. E . * „ 3 ituit Comitem Simonem de Claramonte Flium ſuum natum ex eo) S Nob. Comitiſſa Matthia de Aragona ſecunda uore ſua, in prædito Comitatu Claramontis, &5 Territorio Pitirranæ, S reliquis honis ſuis, in caſu quo prædittus Simon lius, & hæres ſuus umierſalis, Aut præmittitur, inſtitutus moreretum, ßliis maſtulinis, legitimis, & naturali- 269 hus ex eo non relictis ſultituerit ſibi præditium Nob. Joannem ſupplicautem in prædidto Comitatu Clara- montis cum Territorio Pitirranæ, nec non in feudo, ſou Terra, 65 Cahtro Millmir, poßtis in Territorio Fol. Urhis Panormi. Obitus & F. 12. Vulnera vero illa non necãrunt Maufre- ſepultura Afre. dum noſtrum V. menſe enim Junio anni Mcccr11. legimus ipſum reconciliatum fuiſſe Blaſto Mago- n, ſociiſque, juſſu Regis Ludowici, legibus pa- etiſque conventis die Auguſti ultimo v. Indict. an- no eodem Mcccr11 adhæc leges & fœdera pacis ſtabilita fuerunt Meſanæ die 1x. menſis inſequen- tis Oetobris, in hæc verba: Capitula pacis de no- vo tratata imtra Magniicum Matthæum de Pali- cio Comitem Nogaræ, pro ſe &5 Magnißico Comite Manfrido de Claramonte, Magnißco Federico de Claramonte Milite, S aliis conſanguineis, & ami- cis eorum en una parte, S&c. quomodo etiam inde exſcripſit Frater Michaẽl della Piaxza, Par. 1. c. Lx. ſequente item Capite LxI. idem Auctor narrat, Comitem Manfredum Claramontanum Meſ ſanæ menſe Novembri anni McccrII. una cum Rege Ludowico interfuiſſe nuptiis Simonis filii ipſius cum Venetia, nata Gomitis Matthæi Palicii cele- bratis. Porro codem Menſe Novembri rigenti celebratæ fuere nuptiæ Lucchinæ (non Beatricis, quo Rex Ludovicus (die xv. Septembris, anno McccxII.) creatus fuit, factus eſt Miles, & fi- mul Comes Claramontanus, videlicet Caccabenſts⸗ nec tamen ideo unquam Manfredus Pater depoſuit nomen Comiris Ciaramontani, & Moticæ, una eodem gaviſus; verum uterque eodem titulo uſus fuit. Anno Mccci.I. Simon propugnavit Manfredum Patrem, Oppidumque Panormum, ut ſuperius in- dicavimus: armiluſtrium habuit in oppido Cac- cabo & armamentarium, narrantibus Fratre Mi- chable della Piazza ſive Platienſ Hiſt. MSS. p. 1. c. LIII. & VFazello Dec. 11. L. 1x. c. 1. pag. 740. Porro SIMON Claramontanus Comes, Manfri- di Comitis p̃lius, qui Raguſæ degebat, lotius commen- ri non ignarus, & Manktridus alter Glaramontanus, qui Præſocturam apud Leontinos agebat, colleo militum numero, Agrigentum veniunt, autaque ibi copiarum multitudine, Caccabum ifer cum ſu intendunt. Poſtea menſe Junio anni Meccrt. ex Teſtamento Patris declaratus eſt hæres amborum Comitatuum Claramontanorum, nimirum Caccabi & Moticæ; ſed recreato Patre ex morbo, conci- liationeque publica ſecuta Aagonenſum, Palicib- rumque & Claramontanorum Meſunæ; in eadem Civitate eodemque anno McccI. 11. Sᷣimon matri- monio ſecum conjunxit Veuetiam natam Comitis Matthæi Palicii; quorum nuptias ſumptuoſiſimas & ſplendidiſſimas præſens celebravit Rex Ludowit cusʒ paulo poſt ẽ vita deceſſit Manfredus Pater ipſius, atque ßlius inde cœpit nominari Simoh Comes Comitatuum Claramontis (id eß]) Cattali & Mobac. Hæc omnia expoſita fuſiſſime Se Dmin (u⸗ e. WMM PALx. V. Mn. 4 s filius fuit M & Maiubie Ar⸗ l ptxcedenti! es Suri Hrrera, hip gſb· nininnm v. Sepenht uw Stus dMe, Ct. videlciluuint: ufredudu kt ui, KMie m pegn Nuftin mun, Utſiyerl ahuit in oppi li nntibus Fnt M n Hit. Ms.pi Ic1. hag ſʒ us (onen Mann t otin comn he Caramontuiꝰ inos ageb ul n venium, 4 4 cabum ier n y½ no ani Mcl res mbo ¹, imi ei morb pul lumj — eun Mſne⸗ 7 cu wn o uptis Tin canrTna6o sicur4. LIn. II. CAp. VI. 141 ubi laudes Patris celebravimus, quo Lectorem re- Snonpio. F§. 2. Conciliatione ante memorata publica per- clamatur acta, matrimonioque ſtabilito, Gomes memora- perducllis⸗ Paae tus Fimon cum Sponſa novitia, in prædia ſe con- prædia pu- tulit; ut in otio molli viveret: verum nec cogna- ui n ræ- 2 tionem vel propinquitatem, nec amicitiam præ ponderare icimus unquam privato commodo, quippe quod iterum Fimouem adverſus Palicium Socerum ad ſuſpicionem incitavit, ipſumque de- mum ad incitas redegit. Etenim Fridericu Cla- yamnbntanus Patruus veniens Agrigento, atque Fi- mon à prædiis ſuis convenerunt Tauromenii, quod certiores facti eſſent, de Comite Matthæo Pali- cio, quod clanculum deferret familiam Claramon- tanum ad Regem Ludowicum; cumque veniſſent Moſanam, Kegem incitarunt, ad viſitandum Regnum; quare Simon nofter ſuppeditare polli- citus eſt uncias mille expendendas; re ita ſtatuta, Fridericus cum triremi Agrigemto abiit, atque Men- ſe proximo Majo anni Mcccr.III. inſuper Mſa- na, relicto Præſide oppidi Comite Martbæo. hic ſæviſſime Meanenſihus dominatus fuit, ita ut re- duce Rege Meſanam die xxv. Junii proprer obi- tum ſupremaque funera Fratris, Ducis JVoannit, qui obierat prope Catanam die xx11. Junii, po- pulus Maſunonſis ſeditionem concitaverit ob infi- dias Legato pacis Gonrado Spataforæ ſtruẽtas à Pa- licio, & die xx1. julii anno McccrtII. feritate immaniſſima interfecerit & nominatum Comitem Matthæum, & Mangaritam Conjugem ipfius, cum liberis eorundem, vel ipſo Rege præſente; Comes itaque noſter Simuon habitus fuit ſummi ſceleris vel Auctor & Princeps vel Socius. Itaque continuo Rex una cum Fratre ſuo Friderico Meſana profe- ctus eſt; & paulo poſt Meſana Catanam migravit Abbatiſſa Regii Cœnobii Baſilici Ordinis Vandæ Claræ, nomine Conſtantia, atque Regis Soror, comitata Furico Noÿo, & Comite Simone; qui veritus, ne in offenſionem nondum placatiRegis in- curreret, in ipſo itinere Abbatiſſre valedixit, re- cepitque ſeſe in munimentum Santæ Anaßaſi; unde à Rege evocatus, noluit venireʒiterumque ac- cerſitus ab Vicaria Regni Abbatiſſa, rurſus recu- 73 ſvit; quamobrem, pervicaciæ ergo Simon no- minatus, & Fridoricus atque Manfredus cum ſo- ciis rebelles pronunciantur; quare Simon idem omnia prædia Moticæ, & Claramontanum Comita- tum nimirum Caccabum, amiſit, quæ Rex Ludowi- cus donavit Fratri ſuo Vriderico Aragonenſt, ut ha- bet Privilegium Dat. Catauæ die xxx. Martii vII. (non vero v1.) Ind. ann. Mcccr1v. (haudqua- quam MoccrIII.) cujus verba mox recenſebi- mus. Res vero geſtas has omnes his verbis de- cis pohea interjecis diebu Meſſanenſes ꝓlerique viri- Agrigentum profecti Federicum Claramontanum cotnmonefaciunt; Matthæum Palicio ꝓlura contra Claramontanos moliri, Negique inviſos ſuis ſormo- nihus qubtidie eos reddere, hortaturque Meſſanam ut petat- Federicus his diqis incenſus— Taurome- niumꝰvenit. Vbi cum Simone Comite nepote de rehus agendis conſultat- cum Simone iter proſecutus Meſſa- nam ad Regem venit, atqus maximo bonore ſuſcoptus et — Megem adprovinciaim viſtandam multis rationi- lus æßt exhortatusz cumque Kegi inopia eſet impedi- memto, Simon Comes uncias mille Negi obtulit, ne- qus ſhi deinceps defuturus. Ludovicus Nex menſe Maſo profectionem ingreſus— Fauromenium venit-- Porro anequam abiret, Joannis Kegis germanus morbo correpius, die xx1 I. Vunii mortem ohiit— ℳ um demum more regio inferiis perais Meſſanæ cum Ludovico Rege eo profecto corpus ejus in Majoni Ecleßia tumularunt — Vhi— Simon Claramontanus Comes, Franciſcus Palicius, S ipſe Comes intole- ſcripfit Fazellus 1 c. pag. J41. & ſeqg. Verumpau- 2 3 1 4 7 rabilis perÿdiæ persæß, ſuadente, atque etiam 9. mitante Abbari, penpetuam cum Chmite Enrico Rubeo ſocietatem ineunt pro qua ſrmanda cum Cor- radus Spatafora ad Negem legatus acceſht, e Mat- thæus Palicius receſiro inſdtus parat — aggreus in- clamat — plebem implorat. Meſſanenſes itaque adtam miſoras vces confeſtim exciti in umutum aboumnt, conglobutique o gladiatorum manihus eropto Corra- do— uhi Matthæum inwenerunt — cum ſuls bmnihus 274 interfedtus eſt— RNex cum Simonem, & Franciſcum Comitis Matthæi necis inſimulaſet, illigue in en- ricum hoßtem culpam cunjeriſent, % vero, quod Vemper lateri Kegis aſiterint, & nunquam ah e0 diſ⸗ ceherint, encuſaverint, tam Henrico, ut inimico, quum illis uti in/ontibus pepercit. Nec mulio poß Men, inſalutatis Henrico, & Simone, triremenm cum Friderico Fratre cunſtendens Catanam eß profe- &ut. Eyus diſceu Meſſanæ patefacto, Ahbatiſa, S cœteræ Negis ſorores, Henrico Rubeo, S Si- mone Claramontano eomitantibus atanam S pſe terreſtri itinere petiere. A Simon non ſatis adhue ſibi placatum Negis animum metueus, deſtrto Comi- ratu ad Mottam S. Anaftaſiæ, cuſu Henricus erat Vominus, Vocet, ubi rueretur, umnde d Nege ac- cerſitus vum purere recuſuret in contumaciam incidit— Ac ſubind⸗ Simonem Claramontanum promi/n Simon à Rege Ludowico privatus fuit prædiorum nomine, ſubſortitioque in hæcce data Friderico Fratri, tamen Comes memoratus, armis continuis defendit aſidue eadem poſſeſſa & retenta, adver- ſus judicium atque potentiam Regis fortiſſime ſe- ſe tuitus; ut ſtatim exponendum veniet. Qua- propter KRex cum nequiret ipſum exuere ejicere- eriam per Ablatiſum venia ad ſö vocawit, at ille in Vententia pertinauvbedirs noluit. Sed, quamquam que feudis, ipſi codem anno Mcccr. 11. ademit titulum Seneſcalchi Regni, quem tranſtulit viciſ- ſim in Martbæum Montatam Comitem Augußæ; faſtigium hoc ſummæ excellentiæ diutiſſimc te- nuerat proſapia Claramontana. — §. 3. Itaque cum Fimon percepiſſet ſeſe per- duellem appellatum eſſe, comitatus Vriderico, at- Fmon rS bellis Nci⸗ que Manfedo Claramontanis; Comite Franciſco me intellat. Palicio, Pominiſque pluribus, principio animum applicuit ad infeſtandam Siciiam z moxque fœ- dus conjurationemque iniit cum Ludovico Rege Neapolitano, & die 1v. Februarii vII. Ind. anno ncccr.111. ad ipſum ablegavit Nicolaum Arciajo- um ſummum Seneſcalcum, & Jacolum F. Sev⸗ rini Comitem Mileri cum peditibus quadringen- tis, aliiſque militibus, ac Triremibus ſex, pſuri- 77 miſque onerariis navibus commeatu onuſtis; hi conjuncti cum Claramontanis ingreſſi ſunt Meſa- nam atque Catanam. Poſtea die ultimo Martii v1IInd anno Mcccr. 1v. Mlas occuparunt, & men- ſe Aprili partem plurimam Vallis Woti, & Dmo- nis, ceperuntque Panormum, Prepanum, & Jyra- cuſasʒ & totam Vallem Mazaræ in poteſtatum ſuam redegerunt; obſederuntque Caranam, quæ ab ipſis detecerat: die xxvIII.JuliivII. Ind. an- ni Mccc1v. Comes Simon noctu invaſit occupa- vitque oppidum Noõtum; die x1v. Auguſti expi- lavit pagum Miſerendinum, interfecto ibidem No- gerio dAngloria Catalano Præſide; menſe inſequen- ti, videlicet die xvII. SeprembrisvIII. Ind. anno Mcccr.Lv. hora xv11I. die Mercurii inſueta ap- paruit Fclipſis, narrante Fratre Michable dell Hiaæa p. 1. c. 100. uhi deſcribens poteſtatem & virtutes ſtellarum crinitarum, verſus hoſce ad- duxit: Sanguis fundetur, ſ rubra comeia vVdetur Morbo perdetur Populus ℳ fuſta putetur. Kegnum mutatur, ſi auro cuſlatur. Si color eß aqueus; desrit ſeges arque lue. 143 Au6uSTINI INvE6 ES His annis aſſidue ſecutæ fuerunt plurimæ ſeditio- nes, & præſertim Menſe Aprili vI11 Ind. anno McccLv. in oppido Minso, itidemque Menſe in- ſequenti Majo Syracuſis, quæ à Rege Neapolitano defecerant, atque quotidie novis & innumeris va- rietatibus factis, univerſum Regnum ingens damnum paſſum fuit. 3 Simon di. F. 4. Tandem Res Ludovicus annum xv11. orrienfe egreſſus, in morbum incidit in oppido Hacio, ti Con· atque ẽ vita deceſſit die xvI. Oetobris 12 Indict. anno Mcccr.v. humatuſque eſt Catanæ. quem ex- cepit Frater partu tertio editus ridericus III. co- nomine Simplex, jam annos x1v. habens, qua- re Moſanæ die xx11. Novembris convenerunt Dynaſtæ univerſi; atque Vicariã Regni Euphemid ſorore à Rege delectã procuravit Nirolaus Cæſareus, 270 ut Comes memoratus Fimon una cum ſociis conju- rationis, in gratiam cum Rege redirent, verum N reconciliatio non diu perſtitit: Non muto poſt, in- quit Hazellus, Simon, ac cæœteri Claramontani Ni- colao Cæſareo intercedente cum Nege gratiam iniere. hed en pa 3 pleriſque turbata eßt. CGauſam vero hujus defectionis à Rege novo, huc referimus; quod cum cædes Comitis Matthæi Palicii & ſuorum imputaretur Gomiti noſtro Vimo- „i, atque inde Venetia filia Mattbæi, & Simoni Honjux, à Conjuge absceſſiſſet, atque Sracuſa⸗ ſeſe contuliſſet una cum ſororibus (unde ab anno Mccct.111, atque inde à nece patris uſque hoc tempus anni McccrvI. ſeparati vixcrant) Simon cogitare incipiens de Conjugio ſplendidiori ſuſci- picndo tentavit Epiſcopum Vracuſunum, utrum conjugem ipſe repudio ejicere poſſet. Dum ve- ro judicium interponeretur d Regem Frideri- cum retulit id Orlandus Friderics Aragonenſts, cui reſponſum Rex die 111. Auguſti 12. Indict. Mcccr.vI. hoc dedit: Fcriptum ſt Nob. Orlando Fiderici de Aragona Patruo conſl. famil. & ÿd. ſuo diledo: literas veftras noviter eæcellentiæ noſtræ miſas henignitate ſuſtepimus conſueta, & ipſarum intelleda ſerie, Vdelitati veſtræ præſentilus reſpon- demus, quod udium veſtrum in ſigniſicando nobis eaque dictæ veſtræ literæ non modicum ommendamus dolitati veſtræ mandantes, quod Nob. Venetiam de Palicio venire ad manus Nob. Comitis Simonis de Claramonte; nec in curin Epiſcopi Syracuſani agi- ꝛari divortium matrimonii contradi inter eos;, mini- me permittatis, ſod totis virius; toriſque manibus reſſtatis, ita qubd dicta Nob. Venetia ad poſe i⸗ pMus Comitis non veniat, net procedat quæſtio divor- rij ſupradii, quin imo cum habile vobis fuerit habere ꝛunum nawigium, & ſecurum pꝓræfatum Nobilem ad civitatem Cathaniæ uli reſidemus feliciter transmitta- ꝛis. Datum Cathanæ 11 1. Auguſti 1X Ind. McccI.vI. (Habemus id ex officio Protonot. an. Mcccł.x1v. 8 nccctxvI. ſignatum lit. B. p. 120.) Nec ideo 277 dilatum fuit Divortium, verum judicis ſententia prolata & interpoſita, ut alter ab altero diſcederet, cuique ſua libertas relicta eſtʒ ut ẽ ſequentibus colli- gitur. Quandoquidem partim traditur, Gomi- tem Fimonem die xx1v. Septembris x. Ind. an- no MccctvI. convenientem in munimento S. Annſtaſiæ cum Henrico Koſo Domino Caſtelli e- juſdem, & Friderico atque Manfredo Claramon tanisʒ ſententiam ſuam aperuiſſe, quod videlicet matrimonio vellet Biancam Regis ſororem. Partimque ſcribitur primo die menſis inſequentis Novembris, Venetiam Paliciam Syra- cus Catanam profectam fuiſſe Comitibus Ijabella ſorore, ſponſa recenti Joannis ſlii Bluſti Alago- næ & Lucia etiam ſorore ſua, nupta Saniolo A ragonenſ ſilio Friderici Aragonenſis; ut narrat in Hiſtoria manu exarata Frater Michabl della Pia- 2a ſive Platienſis. Somes am bu nptia. F. J. Itaque Comes Simonetiamnum perſiſtens A F — 144 in hoſtilitate in Reges Aragonenſes Siciliw, die xy1 Montis AMbani, Dominique Naſ S& Tipeß, ſeſe dederet Ludovico & Joaunæ Regibus Neapolitani. ltaque obſervare eſt, Meſanam à die xx1v. De- cembris MccctvI. diſciviſſe, atque poſtmodum die xv1I. Maji 11. Ind. Mcccrxtv. in fidem veniſſe Regis Priderici promovente pacem Tha- laſſiarcha Manfredo Claramontano, tum temporis Gubernatore Meſanæ. Itaque ad Reges Meupo- litanos, Rbegii ſubſiſtentes, continuo cum fortiſ- ſimis præ ſidiis transmiſſæ fuerunt D. Bianca, & xxIv. menſis ejuſdem anno Mccct.vI. Pervigilio Matalis feſti Chriſti, Rex cum Regina Neapolis urbem eam regio more ingreſſi fuerunt. Quo per circumjecos tractus cognito, Comes noſter pro- prio nomine, & omnium Claramontanorum pro- fectus eſt primum ad Manfredum Claramontanum, Gubernatorem Leontinorum; poſtea vero hic ipſe Comes cum magno Comitatu Militum petiit Meſ⸗ ſanam Regemque Neoapolitanum veneratus fuit & coluit, ut & Reginam; cliens vero hic exceptus eſt ab ipſis clementiſſime, atque honore ſummo affectus: quandoqidem obviam ipfi Rex exierat. vitque deſiderium ducendi D. Piancam ſororem Regis Friderici, quam captam Khegii tencbat; Rex negavit conſenſum, verum ipſi obrulit Ducem DVrrachii. Quapropter Simon ſpe dejectus, epi- ſtolam dedit ad Regem Fridericum, qua ſignifica- vit contentum ſeſe fore, ſi reconciliaretur Conju- gi Venetiæ Paliciæ priſtinæ ſponſæ, quæ dum prompta pronaque eſſet, accedente Regis Fride- rici aſlenſu, ad iteranda vota cum Comite Simone, accepit Comitem ante memoratum ultimo affe- ctum fuiſſe morbo, qui inter ærumnas haſce ma- Rimas Meſanæ die xvI. Martii X. Ind. anno McccrvI. vitam finiit: Dum hæc Syracuſis ge- runtur, inquit Fazellus lib. 1x. pag. 7/9. & 760. Nicolaus Cæſareus, qui Meſſanæ præcrat— à Friderico Kege — defecit — Friderico itaqus Claramontano Regis hoſti ſeribit, ſe Claramonta- norum nomine Meſſanam Tenere. — cum Aloyſio Neapolis Nege clam tranſegit — edito nodturno tumultu - Urbis claves, & mperium - Magno Aloyſii Seniſtalco Negis nomine — tradunt. — He- inde ad Palatium Negium dolati Blancam, Violan- tam Friderici· Negis /orores quæ ibi mrabantur vapi- unt, & ſub cuſtodia detentas Khegium ad Aloylum Negem, Joannam ejus uxorem tranſimiſerunf⸗ Juas Aloyſius Rex honeſtiſime ſuſcepit. — Litur RxIv. Decembris McccrvI. Aloyſius & Joanna Neges Meſſanam veniunt; ubi Negio honors, faußi ue populi acclamationibus excepti, ſumma poteſa- tis initia ſuſteperunt die ſequenti, qui Watalis Po- mino fehus fuit. Nicolaum Cæſarium 7orius con- urationis audorem, Comitatus titulo Montis Alba- ni oppidi iuſgnivit, nec non Tripi, & Naſo oppi- dis ditavit. — Fa ſuma per vicinas Regiones di- vulgata, Simon Claramontanus Comes, Manfre- dum, qui Lcontino adhuc dominabatur, 1otiuſue Virpis, fabtioniſyue nomine ad Aloyſium præmil- rit Dein ipſe cum magno militum numero Meſſ nam ad eum venit, & Negem ſalutat ſimul, S adb- rat. At cum Blancam Fiderici Kegis ſororem⸗ quam cuptivam Aloyſius apud Rhegium renebut iu monium ad caprandam untrio jure Siciliam aßcerei⸗ conſenſum ei ad nuptias recuſa vut. Quu rEpuiſa cxd⸗ nimatus Simon, A Friderico Nege per literas Mat- thæi Palicij Fliam ſihi olim ante hella deſponſutam periit. Seddum illa Friderico aſentionte ad ier ſo pa- D. Violanta; ſorores Regis Friderici; deinde die Decembris x. Ind. anno Mccct.v1. effecit, ut ew e. Meſuna, non imprudente Ncolao Cæſareo Strate. k u“ go, qui poſimodum nomen adeptus fuit Comitis „ 1d, Paulo poſt Comes Simon, Regi revelavit indica- 28 uworẽm ambiret, Aloyſius veritus ue hoc ei matri· 279 imn nenut ſump numns baſc nü x. lnd. be Sneb u p nt 14 parat, Simon Meſſanæ morho correptus die xvI. Menſis Martii deceſit. Frater Michaðl la Piaæa res multo apertius, accuratiuſque explicuit p. 11. c. x. ut & Angelus Conſtantius Hiſt. Map. p. 146. Lib. vr. unde ſufficiet pauca quædam in hunc fere modum excerpſiſſe: Pervigilio Servatoris natalitii diei anno ncccr.vI. Rex & Regina ingreſſi fuere Moſanam ſplendidiſſime, diverteruntque in Pala- tium Regium, ubi moribus aſſuetis homagium & jusjurandum fidelitatis præſtitum fuit ab omnibus: paucis poſt diebus advenerunt Gomes Simon, Man- yodus & Fridericus Claramontani, quibus obviam profectus elt Rex, ſummiſque illos affecit honori- bus, ut principes familiarum, auctoreſque Regni ſubacti. Cætcrum cum Gomes Simn peteret, ut Rex Ludovicus in matrimonium concederet ipſi Biancam ſororem Regis, atque opinaretur, i- pſum id ſibi non negaturum eſſe propter merita & officia ex hibita, ſed pro pretio Regni ab ſe accepti daturum; ſummä libertate collocutus fuit cum Rege Ludovico; cui viſa eſt petitio hæc maximi momenti, non quidem in ſemetipſa, verum pro- prer conſequentias, quas ſecum trahere poſſet hoc conjugium: namque cum Rex Fridericus ul- timus eſſet Proſapiæ Regum Siciliæ Aragonenſium, ætateque & intellectu infirmus, ut maxime, fa- cilume evenire poſſe, ut matrimonio Regiæ Con- jagis, conjuncto cum ſponſi potentia, utrum- que Regem Regno exueret Simon. Verum in præ- ſens nec voluit abnuere, nec polliceri, at paucis diebus præteritis obtulit ipſi Conjugium cum Du- ce Dyrrachina; hoc perceptò Simon, intelligens ſeſe, verbis datis, excluſum atque conſilium ſu- um irritum, indignatus atque ira percitus fuit; quippe qui ſibi perſuaſerat officia à ſe præſtita „ quamlibet gratiam ſuperare. Itaque Rege valedi- 250o cto, poſt paucos inde dies vitam finiit; fuperſtites Flmon ve- nenum ſumpſit vero proſapiæ remanſerunt quaſi hæredes indigna- tionis Simonis, cœperumque amorem in KRegem Ludowicum deponere. Hæc fere Conſantius. §. 6. Utrum autem Comes noſter finem vitæ impleverit, an vero vitã expulſus ſit, nemo ha- ctenus prodidit; attamen autumamus mortem ſi- bi conſciviſſe mixtõ veneno. Idem præ ſe ferunt literæ ab ipſo Rege Friderico III. datæ Catanæ die Rv11I. Menſis Martii anno Mccct.vI. ad Fhan- nem Landolinam Præ ſidem Noéti, nec non & aliæ ad Incolas Comitatus Mohac ſive Moric datas, ut ſeſe ſubjicerent poteſtati Regiæ, redirentque in gratiam cum domino legitimoʒ quæ ita feſe habent: Striptum eſt Joanni de Landolina Capitaneo Ter- ræ Noti conſl. famil. & ÿd. ſuo, Fridericus In- ſans, Sc. Vdelitati tuæ præſentibus indicamus, quod Vumpio per Simon. de CGlaramonte, dudum Comitem, in civitate Meſſanæ poculo venenato; Simon ipſe in Civitat ipſa obiit ſoxtodecimo Menſis hujus; cumque univerſis hominibus Comitatus Mohac pro conwerſione eorum ad ſdem noſtram quaſdai palentes noſtra lite- ras ſociatas præſentibus dirigamus, eidem fdolitari 7uæ nandamus ut lreras ipſas habitatoribus eÿuſdem Comitatus facias aſignari. Dat. Cathaniæ xvIII. Martii x Ind. Mcccłvt. Ad hæc exſtat & alia E- piſtola Regis, hæc continens: Fridericus Iufans, Sc. uniwerſts hominibus Co- mitatus Mohac ſit tenorè præſentium manifeſtum, quod Zimon de Glaramonte, dudum Comes ejuſdem Comitatus, in Civitate Meſſanæ noviter eſt peremptus, ac Manfridus de Claramonte proditor noßer in dicta Civitaie per hußtes nſtros captivus pof ejuſdem Simo- nis ranſitum detinetur. Cumqus Comitatus ipſo de noſtro demanio fuerit ab autiquo, eumque intendimus n ipſo demanib retinere, cbnvertimini ad ÿdem no- Mram S ad nos veſtrum recurratis Dominum natu- ralem, ut ce antius, & extindtis moleßiis, & gra- vaminibus Baroniæ ſuh ſe noſtra, noſtroque dema- CakTna6o Sicur. LiB. II. CAp. VI. A 146 nio gaudeutes libertatibus immunitatilus, & honori- hus, viwatis de cæœtero proſpere, S ſucunde. Dat. Cathaniæ XxvIII. Martii x. Ind. Mcccr.vr. nitate Regis Friderici 1II. data petenti ſupplican-i tique Friderico Claramontano Patruo, qui fuit illi ſucceſſor in Comitatum Moricæ per ante allegatum Peſtamentum Comitis Manfredi II. datum Cara- u die xvII. Aprilis x1v. Ind. anno McccrxI. ubi inveniuntur hæc verba: Præfatus Comes Simon Vuhſequenter migravit ab hac vita, en ipſo ßliis Iegiti- mis; & naturalibus non relidis. In Privilegio impe- trato a ſupplice Joanne III. Claramontano pro Co- mitatu Garamontano nimirum Caccabi; quod mox integrum dabimus, breviter Joannem 1II. eum- dem deſcripturi eadem fere leguntur. INFANS D. FRIDFRICUS AkKAGONEN- SIS aſſumſit nomen Comitatus Claramon- jani, nimirum Caccabi, & Moticæ ab ann McccrILI. uſque annum McccIx. Inſignia ejus cernuntur Tab. V. Num. F. 6. 0 Ccupavimus dicere, quod cum anno ncccr.- 111. Comes Simon Claramuntanus, perduel- pter feudis omnibus exutus, Rex ipſe ſtatim do- naverit GComitatu Claramontano, nimirum Cacca- henſt, atque Comitatu Moricæ Infantem Domi- num Fridericum Aragonenſem fratrem ſuum; ut certiores nos reddit Privilegium datum Catanæ an- no memorato McccI.I1I. die xxx. Martii v1. Ind. ita ſeſe habens: Ludovicus Dei gratia Nex Si- ciliæ. Er ſcæreris obſequioſs ſdelilus — illis ra- menſpeciali guodam jure t debitrin; in quibus ſangui- nis reperitur identitas, & vbtabilior ꝓropterea ope- rum exhhitio expedlatur. Præſontis itaqus privile- gii ſeries univerſts, S ngulis maniſeßtet- quod de- volutis ad Vſcum n¶trum juſtiſime Comitatibus, Ba- roniis, Caftris, Terris, Caſalilus, Feudis, Ter- rarum Tnimentis, Prædiis, aliiſqus diverſt generis bonis, tam feudalibus, quam hurgenſaticis, mob. S ab. ſoſou moventibus SIMONIS de Clara- monte, olim Comitis Comiatuum Claramontis (ideſt Caccabi,) & Mohac; Henrici quondam, & Fri- derici viwentis ds Claramonte fratrum (ziani pater- ni di Simone) qui beneßcibrum grandium, S di- gnitatum amplarum immemores — ingratitudinis perÿdia reddentes e malitia, Negnum noßtrum du- dum Horidum, & tranquillum, in noßtri conculra- ionis honoris, &ᷓ nominis generalis ſoditioni 1urhns uberierimt, quin imo, antiquis noßtris hoſtilus ul- tra ꝓharum reguantibus, Miritu proditorio adhæren- tes, alienum Nos ab hæreditario Kegno noftro facere Vatagumt, S in necem noſtram contiuuis laboribus, S venenoßs doſideriis imtendunt; Prædictos Comira- tus, Baronias, Caſtra, Terras, Caſulia, Fouda, Sᷓ omnia alia — cum mero, &ᷓ mixto Imperio, 6 exempta ab omni obligatiome — Juæ adnoſtrum De- manium pertiners noſtumtur, Inclito, 6 pebt. In- fanti Friderico, naturali, aque legitimo Fratri no- ro cariſimo, & ſuis hæredibus de ſuo corpors legiti- ne doſcendentibus in perpetuum concedimus, & gra- tioſe donumus - (reſervata nihilominus nobis, 5 Vucceſribus noſtris in eodem Negno Appellarione cuu- Varum criminalium) cum chnitione principalis judicii 283 cuuſarum omnium criminalium, ſou civilium ad eum- dem inclitum fratrem noſtrum hæredos, k5 ſucceſſo- res ejus & adoßciales ſuos q noßtra Majeſtats tansla- ta, & noſtris opcialibus penitus abdicata - Muod- que omnes illi quibus in diltis lonis feudalibus, eo- rum pertinentiis aliqua jura Feuda, Poſeſiones, S Pona, per claræ memoriæ Sereniſimos Dominos A hn. K Pro- 281 okes. lis judicatus eſſet à Rege TLudowico, atque eapro- 282. 5. Comes deſcriptus Simon poſt ſe non reliquit Cœmenon ullum ſucceſſorem legitimum, ut patet ex Immu- leuir ü ios fucceſ⸗ Progenitores, Nuſtrem Dominum acobum Arago- A num, S Siciliæ Negem, Propatruum noſtrum, dum ipſe Negno Siciliæ præfuit, ac Glorioſos Principes Bb. nem. Hominos Aum, 6S Genitorem noßtros, & Nos conce ſa fuerunt, ea teneantn & poſideunt prout illa eis per ipſos & Nos cunceſa furunt &c. Dat. Cathaniæ penultimo Martii vI. Indit. Mccct. 111.Habetur in Proton. ann. McccrxIv. ucccI.x1x. lit. B. fol. 261. à tergo. Obiit Rex Tudovicus anno Mccc- 1.v. die xvV1. Octobris in oppido HMeracio; fuit- que ſepultus in Templo Cutanæ, quem, cum fi lium ſucceſſorem non haberet, in Regno Ficuio excepit ante memoratus D. Fridericus frater ipfius, Motic, nomine Pridericus IIl. Fimplex, qui quamvis Rex Siciliæ, tamen aſſidue retinuit nomen horum feudorum; etſi nunquam eadem revera te- neret, quippe quæ manu armata ſemper tuiti fue- runt Claramontaui uſque annum Mcccr.v. quò res omnino compoſitæ fuére imer Regem Ficiliæ, & Nobiles Siculosʒ & in fidem gratiamque recepta eſt proſapia Claramontana, reſtitutuſque Comita- tus Moticæ ſive Mohac Friderico Claramontano hæ- redi legitimo Comitis priſtini Simonis, ut modo expoſitum eſt; & Comitatus Claramontanus, vi- delicet Caccali Joanni III. Claramontano ſucceſſo- ti Manfredi II. ante allegati; & ita Fridericus, ut privatus, & poſtea Rex Siciliæ fuit ſane Comes 284 Claramontanus, vel Caccabenſis à xXx. Martii an- ni Mccct.1II. uſque vI. Januarium anni Mccc Lx. videlicet circiter annos ſeptem. JacoBUS cLaRaMONNradUs. Inſigne ejns exſtut Tab. V. num. 7. „ T Claramontanus proſatus fuit Joanne Se Fredum II. Patrem Comitis Fimonis, Friderici & Menrici Claramontiorum fratrum: atque ideo Dec. 11. Lib. 1x. c. v. pag. 748. Fazellus ita ſcribit- Interea Jacobus quoque Claramontanus Simonis Patruus, qui Nicoxiam ſupra modum vohigalibus premelat. Conſentit Frater Michaẽl della Biazæ⸗ p. 1. c. 83. Claramontanus ille Facohus patruus di- Comitis Simonis. Idem ipſis aſſentitur Album Senatus Panormitani anni Mcccr. Addo Franci- ſtum Zaæzeram p. 1. de Nobilitate Valiæ p. 88. qui inſuper aſſe verat ipſum fratrem fuiſſe Manfre- di II. Henrici & Friderici, quamvis Patrem Ma- Anno Mcccr.1v. Jacohum conſtituit Comes Fimon Claramontanus Gubernatorem oppidi Ni- coxiæ, quod vectigalibus tributiſque intolerabili- bus oneravit, ideo tumultu excitato, ipſe fugere coactus, vitam ſuam in arcem ſe recipiendo ſerva- vit, unde ſeſe recepit in Caſtellum Sperlinga. Zuo nomine in oppido Nicoxia nummos æreos ſignatos, vocavit obolos Jacobinos (denari Giacopini) nec ni- ſi ibidem valuit iſta moneta: Nam Jacohus ille, in- quit la Piazæa Lib. cit., ſpreto Negis cumeo, S in 8 omnibus conquaſato; denarios ærso parvulos in ſui nomen cudere fuciebat;ʒ & pro eo, Penarii Jacobi- HEMRICUS CLARAMONTAdUg. §. XI. H E N RIC U 8 CLARAMONTANUS. ſgnia entantTab. V. Num. §. „. H I. Glaramomunus ſecundo partu pro- 1 T genitus à Joanne I. Seniori & Lucca Palicia, . 3¹ 147 aoGosTINI Comes Ciaramontanus, videlicet Caccabenſis, & B ri legitimo Simonis ejuſdem, ad legem Teſtamen- C niore & Palicia, fratrem habuit GComitem Man- D tremque taceat. 5 E ni vocabantur, & commumiter expendelhantur. F INvE6ES 148 frater winor natu Comitis Manfredi Il. & majot Friderici III. & Jacohi Claramomtiorum fratrum. lpſe & Fridericus fortiſſimi erant Milites, & ambo ſimul ſub Rege Petro meruére, menſe Junio anni McccRxx1x. in prælio circa JMas: Poß bæc, ait Fazellns Dec. 11. Lib. 1x. c. 1v. fol. 728. pe- trus Ken Mylas recuperare, E hoſtes pellere ſatuit; coatum gitur peditum ingenem eAuitum vero bis29% millium evertitum, cui Henricus, S& Fede- ricus Glaramontani Germani Fratres, & multi alii Proceres præerant, contra Mylas &c. Inſuper ut locupletiſſimus fuit, anno Mcccx.. expendit de- cies mille dorenos pro recuperatione Gomitatus Moticæ, venundato à Comite Joanne 1I. ut redi- meret ſeſe captum à Roberto Rege Neapolitano, prout ante narravimus §. . n. 7. 8. pag. 222. Penuit etiam plurimas alias Dynaſtias ſubjectas ſibi titulis militaribus; equos etiam decem armavit, ſi⸗ cut reperire licet in Tablino officii militaris anni cocxLIII. in titulis Arigentini: In ciwitute A Lrigenti: Wohilis Dominus Henricus de Claramon- te pro oquis armatis decem unciæ trigimta.. §. 2. Poſtea annö McccxLvIII. Imperium cum ſociis primas penes ipſum tenerent, univer- ſum Regnum in duas factioſas ſocietates diviſum fuit; altera erat agonæ Vintimiliæ & ſociorum, quæ vocata fuit Catalanorum; quibus propediem rotum Regnum acceſſit, ſi diſceſſeris ab oppidis Cutana, Aci, Paternione, Mineo Sc Platia, à poſteriori ſtetẽre Henricus & Fridericus Ularamon- ani fratres: Erant Panormi, ait Fazellus loco all. pag. 732. & 734. tum Enricus, S Federi- cus Claramontani, germani Fratres Comitis Mat- thæi Palitii ex ſorore (LUCCA PALCL UXO- KE JOANNb J. CLARAMONAMN) Ne- Potes, qui Panormum urbem, & cœtera circum op- pida, ſuo arbitrio gubernabunt — Palitii Panor- mum ingreſt Blaſcum Alagonam, S Proceres Fri- derici Kandatii Marchiomnis udioſos, Jubs commmi nomine, CAALANOS eo tempore vocabant— in eos ſœiſe enarrant, Sc. zota ferms Sicilia ꝓræier Ca- thanam, Acim, Paternionem, Mineum, & Platiam ad Claramontanos & Paliciòs defecire &c. Annoin- dicato McœcxvIII. Senatus Panormitanus hteris datis ad Henricum Caramontanum, iplum magno honore nominum non dubitat inſignire: Magnco S Potenti Domino, Domino Henrico de Claramon- te, Militi , Negni Siciliæ Magiſtro Nationali, S. ad Tabulas ejuſdem anni. Frater Michal della Piuzæa ſeu Piatienſs p. 3. cap. 49. narrat, Re- ginam ſabellam ſeu Elſaberham obſediſſe Cata- Vaberta do conſilio Henrici, Foderici de Cluramon- 1e Militum, fratrum, Sc. cujus veſtigia preſ- ſit Vurita p. 2. Lib. v1II. cap. xxvIII. & RRxvI. fol. 224. & 236. ipſa procreaverat natum vocatum Jbannem: qui ditiimam onſalibus de futuro deſpondit ſibi Ma- riam, filiam Amati d Amato Calatabenloꝛenſis, ho- minis locupletiſſimi, Clientiſque Regis fiduciarii. Sed quum Pater Honricus vita exceſſiſſet circiter annum Mcocr.111. ſponſalia foluta fuere; ete- nim Maria poſtea nupſit Berlinghero dAngloſa, atque ipſi peperit filiam unicam nomine Evum Maria autem moritura, die 111. Decembris, prima Indict. anno McccrxI1. Teſtamentum obſignavit, quo Evam nominatam hæredem reli- quit, ſi autem filia hæc ſine liberis decederet, (ut poſtea evenir) ditiſſimam hæreditatem tranſtu- lit in Conjugem ſuum Berlingherum, qui à Rege Fyiderico impetravit ejus rei confirmationem, dat. Catan die 1. Aprils anno McccrxIII. 11 Ind. Tituli potenti tenente Rege Ludowico, quod Blaſtus Magona Kenrit nam, ſuadente noſtro Henrico - Kegina vero Eli- 287 §. 3. Henricus Conjugem duerat, quamvis ſei nec nomen nec proſapiam noverimus, tamen ex jurapol 6* l ARTRA6o 5 e he vominn Per . Feu⸗ Lilin 2 uren Ap. VI 7n, 5, S ottæ. ux Montalti ræ prædi . ilott: 8 quond Mu6 6u 488 ralti, qui e io, nun I lahue Amati de 166 it o c matc 5 hahueri d n I W. 4 104 inig mes eſt u Amato, / ueri e Ama J0 e ti 3. s Clara ARAM um, ſuhſehu dtem ꝓ Pro h n 45 ege Nu Suter us Mißlner imirum C 8 um Magn Luerræ diſ⸗ 1o Amatooh 5 Mh . 6 5 nec er „ B dAl— Vont Matun⸗ iſtrimine * *5 ente. alio- tennln 104b i. ½ , pref m, Gſcan⸗ cummora u ert han MoNTaUs. 16aBEI.LA vel 1 —— ims Non n habentt TIMIL⸗ ½ 373 in pec endit mann An- LvI pannen F entur Tab — 1A. LMuc „5 mobili uniis 09 nanuſi — n 7 1h5 „ ogal 7 Khinin v 11. Piee eer ve ener An ccabi. nis, pr arambntan S 5 niumn præmi enrici⸗ uo he z ad di- w ui ſec proſatus fui „ JI. huj æm qubnd vmiſpor ad reſti eredes 60 ciet Unin liciæ undo fuit Patr 7. hujus nor : cie ohl udam Amati um faci iuhe bo- Aes n Vanni tre Honrit omi- ohipati. mati ce faciendam m pecunis orw æres trat — omi 6. ciæ Pa. nd aun „Spri Aſ⸗ propec nimi declaratu natu maxi ite Mauft . McCCTX u Cephai grarias h primu fu⸗ ſſ i 8 m 7 Ad esah op ynn⸗ rum Cacca⸗i ſu Comit E. S 3. Port pl Mmout — atu a iliret rro bann S ruat . it — ſubſorcttio ie memora nots rmn en ei 0 di 62 tr 6, Gb titun alis es Sim ratu Sh- 5 rigenti itionem „quam „Kühtic⸗ naꝛur . 0 * anfr 6 5 S5 . eſcribi lart1 X ota „Oml ſortiti P M alibus e mbreretur lii edi II hæ rui. additi i PTeſt 1v. I rii Gio⸗ in onemt ONr b0 o5. on relibti aſtulini præœmit- giis atti ſurrogatio nrum M o Mc ratu Claramonri Junpli Piruerit ⸗ initnc⸗ era eirt rerum C onłis c cautem in p hi tu ſu videli jCtum Co nitatih Pa- pn n 280 ſo otes F Tro in prædi prædi- r cet Ca omi uſqu pairi 9 ſore di es Sim yritorio Pi ædicto Ce ſupra allegavi accabi. e itatur eRe- ub ie XvI mon n rio Pitirr o Comi ea iterumi gavimus abi, e cuj m Cla n. G * ut dixi vI. Martii on relict irran 7. terumi us cujus aute rambn- „. Pyocn ixit attiiat icto legi g. C neb impetr 3 quædam autenti ön- ioſb mut⸗ anno vcc egitim * ejuſdem travit ſub n excerpta. tico tex- 903 Juo n . taret᷑ pe d que quod ſcccEvI 00 ſucceſ- videli em feudi U ſortiti 1 pta. P XK* vt voeabat⸗ tatus M erduellis i ritt vitũ ex ſd icet anno di ab eod tionem, & ræter- — oricæ; in Regem cum m ceſlit ata Cata⸗ o Mccc.x e Rge ſtabiliti u Sicili . abi, æatque C gem Ludovi bire voc Catanæ di cLxtu ege Fyi — ti die primo S IM. Panrmitmu iri ſ. amento i vr. noſt „nec ge doha D o titulo /u ito ex N. cet eßt manſ nmimk ſortitione in Comi e potuit ar o vitulo ſiut adept Nohili mu manſtur ea 6 inſgun rnn n — enicode Cunmn p inter Fri Mcc c13 ve DE „ uod pro; erſis 5 59* hrinn ileſque Si rideri crx.rebus rum di CE pro purt am pr gii ſe 291 Aninu perd Siculos, cum I us omnin 3I6 HEN AKAA NO57 e — miverſa S om- Conſl 7 E Fii 5 . Re ominatus a reduct 1KE ramon 4n Curia noÿ iliaris 65 . VON obſechſe l omit ublortiti 4 . at . Pyi licum enſum 7 noſtri. „Mi- „ Pi een Kegis püu eeneru S n S nu- nurn(u rii an 3 8 atu m, ut egiti * 0 3 5 . 3D 7 icat quod- eoi McCCcI. phaludi di et Privi in Mmi fel Vn ſtri Domini einſdom⸗ cj rebuprl gio anni eju rx. udi d wilegi e uſtris fran nriei glplel- me iejuſd quod hab 21 glum nbmine recordutioni SFratri Ludovi rus C grum, 6 29. quò i n Archi ua- E A i Amen Cohtinentiæ eweren- m u 0 Ke- o trereme nno Domi znbn duxeru qmi 6 I e ein gnante ceſimo⸗ ſo te erimus, tamen e antea prædi omita- derico die (chn vi —— S ℳ Siciliæ, Pr munitaten imt pletiſſim zjaim⸗ e. Negni . ac A Fri- mnhſnn F tatem petraſſe iimam na- Agrl men. N „Kegn? e, ac Ath Reg . Februarii x Regiam d e Joannem am, verur genri, lerla os Guido P ero eÿus am — ad quic an E noratu oc vocat iciliæ enti —. Mex CW bin frerj —— ohlrictu e5u S — to. 0 gun, que te e S — cim nine hol Saem ſe habet b e — — S en erenbt — hedericus Anni fol onlerva veie e ee u Jeri⸗ — S ehe e F Meginm — a4 ſen nomi- u went znribus 14 ad nohram acce nis de mnnbe em rl — ſeri c. pr ℳ vegin puhli accede: e viciis „ uum 7 o eu. n gium ſgilo ice legi ccedens pr e ben dej S zůn arentis 5 et 3 ter in principi onſtliari vdam n0. æ cœnſuero us Domini ppenſa ſeri era Nu- R er noſt rius an nob. E ſrieine ( cis e ros Vdei io prowim amiliayi rere Mgill , G notis e noſtri Ke ricit crdel munneni⸗ 7 mulo py es Mag mæ pr ayis & dimu latum comi i en egis magni e 6 oEA Mdes vler⸗ ² F- 5, Je coni . rane ip apnz in wuun jn⸗ E. Luerræ 6 u⸗ ihhun pn- * 6 non abra ℳ en quod nri eg Iu paytẽ ſui olitum „pſum Awn can- ii ohcium ohrum ui iutelletiu uod ipſius implora pra ndii E ndon ut cuin N 3 A. Iavges. rieaʒ eumdem ota Luiſi- — — — —— — — — — 151 gnißcum præfatum Privilegium penes ſe in formam ꝓubhlicam habere redadtum, ut de eo ſollemuiter pu⸗ 297 icalo tamquam de ipſo originali ſat, & ſieri pahit tam in judicio, quam extra apud omnes & Mingulo plena ÿdes, de verbo ad verbum prout ipſius ſories continet in formam publicam redigerè deberemus. Nos vero ipſius Norarii ſacobi, quo ſupra nmine roga⸗ rionilus, & requiſitionibus tamquam rationi conſo- nis ewauditis cum juſta petemti non ſit Judicialis dene- gandus aſenſus, Privilegium ipſum de verbo ad ver- hum nibil in eo addito, mutato, vel aliquatenus di- minuto noßra Judiciali audtoritate interpoſitaper ma- nus mei præditti Wotarii ad cautelam euſdem Ma- gnißi in præſentem formam publicam duuimus redi- gendum pariter, & tanſtribendum. cujus Privile- gii renor, S forma talis eßt. Ludowicus, Sc. (Vide ſuperius §. 7. pag. 273.) Unde ad fu- turam memoriam, præſentis Magnißci Joan- nis de Claramonte, ſuorumque haredum, 6 ſuc- cehorum eſimonium, S cautelam præſons pu- hlicum inſrumentum de prædito Privilegio exinde fnum eſt, S ma nu mei prædibti Notarii noßrum qui ſupra Judicis Notarii, & ieſtium ſuhſcriptorum Vuhſeriptionibus, & teſtimonio roboratum. Quod autem ſuperius in nona linen, uhi legitur diguoſcuntur, ſequi delet præſontis, præterea ſuperius viceſtma- quinta linea ubi legitur periunentia, debent ſequi volu- mu in eorum demanio, quæ verba ohbmiſa fuerunt per me diſtum Notarium, non vicion ſod errore, nibilo- minus pro authentico habeatuw. Aum Agrigenti Anno Menſe die, & Indiꝗt. præœmiſis. † Ego Guido Papa, qui ſupra Judos Cciwitatis Agrigenti me ſuhſcrip. † Ego Notarius Mat- thæus de Barlamacco prædidtum originale Privile- gium vidi legi; & teſtor. † Ego Orlandus Denti prædittum briginale Privilegium vidi, legi, & 1e- Por. † Eoo Salamon de Nerio prædictum Origi- nale Privilogium vidi legi, & me ſubſcripf. † Ego Galuanus Pancica ꝓrædiqium Originale Privilegium vii, legi, S me ſubſcripũ. † Ego Nolarius 293 Manfridus de Accardo ꝓrædilium Originale Privi- egium vidi, legi, S me ſuhſtripſ. † Ego No- tarius Joannes de Siſia prædiqtum Originale Priwi- legium vidi, Iegi, &5 me ſubſcripſt. † Ego Gir- landus Denti, qu ſupra, Kegius puhlicus Iotius In- ſulæ Siciliæ Norarius, præſens Publicum inſtrumen- Num rogatus ſcripi, & meb ſigno ſgnawi. Er humiliter ſupplicatum quod cum olim in anno F. Ind. prox. elapſæ die Menſis Jumii Ind. ipſius præ- dictus Come Manfridus de Claramonte patruus ſuus, dum ſihi vitalia ſuper hent, de omnibus bonis ſuis feudalibus, & hurgenſaticis, abilibus, & mobili- hus, ac nominibus debitorum per manus quondam Pe- tri de Burellis militis in ſtriptis ſuum condidit eſa mentum, in quo ejus hæredem umiverſalem inßtituit Comitem Simonem de Claramonte ſſium ſuum na⸗ ꝛum, ex eo, S nohili Comitiſa Matthia de Arago- nia ſocunda uxore ſua, in præditto Comitatu Clara- montis, S rerriorio Pirirranæ, ( reliquis honis ſuis, & in caſu qub prædibtus Comes Simon Flius, S hæres ſuus umiverſalis, ut præmittitur inſitutus moreretur ßliis maſculis legitimis, & naturalibus ex eo non relictis, ſubßituerit ſhi prædictum nobilem Joannem ſupplicantem in præditto Comitatu Clara- montis cum Territorio Pitirranæ, nec non in ſeudo, ſou jerra, Caßtro Miſilmir, poſiris in rerritorio Fel. Uyb. Pan. cum ommibus Juribus altionibus, & pro- prietatibus ebrumdem pro ut hæt; & alia ex purte dicti Nob. Joannis de Glaramonte aſertum ſuerit in eodem ⁴ yus ( Manfridus deceſerit in diſpoſitione prædicta, juper- Vite ſhi eodem Comite Simeone ejus lio, & hæro- de umiwerſale inſtituto, ut ſupra eßt eupreſum, uhi ſucteht apprebendendo, tenendo, poſidendo prædi- reſamento ſorioſius vntineri, dihuſque Comes um Comitatum Claramontis cum Territorio Pitir- AU6U5TIN1 A am ehcaciam ⸗ I N V E G E F 152 ranæ, ac ſeudum ſou verram, & Caßrum Miſil. mer prædicta, Sᷓ cetera jam ditta hæreditaria bona Vua ac præfutus Comes Simon /u⸗ſequenter migravit ab hac vita ex ipſo ſliis legitimis, ᷓ naturaih non relicis ſed ſili ſuperßite eodem Nob. Joanne Vupplicante; ioque adwenerit caſus ſubſitutionis præ. Jtriptæ provders eidem Nob. Joanni ſupplicanti ſu- der hoc, diamque hæreditariam ſulMitutionem euſ. dem Comitatus Claramontis, cum Territbrio Pitir- ranæ, S feudo, ſeu orra, E Caſtno Miſilmir, ac ipſum Comitatum Claramontis cum ꝛetritorio Pi- tirranæ, ſeu Terra, S Caßro Miſilmir jam diqa cum vaſallis, redditibus, Juribus, proventibus, proprietatibus, paſtuis, Molendinis, Molondino- rum ſaltilus, aquis aquarum decurſtlus, diwiſs, S limitibus omnibus eorumdom eidem nobii Joanni Vuiſyue Pæredibus, 6 ſuccePribus in perpetuum ac- ceptare, rathißicare, & cunſirmars, ac ds novo con- cedere, & donare noßtra ſerenitas dignaretur, qua Vupplicatione admiſſu quia de præditis hreditara inſtitutione & Jubſtitutious reſamentariis ipſs quon- dum Comitis Manfridi fahtis ut ſupra en forma cu juſdam publici inſtrumenti conſeti do pullicatione cer- rorum Capitulorum eÿuſdem teßtamenti ꝓrædibti quon- dum Comiis Manfridi ltimo dis Menſis Martii proxime præt. huſus 13. Ind. manu NWor. Ger- landi diiti RNegni publici rotius Inſulæ noßtræ Siciliæ Not. & ſuhſgnati per Guidonem Papa Judicem Ciwitatis Agrigenti, omnique debita ſollemnitate væl- lati Curiæ nſtræ obſtenß, & præſeutati, quod pro- Pprerea inſpici Jumus, atque legi, morte ipſius Co- mitis Manfridi /uperſtiie ſihi eodem Comite Simone ſlio, & bærede ſuo univerſale, ſucce Wone dieti Co- mitis Simonis apprebenſione onuta, &5 poſoons præœditti ſpecialiter Comitatus Claramontis cum Ter- ritorio Pitirranæ; feudi ſie erræ, (5 Caſtri Mi- ſilmir, & ohitu eſuſdem Comitis Simonis Fiis legi- imis, naturalius maſtulis non velihtis per aia legirima documenta eidem nußtræ curiæ plene Jiquu, S ſæpe dictus Nob. Joannes per ſuos numtios ſperi- les Iegitimos, & ſollemnes miſyos ſorio ad ipſam n- Vram curiam pro dicto Comitatu Claramontis cum dicdo zerritorio Pitirragæ, feudoſiwe terra, & caßy Miſilmir cum vaſallis, Furibus, lmitilutpræ- miſis omnibus ꝓreſtitum Majeßati noſtræ pᷣdelitutis de- bitum juramentum ac manibus, ore homagium fecit juta Sacrarum cnßtitutionum Imperialium Re- gui noſtri continentiam, & tenorem, ohtulit etiam, Spromiſt ſo, & eoſdem hæredes, & ſucceſores ſuos nobis, & hæredilus, & ſucceſoribus noſtris in eo- dem Negno in perpetuum pro dicto Gomitatu Clara- montis cum territorio Pitirranæ, &ᷓ ejuſdem feudo, ve terra, S5 caßtra Miſilmir debito, & conſueto militari ſervitio ꝓreßituros ana; ilicet un. viginti pro quolibet Miliie ſocundum annuos redditus, & pro- ventus eÿuſdem Comitatus Claramontis cum territo- rio Pitirranæ, ac feudi, ſou terræ, & caßtri Miſil- mir præditorum juta uſum, E cnſuetudimem Ne- gni noſtriʒ; Attendentes ſdem puram, S dotionem Mnceram quam diltus Nob. Jo. erga Excellentiam no- Nram animo ſemper geht, S gerit, grataque ſatis ardua, & accepta ſervitia per eum culmini noſtro col- lata Juæ ipſe præſtat ad præſens, & conferre pore- rit in Vuturum, prædidtas S ſuhſitutiones eÿuſdem Comitatus Claramontis cum territorio Pitirranæ, ac foudi, ſeu terræ, & caßri Miſilmir ꝓrædiqi fabtas per diitum qubndam Comitem Manfridum, ut ſuperius recitatur, quatenus diliæ hæ reditariæ inſtitutio, & ſubſtituti ferenda, dictam zerram Claramontis cum ejus vu- ro caſalibus, hominihus, va ſallis, Juribus, Iemmen- tis, & omnibus aliis ſupradicti;, abolitis, ſou detra- cis, S remotis rotaliter iiſdem vmmbus, videlicet de ſuo corpore legitime deſtendentilus. Va quod mul- habeant, ac h in prædidto privilegi priori hæreditarias inſtitutiones, 47 294 2/ Cmite Smone Juuſſnnt Iliſ. 4, 6 oſeſin⸗ ramontis un. ve, S (aſnM. Simoni jl; on relicti per 1 curie plene i ſuos nunti ſni uljn n Cunnmnim oſwe im Suz u, Unn rem, itttin, 4 huſu ſri vj u er is Cmimn. ,G inſain h, Unn Milt u uhi nn niu Fho monts un jerritb· „, Guſri Mil. nſuetudien 6 153 priori pœſiiæ non fuiſent, eidem Nohili Manfrido, S ſuis hæredibus, S ſucceoribus etiam extraneis, Sᷓ remotis in perpetuum ſub prædicto Militari ſer- virio per eum, & dictos hæredes ſuos curiæ noßræ preſtando de liberalitaie mera, & eicali gratia c 290 &x certa noſtra ſtientia, nec non expreſa conſcientia⸗ S aſenſu Incliti &ᷓ ꝓrædicti Domini Iufantis Joan- nis, Athenarum, S Neopatriæ Ducis, & Mar- chionis Randatii, Sc. Gubernatoris Wob. Civita- 1is Meſſanæ, 65 Negni Siciliæ Vicarii Goneralis, Patrui, Balii & Tutoris noſtri Kovsrendiſimi Nohis in præſenti conceſlone aucoritatem ſuam plenuris in- terponenris tenore ꝓræſentis Privilegii conßrmamus, ac ex uberiori noſtræ Majeftatis Munißcentia de no · v concedimus, S donamus, ira tamen quod prædi- cus Nob. Manfridus, S hæredes, ſucc. didtam erram cum caſalibus, &ᷓ omnilus ſupraditꝭis no- bis in capite teneant, & recognoſtant, (ᷓ ſerwire ei- dem noſtræ curiæ immediate didto Mlitari ſerwitio te- neantur. Quodque int incblæ Kegni noßtri Siciliæ, S in eodem Kegno ſub noſtro, S hæredum, S ſuc- cehorum noſtrorum Dominio habitent, & morenturz S %ℳ in dicta jerra, & caſalibus, eorum territorio nt aliqui Barones, ſeu feudatarii, qui pro Baro- niis, S feudis eorum ſorwitio noſtræ curiæ tenean- zur, nobis hæredibus, E ſucceſoribus noßris proin- de ſerwiant, ut zenentur. Quodque illi uibus in enimento, ſeu pertinentiis ipſis per Sereniſtmos Do- minos Progenitores, & Geuitores noſtros aliqua Ju- ra, poſehones, & bona conceſa fuerunt, ea teneant, S pohndeant prout illa eis per ipſòs extiteriut coneſaz retemptis inde curiæ nſtræ, quæ d præſonti conßr- matione, ſeu donatione noßtra omnino excludimus, juribus lignaminum, ℳ qua in zenimento, & perti- nentiis eorumdem erræ, & cuſalium curiæ noſtræ debentur, nec non mineriis, ſalinis, ſolariis, fore- ſis, & deſenſis antiquis, qu ſunt in eodem teni- mento &ᷓ pertinentiis, cum ſint ditꝭæ noſtræ demanio, Sᷓ ea veluti on antiquo ipſ demanio pertinentia volu- mus reſerwuri, quod ad omnia ſupradicta occaſio- ne præſentis conſirmationis, ſeu donationis noſtræ non extenda nt aliquatenus manus ſuas, & quod anima- lia, & equitaturæ gratia Mareſtallarum, maſ 297 ſariarum noßtrarum libere ſumers valeant paſcua in eodem tenimento, & peytinentiis tertæ, & Caſalium prædictorum, ℳ vero pertinentiæ ipſæ prætenderen- rur uſyue ad mare, Jus, Dominium, proprie- rates 1otius littoris, & Maritimæ pertinentiarum ipſa- rum in quantum d mari infra jerram, per jahtum ha- lißæ ipſæ pertinentiæ protenduntur, tamquam ex an- 1iquo ad Kegiam dignitatem pebtantia in noſtro de- manio, 6 dominio reſerwentur ſub ſdelitate noſtra hæreaum, E ſucceſorum noßtrorum in oodem Negno, nec non Conſtitutionilus Sereniſimi Domini Jacobi, olim Aragonum, Siciliæ Kegis, propatrui noßtri, dum eidem Negno Siciliæ præfuit editis, ac dii Do- minum Negum Ai & Genitoris noſtrorum memoriæ recolendæ, Curiæ, &ᷓ cujuslibet alterius Jurilus, ac Prædicto ſerwitio ſemper ſalwis. Adhujus autem no- Nræ confirmationis, ſou donationis memoriam, 6 robur perpetuo valiturum præſens Privilegium ſhi ex indẽ ſieri, & Millo Majeſtatis noſtræ pendenti juſ mus communiri. Dat. Cathaniæ per Noh. Raymun- dum de Peralta Comitem Calatabillottæ, Kegni Siciliæ Cancellarium, & Negni Aragonum Admi- ratum Anno Dominicæ Incarnationis milleſmo tri- cemeſimo qundrageſimo tertio, Menſe Maji, nono decimo eÿuſdem 12. Ind. Unde ad futuram memo- riam, & ꝓrædihti Magniici Joannis de Claramonte, Juorumque hæredum ſutteſrum ſtimonium, 6 cauthelam, præſens publicum inſtrumentum de præ- didio Priwilegio exinde falium eſt, & manu mei præ- dicti Notari, noßrum qui ſupra Judicis, Notari, S veſtium ſihſcriptorum Vuhſtriptionibus, E zeßi⸗ onio roboratum. Quod autem ſuperius in nona ji- CanTnA6o Sicura. LIB. II. GAp. VI. A nea ubi legitur, dignoſcuntur, ſoqui dohet — tis, præteren ſuperius viceſimaquinta linea uhi legi- tur pertinentia, debent ſequi, volumus in eorum de- manio, quæ verha obmiſa fuerunt per me dictum Notarium non vicio; ſed errore, nibilominus pro au⸗ rhentico habeatur. Aum Agrigenti Anno, Mon- e, die, Eꝗ Indibtione præmiſis. † Ego Guido Par pa qui ſupra Judew Ciwitati Agrigenti me ſuhſeripſ. † Ego Wotarius Matthæus de Barlamacco prædi- um originale Priwilegium vidi, legi, S 1eftor. † Ego Salomon de Nerio prædictum originals Pri- vilegium vidi legi, & me ſuhſcripß. F Ego Galua- nus Pancica ꝓrxdicftum originale Priwilaginm vidi, lo- g, S me ſuhſcripſ. † Ego Norarius Manfridus de Accardo prædidum vriginale Priwilegium, vidi, 299 egi, S ſuhſcrin. † Ego Notarius Joannes de Siſia prædiòtum original Privilegium vidi; legi Sᷓ me ſu⸗ſcripß Sc. Juſte, atque reble proce ſrint, nec non Comitatum ipſum Claramontis cum jerriio- rio Pitirranæ, & ejuſdem feudum, ſiwe terram; 6 Calrum Miſilmir cum vaallis proventibus, & Ii- teris præmiſis omnibus ſul ebdem ſorwitio militart præfato Nobili Joanni, ac diſtis ſuis hærsdilus, 65 Vucceſribus in perpetuum ex certa noſtra ſtientia, 5 cum deliberatione plena noſtri Conſilii acceptamut, ra⸗ iſicamus, & plens favore Kagio conſrmamus, nec non ex uberiori gratia nßtra; & largitate munißca de novo confẽrimus, & donamus. Jta famen, Sc. Dat. Cathaniæ die 1. Mafi x1v. Ind. Mccct.x1. Inſuper inifavorem Claramontanorum, juſſit Rex Fridericus ut omnia feuda ipſis redderentur, quam- quam diplomatibus Regis aliis erant donata, datis Catanæ die x11. Junii xtv. Ind. anno Mccc LXxI. apud Protonot. anni Mcccr.x11. fol. 76. §4. Porro tenuit etiam memoratus Gomes Jan- nes Claramontanus prædium Narum, ubi anno McccIxII. excitavit Cœnobium Fratrum S. Franciſci Monachorum, ut itidem fecit Comes Hieracii Frantiſtus IM. Vintimilia in monte S. Juliani & Salemi, uti innoteſcit ẽ diplomate per- miſſionis Papalis, allato à P. Cagliola integro Notit. GCœnobiorum SFiciliæ fol. 112. Quol dls- di ſlii Wobiles viri Franciſcus de Vigintimiliis, & VOANNES DE CLAKAMONE — optan- res, videlicet Franciſcus in Monte S. Juliani vnum S in Salem alium, & Joannes prædittus in Naro caſtris ad eos pertiuentibus vobis hujuſinodi loca per diqtos Comites in caſtris prædibtis conſtruda 205 Spc. Dat. Avenionex1. Kal. Septembris Mccctx1. 5 §. 7. Gomes Joannes ſponſalibus primis diru-gecunde ptis atque deſtructis cum Maria Amati filia, adit votã⸗ poſtea ditiſſimam nobiliſſimamque duxit a- hellam vel Eliſabetbam Vintimiliam Comitis He- racii Franciſci II. Vintimilii & Jſahellæ Lauriæ fi- liam; ſupereſt ipfius Inſtrumentum dotis ꝓropter nuptias, datum in oppido Prepano die xx1I. Maji 1. ind. anno McccLxIII. 8 5. 6. Poſſedit etiam Bilonum, ut monſtrat 6 Diploma Regis Friderici datum Catanæ die xxvIn. fuit hhon Septembris 11. ind anno McœccrxIII. (conſer- & Sr⸗. vatum in Archivo ann. McccI.x. McccrxIII. fol. 310.) in quo mandat, ut Cœnobium 5, Foann. Anachoretarum Panormitanum (cujus op- pidi erat ipſe Præſes ſive Tribunus) poſſiden- dum concederet Jordano Abbati electo ab eodem Rege, nimirum: Fridericus, 5c. Nohili Joan- ni de Claramome Comitatus Claramontis, id eℳt Caccabi, & Terræ Bibonæ Domim conſ. famil. S ÿd. noſtro, Se. Anno citato uccctxIII. die xvt1I. Octobris 11. ind. pax divulgata proclamataque fuit inter N univerſos Pominos Regni, & poſtea die xx1II. Martii anno eodem MccctLxIII. induciæ tranſ- actæ fuerunt inter Regem Fridericum, & Reginam Voannam MNeapolitanam per aliquot K 3 Men- 155 Menſes, atque die xx1v. inſequentis Menſis A- A (quæ extat in ArchivoReg. ann. Mccctxv. Mcce prilis anno McccIxIv. 1I. ind. Rex literas dedit Ca- TLRvr. fol. 77.) Rex Friderius certiorem reddit rann ad Inlonem Comitem Sinopoleos, jubens uteff- Comitem memoratum Joannem, quod multis an- ceret, ut Comes deſcriptus JFoanue⸗ & CGomes tè menſibus ablegaſſet legatum Neapolin ad Regi- Matthæus Claramontauus acciperent tenerentque nam Jannam, cum pacis conditionibus, atque ut inducias memoratas: poſtmodum die xv1I. Maji æquo animo matrimonio ſecum jungeret Mar- codem anno oppidum Mana (non tamen Ca- garitam, fliam ſecundam Nucis Pyrrachui. Quan- ſtellum Fervatoris) permiſit ſeſe Regi Friderito, doquidem autem Rex receperat conditiones ſu- mediatore Thalaſſiarcha Manfredo, ut exponen- pra memoratas variatas à Papa Urhano de pore induciarum, imterſtitioque armorum pro- lireras dedit, exemplarque conditionum mifit ad longato, Rex certiores fecit Comitem Joannem, Comites memoratos )bannem S& Matthæum Clara- & Comitem Mattbæum literis datis Catunæ die vII. montanos, & ad omnes alios Dominos primarios Octobris 111 ind. anno McccLx1v. BſRegni, ut patet è literis datis Maſanæ die xv. Adhæc ut gratiam magis magiſque oſtenderet ſ julii v. ind. anno Mcccrxyrt. (Reg. Arch. 1. Rex Fridericus in Claramontanos, donavit Gomi- c. fol. 113.) atque aliis datis xx1T. inſequentis tem eundem Jannem prædio Sutera, & die x1. Menſis Octobris (Arch. Reg. anno Mccctxtv. Maji 1v. ind. anno McccLXvI. Privilegium Re- i 187.) Rex Joannem memoratum S Mnt- gium (hodie exſtat in Archivo Reg. anno Mcce hnm Clnramontanum, ut & cxteros Dominos XLII1. & vcccr.xxv. fol. 26.) cõònfectum eſt, Siciliæ certiores facit de induciis ſecundo à Papa hæc continens: extenſis per annum integrum. Federicus, 6d. Præſontis iraque Priwijegii ſorie anno vertente MecctLXvII. v. & v1. ind. 305 norum ſieri volumus umivenßs tum præſentibu Juam Comes Joannes triremem de integro extructam cu- futuris uod conſderanles purum ſdem; & dowo- ravit propriis expenſis, ut narrabimus §. 17. de- rionem ſinceram, uam Nobilis Joannes de Glara- ſcripturi Manſyedum III. Poſtea annò Mccctxx. monte Comitatus Claramontis, (ideßt Caccabi,) C die v1I. Martii, ut docent Ludowicus Lellus 8& 65 Wrrx Bibonæ Dominus conſ fam. & pᷣdelis no Abbas Pyrrhus Not. Montis Kegalis c. 177. f. 77. Ver erga Eucellentiam noſtram geritʒ nec on Wan ſcripfit Pontifex ad memoratum Gomitem Jhun- dia, & nptabilia ſerwitia, Iuc eſus Prædereſores, nem; Anno ncccrxx vII. Martii, inquit Not. 4 quibus ipſe inſgnem raxit originem, & qubrum Montis Neg kol. 420. Urbanus V. Guglieimo, (id ipſe Joannes conſpicuis moribus & virtutibus ſr- eß Archiepiſtopo Montis Regalis) deprecante, ſeri- vat nomimis digntutem enga eos Principes Domino⸗ phr Joanni de Claramonte, ur Zurrim (demum Reges Progenitores noſtros bon. meim. 1ahn pro ebnum dictam Caſtellnzzo) quæ juris erat Montis Regalis exaltutivns nominis, & honbris, quam pro defenſo- Eecleÿæ A ſuis deßrutam denub reparundam cura- ve dictj noßtri Negni bellicſe, ac ſrenus Mari Ter- 7et, aque Eccleſtæ redderei. raqus præſtiterunt, nulliz eorum perſonarum paicen- Die xxv. Octobris anno McccrXx1. Ponti- do poriculis, ſuallori carteris, &prehuris, S n fex Romanus, ut pacem poſſet effcacius firmare vihus mutiphicium enpenſarum, & quæ idem Nobilis inter Regem Fideritum Reginamque Foannam, præſtat ad præſens, & in antea præhare poterit, dan- P interdietum ſuſpendit, cui diutiſime ſubjecta erat te Bomino, gyutioraz cum nſram doceat Maſeßatem Sicilia; poſtmodum leges ſtatutæ fuére die xxx1. ralium viorum prolem pyæmiſirum S inſtarumſ- Martii in Villanovn Aenionenſt, & deinde die hi viriutum intuitu, diligere, S domis æhuedignis xxvII. Auguſti anno McccLRXIII. xI. Ind. ſuæ conditibnis ſatu promowers, eidem nobili tan- Interdictum omnino ſublatum eſt, paxque pro- uam henemerito, & condigno, S ſuis bæredibus d jn corpore legirime deſtendenbu in perpetuum, 7MK⸗ NAM FUTERN poftam in valle Agrigenti Iu- ſirlæ noſtræ Siciliæ, quam quondam Nob. Rogerius de Scandolf. Miles, vita ſhi comite⸗ d cun ia nſtra ſuh certa forma tenebat, proprer eÿus obitum libe- ris de ſub corpore legitimis non relidtis, Terra ipſe eß ad manus, S5 domimium noſtræ curiæ juſte, 6 301 ynrionabiliter devoluta; cum raßro pertinentiis, &Sc. Præſes In- ſularum propiis ex- penſis tri- remem conſtruxit. Dat. Raguſiæ XI Maji 1v. Ind. Mcccrxvt. In prædio hoc dicto Comes Joannes devotiffi- mam mentem oſtendens ſtatuit Pdem prima- Major Parochialis riam nomini S. Mariæ: Ades S. Mariæ, ait Pyrrbus MNot. A. fol. 349. maimam vedoler autiquitatem, ſurte ab Joanne Claramonte exrituta, cui fuit d Nege conceſa Sutera. „ „ §. 7. Poſtea conſtitutus fuit Præſes ſeu Capita- neus & Tribunus, ſive Nomarcha Infularum, tum perduellium, Gerbes & Qurcinatis, ut ẽ diploma- te Regio dato Meſanæ die xxx1. Julii 1v. ind. anno McccixvI. liquet, quod hodie extat in Ar- chivo Regio anno Mcccr.xiv. fol. 40. Itaque cum Comes Meracii Franciſtus Vintimilia, Comes Ah- donis Hnricus Roſus, Artalis Magona à fumma juſtitia Regni, Comes Mißtrertæ & Gerardus Spa- tafura, inducti quibuſdam fimultatibus foœdus iniiſſent, ut vaſtarent univerſas vineas, loca & fi- nes Mon, Res Comiti noſtro injunxit, ur quam citiſſime (literis datis Meſlnæ die xxIx. Au- guſti anno Mcccrxvr.) id feri prohiberet. Alia Epiſtola data quoque Meſamnæ die 1. inſe- quentis Menſis Septembris v. Ind. anno McccrxyI. gni. clamata, Pontifice Komano Cregorio N. Leges autem hæ ſtrictim hæc comprehenderunt, nimi- rum, ut Rex Tidericus nominareturRex Winacriæ, deberetque ſecum in matrimonio conjungere An- joniam de Balſo propinquam Reginæ Joannæ, ad- diris dono & jure, ut in Regnum ſuccederent fœ- min Sc. quemadmodum revera Maria filia ex- cepit eundem Fridericum. §. 8. Hac ipſa tempeſtate Comitem Joannem Clarumontanum conſtituit Rex Seneſcalcum Re- f Itaque Rex Fridericus, horum omnium certior factus, extemplo die xxv1IOctobris x1 1.Ind anno vcccLxxI1I. moliri curat ex portu Meſanæ plu- rimas Triremes cum Legatis ſuis miſſis ad novi- tiam Reginam Antoniam, ut fauſtis avibus ipſam Neapoli Meſanam conducerent, nec neglexit li- teras dare ad Gomitem Foannem memoratum, at- que ad omnes Magnates ſummos Regni, certiores faciens eoſdem de hoc negotio, invitanſque promptiſſimum quemque ipſorum ad Nuptias pro- ut literæ datæ Meſunæ eodem die xxvII. Octobris x1I. Ind. anno Mcccr.xxIII. (in Archivo Reg. Ann vcccrx1x.fol. I.12Fitidemqus iteratæ lite- ræ datæ die v. ſequentis Menßs Novemhris codem anno (in Tahlino Reg. Ann. Mcccrx1x. fol. 141.303 indicant, in quibus ſcribit triremes jam paratas eſſe ad relinquendam Neapolin, jubetque ut Meha- nam confluerent, non tamen comites ſuos ultra ſtrigintaaugerent, ut habemus porro in literis Re- giis (in Archiv. Reg. 1. c.) datis ad Gugliolmum Peraham „ atque Comitem Joanuem ClaramoMa num in . . 7 vl. i ugoeitunt. 5 17. de le annò ccctu S in Lh & ree Not. Gigi emo, ( 8 inut ſri- u Turin tn zerat NomRexi u0 reparandan un. vcccuxx. Don ſet eficacius fm ginamque Joum wiſſme ſubſe wur ſukte deu. euenſt, K dntt cccuwm n num et, amen n (M li mpreen, in ninnrnie imonio wnx dr Regi jun um ulcccieenir n — Mni hlu ute Coniten jum Rer benelcltunſ um cent um om o tInd. . X1 mn. Vecei⸗ n n e ut ſu, wl 6 e o jol iu mfon (i 2 dus „C* nu n — — — — —— — — rt S — 8 — — — S— S 8 — — — — — S — — = — — — S — S — — N S — ₰ = — — — S S 5 * = — — 2 — — — — * 2 — — — S S —.—= — S = S — „ „ — — — 2 5 2 2 5 . † K + — 8 + * 3 7 — mi ni 23 . — = u & 8 —— — — n fffffſſſſ * 2 4 18 . ⸗ E 312 — — — — Seeeeeeeetsteettiteeeeeeeeee ff * 8 S — — 3 5 1 S E — — —— S — 7 . 6 22 S SSSSS——— 1 1 1 ————————————— * 0 — S * —— — ———— . — — * — — — — — . — 2 — —= . — — — + ₰ — — —— S 5 — —— . — — — . — — —— ² — 8 * — 3 — — B 8 — — — * 8½ — 2 — — . . —— ₰ 3 6 — 2 ₰ 2 — — — *. — . — * * ½ S . — „ „ — 3 . — 2 - — — * . . — = — 2 * — . 1 — — — — — — — . — — — — „ num memoratum: Fcripium n Noh. Joatini de Gla- ramonte Comitatus Claramontis, & Terræ Bibo- næ, Pomino Feneſtalco conſ. fam. & ſdeli Wohro. §. 9. Advenit ſponſa Regia Andnia Regina Moſunam die XxIv. Novembris x11. Ind. anno Mcccr.xx1tIubi ſponſalia peracta fuére, ut & Nu- ptiæ, cum frequentia ſumma omnium Qptimatium Regni. Res ante memoratas tradidit Fazellus 11. Decad. lib. 1x. cap. vI. fol. ſ72. his verbis: Quæ Pax ut ardibyi nbuu ßrmaretur, Antonia Joannæ Neginæ eonſunglinen; & Ducis Andreæ ſlia, Fede- ntoniam usorem. „ rum cohutu, Meflanam ad Federicum venit, dumque nuptiæ celebrurentur, Joannes Salernitanus Præſuld Gregorio Romano Pontißce legatus adve- Idtis 4 Friderico Rege recepit, atqus 4 diris qui- ltaque divulgato hoc negotio per univerſum Regnum, Urbs Panormus miſit ad Regem, Re- ginamque Legatòs cum literis Senatus, invitanri- bus illos ad accipiendam Goronam Regiam Panor- gratiſimum ipſis fuit, ut patet è Regio reſcripto ad Senatum Pauormitanum die xvI1. Decembris pendice fol. 467. & Chron. fol. 77. §. 10. ltaque memoratus Gomes Joannes, ubi annesre- 1 ½ banormi ein eit Panormum, ut ibi habitaret, ut antea cum Man- eii⸗ ofi fredo III. Thalaſſiarcha, & oppido præeſſet: Fe- — bruario prox imo has lireras dedit Rex ad indicatum Gomitem: Scriptum ß Nobili Joanni de Claramon- te Comitatus Claramontis, id eſt Caccabi, & Terræ Bibonæ Domino Faneſcalco conſ. fam. & pdeli no- Sc. Propter novitaiss emteſiwas, animoque 3 nohro ſatis diſplicitivas commotas in ferra Trapani his diehus, ullo reſpectu habito de inſrmitate noſtræ perſonæ; quad eſtitutionem caſtrorum noſtri Dema- — uſi Domino perſonaliter proßtiſti, Ec. 1. Dat. Meſſa- Manfrido de CGlaramonte Ammirato conſ. fam. & id. ſuo. habentur hæ literæ in Tablin. Reg ann. McccxIvII. McccfL.xxI. fol. 98. . 1. Dic x1. Menſis Septembris x11I. ind. aner anno McccrxxIv. Rex Fridericus & Regina An- Coronatio 6 Foanne & Thalaſſiarcha Manfredo Claramunta- — 6 Obitus Co- anni inſequentisx111. Ind. anno Mcccr. xx1v. Gæ- Ind. vitam cum morte commutavit, ut putatur, Panormi, humoque mandatus eſt in Sacello Cla- ramontanorum Templi S. Nicolai la Calſa· Relicta hæres fuit omnium prædiorum urbanorum filia unica, nomine Conßantia, progenira è Conjuge Vbella quæ poſtea circiter annum Mcccrxxxv. nupſit primum fſumptuoſiſimo cum apparatu in nenſs Infantis, filiæ legitimæ & juſti matrimonii Infantis Foannis Ducis Ahenarum S Nandacz 2 quarto partu nati Regis Friderie⸗ I. & Reginæ Eleonoræ Conjugis. Inte memoratis Conſugi- bus Voanne & Conſtantia proſata fuit terna ſobo- les, cujus erant filii duo, Nicolaus & Matthæu Peralia atque una filia Aatha. Conſtantia vero vi- rico Nebi nupſt. itur Antonia in magno proce- nit, nuptius Megias conſocravit, Junmamentum Vde- bus fuerat hactenus Sicilia involuta, eamdem ahſol- mi juta conſuetudinem Regum omnium; quod xII. Ind. anno McccLxxIII. ab Abbate Pyrrbo recitaro Notit. Mœſan. fol. 2/1. & ſeq. & in Ap- lun Meſana frequens interfuerat ſponſalibus Kegiis, reverſus n, — von obſtante noſtra inſtrmitaie, cum duolus galeis curiam noſtram armando diſponimus, dante — næ v1 Feb. x11 ind. McccIxxIII. Jem Noh. ronia, nova nupta, coronati fuére Panormi, ope- ram ad hoc conferentibus plurimam memorato Smitis Joan- F. 12. Perrexit memoratus Comes Vanne⸗ in , oficiis præſtitis Regi ſuo Friderico per totum indi- = catum annum, duodecimæ indiẽtionis partemque terum in morbum delapſus menſe Novembri x111. Oppido Arigento, Joanni Perahæ, filio Comitis Calatahalotæ Guglielmi Peraliæ & Eleonor Arago- 0 E 157 CAkTRAco StcuLA. Lis. II. GAp. VI. 18 duata marito, ſecundum nupſit Richardo ℳ⸗ hati. CLARAMONTII, MARIa — JOAMNES III. — ISABELLA ſeu AMATA CLARKAMON. EFLISABRETHA TANVS. VINTMILLIA. PERALTA. MarTEUs nCoLas aara. MOTICF. RRRcs — cosrakrta CLARAMONTANUs. MONCATA. Inſignia borum exſant Tab. V. N um. 12. 5. 1 F Claramontanus IM. hu js nminis, 1 natus erat Patre Joanne J. Seniore, & Matre Lucca ſive Lucia Palicia fratreſque habuit Co- mitem Manfredum J, Henricum & Jacobum CIa- ramontios. lpſe, Miles fortiſſimus, fimul cum Anico fratre incepit ſtipendium facere ſub Rege Heiro I. & ſimul interfuere prælio, quod com- miſſum fuit anno Mcccxxx1x. cum obſidens h- las recuperavit: Poſt h=c Petrus Rex, inquit Fa- cuperare, & hohes inde pellere Fatuit cu Henri- cus, S Fridericus C laramontani germani Vratres, Sᷓ mulri alis Proceres ꝓræeraut; contra IMlas diri- git; ut ante expoſitum fuit §. 11. fol. 287. Poſt- modum æra meruit ſub Rege Ludowico qui ipſum ſummo affecit honore; nomineque excellentiſſi- mo Pecurionis Cubiculariorum: circiter hoc tem- Laritæ Jlafanit primæ ſuæ Conjogis anno McccxxII. filiæ Comitis Maruhæ, Domini Cimin- , atque Bartholomææ Inciſ Conjugis; Pride- ricus vero & Conjuge propediem procrcavjt bi- nam prolem, videlicet Marthæum, aliis Maſior- de quibus convenienti loco diſſerendum erit. 5.2. Inſcquente vero anno Mcccx.1x. ma verſi Regni, addira poteſtate licentiaque maxi- ma & vaitiſſima, ſupplendi ſuas vices & voces. ut ſcu Ennæ,die xxvII. Septembris 11 1. Ind. anno McccxLIx. ut & Album Zenarus Urbis Panormꝭ anno Mcccr.. quo anno pax divulgata fuit imer anni Friderico commemorato ẽ navi oncraria Py⸗ quæ per Catanam deportari debebant Jyracuſasʒ quæque ductu Manfredi Claramomani propinqui reitituta fuerunt, & recepta. Anno Mcccr.11. Comes Maufredus . frater ipſius, ultima ſua ordinans, jus Friderico detulit in Comitatum Moticæ, hac lege, ſi Simon filius ſuus non relinqueret filios, ut revera evenit. rer Fiderici, ſuum condidit ſollemne teßamemum, in Oadis — cORsTadrIa- RICHaRDUs bas zellus Dec 11. Lib. Ix. c. 1v. fol. 2/8. Mylas re- Ium natu maximum, & Luccam aliis Luchinam „ CORM)UGEs ET FILLIA coMris Oakais 11 307 pRIDpRicUs II. CLaRaMoMrahUs coMEs — pus Fidericus duxit Conßantiam Moncatam, natam Cönu 4 Suglielmi Kaymundi I. Monratæ, Comitis primi flilirn. Auguſte atque Gomitis Aderni, nec non Mar- * simnnernhe honore habito, ab hoc Rege creatus fuit Pro- deriei ejus-⸗ rex ive Vicarius Generalis & Præſes Juſtitiæ uni- Juc foriu- docet Diploma Regium datum in Caſtro Joannis, Optimates Procereſque Regni: hæc vero non ſer- vata fuit, quandoquidem Menſe Martio ejuſdem catenſt ablata ſunt tria millia onerum frumenti, Præfatus Comes Manfridus de Claramonte ſra. 30 o6 monem de Claramonte ßlium ſuum, natum e eo S noh. Comitiſa Matthia Aragonia ſetunda conſor- ze ſua in Comitatu Mohac ferris Raguſiæ, Scicli, S5 Cihramontis — & in caſu qub prædictus Comes Simon ÿilius, & hæres eſus univerſalis decederet ab huc vjta, ſliis maſculis legitimis, & naturalibus ex eo non yelicis, ſuhſtituit uob. Fidericum de Clara- monte ejus ſratrem ſupplicaniem, S. Friderice F. 3. Anno eodem ad firmãndam magis magis- nuptias na- Pr eR — Spe que pacem inter Proceres Regni, Rex Ludowicus ampru jufſit, matrimonium contrahi inter familias Cla- oſi ſi mas 7 agit 4ri- Vamontandim, Paliciam S Koſum; ſeu Kubeam; genti. itaque Comes Simon in matrimonium dunit Veno- tiam natam Comitis Matthæi Palicii, ut narravi- moratus in matrimonium dedit filiam Luccam, alias Luchinam Henrico II. Noœft, nato Comitis Vidonis Noſl, Kilii Henrici Primi, Domini Montis Not, dotemque & dona jugalia contulit prædium & Caſtellum Favuræ ſive Fabaræ, ut hauſimus ẽ pactis conventis Conjugii poſtea con- cluſis die v1. Januarii anno Mccct1I. Exactis celebratiſque ſponſalibus, nuptiæ con- ſumwabantur menſe Novembri in oppido Agrigen- 1o. ſed quam ſumptuoſiſſimæ, atque ſplendiſfimæ, ut è Fratris Michaelis de Plaria p. 1. c 61. excerptis conſtat: Vahis ſic emengentibus, ut ſuprà diſtin- gutur, Comes Matthæus de Palicio, & Nob. Fri- dericus de Claramonte Miles, prædicti, eorum ph· vontiamn Volentes auplius ſublimaren adverſæ par- ris eorum, ſ poſhnt viribus cntultare; conſideran- duraiuraʒ Comiti Henrico Rubeo de Meſſana Meſ- ſanenſi exuli, dilus enim Fridericus de Claramon- te Mles pro ſun ßlia, (ideſ Lucca alias Luchina) eidem Comiti copulanda in uxorem ad Moctam 8. A- 308 naſta ſiæ cujus arce dictus Come Henricus furat Do- inn, e moram trabebat, ſuos tranſmiſit Nuntios, diquſque Comes Matthæus pro cauſa ſmili Comiti Si- mori de Claramonte Fdeles ſuos intims deßinavit. Quupropter mutuis nunciationibus inten eo⸗ alloquen- 10, prædiba matrimounii fudera ſunt eonfirmata⸗ ad quod matrimonium per verba de præſenti conßr- omnibus Meſſanenſibus exulibus, in ciwitute Ca- taniæ exiſtentibus ad Ciwitatem Agrigenti, ubi di- tiu ponſalia brant conſummanda, fuit ꝓrofeltug. Nob. vero Fridericus de Glaramonte ante dictus & ſoter Comitis Henrici ꝓrædicti innatæ nobilitatis Lenere non ohlitus, ſatim quod novi Generi ſhi adventus in- notuin, ſuo deſtendens Palatio, ei obviam cum ſub- yumn nobilium comitivu multorum exivit, quem Pila- v ſronte, & læra ſuſcipiemes ſacie fovet amplewi- hus, S ſgnis, &5 ſalutationibus exhilarat, & in mo⸗ Aulamine verborum ſuorum primitivorum Meſſanæ li beneolentiam ſpundet. Qui in ciwitats ingredien- veð univerſtaliter omnes cives de hujuſmnodi vov nuptiis congaudehant, & pſullentes, S choriantes cum di- verſs inßrumentorum ſonitibus alta Palatii loca conſtendunt, & paratis in diwerſu erum prodigali- rate cibariis, ſernumur menſe; ſuppoſitis argentei & aureis ſeyphis multis in illisʒ Sꝙ imminente com- oditate voſtendi, prandium fuit inceptum, uod ſertur fuiſe opulentiſimum, & nobiliſimum cibariis eplerum uo ßnito immenſa ſunt tripudin per ci viratem, in quihus nuptiis, in Palatii planitie fue- mus competente loco. Præterea Fridericus me- 1es, quod Pax ſüpradicta non erat longæo iempora nnumn icus Comes Henricus perſonaliter cum qua- 159 * quo ejus hæredem uniperſalem inßituit Comitem Zi- [A vunt poſita VMnnria vaſu vino repleta Spanes ſuhi- cienter acervutim Auudique quibus omnibus ve⸗ nientibus eſus ſui guftus non erut probibitus, Juodfe- re per triduum perduravit. Nuptiis vero prædictis celebraris, Dominus Comes Henricus d ſocero obteu⸗ ya htentia cum henedibtione addibtam Moctam S. A- naſtaſiæ fuit reverſus. F4. Cum antea §. 8. n.2. fol. 271. laudaremus ſuſtepit, & uſqus ad Palatium 160 Comitem Simonem⸗ indicavimus ipſum Menſe A- prili anno McccII1I. Tauromenii conveniſſe F dericum, cum ambo certiores facti eſſent, de Co. Meſanampetierunt. Poſtea ab hoc oppido profectus Rex Menſe Majo ad viſitandum Regnum, cito rediit, quod obiiſſet Dux Joannes die Xxv1.unit: reliquerat vero interim, Meſanam gubernatore Comite Matthæo Palicio, qui à civibus ſeditioſis die xxvI. Julii una cum Conjuge natiſque interfe- ctus fuit: cæterum Rex necem hanc imputavit Fimoni, genero perempti Palicii, unde novitix ortæ fuere ſimultates inter Regem Ludovicum, Si- monem & Fridericum Claramontanos, qui ſtatim mi- litiæ Ludowici & JoannæRegum Neapolitanorum no- men dederunt, atque ideo perduelles pronunciati fuerunt, ſpoliatuſque fuit Gomes Simon Comitati- bus Moricæ & Claramomtano, videlicet Caccabi quos commiſit deditque Rex Infanti D. Fideric fratri ſuo, Diplomate dato Catanæ die Rxx. Martii anno Mccct.1I1. vel McccLIv. tamen ar- mata manu Comes Simon jus poſſidendi defendit. Anno vccctv. die xv1. OCtobris vita deceſſit Lu dovicus Rex Ficiliæ, tumulatuſque fuit Catanæ. vIII. & 12. Ind. annis Mcccr. 1v. & McccILv. Fri- dericus commemoratus adminiſtravit Præturam, Præ fecturam ſeu Tribunatum, ut & juſtitiarii mu- nus in oppido Panormo, conceſſum ipfi die xv. No- vemb. Ind. vIII. an. Mcccr. 1v. ut habetur in Ind. an. x. fol. ʒ. Magnificus, & Potens Dominus Federi- cus de Claramorte Miles; Inſulæ Siciliæ Magiſter Vuſtitiariusʒ & Major Camararius tanquam in bis partibus pro parte Serenitatis voſtræ Gubernator & Nehor; hinc elucet, ipſum fuiſie Prætorem, Cen- turionem, quinimo Proregem, atque à ſumma ju- ſtiria Siciliæ, qualis creatus fuerat anno cccxr 1x. ſicuti ſuperius §. S. n. j. fol. 277 narratum eſt. Pie xx1v. Decembris x. Ind. anno McccLvI. Ludowi- cus & Joanna Reges Neapolitani ut Reges Sici- * liæ fuerunt Meſunæ excepti & honorati, quo pri- mum ut intercederet pro Comite Simone, reli- quisque Claramontanis omnibus profectus eſt Man- ſredus Claramomanus, poſtea vero ipfe Comes Si mon, qui Reges reliquit ibi offenſus, quod ab- nuerent ſibi Conjugium Infantis Bianc, ſeu Blanchæ, ideoque vitam Meſunæ kinivit die xvt. Martii ejuſdem anni Mccct.vI. quem mortuum ſine natis Frideritus deſcriptus, ut vicarius inſti- tutus per Teſtamentum à Comite Maufredo I. fratre factum, excepit in poſſeſſione Comitatus Moticu. Et confeſtim die x111. Julii x. Ind. an no cccx.vII. cum duabus triremibus Panorm exiens, appulit Meſanam, ut veneraretur Reges recentes Ludowicum & Joannam, qui ipſum omni cum honore excepére, tradente Fr. Michaele d⸗ Plaria p. 2. c. 19. Federicus de Claramonte Miles, ne forie ds eÿjus Ndolitate Keu Neapolis in aliqu or- midaret, ad Civitatem Meſſanæ, uhi ſui Negis, & S Domini Majeſtus præſidebat 13 die Julii 10. Tnd. ncccI.vI. cum duabus Galeis à partibus Vallis Ma- zariæ diſceſit, & per mare ſe contulit perſonaliter. Adwentus cujus Nex prædiqtus præſtiens extra Civi- ratis mnia in ea parte, qui dicitur, Columnarum locus, cum innumerahili copia ſuorum, præipus Meſſanenſium ei ohwiam exivit; & deſtendens dl rate, Nex animo gratuito, & gratioſo ipſum in ulnis Kegium inſimul equit tarunt. Qu deſtendentes ab equis, ad ali ſcandum prædilti Palatii loca, &ᷓ cuferentibus ipſis in Came- va d uniwer ſ, Fridericus ſupradistus Miles adſuun hoſpitium digyeſus eſt, qlem rutus Meſſanenſis Po- idem Vazellus Dec. 11. L. 1x.c. 6. fol. 62. Sed in- rerea Fridericus Claramontanus Aloyſio K, ſ. dem Succeſi in mite Marthæo Palicio, qui familiam Claramonta. nam apud Regem calumniatus fuerat, quare ſimul?“ Con jni⸗ 3 uuDminele. . Bln U anm: inunmliz uhre Ginunj kihebtnnſe em, uqut iunn erat annoMu 77. narratunt o vcccuvIhz litni u Khononi, Comite lun d tenen plin⸗ ibch, oc hints line, ſu un. n p „u enbM Fcunn jmul ſelhone (nin lut.ſh 65 triremibis Pn ut veneneut ſ un, qui in ente V. de Chramomn⸗ Venpols in aiſ n uhiſiRh 1 in nu ſ mtuli . Vch 161 dem juaturus cum duahus triremibus Panormo Meſ- ſanum venit, eique Aloyſius extra menia adiocum uſ⸗ ue columnarum obviam fabtus, Jummam benignita- tem exhibuit. §. ſ. Die xxx. Auguſti x. Ind. anno McccrvII. 311 Rex Tudovicus & Regina Joanna Meſana abeun- Pax inter Fridericum JI. & Cara- manrauos; nec non Conjugium Matthæi na- ti Friderici. Neapolin, reliquerunt ad præ ſidia Eivitatis e Præfectorum & Dominatorum Ni- colaum Cæſareum, & Angelum Comitem. Anno Mcccr.1 x Fyidericum Rex nominatus Ludovicus præfecit Prætorem Panormitanis, S Proregem præ ſidemque Juſtitiæ Ficulum, ut docet Piploma deſumptum ex officinæ monetariæ Neapolitanæ Tahlino not. 1. G. FPoſtea die xxvI. Martii Ind. tes juſdem nomine xnI. anno Mcccrx. Fridericus laudatus, relicta Panormo civitate, profectus eſt Neapolim ad Re- gem, ur redderet ipfe rat ionem regiminis, & in- ſequeme Menſe Aprili reverſus elt cum excrcitu Milirum, eripuitque Panormum obſidenti Regi Friderico IM. S.5. PorroMenſe ſanuario anni ejuſdem McccTæx. Comes Franciſt. Vintimiliaſeu Ventimiius cuplens, reconciliationem Dominorum Clarambultabum, conſtituit nuptum dare JVacolellam filiam Martbæo Claramomtano, nato Fidorici memorati, quam- quam ante i pſa deſponſa fuerat filio Artalis Mago- n, atque propter Conjugium allegatum poſtea Fyidoricus memoratus cum univerſa Proſapia Cla- ramontaua rediit in gratiam cum Rege Friderico, univerſali venia conceſſa & divulgata, compoſi- tiſque rebus omnibus, ut Frater Michal Platienſis Hiſt. MSS. P. 11. c.L.xIII. narrat: Comes Franciſcus Vintimilius malum quod in ſuis latebat vſceribus to⸗ lerare non valens, owenit. Quare contra ꝓromiſa venions, irritum quod promiſtrat Artali fædus, con- ſecit, & quia ſolus metus cobibet quondes ꝓromiſu non relinsret, cum Federico de Claramonte Negio hoße, E eÿjus antiquiſimo inimico pacem annewus eßt. Er ß̃liam ſuum, JALOBELLAM, quam pen ar- ras ſponſalias p̃lio D. Artali dederat in uuorem pre- ris nuptiis ipſius, cum plio, MALAEUO, dicti Domini Friderici de Claramonte in matrimonium co- pulavit. In quibus nuptiis dicus Dominus Federi- cus de Claramonte IMles, ComesHenricus Gener 12 u, S5 nobilis Berardus Spatafora fuerunt præſen- phaludi die xv. Februarii ejuſdem anni, illum Co- Connubium Friderici, 1es, qui pacem cum Nege fuam cumn Federico ꝓræ- dicto, operante Comite Franciſco, & capitula in eo contenta obſorvure cum ſacramentopromiſerunt. Qua- proprer ſcriptum fuit per Negem Siciliæ Fridericum Vngulis ferris, & locis Siciliæ u pacem prædidam obſorwant, & zota Iuſula fuit in pace redacta, excepta Meſſana, Milatium, Liparis, qui contradiue- runt. ldem confirmat Faxellus Dec. 2.1. c. f. J70. quo te, Curioſe Lector, ablegatum volo. Præ- terea ſtabilit idem Kpiſtola Regis Friderici data ad Primates Regni, nimirum: Federicus, kSc. Ecce Deo gratias, quod Nobilis Fridericus de Claramon- te Conſiliarius fumiliaris, & delis nohfter, cum a- liis & Proceribus, & Magnatibus noßtri Kegiminis ad pacem deveniens, Sc. Datum Cephaludi vr. Januarii x1v. Ind. MccI.x. habetur apud Proton. Indic. eorundem annorum not. lit. B. fol.63. Die memorato pacis, gratia delicti divulgata, prædia cunctis proſapiæ Claramontanæ reddita fuerunt, nominavitque inſuper Rex in Diplomate, dato Ce- mitem Moticæ. . §.7. Præterea (ut revertamur ad Connubium) dicimus ſponſam Facobellam natam fuiſſe nomina- to Comite Frantiſco N. Vintimilio, Comite quar- to HMeracii & Coliſani, & Eliſaberha Lauria, kilia Nicolai filii Comitis Kogerii Lauriæ. Sed hi Con- juges, Comes nimirum Hrauciſtus & Eliſabetha ſeu Jabella procrearunt ſobolem ſenam, Aduinum, qui in juventute obiit, Hnricum, qui ſucceſſit in — CARTRAGo S16UPA. E U⸗ Cap. VI. 4 D 162 Comitatum Heracii; Antonium qui tenuit Comi- tatum Coliſani; Jacohellam, memoratam ſpon- ſam, Nahellam, quæ nupſerat Vbanni Comiti Cla- ramontano, nimirum Caccabiz & poſtea vidua fa- cta, data fuit in matrimonium Comiti Henrico Nœfi; & natu minimam Euphemiam Vimtimiliam, alteram ſcilicet Conjugem Thalaſſiarchæ Manfre- di Claramontami; unde legumur tres filiæ Comi- tis Vintimilii rupſiſſe familiæ Claramontanæʒ ſepti- (obierat enim primis annis infantiæ ejus,) poſtea nupſit Domino Giaimo Prates, Domino Caccabi, ut loco debito recenſendum venit. Poſt hæc die xxvnI. Februarii xmw. Ind. anno McccIx. Minei habitæ ſunt Nuptiæ Regiæ, Regis Friderici M & Conſantiæ filiæ Regis Caſtiliæ mates Regni, & quamquam aberat fridericus lau- datus, tamen rationem abſentiæ ipſius Comes Franciſtus Vintimilius attulit Regi Friderico, cum Catanæ ſubſiſteret Menſe Junio eodem anno. Die Rv1I. Aprilis ejuſdem x1v. Ind. anno MœccrLxI. 4 Comitatus Motiæ; quod ita conſcriptum erat: Fridericus S&c. Præſentis itaque privilegii ſorie, notum ſieri volumus umiwerſis ram præſontibus, Juam futuris, quod pro parte nobilis Fiderici de Glaramon- te, Militis Conß. familiaris, fqᷓ ſdslis noßtri fuit nu⸗ per oftenſum, & præſentatum Culmini noſtro quod- dam publicum inſtrumentum pꝓublicutionis cujuſdam alterius Inſtrumenti publici facti de puhlicatione cujuſ⸗ dam Priwilegii Sereni ſimi Principis Domini Lugdo- vici ejuſdem Kegni Negis TI. fratris noſtri Keveren- diimi ſwl. record. continentiæ infraſtriptæ. n Nomine Domini Amen. Anno Dominicæ In- carnationis McccI.x. die Menſis Martii xv1. euſdem x1v. Jud. Negnante Sereniſimo Domino noſtro Pomi- no Nege Fiderico Dei gratia inclito Kege Siciliæ, ac frido de Claramonte olim Comiti dihi Comi Athenarum, & Neopatriæ Duce, RNegni vero ejus an- no ſexto fliciter. Nos Guidus Papa Juden Civi- taris Agrigemi, Gerlandus Denti Kegius publicus rotius Inſulæ Ziciliæ Norarius, (ᷓ teſes /uhſtripti ad oc vero ſpecialiter rogati, ꝓræſouti ſeripto publico, Norum facimus, S teMamur; quod circumſpeltus vir Notarius Jacobus Sagnatii Civis Agrigenti o- mine, & pro parte Magnißci, & Egregi Domini Fiderici de Claramonte, Comitatus Mohac, & Ter- ohſtendit nobis, & publice legi fecit quoddam publicum nis dicti Comitatus Mohac, & Trræ Raguſiæ fa- dæ, S conßmatæ per Sereniſimum Dominum Ke- inſtrumentum ↄujuſdam Privilegii Negii conßrmatio- 3¹3 ma tamen Eleonora, quæ mortuo Patri ſuperfuit Voannis V. quibus interfuerunt frequentes Opti- . F S SRL* à Habilitum Rege Iriderico IM. impetravit Diploma ſtabiliti Cowiratum Motica. ræ Raguſiæ Dominiad noßtram accedens præſentiam, 314 gem Lugdovicum olim Negemdiciliæ claræ membriæ, condam Magniico, & Egregio Domino Comiti Man- ufra zri ditꝭi Domini Fiderici bonæ membriæ, actum Pan- hormi manu Bartholomi de Alemagno Kegii pu- ncccx.ii. & ſuhſignatum manu Nicolai de Tran- bieda Judicis Curiæ diꝗæ Urb. Panhormi, S alio- rum teſtium numero competenti vallatum ſuhſtriptum continentiæ, ( tenoris, quod talis eſt, Sc. In Nomine Domini Amen. Anno Dominicæ In- Jud. Negnante Sereniſimo Domino Don Lugdovico nclito Kege Siciliæ Negni ejus anno primo fwliciter A men. Nos Nicolaus de Tranbieda Judex Cælicis Urb. pan. Leonardus de Bartholomæo Kegius publicus totius Inſulæ Norarius, &ᷓ teſtes ſuhſtripri ad hoc ſpe⸗ cialiter rogati, præſeuti ſtripto pullico Notum fuci- mus, 6 jeſamur, quod Nob. Pominus Joannes de S Egregii Domini Manfridi de Glaramonte Cmiris Comitatuum Claramontis, & Mohac, S Momini Raguſiæ, 65 Regni Siciliæ Seneſcalci ad noſtram A. Ineges. carnatiònis McccxLII. Menſe Julii 1. ejuſdem 11. hlici totius Siciliæ Notarii olim auno Pomini Neocaſtro Miles nomine, & pro parte Magnißci, . 1* 3 31 ſ lihu rohloratum. Aum Panhormi anno Menſe Die, io oocupautis, ſod quod unus inceperit, aler, vel alii poſfent proſequi; & ſnirs prout hæ⸗ S alia e parte dili Wob. Fiderici in eodem teſtamenio contine- deceſprit in diſpuſitione prædilꝭa, ſuperſtite ſhi eodem Petri de Burellis IMilitis in ſtriptis manu condidit ſol- ſuum natum er e0 Noh. Comitiſu Matthia de A- 6 diftribuendorum per eoſdem Fidsicommiſarios ſuos 164 præſentiam atcedens oſendit nobis, & publice Iegi o- cit quoddam Regium Privilegium ſillo pendente u nitum, 6 de vera rubea in quadum huwula Iignol ap- penſu ſericis cordulis hinis igllis ipſius Domini nofri Negis magni in talibus conſuetis, & notis ex uraque ipfus hunulæ latere illatum, obhtinentiæ hſe Auenris, cujus renor, & furma per omnja zalis eß. Ludovicus, &c. (vide antea fol. ⁊j3. 5. 7.) Vnde ad fururam memorium; & didti Comitis Manfridi cauthelam præſon⸗ puhlicum inſtyumentum ſibi exinde fahium eß per manus mei ꝓrœdictt Notari ſguo meo Volito ſgnatum & noßtris ſuhſeriptionibus ꝛhimonia- Sᷓ Ind. præmiſis. Ego Nicolaus de Tranbieda Ju- riſperitus Fudeu, uiſupra, Sc. Ego Leonardus de Bartholomæo, qui ſupra Kegius publicus 1otius Inſulæ Siciliæ Notarius ꝓræmiſl rogatus ſeripſn, & meo ſolito ſigno ſgnan unde adfuturam memoriam⸗ Se. Ego Guidus Papa, qui ſupra Vude Civitatis Agrigenti me ſuhſtripſt Sc. Eoo Gerlandus Pen- tide Agrigenti, qui ſupra Kegius publicus totius In- ſulæ Siciliæ Notarius præſons publicum inſrumen- rum rogatus ſtripſi, & meo ſigno ſnai, Se. Eꝛ humilter ſupplicatum, uod cum olim in Annb v. Ind prox. præter. de Menſe Funii Ind. euſdem præ- ſarus Comes Manfridus de Glaramonte frater ſuus, dum hujus vitæ obmmodis foweretur, de ommibus honis ſuis feudalibus, ( burgenſaticis ſabilibus, & mo⸗ hilhus, ac nominibus debitorum per manus quondam lemne leſtamentum, in quo eju hæredem umiwerſalem inßtituit Comitem Simonem de Glaramonte Flium ragonia ſecunda conſorte ſus in Cpmitaii⸗ Vuo Mohac Terri Raguſiæ, Sicli, & Claramontis Ktis, & ꝓœhiris in vale Nothi, S reliquis honis ſuis, & in cuſi quo prædictus Comes Simon lius/ S bæres ejut uniwer- Vulis, ut præmittitur, decederet de hac vita Fliis ma- ſtulis Iegitimis, & naturalibus ex e nun relictis Vubh- Vituerit ſbi prædibum nob. Fidericum Juppliantem iner ald in dicis Comitatu Mohac, Terris Sicli, Ra- guſiæ, & Claramontis, in Auibus pſum Nob. Fideri- cum ſuhſitutum ut ſupra in dicto cſ ſuccodere voluit ſub hac lege, & conditions videlicet quod prædi- u NWob. Fidericus prius quam intraret, & caperet poſůſMonem ipſius Comilatus Mohac, S Trrarum Raguſiæ, Sicli, &5 Claramontis earumdem „ /is ſdei Commiſfariis in dido teſtamemno deſcriptis dare, & ſolwere vneretur duodecim millia Vorsnoum Aur⸗ juuta diſpoſitionem ipſius Comitis Manfridi feſtaturis in ovdlem Ieſtamento particulariter denotata, ac indi- o ꝛeſtamento ſuo inſtitueritʒ 65 ordimaverit Hdoi- commiſlarios, & ewecutores ejuſdem ſui teßamenti di- qum Woß ·Fidericum /upplicantem, ac nobiles quon- dam Corradum de Aurea, Comitem Matthæum de Palicio, Neverendum in Chrißo Patrem Agrigenti- num Epiſtopum, Venerabilem Miniſtyum Ordinis Fatrum Minorum Inſulæ noßræ Siciliæ, &5 guemli- ler oorum in ſolidum, ita quod ſ omnen prædilti ſdei commiſurii ſui in oxequutiuns ipſius 1eſamenti inter- eÿ non pohent, ſultem duo en eis illud exouutioni debite demandarent, & quod non eſot melior condi- ri jatius ſuit aſertum; dihiuſque Comes Manfridus Comite Simone ejus ſlio, & hærede umiwerſals, ut præmittitur inſtituto, qui ſihi ſucteſit appræbenden- do, tenendo, & pohdendo diqum Comitatum Mo- hac, 65 eaſdem Torras Raguſiæ, Sicli, G Clara- momis, & præmiſa cœtera bona hæreditaria ſua; Nemque Comes Simon ohierit ſuhſoquemter, en e0 Vliis legitimis, & naruralibus non relictis, ſicqus ad- venerit caſus ſuhſitutionis præſtripiæ, E prædius MNoh. Fidericus ſupplicans volens admitti ad Jus ſuh⸗ tedia appoſitas in prædiſa ſuhſtitutions per dium Vundam Comitem Manfridum reftatorem, deſde- derans adimplore antequam didtam pohehonem ejuſ. dem Comitatus, & ferrarum præditturum acciperet inſra annum umum ſcil. A die obitus ipſtus qubndam Comitis Simonis in antea numerandum ditorum Po- renorum duodecim millium eiſdem ſdeicommi ſariis anare, & tradere procurawit cum eyttu, ſod quia dictus qubndam Comes Matthæus eo quod præ- præfatus quondam Nob. Corradus juſto impedimemo in reveprione didtorum Porenorum, & dſtributione ip/ſurum juuta formam dibti teſtamenti intereſ? ne- quiverit, prædicta duodocim millia Vorenorum Meve- rendo in Cbriſto Patri Oetaviano Labro, Agrigen- tino Epiſtopo, & Venerabili Fratri Rogerio de Pla- tia Ordinis Minorum /acræ paginæ profeſori, & eÿnſe dem Ordinis in Prowincia Siciliæ Miniſtro, ram ſti- licen ſratri Gualterio de Noto de eodem Ordine V carib ipſius Miniſtri loco ſui, propter eiuſdom Miniſtri onginquam abſontiam A prædiita Inſila noßra Sici- liæ, quam eidom Miniſtro tamquam dei commiÿa- integre, eu quibus dibti Epiſtopus, Eᷓ Minißri ſdoi commiſarii, ſdeiqus commiſariorum nomins quo ſupra ℳe cohtentos tenentes quietaverunt, Eꝗ abſolwerumt eumdem Nob. Fidericum juxta ejuſdem publici inſru- menti, de quietatione hujuſmodi fudti olim in anno 11. Ind. prow. elapſ. Sc. manu Notarii Giorlandi Denti pꝓublici rotius prædictæ Inſulæ noſtræ Siciliæ Notarii, & ſuhſignati per Raimundum de Borrito, unc udicem Civitutis Agrigenti, alios teſtes, co- hi ſuper hoc, ditamque hæreditariam ſuhßitutibnem Comitatus eÿuſdem Mohac, ac terrarum Kagufiæ, Sicli, S Claramonis prædictumqus Comitatum Mohac, E Terras eaſdem Raguſiæ, Sicli, S Cla- ramontis cum Caſtris, vaſallis, redditiu, juri- bu, proventibus, proprietatibus, venatiomibus, Pa- Vtuis, Molendinis, Molendinorum ſaltibus, aquis uarum decurſthus diwiſis, & Iimitibus vmmibus eo- rumdom, eidem Nob. Fiderico, ſuiſyue bæredibus, S ſucceſoribus in perpetuum acceptare, ratbißeare, S confirmare, ac de noo concedere, & dumure no⸗ ra Serenitas dignatetur. Qua ſupplicatione admiſ- Vÿa quia de prædibtis hæreditaria inſtitutione, & ſub- Nitutione ſeſtamentariis iphius quondam Comis Man- fridi fncis, ut ſupra ew formu eÿuſdom puhlici docu- menti conditi de publicatiome certorum cupitulorum e- juſdem teſtamenti ipſus quondam Comitis Manfridi 315 ultimo die Menſis Martii prov. præter. inſtanti x1v. Ind. manu cÿuſdem Not. Gerlandi Denti, S ſuhſ- gnari per Guidonem Papa Judicem ipMus ciwitutis Agrigenti omniqus ſollemnitate vallati Curiæ noßræ ohſtem, & præſontati; uod propterca inſpici juſ mus, arque legi morte iphus Comiris Manfridi, ſu⸗ umiverſali ſucce None ditti Comiuis Simonis appreben- None, tenuta, S poſehlone prædicti ſpecialier dici Comitatus Mohac zerrarum carumdem Kaguſiæ, Sicli, S Claramontis; S ohitu ejuſdem Comitis Simonis, Fliis legitimis, & naturalibus maribus non relitis, per alia legitima documenta, nel uon quieta- tione duorum Epiſtopi, & Minißtri fabta per eos ramqunm ſdoi commiſarios ejuſdem qubndum Comi- tis Manfridi diqo Nob. Federico deprædictis duode- cum millilus Porenis per tenorem cujuſiaun publici in- Vrumonti ſacti do publicatione diti inſtrumnti quie- rationis præſtripti eadum ultima dis Monſis Martii pron ſutur. per manus dilti Not. Gerlandi prædiſto nbmine Curi memorutæ eidem noßtr Curiæ plens cunſtatʒ ac ſepe difius Nob. Fidericus per ſuos Nun- cios Vitutionis prædidtum; ac legem; 6 conditionem an- moruuus fuit eidem qubndam Comiti, & Simoni, S 31) riis præfati Comitis Manfridi radidis, &ᷓ aſlgnavit pioß numeri continentium, (ᷓ tenorom, providere perſtite Vhi eodem Comite Simone ßlio, & hæarede ſuo verſ ſta! ipſiu obit deh, nuhltiin ſ. b in in am „ rhnih e njre Siiæ m debonio, S alintſun u. „, pyovidn . n ſubſitutin arum Ragt nque Comin e Sich, h reiiim, venuiui . m ſlin, uu nitiumijn e⸗ ſne bnibn in biun er, S inn w. dun (miblr lem zubl qn um tpiume Cmiri Mni ur ilumiI n pſus tiimn nti Curiæ n ures inpii ſh VkKn oris amelen — ſrüli iñ win ugin — * — S h vliiin aßtris, vnallis, /urilus & cœteris præmiſis omui- lus præſtitit Majeſtati noſræ ſdelitatis debitum ju- 319 euſdem Comitatus Mohac, ac Terrarum Raguſiæ, O fficia di- verſa & ge- epreſum, qMatenus diæ hæreditariæ inſtitutionis 165 SCanRTRAGo ScunA. L1B. II. CAp. VI. 166 cios ſpeciales lagitimos, & ſollemnes miſſò ſerio ad ipſam curiam noſtram ꝑro dicꝭo Comitatu Mohac, & erſdom ꝛerris Raguſiæ, Sicli, &S Claramontis cu⸗n ramentum, ac mauibus, &ᷓ ore homagium fecit juta Facrarum conßitutionum Imperialium Kegui noſtri continentiam &ᷓ tenbrem, ohtulit, &ᷓ promiſit jo, & eoſlem ſuo hæredes, E ſucceſores Nobis bæredius, S ſucceſorilus nſtris in eodem Negno in perpetuum præfato delito, & conſueto militariſervitio ſerwitu- 1 — Conſderantes Fdom puram, devorionem ſincs- ram, quam digus Nob. Fidericus erga Sereniſimos Principes Dominus, Aum, Genitorem & Hatrem noſtnum Neges Uuß. dilti Negni divæ memoriæ & ſuos animo geſit, & excellentiam noßram gerit gra- raque ſatis ardua notabi/ia, & accepta ſervitia per aum collata didis Dominis Genitori, lꝗᷓ Fratri noſtris Negilus, atque nohis, quæ ipſe ſeremtati noßtræ præ⸗ Nat adpræſens & conferre poterit in futurum præœ diqtas hæreditarias inſtitutiones, & ſulſitutionem Sicli, &5 Claramontis prædicdarum fatas per di- dum quondam Comitem Manfridum, ut ſuperius eſt uhſitutio quſto, arqus riis proceſerunt, nec non Co- miratum ipſum Mohac, & Terras eaſdem Raguſiæ, Sicli, Claramontis cum caſtris, vaſallis, proven- ꝛibus, & cæt eris præmiſſis omnibus ſuh eodem ſervi- tio militari, ac ſub clauſulis captiulis, retentionibus S reſervationibus ſupradictis ꝓrædicto Wob. Fideri- co, & didtis ſuis hæredibus, E ſucceſoribus in per- petuum ex certa nſtra ſcientia, ac cum deliberatio- ne plena conſlii noßri acceptamus, rathißcamus & pleno jure Kegio confirmamus, nec non em uberiori gratia noſtra, S munißica langitats de novo conferi- mus, 65 donamus, Sc. In cujus rei Ieſtimonium, Sc. Dat. 1. Cataniæ ann. McccI.xI. xIv. Ind. xvI. Aprilis. Habetur in Grammatophylacio Ann. McccI.x. S&McccrxvI. fol. 412. §. 8. Die x11. Junii ejuſdem anni ipſi conceſ- ka Fridriei ſum erat Diploma Regium aliud, quo cautum fuit, ipſiusque obitus. ut Claramontauis redderentur feuda, etũi aliis eſſent donata. 4 — Die xv. Septembris xv. Ind. eodem anno McccIxI. Rex proſectus fuit Catana Panormum, ad ſuſcipiendam coronam; verum negantibus hoc TFriderico memorato & Comite Vintimillia, neceſ- ſe fuit, ut Rex ipſe Menſe Januario reverteretur Catanam. Die XxvI. Maji xv. Ind. anno Mccc- LxII. Noapoli obiit Kex Ludovicus, Conjux Re- ginæ Foann; quamobrem Fridericus deſcriptus, & Comes Franciſcus Viumtimillia fœdus cum Rege Friderico III. inierunt ſempiternum; unde pax u- niverſalis mox proclamata fuit, ut monſtrat Di- ploma datum Catanæ die x1v. Octobris 1. Ind. an- no vcccrxrI. Menſe Julio 1. Ind. Anno Mccc- LxIII. Regina Conſtantia enixa eſt Catanæ Re- 320 ginam Mariam, ſponlorque adſcitus Artalis Aa- Lonaʒ ſed elapſò triduò obiit Regina puerpera. Die duodeviceſimo Oetobris 11. Ind. ann. euſdem M- cccrxIII. repetita fuit proclamatio pacis univer- ſalis per univerſum Regnum, & ſtatim dedidit ſeſe Regi Meſana. Fadem 11. Ind. annis McccLxII. S MccctLxIII. Fridericus memoratus Capitaneus fuit & Præſes Hanormitanus, ut patet ẽ bulla qua- dam Urbuni V. data petenti Guglielmo Monßrio Archiepiſcopo Montis Regü; quam dedit ad lau- datum Frndericum Claramontunum Capitaneum Pa- normitanum, narrante Joanne Lello Hiſtoriæ Mon- 15 Kegalis fol. 51. item ad aziottum, alias Mat- heum, kilium ipſius, quibus enixe commendat indicatum Archiepiſcopumʒ idem aſſentitur no- bis Abbas Pyrrhus Not. Montis Negalis fol. 420. Foannæ I. Noapolis Neginæ, 6 Friderico de Cja- ramonte, qui Panormum adminiſtrabat. Penique, tot palmis impetratis, vitam cum morte mutavit Fridericus laudatus, cujus monumentum arbitran- tur erectum fuiſſe in Sacello Glaramontano S. N- colai la Calſa Panormi, quippe qui obierit Præſes, Juſtitiarius & Gubernator oppidi. Vitam autem finiviſſe putatur circiter Menſem Januarium 1r. lnd. anno McccrxtII. ſiquidem teſtatur Diplo- ma Regis Friderici III. datum Catanæ die x1x. Februarii 11. Ind. anno MccctxIII. Mattbæuimn filium ipfius jam fuiſſe GComitem Moticæ; ut mox exponendum crit. coM)UX NATIQUE FRIPRRICI II. C L A R A M O NT ANI. FRIDERICUS III. —— cONSTaNTIA CLARAMONTANUS. MONCATA. MATTHEUS CLA- LVCCA alias LUCHI- RAMONTANVS Co- NA CON)UX HENRl- mes MOTICAE. Cl ROSsl Comitis AVDONls. MaTTRHEUS cCLaRaMONTANVS Comes Motic, Dominus Kagußæ ut & MNari. M aTTREUS A C0O B4 321 cLaRaMONraNVs. vIMrMLLI4. Inſignia horum habentur Tab. V Num. 3. S 4. §. 1. M Atthæus Claramontanus filius Friderici Munera di- 1 AIII. Comitis Moticæ, 6& Conſantiæ knitate Moncatæ, ſuperſtitibus Parentibus Menſe Janua- rio Xxtv. Ind. anno MLcccitx. Conjugem ſortitus fuit, ut antea indicavimus, Jacobellam, ſliam Fran- ciſci Vintimiliæ Comitis Hieracii & Coliſani, atque Jabellæ Lauriæ, atteſtantibus Fazello Dec. 11. Lib. 1x. c. vI. fol. 774. & Fratre Michable de Platia Hiſtoria MSS. P. 11. c. Lx1II. Poſtea vertente anno MccctxIII. Menſe Januario, 11. Ind. vitam deſeruit Fridericus Pater, in cujus Co- mitatum ſtatim iſte ſurrogatus fuit, & ornatus eminentia Seneſcalchi Regni, ut teſtimonium perhibet diploma Regium in Tablino annorum . MccctxII. & McccLxvI. fol. 336. Scriptum et, Sc. Nohili Matthæo de Claramonte Comit? Comitatus Mohac, & Terræ Ragu ſiæ Domino, E5 Kegni Siciliæ Seneſcalco, Conſl. Famil. &5 Fideli noſtro, Sc. Dat. Catanæ xII. Febr. 11. Ind. McccILxIII. ltem alia Regis Epiſtola data Cata- næ die xx1v. Aprilis ejuſdem anniad huncce Mat- thæœum X Jannem Claramomtanum, Comitem Cla- ri montis, videlicet Caccali, atque ad Franciſtum Vintimiliam in Protonot. ann. MccctxI. & McccrxIII. fol. 379. Anno Mcccrxtv. Rex 322 Fridericus, literis datis Catanæ die v11. Octobris 111. Ind. anni McccIx1v. (in Grammatophylac. anno MccctxvI. fol. 336.) ipfi ſignificavit, ut inducias biennii tranſactas cum Regina Neapolitana Jbanna ſervaret; aliaque Epiſtola data die xvI. Fcbruarii mandavit, ut redderentur prædia occu- para Dicceſi Syracuſanæ, teſte Phrrho Not. Sy- racuſ fol. 336. ubi habetur, quod tum temporis Mattbæus ſummus Juttitiarius Regni Siciliæ fue- §. 2. Poſtmodum Rex nominatus Diplomate ⸗ntnbau dato Catanæ die xxx. Martii 1v. Ind. anno Mccct.- xv1. ipfi poſteriſque in perperuum Dignitatem Præ- rum, a- ſidis ſeu Tribuni aut Capitanci Arigenti donavit, ldus addito jure etiam ſubſtituendi conſtituendique vi- A. ugs. L? ca- 323 E.dificia excicata à Matth4o Nari. 167 carios. Poſtea die xr. Menſis Aprilis ejuſdem 1v. Ind. ipßi comtulit poſteriſque prædium Nari & Caſtellum feudumque Peliam, his verbis: Fi- dericus De gratia Nex Siciliæ, Sc. Præſentis ita- que Pyiwlegi ſerie Notum ſieri volumusʒ uod at- vendenes puram ÿdem, S dewotiouem uteramn quam Nobilis Matthwus de Claramonte Comitatus Mohac, S5 Terræ Raguſiæ Dominus, ac Kegui Siciliæ Seneſtultus conſ. famil. & ÿdelis noſter er- ga celſtudinem noſtram gerit) nec non a ſutis grata arduaqus ſervitia, Iuæ qubndum nbbilos Prædeceſo- res ſui inter Proceres Kegui noßri Originis claritate prohabilibus operibus, & ſrenuitats conſpicui glo⸗ rioſis Negibus Progenitoribus nohtris ꝓro exultatione ebrum nominis, & honoris, at defenſione diqi Kegni inter vuria tunt, e atrocia guerrarum diſtrimina terra marique bellicſo, ac Krenue, periculis, ſyual- jore carceris, &ᷓ præuris, quæ jpſe Nob. Mathæus erga Majeſatem noſtram gerit ad præſens, maime circa nſtri reſtaurationem dominii; quæ zomporis fan- ti malitia cenſebatut ohſtacula ſuſcipere tedioſa; quid cara eſt gloria Principis, & nerehö eß de illis eum ⸗ magis /ollicitum, unde triumphorum venire ſoutit au- gmentum; eidem Nob. Matt hæo ranquam benemori- 70 ſuiſque hæredibus de ſub corpore legitime deſcenden- ilus in perpetuum Terram Nari pœſitam in Valle A- grigenti Inſulæ noſtyæ Siciliæ, cum Caßroʒ & Caßrum feudi, ſou Tenimentum Deliæ ejuſdem Ter- ræ Nari donnexa, Ju ſuerunt Nob. Artalis de A- lagona Regui Siciiiæ Magiſiri Juſtitiarii, Se. Dat. Agrigenri xI. Aprilis 1v. Ind. McccTx- vI. Extat in Tahlino ann. Mcccxf.111. & Mccc- LXxv. fol. 2621. §. 3. Cæterum Comes Matthæus, Dominus Nari, ſtatuit ibidem Fdem Principem, nomine S. Mariæ Annunciutæ, Templumque S. Catbari- n, 8 Caſtellum, ur narrat Pyrrhus Notitia A grigentina kol. 34. patctque ex inſignibus Cla- ramvntanis. Alio Regio Diplomate dato Syracuſis die xx. Maji 1v. Ind. anno McccpxvI. 371.) Rex Fridericus Gomiti Maithæo donavit præfecturam ſeu Tribunatum ejuſdem oppidi Na- i, addita poteſtate judicandi Criminales cauſas, ipR, inquam, & poſteris legitimis in perpetuum. Induciis tranſactis cum Regina Joanna; ut an- tea indicavimus, leges pactaque conventa miſſa fuerunt ad Urhanum V. correctaque ab ipſo, atque remiſſa ad Regem Fridericum, qui ſtatim cas miſit ad omnes Optimates Regni, & ad Comitem Mat- rhum nominatum, ut docent literæ Regiæ datæ die Rv. Julii v. Ind. anno McccrxvII. ged nec Fridericus Rex fatis habuit, in Mat- hum omnia dona hæc memorata contuliſſe: ete- nim etiam dedit Tribuni atque Præſidis Caſtelli A grigentini munus ipſi, poſteriſque; docente Di- ploimate dato Meſanæ die xx11. Octobris vr Ind. anno McccrxvII. (in Archivo ann. McccILxI. Mccc1xvI. fol. 22. Ad cundem diem ipſum cer- tiorem fecit Rex Fpiſtola, (in Vublino anni ccc- LX1v. fol. 187.) ſummum Pontificem procra- ſtinaſſe & diſtuliſſe confirmationem pactorum con- ventorum in annum inſequentem; aliaſque litte- ras (ſuperſtires in Vahlino ann. McccrxII. fol. 18.) de eisdem rebus, die xvII. Novembris vI. Ind. anni McccrxvII. ad ipſum dedit. poſtea circiter diem xvIII. Maji vI. Ind. an- no Mccct.xvIII. Rex memoratus imperat (ut habetur in Tahlinò ann. McccxtvIIT. Mcccrxx. fol. 137.) ut faceret e Portu, navique oneraria Agrigentinis emitti centum onera frumemi, cum ſummam trecentorum onerum Rex ipſe Pontifici 324 Nomano Urhano V. dediſſet. §. 4. Sed ut redeamus ad Conjugium ante me- . A u6oSTIRI IRvRGES Aſ moratum; aſſeveramus Gomitem Matthæum & (ſervato in Gram- matophylacio ann. Mcccr.x1I vcccrxvI. fol. Jacobellum Vintimilium procreaſſe trinam ſobolem filium unum ſcilicet nomine Fridsrichellum, qui in infantia extinctus fuit; filiam, appellatam 4. gatbam, quæ utroque Parente vivo nupſit Artal Alagonæ, filio Blaſci; Comitis Mißretti, quibus non fuit proles, quamquam diutiſſime ſimul jun- éti fucrint; tandem Aatha orbata viro anno M- cœcxcI. ſecundùm nupſit Antonuio Moncatæ Co- miti Sclafanes & Adirni, filio Matthæi &c Ae- gramti, natæ Henriti Abbatis; cum vero cogna- tione propinqui eſſent invicem, intercedente Re- ge Martino, impetrarunt à Bonifacio Papa diſpen- ſationem Sanguinis, docente Epiſtola Regia data Catanæ die xxv1II. Oetobris 1. Ind. anno M- cocxctt. (in Proton. an. McccxctI. litt. C. fol. 123.) Agatha autem diutiſſime prolatavit vi- tam, & uſque annum MccccxxvII. quippe quæ traditur legãſſe uncias novem & nonaginta quot- annis Gomiti Beatrici Spataforæ ſorori matrueli, ut liquet ex inſtrumento legationis dato Catanæ die vI11. Auguſti anno MccccxxvIT. quod ha- betur in Archivo Principis Paternenſis. Tertiam prolem vero genuerunt Conſtantiam. §.7. Comes Matthæus, quem incepimus deſcri- bere, ut natus hæreſque Comitis Friderici ſucce- dens Patri humaniter implevit dona jugalia Matris Conſantiæ Montatæ, natæ Guglielmi Moncatæ, atque inſtrumentum conſenſus mutui compoſuit Agrigenti itidem aſſervatum, inter notas Tabu- larii Matthæi Burlanbtti die Xx111. Novembris vLI. Ind. anno McctLxvIII. ubi hæc haber- tur: In Nomine Domini, Sc. Quod cum lin, 6 controwerſta vertatur extra judicium inter Magniſt- cum, & egregium Matthæum de Claramonte Co- mitatus Mohac, & Terrarum Raguſiæ, S Na- ri Dominum, E Regni Siciliæ Seneſtulcum ew umn parte, & Magnißcum, 8 Egr. Matthæum de Momecatheno, Comitatus Auguſtæ Dominum en altera, ſuper eo, videlicet, quod idem Matthæis de Montecatheno, ſé tanqunm ßlium, E hæredem quondam Magniſci, & Egr. Domim Guglielmide Momecatheno Comiris ejuſdem Comitatus Auguſtæ teneri, & dare debere eidem Matthæo 7unquam i- lio, & hæredi Magnißici, &5 Egr. quondam Pomi- ni Frederici de Claramonte eorumdem Comitatus Mohac, S Terrarum Raguſiæ Domini, non mb- dicum peruniarum, & rerum quantitutem reſtantem de maſori ſumma dotium, olim promiſarum eidem Domino Friderico per eumdem Dominum Gugliel- mum contemplatione matrimonii olim babiti, & ron- rahi inter eumdem quondum Dominum Frideri- cum, & Magnißcum, 6 Egreg. Dominam Con- ſtantiam de Montecatheno fliam eÿudem Comilis Guglielmi, ac ſhrorem præfati Matthri; inſipen, 5 Vnteruſiria pecuniæ dotalis ejuſdem non ſolutæ, & hæc iempore diſpomſationis in fuciem Ecleſiæ ejusdem Pominæ Conſtantiæ citra, uſque ad bo- diernum diem; quo tempore in antea præfutus qubn- dam Dominus Fridericus onera ejuſtlem matrimonii uſyue ad tempora ſui ohitus ſupportaverit, & certis ahis rationibus, & cauſis, E ex adverſo præfutus Matthæus de Montecatheno contendens in contra- rium aſerebat eidem quondam Domino Friderico in- tegre ſatisfadtum ſunſe de dotibus, & interuſurio. E ultra eumdem Matthæum de Claramonte hu reneri en proventibus ejnſdem Comitatus Auguſtæ olim per eum, &ᷓ patrem ſuum detempti, ac prpier plurima damna ilata in eadem rerra Auguſtæ, Sᷓ. Præſente ad bæc omnia Mnguißta Domina Con- ſtantia, Se. Die xxv1r. Julii anno McocrxRvII. Meſt ſunæ Rex Fridericus vitam cum morte commuta- vit, relicta Maria, unica filia, Regina hujus Regni. In- Proles Maz thei& Con. . Matthaut hæres ba. tris, ſolvit Otem (ou. Fantza Mz. tris. Par Ma * A. — Xnongi e bror loni qk Urt. qo wyir Tenin „ lenin M qu. nutnch, to (z, Pncetn. * u licce. un igaln Mutr dot ℳ 41l ⸗ nuf⸗ uui compoſujt wsTih. U. Nonhis Mc Ndtr. Qui un li, n inter Mizij. inſequentem McœccLLxxvIII. obiit Matthæus Cla- ramontanus; in cujus Comitatum ſucceſſit Tha- laffiarcha Manſyedus, quod non relinqueret filios legitimos ex juſto Gonjugio, ſed modo filias bi- 326 nas, nimirum Aarbam S& Conſtantiam de qua Chramone . guße, N veſtulcum en Mathæ Dominn, 4ilen Mui ſum, Fimn min (iplrin (niundgle an imnmf r. nuim Dn ormimn lniuu 4 Din, n M⸗ 37 MaNFREDUs 1II. CLaRAMONTANUs, untumnun miſrn iun hninn bi nun Fric Matthriʒ in inen un ſlu n ſueien l Parentes Manfyidi non refertur, nuptane fuerit, an Virgo ſacra fa- cta. Ego verò ur magis Gonjugium ane memora- tum fuiffe initum ſtabilirem, natamque ſobolemex- ſcripſi heic & excerpf teſtamentum ſolemne ran- ciſti II. Vintimilii Comitis Heracii, conſcriptum die v11IJanuariix. Ind. anno McccLxRRVI quod reſtat in Archivo Principis Caſtelli Bonz nimirum: Nem jure inſtitutionis legamu Magniſicæ Agathæ conſorti Magnißei Domini Artalis de Alagona, Conſtamiæ eÿjus ſorori, Neptibus noſtris liabus Auondam Matthæi de Claramonte, 6 Magvif. Ja- cobæ noftræ Fliæ cuilibet videlicet uui A cias decem, ds quibus volumus, Juod ſiut c onehnt &5 quod non pahint ultra petere uc aliter de bonis noſtris. Attamen autumant, filium habuiſſe natu- ralem, nomine Henricum; de quo mox dicendum venit. Ubi autem obierit Marthæus, atque ubi humo mandatus fuerit, neſcitur. Uxon Er piLn coMris MATTRHEl cLaRaMONMTadul, MarTRUs ctA JAcOBRLLA VITI- RAMONTANUS MIILIK Filia FRAMN- Comes MO- CISCI II. VINTIMII- LIE Comitis IV. HIE- TICE, RACII & COLISANI. pRnicttr. a6arlha Con- coxdubrap LUS juvenis mor- jux AkRTALIS A- TIA. tuus, vivo Parente. LAGONE, filii BLASClI Comitis MISTRFETTI, & poſtea Conjux AN- TONII MON- CATP. Comes Clari Montis, nimirum Caccabi, Comes Moticæ, Thalaſſiarcha Regni Ficiliæ &c. MaRGARITAa MaNpREDUS Pu PaSSANETA. CLaRAMONM VINTIMII⸗ Tas LIa. Inſgnia horum halentur Tab. VI. Num. 5 6. 5. 1. V III. Glaramomtanus Magnus LVA Thalaſfiarcha Ficiliæ, cujus filius fue- IA. incerti. rit, non convenit inter Auctores. Siquidem Fa- zellus Dec. 11. Lib. 1x. fol. 776. in hæc ver- ba ſcribit, fratrem dicens Comitis Friderici 111. Interea, & Manfridus Friderici fruter armatorum acis inſtrutus Caſiblim arcem aggredi pergit; Cu- jus adventu Rolandus Aragonius, SFc. Quæ res geſta eſt juxta Fratrem Michaẽlem Platienſom P. 1. cap. cxxviI. Menſe Junio anni Mcccuvr. quare oporteret judicare, Manfedum natum fuiſſe Foan- ne Claramomano 1. Seniori, & Laucca Palicia; verum non pauca obſtare videntur; primum qui- dem, quia natu maximus horum filius crat Comes Manfredus Il. (nec aliter hic eſſet III. Pater Comi- tis Simonis, deceſlitque ẽ vita memoratus Manfre- dus II. anno nccci.⁊ 1. & diutiſſime ante præſium 65 BUprEMIA 6 . CARrTnA6o S1cuLa. Li3. II. C Ap. VI. —— 170 modo diẽtum, quod initum fuit anno MccctvI. Porro Joannesl. nec Gomes fuit Moticæ nec Domi- nus Caccali, verum, ur é veſtigio apparebit per Epiſtolam Regis Friderici IIl. Joannes, Pater me- morati Manfredi II. Dominus fuit utriuſque; adeoque Fazellus TFom. 1v. toto cœlo erravit. Sunt, qui dicunt (ut Henminges, Zazzera p. 1. fol. S8. & Pillizerss) noftrum Manfredum 1II. ex Joanne Il. Claramontano Comite Moticæ, & Lucca Conjuge, ſorore Matthæi S& Damiani Pa- licii; quam duxit anno McœccxxxvIt. ſtatim ac redierat exul propter inimicitias, quas in Comi- tem Franciſcum Vintimiliaus geſſerat, quod dimi- ſiſſet Conftantiam infœcundam, fororem ſuam. Quam à vero autem aberrarint, palam puto eſſeʒ ſiquidem Joannes 1. Senior, non Il. ille fuit, qui in matrimonio tenuit Luccam Paliciam;ʒ quibus proſati ſunt Maufredus 11., Henricus, Fridericus III., Facobus & cæteri, ur antea §. 6. fol. 233. oſtendimus. Præterea §. 4. fol. 21. fatis ſu- perque probatum dedimus Conjugem Comitis Moticæ, Joannis II. Claramontani, fuiſſe Eeono- appellatam Margaritamz deſiciente vero ſobole maſculina, feuda MMoticæ & Caccabi translata ſunt legitimo juſtoque matrimonio prognatum fuiſſe ram Aragonenſem, ex qua nullum procrearit fi- lium legitimum, ſed tantummodo fitiam unicam, 328 ad nepotem ipſorum Manſredum II. filium Foan- nis Senioris, circiter annum McccxtII. ut ſe- ctione citata fuſiſſime probatum invenies, quo te ablegamus. Nec omnino aliquis dicere poteit, quod hic præſens Manfredus 1II. filius fuerit Joannis III. Claramontani; tam quia hic Joannes I1I. na- tus fuit Nenrici, non Manfredi, quam quia ſolum Comes Caccabi erat, nec etiam Moricæ: & palam in litteris Regiis, quas jamjam adducemus, Jo- annes pater hujus nottri Manfredi III. dicitur fuiſſe Manfredi pater, Comitisque Moticæ & Caccabi. S. 2. Itaque omiſfis ſententiis ante memorato- & rum Auctorum, tutiſſime aſſeveramus, præſentem 1 lius Manfredum Tertium fuiſſe natum naturalem oan- nis Il. Gomitis Moricæ, & Domini Caccabi, cujus li. Pater quidem fuerat Manfredus primus, etiam Comes Moticæ, & Dominus Caccabʒ in quæ feuda præſens hic Manfredus III. non ſucceſſit, quod filius non eſſet legitimus; & ut confirmetur hæc conjectura, non opus, meã ſententiã, eſt mihialia probatione, alioque argumento, quam proferre, quod Rex ipſe Fridericus 11I. Diplomate refert de conceſſo Comitatu Claramontano, nimirum Cac- cabenſi, quod præſenti Manfredo III. donat, da- tum Vrepani die 11. Decembris x11I. Ind. an- no Mcccfxxtv. cujus contentum integrum re- cenſebimus loco convenientiʒ verba vero quæ in præſenti ad noſtram rem faciunt, ſunt hæc, quæ ſubjiciuntur: Ouod Nobilis Manfridus de Clara- monte Aegni noßtri Admiratus popoſcit, ut, cum o mortem qubndam Nob. Joannis de Claramonte Comi- atuum Claramontis, id eß Caccabi, & Mohac, dum viveret Domini — eidem Nob. Manfrido, cujus Nobiles, & ſtrenui Comites Manfridus, &5 Joannes, Awus, S Pater, dicta Caßtra Caccabi, ſeu Claramontis, Tanquam veri Pomini, zenus- rumt; cum non ſit diſonum rationi, FL TUAM virtuſum in Awitis Haterniſque honis ſuccedere— Vupraditta Caſtra, & Terram Caccabi, vocutam nunc Claramontis eidem damus, Cc. Unde ſatis ſu- perque elucet, Manfredum IIl. in prædia Patris Joannis 1I. non ſucceſſiſſe Jure ſucceonis, ve- rum ex gratia Regis: itaque legitimus filius non fuit, ſed ſpurius, quod dico tamen admiſſurus judicium limatius aliorum, qui rem plenius ſcri- Conjux §. 3. Itaque cum probärim, Manfrodum III. priolh. Claramontanum Thalaſſiarcham fuiſſe filium no- ſe fuit Foannis N. natura⸗ 171 U 6 u . 1 N 6 171 thum Joannis II. Claramontani Gomitis Moticæ, [A ramontani, intercedente præſenti Manſredo. Dominique Caccabi deſcendamus, quæſo ad ipfius Die xx. Julio vI. Ind. anno Mcccr.11I. ut vitam enarrandam; quare indicemũs, oportet, ip antea §. 8. fol. 272. expoſuimus, Meſanæ in- ſum ex ephebis vix excedentem duxiſe in matri- terfectus fuit Comes Mattbæus Palicius, cum 330 monium⸗ primùm, Margaritam Paſanetam filiam vero imputaretur cædes Comitis Fimom Genero Conſtantiæ Aagonæ di Blaſcon & Kogerii Pahaneli ipſius, Rege profecto Catanam, Simon petiit Comitis Garßliati, kilii olim Richardi Paſaneti Peontinum, quæſitum noſtrum Manfredum, qui auctoris Scholæ vel Seminarii S. Calogeri Leouti- Menſe Auguſto eodem anno McccIIII. muni- nenſis erecti anno McccvII. ur tradidit Abbas re agreſſus Caſtellum Teontini, excubiaſque dili- Pyrrhus Not. Syracuſ. fol. 238. Not. Arigent. gentiſſime habere, propter ſecuritatem, Con- Conju & fol. 206. atque apertius evincitur 6 Diplomate jugem filioſque in Caſtello Sracuſano incluſit. fii r⸗ Vrderici TI. dato Meſſanæ die x1v. Decembris Cæterum ad officium ſatagebat eum Rex reducereʒʒʒ 2 vI. Ind. anno McccI.xv11. quod ſervatur in Ta- ſed effectum id reddere nunquam potuit; itaque hlino Regio ann. McccILxIv. fol. 3947. & ann. Bſ non modo odium gerebat in CGlaramontanos, ve- Mcccr.xv11. fol. 202. at que ſequentia verba con- rum ipſos omnino reſpuit; quodam etiam die tinet: Ac Nohilis Manfridus de Claramonte Kegni quum Rex venatum exiviſſet, audivit ruſticum Siciliæ Admirati, & Margarita ejus uwor ſlia le- certum in campo bovem vocaſſe Claramontanum, gitima, & naturalis quondam Rogerii de Paſſaneto & ſtatim cundem occidi juſſit, addito mandato, ne Comiti Garßiliati ſhi, & hæredis quondam Ric- quis in poſterum tentaret nomine Claramoutano cardi fundatoris de anno McccvII. Præceptoriæ inſignire beſtias, ur teſtis eſt Fazellus loc. cit. comendæ Sancti Calogeri de Lentini; ac Nob. Bla- c. v. fol. 746. ſius de Paſſaneto Fli diti quondam Rogerii; ad §. 4. Sæpiſſime etiam Manfredus & Simon præ- ar⸗ quam, & quos ſpedtat de Jurs eloctio ditti Præce- dam facientes, infeſtarunt territorium Catanæ tuelee proris, S. Ft quamquam Fazellus fol. 622. quare coactus Rex fuit judicio interpoſito decla- kchg ſcribit ignorare Auctorem, tamen jam latere rare & pronunciare Manfredum hunc una cum ſo- Ien jni non poteſt. Erat ipſe à juventute, & diutiſſime, ciis perduellem die vnn. Novembris anni Mcccx.II. ut perlegenti Hiſtoriam obſervare licet: Capita- C hinc prædia Comiti Simoni abjudicavit, tranſtu- neus TLeontinorum, aſſeverante Phrrbo Not. Agri- litque ad Fridericum fratrem fuum, qui Regem gent. fol. 296. Tertius Manfredus Præfeſturam excepit poſtea in Regno. Quamobrem furore diu apud Lcontinos gehit, hit Margaritam Arta- perciti Glaramontam, opem implorarunt Regis lis Alagonæ conſobrinam duwit uxorem. Menſibus Ludovici Neapolitani, qui miſit auxiliares cohor- Aprili & Majo 111. Ind. anno Mcccr. præſens tes die 1m. Februarii vn. Ind. anno McccTm. Teontinis Matthæns Palicius V. C. miſit Man- poſtea vero die xxviI. Aprilis vr1 Ind. Mcccf.iv. fredum recuperatum Catanam poſtulante Milite obſederunt Catanam Regiam; Rex itaque coactus Franciſco Caßtello Catanenſi, qui in pugna infeli- fuit cum copiis ipſis obviam ire, cepitque Nico- citer periit; Capto Adrano, tradunt Platienſts am, unde effugit Jacobus Clarambhtanus, qui P. 1. c. xxx1v. & Fazellus fol. 736. Franci- Dominator Regenſque ibidem diutiſſime fuerat; ſcus Caſtellus cum pleriſyue aliis Catanenſibus atque ibidemnummos percuſſerat ærcosappella- Leontinum petit, patriamque, Matthæo Palicio tos Jacopinos; obſedit etiam Lontinum, auctori- prodere pollicetur; ſuggeritqus u Manfredum Cla- D bus Platienſ p. I. c. LXxRVI 11. S c xc. & Fazeilo ramomanum ſecum ittut, igitur Manfredus Cla- Dec. 11. Lib. 1x. c. v. fol. 548. & ſeq. qui etiam ramontanus, E5 Rogerius Teotonicus cum Lu- mentionem injiciunt de xxxv. capitulis pactis die dovici Negis literis uii Adranum veniunt, Sc. vI. Februarii vn. Ind. anno vcccœxtI inter CJa- Itidem anno indicato McccI., plurimiſque inſe- ramontanos & ſocios, quas die xv. Septembris vm. quentibus Tribunus erat & Capitaneus Sracuſa- Ind. Mcccr.w. ſtabiliverunt Rex Ludovicus & Re- rum, docentibus Pilstienßt p. 1. C. XRR1V. & gina Joanna Neapolitans; pabta vero hæc conven- krvII. 8c Fazello fol. 737. Primiſque diebus ta recenſuit Platienſis p.1. cap. cxv1. qui & nar- 331 menſis Aprilis 1v. Ind. anno McccILI. ibi cepit fravir cædem, illatam Tentini incolis miſerrimis, tria millia onerum tritici Friderici Claramontani, qui tentarant ipſum prodere, arque Regi Ludowi- impoſita navi oncrariæ Gelæ ſeu Ticatenſi quæ Ar- co Siciliæ tradere, quæ commiſſa fuit die xv. Ja- ralis Alagona ſine cauſa juſſit transferri Catanam. nuarii vI1. Ind anno Mcccx1v. eodem teſte p.1. Poſtea Menſe Jjanuario v. Ind. annis McccpI. cap.cix. Die xxw. Martii vix. Ind. anno McccILw. & Ncccr.II. ſociatus Comite Simone adfuit Pa- E ad prandium invitavit Manfredus deſcriptus Præ- vormi, ut opem ferret Manfredo . Claramoita- fectum Navis Genuenſis appulſæ Sracuſas cum qui 33) „0 Patri Fimonis, & Oppido contra obſidentes. buſdam mercibus, a quo popoſcit uncias mille re- Menſe Junio anni McccILII. quatuor PTriremium ſtituendas a Ludovico Regi Weapoleos, & poſt pluri- Catalanarum claſſis, quæ infeſtabant ſinum Sra- mas minas impetravit, tradentibus Platienſi Part.I. cuſanum, una capta fuit à Maufredo cum merci- c. cx11. & Fazello Dec. 11. Lib. 13. c. 12. fol. V1. bus pretii decies mille ſcutatorum, teſte Fazello Primis diebus Menſis Maji vin. Ind. anno loc. allegato. Menſe Octobri Anno Mcccr11. Mccct.v. Syracuſæ defecerunt, excuſſeruntque ju- pacem compoſitam juſſu Regis Ludovici inter Pro- gum & ſervitutem Manfredi Claramoman ſtrategi ceres Regni, confirmarunt ſponſalia Comitis Si- ſui, Regiſque Neapolitani, atque ſeſe commiſe- oni Claamontani & Venetiæ filiæ Comitis Mat- runt fidei Artalis Aagonæ, nomine viceque Regis h Palicii celebrata Meſunæ, atque Conjugium Ficiliæ Ludowiciʒ ubi relicto Præfecto Orlando A- Conſantiæ ſiliæ Friderici Claramontani cum Co- lagona, ipſe Artales Catanam perrexit ad Regemz mite Henrico Noſo, S agitatæ feſtivè nupriæ F ſed iter facienti inſidiis ſtruétis à Manfredo, maxi- ſumptuoſiſſimæ pertriduum Agrigenti Menſe No- ma ſtrages utrinque edita fuit, ita ut vix effuge- vembri anni memorati Mcccr.11. ut antea §. 8. rent ipſfi Præfecti, ſcribente Platienſ part. 1. 6 fol. 271. & §. 23. fol. 307. narravimus, qui- cx 1v. & addente, prælium commiſſum fuiſſe Die bus nuptiis interfuit memoratus hicce Manfre- Saturni, nimirum 1x. Maji vn. Ind. anno McccIV. dus. Hujus eriam meminit Faæellus Dec. 1. Lib. 12. c. Res Ludowicus Menſe Majo ſupra indicato v. fol.yſ1.72.773 ncccI 11. abiens Meſana, viſitatum Regnum, Rex Tudowicus hac victoria elatus, atquè rece- Tauromenium petiit, ubi vidit ab exilio reducem ptis Syracuſis cum validiſſimis copiis obſedit Ieon- Comitem Henritum Kſum generum Friderici Cla- tinum diex1II. Maji, perſeveravitque uſque 111. — Junii Junii, quo tandem rebusirritis abiit, propter for- tiſimam defenſionem ihidem a Maufredo S Simo- gironis & aliorum locorum. — Die 111. Maji abundantes in planitie Catanæ in- numeræ locuſtæ, menſe ſequente Julio pettilen- tiam mortemque hominum effecerunt, atque ut cæteros præteream, die x1. Julii vI1. Ind. anno McccILv. itidem obiit Infans D. Fridericus Dux A- thenarum, Kilius Ducis Joanmis. lllinc Rex Ludo- vicus cum fratre Friderico profetus fuit Meſanam, paulo poſt, videlicet xvI1I. Seprembris 1x. Ind. anno Mccctv. rediit, atque RKex Catanæ die xv1. Octobris vitam cum morte commutavit, & mox i xx1. ejuſdem Menſis Blaſcus Alagona, quem ex- nie ( nin 334 cepir flius, Regem vero Fridoricus frater ejuſdem, nnn qui Rex Sitiliæ in publicis Comitiis die xv. No- lu he. ci vembris anno Mcccfv. proclamatus fuit. Mortuis Rege & Blaſto, diétus Manfredus, cum luhinp Artale Magona fœdus pepigit die xxvI. Januarii morium (uiune 1x. Ind. anno Mccct.1. promirtente utroque invi- Merpoſto qech cem, ut nec vitæ damnum alter alteri inferret, nec cum cumſy. prædiis: verum paulo poft fœdus irritum factumeſt, Vanihcccum“ nam Menſe Majo 1x. Ind. anno Mccet.vr· recepto caut, tnnlt munimento Cahihlos expulſus fuit Orlandus Arago- qu Regen nenſsʒ mox terra marique obſeſſæ fuere Sracuſæ⸗ territorio univerſodirepto; idem commiſlum die onnmn Rezz xx1I. Septembris x. Ind. anno McccLvI. Catanæ, mlas chi. mox vero ſeſe Loontinum recepere milites. Menſe m Mcn Decembri anni memorati Mehuna deditione defe- uhMn cit ad Ludowilum Regem Napolitanum & Foannam leiunc u Reginam, feſto capropter celchrato die xxxv. — Menſis indicati; quod effectum eſt opera Manfre- cepict Rn di & Ncolai Cæſurein ipſi affinitate conjunẽti: quip- pe qui ambo duas forores, natas Kogerii Paſaneti, diutiime un Comitis Gralioti duxerant; Maufredus vero Au- at ærcosuyy⸗ guſta profectus Maſanam, vice omnium Caramon- ntinum, a tanorum, Legationem obire ſuſceperat ad Regem Kc M. Sh & Reginam, à quibus clementiſſime ex ceptus eſt, Kſeq qui cin poſtea ſecutus eum eſt Comes Simonꝰ ut antea in- capuund it dicatum invenies, qui ibidem die xvI. Maji ſe- ccitn iner ⸗ quente obiit, funereque elato ſumptuoſiſſime, myenbtmn Manfredus e veſtigio mari abiit cum duabus navi- ex lainiu &M bus longis, & onerariis tritici petentibus Teouti- tawenht m num; & die xx1v. Aprilis x. Ind. anno Mcccr.vrr. p cmn. gik Artalis Alagona cepit navem oneratam tritico; n inco nienni quod Manfnedus factum proteſtatus eſt coram uinque Præfcctis Regiis, quos captos tenebat. , P §.F. Die xvIII. Aprilisx1.Ind. anno Mccctvn. nqxe Rez li den) Manfredus lenteleßt Perduelli idem Artalis juſſu Regis Frideriti cum fortiſima w. conatur in- . S nl anmotcl feiere Stt manu obſedit Leontinumz perſeveravitque in obſi 1n delcprln rhrauſlcuni XxIx. & Fazello Dec. 1I1. Lib. 1x. c. vI. f. 160. cit uncis CGum vero Noapoli, die xx1. Julii anni vertentis olut, & pol 33 usilia appuliſſent, Auguſtæ expoſita cum Man- bus Platienſ Fredo dicto; die xxv11I. Menſis ejuſdem Teontino 1. 1n.olſ. progreſſa funt, ſpoliatum ripam & agros Catan: ſi vm. ln & poſtea ultimo die Menſis Octobris x11. Ind. an- excuſſerunte no Mccct.vIII. prædata ſunt agros Syracuſanos, lrennnin, univerſumque tractum circumjeẽtum; hujus au- ug ſele connn tor & princeps fuit Fridericus Claramontanus qui nnenicegrſiß hoc commiſit, ne Corolionem Rex expugnaret, h On verum copias Regias diſpeſcerer contra Manßye⸗ br talReg dum pugnaturas, ut narrant Platiems p. 1I. c. beMrebe RRRvII. & Fazellus Dec. 11. Lib. 1x. c. vI. fol. t , 1* — Mcccr Ix. Manfredus idem adactus fuit Phn feuſh proficiſci Mapolin, ad conweniendum Regem wunin, vccci Ludovicumʒ qui ipſum cbnſtituit fecitque Tha- u.Inin Lib. u laſfiarcham cili, ut docet Diploma com- „Der poſitum anno ipſo vertente in Tahlino notato lite- E. grammatophylacii. Rediit mox Meſanam qm Menſe Aprili x11. Ind. anno Mccct.1x. unde abiit „ 0 15 11 CARTRAGo SicULA. LiIB. II. GaAp. VI. ne præſtitam, qui ſtatim poſt diſceſſum Regis de- prædati fuerunt fines Minei Xortini, Noti, Galata- „ 174 Aſ cum aliquot navibus, comitatus Nicolao Cæſa- reo, novitio affine, ur nuptiæ Leontini ageren- tur. Augußtæ egreſſi fuére die xx111. Aprilis anni indicati, auxiliumque tulere eidem oppido, quod ab Artale Aagona tunc obſidebaturz ut pater ex Platienſe loc. cit. cap. xLLIv. XLv. & Fagello, loc. all. fol. 756. Adhæc non dubitat Patienſs ſubjicere: Nicolaus vero de Qæſareo 1v. Mafixt. Ind. McccI. 1x. Cum didta ſponſa ſua cum uadam Galea in ciitatem Meſſanæ tranſineawit, dido Manfredo in Terra Leontini remaneme. Extremo die Auguſti anni ejuſdem Catanmꝰ pro- greſſus fuit Artalis Magona cum numeroſis copiis, B pad infeſtandos Leontinos incolas; cumque cos du- riſſime obſideret, oppidanos ad ultimum inopiæ adduxerat, quum Maufredus hicce extemplo Meſ Vanam petiit, atque inde navem oneratam tritico, miſſum ipſi à Rege Neapolitano eo direxit per por- tum Augußtæ; verum illa capta ab hoſtibus fuit Menſe Novembrix11Ind. anno ncecr. 1x. Itaque 336 Leontuni deſperantes de bono eventu die xxx. Dec. ſequentis, dediderunt feſe Artali Aagonæ, Caſtel- lo ſeu munimento tamen intacto manente, cui ſe incluſerat Margarita Paſaneta, Conjux Manfredi ejuſdem, cum filiis ſuis, & fratre ſuo Baſco filio Conſtantiæ Aagonæ filiæ Blaſci, conjugiſque Ko- G geri Paſaneti filii Nichardi Paſuneri Comitis Gar- Mliaii. Verum tandem & hoc poſt diuturnam ob- ſidionem, & plurimas artes occupatum fuit die xxv. Martii x11I.Ind. anno Mccc.x. die Paſchatis, & Conjux cum filiis fortiſſimo præſidio inſtructa Irar⸗ caritate ſumma excepta ab Artali Aagona avun- — culo, capta deportata fuit in munimentum Cata- vn depor- nz quo etiam utenſilia omnia maximi pretii capti. tranſlata fuerunt; nunciatus vero hic eventus fuit Manfredo huic Maſan, & quomodo captum fue- rit Leontinum. Evolvantur hac de re Fazellus loc. cit. cap. vx. fol. ÿ67. 6S. & ſeq. & 89. & Platien- D is p. TIcrLvIITLIx. LX. Quo tempore Manfredum ipſum Rex Neapol- janus præfecit Gubernatorem Meſun; certior vero factus, quod quidam prodere vellent Civita- tem Regi Ficili Menſe Junio x1tI. Ind. anno ncccIx. alios ſuſpendit, aliis oculos effodit, a- lioſque in carceres detruſit. Porro Gubernator oppidi Mæſanæ, ut illuderet Artali Aagonæ cum Plurimis Meſanenſlus ipſum Catanam invitavit, mittens, ſeſe velle dedere oppidum; adeſt è ve- ſtigio Artalis cum triremibus ſenis, ſtarimque in appropinquantem omnes incepere conjicere lapi- des & ſagittas, quibus coẽgerunt confeſtim ſeſe perle p recipere Tiparen; quem cum navibus longis no- dione uſque xx.diem Maji, cui ſeſe fortiſfime op- poſuit Manfredus, tradentibus Platienſt p. 11. c. vem perſecutus fuit Maufredus, ſtatim egreſſus Mſandut ipſum exciperet; atque hac occaſione Milatii campos deprædatus fuit. Geſtum hoc fuit die xxv. Martii x. Indict. anno McccLxr. poſtea redux Syracuſas die x1v. Maji, cepit duas triremes Catalonorum; incendit etiam portam quandam oppidi vocati Auilæ, atque tandem 337 reverſus eſt Maſanam vitor, auctoribus Patien- ℳ loc. all. p. 11. cap. LxIx. LXx. & Fagello loc. cit. L.. 1x. c. vI. fol. 71. §. 6. Annis eiſdem Mcccrx. & Mcocr xt. in- 3 % cepére Garamontani in gratiam redire cum Fride- recit n F ico Rege, mediatore Franeiſto Vintimilio, qui Seutiam filiam Facobam locavit Matthæo Claramonta- Sei⸗ . o Menſe Januario, venia communi & generali““1. data. Menſe indicato, idem ſtabilitum fuit, ra- tione Claramontanorum ſociorumque, etiam com- muni gaudio Regiarum nuptiarum inter Regem Fidericum, Reginamque Conßamtiam, ratumque omne habitum fuit, quod Rex Neapolitanus Lu- dovicus die xxvI. Maji xv. Ind. E vita diſcederet. Venia propter hanc rationem poſtea x1v. Octo- bris 1. Ind. anno MccctxI1. & amneſtia univerſa- lis Manfredus princeps Fuit ad de- ditionem Meſanæ 175 e B 176 lis divulgata fuit. Gum vero Regina Conßtantia enixa eſſet feliciter natam Mariau, quæ poſtmo- dum Regina facta eſt, menſe julio 1. Indict. anni McccILxTII. poſtea die xv11I Octobris 11. Ind. anni ucccr.x111. venia repetita eſt, pasque ge ncralis inter unwerſos Dominos Regni proclama- ta, narrante idem Razelo loc. all. fol. J71. Poſt hæc Aloyßius, quem etia Ludovicum appellant, Neapolitanus Kex⸗ ipſe Jubque Neapoli morbo op- preſiis interiit. Qu⸗ MorL& Manfredus, & Fede- riẽus Claramontani Fiderico Regi, Vuadente Arta- 4 le Alagona cum u0 jam fedus clam inierantn reoM⸗ vlianur. Ac mor onm Artale Meſſanam invadunt expulſiſyue Joannæ Keginæ miniſtris &c. §.7. Die xvII. Maji 11.Ind. anno McccLXIv. Rex Fridericus ovans ingreſſus fuit Meſanam cer- tis conditionibus deditam, verum quamquam op- Se redigebat in poteſtatem, non tamen nactus em con⸗eſt Caftellum Fervatoris, teſte eodem loc. all. fol. ſtitutus & Thalaſſiar- 572. quippe quod præßidia Regin Foannæ il- cha Kegni. jud tenerent; princeps vero ad hoc fuit Manfre- P 338 dus, qui ſtatim à Rege conſtitutus eſt Guberna- tor oppidi, quod rexit annuo tempore lnd. ſe- quente, ſicur idem teſtatur loc. all. Præterea præ- fectus fuit Thalaſſiarcha Regno, ut prodit Epi- ſtola Regis data die xxLv. Aprilis 1 1. Ind. anno ncccix1vad qoannem & Mattbæumlaramontanꝗ⸗ nec non alia Regalis, data Catanæ die vII Octo- bris 111.1nd. anno cccrx1v. ſervata in Proton. Ann. 1364. & 1366. norata B. elemento fol. 82 vi- delicet: Scriptum eſt Guillelmo Peralta, S Fide- ricus, Sc. Nobilis Manfridus de Claramonte Ke- Manſredus conſtitutus Comes Mi- Fretti. gni Siciliæ Admiratus⸗ S Rebtor ac Guhernalor Nohilis Civitatis Meſſanæ conſ fam. E hdelis noßter de ipſa Civitute ad noſtræ veniens præſentium Maje- ſatin noſtræ audientiæ Velulit Comite Fulcone de Sinopoli in dittæ Civitatis Palatio commorauts; Irᷣ guam duorum menhium pridis fuiſſe peritam infra uot certis modis utriuſqus Negni concordiam trabta- „etur. Nos autem treguæ prædibtæ tanquain dccWM node, S utili Civitati maxime propter vindemias imminentes noſtrum præbemus aſenſum. Dat. Se. F. 8. Mon Manfredus 1II. Claramomani de- ſcriptus propter plurima oflicia præſtita Regi Fri derico IM. præmiis digniſfimis affectus fuit; nam ut ſileam munus dignitatemque Thalaſſiarchæ collatam, quam tora vita rctinuit, anno MccerMV. evectus eſt in Comitem Miſtreti, ut docet Diplo- ma datum Meſunæ vII Junii111 Ind. anno Mcccv. In Tahlino primarius Regis Annorum NMcccXl. & vcccr.xn. inſignito litera A fol. 193. quod ita ſeſe haber: Federicus Dei gratia,fqc. per ꝓræœſens itaque Privilegium ntum ſieri volumus quod ad ſup- plicationem nupen celſuudini noßtræ factam per nob. Manfridum dò Claramonte Regni Siciliæ Admira- tum conſ fam. & ÿd. nſtrumn conſtderantes ſᷣdem puram dewotionem ſinceram AuM idem Nohi- is prompte noſtræ gerit, & exhibet Majeßtati, nec winus vbrabilia, & grata ſerwitia, uæ ipſe præ⸗ ſitit pro reduſtione Nob. Civitatis Meſſanæ ad cu- rum noſtræ ÿdei primitivumn dum noſtris detineretur ab Poßtibus, plura ſubeundo periculn, nobis contu li ÿdeliter, devote; & quæ poſtmodlum noßtræ ſdei ibta Civitas redudia pro defenſons ipſus, & noſtri exnNations nominis, non ſine magnis laboribus⸗ S vitæ diſtrimine prudenter S ſtrenue præſtitit/ al⸗ que præſtut⸗ œpe certaminibus, & fumultuariis congreſibus contra hoſtes intrepidus vitæ dulcedinem 339 ohhwiſtens unde optaml auha de hono in melius/ daute Domino, gratibra ſervitia præſtiurum⸗ præfarb Noh. Mankrido tanquam henemerito oo magnd us- ra promerenti ac ſuis hæredihus in perpetuum de ſub corpore legitime deſtendentilus C O M TTATUM MSTRET ſtum in Inſula noßtra Siciliæ in- tra vallem Caltri Joannis, & Deminæ, qui olim * A perpetuum, prædiltas Salinas curiæ noſtræ ejuſdem Trræ Feracliæ cum omnilus Furibus — ſüb debito fuit Noh. Artalis de Alagona Magißtri Jußtitiarii Negni Siciliæ conſangu inei diletti conſ. fam. & delis noßtri, 6 pro, S ex cambin Terrarum Pa- ternionis, & Francavillie gratioſ contedimus, SFc. Dat. Meſſanæ per Nob. Vinciguerramde ragonia, Sc. die v1t. Juni 111. Ind. Mccc- LXv. §. 9. Anno Mccct.xvt vocatus fuit Dominus Mßau Melitæ ut monitrant verba Diplomatis ſequentis, n in Grammatophylacio an. Mcccr.x1x. fol. 29ſ. 6h Federicus Dei gratia, Sc. Præſentis itaque Pri vilegꝛi ſerie notum heri volumus — uod conſide- ranes puram ÿdem, & dovotionem ſiuceamn Ala Noh. Manfridus de Claramonte, Kegui Siciliæ Ad- miratus cunſ fum. & ſid. noſter, erga Cellitudinem noſtram gerit, nec non ſutis grata, Sᷓ accepia ſer- vitia, ac notabilia ſorvitia per eum Majeſtati no- ſræ collara, mawime in reduſtione Nob. Ciuibatis Meſſanæ ad ÿdei noſtræ cultum, circa quam Nobi- lis ipſe ſummis ſudiii, & laborioſts vigiliis fatigawit ſuæ propriæ periculis non formidans mnitaſque en- penſas, & innumeras nun ewitans, S quæ ipſe ex- cellentiæ noſtræ confert ad præſons; & in antea con- ſerre poterit, dante Domino grutioraz volentes, quæ ſum jußta laboribus triuere, & Vuam perſonam amplis ditare muneribus ut eirta exulialiumein noſtri honoris, & nominis labores, &5 pericula gauderer ſuhiiſꝰ eidem Nob S eſus hæredibus in peetuki⸗ Inſulas Meliveti, Gauditii, quæ ſunt in manibus nhſtræ curiæ, cum caſtris hominibus, kc. ſub de- hito ſervitio— gratioſe concedimus, & donamus, Sc. Dat Raguſiæ die quarto Maji 1v. Ind. Mccc- §. 10. Die inſequenti v. Maji ipfum donvit 340 rra Noda ſeu Heracleò: Fidericus Pei gratia, Muußtedu Sc. Præſentis Privilegii ſerie notum ſieri volu- Dominus Terræ Nor, mus, — uod conſtderantes puram Fdem, 5 du. Lilinarurr votionem ſneram quam Nob. Manfridus de Clara- monte Regni Siciliæ Admiratus conſ. fam. & ſd. noſler erga celſitudinem noſtram gerit ht minus gra- 1a, 65 accepra arduaque ſerwitia per eum nſtræ præſtita Majeßati, maximne circa redutiunem Nob. Civitati Meſſanæ ad fidei noßtræ cultum cirta quam nultos Iabores ſuhiit, perſonæque pericula, & ex- penſus Volentes in perſona ſua præmiſorum con- jideratione heneſicia geminarẽ, eidem Nob. tan- quam henemerito, ſuis hæredibus Terram Hera- cliæ non obſtanté quod ſit de terris noßri demanii, um hominihus uſyue, adatquiſtionem Inſula- um Meliveti, E5 Gauöirii. Pat. 1. Raguſiæ die v. Maji 1v. Ind. McccrxvI. In Archivo Re- gio ann. McccrXIx. S. Ind. fol. 296. Anno codem ipfi dedit Salinas Heracleæ ſeu Trræ Novæ, Diplowate dato v auguſti 1v. Ind. anno NMcccrxvI. quod in Archivo Regio ann. McccIxv. & McccxvI. fol. 28. alias 38. ha betur hujus tenoris: Fidericus Dei gratia, S. Præſentis itaque Privilegii ſerie ntum ſeri volu- nu pro ſalinis noßtræ curiæ Terræ Heracliæ- ad manus noſtræ Curiæ noviter juſta cauſa, & ſa⸗ rionabiliter revocatis, ad ſupplicationem fabtaimn I per noſtro culmini per Nob. Manfridum de Clara- monte Regni Siciliæ Admiratum conſ fam. & F- dolem noßtrum, conßderatione prætipue puræ devo⸗ tionis, & ÿdei & maxime in vedubtione Nob. Ciwitati Meſſanæ ad ſdoi noßtræ, & Dei cultumen qua ſpecialiter, Deo propitio, reſtauratio Kegui no⸗ ſri, qu ipſe Majeßtati noßtræ conſert ad præſens S in anten vonferre poterit, contedente Domino meliora, eidom Noh. ranquam henemerito, S ſui heredibus de ſuo corport legitime deſtendentibus in conſueto ſervitio— grutiſe concedimus, & donamis Bar. Cataniæ v. Angußti 1V. Iudibt. McccI.XVI- Ghamun, puwo; vhm⸗ SMum ßun Mlummen hy Muls puuu ii mum ſut i nnin bu, t ſih . Mu, G imumu i w. . Mc — Mi plum dmin dericus Dei puh wfun jen n Manfridus del⸗ kerit, neniy viis v mn cirts nuinn i unim mm en wiu, e n upenſn tin M. r enilhn Imn er 1nri u inn vlucijinn hi i. Du 1.hh wi. In Uchho) d. ſol 296. gulins Hi ro vAuguti 1. Archivo keg vl. 28. alis 5 cus Dei un trie notun „ ie Terre Ren c666 174 4 .. ( 341 Manfredus poſt guber- nationem Meſſun« ve- nit Panor- mnu m. Euphemia Vint imilia, LXVII Conjux al- . tera; item WMentuM munerta a- lia à Man- 157 Manſredum dittum de pace, quæ interveniebat in- §. 11. Inſuper nonomiſit Rex Fridericus literis datis quinẽtæ & ſextæ Indict. annis Mcccrxuł. & McccLxvII. & inſequentibus certiorem facere ter Regem nominatum Reginamque Foaunamz ut & quæ inter Optimares Regni, itcm Joannem & Mattheum Claramontanos, ut antea narravimus. Henique poſtquam Manfredus memoratus annos plurimos Præſes fuerat oppidi Meſanæ;ʒ juſſu Re- gis ejuſdem triremi quadam recens conſtructa expenſis Comitis oanui Clara moMani Mefana cum omnibus domeſticis ſeſe tranſtulit Panormum teſtante Diplomate dato Mæſunæ die xv. Octobris vI. Ind. anno MccctxvII. quod reſtat in Ar- chivo Regio anno McccrxvII. & Mcccrxx. fol. 266. & Indice anni McecLxtv. fol. 182. atque ita ſeſe haber: Fridericus, Sc. Notum ſier: volumus uniwerſi⸗ Zuod ad ſupplicationem NWob. Manfri- di de Claramonte Kegni Siciliæ Admirati conſ. fam. &5 ſdelis noſtri, proponentis in prouimo urorem to- ramue ejus fumilam, atque res entes unt in Noh. Ciwitate Meſſanæ abinde ad Urbem Panormi mwanſmittere, &ᷓ propierea opus ſii fore galeam no⸗ vam Nob. joannis de Claramonte Comitatus Cla- ramontis, E Bibonæ Domim, conſt fam. & Fß- delis noſtri ad diam mibrare civitatem galeam præflutum pro foto dico viagio ſilicet veniendo, Kan- do S redeundo acuramus, S ahidamus — ſin- gulis ohcialibus noßtris, & eam iti ahidatam à no⸗ his habentes — nullus quod ſit qui impedimentum,] moleßium præbeat. Pat. Meſſanæ xv. Octo- bu . vI. Ind. McccI.xv1I. §. 12. Atque heic, nimirum ad annum Mccc- commodum exiſtimavi recenſere inſtru- Cœnobii F. Nicolai de Nomore Caccabi divulgatum, ad probandum Catcabum vocatum fuiſſe Clarum Montem: In Womine Domini Amen. ta ett. Auno Dominicæ Inctarnationis McccLXxvII. XxvI. 34 Vulii v. Ind. Regnante Sereniſimo Domino noßtro Friderico Dei gratia Iuclito Kege Siciliæ — 6 Athenarum, 65 Neopatriæ uce, Negni ejus An- no X11. foliciter Amen. Nos Joannes Chiachius Juden Chiaramontis dicti olim Caccabi. Preshyter Salvus de Serſa puhlicus Tahellionus zotius Maſoris Pan. Pccleßæ, ac ejus Doceſts notarius. Eqᷓr. Ita- quc ut unde diſceffimus, redeamus; Manfredus memoratus circiter hos annos McccLxvIII. M- cccœIxIx. alteram uxorem duxit Euphemiam Vin- imiliam, natam Franciſti M. Vntimilii Comitis Eracii & Goliſami, atque Jſabellæ Lauriæ, fi- liæ Nicolai Lauriæ, quæ procreata fuit Patre Go- mite Nogerio Lauria. Pona jugalia attulit duo millia unciarum atque ducentas auri, recepitque arrham ſponſalitiam e pactis conventis Conjugii à ſponſo Manfyodo uncias quingentas, præter præ- dia & pecunias legatas ante mortem Thalaſfiar- chæ; ut mox probandum venit. Anno Mcccrxx. Dynaſtiam Cepbaludenſem, quam Comes Moticæ Joannes Claramontanus, Parer ipfius, anno Mcccxxrx. emerat à Nitolao Abbate, vendidit Manfredus nominatus unciis mille Friderico di Fiderici di Sciacca. §. 13. Antea §. 12. num 9. fol. 303. locuti de Gomite Joanne TI. Claramontano, diximus, Meſunæ die xx1v. Novembris x11. Ind. anno cccrLxxIII. ſponſalia celebrata fuiſſe inter re- centem ſponfam Reginam Autoniam, & Regem Fredericum TM. oppidumque Panurmum, hoc percepto, per Legatos Deputatos invitaſſe hoſce Regnantes, ut ibidem coronarentur, ex conſuetu- dine regum cæterorum, quod clementiſſime animo. que æquiſſimo conceſſum fuiſſe reſponſum datum die xvI. Decembris x11. Ind. anni MccctxxIII. oſtenditʒ quod recenſitum invenies à Pyrrho No- tit. Panorm. Lib. 1. fol. 371. & ſeq. & in Ap- CAnTRA6o S1cuLa. LIB. II. V1. A B 178 pendice fol. 455. & 467. & Chron. Regum fol. 77. item alia Epiſtola data v1. Februarii x11. Ind. anno MccctxxIIt. imperavit memorato Gomi- ti Joanni & Manſredo huic, ut ſeditionem Pre- pani exortam componerent. §. 14. In præſenti coronationem Regiam ante memoratam fuiſſe anni Mccctxx1v. dilatam, cui maximopere Man- ſredus deſcriptus operam dedit; ut Rex ipſe lite- ris ſuis datis Panormi die x1. Septembris X111. lnd. anno ucccxxtv. demonſtravit: Scripium eßt nob. Franciſco de Vintimilio Comiti Comita- us Geracii, Sꝗc. Fidelitati veſtræ nunciamus æti- riam, quod dis lunæ 11. præſontis Menſis una cum Sereni ma Negina, curiſima conſorte noſtra, cum ſo⸗ Nob. Manfredum de Claramonte Admiratum, conſ fam. ſd. noßtrum qui ad id ſideliter, & ef⸗ Vcacier operam præbuit, ec. Habentur literæ in Archivo anno Mccctxx1v. fol. 77. §. 17. Mortuo Menſe Novembri x111 anno McccIxxIv. Joanne I. Claramontano Co- relicta ſobole maſcuiina, Manfredus ftatim ſupplex Regem oravit, vellet Gomitatum memoratum concedere ſibi ſuiſque legitimis poſteris; quod fa- ctum eſſe teſtatur Diploma datum Drepani die 11. Decembris x111. Ind. anno MccctxxIv. (in Tahlino ann. Mccctxxtv. fol. 77.) quod ita ſeſe habet: Fridericus Dei gratia Kex Siciliæ, ac A- thenarum, 6 Neopatriæ Dun, Fidelium accenſa deworio jongis fatigata laboribus ſepe inſerwiendo te⸗ puſteret lenemerentium ohſequia grandia curerent præmio dignæ mercedis, quinimo oum retributioni minata quodammodo cugitur rations ad notubilia u- rita leneſiciis reſpondere cundignis, ut ſcilicet eirca emeritos debitum impleat & exemplo laudaluli doceat ſortirer ſervire Vrones. Præſentis iraque Priwile- gii ſerie univerſis; liaris, E pdelis noſter adiens noviter extelleniæ noſtræ conſpelium humilibus precibus; & devota ſup- ylicatione popoſtit ut cum ob mortem quondam Nob. Joannis de Cſaramonte Comitatuum Glaramontis, 6 Mohac dum viveret Domini, ac certis rationi- adjetia conditio ſtriprorum bæredum defectu videtur imnpleta, Caſrum, 6 rerram Caccabi numnt uh Ciaramontis nominata vocabulo; cum Caſtro, territbrio Pecturani, ac Caſale, & feudo S. Joan- nis, aliiſhus bonis feudalibus, 6 burgenſaticis in diho feud conjundis /pebtent ad noßram Curiample- no jure, E ſut ad celſirudinem nſtram Vatibnabili- Ver dobluta eidem Nob. Manfredo ſuiſque hæredi- hus, & ſucteſribus in perpetuum præfara Caſtrum (ᷓ terram Caccabi diqtam Claramontis, ut ſupra Ca- Frum, 6 Feudum Puturani, Caſale, ſeu feudum §. Joannis cum aliis honis feudalibus, & burgenſa- ricis diſtæ zerræ, E ejus territorio adunctis, Ca- ſrum, & feudum Miſilmeri cum omnibus honin aliis ſeudalibus, & hurgenſaticis jundtis ut præmittitur diqo foudo prout en dittus quondam Joannes uſyue ad tempus, E5 rempore mortis ſuæ tenuit, & pohedit ranquam hona ſpeclantia ad noſtram Curiaim we ſtum cum omnibus juribus rationilus proprietatibus redditilus, & pertinentiis ſuis⸗ generaliter de conſue- ra liheralitare cunferrre gratioſen couceders & ds no vo donare noſtra benigna Vrenitas dignaretur, Cuſus Vupplicationibus en Kegiæ henignitatis clementia cle- A. hu. M men- lemnitate, (ᷓ celelritate ſolemni Urbem noſtram f liciter Panormi ingreſt ſumus folicem n qua per ſupereſt, ut indicemus Regis Fre⸗ derici Pa4 uſque Menſem Septembrem ſequentis X11I. Ind. varm. 5 Ind. Manſyedus creatus fuit᷑ 1 8 Comes Cla⸗ mite Clari Montis, nimirum Cactabi, nec ulla ranntis⸗ id eſt cas- cabi. grata repenſio ferventis fidei pariat incentivum præ hent quod alimenta virtuti; Megalis liberalitas ge⸗ 7 L S ſingulis notum ſat tam præſen- rihus, quam ſuturis, quod Nob. Manfredus de Cla- ſramonte Negni noſtri Admiratus Conſliarius fami- 4 ſbus, arque cauſis, Eᷓ præſertim virzute eſtamenti nondam Nohil. Comitis Manfredi Junioris, cuſus E — — menter acceptis & henigniter exauditis, uia quod in prædihis caſtris, terris, locis, feudis, bonis ſuperius diſtindtus ſſtus noſter apertum ſus habsat, S legitime habere prætendat curiæ noßtræ liſuet, vertis rationibus, atque cuuſts & præſertim ex ieno re, ( ſerie teſtamenti præditii Comitis Manfredi fahti in urbe Ponormi per mauus Petri de Burellis miti Anno Dominic Incarnationis mileſtmo ꝛre- centeſimo quinuagæſimo ſocundo) die vigeſmo oda⸗ 347 vo menſis Junii quintæ Andibtionis qubd proptersa ſ⸗ oliter logi mundawimus diligenti inſpettione vi- Aeri, in vujus continentia teſlamomi eſt cluuſula, cu- jus clariſimis verbis ditat ehettus quod ubi nullus Vlius maſtulus euſdem Comitus Manfridi, ſou ſlii mares ſubrum marium ßliorum, aut ejus frater, ſeu ſratrum ſubrum ſilis maſculi, vel nepotum de linea maſtulina, aut Noh. quondam Conradus de Aurea nepos ſuus, vel ejus ſlius, ſie Nob. quondam O- ctobonus frater diqi Conradi, vel ejus lius maſtu- culus nbn ſuperwiverent, quod eo cuſu vmnia bona ſua ad manus noſtras ſucceſtonis titulo pervenire deberent, prout in præfari reſtamenti jenore lutius continetur. Propter qubd præmortuis ceteris nommnatis, conditio in ordine bæreditariæ ſucceſionis adjecta, ut præfer- tur, in perſhnam noſtræ ſorenitatis eveniſe videtur. Conſiderantes eriam, 6 rewolwentes in animo, medi- ratione ſrequenti, nceræ ſdei puritatem, 6 Zelun dewotionis jenerrimæ, Juibus idem Manfredus erga Majeſtutem noſtram tola charitate mentis ahcitur, net non ſerwiti laude digna per eum Roverendis Po- minis, Genitori, &ᷓ fratri/ noſtris Muſtribus Negibus dic?s Megni honæ membriæ, S celſiudini næſtræ inde- eſo ollnta, & præſertim in recuperatione Nob. Ci- vtatis Meſſanæ de manu tunt noſtrorum hoſtium, & ipſus conſorvations ad ſdei noſtræ cultum, in qud per- ſnam ſuam aduis hellorum periculis, S diſcrimi- noſ inſultibus commitiendoʒ fortunam noßram anti- pitem, & dubiis zunt caſibus Nubtuantem curi præ⸗ cipuis, vigiliis oppurtunis/ & virili extitit maꝑnani mitale ſouutus, quæus pyo noßtri feformaioue do- minii, noſtræ que integritate coronæ ad præſens mira- huli onfert ſolertia;, e tuntus vbſoquiorum cumulus ſine remuneratione præiereat; eidem N ohil. Manfre- do, cujus Nobiles, 6 ſrenui Comiles Manfredus, 6 ſoannes, Au, & Paler ditla Caſtra Caccabi, ſeu Claramontis, Puturani, & feudum 8. Joan- ð nis Iunquam veri Domimi tenuerunt, S ſuis hæredi- lus, & ſuceſrilus in perpetuum, cumn nn ſit duſn Vonum ratiuni, Filium virtuoſum in Awitis Paterniſ- que honis ſuccedere, ſupradista Caſftrum, & Terram Caccabi, vocatam nunc Claramontis u Vupra cum Caßro, S territorio Puterani, ac Caſule, & feu- do Sancti Joannis, cum aliis bouis feudalibus, & zurgenſatitis ditiæ Torræ Caccabi, ſou Claramon- tis, & ejus 1erritorio adjundtis, at Caſrum, & feu- dum Miſilmeri ꝓſita prope Panormum, cum aliis honis feudalibus, Sᷓ lurgenſaticis jundtis dicto feudo, ad Maje ſtatem noſtram certis rationibus, & cauſi le- gitimis, & præſertim vigors teſamenti dibti Juon- dam Comiti Manfredi Junibris ſpehantia ſou quo- modulibet ad ſcum noſtrum dewoluta; cum omnius vaſallis juriſiionibus, aquis, aquarum decumſibus, molendinis, molendinorum ſaltibus zerris cultis, & inculiis, nemoribus, arborihus domeſticis, & lweßtri- hus, tenimentis territoriis juribus omnibus S pro- prietatibus ſuis, ꝓrout ea didtus quondam Joannes fe- nuit, S phlodit uſyue ad tempus & tempore mon- ris ſuæ, ſul debito tamen & tonſueto ſervitio milita- ri, per eumdem Admiratum, & dibtos ſuos hæredes pro dictis Torris, Caſtris, & bonis ſeudalibus, Cut yiæ noſtræ proinde præſtando, ana ſcilicet uncias vi- ginti pru quolilet equo armato ſecundum annuoreditus, proventus ipſorum juuta uſum & conſuetudinem Negni noſtri, quvd ſorwitium idem Nobilis Admira- 7us coram noſtra celſitudine præſens per ſe & diltos sr R P A ejus hæredes ſpomts obtulit præſtiturus, præſtan Spro- inde delitaxis debitum furamentum, & facien ma nibus, & ore homagium juxta ſucrarum conſitutio- rem, d lieralitats mera, largitate munifica, 6 gratia ſpeciali, en certa uſtra ſeionia gyutiſo con- cedimus, 6 donamus; non ohſtante conſirmations, S collatione dudum per celhtudinem nſtram faclis, de Comitatu, Caſtris, & feudis prædictis, dilis noſtra per diqtum Comitem Mantridum xempors con- ceonis, & cbllationis dihti Comitatus, & bonbrum feudalium præditorum, noftra Serenitas erat prur- Vu ignara; de quu ſ ſtientiam noſtra Extellentiu ha- huiſet, conßrmationem, & donatimem prædicas, niß in quuntum teſtamentaris diti Comtis Manfredi Auſpohrio, ſe babebat, nullatenus Majeſtas noſtra eiet. La tamen quod dictus Wobilis Almiratus, S hæredes ſui diltas terras, Callra & honu feuda- liu cum hominibus vaſallis, Ienimentis, ac ſuribus, S ceꝛeris antedictis, ab eadem Gurua nuſtra in capite eneuut, S cgnoſcant, ac ewinds ſerwire eidem Cu- riæ uſtræ dico militari ſorwitio Ieneamtur, at vivunt inde jure frunrum, videlicet qubd major nauu mino- ribus fratribus, & cobæredibus ſuiß, ac maſculu Feminis præferatur Et quod ſi in Aubis ferris, Ca- ris, & homs feudalibus eorumque tonimentis, 6 pertinentiis ſint aliqui Barones E feudatarii, qu noſtræ Curiæ teneantum, MNobis bæredibus, E ſuc- cœhorilus noſtris proinde ſerviant, ( teneantur. Qudque illi, quibus aliqua ÿura paſhones, S bo- nd per Excelleutiſimum Printipem Dominum jaco- bum olim Aragonum, S Sſciliæ Kegem Auß. recordatinis falicis; dum ipſẽ ſcilicet eidem Negn⸗ Siciliæ præfuit, aut Sereniimos Pominos Progen- rores, & ſratrem noſtros Neges diti Negni bonæ me- moriæ, atqub Nos concea fuerunt, ea teneamt, 6 pohldeant, pro ut illa per eoſdem Prinipes, vel Nos ibidem obnceſu etiterumt. RKetentis amem, & re- ſorwutis, quæ præſenti conce Mone mußra ummino ex- cludimus, Juribus lignaminumn, ſ qua in dibis Ter- ris, Caſtris, &5 honts foudalibus, atqus territoriis, S pertinentiis ebrum Curiæ noßtræ debentur, net non mineriis, ſalinis, ſolariis, ſoreſtis, & defenſis antiquis, quæ ſumnt de noſtro demanio, & ea velut en antiquo vide m domanio pertinentia volumus eiſdom no- omnia, & ingula occuſtons præſentis nuſtræ conceſ- Vonis non extendant aliquatenus manus ſuas, & qubd S muroßallurum nſtrarum libers ſumere vuleaut pa- Caßrorum, & bonorum feudalium ℳ vero perti- nium, 6 proprietas otius littoris, & maritimæ haliſtæ ratione pertinentiæ prætenduntur, Zunquam ex antiquo ad Negiam dignitatem ſpebantia in noßtris demanio, & dominio reſorwetur. Et qud dicus Nob Admiratus, & hæredes ſfui nt incblæ Kegni noſtri Siciliæ, & in eodem Kegno ſub noſtro hære- dum, & ſincceſorum noßrorum Pominib habitem, S morentur ſdelitate noſtra bæredum, & ſucceſo- rum noſtrorum in ebdem Negno, nec non obuſtituribmi- lus, 6 capitulis di&ti Domini Negis Jacobi dum i pſe ut ſupra, eidem Megno noßtro Siciliæ præfuit, editis, ac Sereniſimorum Dominorum Srogenitorum Sᷓ fratris noßtrorum Regum, atqus noßriß, a præ⸗ riam, & rohur perpetuo valituru) præſens Privi- Da legium per inde ßeri, & ſgillopendemte Majeßatis no- Nræ jumus communiri. num Amperialium RNegni noßtri emtinentiam, & veno. quondum Nob. Joanni, hæredibus, S ſucceſoribun, in perpetuum, fuco ſihi deinde privilegio opportuno, uia ds ſubſititione ipſa ultimð loco fada in perſna ſris demanio, & dominio reſorwuri. Et qubd ad ea 345 animalia, & Equitaturæ aratiarum mahuriarum, Vua in lerritoriis, & pertinentiis diurum lerrurum nentiæ ipſ& prætenderentur uſqus ad mare jus domi- pertinentiarum ipſarum in quanium d mure pen jaltum dido militari ſervitio ſemper ſalvis. AMd hujus au- tem noßræ conceſſonis, 6 donationis futuram memo- nton vin Muft conbti Domi (uſr⸗ & C0 Mnit Oitn hiirj lu „ , ) ehe rhe eium (. , an mſnh i leri (a. knenit, 6 ii, qu rimn tyn ice erelbu, 6 ſu. m, 5 ſenean. en Doninun ſun iie Kezen lu iilien eilem icti Regni bn unt, ea ſenun n Priutin j enti imn, Gn unummun uſe u, uu wrini, „ knm ſet nun un u uie u nnm ſiuhh ſ. inn ſin . n vulnt dnninun h m, 0 , 5 Moticæ. . 349 ipſos adortus fuit; unde Regina attonita, præ Antonia it, Manfredus 181 Datum Drepani per Nohilem Henricum Ru- beum de Meſſana Comitem Aydoni didtique Kegni noſtri Cancellarium Conſliarium familiarem, & h⸗ delem noſtrum Anno Dominicæ ncarnationis Mccc- LXxIv. 11. Decembris, x111. Ind. Kegiſtratum in Can- E Kegiſt. Privileg. in cellaria. Regiſtratum Archivio Principis Pater- penes Prothonot. nionis Ducis Montis Al- ti vol. 1. Coll. Fal. §. 16. Cum vero tandem Menſe inſequenti Ja- Kegina ob- nuario x111. Ind. anno McccLxx1v., vel M- cœcI.xxv. triremi proficiſcerentur Panormo Meſ⸗ ronſtiruitut ſanam Rex ipſe, & Regina, jamque in eo eſſent, Dominus Caſtri No vi, Ut portum tenerent, 8 Comes Comes Henricus Koſt vetus perduellis cum triremi adnavigans, hoſtiliter terrore decidit, & in febrem incidens, intra ſex dierum intervallum die xx11I. Menſis ejuſdem obiit, quod clarius apertiuſque prodiderunt Pyr- vhus Chronol. fol. 77. Fazellus fol. 772. & Maurolytus fol. 1690). Notum eſt è Diplomate dato Panormi die 1v. Januarii x111. Ind. anno Mcccrxx1v. quo Politium conceſſum fuit Aduino Vintimiliæ & Marchiſæ d Aurea, Regem Fridericum codem an- no & indictione propter ſervitia ſumma Tha- laſſiarchæ Manfredi, ipſi dediſſe prædium Caſtrum Novum, quod poſt obitum Ottoboni Aureæ publi- catum jam erat, atque ſub poteſtatem Regiam re- dactum; prædium hocce etiam tenuére Conradus Aurea & Antonellus Aurea, filii ipſius: Dida Ter- ra Caßtrinovi tanquam aperta per Majeßtatem no- Vram eidem Manfrido de Glaramonte Admirato Co⸗ miti Claramontis, Vuorum grandium ſervitiorum contemplatione conceyh. Poſtea Rex Fridericus Diplomate dato Fhracuſis die x11. Decembris x1v. Ind. anno Mocccx- xv. iterum vicum eundem Manfredo confirmavit & aſſeruit, ubi inſuper vocatur Manfreda. Dominus Caßtri Novi factus, ſtatim juſſit poni Edem primariam S. Georgio Martyri, ut tradit Abbas Phyrrhus Not. Agrigent. fol. 370. Aiquan- do ſuh ditione Manfredi Claramontani, qui Majo- 370 tano, & poſt obitum ipſius, à Friderico Rege con- Obit Rex Fridericus & Manfre- die KXVII. Julii, die, duz. rem, ac Parochialem Eccleſtam extruit, ut legere eſt in quadam trabe antiqua Ann. Mccc. juula Caſtrum ſuæque familiæ D. Georgio dicawit. Anno codem Mccctxxv. conatus etiam fuit tabulas autenticas & exempla diverſorum Diplo- matum curare, unde reſtitueretur in poſſeſſionem Nari, primùm donati Comiti Matthæo Claramon- ceſſi Blaſio S& Artali Magonæ. Exſtimat Fazellus Dec. 1. fol. 230. & 234. Manfredum eundem tenuiſſe pagos Miſilmerum, Biccarim, Muſumelin atque Gibellinam, cum æ- dificaret in unoquoque horum munimenta nova, armiſque Claramontanis inſigniret: Miſilmeris oppidulum uli &ᷓ arx eßt à Manfredo Claramon- tano olim eredta — Bicari oppidum - Anno Mh- L.v11. Comitatus titulo inſignitum, ubi arx eß in- gens à Manfredo Claramontano fabricata. Mu- ſumelis oppidum — 4 Manfredo Qlaramontano conditum ut veuus inſeriptio ſuper portam indicat. Gibellina ubi arx eſt à Mantredo Claramontano erecta adbut eatat. Verum præſensne Manfredus, an cæteri duo ante memorati cognomines ſuſcitã- rint hæc Caſtella, plane ignotum habemus. Anno McccIxxv1I. obiit Comes Moticæ Mat- thæus Claramontanus, ut occupavimus dicere, & ſtatim Manfredus noſter pro hoc Comitatu Regi Friderico ſupplicavit, quem etiam impetravit cum ſubſortitione. §. 17. Anno eodem cccrxxuII. xv. Ind. inquam, Lunæ Rex Fride- ricus I. Maſunæ obiit, tradentibus Furita p. —ꝓ — QARTHAGO S1CULA. A L1B. II. C Ap. VI. 182 11. Lib. x. c. xv. fol. 362. & cap. xxt. fol. 370. atque Pyrrbo Chronol. fol. 79. 92. & ſeg. Reliquit autem Infantem Mariam unicam filiam annorum x1v. hæredem Regni, Teſtamentoque juſſit; ut Infantis tutelam & adminiſtrationem uſ- que annum duodeviceſimum ætatis gereret Fide- juſſor D. Artalis Aagona, Comes Miſtrerti, & ſummus Juſtitiarius Regni, ſi autem ille decede- ret, locum ſuppleret tutoris Guglielmus Perailta, quem fecit lnterregem; præterea felicioris moderaminis æquiſſimique regiminis ergo Domi- natores quatuor & interreges conſtituit, videlicet Artalim Aagonam, Guglielmum, vel Guglielmonem 3V Peraltam item noſtrum Manfredum Claramonta- num, Thalaſſiarcham & Comitem Franciſtum Vin- timiliam, poteſtate ipſis data, ut ſi obirent, vices redderent hiſce, nimirum Comiti Antonio Vintimiliæ, Andreæ Claramontano, & Manfredo AMagonæ, ut revera etiam evenit, docente Surita locis allegatis cap. xxI. & RxIL1x. fol. 370. & 402. Juttis funeri Regio perſolutis, tumuloque contecto in Templo S. Franciſci Meſanæ, Artalis Compater cautioribus conſiliis ſtatim Infantem Mariam in munimemum & Caſtellum Catanæ, nomine Urfinam tranſiulit. Primo Interreges fuerunt inaugurati in Regnum à Papa die xx. Aprilis 1. Ind. anno ucccr.xx- vI1I. poſtquam Urhanus V. Pontifex creatus fuerat die vIII. Menſis ejuſdem, poſt obitum Gregorii X. Pontificis, qui evenerat die xxvI. præteriti Menſis Martii. Peinde quivis Interrex ſeu Adminiſtrator ſeſe recepit ad certo ſibi deſtinatam vallem, quare Manfredus deſcriptus profectus eſt Panormum, & in vallem Magariæ; hinc propediem univerſa Sici- lia in partes diſtributa fuit, Adminiſtratoribus in- vicem maximas ſimultates foventibus, præcipue Artale & Manfredo; factionem Manfredi ſuſcepe- runt Comes Hranciſcus Vintimilia cum fratribus ſuis, nec non Comes Aænricus Koſty aliique opti- matum propinquorum & amicorum; partes au- tem Aagonæ tuiti ſunt fratres ad unum omnes, ut & Guglielmus Peralta, aliique Procerum; uter- que vero ſuam ſocictatem ſtabilire ſatagebat, ar- trahendo ad obedientiam oppida, pagos Regni- que munimenta. Itaque Comes Artalis exitu anni MccctxxvItt. Infantem Mariam nuptum dedit Joanni Galoacio, Comiti Vertudis, qui fortiſſimus erat Dux Medio- lanenſis addito pacto, ut intra anni ſpatium Con- jugium perficeret, duceretque in Siciliam copias validiſſimas in opem Artalis Ipſius, ut ita ſuppri- merent eminentiam factionis adverſariæ; quamob- rem Galeatius imperavit ſtatim, ut exercitus col- 372 ligeretur, navesque Menſe Junio anni Mcccrxxix. in portu Pzſano Lomburdi conſcenderet. S. 18. Literis jamdum certior factus fuerat de tota re à Guglielmo Naymundo de Moncata, Comite noræ, ſororis Regis mortui Fridorici I. e filio In- fante, unde fuit Martinus Aragonenſts, nomine ſenior quare quum idem Rex gnarus factus eſſet, ut obitus & Teſtamenti rideri, ſic tricarum Co- mitis Irtalis, qui Galeacio ante memorato Infan- tem Reginam Mariam deſponderat, quam die xx1v. Januari anno Mccc1xxvI1I. Moncata no- minatus pridem ceperat itratagemate, (dum Aa- Lona Meſanæ ſubſiſteret,) in munimento Catanæ, inque Caſtellum Auguftæ deportaverat, quæ omnia è conſiliis auxiſique Thalaſfiarchæ Man- fredi Claramontani geſta fuere; auttore Furita p. 11. Lib. x. cap. xx1. xX11I. XRv. & xxxI. fol. 370. 372. 373. & 378. quum, inquam, Rex Petrus gnarus rerum harum omnium factus eflet, confeſtim emiſit D. Gilibertum ds Cruiglis A. Ineßet. NM 2 CuM Turbæ F- ℳ Conjugium Auguſtæ Rex Aragonenſis Petrus IV. Conjux Leo-nleneis 16 cum quinque navibus longis, qui tempore matuti- no in portum Piſanum Lomburdiæ appellens, illo ipſo tempore copias Galeacii reperit paratas ad ipſam profectionem; dormientes vero & fopitas omnes, ex improviſo adortus in navem quendam ignem injecit; unde omnes copiæ fere deſtruetæ Kuerunr, reduce Cruiglia victore, & Galsatio ſuc- cumbente; quamobrem Conjugium ſolutum eſt, anno Mccct.xx1x. quo Rex Petrus Aragonenſis præterea inſtruxit alias triremes naveſque Præfecto Bernardo rapera, Comite Oſonæ, atque ad occu- pandam Siciiiam miſit. Inſuper miſit Kogerium Moncatamcum quibuſdam turmis militum ſeiecto- rum ad præ ſidium nutumque Infantis Mariæ, quæ claudebatur in munimento Auguſtæ. Cæterum 373 Moncata alſiduis petitus & fatigatus vexationibus Comitis Aagonæ, traſmigrare fecit Augußa In- fantem navĩ longã, quam mittebat Comes lauda- tus Manfredus Prepano, ad deportandam ipſam in munimentum proprium LhMatam, unde ſccun- do migravit in Caſtellum Auguſtæ ubi tandem RNogerius Moncuta aliquot annorum ſpatio tenuit Intantem. Aenfea 1 Sicilid itaque ſic conturbatã, Thalaſſiar- Uucla po cha Manfredus non modo Comes Cilari Montis, nit Panormi. nimirum Caccabi, verum etiam Gomes Moticæ, habitavit moratuſque fuit in oppido Panormon ubi deditus erat exſtruendo amœniſſimo Palario: quod omnino conſummatum reddidit. Inſcriptio fron- tiſpicii Cœnaculi Palatii ejuſdem ſpectatorem do- cet hæc omnia: ANNO POMN MCCCLX- VX. PRNIMIO MAI 111. MND. H0OC OPUð COMPLETUM. Ab altero latere habentur hæc verba: HOC OPUS, HANC SALAM MAN- FRIDUS DE CLAKAMONTE FABRKICA- RI MANDAVIT ANNO MCECLXXX. O paTRIs, ET pROI. Is CONCORDIA NEXUS MORQUE HU)US aB aUCTORE SAL. MA. 4 CUNCTa RETOROQURE. JESU8S MAR14A. SpONSA TUAE PROLIS, O VIRGO PUERPERA SOILI8 4 pRO CUNCTIS ORa, sED PLUS pRO REGE LABRORA. ESUS M. ESUS. Occupavimus dicere Lib. 11. cap. VI. §. 1I1. num. 8. fol. 209. Palatium hoc ſtruere incepiſſe Manſredum J. de quo habetur: ANNO DO- MINI MCCCVII. INDICT. VII. MENSE JUNII MAGNIFIEUS MANFRIDUS DE CLaRAMONTE PRSENS OPUS FIE- RI MaNDAVIT FOELICITFR. AMEN. Remanſerunt in ſpatioſiſſimo cœnaculo Clara- montani hujus Palatii celeberrimi, lnſignia pluri- ma & varia priſcarum & Nobiliſſimarum familia- rum Sicularum depicta, mox exponenda. Anno codem McccI.xxx Thalaſſiarcha memo- ratus, partem moœnium oppidi Panormi, quæ contigua Palatii ſunt, extruxit, docente Fazello Dec. 1. Lib. vI11. fol. 186. ſecutus Kanzanum: Hæc quarta Panormi Pars cum aperio proſpettu ad nri Portum olim ewiret, Anno ſalutis MoCCLXxx. 374 Manfridi Claramontani opera, foro, &S cumpo ma- virimo, ſormicibus inſtur muri editis: incluſo murò am- vliſimo cinta; & ceteris tribu Adium nohilitate, ac populi frequentia reddita eſt celebrior. Inter hæc Interreges Papam certiorem fecerunt de rebus Re- gni, quibus hoc reſponfum reddidit: Urbanus (VI) Epiſcopus, ſervus ſervorum, Dei dijettis Fliis nohilihus viris Artali Alagona Magiſtro Juſtitia- rio. Manfrido de Claramonte Ammirato Kegni Tri- nacriæ, ac Guillelmo de Peralta ſalutem, &c. Dat. Romæ apudS. Petrum 1. Kalend. Januarii (id eſ AvcUSTIRNIIRMvESES 134 Aſ 18. Decembrin) Pontißcutus noßtri Anno in. qui e- rat annus Mccœct.xxxI. His rebus peractis exer- citus (auctore Pyrrbo Chronol. fol. 79.) exiit Barcelona ſive Barcinone cum vi ſummatriremium, quibus præfectus fuit Thalaſſiarcha Bernardus Ca- lrera Præfectus claſſis Aragonenſis, appulitque in Fardiniam, inde numerus quinque triremium ſubim- perio Gillerti Cruglies & Kogerii Moncatæ die quar- to Junii 1v. Ind. anno McccLxxxI. appulit Au- guſtum cum ante memoratis turmis, quibus Gu- glielmus Naymundus Moncata ſtatim tradiqit Re- ginam Marium, ut & munimentum Auguſtæ ad ſervandum ipſam, & una juſſu Thalaſſiarchæ Man- B fredi deditum fuit Nogerio ante nominato muni- mentum Lhcatæ, quo poſtea, nimirum die xv. Octobris v. Ind. anno MccœœtxxxI. Kogerius trans- tulit Reginam Mariam triremi ipfi miſſa Prepano à Thalaſſiarcha memorato Manfredo, comitata an- tea dietis triremibus quinque. F. 20. Cum autem Guglielmus Nuhmundus Mon- pamn ata promiſſis ſatisfeciſſet, remiſiſſetque Reginam in Sel Mariam, docente Surira loc alleg fol. 378. ipſe, & Le ſimul Comes Huricus Noſt affinitate conjuncti, ut AMr⸗ & memoratus Manfredus Claramontanus petierunt aulam Aragonenſem collocuturi cum Rege Peto, S& oraturi ut confeſtim in Ficiliam mitte- ret exercitum adverſus Artalem Alagonam ad pro- 3 tegendum Regnum & Reginam, omneſque ei ad- diẽtos: legatione perpetrata, reverſi ſunt in Sici- liam. Nec defuit ſuis partibus Pontifex Urbanus V. quo minus epiſtolas daret ad ante memoratos v. g. Artalem Magonam, Manfredum Claramonta- num Thalaſſiarcham, 8& Guglielmum Peraltam, Epiſtolas, inquam, Apoſtolicas datas diexvI11De- cembris & 1. Januarii anno McccrxxxI. quin die primo Maji anni ejuſdem ad univerſos Regni Dy. naſtas, illos admonens, ne aſſentirentur Infanti Mariæ Conjugium, neve emiſſionem ipſi è Re- gno, ſine conlenſu Apoſtolico; quod etiam mi- D ſt Mafiolo Archicpiſcopo Meſanæ, Legato à latere; teſte Pyrrbo loco alleg. fol. So. §. 21. Porro Thalaſſiarcha Manfredus, ne man- datis Pontificis obeſſet, præſidiis munit Infan- tem in munimento ſuo Lhcatæ, & ne Regno egre- deretur: Rogerius Moncata, hoc accepto, E ve- ſtigio retulit Infantem Auguſtam, ubi Artalis A- lagona non omiſit ipſam obſidere mari cum trire- mibus ſex, immo etiam terra; auctore Furita loc. alleg fol. 378. Interea ſuperveniens Vice- Comcs Noccolertis e Ducatu Arhenarum, adduxit longas naves quatuor; cum vero percepiſſet Infantem obſeſſam eſſe, appulit Auguſftam, triremibuſque F Ficulis fugientibus Catanam Reginam cum omni- famulatu & præſidiis, ut & Kogerium Mona- ram impoſuit navibus, bonaque avi deduxit Cala- rim Vardiniæ, die nimirum xxv1I. Octobris vI. lnd. anno MMccct.xxx1I. ut é literis datis die xRv. Februarii & dic x. Martii vII. Ind. ccc- LRxxI1I. (Infantem ſcil. fuiſſe in Fardinia & Cala- ri uſque diem x11. Januarii vIII. Ind. anno vcccI. xxx1v.) elucet; ubi ſubſtitit ultra bien- nium; ſuntque, qui autumant peſtilentiæ evitan- dæ ergo, quæ in Catalonia graſſabatur; tamdiu moratam ibidem fuiſſe; tradente Pyrrbo loc. p cit. fol. So. Hoc temporum tractu Comes Man 36 ſedus amiciſſimus erat infanti Martinb Patri Re- gis Martini; ut ſubjectæ Epiſtolæ teſtantur, qua- rum altera ita ſeſe habet: Pevote churiſime, Iuid auii Marthæusde Molet, S ejns ſlii, miniſtorii dumus noßtræ, vriundi Regni Siciliæ, ad dilum Negnum de Manfulu præſenti accedumt Vos hufu ſorie deprecum r Aud tenus dilios Minißtros, reſpelu Noßri 4 quibuſwis injuriis recommiſſo hahers plateat; & velirisʒ Num hor gratum habehimus, 6 rengratiabimus vobis mu- jum. Dat. Valentiæ /ub noſtro gilo ſecreto die XVI⸗ 6 un Kege Pn, um mitte. SMun a po ſ nneſohe eia. ti ſunt in hn. ex Urhuna M wemornes dun(lrumm. emum bnalun, usdewuNe. oclxwx. qinit erſoRegih ntirentur hn onem ipli eod ett kne, Ipu g. iol do. Mufu ven e, buhegwegt beunu tw i, ð h 4. dete nui anut 1 autor nub m, n . vehti uuhe xvI. Juli Anno à Nativitate Domini MCC LNVII. ufans Martinus. Dirigitur Nobili vi- „% Manfrido de Claramonte Comitatuum de Glara- monte (id eſt Caccabi) & Mohac Domino, & Negui Sciliæ Admirato dowoto noſlro charo. Fimi- les fuerunt miſæ Nob. Andreæ de ( laramonte dowo- 1o noſtro chariſimo &ᷓ egregio viro Franciſco de Vin- rimilio. Ex indice Proton. ann. Mcccxc. literã A. fol. 22. ntercapedine anni dicti vcccr.xxx1I. & an- ni McccuxxRIII. Pallium tranſmiſſum fuit Tu- Aovico Bonito Archiepiſcopo Panormitano, nuper- rime electo, à Ponrifice Urbano V. qui Literas commendatitias ipſius ad Manfredum Claramon- rium Thalaſſiarcham miſit, indice Pyrrbo Not. Panom. fol. 170. Adhæc literis datis Tortoſæ die xxv. Februarii anno Mccct.xxx1II. Infans Martinus iterum ſcripſit ad Maufredum hoc te- nore, ut habentur Albo Protonot. Keg. anno M- cccIxxx. & Mcccxc. literà A. fol. 26. Vir egre- gie, &5 devote chariſime: licet conſderatis norabili- hus heneciis collatis per Prædeceſores Iuſtris Ke⸗ ginæ Siciliæ honorabilis NEPTA, S chariſimæ NRUS noßræ, S noſtros retro Principes Siciliæ Prædeceorilus voſtris, E5 vobis ob grandia Jerwitia per ipſo, & vus præſtita Principibus ſupradibtis ra- rionahiliter credelamus, & credamus vos affebtare omnio ea, ſuæ ad owalhationem Keginalis dignitatis, Sᷓ excellentiæ noſtræ honbrem cedent Zamen uupof certius, ᷓ latius informati veſtra boua intentione cir- ca præmiſu per Petrum Ballo de Meſſana Mercato- rem duximu vohis præſentibus reſcribendum qubd propoſtum Sereniſimi Pomini Kegis Aragonum Ke- 377 verendi Genitoris, & Domin noſtri eſt mittere Nos in brewi Sardiniam, uhi eft dicta Kegina, ut inde cum ea in Siciliam veniamus reduꝗuwi ipſam ad Me- gnum ſuum ipſumque Negnum ſiiæ dict oui ſuljectum ad fatum pacißum &ᷓ quietum prout decet, in qui- lus ewigendis ſic honorißce vos mritis vxſtris magna conditione in ſtatu penſatis quod poteritis meriio con⸗ zentari. Dat. Tortoſæ xxv. Fehruarii Anni Pomini McccL.xxxIII. Infans Martinus. Dirigitun egregio viro Manfrido de Claramonte Comiti de Mohac, devoto noſtro charimo. nſuper alia Epiſtola ab codem Infante Martino data Montorii ſeu Monteſoni die 1x. Julii anni in- dicati McccIxxxitI. miſſa ad tres Optimates, videlicet Vintimilium, Caramontanum d& Peraltam commercium literarum idem inter Martinum & Manfredum demonſtrat; Protocollum Reg Pro- tonot. an. McccIxxx. & Mcccxc. litera A. fol. 27. recenſet. Egregii viri, & Amici chariſimi- Magirum Perinum veßtrum Nunt ium ad Dominum chariſimum, S ad nos miſins, & literas præſenta- tas nobis per eum gratanter recepimus, & audivimus patienter, &ᷓ imtellectis ad ꝓlenum cbntentis in literis Vupradictis, ac quæ nobis ex parte veſtra idem Nun- Iius etulit ſic duximus reſpondendum. Qubd Nos de S Juper contentis in literis ſupradibis loquuti fuimus cum dilto Domino Nege, qui ſuper his providit, ( vVbus reſponſionem facit, prout in literis reſponſtwis prædicti Domini Kegis, hahet, videbitis latius contineri. Et ſ aliqua Vobis placuerit Nos faquros in partibus iſtis, nobis reſtribitis conßdenter. Dat. in Monteſono 1x. die Julis Anno Domini Mocc- LxxxIII. Infans Martinus. Dirigitur egregiis, S Nobililus viris Franciſco Vintimilio Gomiti, Artali de Alagona, Manfrido Claramonti, & Gu- glielmo Peraltæ Comitihns Generalibus Vicariis Sici- liæ Regni Amicis noſtris pecialibus. 378 PerrexitInfans Martinus ad T halaſfiarcham Man- Fredum mittere Epiſtolam commendatitiam pro Guglielmo Talamanca dat. in Palatio Ciria die xx- K vII. Aprilis anno Mcccrxxxv. hujus tenoris: Vir GaRTRAGo SFicuLa. LiB. II. GAp. VI. 4 186 egregie, S5 dovote chariſime ecce quod dile os 4 domo noſtra, Guillelmum de Talamanca, &5 pe- trum de Mareſma, S utrumqus ipſorum de anten- tione noſtra ſuper aliquibus negotiis duximu plenarie informandos amicitiam veß ram de qud ſpem ſyrmam gerimu clarius quo ꝓœhmus deprecamur, quatenus prædictos Guillelmum, & Petrum, & ipſorum u- trumque ꝓlaceat gratanter rocipere; & his quæ ipſ, ſeu alter ipſorum vobis retulerit ſdem indubiam, ac ℳ ore noſtro proprio dicentur, ipſoſque, & utrumqus ip/orum in expeditione voriwa, ac halere ſ placuetit⸗ recommiſos. Mat. in Villa de Ciria xxvII. die A- prilis Anno & Nativitate Domini McccILxxRv, Ju- ſans Martinus. Dirigitur. Nob. viro Mankrido de Claramonte, Comitatuum de Claramonte & Mohac Domino, Kegni Siciliæ Admirato devoto noftro charo. Penes Protonot. ann. Mcccpxxx. & ncccxc. literà A. fol. 38. 78. Inſuper anno commemorato McccIxxxv re- ferente Abbate Maurohhco lib. v. fol. 170. vel inſequente McccrxxxvI. ad Fummontis compu- 6 tum Hiſt. Neap. p. 2. lib. 1v. fol. 718. & Con⸗ Mantii lib. X. in principio, Infans Regina Ma- ria tranſmigravit fortunate Barcelonam, vel Bar⸗ inonem, excipienda ſummo ſplendore à Rege A.- ragoni Petro, Reginaque Leonora Matertera, quorum tutelæ aſſidue ſubjeẽta fuit, docente Ab- bate Pyrrho Chronol. fol. So. Nunc vero con- Negem Aragonum Patrem, S Dominum noſtrum gentia votoque Papæ. ricæ ſive Mohac, permutatione impetravit tractum ut enarravit Tellus Privil. 13. fol. 18. Poſtmo- ltum fuit de Conjugio ante deſtinato nimirum eum Comite Hexericæ & Lunæ Martino, filio In- fantis Martini Ducis Montiblanci, nati Regis Pe- tri IM. Aragonenſis. De indicato pacto ſubjunge- mus Epiſtolam datam Barcelunæ ſeu Barcinone die xvIII. Januarii anno McccI.xxxvII. Fodem anno Mccct.xxxvII. CGomes Manfre- dus, eo quod vindicaret ſibi Inſulas Gerbas, copias adduxit ad occupandas eaſdem; quæ gerenti ſex- decim triremes auxiliares ſuppeditarunt Genuenſes, docente Caraßa. 8 Anno McccpxxxvLIT. die xxv1. Julii Fpi- 379 Nomanum de pacto Conjugii, cum opus eſſet indul- §5. 22. 1pſo illo anno McccrxxxvtII. ut au- tumat Fazellus Dec. 1. fol. 188, & 661. Men- normitanum 1 uis ædifi- ſe Auguſto Manfredus Claramontanus Comes Mo- Bahdæ, prope Montecuccium ab Archiepiſcopo Panormitano, ubi quondam habitaverant Sarace- niʒ ſuerat autem tractus à Rege Guglielmo conceſ- ſus Archiepiſcopo Panormitano Gualterio N. ut præmium ab ipſo collatæ in Dicœceſim Montis RNe- galis e ſua Diceceſi Civitatis Corolionis pro Tem- plo S. Syleſtri; ut indicat Diploma kKegium da- tum Menſe Martio x. Ind. anno MctLxxXvII. Ca- Vale quod Bayda dicitur, quod ut prope Panormum ad partem Oecidentis cum omnilun diviſs tenimentis, & villanis ipſus caſalis perpetua ſit juris, & dAo- minii Eccleßæ Panormitanæ, Sc. totum vero re- cenſuit Abbas Pyrrbus Not. Panorm. fol. 124. dum temporum longinquitate in poſſeſſionem de- venit proſapiæ Claramontanæ; quo traetu ſuo ex- truxit Cœnobium Ordinis Benedidtinorum ſplen- diſſimum, non vero Cißercienſum, ur ſcripfit Abbas Pyrrhus Not. Monaſt. . Martini fol. 406. Manfredus J. Claramontanus Gomes Motic, ut ipũi antea Lib. 11. c. vI. §. 3. N. vrrt. fol. 209. occupavimus ſcribere; ubi inſculpta viſun- tur præter inſignia Regis Fridoriei I & ipſius op- pidi, ut & Claramontana alia inſignia, quæ vel conjicio eſſe Marchißæ Profoliæ, Matris iplius, vel Beatricis D. Vincentius Joannis tamen re- fert, inſignia hæc eſſe proſapiæ Nhabicæz ſeu Cali- 6 — 4 3 — —— — mn — — § cæzʒ habent autem vectes duos aureos vel tigna in ar- ſtola data fuit, quæ certiorem fecit Pontifice(m 4 1 1 1 137 A u6uSTINI IRvE6ES vo rubro cum glandibus quinque aureis, una ſu- prema ſcilicet, tribus in medio locatis, & quinta inßma; hujus proſapiæ fuit Miles Manfredus, ſimul ẽ ſummis Dynaſtis Regni imperante Rege 360 Friderico M. nimirum Dynaſta feudi Cabicæ. Sunt & qui autumant inſignia eſſe familiæ Canellæ Cata- lanæ Abbas Pyrrbus loc. all. N. cLxxI. & ccvi. exiſtimat Monaſterium Bahdæ extruxiſſe Manfre dum JI. Claramontanum, qui Tribunus & Præſes Juſtitiæ erat Panormi anno McccxtvIII. his ver- bis: Urbis Præſidi zumt Manfrido Claramontano Moticæ Comiti — henigniſimum erga Monaſterium o reddidit Præſes Manfredus Imo in dewotionis iguum non multo poßt cœnbium §. Mariæ de Angelis hodie de Bayda ſub eodem inſtituto Renedictinorum erexit, dutuvitqus, ibidem nos ablegat ad fol. 106. ubi ſcripſit: Conditumà Manfredo Claramontano Moticæ Comite Kegni Ammiraio, Kegibniſque Pa- normitanæ Præſide; hic addit, Manfredum im- petraſſe tractum Baydam ab Archiepiſcopo Panor- mitano, mutando una cum feudo Cutemi ſito in territorio finibuſque pagi Biccaris, quod poſſide- bat Manfredus, quin ulterius ſubjungit paẽta con- venta haberi in Indice Notarii Nicolai Caßtronis die x111. Februarii x111. Ind. anno McccLxxvII. & an equam tranſigeretur, commutationem fuiſſe commodo Fccleſiæ judicatam à Legato Pontifi- cis Woma, qui Legatus Pontificis Urbani V. fuit à Latere in Sicilia; id quodevenit die x111. Mar- tii anno ſeptimo Pontificatus ejuſdem; & paulo inferius ſubdit Pyrrhus ex Albo Protonot. anno McccxcvIII. 6. & 7. Ind. fol. 169. ſubſecta verba, quæ habentur in Diplomate Regis Martini dato Panormi die x1x. Januarii x. Ind. anno McccxcvIII. hujus tenoris: U cum olim quon- dam Nob. Manfridus de Claramonte divino 2elo commotus dotaverit Monaſterium (S. Mariæ de An- gelis poßti in Torritorio Urbis Pan.) ante fallum, priu/quam illud fundari feciſit, nonnullis bonis, ac yedditibus Eᷓ proventibus diwerſorum bonorum exi- D ſentium in dilu noſtro Kegno, 6 Vecial in diqta Urhe 6 ejus territurio Pan. Noſjue per rebellionem 61 Juondam Andreæ, S Henrici de Qlaramonte no- Prorum rebellium; ob quorum crimen omnia ipſorum hona Curiæ nußtræ erant conßſtata, Sc. Mandamus ui hona, quæ per pyæditum Manfredum, vel alios uſent dumuta & per Nos aliis concehu eidem Mons- ſerio reſtituantur, &. Demum Cœnobium hoc explicitum evaſit templum commode adminiſtra- tum à Patribus Regulæ F. Frauciſei, conceſſum eiſdem una cum illo Gratiæ ab Archiepiſcopo Pa- normitano Ado, in act. Notarii Joannis Cura- cccxcv. ſubſcriptis à Præſide limitaneo Joanne Vintimilia Præ ſide Kegni & Senatus Panormitani. tnfred §. 23. Fodem anno MccctxRxvIL1. XII. Ind. conditio· die xxR. Otobris habetur paétum Conjugii Pa- Clarnmontanæ natu maximæ filiæ TFhalaſſiar- h chæ d Euphemiæ Vintimiliæ, Conjugis alterius, ſen NMapo quæ à Patre Manfyedo dona artulit jugalia florenos kannm- vyicies mille, Wicolas Peraltæ Gomiti Calatabillot- tæ, natu maximo Guglelmi Peraltæ & Leonoræ A ragonenſ Infanti, ut ſtatim apertius exponendum venit. Deſcriptum deinde fuit pactum Conjugale Panormi die v1. Januarii vit Ind. anno ncccc- vI. ut experiri licebit Tomo II Privilegiorum nmero x1x in Archivo Principis Paternenſis. 1gnotum fuerat Iſpanis Conjugium indicatum, tanien noverat Dux Martinus, Manfredo fuiſſe duas natas thoro maturas, & ideo e veſtigio miſit fra- trem Antunium Genebredam Ordinis S. Dominici, ut cum Thalaſſiarcha Manfredo oretenus transigeret de ambahus filiabus nupturis, & mox dux Marti- nu Epiſtolam datam Montoſone die 11 Junii x11. Ind. anno Mccct. xxx1x. ad ipſum dedit; offe- A B C rens alteri ipfarum filium Comitem d Ampurias & alteri maximum natu D. Guglielm: Nahmunq Moncatæ, vel filium Nahmundi de Bout, his ver- bis, in Protoc. Proton ann. Mcccœ. xxx Mcccxc- 1v litera A. fol. 49. ſo. V1. 72. Egregie vir. Quia Nos commiſimus Neligioſo, &5 dileco conſl. noſtro Fr. Antonio Genebreda Ordinis Prædicator. 35? uæ Sereniſimæ Pominæ Kginæ Ziciliæ, ac noſtris aliqua ex noſtri parte vohis oretenus referenda; Ideo vot deprecamur, qualenus ſuper his quæ dictus ſra- ter vohis ex noſtri purte retulerii ſdem indubiam præ- heatis tanquam ab ore noßtro voblis prolata fuiſent. Dat. in Villa Montoſoni 11. die Junii Anno 4 Nat. Domini Mccct.xxx1IR. Lo Duch. Dirigitur egregio viro Manfrido de Claramonte, Comitatuum de Claramonte S Mohac Domino, Kegni Siciliæ Admirato noſtro charo dewoto. Tenor capiiulorum diqtæ credentiæ ſunt in humc modum. „Capitula, &c. Principio offero Thalaſfiar- „chæ -— ut filius Comitis de Ampurias ducat na- „tam Thalaſſiarchæ memorati. Item utaltera na- „ta Thalaſſiarchæ ejuſdem nubat filio Domini „ MNaymundi de Bout fratruelis Pominæ Ducis, „vel maximo natu Domini Guglielmi Kaymumdi de „ Moncada ſeu de Monte Calbino z, penes Proton. loc. all. fol. 49. & ſeq. Nihilominus Thalaffiarcha Manfredus, oblata ex cellentiori affinitate, dedit Conſantiam ſecun- dam filiam ſuam, & Euphemi Vintimiliæ, Con- jugis ſecundæ, Ladislao Kegi Neapolitano: pattum tuit hoc Conjugium Menſe Auguſto ann. Mcccr.- xRxIx. & ad finem perductum Menſe Majo in- ſequenti anni Mcccxc. ut fuſius proxime venit deſcribendum. §. 24. Die xxvIII. Maji anno Mcccxc. Rex A Rex M rem facit næ, & Regis Perri IW. aſſenſus fuit, ut D. Mar- Manßraun tinus Comes Exerciæ ſuus patruelis, natſque ioje Martini partu ſecundo editi filii Leonoræ memora- keginæ tique Regis Petri, fraterque ipſius Regis Jaunnis“ & Dux Montis Blanci duceret Mariam Reginam Siciliæ, his legibus, ut Dux operam daret Regno recuperando, optimateſque perduelles ſupprime- ret: & revera Conjugium ratum fattum fuit Bar- celonæ ſeu Barcinone die x. Menſis indicati Junii, aſſenſu Antipapæ Clementis V. cui addictus erat Martinus propter hanc benevolentiam præſtitam, & xx. ejuſdem Menſis x111. Ind. anno vcccxc. miſit ad impetrandam diſpenſationem Pontificis, ad indicatum Antipapam Legatos ſuos, niwirum Doctorem Perrum Serram, poſtea Fpiſcopum Ca- zoz tanæ, & Cardinalem, nec non Guglielmum Ray- mundum Montutam; ideoque ab inde nominati ſis Pan. die xR11I. Maji 111. Ind anno M- F. ſunt MAMRNUS KEN, ET MAKLA KE GNA, ut præ ſe ferunt literæ datæ Harcelunæ ſeu Bartinone die XRx1I. Julii x111. Ind. anno ncccxc.ʒ auctoribus Surita loc. all. c. xLv. fol. z88 Pyrrho Not. Catan fol 49. & Chronol. kol. So. & Bzovio Ann. MccckxxvII. N. 21. ann. Mccct.xxIx. N. 16. & ann. McccLLxxx- §. 27. Alia Epiſtola data die xv11. Auguſti u x111. Ind. anno cccxc demonſtrat, Ducem kMu Martinum certiores feciſſe memoratum Manfre-· Mnfi dum Thalaſſiacham, & Andream Claramotanbs) alioſque Primates, de Conjugio deſtinato: Egre- gie vir devote, & churiſime Novit Deus, Juod ad deſderium noßtrum ſatis vorivum accedit, ut ed dewotis ſerwirvrilus platita ſe credumus? Iutims- nus taque veßyæ dewotium deferimus per præſen- tes quod pro reducendo dittam Pominam Keginam i RNegno ſuo propo/uimus dudum 4 dicum MNegnum perſpnaliter Nos confereʒ & vi⸗ Gentes extra- neæ Nationis anno præſtuti Arum intrahent Momi- ni Megis Aragonum Fratris u ſi7 Jam eemu⸗ ragonenſis Voannes, natu maximus Leonoræ Regi- nu cettio- in, ob i, 6 W e un „ohla Amum ſcun. mile, Con. litan: padum dn. Mcocl- NMeiſe Wipi. 8 Mone Neh 3646. o Meccic Rer4. os LenneRjn N twels, n Leonræ men umidin i An etb niet hui Fhcidwen. okmnpulun, ln mn M. arioden bc guos ſucb, Uwm olten Fyiſcofun („ non Cigiun 3 e 2d inde wM VA U en qur bun i XIII. lud. u . all. C. XL. i occxxwl . 3 n. kunt unuu K Chm 36/ Ueel reſtamen- , tum, obi- pultura Manfreai I in Sacello Claramontanb F. Nicolai a Calſa. uenti, 1d eßt XXv. Marti Mcccxct] 189 CakrTnAco s1cur Vnaliter in dicto Negno, & ex poſt rales provßones curabimus, & curamus continus adbibere, uod de nhro felici Paſſagio, quod propuſuimus facbre iufta brede; Vos & alt dictæ Dominæ Meginæ, ac noßtri dewori ſeyvitores congaudebiti Haute Deo G pro indo voſtro deſtdorio ſatihet. Dat Barchinonæ xvI. die Auguſti Anno Domini Mcccc. x111.. Jud. Lo. Duch. Similes fuerunt miſœ infraſcriptis, videlicet- Egregio viro Manfrido de Glaramone Comit atuuimn de Claramonte, & Mohac Pomino, Negni Siciliæ Admiralo, dovoto nofrocharo. Nem Andreæ de Cla- ramonte devoto noſtro charo. in albo Protonot. ann. vcccrxxx. & Ncccxc. literäà A. Anno inſequenti xxv. Ind. McccRer. die 11. Martii, Dux Martinus literas dedit ad quoſdam Optimarium, & ad dictum Thalaffiarcham Manredum, in gratiam Kaymundi Villæ Novæ, quæ hahentur in protocollo Proron. loc. cit. fol. Egregis vir, S depote charime. Super ali quibus negotiis honorem Dominæ Keginæ Sicilie Nu- rus noſtræ chariſimæ, S noſtrum ac bonum Matum Negui Siciliæ concernentibu, informawimus do uftra intentione, dilectum 4 lgozirium Aftrum, Raymun- dum de Villa Nova Militem vobis nſtri propar- 1e referendis. Ides vobj ahectuſo vogauus) Auate- nu vos prædicto dem induiam adhibere Naceat & veltjs, reſtrientes Nolis omnia vobiz grata cum ſi⸗ ducia adimplenda. Pat. Barchinonæ dee 11. War- ti Anno d Natiwitate Domini MeccxcI. x1v. Inditt. Lo Duch. Kmiles literæ miſe inſraſtriptis, videlicet. 1. Egregio viro Mantrido de Claramon- te Comitatuum de Claramonte, & Mohac Pomino, Kegui Siciliæ Admirato, devoto nſtro charo. apud Pyrrhum Chr. fol. S0. Fodem anno Mcccxct. xv. Ind. die xx1x. Novembris Harcinone celebratæ fuerunt Regiæ & ſplendidiſſimæ nuptiæ Reginæ Mariæ & D. Mar- rini Homitis Exerci, quamquam novitius Ponti- fex Bonifacius M quatuor Interreges prohibuerat, ullo unquam modo admittere Regem Martinum, & Reginam Mariam, ut narrat Bzovius allegatus à rrbo Not. Cat. kol. 49. Iuiitqus nuptias Ma- ria, inquit Pyrnhus, die xxIX. Nodembris M- cocxcI. Barcinone; Narrar Bzovius, Zunt Fran- ciſcum Vintimilium, Artalem Alagonam, Man- fredum Glaramontanum, Guillelmum Peraltam, Cenerales fuiſẽ in Sicilia, Sc. ii/que ſeripſe Bo- nifacium IX. ue Mariam, aut Martinum venien- jes admitterent: unde Siciliæ Proceres dis x. Julii 111. 1dt Mcccxc. in Pcrleſia S. Petri apud Ca- ſtrumnovum comitiis peraltit/ ſuudus decernunt ad venus Aragonios cum Bonifacio IX. E Ladislao Necapolitano Kege, Sc. Comitia hæc congre- gara fuerunt in Templo F. Petri ſito in tractu pro- pinquo flumini Calri Noxi, habitaque die v. Ju- lii x1v. Ind. anno Mcccxcr. juſſu quatuor il- lorum Dominatorum ſeu inrerregum, quos inter nomen profitchatur Thalaſſiarcha Manſredus, hoc tempore ſuperſtes, non vero Andreas Claramontanu filius ipius, ut fcribit Furita P. 11. Lib. 4. c. xLIx. fol. 403. — §. 26. Denique Manfredus gravis ætate & ple- nus honoribus, Menſe Novembri x11I. Indick. anno Mcccxct. obiit Panormi, fuitqus ſepultus Circa Principium Novembris, ait Maurolyeus Lib v. hl. 170. ohiit Manfridus Claramontius, 65 nn% - Martinus cum Plio Martino, & Maria Nurus in Siciliam vo- . Anno inſcquente Mcccxctr, addit itidem Bonſlius P. 1. Lib. X. fol. 372. advenerunt Regina Maria & Rex Conjux ipſius; quare cum obitus appropinquaret Comiti Manfyedo Clara. montano, familiam nohilem ipſe ab interitu ſatage- ⸗ * bonorum inftituendo Andream filium unicumʒ ubi antea duabus filiabus, nimirum ſahellæ ſeu Eſa- bethæ 8& Conſtantiæ, jam nuptis, dotes donaque jugalia attribuerat; ſed Leonora natu minima, et- iamnum virgo intaéta, dotem accepit prædium Sibonam, quæ ſpatioſa dos erat; Conjugique vi- duæ mox recenſenda legavit bona. 6 4. Lin. I. CAp. VI. pUPERMI vINTMI.I4 1. CoNUx. E⸗ Conjugi ſecundæ reliquit unciarum duo millia in dotemuncias quingentas dona ju- galia, uncias quadringentas quotannis ad ſuſten- tationem, dum viveret; & inſtructum, ut erat ſuppellectile, Muſæum, ut & vincas & tractus nomine Guadagnæ & Pontis della Miraglia, qui in planitie ſiti ſunt, & propinqui oppido Panormoʒ quæ omnia eliciuntur ex ſubectis Hiplomatis Re⸗ gis Martini, altero quidem dato anno Mccccu1. ad petitionem Hanciſei Caſellaris Conjugis /a- bellæ, natæ ipſius, ubi habentur hæc (Latins verla) verba: Memorata abella præterca vindicat ad 366 *ſeſe attinere per abſceſſus largitioneſque juſtas & quas, quas Excellentifima Domina Euphemia Vintimilia, noverca, habuit, inſtructum, ut eſt, Muſæum, quod Euphemiæ dictæ reliquerat ante *memoratus Manfredus Claramontanus, præter uncias quadringentas ſuppeditandas quotannis ſu- *ſtentationi ejuſdem relictaſque à nominato Ex- cellentiſſimo Manfredo Claramomtano quondam „Conjuge ſuo, cum bis mille unciis & quingen- *tis, quas modo dicta Eupbemia haberet recipe- retque donationem propter nuptias & dona juga- *lia conceſſa ab ante commemorato olim Manße- do Claramontano Conjuge ſuo &c. Alterum au⸗ tem Piploma datum anno McccrxvtII. die x1v. Maji vI. Indict. ſupplicante cadem Euphemia Con- juge, quod in Grammatophylacio anni Mcccxcvr. fol ſo. eſt, ſeſe ita habet: Martinus, &c. harum ſorie notum ſeri volumus umiverſs tam præſentibus, quam Vuturiu. Pro parte Nohilis Eufemiæ mulieri uxb vis quondam nob. Manfridi de Claramontede Panor Vdeli noſtri. Fuit Noßtræ Nxcelleutiæ humilirer re- iraium uod olim dictus quondam Manfridus ejus naritus, vita ſhu Comite, certo prerio perſoluto, Auanda Viueam vocatam la Guadagna, cum petia jerræ ſili junda poſtam in Torritòrio Vxl. Urhi Panormi, cum certis Territoriis, & pertinentii uis. Et quidum quondam Notarius dedit in ſuis ultimmi 5. Vuibus deceſlt, per ejus ſollomne Teſtamentum legavit ido Juondam Manfrido tunc viwenti, quandam a liamn eyu vneam vocatam lu Ponti di la Admiraglia nlerritoio, E ſuribus ſuis delitis, e conſueri; Auas Juidem Vineas dilius Manfridus certo tempore tenens, 6 pohidens titulis quihus ſupra, eas donavit, S concehit, & in eſus Iehtamento poſtas legawit ei. dem Euphemiæ eſus uori, deinds ipſam, ubndam ingratu Guillelmus Raymundi de Monte Gathino, olim Marchio Meliveti, noßter rebellis, cui exiſenti nßtro ſdoli conte eramus uniwerſa hona zllorum Glaramonte noßrorum rebellium, qui injecerat ma- nus ſuas ad vinous ſüpradictasprætextu noſtræ conceſ⸗ Mumit ꝓdictæ, ſclens ab enperto vineas eaſdem 4 candem Euphemiam pertinere, ei reſtitui tanquam proprias FEuphemiæ prædict. Miter autem No- ra Curia informata aliquorum relatione, quod d- æ Vineæ ad caumdem Curiam pertinebamt, eas ven- didimus Philippo Spallitta Jecrero, & Prowiſtri Hl. Urbis Panormi fam. & hd noſtropro certopretio, ob guaimn vendirionem præfatus Philippus Spallitta, Jeu ali viri QhMciales præſatam Euphemiam ſuper dictis vineit impetunt, ᷓᷓ mleſtant in ipſus Euphe- miæ præudicium, 6 jauram; & propterea pro Parte enſdem Euphemiæ fuit noßtris culminibus hu- 367 bat vindicare, hæredem prædiorum & alodialium militer ſupplicatum, ut do noſtra ſolita clomentia ven- 1 NvE6 E rionem eamdem annullantes, oamdem Euphemiam Aſ norum, vel ſecundum alios, trium millium un- ſuper pohita tenuta, S pohehone dictaru⸗ vinea- ciarum auri, Nolao Peraltæ Comiti Calarabillr. vumn noſlris lileris mandare eiju jura quæ noſtraluria] , Sclafanes & Calatafimes, maximo natu Gu- huhet in vineis prædictis donare, & concedere gratiu- glielmi I alias Guglielmonis Peraltæ, Infantiſque ſe dignaremurʒ cujus /upplitutione clementer udmiſja, Leonoræ Aragonenſs, filiæ Joannis Ducis Kandacij clarantes quod præmiſa omnia veritate nituntur lnfantis Regis Frideriti I. fratriſque Regis Fyide- conſtderantes etiam eumdem Euphemiam ex nobili ge- rici I. Conjugi hujus pacta conventa habentur nere proereatam 5 ad exlnemnam paupertatem ob in indice Notar. Jatohi Aliatæ die xxx Octobris ꝛemporis nalitiam eſt dedultam, ad humiles etiam x1 Ind. anno xccci.xxxv1I. exſcripta Panormi interteſtone pyæſer tim nob. iꝰ egr. Nicolai de Peral- die x1v. Januarii v1I. Ind anno MccccvI. Atta- ta Comilis Calatabellottæ Sclafani ᷓ Calatafimi⸗ men tum temporis Comes Nicolaus impetrare ne- ac Terræ Calatanixettæ Domini, & Kegni noſtri Si- quiit dotem promiſſam determinatamque, eo quod cijiæ Magißtri Juſtiriarii conſunguine conſ. fam. tum Thalaſſiarcha Pater brevi obiret, nimirum in- Idelis noſtri Generis diæ Euphemiæ, præfatam B eunte menſe Novembri anno Mcœccxci tumque pu- venditionem quatenus per Nos facta fuit ſenore præ- blicaremur, omnia bona Claramontauorum menſe ſentium irritamut ani lamu S pemtut evatua- Junio anni inſequentis McccxcII. Poſtenaccidit * deternemes eam eſt nulliut valori, S ſrma- ſetiam, ut anno Mcccxcti 1. Comes Nicolaus eſſet 1is en noſtra regia poteſtate legibus ahſoluta, Mlue perduellis, quomodo autem gratiam Regis rur- Fuphemiæ hæredibus, S uis ſuctehoribus in per- ſus ambiverit, inter leges factas reperire lice- etuum onnia jura, mneſque aiones — cedimus, bit numero x1. Nem petit, uod cum quondam MWa- Venunciamus S gyatioſe coutediuus S donamus. gniſcus Mankridus de Qaramonte oli Admiratus Koſer vantes dco Philippo, ſquod vrerium ſolveri egni hicilie Pate⸗ Magnißcæ Eliſabettæ, conſortis noßræ Curiæ pro prerio dictarum vinear umycuhetet⸗ dicti Nicolai Comiris, funt verus Dominus Terræ, In cujus nei teſtimoniumn præſentes patentes literas ſie- diſe uri verus Dominus, 6 Patronus in Buroniam ri juſimus. Datum in Campo contra Leontinum /a5 (5 nomine Baroniæ nullo contradicenle, Anno ncccxcvIII die xtv. MaſivI Rer Marti- C platioue matrimonii dudum vuntracii iuter ipſum Vo⸗ 368 nus. Exrat in Tahlino an. McccxcyIII. V lnd. minum Comitem N colaum, (5 præfatam Magniß- fol. 7o Eupbemia igitur Vintimilia I. Conjux cam Dominam Pliſabe tam, pyæfutus Magnißcus — Thalaſſiarchæ Manfredi, nupta circiter annum Dominus Admiratus in dotem nomine dotis pro- ncccI.xv1 t1. ut ante expoſitum eſt, nata fuit miſier ſhi dare, Sᷓ afignare uncias auri tres mille, Franiſto II. Gomite HMiuracii, & abell Lauria de quibus dirtus Pominus Comes nullam dotem, ac par· 370 8 Conjugibus. In probationem hujus adducendus zem doti habuit, nec recepit. ſed oportuit eum nuptias venit rextus originalis Teſtamenti confirmati ab conſoqui ſine dote. Proprerea humiliter, ac dewis iplo Comite die v111. Januarii 1x. Indict. anno perit dilum Trram, & Caſtrum Bbonæ in Baro- ccctxxxvt es Archivo Piincipis Caſelbuni, ni- niam, at nomine Baroniæ v0 ſatisfabtione diliarum mirum: Iiem inßituimu Nobilem noſtram hæredem dotium, & per dbtas Negias Majeß ates ſihi dari j Fuphemiam ſlam jegitimam, & naturalem no perpetuum, & confrmari Prædiqtæ Maſeſates ſram ſuſceptam ex nobi & qundam bon. mem. Co ecipiunt in ſoqueſtrum Terram, Caſtrum Bibonæ; miti/n Eliſaberta nftra conſorte cariſima, uxorem D 8 uicunque velit petere, petet, ſi quod jus habet in Magniſti Manfredi de Claramonte Kegni Siciliæ dico Caſtro, faciet ei juſtitiæ omplementum. Ia AAetehe. n 4 p gronn5 acſtit, gu0 be ſcian la Trra, SLallanace Juæ fuer unt umtiæ nille ducentæ, & ultra præditas adjuditari, & eidem tradetur. Extat in Archivo dotes, jure imnſtitutionis legitimæ, S naturæ, ſe Principis Parernenſs. Ante memoratum caput iuimus eidem Fuphem æ uncias auri decem, Sc. inſertum legitur Piplomati confirmationis, pa- Cætcrum revera pepererat ante memoratos An- ctorumque Gomitatus Calatabiſlottæ dato Catanæ x11. Februarii v. Indict. anno McccRcVI. in Ta- dream, Eliſahetham, Conſantiam & Eleonoram, prius adducta Eupbemia ſecunda Conjus Manfre- hhino ann cccxcv. & Mcccxcv1. 4Indit. fol. 167. & ſeq. Cum autem Bihonau tenuiſſet Petrus ʒ TI. Claramontani, non vero Mater ipforum e- rat Uxor prima Margarita Paſſunetd, nara RNoge- Moncata; mox publicatam, ipſo rebelle, gratis ri Paſaneri (cujuß Pater fuerat RNichardus Go- dedit Rex Comiti Nicolao Peraltæ, ut viderur in mes Gyaſoliati) & Conſtantiæ Conjugis, quæ filia Diplomate dato Catanæ die 1v. Decembris vIm erat (omitis Blaſei Aagon. Etſi verum eſt, dict. anno McccxcvII. inſuper ipſum conſtituit quod è memorato primo Gonjugio edita fuerit pro- F ſummum à Juttitia Regni. ₰ les, auctore Fazello, ut nosmetipſos in anteccſ- S.2. Anno inſequemi McccxRcvIII. nominatusn“ ſum taccamus: Inter hæ Margarita, Manfredi Comes Nicolaus, Naccæ gravi afflictus morbo, in- ful nor, Artalis Alagonæ conſohrina — una cumn dicante albo Notar. Abbi Zrioli Nuctenſis die xvI. germano, id eſt Blaſco Paſſaneto, LBE- Ocobris v11. Ind. anno MccckcvI11 ultima or- L ab Artali excipitur, & poea ad Ar⸗ dinavit, quibus ſcripfit hæredes ex aſſe has tres em Catanæ captiva mittitur. Tamen autu- ſubſcriptas filias, prognatas ex ſeſe & Jahell« mant ipfſam his ærumnoſis temporibus anni Conjuge, nimirum Joannam natu maximam, hæ- ucccr.1x. intra paucos dies & initio anni Mcccix. redem omnium prædiorumʒ Margaritam partu ſe- . obiiſſe. Fvolvam jam hiſtortam temporum; cundo editam, hæredem duorum millum un- omiſſo Andrea ſucceſſore in prædia, ut ea deſcri- ſciarum, pro dote; atque Conſantiam natu wini- bamus, dicamusque ſtrictim „quæ tangunt tres U- mam (quæ poſtmodum nupſit Vitali Valguaru- las præſertim Sorores, nimirum Iahellam, Con- ) ctiam hæredem duorum millium unciarum; Mantiam & Teonoram. Pi ira tamen ur Margaritam ſecundo partu prog ſram ſubſtirueret in locum ind catæ Fannæ (ſi ipla I8ABELLA S PLISABETHA CLAkRA obiret, quomodoetiam evenit anno uccccr.) ſpom 360 MONTANA ET P PRAlTA. ſæ promiſſæ Domino Artali unæ, Blio Ferdinandi Iſabella nu- 1. — maxima natu trium Sororum, ßilia an- Lupi Lunæ, qui poſtea permiſſu Pontikcis duxit — te memoratorum Manfredi Claramontani & Margaretam altero partu editam; hæc vero vidua trata fuit. Euphemiæ V intimiliæ, data, ul antea indicatum cer- ſanmo Mccccxxl⸗ nupſit vice altera Dom. Anutbuib nitur, anno McccLLXxxXvIII menſe Octobri Cardonæ à ſumma juſtitia Regni; Nutricula au- nuptum à Parentibus, dote addita xx. mille Kore- tem & educatrix tr ium harum filarum deg ſum M. nin luit hro⸗ witrz nile, anigen uthn. puni en mptian hunilter, at inn un Bbon inn zrifacione iin lujeſate fhil; S Caßumb 1 j ſijnhn 112 mpnum r. lut uduiin 3 u; alias nubenti rurſus tantummodo mille uncias redem univerſalem D. Margaritam ſecundam genitam volunta. lirque illi dotem undecim milkum florenorum, pum Migliacium Panormitanum anno MccccuI. O- 3 — fuit Leomra Materi pſius Nolai Legatoris. Ja- hellæ Conjugi, dum vidua eſſet, legavit ſuſtenta- tionem, reditus omnes & proventus prædii Bibo- pro memoratis proventibus;ʒ juſſitque filias nomi- natas nubere non niſi ad conſenſum Regis Viciliæ, Leonoræ Matris ſuæ, Cardinalis Petri Ferræ, & Bernardi Cabreræ, ſive Caprarii, amiciſſimi & ne- ceſſarii, item Joan. Perolli, & Nini 7. alia viæ Et inſtituit ſuam bæredem univerſalem Mag. Domi- nam joannam liam ſuum primogenitam, &5 Mag. Dom. Flizabettæ ejus uxoris ʒ ſubhituit ſuam hæ- Vlium ſuum kᷓ dictæ Eliſahettæ ejus uoris. Et hmiliter Dominam Coſtantiam ſliam ſuam; S diqæ Bliſabettæ ejus uxoris. Mem inßituit hæredes par- riculares Pom. Margaritam, S D. Coſtantiam in unttis mills pro qualibet ꝓro earum maritaggio, quæ omnnes alcipere debeant viros cum cnſenſu reniſimi Principis Kegni Siciliæ, Infantie Aleonoræ, Ne- verend Gard. Petri Serra, Bernardi CGabrera Negni Siciliæ Admirati efus amiti; & quaſ fratris, Jo⸗ annis de Perollo, Nini Tagliavia, &c. em or- dinavit ditiarum liurum ſuarum Tutricem & Ba- liam ram in hunis, quam in perſonis Dominam Infan- vinm AMionbram de Aragona malrem dicti Teſtato- em legawit Mag. Dom. Comitiſe Eliſabettæ jn uxori redditus, & prowentus Terræ Bisbonæ pro vita ſua, dum ipſa vnxorit in viduitats, quod ſ ad ſecun- da vora conwolawerit, zunt legavit ſhi uncias auri miſ- le ſuper redditibus, & pyowentibus di&tæ Trfæ exolt vendit. Ita quod dittæ Dominæ Comitiſi nuſlum jus remanent in dibtis Vodditius, ſcd poſt ſolutionem ditarum unciarum mille, dihtiproventus integros ha- beat ejus Pæres umiverſalis, & hec % ejus ultima Inſuper marito orbata Jahella, atque ætate Ho- rens, aſſentiente Rege Martino, ſecunda vota adiit nuptura Franciſco Caſtellars Militi à Vaen- 7ia, Gubernatori Caſtellorum Regni Siciliæ; attu- quæ ipfi folverentur è prædio Sihona, quondam Manfredi Patris ipſius, ut propter dotem propriam & dona jugalia, ſic propter dona jugalia, dotem & legata præſtanda Fuphemiæ Matri, præter do- na ipſi dara ab Eleunora Claramontana ſorore ipſius, virgine immatura, quæ tutamini ipfius Jabellæ ſubdita erat, cui è prædio Bibona dos ſolveretur relicta à Patre ſuo Manßyedoʒ fuitque donatio hac lege conceſſa, ut, recepta dote Henoræ, memo- ratus Franiſtus affinis ipfius juberetur ſolvere ipſi P, uncias quadringentas, alias donatio nulla eſſet, fed abolita, ut docet pactum penes Notarium Philip- biit Infans Eleonra curatrix eodem anno xccccv. Atque in ipſius vices ſubſtitutus fuit ab foro judi- ciario Tutor K ex Martinus ante memoratarum fi- liarum Comitis Nicolai Peraltæʒ Inſuper ſolicitavit Regem ad recuperanda undecim mulia floreno- rum indicata, Franciſcus Caßellar Conjux Iahel- =, deciſumque fuit à ſumma juris Regii Aula, ut niſi intra biennium nomen ſuum Ifnhelæ ſolvc⸗ retur, hypothecam retineret Bhonam, uſquequo ſatisfieret. Probat hæc omnia Diploma Regis ſubjectum: Martinus S&c. Nob d Kegui Magi- Vro Jußitiario conſanguineo, vel cjus in Curia Iocum Ienenti Judicihus nſræ Magnæ Curiæ, 65 ai Iui- huſtumqjue ohcialilus ſdelihu noſtris gratiam, Ec. Proparte Nob. Eliſabeth. Caßellar, uxbris no- Ari Conſ. Franciſci Caſtellar proſoris Caßrorum ſtri emanii umoris quondam Woht Comit⸗ Nico- lai de Peralta, ſfuit nobis ohlata peritio tripra ultimo Ociobris xv. Ind tenoris ſequentit Vacra Nogia Ma- CanRnTRA6o SIcuILA. L. 1B. II. Cap. VI. 4 humiliter ſupplicat Franciſous Caſtellar Proviſor ante memoratus ſupplex vice Dominæ Eliſabe- b ſuæ Conjugis, olim vero Conjugis Excel- ꝰlentiſſimi quondam Gowitis Ncolui Peyaltæ præ- *tendat ſibi ſolvendas eſſe pro proventibus By. honæ uncias mille, ut habetur in Teſtamento no- minati Comitis Micolan, ab illis qui jam nunc fruuntur reditu prædii indicatiʒ ad hæc prætendit pro Comitatu aliiſque prædiis urhanis & feudis ante memorati quondam Comitis Nicolai ſibi de- *beri uncias quingentas, quas pollicitus fuerat ar- *rhatn ſponſalitiam nominaræ Dominæ Eiſale- h, aſſenriente & adſtipulante Fxcellentiffimo quondam Comite Guillelmo Peralta Patre i pſius, »ut habetur in pacto jure ordinario confirmato Præterca urget inſtatque ſeſe dicens recipere de- *bere ẽ bonis Excellentiſſimi Infantis uncias quin- gentas pro reditu quinquennii, unde ante me- *morata Infans acceperit indicatum prædium B⸗ vbonam, etiamnum vidua perſiſtente Pomina E-⸗ ſaberba; qui proventus ſolyendi erant memora- tæ Dominæ Eſalrrhæ, ad verba teſtamemi ſummi quondam Comiris Mrolaiz & præter hæc memoratus ſupplex ceſſione æquiſfima ipſi facta vab Excellentiſſima Domina Fleonora Claramonta- na filia Excellentiſimi quondam Manßedi Clara- ntani prertendit jus in nominatum prædium Bibonam relictum dictæ Dominæ Eeonbræ me- morato quondam Manßredo Claramontano Patre ſuo, ut amplius continet Teſtamentum ante no- „minati olim Manfyedi Claramomtam, atque pa- ctum juſtiſſime initum. Porro memoratus ſup- mitatu, aliiſque bonis, Caſtellis, prædiis urba- * nis & ruſticis mox nominati olim Manſycd Cla- ramntani ter mille uncias, quas dotem pollici- tus fuerat memoratæ Dominæ Eliſabetbæ, & Te- ſtamento, ante dictus Manſyedus C jaramontanus, jeſtas coram cœnpeltu vehſlræ ſorenitatis exis genibus *Excellentiſſimus Pater, confirmaverat. Inſu per 'urget ſibi deberi titulo ceſſionis donationiſque juftifimæ, in ipſam collatæ ab Excellentiſima »Pomina Euphemia Vntimilia noverca, Cameram ſeu ærarium, ut erat, ipfi Euphemiæ relictumaà ſu- *plex, codem jure, obtendit debere ſolvi è Co⸗ 154 *„ *perius memorato olim Manfredo Glaramontano, 374 unciaſque quadringentas quotannis relictas ipfi * Euphemiæ in ſuſtentationem à nominato Ampſiſ- *ſimo Manfredo Caramontano olim ſuo Conjuge; præterea duo millia unciarum & quingentas, quas vante memorata Domina Puphemia habere debuit *dotem donaque jugalia à ſuperius memorato quondam Manfredo Claramontano Conjuge ſuo. *Porro toties nominata Pomina Eliſabetpa fuit & eſt una cum memorata Domina Ponora hæres nominati quondam Manfredi Claramontami, Patris »ſui, cujus prædia hodie tenentur plurimis va- riiſque hominibus, partim ab Aula judiciaria, * & partim ahaliis hominibus privatis, verum an- te memorata Domina Eliſubetha fuit & eſt orba- * ta poſſeſſione prædiorum, & nominum ante me- moratorum, ut ſecuris argumentis atque inſtru- memis publicis demonſtrari poreſt. Quocirca humillime ſolicitat Glementiſſimum »Regem, uripfi placeat concederc ante nomina- to ſupplici, jure tituloque eodem, quo poſ *ſit repetere & uti ſuo titulojuſtiſſimo, utexpe- »tendo ante memorata prædia, Caſtella, Co- »mitatum, aliaque prædia urbana & ruſtica, & *quo ipſi jure ſuo dicto & ratione liceat repetere, * ſic antememorata debita ab omnibus & quibus- »cunque hominibus, qui tenent indicata prædia, pagos & Caſtella aliaue prædia urbana & rufti- *ca, jure quo ante obſtrieta ſunt loco nominum ſuperius indicatorum;“ (Atque hæc Vale, ſe- quitur dein Latine.) u Deus vos conſervet per tem- 4. Inveges. pors — 197 pora longa cum vioria inimicorum Auen Super quilus vmnibus, & quolibet præmiſorumu vohis veſtrum cuilibet dicimus ſentium de certa ſclentiu expre uatenus ad omnem equiſtiumem dibti Franciſci nomine quo ſupra vbcati præſontibus coram vobiß partibus quæ tanguntur, ð& eurum juribus intellecis juſtitiæ cœmpliuentum adeo miniſtrare curetis cum chetu quod pro hujuſimodi cau- jn non oporteut alud inten venire mundatum. Ma- rum Cataniæ ſuh noſtro ſigillo magno Anno Domini CCCV. Nex Martinus. Dominus Ken manda- vit mibi Jo. de Gravina Secretario. Regiſt. Brifta. Nohilis Fliſabeth de Claramonte uxor Franciſci de Caſtellar, quod ſ infra duos annos non fuerit lbi ſntifaum de orenis undecim mille, habeai Terram 377 Bibonæ pignoris nomine, quo uſtue imtegre it Vntis- faia. Pat. Pan. xvt 11. Mafi xv. Indict. Anno Do- nini MCCCUM. Ner Martinus. Habetur in Grammatophylacio ann. MccœœvI.xLv. &Rxv. In- dict. fol. 170. & 262. 3 ahellæ demum ſoluta fuere ante memorataun- decim millia florenorum, permanſitque Bibona in poteſtate proſapi Peraltæ & ſucceſſorum. CONSTANTIA CLARAMONTANA RGINA NEAPOLITANA. S „alias Conſtanzella, ſecundo nata fuit Thalaſſiarcha Manfiedo Glaramontano & Euphemia Vintimilia; [oror, non vero filia An- rcæ Claramontii, ut quidam narrant, Fur. p. 11. 1.2 fol. 403 Hanc Pater dote ditiſſima ornatam deſponſavit Ladiſno Regi juveni Neapolitano, fi- lio Regis Caroli IMejus nominis, Dyrrhachienſis & Margaritæ Regine; Conjugium vero hoc detti- naturn fuit Panormi Menſe Auguſto anni Mccc- Lxxx1x. ſed ut inceptum ſuerat, ſic poſtea diſ- ſolutum enarrarunt copioſe & docte Foann. Anto- niu Fummontius lib. 1v. fol 12. Vannes Conſan- rins lib. 1. fol. 239. & Foannes Baptiſta Caraßa ſib. v1. fol. 173. in Hiſtoriis Noapolitauis, quo- rum verba excerpere mihi viſum eſt: Occupato jam oppido Neapoli 4 Rege Galliæ Ludowico L. manu armata, effugientes Cajetam Res Ladiſtaus, ejuſque Mater Margarita, conati fuerunt Neapo- Iin recuperare, modumqne quæſivere pecunias impetrandi ad ſolvendum novo exercitui ſtipen- dium, & ſupplendas copias; accidit iraque, ut nonrulli frumentarii Negotiatores Cajetani è Si- gilia reduces, ubi triticum emerant, ſumme ex- aggerarent coram præſente Regina Mangari- v Fortunas immenſas & incredibiles Maufredi Claramontani, venuſtatemque filiæ ipſius vocatæ Conßantiæ;ʒ hinc conſilii incerta dubiaque Regi- na, decrevit mittere petitum filiam illam Conju- 376 gem Ladiſiao filio ſuo, qui jam annos quatuorde- cim impleverat, & ut præceps Erat faciendi, & nimis feſtina, ſic ex improviſo Concilium convo- cari juſſit, expoſuitque ſeſe, omnibus artibus meme volutaris, quas collecturi pecumam ad re- petendum bellum tenerent, non inveniſſe certio- rem hac, nimirum hoc Conjugio; cum arguere facile eſſet, ditiſimam dotem habituros eſſe, ideo- que ſe in Siciliam miſſuram eſſe, ut hoc conficere- tur negotium. Nemo inter conſultandum fuit, ui caſliditatem & fortitudinem Reginæ non ex- rolleret laudibus, quod excogitaſſet tam commo- dum aptumque conſilium, quale nemo unquam ſomniare potuit. Itaque ſuffragiis aſſenſuque omnium eiecti fuerunt Comes Celani, & Berar- dus Guaſuferrus Cajetanus, ut proficiſcerentur in Ficiliam, de Conjugio tractaturi; hos autem a a ſplendore vitæ & prudentia mentis electos Regi- na voluit, ut nimirum ſecum duceret memora- F mnandamus tenore pyœ A U6US8TINI 4 IN vE 6ES 196 tus Comes Celani, ut vir ditiſſimus & luculenti patrimonii, famulitium ampliſſimumʒ Perardus au- tem, quod Doctor Juris eſſet, atque homo pru- demiſſmus; hidie v1. Augutti anno Mccctxxxm. cum duabus triremibus exeuntes Cajeta, quar- to poſt die Panormum appulerunt. Manfredus Claramontanus vero vocabatur quidem Gomes Mo- ticæ ſeu Mohac, ſed revera poſſidebat optimam par- tem Siciliæ, & fere duas partes Inſulæ, nam oc- caſione Dominii fœminini Keginæ Mariæ, pue- ritiæque Regis, ut & diſſidii inter Dynaſtas, omnia bona prædia Inſulæ fere arripuerat, domique & in hilce prædiis, quaſi ipſe Rex eſſet, habitus fuit; cum propriis armis ſubegiſſet Inſulam Ger- hen, une ſumma hauſit commoda, non modoè tributis à Mauris ſolutis, verum etiam e vectiga- li, qnod Negotiatores, qui in Barbaria commer- cia exercerent, ſolverunt & reddiderunt; cum etiam eſſet ingenio wagnifico & ampliſſimo, Le- gatos excepit ſplendore immenſo, non omittens allam ſpeciem magnificentiæ & humanitatis, quin eam ipſis adhiberet, ommbuſque ipforum comitibus. Quod vero intelligeret rationem ad- 3y ventus ipſorum, m̃aximam prudentiam & ſapien- tiam Reginæ Margaritæ, ſummamquc ſpem, quam haurire poſſet de juvene Rege Ladillao, atque ho- ſtes ſuos Regno certiſſime ita ex pellendos eſſe, pe- cunia ſubminiſtrata, valde fuit lætatus, quum ita perciperet non ſolum occaſionem oblatam evchen- di filiam in Reginam Regniditiſſimi, verum etiam ſpem illucere, ut auniliante Genero ſuperſtitem partem Inſulæ Siciliæ ipſe ſibi ſubigeret, Regnum- que occuparet. Nulla itaque dilatione fata, Conjugium addicit promiſſa vi immanis dotis, quam autumant fuiſſe ſufficientem, quippe quam numeratam ſuppeditare potuit Manfredus. Itaque Panormo abiere Legati, reduceſque Cajetam, in- genti gaudio lætitiaque affecere Reginam, &uni- verſos; mox Regina Epiſtolas dedit ad Dynaſtas & prædia ſibi fubjecta, de hoc nuncio, jubens, ut eapropter ubique feſta celebrarent;ʒ hinc Caje- 1æ mandavit, ut complures dies itidem agerent fe- ſtos. Verum Neapolitanis contrarie ſumme diſpli- cuit, quippe qui exiſtimarent, nihil magis exco- girari unquam ab hoſtibus poſſe tum mimicum quam hoc, ſelegeruntque duos Legaros in vici- ham mittendos ad diveilendum prohibendumque hoc Conjugium; in ſcriptis Ducis Montisleonis in- venire licebit nomina horum amborum, quorum alter erat Majo Macedo, S alter Komitius, non addito cognomine. Hi die xvI. anno Mcce⸗ LxxR1x. cum triremibus duabus profecti Neapo expeditiſſime Siciliam petierunt, omnique open impenſa conati fuere Manfredum ab hoc Conju gio avocare, exponendo, præſtare ſocietaten Regis Ludovici colere, qui Regno ferme univer- ſo qominaretur, quam aggredi opem ferre rebos Regis Ladiſlai, quæ jam ad incitas redactæ eram; cujus rei & ipſi eſſent teſtes, & illud, quod Regi- na Margarita, quæ Pomina erat longe ambitio- ſilima, ſolicitaſtet ipſum ultro ad hoc Conju gium; quod ſatis ſuperque indicaret, res ejus ad extremam neceſſitarẽm redactas eſſe, quæ quidem zy ſi victoriam adipiſceretur, miniſtram habitura eſ- ſet Nurum, urpote memor, ſeſe non ſponte illam ſed neceſſitate coactam adſciviſſe. Cæterum Manfredus dictis ipforum aures clauſit, tenax de- ſtinati pactique conſulti, atque denique regeſſit/ cum ſero nimis de his certior factus eſſet, ſe ſidem datam non eſſe rupturum. Ad hæc paulo poſt ipſorum abitum, Panormum venit Ceccus del Buro Prorex Regis Ladiſai, ut ſponſæ eſſet Paranym- phus, quem comitati ſunt Comes Atavillæ, Co- mes Aißi, plurimique alii Dynaſtæ, & Milites Nrapoltani, aliorumque oppidorum Kegn; —— diſime dies onoratiſque, & 4 VI ſiliam Con Manfyedus commi nam nomin 19* An & J commiſit atam Cu ⸗ 9* os cogaione propi una cum ipſamiſit nonnul u⸗ diſidiſſe odio i⸗ i tuor. doti inquos in longi inr Squam Vatini amon- „dotique addidit vi ngis navibus qua Aartiuo(quippe S. iniano ab u genti gem * 1dit vIM ingentem lab 2 ti fuerun 9 11P orum rebus vi que , gemmarum & per elaboratiar- t,) ſive ſaltem, ut al itæque inſid moliti iter periſtromatum do Ladi „ur aliam Conj idia- ventò um ao f oOn]U appulerunt . intra —— — novas Moccr. xxx v. Se . tra urb inregrand 8 R. ptembri a urbem Ne um bellum con- præclariſſimo nbendi apparatui auguſti que re der „Regis Galliæ, adjectam; Re⸗ ut — Manfredi juſſit om uguſtihm & rita M emum inducta — quacum- nihil ſupra Cajetæ ſieri nia ita inſtrui ita Mater, perſuaſ inquam, RKegina Marga congregavn je fieri poſſet, & — indecor⸗ aſit Regi Ladisla 6 474 aV1 O inter c? ram proſapi 30 filio Conjugibus b plendidiſime B — quamobrem ad e cujuſdam , Rex un triremibus apparenti- erret, conaret aPm onifacium emibus appalenti- t conaret : ium IX. 1 Dominabus oanna ſenenitg * — faciendi, nenio, non onoe tulit, unde i imis, ad portu ſe gratia. RexL⸗ era dueta dore augeret — — itatus Duce Su aPanno inaurato, co bediens Matri, quar juventutem mu zu S c. petit ubi — ig e pm aliis nonnullis, 4 ehtic a reverentia, Komam ertm ivit, cum ullis obvi genteXce tus à na, atque h onen ditʒ Fuitque qua mox in Portu 3 am ſpon- ceſſur eptus à Papa, iin onore in- uden 3 tum redux a eſſum repudiut Ppa, mpetrat ucentumgſe ſponſa except redux adſcen- um repudium, ver etrat non modo con- mh ipin titia à Joa⸗ ſummo favor ad verum ctiam vimi Mmueſ nnn Regis le avore & læ- reſtaurand — ingentem „e pen qn Caſtellu Regis ſorore, at remiſi ndum repete 4 m, ubi „atque conduct itque Pa Lr ndumque bellum: rtatus pe- s dies, intra qu nt feriæ per 1 ol. 11. Augelu . ni ayayn & La M ohl. ja riremibu OP antibus memo m eundem videli ardinalem utamereß s, militibuſque eẽ Sieili memo- ra em videlicet, qui alem Fo- — adjutum Caſtellu Ovi que ẽ Sirilia, itum eſſet C at, ut viciſſim ſcen . qui ipſos core — liberatum eſſe ite num fuit, obſidio- o die Pominico Julii a ſer divortii; porro — kicotennoee pol⸗ ue diau — eſſe Pontific McccIXXRXIX „ 45 cum R 1n de E iſcopali Aaone hhh tiumque ſi cem Urban 6 jux in Ee ˙ ex Tadislaus & C P copali vi mmnis io ſucceſſiſſe Bonifaciu um V. novi- — ccleſia urbis prir Conantiu Con mns ini num, famili facium Nonum Neapol taretque C is primaria præſto e nem. cippe Um die xX iliæ Tomaſelle, ſibi n Neapolita- retque Conſtanria ſele eſſent (P Men, qippe n die Xxv. No S „ ſbi obſtrictiſ 4— dam Miſſam veniſi ele illurmque ibi pu- it Muffel grim vembris anno vc trititimum Miſſam veniſſe) memoratu ibi ad celebran- ceſque ( Ladis laus Rex L x. ad quem ceſſi di ni plebe recitavit Bul piſcopus palam ſeten, gratularentur Pegatos, ut ſec ceſſi, diſcedens tavit Bullam divortii reReginm terent. P „ Regnumque ſedem nulu densque ab Altari! ivorrii con- rent. Paucls concedi ex um ßdeia Regina Co iivit, ur detraherer an as dedi ad ximus ad ipſi us præteriti SPe Sgina Conſtanti eret an- . um Ca is Pontifex 1 gi; cæterum mag ja, redderetqu 281 — p eram miſit Cardin NMa Regina, t magnis qu dceretque Re3 dedrarent . ind aucte jolium Archiepiſcopi oren- Poi en pãtienter hos d vulneribus drent in La M iepiſcopum Fure⸗ vetula. piniſquen olores perpeſſ * A iinnnt nam ipſi im arra fol. 11., qui — illis nimiru iniſque nobilit — poneretʒ viciſſin 6 1. qul coro D 1mirum Ficul libus puellis tiibus coxneſnnedl dum alios, x⁊1 zviciſſim die vIII. austore Cara i, quæ ipſam ſerut: „tribus rünneiſi. — velxx. Maji annc vel ſecun- arafea, deducitur 4d ecutæ fucra uerum Re 1a) anno Mecc e8r ſingul „deducitur 4d dõmu ngs eich B KexX, & Re CXC. COTFOn — gularem, domum pr ulla In X Kegimna Conſtantia Orohati jam era „quæ fini eitem privatam n un nnn b troductionis; hinc antia; recitataque erat; ipſique inſtar ſti m ßarata inſtructaq gina Conſt inc eodem di atadue que ibi po que inſtar ſtipis ab Au mitructaque mlcgu uhi p antid capita ornati co die Rex & R bi porro porrigeb ſtipis ab Aula, — antur ſplendidi nati coronis fuit Cajetæ. ne igebatur edulium. uſ⸗ — memten e n Die decimo M ebant rebus Conjugali quen⸗] quin geſt Margariæ Regi . s tama- . epf anno M fenb galibus. g — irhpia ran per⸗ 5 Ladislao 2 ter Rmiiu)n giu c. Barcinone deſti Juni X111. Ind. ſcum ia & animo i refertaque m Regi eſtinatum fuit Coꝛ cum non pri ingratòo viruperar aque de 1v1 umo Duci ginæ Mariæ ci uit Cönj * npridem ut ituperaret: qu em ucis Montishlanci M um Infante Martin ju- petiiſſet Th erque Mater &filii ret: quod quabos Martini ne Marimno fili à Thalaſſiarch: ilius humillir R is ſui ni . 11) ui po 10 1pſiu * TE a R Comi . lme eum ont 1 7 . 8 p iennium ſtilicer redo Patte ſrlhn b hocl tea arcinone ſeu Bar⸗ rago- Re ſtatis, impet ſi pore urgen- nuptiæ Regi rcelonæ menſe Ne ex ſumma injuri petraſſetque tãnrat s — Regiæ muni menſe No- B injuria ntam dotem, prelure ſo bratæ fuẽre; munificentiſſimæ cele ramont njuria, tempeſtate, q dotem, —, — — — We neen rent ieepete jopem lem eges ve anſredum in Ficilia ita pſam repudiare num Verge inio e ſenfeneenotket ul, enderunt is copiis Barcinon ſiſqu e diſperſoſque è ſtis Th atque interea tot none Panor- que ſubvenir en perſoſque e Sic na enn longe S alaſſiarcha Ma erea tot laboribus Vantiam orbat e & opitulari, q ultro lu 1 u receperunt, oh nortuo; facillim verti ad domum C egia, & dote — 1 nd. ann „ obſeſſum àdi ime Pa- zd u jarambntan dote jubere re- e indicaret: rh — o Mcccxci ie x. Aprilis xv. 1i verſam hane fort tanamʒtricnnium autem re equentis; i 1. uſque diem xv Prilis XV. tienti e tolcravit i num autém neſeſe d is; inceperu em xv1 Conſanti leravit ſumma — moue die N XVIII. Maii antia & qui ma cum pa- *. nt em anni M runtque die Martis xx1 N xcv. additque quidem uſe * ſ igere & occ ejul- gihuiſte arafa fol. iy1. Lib. vccc- ſeſe nonßp pediem a Comitis M pare omni 1 e, quod ob F1. Lb. vI. Er ſ. ( anfredi. Inde p a fleſtam, famili rem tam impiar 6 390 Martinum „ Ducem pro- Pap Tomatellia tam ſce⸗ ures . 2 habere cum —— gi Mart [p rem illa —— r aqe i verum falli Lariaz 11c narrat rem venercam s Ladislai. Fod „longeque pejo⸗ * et e E itur profect equidem auct gl atlonem incidi * odem tempo . 40 b quam, olim uiſ- reſe * onßantiam Clardmuntun⸗ dandi nut i omitis Manfredi „olim Conjugen eo ductus conſiliis R ardmontunam for- . entlu na Margarita quamob ſaltem onſiliis Regina tor- G quod tamen pal cta prætextuque „ſ- matrona vixe ut prudemiſfima & c xM — en palam fui uque pudi rona viker . ntiiiima & caſtiſſ 6 aClum. it obtrectati 101t12 at inde uſe S ti ima * utpote atlo mer tuta 1n reb que à diſceſſio uum cuivis a, & men- us adverſis; ſive i none, conſti- s notum ſit, fe narit ex animo ge ʒlive id Regis fact m gis tactum foœmi- aliam ſibi C o generoſilimo⸗ ſive ut facili — onjugem quære 10ri via 38 1. 199 A v6 U8 TNI INVFE6 B8 ſtimaret, neminem Principum vel Regum locatu- um eſſe ipñi filiam aut ſororem, niſi prius colloca- retur Conſantia: itaque ubi cum animo ira ſtatu- tum haberet, ipſam Andreæ Capuano Comiti Alte- Vil, filio natu maximo Regi Ludovici IMM. Co- mitis Altewillæ Cajetani, & m imo ſuo collocavit, addita dote tricies mille Ducatorum. Nuptiæ celebratæ fuẽre die xv1. Decemhris anno Mccc- xcv. longe ſumptuofiſſimæ. Sed nec eo omiſit Conſantia oſtendere animum altiorem, priorique à ſtatu nonabhorrentem: etenim, quo die illam equo impoſuit novus maritus vehendam domum ſuam Capuam equo inſidens itinerique accineta, in foro publich Caſetæ plurimis Dynaſtis præſenti- bus & Militibus, qui ad comitatum erant congre- gati, & populis pene innumcris, dixit Conjogi, voce ſonora, quæ ab omnibus perciperetur: Ho⸗ mine Andren, le potes deprædicaré Mlitem feliciſ Mnum Kegui Auod pellicem haheas Conjugem Leg rimam Domini Iui Negis Ladilai. Prodiere verba hæc ex animi mœſtitia (ut refert Ammiratus in fa- milia Capuana) eo quod arrogantia Pontificis u- trumque Gonjugium conſtitutum fuerit, & ut juſte quaũ illud Regis ſolutum, ira nec injuſte viſum & judicatum hoc Comitis; quæ verba Conſantiæ relata Rex Ladirlaus percepit non ſine morſu 8c pœnitentia, effeceruntque, ut omnes qui audie- rint, præ mœrore & dolore collacrymarent, con- jicerentque Deum compenſaturum eſſe nequitiam gravitate ſupplicii, ut revera evenit: enimvero paullo poſt, & fortaſſe propter hane ſtultitiam, ſummæ irrogatæ fuẽre pœnæ: Regina Margarita obiit prope Salernum, idque minus commode, pri- vata ſacro Viatico; & Rex Ladislaus mortuus eſt diris devotus, nec ullam ex ſe ſobolem reliquit, ſed de noctu & vulgari funere elatus fuit, nemine ſpe- ctante. Hactenus in anteceſium aſlegati Hiſto- rici. ELFONORa GLARAMONTANA ET ABBATELLIA. P Leonora tertia & minima natu filia Thalaſſiar- „chæ & Comitis Manfredi IMM. Claramontani, & Euphemiæ Vintimiliæ, ſupervixit anno Mœcc- xci patri, Virgo immatura, & hæres prædii Bi- honæ; pro dote, ad invenendas nuprias; quod tamen ſortita non eſt, verum tantummodo habuit pro prædio memorato, vice dotis, un- cias quadringentas, ut antea demonſtravimus. Hæc nupſit Militi Voanni Patellæ ſeu Aatelli, qui primus Pominus fuit, emptionis ergo, præ- dii Cammaratæ; quare poſtea prætenderunt po- ſteri ſucceſſionem in GComitatum Moticæ, narran- te Fazello Dec. 11. Lib. x. fol. 607. 200 fuit Thalaſſiarcha Comite Manſredo IT ( Andreas Claramontanus, inquit Fazellus Decad. 11. Lib. 1x. Lr Aui Manfrido Harenti nuper deſunto in Moticæ Comi- utum ſucceherat) atque alibi locutus de Abbatia 8S, Foannis Bahdæ: Manfredus Claramontanus Moticaæ Comes, pietatis culior, & æqui ohſerwan- riſimus, cujus t Andrcas Flius monira u/cepiſet rſtan cus Propago non ehet extinta, Shc. addo Suritam p. 2. Lih. x. cap. xL1R. fol. 402. Hoc etiam (inquit) tempore Manfredus Cjara. motanus vitam cum motte commutavit, reli- quitque Andream Claramomtanum ßlium ſuum Pommum hujus Domus. * Aſſentitur hoc iplis Abbas Pyrrhus N ot. r. fol. 296. (ℳ Manfre- dus non mulio aute adwemtum Megis Martini obiit, cui ſucceit Andreas ſilius in regimine urbis Panormi S Comitatus Moticæ.) Sorores habuit, ut di- ximus, Vabellam ſeu Fliſeherham, Conſantiam & Eleonoram: verum præterea ipſius frater non fuit Gomes Simon, ut nonnulli (nimirum Zazera p. 11. fol. 89. Bonſl. p. 1. Lib. X. Fol. 374.) tradiderunt. Nec dubitandum eſt, quin Palatium ipüfuerit, ut Panormt, ſic & in Caſtro Iannis, 38 ſeu Enna, quod Rex Martinu poſtea dedit exten- dendis pomcœriis Monaſterii recentis F. ranciſei in codem oppido Caſtro Janni: Quippe quod, ait P. M. Caglicla Hiſt. Tranc. fol. 1 10., vdilus An- dreæ Claramontis Mothicenſis Comi 3 Wartino Kege Panormi perempti, aduenum una cun⸗ ædibus ipis ad ſocundum erigendum Cœnobium ip/o conceden- e Martino, ad noſtrot Aewenit. S. 2. Miles erat fortiſſimus & bellicoſiſimus, nu⸗ mulus Patris, fuorumque Majorum, & in do-“*“ ctiſimum quemque largifimus; documento eſt nobis Faglinbene Marchſt, Meſanenſi, Klius Prafecti Prætorio ipfius, quippe quem interval- lo ſexennii, ſuſtenravit expenſis ſuis in Collegio oppidi ejudem; uhi juri operam navavit, Gra- dumque ſuſcepit Poctoris, & Patrono Andeaalle- ctus fuit in Præturam Aulæ Regiæ; qui tamen vir nequam ipfum poſtmodum ſumma impietate ani- moque perquam ingrato, capitis damnavit, ut moxexponendum venit. Præterca maxime Andream hunc honoravit In- fans & Dux Montitblanci Martinus; quippe qui ad cum ſcripſit (ut ad Thalaſſiarcham Manfredum Pa- trem ipfius, cæteroſque Optimates Regni) ut præ ſe ferunt literæ ſubjeẽtæ, datæ die xv1I Julii anno McccIRxxII. Wohili Viro Andreæ de Claramon- te deworo noßtro carimo; item aliæ datæ die x. Marti anno MccctxxxII. Vr Nohilis, E5 da- vore cariſime, vnſderantes grandia, & ſatis gra- 7a ſerwitia; quc per Prædeceſores veßros præſita Prædoceſoribus Außtris Neginæ Siciliæ honurabilis Mepi, arim Murus naſtræ, Sh6 CONUGES ET SOBOLES MANFRE- 5. 3. Occaſonem commodam nactus Andreas DI III. GCLARAMONTANI. 6 res ad voluntatem fluentes, duxit abellam ſi- lebuit MARGARI-—MANFRE— EUPFHEMIA ve Eliſabetbum: ſed ignotum eſt, cujus proſapiæ lun TA pasSA. DUS 1II. vINTIMI- ſſ ipſa fuerit: Propediem generarunt Gonjuges hi NET a ſu F ſilium, vocatum Joannem, cui Infans IMartinus 356 obtulerat ſponſam filiam Domini Fenrantis Lope de Luna Patris Domini ral Lun „ fratris Pa- ß truelis Ducis Conjugis ſuæ: »)tem reſpectu ad Andream Claramomanum hahito ob ſu mma mu- nera & affectum Majorum ſuorum, atque pro- — — —— ANDRRAs IsABRLLA CoRsraTrIA ErRonona. — JoAMNM4 Mananrra Consranrra. prer optimum commercium, quod iidem Opti- . 38 ANDREA3 LARAMONTANUS „Domi- mates cum ipſo tenuerint, utque continuetur §. XVI. *mini Ducis, oblatum erit Conjugium, ßiliome- ANDREAS SABRELLA. *morati Audre Claramontam cum ßlia Pomini CLAkKAMONTANUS Fernamtis Lopeg de Luna, Fratris Dominæ Du⸗ Andrea Inſignia Porum habentur Tal. V Num. 7. *cis.“ Foc ex Epiſtola data die ſecundo Junii Sen §. 1. N Ndreas Garamontanus. oétavus &ulti- XII. Ind. anno ccLRRx excerptum eſt, 1rle mus Comes IMrite „revera proſatus; quæ habetur penes Proton. ann. McccrxxxII. & MccC- ſus in AnArea poſt Xc1 obiit Thalaſſiarcha, & Comes Manfredus I. 201 vcccxc. lit. A. fol. 40. yo. ſt. & ſz. Ad hæc 4 liceris Infantis datis die xvII. Auguſti xrIx. Ind. anno Mcocxc. ipſum certiorem fecit de Conjugio lNeginæ Mariæ, & Comitis Martini filii ipßius, quæ ibidem ſervatæ fuerunt; aliſque die v. Junii X1v. Ind. anno Mcccxc. commendatitiis ad Veraldum Aragonenſom directis, penes Proton. loc. all. fol. 64. Elucet è Piplomate dato die 1. Septembris Xv. Ind. anno Mocckct. in Catalonia in Palatio Ciges, Ducem Martinum, Regem Martinum & Reginam Mariam donaſſe Nicolaum Uriſa Men venſem Publicum Notarium Patrimonii, omnibus prædiis urbanis ſitis in territorio oppidoque Mn- B na Claramontanorum; ttabilita vero fuit immuni- ras alio Diplomate dato xxv11. Septembris 111. Ind. anno ucccxciv. ubi verba habentur, quæ e Piplomate allegabimus §. 18. inferius. §. 4. Menſe Novembri xv. Ind. anno vccc- Caramsn- obitum ½ N Fre 7 1 Patris fit Clayamontauus, Pater ipſius, cujus in prædia ſuc- ceſſit Andreas deſcriptus, (unde nomen adſcivi Comitis Claramontani, nimirum Caccabenſis & aec Moricenſts;) ut & in munus Thalaſſiarchæ & Pro- regis: * Andreas Uaramontanu excepit, inquit Su *ira p. 11. Lib. x. cap. XIx. fol. 402, Pa- *trem Manſredum in munere ſeu dominio, fuirque unus quatuor illorum Proregum, & Thalaſfiarcha Regni.“ Adhæc Lodowicus Lellu fol. 66. H ito- riæ Montis Regii; cui adſtipulatur Abbas Pyrnbu Nor. Ponorm. fol. 179. quin & Epiſtola quædam Papalis Pontificis Bonifaci IN. data die x1v. u 387 lii anno ncccxc1r. inſcripta Legato à latere in Sicilia, ipſum vocat Andream Caramontanum Co. mitem Moric & Thalaſſiarcham Regni: Aque Andream de Glaramonte Moticæ Comitem, Kegni- u Ammiratum. quinimo Furita loc. alleg. cap. . fol. 407. nominat Andream Garamontanum Comitem Moticæ. F. J. Celebratis publicis . einone, nuptiis, inquam, noſtræ Reginæ MWariæ cum Rege Martino juniori die xxvIT. N ovem- bris anno Moœœcxcr. Pater lnfansque Martinu Dux Montishlanci, & ipli Rex Reginaque exie- runt porta Hungone cum claſſe fortiſima navium triremiumque centum, perquam refertã pedeſtri exercitu & equeſtri, imo etiafn vi immaniſſima Milirtum Aragonenſum, Valsnrianrum, & Cara lanorum, quorum numerum indicat Furita p. 11. Lib. x. c. I. fol. 40 f. moliti vero iter inde ineun- e Menſe Martio xv. Ind. anno Mocckctr. ventis ſecundis delati fuerunt in Portum Calkri ſi- ve Cagliari, unde circumlegentes Prepanum ap- F pulerunt ad Inſulam Favomanam die XxI. Mar- tii, quo tum temporis confluxére in triremibus novem plurimi Primores Regni, & inde literas miſit Dux Comiti eidem nd Claramonta- *0 Præcipiens, ut intra hebdomadam ſeſe f. ſteret Regi ipſi; Epiſtola vero ita habet: Martinus, 5 Maria, S Infans Martinus — No- bili viro Andreæ de Claramonte conſ fam. & ſ deli noſtro gratiam noſram 6ꝙᷓ honam voluntatom. Cum Nos pro habendo, 6 rooipiendo ad manus no Mras Kegnum ipſum tranſmnoaverimu „S ſuper pro- ehuutibne per Nos in præœdicis ßenda Vervitio Baronum diqi Kegni indigeamus, & oh ho0 vor inter alios noceſarium perſonaliter haleamu. aeo vot requirimus, Vohiſyus dicimus, S nandamus, vſaue citamus infra ſor dies poß Præſentationem præ- Jenrium vobit ßendam continut Vubſeynentes a no Perſonaliter veniati a Civitatem de Mazzara, ad Auam Not de præſonti dirigimu Lyehus noßros pro Vræſtando cnſtlio ſupraditto, & alias pro faciendo 388 obis ſorwitio, quod præſture tenemini, ( deher; Pro Feudis, Zuæ ꝛenetis pro nobis. Nos enim 7uo ad CGARTHA6o SIcuULA. L1B. I. GAp. VI. 202 inimicos veſtror, ſ quos haberis, vos, veftros, & bona veſfa, S eorum aſervumus ſtrie cum Pyæſenti, cum ubi perſonæ veftræ conſſtunt, qubrumcumque inimiciiæ nt minime attenmdæ; ſtiomtes etiam quod comtrarium facietis, quod nullatenus opinamur, vrotedemus cuntra vos, kᷓ bona vpſtra pruut per jn- Viriam eperiemus fuciendum. Patum 1. in Inſi- della Favonyana ſuh Mgillo ſocreto noſtyi au⸗ Pci x. die Martis Inno 4 Nativitats Po- mini MCCNCUM. Dominus Dun mandavit zmz- hi Raymundo de Cumbis; In Tahlino Protonot. ann. McecRcII. lit. C. tol. 14. extat. Porrò die inſequenti xxI. Prepani, & quidem in Mon- 7e Depau lætitiæ ergo candelæ incenſæ fuere, at- que poſtca die xxIIrT. memorati Menfis, ve- nientes Legati Drepanenſum, vice Communis cla- ves Civitatis exhibuerunt; ſtatimque petière Prs- panum appuleruntque in portum; en ſe- quente horis veſpertinis feſti Annuntiationis Dei- paræ ingrefi fuerunt, quo confluxére Opti- mates Regni, & depoſita armatura, manus pedeſque ſpſorum oſculati, jus jurandum ho- magii fidelitatiſque præſtiterunt: Inde An- no McccRcII. ad veſperas Annuntiationis B. F. Drepanum appulòre, i0 Plurimi Siculi Prd- ceres depoſtis armis, pedes, manuſque Negia doo- Vculantes; arque Punorißeentiſime vbre Vegio etipien- ter ſdei Facramentunn exhiburunt. Meminerunt Abbas Pyrrhus Chronol. fol. F1. & Surita loc. cit. Teſtem quoque adducam Epiſtolam ſuhjectam datam ah Infante Duce ad Meanenſes. Deni, & VueMmt nſr. Noreririt, No die x21. Martiz ad Inſulan della Favenyana eum noßyo Vdeli ole applicu /; ad quam NWob. Galdus de Queralto cum uatuo Laleis applicuit ipſ die cum Comitihus Guil- na, S Comite Antonio de Vi nrimiliie; L pofal- & Regiis nuptiis Var- D rico in Mnte de Trapana fuerunt fuca conſlia, 6 F uam parwam moram applicuit Joannes de Caſtrone (S von Oaflone) cum quinque galeis, S cum Co- rre Fenrico Rubeo, & die XxI menh pyl- uuinuria ʒ 89 magna, S poht diem XxII I. diqi menſ vnerum d Nor veyti Nuntii Vlæ de Trapan, qus nomn⸗ ve, S pro parts univerſtatis eorum, Iadiderunt nohir cluwes ejuſdem, ad quam, 4 ℳ ad portum Non pſa die iwimut; ubi, per aliquos dies Merimu; S in eadem exꝛhentihus veniunt plures Wunti Vha- Vum, locorum plurimorum Vni d. Mazaria, qu⸗ nobis Fdelitates, S5 bomagia præſliieruns, Ainde redimus al oadem, 6 venimus ad / Mam d Salem . S. 1. Par. in Ohſdione Panormi x1. Aprili cccxctI. apud Proton. anno Inſuper Andreas memoratus ad receptas literas modo dictas, Regias, reſpondit Regi Pucique, di- cendo, feſe paratum eſſe ut veniret atque ohediret; verum conjicere ibidem præſto eſſe hoſles; itaque petere ſeſce commeatum præſtandum Legatis ſuis, himirum Fratri Paulo Archiepiſcopo JMnris Kegi & Andreæ Monaco alias Mnniaco Militi Panormita- no. Reſponſum ipſi dedit Pux his literis, datis Dre- pani die xxx. Martii Nob. vir dewore curſme. Kecchris lueri per vo , ex pil quæ ehntinentun⸗ in eis plenarie iutellecis, vbt immeritò admramur q Mcccxcr. lit. alwo conduclo, uem pyo Numntiis vehri per vos a⸗ pul Me miltendinz keritis, guamnguam ni pure⸗ Magmßei ambiayt latus noßrimn; viam ſtr, ut prætenditis, ſ inimici Wuntiornn vefrorum, iurum, adwentut ad noſyum præſenridm; Dwinn Lutia, eß ſocurusz E ſoußi plures en Haronibus, & alii multi amici, & ſervitore vſtri huſus Negni ad nohram præſentiam, nullo ſalwo conduo pereos Vetito; nec ohuento perſonaliter acceſirunt lent Poruiſ⸗ Vent acceders Numii vuſtri, Eꝗ vos eriam, ℳ ad nſtri ſerwitium aſeiumem Paletit. Datum Pre- lelmo de Peralta Comie Bartholomao de Arago- 103 U 6 u8 T1IRM1 LN VE6 E8 104 pani xxx. die Martii xv. Id. McccxclI. re periuntur penes Proton. loc. alleg. fol. 20. A- liæ heæ itidem habentur: Nob. vir dewote cariſ- c audttis, S plenius imtellebtis biß omnibus, Ju per R. in Cbriſto Patrei Archiepiſtopum Montis Kegalis, ac Andream de Monaco civem Pan. fue· vunt nobis pro purte veſtra perlala; ipſos de intentions noſtra ſuper eis duximu plenarie informaudos, Jub- yum yolatibus ſdem indubiam per vos volumus adhi- ʒ9o here. Datum Trepani xxx. MWartii xv. Indict. Rex Profi- ciſcitur McccxcI. Dominus Dux. dirigitur NVohih An- dreæ de Claramonte devoto noſtro cariſimo. Depanper §. 6 Rex Drepano profectus, venit Salernum Panormum reſpondet- gie' 11. Aprilis, ubi die ſequenti moratus, re- ſpondit ad literas Andreæ redditas à Legatis ipſius: olam An- dre. 391 Nohul. vir Se auditis vohs taliter re⸗ Vondemus, quod pro habendo Sᷓ recipiendo per ma- nus noſtras Civitatem Panormi, S alias Villas, Caßra, &5 loca, Juæ vot 1enetit 4 Nohis, propoſui- mus accedere de ꝓræſentia ad civitatem prædiqtam, quam per vos Nobu tradi, & deliberari credimus, ſocuti per ꝓlures Nobis pro purie veſtra oblatum. Su⸗ per gratiis autem en parte veſtra petitis, nondum videmus tamen, ut eos vohis concedere debeamus, cum auiem locus adſuerit, erga vos Nos habere inten dimus ſicuri intereſt nſtræ Negiæ Majeſtati. Dat. in Villa de Salem 111. Aprilis McccRcII Do- inu Dur. Fxtat reſponſio penes Proton. loc. cit. fol. 23. Falemo autem Alcamum Perrekere ubi cum die quarto Aprilis manerent, declaratus eſt Andræus pertinax & perduellis, prædiaque iplius publicata, etiam illa, quæ oſſederat Tha- ſaſliarcha Manfyedus, quaſi ab ipſo ſubacta; par- temque donara fuere Euglielmo Naymundo Monca- , Comiti Augufte, nimirum Comitatus In- ſularum Melites, & Gauditiiʒ oppida Narus, Delia, Sutera, Muſumelis, Manfreda; Gibelli- na, Fahara, Mißlmeris⸗ Mineum & Mangellini, ut innoreſcit e Diplomate dato Auami die 11 A- prilis anno vcccxciI. quod reſtat in Gramma- tophylacio anno McccRcIL fol. 183 Item ex alio Diplomate, quod bidem reſervatur anno NMccct.xxxv1II. & Mcccxcl 1. fol. 783 alias 183. quibus donantur Moncatæ eidem alia feuda, ut ſunt: Tnore præſentis — gratis perpetuo damus & concedimus vobi Nob Guglielmo Raymun- do de Montecatheno Comiti Auguſtæ, Sᷓ conſan- Vuſalli, ſou Pomines habitantes in eis cum famulis guineo noßtro omnia fuda, in quibus non int eoyumdem, quæ Pablenus fuerunt poheſu detempta, &ᷓ occupata per uondam Manfridum de Claramon- te, Andream de Glaramonte, Sᷓ alios nuncupatos e Claramonte, vel prædictorum nunupatoru d⸗ Claramonte, Sc. er. 8. 7. Subjungem Abbaem Prbun Lon ſam remitfol. I†. Ex Drepano rerreßtri itinere II die A- ith periueſii prilis fuit in oppido Salemitano. die 1v. Alcami, die du v111. Monte Regali Ibi manſir Rex biduum⸗ ad explorandum Civium ingenium, cum vero ob- ſlare cerneret, Dux Montisblanci copias addu- cens, obſedit die x. Aprilis; hinc invicem multas fe- cẽre impreſſiones & velitationesʒ nec quicquam tamen memoratu dignum actum fuit/ niſi quod in quadam excurſione interimerentur ſexcenti, inter quos numerabatur Garaus Cervellus Dominus La- cunæ: Reges itaque Panormum veniunt, Auuhn ut ohſiemiem vident, magna vi aggrediuntur. In qun oppugnatione Garaus Gervellus Lacunæ Pominus, qui cum Regibus Barchinona advenerat occubuit ʒ au- Koribus Byrrbo Chronol. fol. S1. Surita p. 11. Iib. X. c. r. fol. 407. Iazell. Dec. 11. Lib. x c. vrr. fol. 773. Inter hæc transigitur ela- boraturque pax inter Regem & perduelles, Ber- nardum Caprarium Andream Claramontanum Manfredum Alngonam alioſque Dynaſtas, & in- A S F tercedente Archiepiſcopo Montis Regii, Fratre Paulo, tandem res componitur, atque cir- citer diem xv. Maji indulta fuit omnibus ad umm venia conditionibus ſubjectis: No Martinus, & Maria, — S Infans Mar- tinus — reſpelu, e ad ſipplicationem veſtri K. in Chriſto Patris Fyatri Pauli Archiepiſcopi Montis Regalis ad hæo interwenientis nomine, & pro purte Noh Andreæ de Claramonte, de ejus mandato, ut aſoruiſtis, nec non ad humilem petitionem plurium Paronum Noh. &ꝙ aliorum nſtrorum naturalium in rercedentium pro his humiliter apud No— Pro- niltimus remittere, & remittimus grutioſe; & rela- vamus, ac etiam liberamus dittum Andream de Cla- ramonte, & omues ſuos conſunguiueos familiares ſerwitores, & ſequaces ab ommilus oßenſis) Injur its, S xteſihus commiſſis d temporibus retroatis hutuſ⸗ qu, 6 Vecialiter bis diebus elupſis contra Nos, S quemcumqus alium at etiam de omnibus vitio guerræ evortis, &5 de perceptis, habitis per e05 S eo- rum quemlibet, ac Prædeteſores dicti Andreæ, 65 392 didorum ſuorum conſanguinebrum, familiarium S ſerviturum ipſius, & per ipſum en portibus mariti- mis, ſocretiis, E5 aliis juribus Kegiæ Curiæ eu ſſti tem vonſmiliter gratioſaun femiſionem S relaxationem promittimus vobis dicto rutri Pau- lo recipienti, nomine, & pro purie Vniwerſttatis prædibtæ, & de ejus mandato, ut militer aſerui- Pis, S fucimus omnibus Civibus, 65 hahitatori- bus, ac etiam Mercaroribus & Univerſitari Urbis Panormi, Civitatis Agrigenti, S auiverſaliter omnium Terfurum & locorum juriſdictioni, S Gubernationi dibti Andreæ ſuhjecorum. Ltem pron mittimus Fewocare, 65 annihilare, & gratioſe 7e vocamus, 6 annipilamus omnes proceſſus initos; S facos per Nos, & Prædeceſÿores noſtros contra di qum Andream, aut ſuos Prædeteſores, dut chut partiales, & ſerwitores iius 6 Prædeceſorum Vuorum. hem promittimus vobis præfato Hutri Paulo recipienti nomine & pro parte diqi Andreæ, Univer ſtatis prædittæ ad omnium Ciwium⸗ S Fahirantium in endem, 65 de eorum mandato; & voluntate, ut militer aſeruiſtis, aſturure, & ahcuramus perſonam dicti Andreæ, ommumqus Vuorum cujuſcumus gradus, & conditionis exifunt in eorumdem, ac Civium, & Mercatorum perſonas eꝙ lona. Na quod poſint coram nobis rette compa- vere, a6 ſare; & recedere pro libit voluntatis ſi⸗ ne aliqua perſinarum & honorum jæœſions; hon oh⸗ antibus legibus⸗ Conßtirutionibus Inperialibus S omnibus ahis juribus contra ditentibus in præditis⸗ vel alicui ipſorum; quibus de plenitudine, & ex no⸗ ſra certa ſcientia derogamus & volumus derogariz prædiſia autem locum habeam diſus Andreas, & perſonæ jam diſtæ faciant⸗ S operentur erga culmi- a noßtrn quicquid facere, & operari Ienenur ÿde- les vaſalh erga Excellentiam ſui Domini naturalis. In cujus rei feſtimonium; yæſentem ſeri, & ſgillo; noſtri ditti Ducis cum ſigilla Negin nondum iut fu- 30 u, juſimus commumiri. Dat. in Ohſidione per nos poſita apud Panormum XvV. die Maſi xv. Ind, Ann. Domini MCCCXCTU. Habetur apud pProtonot. anno Mcccxci1. lit. B. fol. 242. §. S. Itaque venia indulgentiaque conceſſa kx⸗ Andreæ ſociisque, & oppido Civibuſque Panormi- ubiwit tanis, die Veneris die, inquam, xv1I. ₰ enſis jncnnt ejuſdem Maji compoſito ordine & agmine Andreus tee aliique plurimi Optimates petierunt Montem oga-li⸗ „ lem, atque humillime atque animo demiſſo inſtar idorum vernarum ſeſe coram pedibus Regis & Re⸗ ginæ proſtraverunt, ut & coram pedibus Ducis Marrtini; veniam remiſſionemque rogantesexcu⸗ ſanresque cauſam ſuam, culpamque reluctationum & pertinaciæ rejecerunr in adverſarios ſuos;denique jusjurandum ſolenne fidei & homagii Regi pſi . 1b ler 6y ier al, Aure CARTRA6Go S1IcuLA. LIB. II. GAp. VI. 6 mo & humillimo occurſu; quos ovantes per to- tam Urbem comitarentur: Rex vero perveniens ad Edem Primariam, obviam perrexit Paulo Ar- chiepiſcopo Montis Kegalis cum Canonicis & Cle- ricis ejuſdem Templi, ubi jurejurando afiueto ſe- ſe obliganti additis conſuetis cæœremoniis, tandem oblata fuére vexilla Aragonenſta & Sicula, ne di- cam de vexillis Tribunorum Vynaſtarumque Re- gniexhibitis. Pompã ira ductã, equo vecti eaſ- dem plateas uſque planitiem Maritimam repetie- runtz remanſit vero Rex divertens in Palatium An- dreæ Claramontaniz documentoque lætitiæ Rex Infansque Pater eodem tempore multos Optima- tes creavére Milites, inter quos eminuerunt Co- mes Cammaratæ Bartbolomæus Aragonenſts, Co- mes Blaſcus Aagona, Comes Hnricus, Gugliel- mus, alterque Guglielmus & Franciſtus Vintimilia 205 dit Andreas; lætique in oppidum Panormum re- 4 verũ ſunt, ut præpararent diſponerentque oppi- dum ad ingreſſum Kegis; verum ubi Andneas vidit animos hominum ſuæ partis, ab eo; quod cum his- ce Regnantibus tranſegerat, abhorrentes & aver- ſos, ad ingenium non dubitavit redire; quamob- rem diluculo diei ſequentis, qui ſabbatum erat, diei, inquam xv1II. Maji profecti ſunt Panor- mo, ut convenirent Monteregali Infantem Ducem, Judicem Kbgerium Berligonem, alias Berliunem, aliumque quendam Juvenem; narratumque repe- rimus, quomodo Andreas cum ſuis ita conſpira- tionem diſpoſuerit, ut, Rege Panormum ingre- diente, Populus tumultuaretur perſtreperetque, B S exclamaret: tollantur Comites, videlicet Co- mes Cammaratæ, Bartholomæus Aragonenſts, & Comes Anguftæ Guglielmus Kaymundus Peralta, —— —— — vivatque Regina; & poſtmodum necarentur & delerentur alii adverſ partis fautores: inſuper“ relatum legimus, ipſum prohibuiſſe exitu oppidi eos qui conſtituerant Regi homagium præitarc;vi- ciſſim conceſſiſſe, ut per oppidum exclamarctur, vivat Claramontanus, & in mœnibus oppidi vexil- lum cum ſuis inſignibus explicaretur. Gæterum Andreas certior factus delatam ad Regem rem eſſe, confeſtim veſpere nocteque eiuſdem diei Regem a- 394 diit comitatus Ludovico Bonit Archiepiſcopo aliiſ- que fœderis ſociis, ut ſeſe coram Rege purgaret; cum vero prandens Rex ad menſam adhuc ſederet, admitti nequiit; aliquamdiu itaque expectans, oc- caſiofiem introeundi arripuit, ingreſſufque, pro purgando ſeſe dixit, compoſitas jam eſſe, quæ e- xortæ fuerant, turbas à Manfredo Magona; Re- ge vero percipiente, dolum ſubeſſe & perduellio- nem, nec excuſationem mereri delietum, compre- hendi Andream juſſit, & ſtatim ex imperio ejus ca- pti fuerunt Andreas, Archiepiſcopus, & Man- redus Aagona, miſſumque quam citiſfime manda- tum Panormum, ut nocte eadem prehenderetur frater Andreæ (verum quis hic frater fuerit, germa- nusne an uterinus ſive illegitimus, ignotum) ut & omnes ſocii conjurationis: mitterenturque in triremibus, ſed alius ab alio ſeparatus: nec omiſit omni ſolertia induſtriaque adhibita Marthæus Car- retius, Dominus Valguarueræ, & Prætor, per totam urbem diſcurrere, & ſociorum quemcum- que certum de gratia Regis facere; hi vero ira ef- Re ovans ingreditur Panormum ivertitque RAhmundum Montetutenum ſive Moncatam, Comi- in Palatium ntem Augußæ, & Bernardum Cabreram, ſeu Capra- Andreæ. fectum dedere, ut clamor undiquaque perſonaret: Vivant Kex l Negina, Tollatur Glaramontanus. Ad hunc ſtrepitum multo wane die Dominico, die in- quam, undeviceſimo Maji pedites omnes expoſiti triremibus, aggreſſi fuerunt diripere & ſpo- liare Palatium Andreæ, & mox itidem Civi- tarem; ſed vetante Rege, ad interceſſionem Co- mitis Augufæ & Bernardi Cabreræ, li ve Caprarii, in- hibitum fuit; quare plurimi metu perculſi oppido exeuntes aufugerum: atque idem ſequuti ſunt e- Xemplum omnes, quos defendendæ urbi Panor- convocaverat Andreas Claramontanus. Die Lunæ, die, inquam, xx. Maji Oppidum requie- vit, & quiſque intentus fuit rẽcipiendis Regem & Reginam. §. 9. Die xx1. Rex paratus ad introitum cele- brandum, conſtituit Præſidem Juſtitiæ Guglielmum 7 z9 rium, Thalaſſiarcham Regni Ficiliæ, Diplomati- bus die xx11. proximo datis. Ad hæc plateæ ornatæ fuerunt amcœniſſimo more pretioſiſſimis Pannis, & ipſe Rex equo vectus intravit per par- tem mœnium, quæ ei fini erat dirura, nimirum quæ citima Portæ Græcorum, ubi præſto fuere PMominus Sautpaan, Dominus Valguarnera, Co- la Lombardus, Pinas Criſpus plurimique alii. §. 10. Die inſequenti xx11. Maji Rex convo- Andreas de- cavit Optimates ſuos, juſſu expedito, ut confi- cerent ſummam delictotum Andreæ Claramontaniʒ collatur. ſumma vero ea ex hibita latiſſima, reatibuſque de- monſtratis, à memorato Præſide Juſtitiæ, Judi- cibuſque ſummi Juris, inter quos adfuit Jaglinbe- e Marcheſs, cliens ejuſdem Claramontani, judi- cium prolatum eft, ut tanquam perduellis decolla- retur, publicatis univerſis prædiis & bonis: ſic- ut etiam juſſu Regis factum fuit in planitie Mariti- 396 mä, coram Palatio ſuo proprio, die primo junii anno Mcccxctt die Saturni. Omnla hæc præ- miſſa fideliter excerpſi & deſcripſi ex originali E- piſtola, data ab Infante Duce Martino, dialecto Catalana, ad Regem Aragonenſem Foaunem fra- trem ſuum, ubi ipſum certiorem facit de quacun- que etiam minima rei hujus circumſtantia, data, inquam, Panormi die memorato 1. Junii xv. Ind. anno Mcccxc1I. quæ ſervatur penes Pro- ton. anno Mcccxcii. litera C. fol. 22. hæc autentica Epiſtola, ut puto, Fazello Dec. 11. Lib. Ix. cap. v1I. fol. 73. Mauwolhco Lib. v. fol. 170. Furite p. 11. Lih cap. 1. kol. 7. cæteriſque ignota fuit, quippe qui aliter rem ge- ſtam enarrant. Ex literis autenticis datis xvIII. xx1v. & XxvIII. Maji xv. Ind. anno McccxcII. ad Præ- fectos Catanæ (quæ habentur penes Proton. an- no McccxcII. lit. C. fol. 144.) Agrigenti (fol. 147.) Nari, Fabaræ, Syracuſarum, Sicles, Mo- tic cæterorumque oppidorum, & pagorum Re- gni, nimirum ad Andream Hirrherem (penes Pro- ton. anno McccxII. fol. 32.) alioſque, ſatis elucet, quomodo Fiſcus Regius ſtatim occupa- vit ruta cæſa feudaque ut Andreæ, cæterorumque Claramontanorum, ut & Manfredi Atali & Jacohi 0 AMagonæ, Jacobi Campuli, & reliquorum Andrer. Caramontani [ociorum. §. 11. Facultates Andreæ Claramontani datæ Laeutae „ — ⸗ ⸗ „ u⸗ fuerunt hominibus Regi ſubjectis: Omnia anima Fliratæ? lia ſcilicet bovina, porciua, &ᷓ alia quæ ſfuerunt An- lunt, aliiſ- dreæ de Claramonte ſiflentiu in Tertitorio 1otius Val- lis Agrigenti conceſtmus egregio Comiti Cammara- tæ Bartholomæo de Aragona conſanguineo noßtro. In Grammatophylacio ann. Mcccxcit. xv. Ind. fol.y2. Antea num. qᷓ. fol. 390. narratum, fuit præ- dia, optimo jure non vero clientelaria, Andreæ re- liquorumque Claramontanorum Kegem Martinum donãſſe Guglielmo Naymundo Moncatæ ſeu Montis Cathini Gomiti Auguſtæ, ut & ex Diplomate ſuo dato Acami die 1v. Aprilis anno McccxcIi. patet. Comiti Auguſtæ nominato conceſſiſſe Comitatum Melitæ, & Gauditii; Narum, Deliam, Sureram, ue concet- X. Muſumelem, Manfredam, Gibellinam, Fabaram, Muſarem, Montem Clarum, Guaſtanellam, Mi- lmerim, Mineum, Mongellinum, Se. — Luon⸗ Senatores nomine Communis, comitati plurimis excellentibus Civibus, exceperuntque Regem, Reginam Ducemque Martinum Patrem, devotiſſi- —— —— 107 A U6US5TINI 397 quondam Manfridus de Claramonte, S Vucceſiwe quondam Andreas de Claramonte tenuerunt, & poſ⸗ ſederunt; itidem Diploma datum Catanæ die Rv. Februarii 1v. Indiét. anno Mcccxcv. ex Archi- vo Principis Paternenſis; aliudque datum Syracu- ℳs die xvIII. & Rx. Novembris v. Ind. ann. McccxcvI declarant; Comitatum vero Moricæ Im- munitas in Grammatophylacio ann. Mcccxci. lit. C. fol. 161. data Pauormi die v. Junii xv. Ind. ann. Mcccxcit. attributum fuiſſe Thalaſ- Harchæ Bernardo Cabreræ, ut ſuo loco indican- dum venit, teſtatur. Comitatus Cactabi, repetita priſtina & vetu- ſtiſſima appellatione, ſepoſitaque & antiquata re- cemi Claramontana, reperitur ejuſdem Menſis ju- nii die xx11. anno Mcccxcit. tributus fuiſſe à Rege Garao Queralto, de quo mox narrare propo- ſuimus; ut liquet è Diplomate dato Panormi me- morato die xx11. junii anno Mcccxc11. penes Prot. ann. Kcccxctt. lit. C. fol. 214. Celeberrimum Palatium Andreæ Claramontani, vocatum Steri, quod Arigenti poſitum fuit prope Portam oppidi, tum & hodie nominatam Mili- rum, nec non penes Templum Sancti Georgii Pa- latiaque Montapertorum & Carrettorum Pomi- norum Nacalmuti, conceſſum fuit primum à Re- ge, Petro Cardonæ Comiti Goliſani, Decurioni „ Cubiculariorum, atque à jure ſummo Regni, dum in vivis eſſet; qui poſtea tradidit idem in commo- dum Gaſpuris Efuris; huic Rex Alfonſus donavit, pſiusque polleris; ut indicat Piploma datum T hure die vIII. Februarii x. Ind. anno MccccxvII. nec non & Diploma executionis datum Panormi dii x111. Aprilis ejusdem anni MccccxvI1. poſt- modum vero Rex Jannes ftabilivit idem Gis- herto Bfari, immunitate data Barcinone die xx1. Januarii vIII. Ind. anno Mccccrx. quin anno Mp1v. die xx1. Decembris v111. Ind. aliud datum ſupereſt Diploma, relatum Vhrrb. Not. A. grig. fol. 316. In præſens Regia memorata re- daẽta cernitur in Plantarium Religioſorum oppidi ipſius, ipſis donata à poſteris proſapiæ Ifarit, & Coriglies, qui Pynaſta fuit Siculianæ; præterea Jus Patronatus in judum literarium Templi S. Ma- riæ Magdalenæ, & Kenodochium S. Mariæ Tou- 398 inicorum, quod pertinuit ad proſapiam Claramn- nnam, narrante Pyrrho Not. Agrig. fol. 330. tam illud quod anno xcccxxx 1x. permiſſu Philippi Epiſcopi Agrigentini, quam quod anno Mccc- LXxxv conſenfu Matthæietiam Epiſcopi erectum, exſtructum, atque ditiſlime donatum effecerat, poſt perduellionem Andreæ, publicatum fuit, atque à Rege Marrino datum conjunctumque cum Abbatia majora Panormitana, Diplomate dato Catanæ die vr1. Januarii vr. Ind. ann. Mccc- xcv1. (quod habetur in Zablino anno Mcccxc- vII. v. Ind. fol. 102 penes Proton. anno Mccc- RcvII. J. ind. fol. 7.) ubi ſequentia habentur verba: Ouod attendemes hſpitale S Mariæ Mag- dalenæ infra muros Agrigenti per Glaramontanos olim ſore fundatum conſrulum, & dotarum, ipſiſ⸗ Jue Claramontanenſes, qui dicium Hoſpitals fun- darunt, conſtruxerumt, & dotarunt, fuerumt noßyi publici prodtores, & rebelles; Jupatronatus Ho- ſpitalis ꝓrædilti nobis cenſuimus, & conſemus legi ime pertinere, S. Quod attinet ad facultates Claramontanbrum quæ habebantur in oppido & finibus Pauormitanis, omnes fuerunt donatæ à Rege Martino, ipſius propinquo Guglielmo Kaymundo Moncatæ, Comiti Auguſtæ, & mox Præſidi limitaneo Melites: ut antea num. v1. fol. 390. dictum fuit, fi diſceſ- ſeris à Palatio cum ſuo foro, domibus circumjectis, & vinea ſpatioſiſſima, modo vocata Sundti Heilmi S S. Eraſmi, quæ manſerunt ſub poteſtate Regali. A Sed poſtquam perduellis quoque factus eſſet ipſe ille Moncata nominatus, fucrunt ipſius facultates publicatæ, quns Rex Murtinus tranſtulit in ſub- ſcriptos, nimirum Ojiveti largiffimi dimidium in Petrum Peregrinum Judicem Aulæ ſummæ ſeu Rotæ Regiæ, alterumque dimidium in Facohun Caßronem, lege, ut unciis quadringentis abſiſte- ret, quas quotannis de exceptione mercaturaque onerantium, ut & reditibus ſeu vectigalibus lee- gni gratificatus erat Rex memoratus Foanni Ca- ſroni (non autem Caßoni) Patri ipfius, immuni- tate datã Panormi die x1x. Maji McccxciI. quæ in Archivis anni McccxciI. xv. Ind. fol. 172. habetur. Indicatum autem Olivetum ſpatioſiſf- mum extenſum fuit viam uſque, quæ ducit ad Ca- rinos, atque viam uſque, quæ pergit ad v. Mariam Angelorum vel Baydaim; item ad vineam & pagum Pavillionem, nec non ad turres finesque Calwello- rum; uti traditur: Quoddam Oliverum magnum ſ ſyy tum in Territorio naſtro fœlicis Vrbis Panorm. — ad Not devolutum, quod Olivetum mul cum aliis bonis lurgenatibus, & jeudalibus, qu fuerunt ilorum de Claramonte, Ec.— Cum omnibus ſuis juri- lus, aquis, aquarum decurſibus, terris vacuis, cul- ris, 65 intultis, herbagiis, paſcuis, arboribus do- meſticis, & ſleſtribus Jacobo de Caſtrono, Sᷓ ſuis inperpetuum contedimus Ec. Dat. Cataniæ v1 Januarii v1. Ind. Mcccxcv1 1quæ deſumpta ſunt e libro Archivi ſexto & y anni McccxcvIIIfol. ⁊3. Tres Molæ locatæ in torrente Miralliæ, Panor- mi, quæ fuerant memoratorum Claramontanorum, donatæ primum fuẽre indicato Moncatæ five Mon- r Cathino, ſed poſtea, ipſo facto perduelli, con- ceſſæ Dominæ Comiti Ceramis atque Capiccis, Beatrici Conjugi Gomitis Thomæ Spataforæ; hæc vero Beatrix prognata erat Comite Henrico V. Kſ⸗ %, & Lucca ſive Lucia Claramontana; filia Fyi derici Claramomani, ut Diploma (in Archivo Principis Paternenſts) datum Catanæ die v. Pe- cembris vrtI. Ind. anno McccxcvII. item aliud (in Archivo ann. McccxcvII. & MccckcvIti. v1. Ind. fol. 21.) & Privilegium Regis Martini, teſtantur; unde, quæ res geſtas modo dictas aſle- verant, excerpſi fequentia: Martinus, Sc. Vo- lentes de præcdittis honis Burgenſaticis, quæ fuerumt iorum de Claramonte in eadem Urhe Panormi, & ejus Terriorio, poſitis, noſtræ Curiæ acquiſitis no Pris ßdolibus ſervit rilus gratiam elargiri, ordina- vimus tradi ſubſtriptis, videlicet: Judici Simoni de Bartholomao M. R. C. 7edditus untias 18. Henrico Grataluſo redditus unc. 24. Hœredihus Franciſci de Aflitto Militi redditus unc. 1. Phi- lippo Spallitta unc. 12. 1 edditus, k 1ot alios M rario Luce Pullaſtra civibus prædictæ bis — exceptis Magn Hſpitio, &5 Folon aute illud ꝓh ro, cum domibus eirca Iſpitium prædictum exiſten- rihus, &5 Vinea Magna; quæ ſacro Kegio demani perpetuo volumus remanereʒ nec non Oliveto Ma- gno, 65 Molendino poſris in Vumine, de quibus Oliveto, & Molendino aliis noßtris ervitoribus grů- riam ecimus, Sc. Datum Cathaniæ xx. MMnrtii v1. Ind. McccxcvII. §. 12. Latä & impletã die primo Junii, anno gu⸗ Ncccxcit. ſententià, morte damnante Gomitem jum⸗ infcliciſſimum Andream Claramomtanum, kiliuse ij ipſius unicus Joannes, qui nondum ex ephebis ex uin & ceſſerat, à Rege commiſſus eſt Tribuno oppidi nx Catanæ, qui integrum annum retinuit pupillumzu poſtmodum juſſu Regis Ducisque traditus fuit 400 forori patrucli ipſius Joannæ Moncadæ Gonjugi Guglielmi Vntimilii, Domini Cimiunæ, qu na ta fuit Guglielmi Naymumdi Montadæ, cui omnia prædia bonaque CJaramontanorum à Rege conceſ- fa fuerunt: omnia hæcce elucent ex literis Re- gis & Ducis ſcriptis, ut ad memoratum Capita- eum Ueni hu — ½ n/ m3 ue uerun nnüu ſi jiun iatu Au, arjuriu 4. MrIholz lralie, Pan⸗ Kannnn, lncue eMn. opeueli, c. u Mue (azir, e nite Hemit muniana, Hu oma (in I Catune di cicwu. in 1. K Mcccmm um Regð dini, lunocddwaß. Mnin, G /n nluiu gue funnt ulik kumi, 0 elnie uiſti w in lnzni, rinn liut: Juii Sun in min 1 Hen us un. 1ſ. us, 5 1 in eiide i Fob, aui⸗ ilu n edum lr Ri i⸗ e 05 Oivei ſumine, de ſrůbrniwiuh num C dumnanle Con li in lmn 6 Curno 3 ut Catni — . panie „ 109 GARTRA6Go S1cuLa. L1B. II. CAp. VI. 210 neum ſeu Ttibunum, ſic ad nominatam Joan- nam, datisquc in obſidione Aris die xxv1I. Ju- nii 1. Ind. McccxcttI. apud Proton. anni M- cccxertI. fol. %. Inſuper reperitur, memorato adoleſcentulo Ianni Claramontano, Comitem Adernenſem Au- tonium Moncadam & Sclafanes, Conjugem Aga- 1 % Claramontanæ, natæ Matthæi Claramontii, morbo implicitum, ultimaque ordinantem, id- que Aderni, imerveniente Notario Nicolao Barat- 1o die xxvII. Maji vIt. Indict. uccccx1x le- gäſſe ipſi, inquam, uncias xx. Nem legawit Do- mno Joanni de Claramonte uncias aurt viginti, du umbdo quod in feſtamento non ſit legatarius. ean ue autem ipſe ille, quamdiu vixcrit, progeniem- que quam procreaverit, in obſcuro ett. Deinde quod ad Iſabellam Conjugem Comitis Andreæ decollati attinet; illa, familiã ſuã diſperſã atque in nihnlum redatã, ſeſe recepit Agrigentum, in Monaſterium videlicet Maximum Spiritus S. Caramontansrum; ubi Vidua devota facta eſt, appellata ſoror Eliſabetha Clarauontann: cum au- tem in Cœnobio carne veſci expeteret, Prorex Fordinaudus Vega in obſequium ipſius ſcripſit ad Epiſcopum Arigentinum, ut ipſam voti compo- tem faceret: licut liquet e literis (conſervatis in Tablino anni MccccxII. fol. 214.) datis Panor- mi die xxIv. Octobris vII. Ind. anno Mcccc- RIII. adhæc Rex Alphonſus commodius ſuſten- tandæ ſorori Eliſahethæ conceſſit, dum in vivis eſſet, uncias tres quotannis ex reditibus ſive vecti- galibus Agrigentinis, ut hauſimus é literis Regiis (in Grammatophylacio ann. MccccxxxIv. fol. 267.) datis anno MccccxxxIv. xI1. Ind. coNMUXx RT pIILIUS COMITIS ANDREas —— 184BEILA ſeu caRMONTARNs. JOANNES CLARAMONTaNUs. Thalaſſiarcha Siciliæ. o1 HERRIcUS II. ClLaRaMoNraMs RRRRICUS SLARAMONTANUs. 3 ſignia hahentur Tah. V I. Num. 7. ic U. Clarumontanus Narenſs, natus Henricus fi- L fuit legitimus Comitis Matthæi Clara- ohtan, atque mortuis Thalaſfiarcha Manfredo, S& Adrea Claramontanis, etiam appellatus Tha- laſſiarcha Regni Siciliæʒ præterea fuit Comes ꝓa- latinusʒ natum procreavit unicum, nomine H. Fredericum Claramontanum, qui fuit Abhas Ccœ- nobii S. Innæ de Joſaphat Dicœceſcos T. heſnlonicen- ℳ Ordiniſque F. Benedicti. Omnia hæc patent ex autographo anni Mccccx1I.die v. Maji, relato ab Abbate Uahellio Tom. 1. Taliæ ſacræ fol. 268. at- que à nobis excerpto; 2 fol. 181. nimirum: Hen- ricus de Claramonte Admraliu Negni Siciliæ, 65 Comes Palatinus — fuer unt (¶deß Keliquiæ) ſh⸗ cnſuatæ per honr. bominem Dominum Matthæum de Claramonte ſuum Patrem „ut dias J. Mei. uia; deberet aſignare, S dare honeſto viro Keligio- Fiderico de Claramonte, flin 5½ Hemici Aati Manaſterti §. Annæ de Joſaphat Vhealonj- cenſ Dioceſs, S Ordinis S. Benedicti Sc mmvero, cum Comes Andreas Claramontz. 402 % ½ Monte gali die xvII1. Maji anno ucccxcrr. noctu prehenderetur una cum Lad⸗wico Boni Ar- ELISABETHA N.. —.————— 3 dre cumr chiepiſcopo Panormitano & Manßredo Alagona, nocte eadem Panormi, jubente Rege, frater An⸗ uis propinquis ſociisque conjuratio- nis apprehenſus fuit, atque triremi impoſitus; ita tamen ut alius ah alio ſepararetur, ut habetur in Epiſtola (apud Proton. ann. Mcccxct. lit. C. fol. 32.) dara ab Infante Duce Martino ad Regem ℳ ragoniæ fratrem ipfius, Panormi die 1. Junii anno McccxcII. Verum liceret hic interrogare, quo- modo appellatus fuit Frater Andreæ ? Reſpondeo; ignoramus. Autumaremus forte Henricum hunc ipfum fuifle, quod Pauorm eo tempore ſub- ſtiterit, unde, ſive antequam conjeetus eſſet in triremem, ſive poſtea effugit, reſte Maurolhco lib. v. fol. 170. Henricus autem Claramontiu aufu- Lit Panormo; quod vero ad res, quas ipſe in eo- dem oppido habuit, ut mox dicendum venit, atrinet, neceſſe omnino, dicamus, Comitem An- droam & Honricum prog natos fuiſſe Matthæo Cla⸗ ramontanb, non Thalaffiarcha Maufredo, utdice- re jam occupavimus; quamobrem ut huic aliiſque obſcuris ſuperſedeamus, opus erit intactas has res relinquere, quippe quæ hactenus lateant. S. 2. Anno ſcquente ucccxctI. Menſc Februa- Heniex⸗ rio Henricus momoratus appulerat cum trireme Ca- Jetam clvltatem; per quam tranſiit transfretaturus in Siciliam, atque mare Agrigent num; de quo cer- tior factus Infans Dux Martinus, literas dedit ad TLudowicum Montapertum hoc ſenſu: Conſiliario fam. fideliimo noſtro. Percepimus ab oris *Panormi, Hnricum Claramonmtanum, vocatum Nurenſem, Cajotæ ſeſc apparare, inſtar hoſtis, hoc marc Agrigentinum infettatum longa Navi, Scc. *Pat. Catanæ v. Febr. 1. Ind. McccacIII.“ ha- bemur penes Proton ann. McccxciI. lit. D. fol. 9. Verum redux in Ficiliam, a pud Regem in gra- tiam venitʒ qui tum occupatus fuir obſidione op- pidi Acis, deditque literas die xv. Maji 11. Ind. anno Mcocxctv. ad Henritum, ſervatas apud Pro- ton. Ann. ucccxcii. 11Indict. fol. 4 1. Honricus etiam ſubſtitit Panurmi, ut & Guglielmus Peralta, verum propediem perduellionem in Regem ſuſce- perunt, oppidumque Panormum in iòcictatem eandem traxerunt. Sed poſtea ipſi una cum Pa- normo redierunt in fidem Regis, legibus conſtitu- tis: ur docet Diploma Regium datum Caranæ die vIII. Martii v. Indict. anno Mcccxcut. ſervatum in Grammarophylacio ann. Mcccxct1I. & Mccc- xcv1. fol. 48. Martinus, Scc. Berterando Lan- cea patrono Galeæ nominatæ F. Bartholomæi, (. Noverit ſdolitas veſtra quod unwerſtas hominum Vrbis Panormi, &5 Henricus de Glaramonte, jam quaß depulſa caligine corum mentium ſunt in ahu d⸗ præſenti, ut ad noſtram Majeſtatem ſdolitatis cul- fum ꝓbut eß eß debitum, ſo feducant ne formæ guæ imer dictam Vniwenſtalem, præſutum Hen- ricum jnitæ, &Mrmatæ præjudicium generuri poſt it, Sc. Dat 1. Catanæ vI11. Marti v. Ind. ncccxcpt. Cæterum, legibus padtiſque conven- tis cum Anritus conditionẽs quaſdam fationi non admodum congruentes admiſceret, nec ratas eas vellet Rex facere, urbs Panormus, deſerto Venrico, alia pacta conventa propoſuit Regi per Legatos depuratos, quæ Rex ſtabilivit, ut ma- nifeſtum dat Diploma Kegale datum Catanæ die xx. Aprilis v. Indict. anno Mcccxcvr1. ſuperſtes a- pud Proton. ann. McccxcvI.lit. B. fol. 38. hoc te- nore: Martinus, 6cc. Præſentis itapue reſtripti Jorie cumctis ſe volumus manifeſtum, qubd pridie, Aum Urbs Panor. per Henricum de Claramonte no⸗ Mræ Maſeſatis rebellem, zrannico jugo detinetur op- preſn; Henricuspræfatus, e Univerſitas ejuſuem Vrbis ejus Numtios, & Ambaſciutores ad Maje ſa- tes ntraß cum certis capitulis trunſiiſtrit. Ouæ licet Vcellentiæ nußtræ; nſideratis ds meritis ejuſt A. Inveget · O em 1 ₰ „ 3 3 3 6 3 3 3 — — i 1 S 11 uU6USTINRI INVB6GES [4 2LI dem Henrici, eſent plurimum odioſa, de inndlq Idmeſ noſtra clementia ſuper bis beninu præbuimus re· ſponſum. Tandem vero cum præfata urbs Panormi- tana depul/u erroris caligine, &c. Adhæc ſubje- cta reſenſet Abbas Pyrrbus Chron. fol. So. Atque imer cæxteras leges cautum fuit ne oppidum me- 112 vimus§ 6 fol. 247 anne J. Claramomtano, inve nicur in Catalogo Lynaſtarum & Emphyteuta rum facto ulibus bellicis icegni, anno Mccc- xI.111. tem pore Ludovici Regis Siciliæ ut recen- ſitus deprehenditur penes Gabreum nomine & no- tatione oppidi Sracuſarumu, membrique Gomita. moratum obſtrictum cſſet ſolutioni debitorum, tus Moticæ In Terra Raguſæ: Comes Manfridus quibus tencbatur ob impenſas Hurici Clura- de Claramonie ꝓro equis armalis quiuaginta un. mnontani, vel Majorum ipſius Claramontanbrum; ſo. Hæredes quondam Ughetti de Glaramonte ꝓxc verum Hnricus ipſe, hæredeſque Majorum me- equb armato unb untiæ 17e. Hunc Hugonem autu- moratorum; circiter finem autem pactorum co- mant plurimos Claramuutanos Optimates pro- rundem corventorum habetur: Approbamus, 6 creaſſe. penitus conirmaMusn Sc. Caſuntes, & annullan- 3 ves prima cupitula nſræ M. der Henricum de Cla- B] PHILIPPUS CLARAMONFANUs. ramome, nn autem per eundem Univerſuaten o- lummodo tranſiiſa, Sc. P— anno Mccct.xxxIv. fuit 4 Quamobrem hac rarione induẽtus Henricus op- [1 Imperator militaris Meſanæz æſtimatur au pidum Panormum reliquit, confugitque in muni- tem idem ille fuiſie, qu anno Mcccxct1. obtrun- mentum & Caſtellum Caccabenſe, quod ipfo auẽto- cato Comite Andrea Claramoutano egregie arma re & principe perduelionem ſuſceperatʒ hoc etiam tus, vectuſque cquo, furioſis in mare præcipi- propugnavit fortiſſime adverſus B. Ginymum ſive tem ſe deditʒ Unu ex Caramuntiis inquit Mauro- Jacohum Prates „tum temporis Dominum oppi- lycus lib. v. fol. 170. Pabitaſe perbihetur Meſſanæ, duli, docente Epiſtola quadam Communitatis S ejus domus nuper Divæ Barbaræ ſacellum fada, Panormitanæ data ad Regem, Panormi dic vI1. bic audito Andreæ cuſu jam ejuſdem ſibi culpæ cun- Junii v. Ind. ann. McccRcvII. ſervata in Archivo tius, modo qubdam inſueto, mortem ſponte oppetiit Senatus Regii. Ann. 1. ann. McccxctI1. fol. . armatus enim equbque ſubwedus foribus ꝓraſiluiſè m- quam integram recenſebimus ſtatim convenienti- C moratur, 1um eub calcaribus conitato per ꝓroxi- bus locis, quando dicendum veniet, quomodo dhn Urbis Portam ſ yf6 in pelagus ꝓyœciprtem extu- Cacrahus reciderit ſub poteſtatem dominiumque iſ, nec uſyuam poſtea viſum, ſed ea Porta ita ol- Regium, memoratoque data fucrit Prates. Fa- Mructa eßt At in Parvunn oſtium redadta, equitem cultates vero Inrici perduellis, quæ fucrunt in minimẽ amittut. kinibus Nari & Nori traduntur donatæ 3 Pominici, Diplomate dato, anno vl. lnd. uccc- PETRUS CLARAMONTANUs. xcuIi. conſervato autem n Eramntophie penes Protonot. anni ejuſdem Pe Claramoutanis, Miles, Præſes fuit Mara- . Ann .3. HENRIUS denique anno Mcccex. per- F grifonis Mehunens, cujus loco & vice anno uccces. duellis fuit, & ſuperſtes: u ſbjec licer te cceRL⸗ Res Mar tinus ipli dedit uncias . eruellis ſtantur: Martinus, Scc. *Cum quitate ſerie- quorannis S negotiatione fiatanæ idem fuit Præ. que juſtitiæ audire averem⸗ & perpendere cri- ſes Catune ur & Nori dum vixit Præterquam 406 „minationes, verba factaque hujus malediẽti dia- D quod haberet alias inſuper uncias xx. quotannisʒ de „polici Fratris Pini adverſus optimos hoſce homi- his rebus omnibus reſtat Hiploma anni memorati „»nes invectiva — 8 diluculo inſequenti auẽto- uccccRtI1.v1. Indiẽt. in Grammatophylacio anni »ritate Principis, dixi memorato Fratri Pino — ejuſdem fol. 16. 17. & 37. oporteret ut pro Domino Vertino la Gru lite- 5 S * ras daret ad Henricum Claramontanum Artalem ANTONIUS CLARAMONTANUS „ agonam cæteroſque perduellesʒ ad quod Frater — Pinus enc neodDominus Cefrnu, „Pominus Joannes Ablatella, Pominus Guur. nno nccccv1I1. 1. Indict. circiter diem 11. * eris, & Dominus Andreus Lombardus cæterique A Auguſti oſtendit Apographum Kidiſimum Nobiles Panormitani „Sc. Dat. Catanæ die Coœnobii S. Spiritus, extra moœnia Panormitana, . menſis Maji 111 Ind. Mccccx. Reginæ Abbatem ſuum fuiſſe K. Fr. Antonium Claramon Blanshæ redditæ pPanormixxtv. Maji vccccx.* anm, his verbis: Quod ad noßram accedens pr Cvide 2 fol. 181 Præterea die v. Maji Mccccx11.) E ſentiam Ven & Meligioſus Frater Antonius de Cl Aliam ejus cognitionem nullam habemus. amonte humlis Ahas Monaſterii Sancti Spiritu e enia ſwlicis Urhis Paubrimi ₰ 3 coRUX Er Pws RRRRc cLaRAMONTANI. D. CONTA CLARIMONTIS. RHENRICUS II. „ CLARAMONTANUS D Contæ Clarimontis poteſtas data fuit à Pro- — 1. rege venundandi prædia poſſeſſu intra fine D. FRIDERICUS CLARAMONTANUS n ſubjecta R BRor aulæ Sal- S mitanæ ad v. onera tritici; ut legere liccbit in In- 2 dicibus annorum MccccxxI nccccxx 1v. xI. Indict. ſervatis in Archivis anni memorati fol. 16. 40 SERIES ALIORUM VIRORUM FAMI- 8 — S — cilicet ex omnibus hiſce annotatis licebit tra LIx CLARAMONTANA S1CULP argumenta decucere: Primum quidem, quod cwM §. XVIII. Andyeas ſolus, ur perduellis obtruncatus ſit yimiæ⸗ atque Henritus II. etiam perduellis, & plures nu HUGO CLAKAMONTANUS. effugientes, ſua morte obierint. Secundum mm quod Andreas, Honricus T. tantummo- H“ Hugettus Claramontanus, Emphyteu- do proclamati fuerint perduelles; prædia vero 1 ta Regni Siculi prognatus ut dicere occupa- ipſorum eadem ratione, ac cæterorum Claramon . 7Mb G — orehte eeeten —— * ii 4 1 3 1 1 1 1 1 1 1 1 1 4 1 1 £ 1 1 H i 4 2 3 —— —— * S2* ————— A. Jaee 1 3 1 ————— X — 1 1 i S 3 . iiii . — * 3 1— — — S N [ Riiii S S 38 5 3 V —— — — — —,— 2* ———— — — iiiiiiii 1— FAB VII — iiiiiiiäiiiiiiiäiiiiiiiiiiiiiiiiisitsit n 1 —— UI . F 1 — 1 2 . 2 — — —2 ——— N 2 2 — —— — 3 —— 2 3 ————— 2 * ² S = —— i ——+ —— + ——— — RnR ——— — . 3 . — F. cirt den n hůlm pun um anui zntonie Sncti 5ᷓ G. til mn Ueb pin I ſol ceb p n p ſ0 d. cn . wſ Mer „ uſni , —FÜFF,—k.Ü —————————————— e eneee re e 18 ranorum, qui hac tempeſtate deceſſerant, propter alias cauſas fuerant publicata, atque ad Prarium Regium reducta, fucrunt à Rege Martino aliis do- nara, uranteaesplicitum eſt, atque innoteſcit ex evolutis pluriwis iplomatibus, & præſertim ſub- jecto anni McccRctv. dato Catanæ die Xx1II. Scptembris 111. Indict. Nicolao Cſaß Mhuneuſi, quod reſtar in Tablino 11. Ind. anni Mcccxctv. foi. 44. hoc tenore: Martinus, Sc. Quod olim 1. Septembris Mcccxc1.in partibus Gat haluniæ in vil la de Cignes conceſa fueruut per Majeſtates nſtras Nicolaode Criſafi Meſſanenſi — omnia bona bur- genſaia illorum de Claramonte ſa in Civitate Meſ- ſan, & eſus Territorio, Juc nſhunt in domibus, viridirio Cuſali Aptiliæ, & Baſulatichis ciuſdem, cen/ualihus, herhagiis, Territoriis, Molendino, & 40y arboribus weſtribus, E domeſticis, quæ bona ob 4 0 rimen proditionis obmmiſum per Andræam de Gla- ramonte; Nec non propter proventus, & redditus noſtri Demanii receptos, & violenter ablatos, cnſ Hentes in rabtis, Secretiis, & aliis ſuribus eÿuſdem Demanii per Manfredum Il. de Claramonte, & Henricum 1. S Fredericum III. de Claramonte Milites ſratres, Simonem de Claramonte Comi- rem, ſoannem III. Matthæum de Glaramonte, Manfridum III. de Claramonte Admiratum, & Andræam de Claramonte occupantes, & detinentes Citates Panormi, Agrigenti, Syracuſarum, Tra- pani. Lcontini, Salem, Marſalæ, Montis Sandi Ju- ſiani, Nicoxiæ, Corlionis, & multarum aliarum Trrarum ejuſdem noſtri Demanii d tempore intratæ Guerræ in Zicilia, videlicet ab anuis quadraginta tri- hu vel citra, uſhus nunc, pertipiendo ex eis prædittos redditus, Eᷓ prowentus. Et quia umnia bona prædi- Sorum de Claramonte, etiam in triplum valentia, non eont, noc ſunt ſuhientia damnis ilatis & red- ditilus per ebs ablatis; Propterea tam ratione pro- ditionis cummÿn per Andræam de Claramome, quam etiam Vutione reddituum nhiri Pemanii per præfatos de Claramonte ablatarum de jurs noſro Hi- ſco prædita bona applicuimus, & rationabiliter con- Fſtaimus. Quæ hona hurgenſatica conſſtata, ut Vupra eidem Nicolao — Concedimus, & donamus. Dat. Fatanæ xx111. Jeprembris McccxcIv. Tertium eſt: quod ohtruncato Andræa, ut per- duelli, Claramontuni in Sicilta non perierint, ſed 71 ſuperfuerint, quinimo noſtro quoque ævovigeant, ui ſibi vindicent nomen & inſignia, & præcipue in oppidulo Caſtro Joannis D. Giorlandus Clara- montanus Dynaſta Salſottæ; Ut declarat Diploma Regis Shilippi I. datum in Aranjuz die xx. Maji anno MpLxxvI. conſervatam in Grammatophyla- cio atque Indice Anni MpLxxvI: Te delem Nobis dilequm Jorlandum de Claramonte de noſtra Civita- 1e Calaragironis, non ſolum Nolis inſerviiſé in Va- riis mu¶ſui/qu rebus, ſod etuam ab Antigua Familia, nohilhuſque Parentibus originem ducere, Sc. Hic procreavit D. Antonium natu maximum, qui fuit g Judex Kotæ Regiæ ſive ſummi Juris Regalis, nec non à Conßiliis Kegiis; Dynaftiam vero memo- ratam adeptus fuit, matrimonio jungendo ſecum D. Porſium natam Principis Saladinienſis; ad hæc procreavit natu minimum D. Vacohum, cujus filii, etiamnum in vivis, ſunt, D. Hieronymus, in præ- ſens Dynaſta Salſertæ, qui Juratus fuit hujus op- Pidi Panorm, nec non D. Carolus frater ipſius, Prihunus Calatagironis; hi hodie ſunt Patroni ſa- crarii veterum Caramumtanorum in Templo F. M- colai Caſæ, ut antea Lib. 11. cap. vI. num. 10. pag 244 explicuimus. Denique cum pervenimus, Divinã gratiã, ad coronidem Elogiorum antiquiſſimæ hujus, & no- biliſſimæ proſapiæ Claramontanæ, duo etiamnum reſtant: quorum alterum quidem eſt, ut meam pro- lixitatem atque amplificationem excuſem, cujus af- 1 CaRruaco SIcuLa. 4 fero rationem, nimirum quod Caccabum obſervem . illo quidem fæculo referto bellis, exagitationi- bus, ſuperbis vexationibus, cædibus atque ra- pinis, tam emanantibuse Veſpere Ficulo, quam ex faſtuoſa contentione & diſcordia inter Optimates Regni, cum omnia oppida, & vici Siciliæ mole- ſtias paterentur, diriperentur & deſtruerentur, ob- ſervem inquam Caccalum oppidum ſartum tectum- que permanſiſſe; eo quod defenſioni atque ditioni Claramontanorum eſſet ſubjectum, qui afidue illud tuiti fuerunt atque defenderunt, ut contra exer- citus Gallicos & hoſtiles, ſic adverſus omnes ini- micas factiones vᷣiculas, ut ſatis ſuperque toto hac- ce rerum ſerie explicui. Alterum vero eſt, debiti mei perſolutio; nimirum, ut antea cap. vI. paragraph. 17.n. 19. p.373. pollicitus fui, depingere Inſignia vetuſtiſſi- marum & Nobiliſfimarum familiarum expreſſa duobus ordinibus ut à dextra manu ſicã ſiniſtra in- greſſus in cœnaculum ſive ſuperius atrium Palatii Uaramomani, ubi in tigno medio quodam ipſius ſuperioris atrii, etiam depicti ſunt tres homines ar- mati equiſque vecti, quorum medius locatus eſt in cquo progrediente, cum ſtragulo inſignibus Claramontanis exornato; cæteri vero duo, tam 214 poſterior, quam prior accurate exhibent victorio- ſum illum Martyrem F. Georgium, cui ut defenſori & Pat rono ſeu propugnatori addictiſſima eſt proſa- pia Claramontaua. STEMMA CLARAMONTANORUM 405 SlCILIE. Vrelandus Claramomtanus, è poſteris Caroli Magni. Nichards. Guilielmus. Menander. Nicolau Card. Hidericus I. AthanaſtuPatriarcha Alewamnd. Joan. J. Comer Manſredus J. Fridericus TI. C. Joan. TI. Gonſtamtia, Conſtantia. . Margareta. . — I. 2. C. Manf.II. Henric. I. C. Fyideric. II. Jacobus. Hugo. Jabella. Beatrix. c.imon. Com. oan. II. C. Matthaus. 8. 92 X Conſtantia Agatha. C. Manſyedus NI. Thalaſiarcha Filius naturalis C. Joannis I. C. Andreas obtruncatus. ſabella. Conſtantia Regina Neap. Eleonora. — Joanmnes. Henricus T. Filius naturalis C. Matth. D. Fridericus Abbas Qœnobii S. Aunæ Joſaphati ealonicenſin. F INsIGRIa DEpPICra IN VETUSTISSI. 410 MO coRNacW.O paf.aTI1 cI.4- RAMONTANI VOCATI STRRB oRDINE DREXNRo. Claramontanus. 1 —— —— Vintimilia. AMagonen ℳ 5. Peralta. Noſ. Sancti Sephani. Moncata. 411 Inciſa. Sclafanis. Palicius. Ahhas. 41 2. Valuarnera. Spinola. Doria. Momtapertan Lauria. A. Inveges. O2 Lan- 215 A U6U5TINI Lanza. Caretta. A 5 Paſaneto. Abbatelli. ORNDINE SNARO. 4 4 CGoronaia. Coronata. Coronata. 41 Coronata. Coronata. Coronata. Omnia hæc Iuſgnia depinguntur Tab. VII. ut 416 S VIII. S IX. Itaque monitum volo te, Lector; primum, Inſignia, quæ in cœnaculo ante memorato depi- éta viſuntur, heic exhiberi pauciora, quod mul- ta bis terve ibidem occurrant, fortaſſe ob con- jugia ſæ pius inter has familias repetita: ſecundum, multa eorundem carere fubſcriptione ſive titulo familiæ, quod ibidem codem modo extent: ter- tium, denique, ante memorata Inſignia Clara- montanorum, ut in oppido Arigento, ſic in Mon- 1e Juliani, in veteri armamentario, exhiberi cum duabus Roſis lateralibus, quibus indicatur agna- tio priſtinæ proſapiæ Præfoliæ ut & Montapertæ. FINIS Cap. VI. quod agit de Claramontanis. DOMINaTUM CACcCaBI TENUIT 417REGNANTIBU8S 118DEM RBGIBUS aRaGONENSiBUs, PROSFAPILA LUERALTAM. GApuT S8EPrIMvM. D. Garaus Queraltus, Dominus Cactabi, Caſtri Novi, Mazari, Sc. 7 Inſgnia apparent Tab. VI. num. 8. oppidum, Claramontanis miſeran- irerum ad dum in modum perditis, ut ex poſuimus? ad jectum fuit juriſdictioni Regiæ; Verum brevi eidem ſubjectum manſit; quippe quod Kex ipſe ſlatim concederet Garao, alias vocato Galdo, ſeu Geraldo Quralto, qui Præfetus ſeu Decurio fuit cubiculariorum Reginæ Mariæ. 5 §. 2. Proſapia Qheralta e Catalaunis oriunda eſt, atque inter illuſtriſſimas familias Catalaunie numerata; quam Reges Aragonenſes in Siciiam tranſtulere, ſive primi ſoli, ſive inter primos; Arits. etenim Rex Petrus I. Rex Aragonenſts, Ficiliæ, certior factus à legatis Panormitanis, de Veſpere Ficulo, atque ab iiſdem ſollicitatus in auxilium Regni, ſtarim miſit in Siciliam M ilitem Perrunm jecta ditio- ni Regiæ. Nobilitas, Prædia, Munera & Infignia proſapiæ Queraltum Seniorem cum aliis Nobili loco natis in Catalaunia, pollicitationibus addiris adventüs ſui celerrimi; Ficuli vero fidem Regi præ ſtandam ju- rarunt Queralto mandatario, ut tradidere Pazellus Dec. 11 Lib. 1x. c. 1. fol. 4 92 Maurolycus Hiſtor. Ficul. Lib. 1v. fol. 126. Conſtantius Hiſt. Neapol. fol. 44. 48. uritaz atque accuratius multo idem expoſuit Diploma Regis Martini Junioris datum Catanæ die vII1. Novembris anno McccxctII. ſuperſtes in Grammatophylacio ann. McccxctI1. lit. B. fol. 119. his verbis: Duos ipſe Nex Petrus, (ſcribit Fazellus) Panormum Oratores mittit Calce- randum Curiglies, &ᷓ Petrum Queraltum, ur Siculi Fihi, E5ᷓ Uxori veluti bæredi Negis Manfridi ſdem regiam jurarent. Porro Rex Petrus appellens Drepa- num die x. Auguſti anno Mccrxxx11 cum claſſe r. triremium, plurimarumque navium, ſtatim able- gar Meſanam Queraltum memoratum, alioſque Optimates Militum ad Regem Caroium Andega- vnſem, jubentes ſuo nomine, ut obſidionem op- . 415 I NV E 6 E 5 216 pidi ejuſdem ſolveret; Queraltus itaque Regem Callicum audacter allocutus fuit: Tum Queraltus, inquit Maurolhcus loc. allegat. intrepidus his compel- Iaſe ſertur Carolum. Petro vero Seniori indica- to proximi fortitudine fuere ernardus & Pontius Quraltʒ etenim Pontius, ut auctor Autonius Hor- rera Hiſtor. Hſpanurum Progreſſuum inZtalia fol. 7. eſt, à Rege Jacobo an. Mccxci fuit conſtitutus Præfectus Calabriæ; Bernardus autem, tradente Fazello loc. alleg. Lib. 1x. fol 772. anno Mcco. ſub Rege Friderico M. ftipendium meruit in prælio commiſſo in Valle Mazari prope Falconarum cum Carolo Rege Neapolitano. Ingaraudis Que- ralt (monumento Grammatophylacii anni vccc- xc1I. teſtante) anno McccxcIt. Prepani juſſit linguam excidi Judæo cuidam, quod Regem Mar- rinum infamarat, ut docet Epiſtola kKegis die xxLII. Februarii anno prædicto. Frater Voannes Querult fuit Miles Hieroſolymitanus, & Prior ſeu Fræpoſitus v. Joannis, ut in alia quadam Epiſtola Regis habetur, data die xvI. Auguſti anno Mccc- xcIt. indidem ſuperſtite. Comitati fuere Re- gem Martinum, & Reginam Mariam anno vccc- XcII. Garaus & Petrus Queralt Junior, multas- que expenſas fecẽre, conducendo proprio ſumptu plurimos Milites, equites nimirum & pedites, me- rueruntque ſub Rege Regnum occupante. Qua- propter mercedem præmiumque ſervitii Rex con- ceſſit Garao Caccabum, ut jamjam narrandum ve- nit; Petro vero dedit Cammaratam, ut oſtendit Diploma datum Catanæ die vI1I. Novembris anni McccxcII1. ſervatum in Archivis anni Mccckcn. lit. B. fol. 109. Perrus autem memoratus cum duo- bus aliis Optimatibus anno McccxcvI. declaratus 419 fuit Prorex, Præfectus & Præſes ulra Vumen Sal- ſum; ut Epiſtola quædam Regia monſtrat data Catanæ die v111.Junii anno cccxcvI. reſtant a- pud Proton. anni Mcccxcvt fol. 128. Poftmodum anno Mccec1 1 Rex Martims Præ ſidem conſtituit ipſum oppidi Panormi, reſtante Diploma- te Regio dato Catanæ die xvIII. Martii anno memorato, quod reſtat penes Proton. ann. Mccc- xctv. McccxcvI. fol. 128. Præterea Perrus hicce Jjunior fait Cubicularius & Conſiliarius Regis Martini ut exiſtimat Lellus Hiſtor. Montis Regal. fol. ö8. duneratque Dominam quandam, nomine Clemetiam, ut teſtis eſt Index officii Protonota- rii anni ccccvII. fol. 167. ex ipſa vero procrea- vit flium, nomine Geraldum, Sc ad Lell ſenten- tiam (penes Proton. ann. MccccytII. fol. 167.) Galduis Quraltz qui electus eſt Archiepiſcopus Montis Negalis, Fpiſtola Regia data Catanæ die xxvII. O6tobris anno MccccIII. teſte; ut & alia data Calari diex1x. Maji anno Mcccc1x. reſtante in Grammatophylacio ann. nccccrI. fol. 37. Ad ultimum familia hæcce Queralta oriunda erat Ca- talonia, atque nobili loco nata, quemadmodum uterque Rex Martinus Piplomate ſuo dato Catanæ die xxv11. Oétobris anno MccccIII. hitce verbis declarat: Animadwertentes ſunguinis claritatem ꝓro⸗ ſnpiæ nobilitatem, & antiqui generis vetuſtatem do- mus de Queralt Principaius Cataloniæ. Reſtat Di- ploma in officio Protonot. ann. McccctI. MccccI1I. fol. 120. ₰ Quænam autem Inſignia Nobilitatis ſuæ vetu- ſtiſſimæ adhibuit hæcce Profapia? Latet; quam- quam ſunt, qui ferunt eadem, ac initio locata. §. 3. Fauſtiſfimum germen antiquiſſimæ hujus Radicis in Sicilia fuit GCaldus Queralt. qui primum fuit Cubicularius Infantis D. Martini, ſum- meque ab ipſo dilectus, ut ratione Conjugii ini- ti cum Regina Maria, ſic in occupando Regno bi- ciliæʒ etenim ante adventumR egis, in Siciliam cum triremibus quinque, ipſi commodatis à Rege Cafti ie: profectus eſtz ut habetur in Epiſtola ab Infante data —— s8 — — — — a nun te 8 . — 6 n f 5 33 1 5 1 1 1 i 1 cl S 13 3 5 6 88 28 6 * pwpe guhn bb n — mmn n 26 nmmmmm mnmm mm ſitſihüin ——— S ſſ 33 Sre rrrnr Nonrrrr biee 240 o lilttte Lo ietkiii — 5 i FH ** 2 8 S — S — ₰ ₰ — ————— — ——— — —+ —— — 8 S. — 5 U ollendt enhrun miweicn. scumiuo- decun 9 alra jimenſl. ift a monn n zitiii cxcvl. relmn 13. Polm elidem con ame Diſ . Mnm * — — —— — —— jii roton n —— iiittttit e — — or Mmi he. amim, nnint ocipmou⸗ iphwopwerr 6u leliemer cnn ſl el rbieic bdn(u f n. telezuk ccccn. e * — ern — S uemadmo e ſuo dato (u 1n. hice wi jni uriuim eri viuſum oniæ. clu iiſet ann. xoooel 1 Si 8 E 2 2 1 a B W n M R A n u 3 —— — — I l 23 Sb h 2 in Ee a e Se — 1 K 8 E E — — —— —— E — — * biltats E — — ——— — ? & — — — — * = —— — — ————— — — — — — — ——— — — — T TN ⸗ 1 — —— —— ———— — , — S * 7 — — —— —— — — — —— — — — — CMronan. „ — —— — 1 1 — — S223 — —— SS2228 ZZZ 3 — S3 23½ r65 Scu1A. Lis. II. Can. VII. 118 data Vortſ die 11. Martii anno MccctxxxII. ½ cationem cujuſdam Joannis Penida, poſt dictam con⸗ gerente Inſcriptionem: Nohili Galdo Queralt Cu- biculario Domini Infantisʒ quæ in indice fcii Pro- ton. ann Mcccuxxx. Mcccxc. lit. A. fol 24. à tergo extat. Dum etiamnum fuit in Catalaunia ipſum creavit Cubicularium, nimirum Computatorem procuratorem Generalem; ſi fide ſtandum erit Fpiſtolæ Regiæ datæ die x1. Aprilis anno uccc- ?OLXxxIIL (joco alleg. fol. 126.) ut & alius datæ Barciuone die x111. Novembris anno Mcccxcr. (ibidem lir B. ann. Mcccxc1t fol. 65.) ubi dicitur: Vo Nob. 6 diledus Conſliarius, & Camerlengus noßri Ducis prædiꝭi Geraldus de Queralto mvlsn. Anno Mcccxct cum Rex Martinus Junior, & Re- gina Maria accincti jam eſſent itinẽri ſuſcipiendo Parcinone in Siciliam, ipſum declararunt conti- nuum ſempiternumque Tribunum oppidi Pauor- mi, Præſidemque Caſtelli maritimi & Palatii Re- gii, ut indicat ante memorata Epiſtola data xIr. Novembris (loc. alleg. ann. Mccciu.) Gommitti- mnus, ſiwe commendamus vobis 1oto temupore vitæ ve- ſræ Capitaniam ciwitutis Panormi, vec non Caſtel laniam Palatii Civitatis prædictæ, &ᷓ etiam Caſel- laniam Caſtri o mari Kegni Siciliæ. Fodem anno Mcccxcr.die xxvrejuſdem Menſis Novembris nar- rat Joannes Ludovicus Tellus Hiſt. Montis Kegalis fol. 68. Regem, dum etiamnum eſfet Bar- cinone, ipũ donaſſe Ruſticos & Caſtellum Corolio- nis. Cum appuliſſent Kex Martiuus Juvenis S& Regina Maria cum exercitu ad Inſulam Favonya- nam die xxI. Martii anno Mcccxcri. ſtatim Galdu⸗ cum pluribus Optimatibus Regni in triremibus quatuor, ipſis obviam iverunt, ut declarat Epi- ſtolà quàdam Martinus Senior Dux, quam antea §. 16. num. 7 fol. 388 adduximus, data In Oſ- dione Panormi xL. Aprilis aumo à Natiwitate Dom. Moccxctt. ubi dicit: Noveritis Not die xx1. Mar- tii ad Auſulam della Favonyana cum noftro fwlici ſo- loo applicuiſòʒ ad quam Nob. Galdus de Queralto cum quattuor galeis applicuit ipſa die ; cum Comi- 1ibus Guillelmo de Peralta; Comite Bartholomæo de Aragona, S Comite Antonio de Vintimilia. Die xvm. Maji obſidione peractã Regnantes ipſi ceperunt oppidum Panormum eodemque die ap- prehenſus fuit Andreas Claramontanus cum ſociis „ conjurationis; die xx. ejuſdem cauſa ipſius acta fuit ipſeque capitis damnatus; die primo Junii ob- truncatus fuit Andreas & die quinto ejuſdem Rex & Regina donaverunt D. Bernardo Cabreræ ſive Caprario GComitatum Moticæ vel Mohac Claramon- tanorum, ut ſupra dictum cap. vI n33. 39. & an- tea quoque die xx11. ejuſdem Junii anni memo- rati Mcccxcmn. legitur data fuiſſe Caccahus Garao QMeralto, ut teſtatur Piploma (in Offic. Proton. Indic. ann. McccxcI. lit B. fol. 214.) Datum in Urbe fwl. Panormi XX Jumnti xv. Indiq. anno Do- mini Mcccxci. ſequenti ſcriptura: Martinus, S Maria, Sc. S Infans Martinus, SSc. Capitaneo, udioibus, 6 Juraris, f5 ceteris aliis Opicialibus rerræ Thermarumad quos/pecletʒ ſdelibus noſtrisgra- tiam nſtram, & bonam voluntatem. Cum certis conſiderationibus in perſona Nohilis dileeti Garai de Queralt militis, per noſtras Excellentias contemplatis, de noſtra lilerali gratia, ( muniſcentia ſpeciali con· ceheramus eidem Nobili, &ᷓ de novo donaveramus per debitum meritum, & condignum, Terram, Caßrum CACLCLABLcum ommnibus Juribus, ratibnibus, pro- prietaribus, juriſdiionibus, pertinentiis, (5 jen- memtis, E omnibus aliis ad eaudem Teram Sᷓ Caſtrum ſpeltantibus, Eᷓ pertinentibus omni Vurez cujus concehonis, & donationis autoritate etiam, & virlute dicto Nobili ſupradiorum Terræ, & Cari, S Jurium omnium ad ea ſpecantium, jic ſupra Vpoſ⸗ VMonem fuit nactus, ac ipſa tenuerit, &5 poſederit, S renet, Spoſidet in præſtuti. Cumqus ad Vuppli- — —— — — — — cœhonem, & donationem cum juribus, (ᷓ pertinen- 1ii ad eam ſpeltautibusy ut præfertur, minime ex inaq- vertentia, ꝗᷓ artendentes quoddam Magaſenum in Ma- ritima Terræ Thermarum ſrum, S ꝓoſtum certi⸗ Vuis Ninibus limitatum conceſimus gratiſe, ipſumque ma- Laſenum, vritate inſpecta, fuerit, & ſit de Juri- hus, 6 pertinentiis ditæ Terræ, E Caſtri CA CAB, S ſic in prædiòtis cunceone, & donation diqum Magaſenum contineatur, & fuerit de Juri- bus, Spertinemtiis ſupra didtis, ſic per dihum joan- nerh perperam fuit petitum. Quare rationabiliter, S de Vure; licet impetraverit, debeat carere penitus impetratis, & ob boc dictum Magaſonum tanquam de juribus, & pertinentiis ddorum Torræ, & Ca- ri Caccabi eidem nob. 1anquam juridico poſeſori 422 duximus reßituendum, E in poſionem priſinam rvducoudum. Quapropter Kdelitati veftræ commit- rimus quatenus dium Magaſenum, 6 eam poſeo- nem ahghetis præœſato Garao, ad quem ſpectat, S debetur. Datum in Urbe Hlic. Panormi xx. Ju- ni Xv. Iud. Anno Domini McccxcII. Inſuper hi Kegnantes donarunt Garao eidem Caſtrum Nowum, Marſalam Caſte llum Miſiltaonium (ut hahetur in Archivis Feziſ ann. vcccxctII. Mcccxctv. Mcccxcv. fol. 1. à tergo/ & pagum & Caſtellum Ca- C atabiani (ut extat loc. cit. ann. Mcccxct. Mcccxctv. Mccccxv. fol. 1.) ut ſtatim explica- bimus. §. 4. Spatio menſium pauciſſimorum retinuit Garaus pradium recens Caccabum; ratio autem erat, quod Caccah incolæ etiamnum obnoxii ve- teri amori in priſtinos Claramontanos, Dominos nimirum adeo dilectos, vigerent; itaque Cacca- bum, Caſrum Novum =& Marſala rebellia, arma ſumpſerunt; qua rebellione univerſum oppi- dulum Caccabum imperio Queralti ſeſe exemit; ve⸗ rum Caſtellum ibidem a plurimis militibus cuſtodi- tum, manſit fidele Poſſeſſori; quod ubi perce- D perat Caſparus Talamancha Tribunus Thermarum, extemplo indicavit Regi & Reginæ Catanæ ſubſi- ſtentibus: hi vero indicato Tribuno reſponſum non dubitavére reddere, ut ſuppetias ferret obſeſſis in Caſtello Caccabi, ut habetur in Epiſtola quadam Regis Martini Senioris, tum temporis Ducis, da- ta Catanæ die vrir.Julii anno Mcccxcrv. hujus ar- gumenti: * Propterea ad mentem revocamus, ut „velitis eſſe intenti, vigileſque induſtriã, cuſtodia *& munitione, quantum poteſtis, juvetis & auxi- *liemini obſeſſis, qui in Caſteilo Caccabi continen- 'tur, ut etiam cæteri qui obſeſſi non ſunt, ſtatim certiores fiant de progreſſibus veſtris.ꝰ Extat loc. Eſall. fol. 327. Oæterum Caccabi incolæ non modo o- bedientiam Qusralto recuſarunt, verum etiam ſine 3 permiſſu Regio adſciverunt alium Pominum; ut teſtatur Epittola alia (in Grammatophylacio Reg. ann. ucccxcIIt. Mcccxciv. Mcccxcv. fol. y. à ter- go) Data Mineÿi anno Domin. Jucarn. MoccxcIII. xRv11I. Novembris forma ſequenti: Nos Marti- nus, & Maria, Sc. & Infans Martinus, Sc. in no- Vri conſpectus præſentia; vo Nobilis, & dile us Conſliarius, & Camerlengus noſter Gueraldus de Queralto Mies nohis humiliter ſupplicaſtis ubd homine Terrarum vſtrarum Caccabi, & Caſtri- novi, Marſalæ, S Turris Miffil-Taſſonii, &ᷓ ha- hitatores ipſorum, earum ſalutis immemores — ad aliquos Barones regni noſtri — nefarie diwerte- rumt, ( eos in ebrum Dominos conclamaverunt in- trepide. Reticuit quidem in Epiſtola hacce Dy- naſtam ſuum hoſtem, cui ſeſe dederant Caccabum prædiaque Sueralti; verum perſpectum habeo, illos ſeſe permiſiſſe Henrico Claramomano; pro- pinquo Andreæ obtruncati; qui, ut conſtat exalia quadam Epiſtola Regis data Catanæ die xv. Mar- tii anno Mcccxcyt. (in Zablins K. ann. Mcccxcut O 3 fol. 5 ————— „ 219 fol verſalque Regem Panorimum tumultum excita- vir: Hemricus de Claramonte nofter publicus Pro⸗ ditor, & rebellis adveniens in Urhem eamdem (ideß Panormi.) I M V F G FE 8 I7. & 70. extante) in Sicilia ſubſtitit, ad- Aſ 77, duam ulciſti, de Innara nobis clementia, de no- ſra certa ſtientia, & potate legibus abſoluta, eiſ⸗ 220 dem Bugenſbuß Sᷓ habitatoribus parcimus, remit- timus, & miſericurditer indulgemus à cundtis deli- dis. dolis, & culpis, atqus en iminibus, E præſertim Queraltus pœnas ſu- mit de in- bitumul- tuantibus. tibus incolarum Caccahi cætcrorumque prædio- colis caccaxum vekarctur, opem auxiliumque Regis & Re- 5 . Cubicularius Queraltus, cum rot tumul- ginæ imploravit? qui ipſi dedére liberrimam ve- niam puniendi privandique cos bonis & vita, ut di- ploma Regium antea allatum præ ſe fert, dicen- do: Tnore præſontis concedimus vobis, & plena- 6 6 „ riam poreſtatem conferiuus corrigere, S puni- re, voſque vel illus ex eisz qui vbbis videbitun ulti- mo ſupplicio condenmare. habetur in Archivis Re- giis anni McccRcvII. fol. Fy. Quid vero evenit Caccabo, tam ampla venia facta? non conſtat; etſi tradantur Panormus, ut & Catana exuiſe obedienriam fidemque in Kegem, qui ſtatim ob- ſdione cinxit Catauam ſut extat Indic. ann Mccc- xc1v. fol. ſ7. 70.) atque a die primo Maji an. ccc xc1v. uſque primum Auguſti anni cjuſdem obſeſſam ad deditionem coẽgit: quo cum Rex proficiſcere- tur, miſit ad Regem Aragohenſem, Garaum Qus- nltum memoratum, urt certiores nogfecére lite- ræ duæ Regiæ, datæ Catanæ, alter (loc cit.) die xx1. & alteræ die xXxI. Auguſti anno Mccc- à crimine læſcœ Majeſtatis, reſtituemtes, & reinte- grantes eoſdem, eorumque pMina tunc fama, hono- ribus, & Privilegiis, S aliorum nſrorum ſdelium aggregamus conſortio; ac ſi nunquam contra Maſeſta- tes nſtras, ac hdeles noſtros aliquid commiſient, imo ſomper in ſdelitate noſlra permanent. Aeſti uimus eriam eiſdem omma eorum hona mobilia, S Vabilia, feudalia, E hurgenſatica, u Fa- rione criminum præditiorum Fiſco naßro erant ac- quiſtra, volenes quod in perſonis, & homis eorum ſut immunes, ( exompti ab omni pœua ciwli, S criminali, in quam ratione crimiuum præœdibtorum videbumur incidiſ. Et ut majoremm henignitatis noſtræ fruhtum conſequantur ad uberibrem gratiam, dictam TRRRM CaccaBper Nos, hredes, 65 du ſuteſores noſtros de noſtro Demanio, & Corona Ner ven gia facimus, 6 eoſdem noßtro Pemanio unimus, & agregamus perpetuu, ſic quod nullo unquam zeiupore ab ebdem poſit ſoparari, ſeu digjungiz & gaudere phit, & valeat cunhis libertatibus, tommuuitali- —— bus, S gratiis, quibus aliæ Terræ Demanii noſtri potiuntur, E gaudent, non ohftaute, quod per Jo⸗ X ctv. Cum autem Rex Aartinus Junior cerne- ret, præcipua oppida Regni, incitante Honrico Cla- abno perduelli, fidem in Regem exuere, conr ſtiruit ipſa invitare ad homagium præſtandum, omni memoria inobedienti ohlivione ſempirer- na deleta, quamobrem veniam factorum conceffit Caranæ die v. Septembris anno ucccxctv. (ut loc. alleg. legitur) nec non lege oblivionis donavit Pahhrmumn die xv. Martii anno, ut ibidem habetur, —————— MCccxcvI. Queraltu ditque Cac- cabum 1ub- ditionem Kegiam. reduxit ſub jus Kegium Carcabum; hac autem ex- trema vice prædium kegium idem fuit; hæc ve- ro habentur in Diplowate Proregis, præſente D. Jaymo ſive Jacobo Prates vicario oppidi Panor- que longe tutiorem ad reddendum univerſum Re- zuſtitiæ; amneltiam non dubitavit concedere Po- pulo Caccabenſt perduelliʒ ut autem evelleret eo- rum omnem propenſionem ad Claramontanos, abo- levit donationem & ſübſortitionem, qua Garao 5. 6. Cæterum cum intelligeret Rex memora- „clementiam viameſſe multo breviorem, at- gnum Sculum quieti pacatiſimæ, quam rigorem ucralto conceſſerat prædium idem, atque ita mi, dato Catanæ die vI1. Martii anno McccRcvi. (excerpto e Notit. Panorm. Appendice, fol 468.) ubi leguntur hæc verba: Ad partendum, & per- donandum quibuſtumqus noſtris rebellibu qubad per- ſonas & hona ebum de quibus vobis, dictis Conſliuriis videbitur: exceptis Torris Cattrinovi, Miſilmeri, Vicari, Muſſumeli, & Trra Cac- ca pi quam nuper in noſtro Pemuuib adjumumu & univimu. 1taque confeſtim die x1x. Martii ejus- dem eodemque anno Mccexcv1. Piploma Kegium exiit de hac reduòtione in ditionem, atque adje- Cione Caccabi ad ditionem Regiam, ſequemis ſtyli: Martinus Deigratia Nex Aragonum, &c. funt magis Principum henignitus fulget, cum Lyatiæ Vuh- jectis eriam non perenribus confer unum, 8 eo/dem redemptos q jugo ſervili, paci, & libertat⸗ condonat. Præſentis itaqus Privilegi ſorie tam prœſentibus quam uturis æh? volumis manifeſtum, qubd licet olim Forra Caccast, S Burgenſes, & habitato- es ipſtus quorundam robellium noſrorum perſuaſtoni- 42] hus contra Majeßates noſtras, & nſtros ſdeles ſub- ditos & vaſallos mala ꝓlurimu perperuyunt propler uod certum eſt crimen læſæœ Maÿſatis cmmiM veniſimos Pripeipes bonæ memoriæ & Wos ſit ſoli- ta in Baroniam concedi, & alienari. Caſumtes, E. Tamen quia Ruges, & Principes decet porius miſeye- annullautes, S penitus irritantes de certs hra ſcientia, S poteſtate Principis ahſoluta; omnes, & ingulas donationes, conceſiones, & alienationes per Nos, vel prædeteſores noſtros quibuſcunuue penſonis qubmodolibet fulius, kᷓ ſpecialiter donationem fabtam quondam nobili Gueraldo de Queralto militi, decla- yantes eas fore caſfus, vacuas & irritas, atqu⸗ nullasʒ quodque in judicio; & extra nullam obri- neant roboris ſrmitatem: juribus, Zum cannieil quam ciwilihus, ſatutis, uſihus Vitibuunn vo⸗ itudimi- ——— — — — præmiſis, vel aliquo præmiſorum contrariantibus & ohſſtentibus ullo modon quibus omnihus, & ſn- Lulis derogamus enpreſo, ac volumus penitus deroga- 7, etiam ſi de eis oporteret de verbo ad verhun Vpe- cialiter ſeri mentionem. Mandantes per boe præſens D hus, 65 conſtitutionibus, præſertim hujus Kegu Siciliæ Martinus. jarium. Aumo Dominicæ Incarnationis McccRcV Aragonum Primo, S ditti Kegis Siciliæ Quint Sᷓ dicꝰæ Reginæ vigeſimo mihi Joanni de Taranto in Conſilio. Ex Negi Joſeph Burghetti Coad. reique geſtæ trahamus; liccbit pauciſſima ver Privilegii hujus Regii expendere; igitur primu cap. vIt. nun. 3. fol 489 expoſitum fuit, R em primum die xx11. Junii anno Mcccel donaſſe Queralto C accabum; de reducendo ad juriſdictionem Regiam tum fuit Catbaui per Wob. Bartholomæum Privilegium Prælatis, Comitibus, Baronibus⸗ Mi- litihu Generois, ac Vniwerſitutibus Ciwitatum Trrarum, Villarum, Caßtrorum S Locorum Re- gui noſtri Siciliæ, & generaliter univenſis, S ſin- gulit ohcialibus, & ſubditis noßrit dihorudue oßi- cinlium locu ꝛeneutium præſentibus & futuris, Aud vonus Privileginm noſtrum hujuſmodi; & omnid 6 ingula in eo contenta, 7ata & ſrma habeant, te⸗ neunt, S ohſerwent, 6 non contraveniant, net ali quem contravenire permittunt aliqu ratione. In lu⸗ jus rei teſtimonium præſons Pyiwilegium exinde ßeri S ſgillo noßro pendenti juſimus voborari. Ren Petrus Cancellarius Primogeniti Ara- gonum. Datum Cathaniæ per Mobileh Bartho- ſomæum de juvenio MMnem Negi Siciliæ Cancel- die x1R. Martii v. Iud. Regnique noßri dicti Kegiß Dominus Kex mandawit F opc. Negni icil. Prothonot. eutraba eft Coll Sal. §.7. Verum antequam ulterius filum Hiſtort ineunn ba ten Hiploma autem hoc An da- 426 1. 0 6. Qunult⸗ et q0l uit 4 . ꝙabum m idulun E 1yIl. un vocatu 1 fuit Clurꝰ de 5 u 221 QCARTRAGo S1cuILA. LEIB. II. C Ap. VII. VIII. 122 hn uvenio Militem Nogni Siciliæ Cantellarium, So. A 1ISDEM REGIBUS ARAGONENSIBUs, . ſui An l G in . hen 6 un inu 6 5 Aum lenn 6 Luun „ nu. nun ßy , ſu nr . 6 ½ nm, 4 cerla ſre t, mn 6 S aeatinetger dutimine yerſuit ne nilti ich. 6 un, un extra, mln bujut Reguu un conturi ibus emin, 6 ouu wium hinſ⸗ nin xrinyeſu ju miu Mr m, blum 0 ſ ſrin dRwſi /nodl, S mn ſum ntrweniunt y. 5 * 5 — nu hra 1 u Primegen Nohn 5 e 7 Hiculæ (0 474 79 Bu 8 5 * 427 annꝰ Pomini Incar. Mcccxcvt. die X1x. Martii v. Jnd. Megnique noſtri didi Kegis Aragonum l. S dii Negis Siciliæ V. & didæ Keginæ XX. ltaque hac vII. vice ditioni Regiæ adjecta fuit Caccabusʒ nimirum primum regnante Guglieimo Malo, tranſlata ad cam à proſapia Boneilaz lecun- dum tempore Guglielmi Bomi anno cxIX. à fa- milia Lawardina; tertium ſub Carolo Audegaden ſ anno MccLxxx1I. à domo ſeu familia Sen- darda; quartum regnante Friders V anno Mccc- XXRV. 3 familia CHaramontana; quintum tempe- ſtate Regis Tudowici anno McccxvI. à domo iti- dem CInramontana; ſextum Kege Martino Junio- re anno Mcccxct1. à proſapia rurſus Claramon- rana; & ſeptimum ultimoque in præſenti, tem- pore ejuſdem Regis Martini anno McccxcvI. I- gitur Queraltus dominatus fuit Cactabo circiter qua- drennium; videlicet ab anno xctI. ad annum xcv11. Deinde noto, Regem non abſtuliſſe à Que ralto dominium Caccabi, dum in vivis effet; ſed poſt obitum ejuſdem, & fortaſſe obiit nemmem ſucceſſorem ex ſe relinquens, idcoque Kex memo- ratus prædium hocce clienclare iterum ſuæ ditioni vindicavit; quod quidem probabile mihi reddunt verba dipl maris recenſiri: Er Mecialiter donalio- em ſahamn uondam Nobili Geraldo de Qucralto. pPræterea, ſicut antea (Lib. 11 cap vI. 5. 7. num. 1. & 2.) expoſuimus, Regem Fridericum IM. ex . diectione Claramontanorum anno Mcccxxxv. ſu- ſtuliſſe atque aboleviſſe vetuttiſſmam appellatio- nem Caccabi, & viciim recentiori nomine Clara- montano vocaſſe, dignitatemque Comitatus addidif- ſe, in eumdem ſurrogando Maufredum I. Clara- montanum: Dominus Nex Au noſter proprio nomi- ne aholito, Claramontem vocari detrevit; Comita- zuſyue ritulo inſigniwit. Itaque inpræſens in diplomate recenſito, anno Mcéckcv1. Rex Mar- rinus Junior odio in Claramontanos, fuſtulit pritti- num nomen oppiduli, reddiditque vetuſtiſimum Caccabum, imo ulterius depoſito nomine Gomita- tus, vocavit dynaſtiam: Pidam Terram Cacca- bi— per Venehnſmos Principes bonæ membriæ, S 48 No it ſolita in Buroniamn euncedi. Itaque Cacca- eatcahure⸗ S dit adjuriſ-UEIOnem lus fuit Co witatus, retinuitque appellationem Clarum Montem ab anno Mcccxxxv. uſque an- num McccxcII. nimirum circiter LvII. annos. Sufficiant hæc explicationi diplomatis; redea- mus ad res geſtas. §. 8. Rex Martinus 2p memoratam reſti- Caccabi factam ditioni ſuæ, conſtituit * — . „ . . . aicionem Tribunum oppiduli Antonium Paulillum in bien- Regiam. nium, nimirum v. & v1. Indiétione, ut habet ſubjectum diploma (in officio Protonot. anni M- cccxcvI. lit. A. fol 86. à tergo) Patum Ca- thaniæ XR1. Martii ann. Dominicæ Incarn. M- cccxcvi. Martinus Dei gratia Kex Aragonum, S Martinus eadem grutia Nex Siciliæ, Sc. An- tonio de Paulillo familiari, Sc. 1ihi dit Anto- nio oßcium Capitaniæ Terræ Lac cabi pro aunò ꝓræ- ſentu v. udict. ac ſequenti vi. Ind. Sc. Oæte- rum pauciſſimos menſes Rex tenax fuit verborum ſuorumzetenim, quamquam pollicitus fuerat diplo- matis num. vI. ſeſe aſſidue retenturum Caccabum proxime ſubjectam jurisdictioni Regiæ, tamen, neſcio qua ratione, invenitur, die 111. Junii anno McccxcvII. Pominus Jacohus de Prates Dynaſtes Caccali fuiſſe, ut jam ſtatim explican- dum venit, itaque hac ſeptima vice Caccabus à x1X. Martii anno Mcccxcvt. uſque 111. Junii anni Mcccxcv1I. Regia fuit. —— FAMILIA PRATFs. CApuT OcTavUM. Dominus Jacohus Prates, Dynaßa Cactabi. Inſinia cernuutur Tab. V. Num. 9. 65 10. §. I. x.) quæ tenuére Dynaſtiam Caccabi, hæc Pra- tehia dignitate Nohllitatis (exceptã Aragonenſ) primas ſibi partes vindicat, atque inter fummas collocanda venit: etenim luce clarius eſt, ipſam oriundam eſſe Regibus Aragonenſlus. Siquidem D. Jacolus IM. Rcx AMagonemſts procrcavit na- tos quatuor: I. D. Jacobum, qui jure primoge- niti majoriſque natu, relicto, Rcligioſus factus addictuſque fuit Keligioni & Ordini Minoum F. Nranciſti. II. D. Aonzum, ſucceſſorem in Re- gnum. IIl. Infantem D. Perrum auctorem prin- cipemque familiæ præſemis Prateſæ. IV. D. Naymundum Berenguer, qui à Rege D. Jacolo Parente, anno Mcccxx1v. factus fuſt Comes Pra- tenſis; Comitatum autem ipſe poſtmodum muta- vit cum fratre D. Petroz ut flatim exponemus; Cæterum Rex Jacohus V. Aragonenſs anno Mccc- xXII. die xx. Maji feſtoque Aſcenſionis, in PE- de primuaria Leridæ ſplendore Regio coronam ſuſ- 430 cepit; die aurem exceptæ Regiæ coronæ creavit Comitem Hihagorzæ, quæ antca regia fucrat, lnfamem D. Petrum, tertium filium fuum, quo anno etiam matrimonio ſibi junxit Dy Iabellam natam unicam N Malgaulini Comitis Ampurias & Bas, tum temporis quidem mortui, atque D. . Vabell ſiliæ Regis D. Fridorici II. Siciliæ; addita dote ante memorato Comitatu Ampurias, qui Co- mitatus per hocce Conjugium recidit ad jurisdi- ctionem Aragonenſs Coronæ, cujus erat antca partem conſtituens. 4 5 Nter tot Normannicas, Gallicas & Aiſpa- S o nicas familias (teſte Furita tom. 11. Annal. ?ſa. D. Aragon. Lib. vII. cap. vII. Lib. x. cap. — §. 2. D. Petrus Aragonenſis tertius filius, ad- p. petru⸗ modum fuit bellicoſus, & ſummus Milesʒ ſiquidem 7 Rex D. Jacohus Pater ipſius anno Mcccxxv. oc- fmilix cupata Sardinia ipſum legavit miſitque Legatum ad Pontificem Joannem XX quo procuraret à Papa Komano tributum/quod ipſi Regnum indica- tum Furdini debehat, condonari, vel lentri. Nec irritus legarionis rediit: Ipfe interfuit bellis Piſanis, ut & Majoricæ. Pater ipfius Rex D. Ja- colus vira excefſit die 11. Novembris anno M- cccxxvII. In Regnum Aragonenſe ſucceſſit D. Aonzus ſecundus ipkus filius, cui renuntiarat, ut occupavimus, D. Jacohus natu maximus, Mo- nac huſque fadtus crat Vrantiſtanus: Novitius au- tem ille regnans in oppido Barcinons anno Mccc- Rx1x. die xx11. Aprilis conceft, quantum ad ſeſe ſucceſſoreſque ſuos attineret, O. Peio huic, fratri ſuo, munus Seneſcalchi Catalauniæ & Arago- ni; ſumma vero hæccedignitas, ut tradit Suri- 1n loc. cir. in iiſdem regnis, eadem eſt, ac Comi- tis itabuli ſeu Imperatoris militaris Fratorioque Præ fecti Regni ſeu Magiſtri Auiæ Kegalis. Anno acccxLII. Seneſcalchus D. Petrus commutavit donum jugale Comitatum Amnpurias (poſt obi- tum ahellæ Conjugis) ubi conceſſum fuit per- cutere argentum, cum Gomitatu Pratenſ, quem D. Naymundus Berenguer fratrum minimus tenebat, unde Regiæ domui evenit cognomen Prates: D. Petrus hlcce Aragonenſis tertius fuit natus D. Jaco- 431 hi I. Regis Aragonenſs; nec non auẽtor familiæ Praten/ſts. Bina adiit vota; alterum quidem duéta D. Vabella Comite Ampurias ante memorata, alte- rum vero D. Joanna ſorore Comite Foxʒ e quibus pro- ragone auctor 213 procreavit ſobolem quaternam, nimirum P. A lonzum ſucceſſorem in prædia; D. Joannem, D. Jacobumn Epiſcopum Triſæ, poſtea Valemi, de tandem Cardinalem, & D. Hleonoram Conjugem D. Petri Luſignani Comiris Wipoleos. progenies F. 3. D. Aonzus natu masimus, & Comes ſe- familir cundus Prarenſs, anno nccctxvI. ab Hurico Pratenſ. Rege Cahtiliæ, die ſuſceptæ Goronæ, nomen Præ- ſidis limitanei Viglienæ aſumpſit, duxitque P. Violantem Arenſamʒ e qua procreavit filios plu- rimos, quorum natu maximus fuit D. Perrus . & Comes /I. Pratenſis, qui duxit H. Eleonoram, filiam D. Henrici Regis Caſtiliæ, e qua cum filium non haberet, auctorẽ Furita Tom. 11. cap. vMI. fol. 7. & cap. xRx. mitatum Praienſen ſucceſſit D. Foannes Aragonen i, ſecundo partu prognatus à Parente, natuque minoripſius frater: Joanmes vero hicce IV. Comes Prarenſs, binas Conjuges duxerat; primam qui- dem D. Blancham [ororem D. Eleonæ Conjugis Regis Peiri IM. Araganenſsz e qua ſobolem non procreavitʒ poſtremam vero D. Joannam filiam 6, ter- cjuſdem Regis Petri IM. Aragunen⸗ Faco- nam procrcavit fobolem, D. Hetrum, D hum, & Dominam 7inbotenz quæ nupſit P Ber- vardo labreræ ſve Caprario poſtea Thalaſſiarchæ Fcili, S Comiti Motic ſive Mobac; hic D. Jacohus Prarenſs ſecundus filius P. Foannis W. Comiris Pratenſts fuit Hominus Cacte ut i explicatum invenies. Inſgniafa- F. 4. InſniRegiæ fimili pyaren⸗ ſuere bi- En 53 ma quidem ſcutum rubrum habuere cum li- liis les argenteis, tradente Petra Sanda Teſſera Gemil. fol. 472. poſtrema vero ſcutum aureum cominuére diviſum ſex palis tigniſque rubris Ara gonenſbus, additis utrinque fenis vel pluribus liliis argenteis in arvo, ut ſuperius cernuntur; quæ exſculpta extant ut in Choro ð. Franiſi ba. Pdis Principis Caccab. 435 normi, ſic in baptiſterio 4 ocia p. S. J. Itaquc, utt lum vertamus, & ad res ge- Fore ſtas ipſius redeamus;ʒ Ritä Kegi „ & yngoneſt pitunda Rhus D. Joannis Ara- niori. gonenſs IM. Comitis Prateuts, & D. Foann na- . Petri Regis rus obiit Barcinone die v. Januarii i anno nccc Lxxx- vII. pumque Regno escepit D. Voannes hlius ejuſdem: hic Sratuſas profectus, Aulam habuit ir in Manæone, ubi conſtitutum fuit variare Aulam Regium; quoniam vero hoc geſtum fuit au ieis D. Jayn ſe, p D. Jacohi Prarenſs, nardi Cahere, alorumque offent Aulä ejecitʒ ſe d poicadie v11. Septem- bPris anno McccILRRxIX ipſos in fidem receptos, in Aulam revocavit: anno deinde inſequenti cccxc. idem Res Foaunes Gonjugium initum 4 ja Regina n & Martino Gomite Eſerciæ artini Ducis robavit, unaque jufit, esercitum fortiimum ad occupandam jam Claramomtanis, Paliciis, aliiſque ßilio Infantis D. M nepote & 1 Montishlanchi fratre, ap Rodih familiis Siculis perturbatam & vexa- hæc mandavit, ut Regem & Reginam ch ctus . tatus Aragonenſtum & Catalanrum noſter D Fachhuß Pyoren, ſive Jacohi Epiſcopi Vro- Domini Ber- ſus fuit conſilio hocce novitius Rex, omnesque inclementer val- E Ao6osTINI 4 ſmeritorum Militibus Aragonenſbut & Caralanisʒ l fol. 166. in patrium GCo- ragonenßs: Rex vero hic Pe- dem anno xc111. Guglielmus Nahmundus de Gonj jugis Amonii 4 Montecareno Comtem Militum ſequeretur: „atque fortitudinei Mcccxct. & in vncccxcI. Pervenere in Siciiam num Rex, Regina exercituſque & M ha res Re- gias in Siculia promoveret in his expreſſo nomine appellatus fuit noſter i ille D. Jacobus Prates, una cum fratre ſuo D. Petro: ut legimus in Epiſtola Regis data Barcinone die xx11I. OStobris anno Grammatophylacio Reg. anni „arque Drepa- lilites die Martii anmo vcccxctI. atque die xvir. — xx1v. Maji cjuſdem anni, deditionem fecit Panomus IXvEGES 21½ oppidum, u ut antea §. 19. M. 8. fol. 30z di- cere occupavimus. §. 6. Itaque Kex Martiuus junior, & Regina 4 Maria vi atque armis ocœupato Kegno Fiilie ann. Munen McccxcII. ſtatim incepére retribuere præmia qui, ut antea cap. vI. F. 17. N. 24. fol. 362 & §. 16. N. 7. fol. 387. diximus, juſſu H. yannis Regis Aragoneu⸗ cum exercitu nava- ji Hipanico venerant ẽ Catalania, ut ſub ipſo in Si⸗ cilia mererent; atque imer præcipuos erat noſter D. Jacobus Prates: etenim il um regnantes confe- ſtim declararunt Gonſiliarium, à 1 upremis ratio- nibus Patrimonii ditioniſque Regiæ, Dominato- remque & Tribunum oppidi Catanæ: ut indicat DiplomaRegis; quod habetur in Archivis fol. 19. lndice annorum Mcccsc1II. vcccxctv. & NM- cccxcv. ad hæc eodem anno Mcccxctit. ipfum conttituerunt Principem portuum Regni, ur monſtrat Piploma Regium datum Caranæ die v. Junii anno Mcccxcti, quamquam D. Facohus ſtarim reliquit Munus id Pavidi Larcutæ Gemuen- ℳ ur Piploma adductum demonſtrat. Quamobrem cum cernerent Nobiles Ficuli, D. Jacobum adeo familiarem Regi, ſtatim aggref fue- re, devincire eum ſibi Conjugio: & reveraco- Zome Catheno Præſes limitaneus Melites, & Comes Au- gufæ, ſummus Juſti tiarius, Magnus Comes ſta- boli, atque imperator ſummus Hquitatus totius S- ipſi lovavit P. Janham filiam Gomitis Mar- rhæi Moncat Comitis Aderni, atque Ahiræ nrimili Comitis Coiſani: ut ſa conventa jugalia; facta die vI1I. Octo- bris anno vcccRc1x. apud Notarium Antonium Carparellum „arque ſtabilita à Rege Martino, ha- br. in Archivis Reg. anno McccRch. lit. B. 37. & anno Mcccscyi. fol. 137. 8& anno fol. 132. à tergo, deckrant; qua- re toto cœlo erravit Lucas Barherius in Tablino kol. 16. hanc D. Janmnam n familia Vintimlia „ non Monata ſive de Mon- Ri i te Mugmcum, S tentem e Guilielmum Raymundum 6 Marchionem N eliveti, Comitem S5 Kegn Siciliæ Magi m, Magum Conteſ abilem; ac 434 6 egreg Dominum Comitem S D. Petrum de Montecathenoz Magna 6 Lregiam Dominm Jo? urm I cß 35 & porentis Vomini Jjaymic 46 eates Dominum Co am axrem 5 , eg 2 P eg egii Dom. N Paris. Hæc vero D Sn noſtri D. Jacobi, ut antea §. 12. fol. 400. me- woraimus, ſecundum nonnullos, fuit Domins illa Joanmna dex Marrinus concredidit, eu candumque dedi filum n Oar monani ob truncatiʒ quamque vocavit charam fſororem pa truelem, u Catanæ die v1. tetiam appellavit aliä Epiſtola datã Octobris 111. Ind. anno Mcoc- »inclito 8 noltro xctv. niwirum: * dilectofratrip patrueli næ mex Joan patr ueli &c. n Conjugi ipfius, no confer. cap. v1 §. 16. N 1 penes Pron ton. ann. vcccsct1, lit. B. Hol. 18. D. D. F Anno ucccxctv. atque III. anno Re- Kni. 5* — n — — 1 trin ſat ſedi calu due! obrem Rex Murtinus ſtatim miſit in Hſpaniam D. noſtrum Jacobum & D. Bernardum Cabneram, ſive Caprarium petitum ſuppetias à Rege D. Joaune Aragnenſt patruo; quas revera impetrarunt, cum- que appulerant in Siriliam, maximo cum exer- citu Militum Hipanorun, ex poſuerunt illos Vermis menſe Junio anno McccxcIv. auxiliari- hus vero his cohortibus ſuppeditatis Regnum ad fidem Regiam reverſum fuit: tamen poſtmodum, nimirum anno Mcccxcv. die x1x. Maji obiit in ſpanin Rex D. Joannes Aragonenſs, nullore- liéto filio ſucceſſore, verum duabus filiabus, ni- mirum O. Joanna Conjuge Mattbæi Comitis Hhæ, qui Regnum affectavit; & D. Violaute ſponſa (tra- dente Surita Tom. 11. Lib. x. cap. I.v. fol. 414.) Ludoviei Regis Siciliæ: itaque Infans D. 437 Martiuus Aragonenſis frater memorati Regis Joan- vnis Ducis Montisblanci, pater vero Martini Junio- ris Regis Siciliæ, qui tum ipſe in vᷣicilia fuit, ele- ctus eſt Rex Aragonenſis, die v. Junii eodem anno Mcccxcv. quare coactus ſtatim fuit trajicere in A ſpaniam. Quod vero Rex Martinus Senior Sicili⸗ abiiſſet, iterum in Regno turbæ excitatæ fuére; & præſertim in Valle Mazariæ, quapropter Rex Martinus Junior conttituit noſtrum Pominum Ja- cohum Adminiſtratorem ſuum vicarium in nomi- nata Valle Mazariæ: & quia hac tempeſtate, ut an- tea expoſitum fuit, Caccabus & cætera prædia Cla- ramomtanbrum quæ partes fuẽre Vallis Mazari; redacta erant in poteſtatem Regis, Rex Diploma- te dato Adwiniſtratori, nimirum nominato D. Ja- cobo, Catanæ die xvI. Martii anno Mcccxcvi. (ignotum qua ratione) exemit juriſdictione Ad- miniſtratoris vicaria Caccabum, Caſtellum Novum, Miſilmerin & Bictarum Exceptis Terris Caſtrino- vi, Miſilmeri, Vari, & rerra Caccabi, quam nuper in noßro Demanio adunwimus, umiwimusʒ de quibus nolumus vos, 6 dicos Conſliarios aliqua- jenus impedire. Ut extat in Offic. Protonot. anno McccxcvI. lit. A. fol. So. à ergo. §. 8. Itaque Populus Caccabi requie ju- P. Jaymun, ſive Facobus, trimeſtre ſpatium ob- ſedit Cac- eabum per- duellem. vit diuriſſime protectione Regia gaudere, ſed modicum modo fruitus eſt; etenim Hn- ricus Claramontanus perduellis, intellecto, D. Ja- cobum Prates eſſe conſtitutum Adminiſtratorem Regis vicarium Vallis Mazariæ, PTribunum & Præſidem oppidi Panormi, certiores de hac re red- didit incolas Cactabi, ipſoſque inſtigavit ad defi- ciendum à Rege; atque confeſtim huc venit defen- ſurus Caccabum adverſus Regios; hinc Claramon- Vanus tam fortiter ſeſe Caccabi confirmavit atque munipit, ut oporteret copias colligere; quibus adhibitis memoratus Prates ut vicarius Regis, pro- greſſus fuit ad occupandum Caccabum; incepitque obſeſſionem ultimis diebus Maji anno Mcccxcprt. 436 & perſeveravit integros Junium & Julium ſequen- tes: ut literæ quædam Communis Panormi ad Re- gem datæ hic ſequentes teſtantur, conſervatæ in Reg. Offic. Sen. Panorm. anno Mcccxci. fol. 160. a tergo: * hacra Kegia Majeßas, S5c. Quando- quidem oportet nos certiorem Veſtram Fxcel- lent iam facere de rebus, quæ heic geruntur, in- dicamus, inclytum Dominum Jacohum Prates cepiſſe primo die hujus menſis certum quendam Flanchlun Dallarin, Genuenſem, cum Navi quadam, quæ Meſana ſolvcrat itura in ma- *re Sandi Michablis, ut Henricum Caramon- ranum conſuleret; & ideo expoſitum quendam *in terram cum quibusdam nunciis miſerat in Ca- ſtellum Caccahi. Cujus rei nos confeſtim gnari juſſimus, ut triremis præſidiaria eo mitteretur, & „Deo laus, Navis memorata retulit reſponſum ꝰdie ſequenti, dictaque triremis CARTRAGO S1cuLA. A Reg. cundiſſima hac ac gratiſſima frutius, ſpera- prope mox viſa quidem ut Lin 1 Can VrII. 126 »eſt: & tandem proximo die milites expoſuit in oppido prope Caſtellum memoratum: atque ſta- tim armata manu comminati fuére, nemini ta- men nocuerunt; epibatæ autem inde delati ſunt partim Ciminnam, & partim huc: unde ſupple- vimus, qui deerant triremi, & officiales cum baliſtariis quindecim & octo arietibus: ut vero ꝰhi referunt, aſcenderunt ad Caſtellum Caccabi. Ad hæc indicamus etiam veſtræ Majeſtati, quod memoratus D. Facobus incepcrit caſtra ponere * ad Caccubum cum populis indigenis & alemis quod vero Comes Nicolaus miſerit viginti quin- que juvencos & oves e Schlafane, quia Caſtra memorata fortiſſima ſunt, & commodiſſima, ita ſperemus quam citifime nos occupa- *turos eſſe oppidum: deinde notum reddimus, *quod O. Guilieluus Vintimilia caſtra metatus eſt ad Caſtellum Ziccari, & ipſe cum exercitu ſuo in oppido eſt. Item quod Dominus Bertinus Ghua, ut antea ad Veſtram Sereniſſimam Maj. »ſcripſimus, caſtra poſuerit ad Carinem, &c. Al- *ſidue autem noſmet commendamus Veſtræ Ma- [*jeſtati, devoriſime in terram provoluti manus oſculaturi. Cata Panormi 111. Junii v. Ind. McccxcvII. memoratæ Majeſtat. devot. Gom- mune Felicis Oppidi Panormi.“ Cum vero in obſidione eadem diutiſſime perſevcraretʒ Rex ab-437 legavit alium Adminiſtratorem ad occupandum Caccabum; hic fuit Guglielmus Naymumdu Monca- ta Hpanur, addita venna liberrima quærendi quo- vis modo pecuniam, ad juvandum & ſubvenien- dum exercitui obſidenti oppidum Caccalum, ut docet diploma datum Caranæ die x11I. Julii anno McccxcvrI. ſervatum in Grammatoph. Reg. ludice ann. Mcccxcvrr. fol. 6z. quod hæc verba continet: Eꝛ præſertim in Campo amte rerram CALCAhL exiſtentis; cui præeß Magniß- cus, 6 egregius Jacobusde Prades conſohrinus no- Ner. Quamdiu permanſerit Jaccabus obſeſſa, igno- ro; exiſtimo tamen, poſtmodum ſeſe Regi per- miſiſſe, qui venia defectionis data, iterumad ju- juriſdictionem Regiam reduxit. §. o. Itaque quod chariffimus Regi Martino Ju- Aunera P. Facobi, Cac⸗ niori eſſet V. Vacohus memoratus, eodem ann. Mcc ? h % xcv1I. reconciliavit Hnricum Vintimiliam Comi- nelute tem Hieracii perduellem Regi memorato: quapro- . ſed pter ftatim affinitatem contraxerunt Prates & Vin- ktultra. timilia;ʒ ſiquidem D. Jacohus, e D. Joanna Mon- ata Conjuge procreaverat filiam D. Agathen natu maximam, quam nuptum dedit Domino Foanni Vntimiliæ, qui fuit primus Præſes Limitaneus Aeracii; filiuſque natu maximus Domini Inricz. Conjugium vero hoc probant leges veniæ à Rege Martino conceſſæ Catanæ die I1. Auguſti anno McccxcvII. in gratiam recepto ante perduelli Pomino Hnrico, his verbis: * ltem fupplicat memoratus Comes Honricus, ut memorati Sere- niſimi Pomini velint gratioſiſſime & clementiſ- ſime ipſi confirmare, atque reſtaurare Comita- tum Hracii — placet Neginæ Maſeſtati, quæ etiam oonßirmat, ratiſicat, & approhat de erta ſcientia tradatum parentelæ ſrmatum, & expeditum inter Magnißcum Dominum jaymum de Prates, & diqtum Comitem, & eorum Flios. In Archivo Reg. Indic. ann. Mcccxcvr. fol. 6ʒ. Itidem impetravit memoratus Pominus Jacohus ab codem Rege veniam Autonio Vintimiiæ Co- miti Goliſani, reſtauratis ipſi omnibus prædiis, Goliſuno, Calcuſa, Grattere, Caronia, Nocella, Petralie, & Bilice, ut demonſtrant literæ Regis 438 datæ die xIu. Auguſti anno Mcccxcvrt. ibidem ſervatæ. Pandem ineunte anno Mcccxcutr. ut propter pacem Regni, ſic propter confirma- tionem Regii prædii, Syracuſis Rex & Regina die 111. Octobris Comitia ſeu curiam ſummam A. Invnges. 6 * cæcaluda- ¶ F. 10. Incaſſum vero donata fuit Caccahus 1a 7acobo die xI1. O- ctobris an. MccCKC- v1II⸗ 439 firmationis ergo confeſtim diploma Regium die 127 Au6usTIXNI coõgerunt, ut habetur Cap. Regni Regis Marti- ni cap. 11. fol. 79. ubi interveniente Regiã po- tentid omnes Optimates Regni decteverunt, op- pida Regiæ juriſdictioni ſubjecta, cæt eraque op- pidula, Caſtella, & prædia intelligi vocarique debe- re Dynaſtias, in quæ ſubſortiendi quemcumque, ur vcller, atque juberet, Res facultatem habe- ret. Itaque jure horum Gomitiorum, Caccabus declarata eſt Nynaſtia; potentiaque data fuir Mar- yino liberrima ipſam cui veliet donandi; quamob- rem ſtatim & paucis diebus poſt Comitia habita, nimirum die x. Octobris, donavit Nortoni, alias Ottoni Moncutæ, Patri Guglielmi RNaymundi Mon catæ, vice Tribunatüs & Præſidiatũs, & ſimul] præfecturæ oppidi Matæ, pertinentium ad Mon- catam eundem. Notioni Moncatæ memorato; etenim Rex oc- cupatus in retributione officiorum optimorum in- dicati D. Jacohi Prates biduumà donatione Mon- catæ facta, nimirum die xt1. menſis ejuſdem O- ctobris anno Mcccxcv111.ipſfi dedit Cammaralum, cum univerſo ſuo Comitatu, Petram Amici Mot- ram, ut & Caccabum: nec animadvertit Rex, quod paucis dic bus in anteceſſum data eſſet familiæ Moncatæ; quare, errore deprehenſo, Rex ipſe acciri juſſit P. Fahmum vel Jacobum ipſique præ- cepit, ut ſibi eligeret alrerum prædiorum duorum, prædium videlicet Comitatus Cammaratæ, vel Pynaſtiæ Caccabi: hic vero ſpreto Comitatu? ele- git Dynaſtiam; quapropter Rex conceſſit Monca- 1 Cammaratam, & Pratenß Cactabum: atque con- kv. Octobris v11. Indict. anno McccRcVLIIL· conficitur, (ſervatum in Arch. Reg. Ind. anno ncccxcvI1I. fol. 16. fign. 34. & anno Kccc- xc1x. fol. 14. & 44. à tergo) ubi habentur li- teræ ſubjectæ: Et quia alias fuerat per Excellen- rias noſtras ordinatum cum nſtri deliberatione Con- ſilii pro excambio, & emenda Kectoriæ ſou Capi- raniæ, & Caſtellaniæ dibiorum Terræ, S Caßtro- vum Licatæ; Terram Caſtrum CaccAn dicis Nohilihus Notho, ſeu Guillelmo Raymundo eſus Flio de Montechatino donare, Sᷓ concedere in Ba- „oniamʒ quum Trram, & Caßrum poſtea inad- vertenter de dictæ Terræ jam ſaa concelione con oſferamus Magnißco D. Jaymo de Prades conſan- guimeo noſtyo curiſimuo und cuh Nrra Gammaratæ, quæ cum Baronia juribls S pertinentiis ſuis fuit S5 eß noſtro Fiſco legitime devolura, S rationabi- hrer conÿſtata ob vrimen rebelliomis per Bartholo- mæum de Aragonia ojim Comitem didlæ Zerfæ Cam- maratæ rontra noſtras Serenitates, & Katum paci ÿum Regni noſtri nefarie commiſſum, & perpetra- rumn vontes randem in Pot rationabiliter provide- ve, ut debemus data elebione eidem Magniſico (id ef de Prades) de cuptanda uma prædiſtarum Terra- rum, ſeu Baroniarum; Cammaratæ, aut Cacca- bi ſupra dibturum;ʒ Naque Magnißicus elegerii po- riu halere, E retinere ſli didann Terram⸗ S Ca- rum CaccAki cum omnibus jurius ſuis. Conſide rantes dem puram, & devotiouem ſuceram 46 ardua, grandia, & notabilia ſorwitia, quæ dicti Nohiles Nothus, & Guillelmus Raymundus ejus Vlius erga Extelllontias noßras, Sc. Eiſdem in per- tæ, St. Dat. in Terra Nothi die xv. Ooobris v11, Indict. McccxcvIII. §. 11. Nec liberalitas fumma Regis Martini Junioris in Dominum Jacobum ſeu Jaymum Prales ſubſtirit in ſubſortione Caccabi ſolius, verum mul- rum ſeſe diffudit & esundavit: ſiquidem menſe Octobri codem anno Mcccxcv111. ipſum fecit Con mitem ftabuli Suriliæ & Aragoniæ, ut monet di- . 440 ploma Regium datum Catanæ die xvnn. Octo- A D petuum prædictam Trram, & Caßtrum Gammara- S publicos proditores ommi bona mobil. ſab ſeud. hus noßtris humiliter fallam per Bartholomæum lka Rocca Cathalanum Civem fwl. urbis Panorml- in Campo Leontini Xx. Rcvir in Tnhlinb anni McccxcvtII. giofuli factæ Anronio Luber, hæc ſubjecta haber verba: Nos Jacobus de Prades Negni Siciliæ A- is perſonis Terræ, & Comi fr⸗ Anronio Lubet de Salem, & Vuis feudum I NvE6ES 228 pris anno Mcccxcvn. habitum in Archiv. Re Mcccxcvni. Jacobus de Prades Negni Fuciliæ Ma. gnus Comeßtabulusʒ adhæc urita Tom. 11. An- nal. Aragon, fol. 428. * Munus & dignitas Tribu- » ni Stabuli Regni Siciliæ, ut & Aragoniæ à Rege „Martino donata fuit D. Vaymo, ſive Facobo, Prarẽt „ßilio Comitis Pratenſis D. Joannis, qui inter ſ „tifimos Milites horum temporum, ex familia Regia habebatur, atque numerabatur. Poſtmo- dum à D. Bernardo Cabrera vel Caprario primo Comite Moticæ hujus proſapiæ, depoſitam di- gnitatem Thalaſſiarchæ Ficuli, Rex ſtarim dona- vit Pratenſ memorato, ut haber Diploma Re- gium datum v. die Decembris anno McccxcvI1. in Archivis Regiis anni Mcccxcv111. Litet zranſ- miſerimus magnum egregium virum D. Jaymum de Prates dicti Negni Siciliæ Admiratum. Anno vccccvIt, plenaria poreſtas donata fuit in Mu- ſumelin, Acumum, Calataſimos, Kortinum, & Sclafanemʒ introductio in poſſeſfionem Muſume- lis, ut extat in Archivis Reg. ann. uccccvrI. fol. 179. & fol. 371. data fuit inſtar venditionis, qua oppidulum venderetur Foanni Præſidi Va- lentiæ, Notario Laurentio di Noto die xxv11. Ju- nii anno MccccvrI. illa autem in poſſeſſonem Altami & Calataßimorum in Diplomate Regio data fuit Catanæ die xxvII. Junii anno codem an- no; reſtatque loc. memorat. anno MccccvII. iſta vero Nortini & Fclafanes donatio plenaria ha- betur apud Suritam Tom. 11. Annal. Aragon. Lih. X. cap. LRxxvI. fol. 470. §. 12. Dominus Facobus; vel Fahmus, ditatus tot 1. „ „„ 4 „ — 5 5 At Pominiis horum prædiorum, confeſtim incepit poſa u cxornare Nobiliffimam ſuam proſapiam divitiis fei ello Cu. ſuis; etenim Antonio Lubet Falemitano; & civi op· r u* 6 præmia pidi Caccabi, decurioni cubiculariorum ſuorum, hat ſeni cuſtodique ſgilli, in ſempiternum ipſi inquam, fi. & hæredibus dedit feudum RNacbaliofalum, ſtum in limitibus Dynaſtiarum Cactcabi & Bitcuri. ut docet Diploma inſtrumentumque donationis da- rum Panormi die x1. Auguſti Mcccc. hodie in Reg. Tablin anni vcccc. cujus feudi antea Po- minus feudatarius fuerat Nicolaus Pota Cactalen- ʒ verum poſtea perduellis ſociuſque Henrici Gla- ramontani, & Antonii Vintimiiæ Comitis Goliſaui unde Fiſco Regio ceſſit prædium ipſius feudatia- rium, ut palam facit autenticum ſcriptum Inſtru- mentum datum die xx. Maji v1. Indiet. anno vcccxcv1Ir. ſtyli fubjecti: Martinus Sc. Quod cum ob rimen deießabils rebellionis commiſum, S45 perpetratum per Nicolaum Poðta de Terra Cac- caßi noßtrum rebellem & publitum proditorem ſe quacem, & adbæremtem yebellibus contra eaſuen Majeſtates noſtras proditionibus commiſis per Her ricum de Claramonte, & Antonium de Viginti millibus dudum Comitem Goliſani noſtros rebelles lia, S hurgenſutica ubicumque ſentia, quæ ſue Funt dict Nicolai Poðta noſtri rebellis, & ſpecia jiter quoddam Feudum didum Rachalgiofalum ſ- um, e poſitum in Territoriis Terrarum Gacchbh 67 VIcaRI, conßnatum 6w und partè clm eud Eccleſiæ S. Luciæ, S ex altera cum feudo ditio La Petra Palumba — ad ſupplicutionem culmin eidem Bartholomæo gratioſe contedimus— Pal. Muÿ vI. Indict. Mccc- §. 13. Inſtrumentum vero donationis Nachul- hann⸗ . miratus. Univerſis Capitaneis Calteljanis, S a tatus noſtri Gaccakl hit Cœ luct. ſunn pnſi / — Myr]. R — poſſeſſonen eRego qn — cocem an- ando vecccpr, hato plenana hu. . ſan. Jnuit conſelim ncein pwoſiyun dui emitun, kchie . culuiorn um rum, ip in 3 keue tabi K Bin umque dom ulü ccer hn cuj ſudumn h iluu bcueliminli. mile (vni6ilſn niun jyiu ſuun tien ſciyun hin M n. büd. zlu mnſn peu ie lenl nullu n⸗ Antonium deſi olluni wf „ jna nojil ſu, S 66 n cni⸗ 3 he ee Rachalgiofali poſirum juxtn conſines, & imites noſtri Territorii, Cꝙ zerræ noſtræ uli unius cEræ 6 ſolwendi. Dat. Panorm. v. Aprilis v111. Indil. Mcccc. Jacobus de Prades, Inſtrumentum. vero ratum habitum poſteaà Domi- no Joanne Bernardo Cabrera ſive Caprario⸗ tenus exſcriptum rii Juliani Bonafides die xv1Ir. Auguſti 1. Ind. Mccccxx tv. Unde liquet, emphy 441 ſuſceptæ ex nobis, Antonins Fuxia Dominus duorum ju- gerum 51 ntonio Fuiæ Caccabenßt; hilſce Conjugibus po- biliæ. 443 vccccvi. conceſſum ab eodem Domino Jacobo, Caſtellum amplia- tum⸗ Exftructio Cœnobii 5 rareſeminus Jacobus fuit, verum etiam religioſus & devo- tus; etenim anno Mccccv1I. ordinem Frauci- Caccabi. S diſtrilius eorumdem Comilatu Caccabi — ſih recognitione Kor dumtauat annuatim nbſtræ Curiæ Alconora de Prades. verbo- fuit Termis in Protocollo Nota- dominos dicti feudi ſeu teutas fuiſſe, primum Nicolaum Poẽtam Caccuhenſom ſecundum Bartholomxum Koccumter- tium Dominum Facohum Prales ſive de Prates, quartum Autouium Lulet. Itidem hinc concludi- tur, Caccabum fuiſſc ut ante Comitatum (con- fer Lib. 11. cap. vI. §. 7. num. F. fol. 273.) atque titulo nomineque ej umodi GComitemde Pra- ves tenuiſſe. Denique ſaris elucet, hoc iplo an- no vcccc. memoratum Dominum Vacolum ſe- cunda adiiſſe vota ducendo Dominam Eleonoram Vintimiliam, filiam natu minimam Franciſci I. Vintimiliæ Comitis Hieracii; in ipſius vero teſta- mento compoſito anno McccExKxVI. die vIII. Januarii ſubjectum continctur Caput: Iem re- Iinquimus, 6 jure nſitutionis Matulæ alias ſi⸗ h ehiri ntfimonii, ſou dotis debitæ Alionoræ vo. ſræ diloctæ ſiliæ legitimæ & naturali natæ, S condam bon. mem. C omitiſa noſtra conſorte, ꝓro ſuo ma⸗ Termarum ex in- Ex ultimo hoc Eliſabetta de Lauria, ritagio ſuper proventibus Portis de percipiendas uncias auri mills. Conjugio genita cunda nata, nupta poſtea Pomino Joanno Bernur do Calreræ vel Caprurio, quapropter ipſa & po- ſteri aſidue habuere in inſignibus ſuis partem quar- tam inſignium Vintimiliorun U expreſſa cernun- tur in Choro F. Franciſti Panormi. Anno Mcccc- 11. die vIII. Decembris X1. Ind. in gratiam Coœnobii S. Nicolai de Nemore⸗ Caccabi ſupplica- tum fuit Regi Martino, qui curavit poſſeſſionem eudi Sanctaæ Annæ di Chiuſa reddi, ut antea poſſeſſa ab illis fuerat; ceu extat in Archiu. an. ncccci. x. Ind. fol. 219. — §. 14. Porro cum Dominus Vacohus familiariſ- me imer cæteros, uteretur Joanne Orteca, d&e ipſe ille Carharinam ſuum natam nuptum dediſſet ſteriſque eorum largiſſime donavit, & gratifica- tus eſt reſpectu Conjugii indicati duo jugera fato- rum Communis oppidi Caccabi, in tratu Bibillia, ante ab aliis habita in poſſefſione, ſed poſtea ad Au- lam relapſa, iterum pro conſuetudine donata, li- bera & exempta oneribus, canone & indictione ſeu collatione, additis aliis immunitatibus & do- nativis Regiis & privatis; quemadmodum expri- mit Diploma ſeu Inſtrumentum infinuationis da- tum Panormi dic xv1II. Julii x1v. Ind. anno & ſtabilitum à poſteris ipfius. (verum veriſimilius Paulus Cicala Pominus Cac- cahi, ut antea Lib. 11. cap. 11. fol. 126. di- ctum eſt) circiter annum Mcctv. ampliavit, atque ornavit Caſtellum Caccabi, ædificando ve- terem illam Zetam ſitam ad ingreffſum, qui modo in Caſtellum ducit, vocatam Sala graude dell Au- dienæa (amplum oratorium vel largum ſalurato- rum conclave ) infra idem ſtruxit hippodromum, cum antea in munimentum memoratum iretur per portam veterem, occidentem verſus. . 16. Nec modo munificus & ſplendidus Do- CAnTRAGo SſcbrK.“ LI5 H. CAp. VIII. nobium F. VFranciſti fundavit: quod ita Nodulfus Lib. II. Hiſtoriæ Ordinis Frauciſtani, in tutela Aurigentina, his expoſuit verbis: Locus Caccami. Habetur ejus fundatio hoc modo; quod Nuſtriſimus D. Jaymus de Prates Magnus Admiratus Arago- niæ, S Siciliæ, S Dominus Caccami, S Uni- verſtas Caccami, una cum H. Joanne de Ter- mino, ſipplitawerunt Joanni Archiepiſcopo Panor- mit. ut eis concederetur Eecleſta . Margaritæ Cac- cami. Prædiius lußriſimus Dominus Arhiepi- tupus Dominus Joannes de Procida, conceſit Eccle- am prædictam die xxIk. Augufti Ann Mcccc- vI. Tempore Gregorii XKll. Pontif. Maw. Pro- vincinlis prædihtus Magißer Joannes à Nicolao V. fuit Domina Violantis ſe- §. 1. Præterca, ut nonnulli ſentiunt, ille ipſe E ſtunum Monaſticum ibi introduxit, novumque Gœ- Pont. haluit conßrmationem cuuſaqus commiſſa Ahhati §. Spiritus exira mnia Panormi. Conwen- 1us eß ſaris amænus, ſod pauper. Conſentiunt Ab- bas Pyrrhus Not. Panorm. fol. 171. & P. M. Caglioln Manif. 2. cuſtodia Panor. fol. 10. §. 17. Indicato anno uccccuIT circiter diem p. Facehu⸗ 2 . 1 „Dominus xxvn. Junii quintadecima Indict. Piplomate — Calataſimo- rum, Mu- bi poſteriſque in ſempiternum impetravit Alca- janen⸗ mum & Calataßmos; Narratur in Zablino fol. j. Mlitell. to Catanæ D. Jacobus ſeu Jaymus memoratus fi- ubi agitur de oppidulis memoratis, ut & ſub 44 eundem diem & annum, nominatum Pominum Jacobum Prates, tum temporis Patronum & Do- minum Muſumelis & Manfridæ venum dediſſe un- ciis pœcœœI xxx. Funmi Præſidi Valentiæ, ut Inſtrumentum venditionis editum Catanæ, apud Notarium Laurentium Notum declarat: ſtabilita verò fuit venditio Piplomate Regio dato Catanæ die 11. Aprilis 1. Indict. anno MccccyrII. in- vento in Archivis anno Mccœœcv1 lit. F. fol. 1/9. quod in Tablino recenſetur fol. 371 ubi agitur de Muſumeli. Diploma verd & Privelegium A cami & Calatißmorum ita ſe habet: Nos Mar- „rinus Dei gratia Rex Ficiliæ, & Primogenitus agonum, Kc. Qertiſſimis rationibus inducti, „quas aſſeveramus per fidem noſtram, veras eſſe „& legitimas, è certa ſcientia & ſumma poteſtate „Regali profectas, nec adſtrictas cuidam legi vel »aliis ordinationibus, quas abolemus poſthac, ac »*ſi hic exprimeremur, S& præcipuè leges editas „Fyracußts de valore & ordine privilegiorum, do- »namus Domino Jacobo de Prates noſtro propin- »quo & benemerito præſenti, accipientique ſibi »poſteriſque ſuis legitimo Gonjugio natis in per- »petuum Dynaſtiam Calataſmor & Acamum, cum reditibus & pertinentiis ſuis conſuetis, mo- reque Regni noſtri generali; tamen jure militaris »ſervirii, ut notiſſimum eſt debere impenſis ſervari, »retento, nec ulla ejuſmodi concefione, dimi- »nui noſtra Corona debeat & Eminentia; præ- „terea ut dicti Dynaſtæ alias tenent Dynaſtiam »extra juriſdietionem noſtram; itaque jubemus „ volumus, ut Diploma hoc manu „noſtra ſobſcriptum, atque ſigillo noſtro „ßirmatum, valeat & vigeat in ſempiternum, „tantum & ultra quàm immunitas quæque forma „communi facta. Nihilominus manebit liberum „arbitrium memorato Domino Jacoho, ſuo loco „& tempore, fruendi immunitate qua lege qui- »pusve terminis ſpopondimus ſub fide Regia „fa- „ore articulorum fecundum optimorum Conſi- „iariorum ſententiam, adeundique & accipien- »di; & in teſtimonium & robur prædictorum de- „dimus memorato D. Jacobo præſens Diploma vnoſtra manu ſubſcriptum & obſignatum ut ſupraʒ „quo noſtro ſigillo ſupplemus de ſumma poteſta- »„te abſoluta, omnem defeetum, quo gratia hæc »jam præſtita ullo modo poſſit violari, vel mu- 447 „fari ſeu circumſcribi; & ita ſtabilimus omne vhoc noſtro jurejurando per Sanẽta Dei Evangelia. *Pat Cataniæ XRvII. Junii xv. Ind. Dominicæ A. Inweges. —— — ———— —— — —— —— Sc S— — , — — 231 A U6 USTIRNIINvE6ES 4 * Incarnationis MccccuII. Rex Martinus ſtabili- vit, ut dictum ſuperius, ſubſcriptione & jureju- *rando. pdirh. §. 18. Denique ornatus Muneribus Aulicis, præ- Nedi lo diis ditiſſimis, Magiſtratibus ſummis, & quod ma- Sonjux. ximi eſt momenti & ponderis, operibus bons, vitam produxit ad finem memoratus Domi- nus Jacohus ſive Jaymus Prates. Ut Thalaſſiarcha enim ſeu Præfectus claſſis triremium in Cataloniæ oppido Perpiniauno, anno MccccuIII. miſ⸗ ſus fuit à Rege Martino Juniore ad Dominum Fnricum Regem Caftili, & Dominum Marti- num ſeniorem Regem Aragonenſem Patrem ſuum, ad componendas lites inter Benedihum NI. St Gregorium NM. auferendumque ab Eccleſia ſchi- ſma illud ſummè impium: dein in fortalitio Per- Piniano, ubi extremo laboravit morbo, auctore Surita Tom. 11. annal. Arag. Lib. x. c. LxRRvI. kol. 470. pie vitam finivir die xxv. Auguſti ejuſ- dem anni MccocvIII. Bis conjugium inicrat, ut — antea num. g. fol. 437. diximus; uxorem primam duxerat Pominam Fannam Moncatam, e qua procreaverat Dominam Aatham natu maximam, quæ nupſit Domino Joanni Vintimilliæ primo Præ ſidi Limitanco Hieracii, natu maximo Hen- rici Vintimilliæ Comitis Nieraciiũ. Poſtremam au- tem junxit ſecum matrimonio Dominam Eleono- ram Vintimilliam, unde proſata eſt Domina Vio- antis, quæ virgo immatura mortuo Patri ſuper- e vinit, & hærediraria accepit prædia Cacrabum, Ata- læ D. ger- mum S& Calataßmos; ipfius vero tutor & curator verd. erat Dominus Bernardus Cabrera ſive Caprarius avunculus, Comes primus Moticæ ſive Mo- hac. EFrror Ta- . §. 19. Hinc ſatis ſuperque elucet, quam toto 6 cœlo aberrarit Lucas Harherius in Tahlino Calata- morum fol. 116. etenim exiſtimat Dominum Jaco- bum procreaſſe è D. Foanna prima Conjuge tres filias: Præfatus D. Jaymus Prades habuit tres F lias ex eo, D. Joanna Flia, ut percepi, quondam Comitis Henrici de Vintimilio, (errat etenim ut occupavimus, familiæ Moncatæ ſive de Mon- 1e Catino. Primogenita vero vocabatur Agatha, quam matrimonio copulawit cum Joanne de Vintimi- lio Comite Geracji. Jecundagenita vocabatur Iſa- bella, quæ cepit in matrimonium D. Franciſcum de Vintimilio Comitem Goliſani; & Tertia Vio- lantis, quæ empore mortis D. Jaymi eÿus Patris erat in cupilloʒ profecto à veritate deviat, primo re- ſpectu numeri filiarum, quippe quæ erant duæ, non tres, ſiquidem D. abella vel Eliſabetha, pro- miſſa ſponſa Domino Franciſto Vintimiſliæ, nata erat Domini Petri Praꝛes, non vero laudati Domi- ni Jacobi. Domina Aatha natu maxima, ſuper- ſtite Patre anno McccxcvII. nupfit D. Joanni Vintimillio primo Præſidi limitaneo Hieracis, na- tu maximo memorati D. Honriti Vintimillis Co- mitis Hieracii. Præterea ſecunda filia erat D. Violantis, quæ mortuo Patre, manſit Virgo acerba nec thoro matura, ideoque ad jus Regni Fi ciliæ communc, ſucceſſit inante memorata patria prædia; quod vero eſſet ætate immatura, & nec etiamnum firmata, ipfi datus fuit Tutor & Cu- rator ante indicatus avunculus D. Pernardus Ca- brera ſive Caprarius, primus Comes Modicæ & à ſumma Juſtitia Regni; ut docet Reſponſum quod- dam manu exaratum Regis Afonſßt datum Valen- 7iæ die xvII. Maji anno MccccxvII. ubi habetur: Supplicantibus ſuper iſtis facis per literas nſtras d⸗ dicta Violante, ac Nobili Bernardo de Capra- ria, Ianquam ejus Tuore, ſeu Curatore, Sc. Ut extat in Archiv. ann. 1417. Hic Caprarius plu- rimos annos geſſit Tutelam & Curam pſius Vio- lantis, quæ e Vicilia in Catalniam translata fuit à propinquis: atque denuo nupſit D. Joan, Ber- ——— 232 nardo Caprario natu maximo ipſfius D. Bernara;. itaque jure Potis Caccalus à proſapia Praren translata fuit ad proſapiam domumque Caprariam poſtquam iſta tenuerat eandem ab anno Mcccxcyr 3 uſque annum MccccvrII. quo obiit Dominus Jacobuß, & uſquequo D. Violantis nuplir, cir- citer annum ſcilicet Mccccxx. ut mox explican- dum venit. codWps, Er pII.1 D. Jacoßt SIVE aVMI pRATEs. D, JOANNA JACOBUS D. ELEONO- MONCATA vel 1AV. RA VINTI- ſive de MONTE U6. MlLLIA. CATINO D. AGATHA PRA- D. VIOLANS TES, & VINTI- PRATES & MILLIA. CGAPRARIA. PROSAPIA DOMUS pRaTEs. 44 D. JaCOBUS II. REX aRaGONENsls. D. PETRUS 4RAGONENSIs IMpPans. D JOANNRS ARaGOMRNsls. D. Petrus D. Facolus Pra- D. Tmhorit Comes Pra- res Dominus Prates & Ca- tenſis. Caccabi. praria. 7 D. Jban. Margarita D. Jſa- D. Vo- D. Aa- Comes Kegina A hella. lans Pra- ha a. Prates. rag onenſis, 1es & Ca- zes, 65 Conjux praria D. Vinti- 1 Regis Caccabi. miſlia. Maytini . . Senioris. D. Joannes D. m. Caprarius Vinti- Pom. Cac- millius, cabi, ᷓ I1I. Mar- Comes chioHe- Moticæ. racii, & Thalaſ- ſiarcha Siciliæ. TEMpPORIBUS REGUM ARaGONEN. 4 SIUM, CASTILLANORUM c aUSTRILACORUM. Familia Capraria fuit Pomina Caccali & Co- mitatus Moticæ. CapuT NONUM. FaMILI& CApRARIE aNTIOUIT4s NOBlLITA8 in HISPANIA 6& S1CILIA §. 1. Iſignia exſtant Tah. V. Num. 4. §.1 . & Nobiliſſima proſapia Capra- vhl ria (Cabrera) vel Caprera memorata ſuit fchn omnibus, ut Fr. Franciſto Diago Hiſtoria de vetu- ſtifimis Comitibus Partinomis, Caſpari Eſoulano . Euilino Hiſtoria Valentiæ, Horonyhmo Furitæ An- nalibus Aragomiæ, Barellero, Montami, Aſclot; Pe⸗ tro Tomici, in Hiſtoriis Cataloniæ, aliitque plu- rimis, unde excerpfi pauciſima hæc ſequentia, excluſis primis illis Heroibus & fortiſimis Mi- litibus, qui apud Carolum Maguum ſtipendium meruerunt, ut & apud Imperatores ſequentes; mo- do retentis illis laudatiſſimis Viris, qui ſequuntur quippe qui propagatione ſeu linea recta oriundi 4/0 ſunt. Itaque in Provincia Caralunia auttor fœcundæ 8 233 proſapiæ fuit & princeps D. Pontius vel Ponzu⸗ Cuprarius, qui vixit ab anno Mxr. uſque annum ukcr. ipfe Vicc-Comes Caprariæ, Cironæ & A- Lri nomina ſunt vetuſtiſſima in Aragonia. Hoc prognatus fuit D. Gueraus J. quo fatus eſt D. Pontius ſive Ponzus M. qui genuit D. Gueram J. Comitem Urgelitanum; hic iterum Pater erat D. Ponæi IM. unde lineã fœmininã orti fnere Reges Aragonenſes atque Pater etiam fuit P. Cuerai IM. Itaque ab hoc, tam longa propagine IMuſtriſf- morum hominum, rectä lined oriundus fuit D. Bernardus, aut ut aliis placet Bernardinus J. hu- ſorii & Saſt, atque circiter annum McccxrI. du- Nit D. Timboren Fenoliet; hic fuit, qui capite truncatus fuit juxta malam informationem inimi- corum circiter xxvt.Julii anno Mcccr.xtv. atque § PRppe è D. Timbore procreaverat inter plures filios D. Ti6 Bernardinum N. qui ſummis officiis prættitis D. Kohh Petro Regi Araguniæ impetravit ab codem Rege anno McccrvI. die 7. Martii Comitatum oppidi Vic, nomine Comitis Oſunæ. lpſe autem duxit Pominam Margaritam Fohw & Lunamz qua Ws h QNRNsls progenuit quinam fſobolem. D. Bernardinum FI. Vicecomitem Caprariæ, Comitem Oſunæ & Ba- % , primumque Muticæ in — nuin l⸗ Kaundum „unde originem traxere Præſides li- miranei Moyi, Pominam Joannam, quæ nupſit Eui. D. Petro Patres, Comiti Pratenß, fratrique an- te laudati nobis Domini Facobi ſive Jaymi Prates, Fu. D. . Domini Caccahi; D. Pontium vel Ponzum & Do- ubn. tba F 10 (a. 5 minam Eleonoram. p. Bernar. F. 2. Itaque dum D. Bernardinus TU. ſubſtitit ria D. y. AuIl. in Catalonia, duxit D. Timboren Aragonenſtm 5 Latubi. nilt Sten ke Prares, ßliam D. Voannis Aragonens Comitis liam Capra. Vratesʒ & hinc reſpectu affinitatis hujus, in mul- Jnune tis Epiſtolis Ducis Martini & poſtea Kegis Ara- apruriun j. p Lohhſs vocatur Nepos noßterz & à Rege Martino Den. ( i⸗ obipſo uniore Conſanguineus noſter. Conjuges verò 4bi1lI ſe — indicati progenuere ſobolem trinam: D. Bernar- Cong cuh dum vel Bernardinum; Vannem V. Comitem Mo- lii⸗ 4 41 icvz; D. Sandiam, S& alia appellatione vocatam Calenam, quæ nupſit Arcimbao Nimenes de Vyr ſit . Gailico Comiti Caramaguæ; & D. 7imloren, quæ i invito Patrenuptum traditafuit anno MccccxvIII. D. Joan. Mar, Domino Naris & Comiti Bel- chytis. Itaque hic D. Bernardus tranſtulit ma- RCOM gnam proſapiam Caprariam Catalonia in Firz- NORMs liam. Etenim cum anno Mcccxcr. propriis ſti- ORUM. pendiis cohortes multas militum reneret, trire- nim (utuli kb meſque & naves plurimas propriis expenſis con- ie. duceret, comitatus eſt Regem Martinum Junio- rem & Reginam Mariam in Siliam; officiaque wn. fidiſſima præſtitit hiſce Regibus, occupantibus Nro ideoque confeſtim anno Mcccxctr. RsbaN 14 pl conceſſerunt ut digniſſimam remunerationem, munus, Thalaſfiarchaæ Ficiliæ, prætereai pſum ſur- 4 3 rogarunt in Gomitatum Moticæ, publicatum oh perduellionem Andreæ Claramontani, hic igitur familiæ Caprariæ fuit Comes Motice in Scilia primus. Diploma Comitatus ejuſdem datum fuit Nn l Panormi die v. Junii Ind 16 v. Jun xv. Ind. anno Mcccxcrr. ſprolyul⸗ (ſervatum in Archivis anni ucccxctt. ht. c. fol. n4 nenenni 161.) ut antea narratum eſt (Lib. 1I. c. vI. . 16. Hilorude num. 10. fol. 397.) non vero die xxx. ejuſdem (uhui hiu menſis, ut tradidit Fazellus Pec. 1I. Lib. 1x. n J cap. vrr. fol. /74. Capine plerus Andreas de Cla- m Mn ramonte, eſus honis ac Adihus Kegi; Comitatu mate Negio. Dat. Pan. pridie Kal. Julii auno ſujutis Mcccxcri. ſaris Iiquet. Præterea pergit erronee dice- re rationem, quã prædium Moticam impetraverit, mmirum aliter ac nos ſuperius expoſuimus loc. al- leg. cum in citato Diplomate palam exprima- rur, Comitatum continuiſſe ſubjccta oppidula & W GARTRAGo ScuLa. L13. II. CAp. IX. 3 jus nominis, qui Vicecomes fuit Caprariæ, Mon- vero Moticæ Bernardo Caprera addiris, un Diplo- 134 prædia clientelaria cum adjectis: nimirum Mori- cam, Sracuſas, Sciclen, Claramontem, Jpacca- urnum, Chomiſum, Odriglilen, Turrim Camera- ; feuda Chefalis, & Comez. Inſequente men- ſe Julio quindecim incolarum Moticæ, qui ſtudio- rum gratia ibi morabantur, ſuſpenſi fũerunt ⁊ ſum- mo Judice, eo quod negarent Caprarium exci- pere Dominum, inclamarentque Claramontanos, & quidam eorum anniterentur ſeſe Regiæ jurisdi- 472 ctioni ſubjicere, ut habetur in Archiv. loc. alleg. Creatus vero eſt D. Bernardus anno ſequenti I. Indict. anni McccxcrI. Tribunus Panormitanus, vi- cariuſque abſentis fuit Nicolaus Cæſaræus, ut ex Piplomat. Regis hauſi, penes Proton. anno M- cccxcr. loc. cit. fol. Sʒ. in Archiv. loc. alleg. Diplomate anni Mcccxcv. die xxv. Maji 111. Indict. ipſi donatum fuit oppidulum Ciarratana, addita lege & conditione, ut pertineret ad Comi- tatum; in Archiv. anno Mcccxctv. fol. 176. & anno Mcccxctx. vI1I. Ind. fol. 209. Poſtmo- dum Rex Martinus dedit ipſi oppidulum Montem Kuhrum, ut apparet Piplomate Regio anni McccxcvI. in Archiv. ann. Mcccxctx. vII. Indict. fol. 101. & 209. item oppidulum AMlitellum, quo omiſſo retinuit Montem Nulrum. Anno Mcccc. die vr. Aprilis vr11. Indict. (mentio ßit in Di- plomate Regio in Archiv. ann. vr1r. Indict. M- cccxctx.fol. 37. Zablino & Cammarata,) Dominus Bernardus patentibus Regis literis conſtitutus fuit Viſitator & ſummus Judex Kegnizverum paulo poſt offenſam cum Rege contraxit ſummam „pro- pter Conjugia D. Margaritæ Peraltæ, & Aathæ Prates, facta, juſſu Regis, cum familia Luna & Vin- Iimilia, non vero (ut maluerat) cum filio ipſius D. Bernardo Foanne. Verum quanta Regiserga virum bene de ſe meritum, qualiſve inclementia hæcce fuerit, & quibus cancellis incluſa, tam Regis Mar- rini Junioris reſpectu, quam Senioris, ut & Re- ginæ Slancæ vicariæ Regni, ipſiuſque perſecutio & liberatio, ut & ſumma officia præſtita egregie prorſus tum Regi Frdinando, tum Regi Afonſo in Sardinia, & in occupatione & retentione Noa Poleos, deſcripta habentur ab Hiſtoricis Siculis & Furita. Inter hæc Thalaſſiarcha D. Facohus Pra- 7es relictã Sicilid, in Catalaniam ſecum deduxit fi- liam ſuam D Violantem, ubi ipſam commiſit tute- læ D. Joannis Aviſui, & paucos poſt dies, nimi- rum xxv. Auguſti anno MccccvI1I. Perpiniani mortuo Patre, tradita fuit filia D. Bernardo lauda- to Tutori & Curatori. 5. 3 Poſt ſuprema funera Regis Martin Junio- riber regte ris, facta Calari die xxv. Julii xr. Indict anno in Aiſpa- 8 . 8 ntam, vete- Mcccci x. ut & poſt obitum Regis Martini Senio ribus x no ris & Patris, Barcinone anno Mcccx. ultimo die vis honoti. 2 — us auctus. Maji, vel ceu alii notarant, Auguſti, electoque Rege circiter 111. diem Septembris anno Mcccc- ſ X11. D. Ferdinaudo Primo, novitius ille Rex cer- tior fatus fuit Epiſtola data ad ipſum à Regina Blanca Vicaria Regni Ficiliæ die xx. Octobris, quod D. Bernardus Caprarius jam prehenſus ca- ptuſque eſſetʒ quare ipſe juſſit liberatum ẽ vinculis triremi quadam tranſportari Bareinonem ad ſeſez atque à Procuratore ſuo & Vicario die x1x. Julii anno MccccxtIr. perſonæ ejus ſecurita- te data D. Timbori filiæ ipſius, cui Dominium prædii Moticæ obtigerat una cum natu maximo V. Bernardo Joanne navigavit in Hhaniamz ubicle- mentiſſime ab eodem Rege exceptus fuit, redditis prædio & honoribus priſtinis. Jyracuſs ex A ragonia præſto fuit coronandis ut Regi D. Ferdi- nando die x. Februarii, ſic Reginæ D. Eleonoræ Conjugi ejuſdem, die x1v. cjuſdem Menſis; coactoque Concilio Conſtantienſ à Rege Ferdinan- do electus fuit adſcituſque Legatus & rerum ſuarum in legatione iſta procurator; narrante P. Mariana P 3 Tom. 235 Tom 11. fol.226. Præterea à Conſiliis dem fuit uſque obitum Regis die 11. vel, juxta alios, 1v. Aprilis anno MccccxvI. quem excepit Rex Pominus Alfonſus natu maximus. Poſtea, oppi- dulum Aamum juriſdictioni adjectum eſt judicis ſemenria lata Vnlentiæ die xvII. Maji anno M- cœccxvi1. ad memoratum D. Bernardum Curaro- rem. Verum idem Rex irerum anno MccccxVMI donavit eidem familiæ Prafes, ut manifeſtar Di- ploma exſcriptum in albo Guglielmi Manzæ. 5 4.Anno uccccxx. & ea tempeſtate/ qua Rex tum oi; Afonſus accingebat ſe navigationi cum claſſe, itu- eitae ad occupandam Fardiniam, D. Bernardus ut in Slin · qeclarant Acta Not. Petri Roſ vel Kubei; die xvr. Pecembris anno Mccccx1x. in oppido Blanes A- vagoniæ ſuprema ſua his legibus ordinavir: princi- pio juſſir funus, ſi in Hpania diem obirer ſupre- mum, humo mandari in Templo Cœnohii S. Sal- 474 vatoris Brejæ, ubi majores ſepulti eſſent; ſin vero Teſtamen- oppidi Syracuſarumʒ ut effectum datum fuit, le- gatumque maximum eidem reliquit. Deinde de- claravit hæredem ex aſſe prædii Moricæ D. Ber- nardum Joannem natu maximnm, ulterius etiam ex parte hæredes inſtituendo D. Fandiam & D. Au6 usTIRI INV E 6 E 8 Regis ejuſ- A 236 x111. cap. xxx1. fol. 166. toto cœlo errat, utpo- te mrrans Dominum Bernardum anno Mccocxxv. in Catalonia comparuiſſe, ut loco tutoris D. Vio- lantis expeteret admitti in ſucceſſionem Comita- tus Prates. §. 6. Itaque Conjuges D. Bern ardus I. Comes Soboles n. generarunt ternam ſobole Moticæ Sc D. Tmboris Aragonenſts & Prates pro- Bernardt, & S Sonjupia my videlicet: D. Bernar- kawilis dum Jbanmnem, maximum natu, 8c II. Comitem““ Comiti Caramagn, Moricæ; & Sandtiam, vel, lenam, quæ nupſit D ur aliis placet, D. Sa- Archimbao imenes de Vhn kegni Galliæ & D. Tim- 44 dus yio in vᷣicilia ẽ vita diſcederet, in Templo F. Georgii, hoem, quæ invito Pareme, aſſentientibus tamen cognatis & fratre, anno McccoxVIII. nupfit D. Joanmi Nar Comiti Belchyress ipſa verd ẽ ſcripto privato dotem attulit florenorum aureorum Ara- gonenſium undeviginti millia; aliaque decem mil- ſJia dorem illi dedit, ſolvirque Regina Margare- a, jam degens in Cænobio S. Claræ Valentiæ ubretiam conſtitutæ fuére conditiones, editaque pacta conventa jugalia, die Jovis, nimirum xx1x. Aprilis anni MccccRvIII. amanuenſi Notar. an. Galiache, ð à ſeeretis Reginæ ipfius, do- 476 tantis ſponſum ommibus juribus & ahionilusʒ verùm e Conjugio hocce, & dote promiſſa poſtmodum B nloren ßlias legitimas. Denique legavit alia fi- his ſuis naturalibus D. Nahnundo, D. Foanni, D emanãrunt masimæ lites, de quibus ſcripſerunt Gorardo, D. Martineto, D. Calterando, D. Gaſto- no Caprariis. Teſtamentum poſtea vulgatum fuir, recitatumque Vſtorlichi Regni Bartinouenſis⸗ Die vahhati xxvII. Novembris MccccxxIII. ad in- ſantiam, & equßtionen egregiæ Dominæ Violan- Apbas Panormitanus p. 11. confil. X 1. & Goxa- dinus confil. 1v. De D. Nmbore commentatur D. ncentin Blaſtus in Hiſtoria Aragoniæ Lib. 1. cap- kx1v. fol. S7. quod nomine Regis D. Ferdinan- Carbolici ſide juſſerit in Baptiſmo, die x. Mar- ri anno MccccrII. item quod codicillis fuis com- tis Prates S de Capraria, Uoris, S pro- Domini poſiis circiter xx1. Dccembris anno Mcœccpxx. curatritis egregii Bernardi Joannis de Capraria plii 5 hæredis dihti ꝛeſtatoris, Sc. Verum enimvero ante abitum Regis, ſolu- in Palatio Mar Aragonenſt, librario Norar. Pe- ro Roregliar juſſerit, ut Cœnobium Fratrum F. Praniſti in memorato Palatio extrueretur, tamque claſſem in Sardi didiſimæ nuptiæ, in quentis Mccccxx. na jugalia habuit Cacca aßmnos) & D. Bernardi niam, celebratæ ſunt ſplen- in iſpania, initio anni inſe- D. Violantis Praies ( quæ do- hum, Aamum Foannisʒ qui inde conſti- tuit illam Vicariam univerſalem rerum ſuarum o- quod etiam anno Mpxx Bernardi Joanmnis T. par loc. all. Lib. 111. fol. 29. — Comitatus Moricæ ut temporibus memo- ratis D. Bernardi, T Comitis, ſic filii ipfius ſubjecta oppidula, Caſtella, v. perfectum fuit; vid. Comitatus D Motics ꝑar- D. tes. tes dependentes habuit prædia feudalia & mnium. Poſtea quum Rex Afonſus peterer Si- ciliam, ipſamque ſcqueretur ſponſus Lut & Pater D. Bernardus) appulerunt cum claſſe in Portum Panormi menſe Februario; atquèe mane XII diei menſis indicati Rex publicum ibi celebravit ad- ventum, atque more conſueto claves oppidi, ut & Palatii recepit, nec non in privilegia ac pol eſ- ſiones jusjurandum præſtitit adhæc inter cæte- ros reftis adfuit D. Bernardus nomine ſummi Judi- cis. In Sicilia vero abeume Rege Afonſo, memora- tus D. Bernardus remanſirt. Pervenit vero Rex Nrapolin die vIII. Julii anno vccccRx atue publicis Comiriis à Regina Janna adoptatus fuit klius & ſucceſſor in Regnum; ſed anno Mcccc- „ us cum pluribus Optimatibus & Militibus Regni plurimis, additis auxiliaribus cohortibus peditum 47xR1LILI. ortis ſummis diffidiis, debuir D. Bernar- tractus· Moricam; Sracuſas Licli ſive, Sriclen, Chayum Momem, Montem Roſum ſeu Rubrum, Spaccafurnumʒ (jam demum Marchionatus eſt translatus in proſapiam Srarellenʒ Ciarratanam du hodie quidem eſt Marchionatus: verum transæ tus in domum Seprimamʒ Comiſum quod demum Comitatus evaſit pertinens ad familiam Naſelliamʒ Oarigilum vcl Piriln modo pertinentem ad pro ſpiam Caßelliamz Cameranam cun Morez feu- dum Chifelen, prædium eliemelare Gome? Puxal jum Carricatorem, Vihoriam oppidulum cum e ceptione duoderies mille oneumn tritrici quotanmiß. Biſtaris etiam quanquam dirionis fuit ejuſdem Go- mitis, tamen ab ipſo veddira eft Antonio Caßellio Caanenß anno ucœccxvx¶. referente Puce Guur- diæ fol. 122. nßen §. 8. Inſignia & ſcutum fummæ proſapiæ Cæhvr & equitum, ut & commeatu, ad Regem perge- . re, auétore Furita P. 111. Eib 1 e Obitus & ſepultura D. Bernar⸗ §. ſ. Itaque rebus Regis comm iſime reſti- 111. fol. 123. 1 prariæ depingit P. Sylweßer Petraſanẽta in Teſſe- m⸗ ris Gentilibus fol. 379. ſcutum habent vel arvum aureum (non verò argemeum, ut tradidére San- certa, & Bonßlius I ſeſan fol. 70.) tutis, Caprarius rediit in Siciliamʒ ubi menſe Se- ptembri obüt/ humatuſque fuit in Ede primaria 5. Georgi Syracuſana, ad priſtinam teſtamenti ejuſdem conditionem. In prædium M ceſſor datus fuit natu maximus D. Bernardus Joan- ner, nomine Comitis Morice; ut patet ex Epi- A. oric ſuc- Deſcriptione 4 pinnatum, cingentibus cuneolis vel Fruſtulis ni- gris; medium verd occupat Capra nigra, pedi F bus aſſliens: Capra exiſiens, & ſabulea in later- eulo ſtuni aureo, cum mangine pinnulato, eß Fami iæ Cabhreræ in H ſpanta. ſtola ipius (in progreſſu ſeminarii Prioratus ſeu Abbatæ 5. Nicolai Boſti) ad Archiepiſcopum Pa- normitanum data Moticæ die Xv11. Octobris 111. Indiét. anno McccexxIII & ad D. Volantem Conjugem ſuam, ubi ſcribit, ut vulgarer teſta- mentum Patris. Quamobrem Suritap. 111. Lib. D. BER- ha Muhun. re Valie. onez, ediaqe mrum NRix. uent Notr & ps, do. 4 niutz verum poſtmodum lenpſerunt I. & Chra. Dentatur D. Lid..cy. D. kerlint. e.M. cillsſuscom o MCCcMm. io Nou. Pe. odium Prunn io extremn tum fuit myoridwtn ũc li piuha pendenre jehui rri kud liiine ſiin, ſin ſeu hhnun, uckiouns et Crumnt w vem mn milum Niilun erinenten ſ un en, j y Emer Pu initi ſulun vſutejudeml⸗ t Auni (ſ ent Ducehu E P. Pernay- F* „ 237 47D. BERNARDUS JOaNNEs CAPRA- RIUS, DOMINUS CACCABl & 1II. Comes Moticæ. . I. 6 D. BERMaRDUS D. VIOLANTIS JOaM. CapPRARIUS pRATEs. Inſgnia horum exſtant Tab. V. Num. 1. 16. N. Bernardus Joannes Caprarius, maximus natu Bernardi II. Comitis Oſunæ, Vi- inlantem. Cecomitis Caprariæ & Baß, Comitis Moticæ, Tha- ſaſſiarchæ & ſummi Judicis Regni Siciliæ, & D. Tmhoris Aragonenſis, & Pratenſis filiæ D. Joan. Aragonenſis, Comitis Prates /fuit fortiſſimus Mi- les, atque à pueris, nimirum ab anno ucœœxcv. & McœcœcI. pater ſatagebat promiſſo de futuro Conjugio deſponſare ipſum jam D. Aathæ Pra- tes, vel D. Margaritæ Peraltæ. Verum cum Regi Martino utrumque conjugium diſpli- ccret, prior ſponſa conceſſa fuit D. Joan Vin- imilliæ J. Praæſidi limitaneo Hieracii; poſterior verd D. Artali Lunæ. Itaque hæc ratio fuit, narrante Surita tom. I1. Lib. x. cap. LxxvIL. fol. 39. quare D. Bernardus Pater, officiis Regiis aliquamdiu ſeſe ſubduceret, veruman. vccCCœVnI. gratiã Regis Martini memorati & Avi P. Foan. Comitis Prates, de futuro deſponſavit illi D. Vio- lantem Prates, conſobrinam, & ſecundam fii- liam D. Jacobi Prates, & D. Eleonoræ Viutimil- liæ; quæ obeunte D. Facobo Patre, anno mox indicato, Virgo thoro immatura ſucceſſit in omnia 46 jpßius prædia/ habendo dotem Cactabum, Aca- ipſius prædia, habendo do „ Ae mnum ( Calataßmos cum omnibus adjecis; D. Ber- nardus verd, Pater ſponſi, & ſimul Tutor & Curator ſponſæ D. Violantis, gratia hujus GCon- jugii ßlio dedit Vicecomitatum Capruriæ & Baſ ſitum in Catalonia Docent enarrantque tam ſucceſſionem memoratam D. Violantis, quam ma- trimonium initum cum domo Capraria (additis promiſſis memoratis donorum jugalium) Gozadi- nus Conſ. 4. & Abbas Panormtanus Concil. x1r. pag. 21. qui rem geſtam enarrant; item alia In- ſtrumenta publica, & Diploma quoddam Regis Aphonſ anni nccocxrv. quod integrum inte- rius recitabimus. Sececit in S. 2. Anno MccccRIII. ex Sicilia in Hſpa⸗ yatria præ yinm navigans D. Bernardus Pater, Comitem ha- buit memoratum D. Bernardum Joannem ſponſum, qui præſens confirmavit & repetiit Conjugium cum D. Violanteʒ quæ ibi ſubſtiterat ſubjecta, tute- læ curæque D. Joannis Comitis Prates, avi, at- que anno Mccccxvr1I. effluente nupſfit D. Zim- horis ſoror ipſius, dotemque attulit undeviginti millia florenorum aureorum Aragonenſum, ut di- cere occupavimus. Poſtea Gonjugium memoratæ D. Violantis ad finem perductum fuit, nuptiæque ſplendidiſſimæ habitæ ineunte anno Mccccxx; cum jam Rex Alphonſus cum copiis accinẽtus eſſet ex peditioni in Siciliam, ad occupandam Surdinium & Corſicam ſubque ipſo mereretur non modo D. Bernardus pater, verum etiam ſponſus D. Bernar- dus Jannes ſlius; ipſe ante abitum Inſtrumento publico Dominatricem prædiorum in Catalonia, atque univerſalem omnium inſtituit novam mu- ptam D. Violantem; quæ teſtamentum ſoceri D. Bernardi compoſiti anno MccccxIx. divulgavit ganno MccccxxI11 in Aſlerlie Aragoniæ; cum ipſe jam obierat: ut amtea narravimus. Itaque D. Ber- nardus Foannes, codem tempore, excquias Pa- trias Syracuſs celebravit. poſtea non omiſit ſuſci- pere officia Regis, ut Neapoli, ſic in Sicilia; no- vumque in regimen prædiorum intentus fuit, tam Comitatus Moticæ, quam Dynaſtiarum Vallis Ma- CARTRAGo S1cuLA. L13. II. GAp. IX. . X xvII. Octobris anno Mccccxx1II, literas de- dit ad Archiepiſcopum Panormitanum commenda- titias Fratris Joanis Pictiutæ; Abbatis Cœnobii F. Nicolai Cactabi (in Archiv. M. C. A. Indic. ann. & in proceſſu Seminarii;) literæ vero eæ- dem recenſentur ad coronidem donationis conceſ- ſu Templo v. Nicolai, & S. Mariæ Succurſus Gan- ciæ S. Nicolai Caccabi fratribus S. Mariæ Suctur- Jus in regione Siralcadii Panormiʒ quod Templum propinquum eſt Templo Parcœciæ ð. Grucis atque ſcholis piis. Tandem vero uſque præſentem diem vocatur S. Ncolai & S. Mariæ Succurſu. §. 3. An. Mccccxxv. obiit in Hiſpania D. Joan. Typographicum commiſſum eſt in nomine Gomi- tis. Ipſe autem tum temporis à Rege Alphonſo ad- ſcitus fuit Conſiliarius imimus, nec militiam ne- glexit: etenim ſub Rege codem ſtipendium meruit liæ ob Jardiniam, Corſcam, & Cerbin, ut verbis ſequentibus Diplomatis ſui idem Rex Apbonſus pa- lam fecit: Pro parte Magnißici Eꝗᷓ diledti Conſiliarii Bernardi Joannis de Cabrera Comitis Mohac— volente attendentes per clara merita, & ſervi- rin quondam Bernardi de Cabrera noſtris prædeceſo- ribus prout in præinſorto conce onis privilegio nar- raiur, & quæ per eumdem in Negnis Sardiniæ, S Corſicæ hucuſque atqus per Vo rædictum Comitem in prænominatis Sardiniæ, S Corficæ, &5 dum apud Hiſpaniarum Bellum, cum Kege Caſtellæ ge- roremus, quique apud Gerbarum Inſulam, dum Tu- niſi Negem profugamus, nec non in acquiſtione bu- jus citerioris Siciliæ Kegni maima cum laude fue- runt præſtita. Iphuque atque veßtris ſumptibus mi- litando, ꝓro quilus multifarie ad vos proſequendum Quamobrem KRex officiis ipſius delectatus, anno nitatem frumentariam onerariamque Puzalli in tractibus Mohac ſeu Moticæ; adhæc anno inſe- quenti Mccccxxx. ipſum impertitus fuit mero mixtoque regimine, addita juriſdictione ſuprema & infima in prædia, Caccabum inquam, Acamum & Calntaßmos. Verum, tradente Surita tom. i. fol. 294. Comes ille idem ex conſilio D. Fride- rici Aragonenſis filii naturalis Regis Martim, quum jam ſpatio menſium quorundam anni Mccccxxx. demandata munera Regis Caſiliæ adminiſtraſſet, amiſit quæ ante recenſuimus dona gratuita; verum ubi in gratiam cum Rege Afonſio rediiſſet, ſecun- lmmunitatem vero eandem fecit Comes inſeri & deſcribi in Albo Not. Jultani Bonaſtdis, vel Niz- z1, Termis die vt. Januarii anno MccccxxxI. Regnum à Regina Jbanna, ut antea expoſitum fuit, idem inquam, poſt obitum Reginæ die 11. Februarii anno Mcccxxxv. claſſe ſolvit in Si- ciliam, affectans Regnum idem occupare: at- que ad hoc efficiendum Principatus Gataloniæ ipũi donum gratuitum centies mille florenos dedit, ut impenderet Claſſi navium & triremium, addita circumſtantia, ut præfectum claſſis ejuſdem crearet D. Bernurdum annem memoratum, atque etiam die xx11. Decembris anno MccccxxxvI. Rex indicatus oblatam conditionem accepit, narrante 238 zariæ, & præcipue Caccabi; etenim Motira die ceſſit D. Janna nata D. Petri Prates maxima natuʒ/ & quamquam memorata D. Violantis in Hiſpania dium in jure experta fuerat, tamen formula excidit, quo pene ſine advenerat etiam laudatus D. Bernurdus novi- nonnuli⸗ tius ille Comes Motic; litis vero meminit Surita p. 111. Lib. x111. c. xxx1. fol. 166. etſi ſphalma impe — inbello, quod geſtum fuit adverſus Regem Cafti- Faworibus generoſts, S mumeribus obligamur, Sc. Mccccxxtx. ipfi donavit Privilegium & Immu- dum ab ipſo eadem impetravit anno Mccccxxxr. 461 Aragonenſs Comes Pratesʒin cujus comitatum ſuc- kteruit ſuh geA ſtipen⸗ travi 460 . Idem ille Rex Alpbonſus, habiris Neapoli Aſia oßica publicis Comitiis die vII1. Julii xv. Ind. anno præſtat Re- Mccccxxi. adoptatus filius cum ſucceſſione in? Impetrat prædia confirmari. jugem ipfius D. Violantem: 139 Furita Tom. 111. fol. 244. ideoque ſcribitur, noſter Comes ſtipendia ſub eo meruiſſe, Nea- poli cinctã obſidione mari terraque, nimirum die xRv1I. Septembris anno Mccccxxxix. ut docet Furita, ſeu MccccxxxIx. ut tra- dit Summontius. Denique occupatum fuit op- pidum & captum die 11. Junii anno Mcccœxpn. justa Summontium, vel anno MccccxpE11. ſecun- dum Furitam, upl Regi conceſſum fuerat Re- gnum à Papa Eugenio IM. & poſtmodum à Ponti- ice Nicolao N ſtabilitum, copiã datã etiam ſucce- dendi in Regnum D. Ferdinando filio ipäus natura- R — etiam factum fuit. §. 7. Vis Comes D. exuerat ſe armis Nylitanie quin in Sicilia bellum inteſtinum & criminale à Regio fiſco incitatum oriretur, ut ad- verius illum ipſum Patremque jam mortuum, ſic etiam in prædia ſua ram Motitæ quam Cactali A cami & Calataßmorum quæ pertinuerant ad Con- cujus precibus, ut quæ ipſe proſapia Regia oriundus eſſet ut & pro- pter ſumma & perpetua officia, Rex Alohon/ſus iph confirmavit ſtabilivitque ante memoratas Dyna- ſtias, atque iterum ipfi caſdem conceſfit, idque dona ione pleniſſime collata, additã potentiã, ut liceret venundare, donare & ad propriam volun- tatem liberrimam ibidem omnia facere; Diplo- ma vero Kegium hæc omnia conceſſit, revera compolirum ſogiæ, quod oppidulum Apuliæ eſt, die 11. Maji v111. Ind. anno MccccRLv. tenoris ſequentis. In Dei nomine pateat univurſis. Ouod No Alphonlus Pei gratia Kex Aragonum Siciſiæ citra, S ulra pharum, Valentiæ, Hierufalem, Unga- riæ, Majorcæ, Sardiniæ, S een „ Comes Barcinonæ, Dun Athenarum, S Neopatriæ; Ac etiam Roſſilionis, S Ceritaniæ, aut videamur cum noſtris ſuhditis ſdelibus more Putris ad lios nos abere mulra artentione venſemus, u quos per Kate- 462 7am rehii Judicii exgravare jegitime juhelus Vro o eorum? Voſemus in noſtræ dileionis gremio per herajtati S ſavoris Ppræſ dium amplectamur, ic ut in nobis neritis, & ſeywitiis potius inveviant gra- jam, quam ſ etiam ſuaderet ußitia in ſuis entiant læMonem. Conſideranies itaqus Mag⸗ ihe cum quondam Jacobum de Prades Gonſliarium, Junguineum nſrume dlectum longe ante har, S Ca- ris jam annis tenuiſe, & ꝓediſe Terras, 8 SRſi Fe S polra in Kegno nohtro de pe 6n us morten F b. 0 S hn „ S „ . de — — M hae C vohrum pybut de pyæſenti fener, 6 niu alias fucis per quohdam Bonæ uc moriæ Dominum Martinum RNegem Siciliæ; S a lios prædeceſores noßros, a0 eriam p per Ns, S S Terram Alcami ean ſuper qua aliquæ ſeren ſiper S* propierare, S poe cl⸗ S M cami it e vor vum n iahn — ex uhn n S db umn . Curiæ Nectare S ſe, S e re legitime a4 no6, Gn S ex adver/ cerras h — S lora ſuhſtripra videlitet; Mcami, Cacca- Mazar ie exin- S 4 de Prade de n mine prædicto ex rertis gratiis c0 conceMo- Er 6 in- A U6U8T1NI 7orii, nem vel inde fuernt, 8 S habitaturis. in diis . Mbus alibi conrrabentil alib inveniantur etiam rapti,/ Vſcum volente inirea no Vmiliter im etere de dihis Terris Caccabi, & Calatafimi . en- dem poſt vurias hint inde ſubortas altercutionet. No 46 nolentes, nec intendentes vohiſtum introire in judi ciumʒ uos pro veſtra vſtrorumque parentum in 9 mugnis meritis, & vhſoquiis exoptamus multis doni Vaorilus, S gratiis decorare. Vaque Aum penſa nu progenitorum veſtrorum laudabilia geßa, Virtu- res, S Jorwitia, mowemur ea non mba vobis non auferri permittere, ſedpro mera liberalitatis Lratia il la ipſa vobis, & veßtris contedere; & donare in tan- Norum remumnerationem ſerwitibrum quod etiam quanto 2 veßro genitore, item ſotero, & marito veßris ſu⸗ ſtepimus, & ſuſcipimus omni disʒ Tenre igitur præ- Vontis privilegii perpetuis zemporibus duraturi præ⸗ miſis, & aliis diti diguis conſdorationibus, E mnd- 7is pernos, & noſtros haredes, S Vcceſores quoſ. umque in Keguo prædibo Ziciliæ eis ſtilicet meliri hus via modo, & ſorma quibus melius, & perſectius de Jure, velde fado pohlmus, . dehomus gratis de certa noſtra ſtientiu deliber ate; & cunſults damus, donamus, & ex cnuſa donationis remitti- nus clargimur donations pura, ꝓrupria, perfeda, Seere qu dicitur imter vivos, vobis ditæ ſicæ Mulieri Violanti de Prades, cunangui- dile ſimæ ſliis, S lered lu veſtri u⸗ „ Jeus. Er uibus volueritis imperpetuum in eudum, 5 ei naturam pheudi jam dica S Loca Alcami, Caccabi, S Giakm etiam ſitas in didto Negno Siciliæ ultra pharum & uomodolibet illarum S ingulis Morum, 6 SMlarum Vaſallis juri ſprt vyibun. Er Caß es, fortilitiis, domibus, ver- minis, Caſalibus, Pheudorariis, Pheudis, Terri- nemoribus, paſcuis, ſilwis, & rationibus, Juribus pertinontiis conj ontatiombus univerſs ahſqus cum bmmibus, interpet ratiumne „ dominatione: S 76. tenrione Manc autem ren iſ T it, 8 K — 5 6 cæ 6 mi, vum ceteris omuihus aute dictis, & eorum ſngu- lis facimus N S vohtroß hære- v dicus Kex per nos, S des, S ſucceſores vobis ditæ Violauti, 6 hæredibus qubus volueriis imperpetuum in pboudum, S ad propyiam naturam pheudi, ac ſub debilo feu- dali, ſou militati ſervitio oxinde contingente, &5 de- bito juxra uſum & conſuetudinem dibti Regni Sicil æ w milbus Peri, S5 præ ari ſolito quuties, & quan- S ſervitium ewigitur in Regno præ- elius e Re S 55 „8, weni ione E o5 in vim canoni Fen 6 po Wdeatis Caftra, Herras, 6 Lora, S Calat fimi, S Fuarumbe⸗ „ S di- viMn cum illarum, — rerminis fortilitii⸗ 6 farir n — St Je in 5 aliqun ipſarum — Nec non remiſionem habitantium ocis, vam in eiwilibus, quam in cyimina- u5, vel delinquentibus, S earum reyrminis, ſuper quibus hominibus mulieribus, ac vaſalhis utriuſyue ſevus, S ſuper ½ nihe vel ad ilas —— ar nei vſris 404 veßrůrum abſue —. 6 ruiniu, univerfuc ofitione, 6n nmnniun, ipbcls uſubur ur u Rp⸗ uu Sniu Hum; 5 jn coniin u vlei m inb G u neld Cafn cabi, G Cim ſun ſni arüs niliiu ſuli uniſu nllininb ceni⸗ w 5 nn in 1, hujiunii iunfilh mn — nem civilem, 6 criminalem aljam & haſum ac werum, S mixtum imperium Cum oMu gladii po- vel nuuc, aut de cœrereo exercere pbreſt, vel halte nus poruit in ſingulis Civitatibus, Terris, & Ca- 46 Mris, & Locis, ac ferminis, Territoriis Gomi- Jure imponenda; bannire, ſorjudicart, &ᷓ forjudi- ſrutionibus, venationibuz nemoribus plantis; pia- Frenis, rertiis, laudimiis, foriſapiis, S rum pa⸗ 466 habuit, tenuit, & polſodit cum omnibus frubilu re. A habendum, tenendum, poſdendum, paci- vhare, pruut ea exertuit hubtenus maritus veſter, ratus Mohac de Jure, uſun conſuetudine, ſou alidsʒ t5 ut eß eri certos Comites? & Barone⸗ conſuetum in Regnb præditto favorabilius; & melius Iuodub nodo delitta remittere, & quoſcunque delinquentes S de eiſdem componere etiam ſi pœna morꝛis eſet de varorum hona vobis acquirere. Et inſuper cum urili dominio, & juribus uniworſis & cum poheMonibus, B mnolendinis, furnis, aquis, aquarum decurſthus, pi- vn, montibu j paſuis & vinetis „ Vineis, virida- riis, ferris, agris cultis, & incultis, Sᷓ cum mi⸗ neriis, ſiwe trobis quibuslibet metallorum. Ner non cum cenſbus, vedditibus gabellit, ſalinis ℳ u& Vunt; vel in futurum Veperiri vomigerit angariis derimis, f cœteris redditibus Juribus &5 proprie- ratibus quiluſcunque voltis alliis, mutuis; ailberii ce, 65 guerra hoſte, exercitu, & cavalcata? & re⸗ demptionilus cbrum. Etiam inſuper cum univerſi privilegiis, gyutiis francbitiis; libertatibus im- munitatibus, prærogativis, E5 Juribus Juibuſcun- que, exitibus, introhtibus „ohventionibus, & deve- nimentis ſorvitiis; ſerwitutibus ademi primis honis vacantibus, & vacandis, E ſſcaliis omnibus, & aliis Jurilus univerſis, ram ſealibus, quam perſo⸗ nalilus & cœreris apparemtibus, E occultis, Juæ· cunque ſint, & quovis nomine appellatis nobis, & noßtris in, & ſuper prædictis pertinentibus vel per- vinere debentibus, aut alias qubmodolibet devolutis CaaTMA6o S1cb1 Lrs. HI. Car. IX. 4 242 ſngula pro vobis didtis conjugihut, veßtro umine renere precario & poſidere;ʒ ſcientes illum poſidere cujn nmine poſidetur. Et en cauſa donationis, &S conce ſonis præſentis damus dedimus, & mandamus per Nos, S noſtros hæredes, & ſucceſores jam di- &is vhis dieæ Magnif. Violanti, E veſtrit perpe- Iuo in Pheudum, ut ſupra hmnia Jura omneſque v- ces, voces; adiunes, & vationes reales, & perſo- nales mintus, uriles, & diredtas ordinaria &5 ex 467 traordinarias nobis competenies, & competentia & quæ compelere ſorte pohent, & deberent in; & pro præditꝭis quæ vobis damus ſeu aliquo eorumdem qui- hus poſſitis vos, & veßri utiʒ & enperiri in judicio⸗ S extra judicium contra quaſcumque perſonas, S res canune, & vccaſions Ipſprum. Lem remittimus atque donamus vohis Præfatæ Violanti, & marito vſtro, & veſtris omne Jus; omnemque actionem, peritionem; ſi quod, quæ fortt nobis rompeteret in fruhibus, redditibus, Juribus, 8 prvventibut dihnrum Terrarum, &ꝗ Locorum, ante præſontem do- nationbm vobis fuham per nos pro tempore præterito 700 didta Loca tenuiſtis;, & ꝓhediſtis quantumtum- ue didum Jus aſcendsret in immenſum ex ſuacum- Ius cauſa nobis quæſirum etiam ſi deſcenderet ex do- o, S mala ÿde veſtri, ſou vehtrum. Nos enih fa- cimus, Eᷓᷓ conſtituimus vds, & veſtros in dis Pomi- C conſ̃ſtatis, ſeu dewolwendis, aut confiſtandis, ſeu aliter reſervatis. Volentes, declarautes; inten- dentes eupreſe uod in præſeni donatione; & con⸗ ceſlone noſtra imelligantur, & comprebendantur omnia illa juray res & adtiones, rationes; & per- vinentiæ quæ & quas dictus maritus veſter bacte- nus, vel nomine hæreditarib primo Magnifici Ber- nardi de Craparia genitoris ſui, vel vehtro proprio nomint in illis; & una quarunqus ipſarum habent, redditius, ¶ Iurilus inde perceptis; Eᷓᷓ hui perci⸗ pi poruerunt a; ab, de, & ex omnibus Caſtris Ter- ris, Loris, è5 Territoriis, a sæteris antedittis communiter, vel diviſim, vel alias quoðis modo. Er entrabimus proinds ox nunc omnia prædiqa ebrum ingulaque volus & veſtris; ut ſupra concedimus, S donamus de Jure demanio poſe, E proprietate noſtri, Cꝗ noftrorum vmnium huredum; ſucceſo⸗ rum eadem quœ in veſtrum veſtrorumqus Jus domi- nium polſe; & proprietaiem miſmus, ſuhinuimus reponimus, & 1ransferimus irrevcabiliter plenb Ju- ce, S yuiete pertipiendum, qubqus vendendum; im- pignorandum tramferendum, in dotem dandum, Nehlandum; vel aliter alienandum; &ꝗ rumbtis tempo- rilus; ſine lite ꝓMhMdendum indeque faciendum ve ros, & veßrorum omniummodas volumtates, ſine impedimento voßri; vel noſtrorum hæœredum, aut oicialium; vel alterius cujuſcunque. Promittimus enim vobis dictis conyugibus ew numc ꝛradere, Eᷓᷓ tra⸗ di facere poſehMonem prædidorum omnium, vel in ea puſehione qua eſtit; vel alter veſtrum, ß facers perpetuo permanene, quæ ad rautelam auktoritate propria reaſumere, apprebendere, èꝙ reꝛinere va⸗ leatis, & alſque requiſitione noſtra, vel Viceregis in ditto Kegno, aut aliorum oßcialium quorumcum- nos Proturatores liberos; u in re vehtra propria an deftndenduu faciendum inde veſtras de eis omni- modas voluntutes; direntes, & mundantes ſorte bu⸗ jnſinodi Inſtrumenti Vicem epiſtolæ in bac pare go- rentes univerſis, & ſngulis Caſtellanis Pheudatariis militibus, & demanibus, at aliis hominibuʒ & mu⸗ lieribus ujuſcunque tujuſwis conditionis exiſtunt in prædictis Caßtris, Locit, & Pheudis, S Terris; ac jerminis; ſou Torritvriis ebrumdem pppulati 5/n populandis; aut gentibus, ſeuque Iunquam in Phou- dum ꝛenentibus, quod vos, & veſtros in iis ſutceho- res, 6 quos volueritis perpetuo habeant & teneant D que. Nos euim dones prædidorum ommium pſoho- nem apprebenderetis, vel eam vohis patißcam dari mandaverimus, S ſfecerimus cum epecu fatemur ex nunc inerim Nonz & nſtram Curiam ea omnia, &5 F dictis; vel aliyuo prædidtorum quæ vobis ut ſipya pro veris, & naturalibus Dominis eorum, & omnium prædiꝗorum per nos vobis datorum & conceſuruiu⸗ S qubd vobis, & veſtris reſpondsant, pargant ſa⸗ riaciunt, & attendant de ſo iyſts; & de Jupe de⸗ Pringendi eoſdem, ac de & ſuper omnibus; S Mngu⸗ lus; Vupradidtis quodque vobis, & veſtris, & uibus — volueritis perpetuo tanquam Pomini prædictis, vel Pyocuratori veſtro ꝓro vohis, & vſtris ſacramnta G pomagia Folitatis præſtent; &ᷓ ad ea præſtandu ilos pohlris compellere, & cohercere omnibus tompul- 5 Vonibus oportunis. Noß enim abſolwimus cum præſon- 463 ri eoſlem omnss, ſngulos ah omni Juramento, bo⸗ mupio; &ᷓ qjuahis alin obligatibne k necehtate Jui⸗ bus nobis forte ahtricti, vel alligati kriſtant pro præ⸗ concedimus; & donamus. MWet non milites generoſt populati in Caßtrit, ſeu Terris, aut terminis jum nis feneantur vobi diæ Violanti, vel veſtro hyo⸗ curaiori, ẽ veſtris ſucceſribus quiuſtuuque præ ſare, S fatere eu ſerviti; Vecognitioner; & alia⸗ ad quæ olim tenebantur, &5 ſenentur nobis, ſeu to- nere forte poſont ante præſentem donationem. Et e de præmiſs omnibus, & Rngulis vos dictum Comt⸗ tiam Violantetn pro vobi, & veſtrit æhcaciten inveſtimus, quam inveßtituram, per præſontis pri- vilogii iraditionem vim veÿæ realis & eßecturæ ere cutionis omuium prædiburum volumus; & decerm- F mus ohtiners. Decernentes, & declarautes in hae præſonti conce ſione omnin locum babere P. 1.65 L.. Bene à Zenone C. de quatriennali præſcriptione; Sᷓ aliæ ſi quæ ſumt quiiſwis lugibu Furibun con- ſitutionibus regnique tapitulis & reſerihti Vub Iua⸗ vis fyma; ſou conteptu confectis, S5 Mnanter ca- piiulis editis in parlame ut⸗ Syracuſano, upu ohſtauri- hus quibüs aſoratur loca pyœfata vel ad minu Ter⸗ ram & Caßrum Alcaini fuiſje de Kegio Pemanio⸗ quod regulariier alienari n⸗ poho in dictis eapitul⸗ tontinoſur; Juribi Juibu⸗ omnilus, & ſinguls . Inveges 0Q A6 143 de dicta noſtri certa ſcientia derogamus etiam ex Ne- gia nſtræ plenitudins poleſtatis legibus abſoluta & præſertim non ohſtante ſententia dictæ litis contra A IRVE6ES 144 Nativitate Domini milleſimo quadricenteſimo qua- drageſimo quinto. Kegui hujus Siciliæ citra ꝓha- rum anno undecimo, alibrum vero regnorum ann von, ſeu Procuratorem Tam in favorem noſtri Ei/ci, trigeſimo. Ut extat in Archivis anni Mccccxt.v. „ S Botte de Ancllo, zunc yndici univerſitatis Ai- f. 287. & 387. Diploma hocce majoris cautionis æ Terræ Alcami in qua declaratur, Apſum ſpecta- gratià memoratus Gomes deſcribi curavit in „ re ad noſtrum Kegium Demanium, ac proceſu, S Albo Macciottæ Morati, Notarii Sracuſani die aliis ahtatis nler Hiſtum nhtrum ex una, S di- x1v. O6tobris 1x. Indict. anno MccccLLx. Por- „ Sum Comitem Mohac tanquam maritum veftrum rò Regi dedit alia quinque millia ducatorum pro * ex allera, quibus omnibu de eadem ubſtra certa ſcien confirmando Acamo ubi Piploma ſuppeditatum ria conſulte, & doliberale derogamus, & huic noftræ fuit Neapoli die X1v. Inni vI11. Indict. anno 469 gratiæ advetſaes Iollimut, & caſumus ex pleni- ccccxt.v. Nec omni hac ſolicitudine conten- rudins po eſlutis prædictæ. P. ꝓropterea præterea mit- tus ſuhſtitit Comes; cùm enim hypothecam te- rimu, & convenimus per nos, S noſßtros vohi di- B neret oppidum Mazariam loco xx1v.millium flo- Violanti, S veſtris, quod prædictam donatio- renorum mutuatorum Aulæ Regiæ, obtulit con- nem conceMonem, S gratiam, & omnia ſupradicta donationem memorati oppidi, & præterea ſolu- renebimu, ohſervabumus perpetuo, S in nullo cont rafaciemus, vel vehiemus, aut quempiam con- rrafucere; vel vehurs permiitimus, vel conſentimus alijuo Jure, cauſa, vel ſtientia, ratione. Re- nuciantes quuntum ad hæc legi, ſiwe Juri dicenti donaionem heri pſe in irritum propter ingratitudi- , e pte alim cnſm, omnihus eria mn legibus furibus conſuetudinibus pragmaticis &5 rarioMibu coutra bæc venientibus, vel quibus no tionem aliorum duorum millium florenorum, & quadringentorum; ut faltem Rex ipfi confirma-41 ret Caccabum & Calatafimos, prædia nimirum Vio- lantis Conjugis, hoc pactò, ut ſi conjugium memo- ratum reſcinderetur, pro indicata jumma pecunia- rum oppida allegata retineret. Itaque Diploma Re- gium perfectum fuit die x1v. Juniiv11I. Ind anno MccccxLv. Neapoli, ut ſuperius, quod habetur in Archiv. 4. Indiét. ann. MccccxL.vI. fol. 38). 14 yoemus contra vos communiler, vel divifim juwa- §. 6. Rehus ita adminiſtratis, Comes regretus e, dſeudere, ve tueri. Hrtamur igitur requi- Oeſt in Siciliam, totumque ſtudium collocavit in prædia ſi m, rogamus: andautes univerſis, S ſin- examinandis prædiis, & primum quidem Cacca- ri e gulis Prælatis, Kelgioſs, præcipimus quoque dſtyicius, ac expreſe jubemus Vice regi Magiſtro Vuſitiario, S eſus Locum lenenti, ac Judicibu⸗ MWagnæ Megiæ Curiæ cæteriſque ohlcialibus, & in- ſuper Barouibus, Capitaneis, militibus, hominibus, S incolis omnibus dilti Kegni, Eᷓ aliis univerſis, S ingulis ad quos ſpectat diorum ohciorum Locumte- nohles, am præſentibn, quam futuris de certa no- ſra ſcieutia, & expreſs ſub ira indignationis incur- a pœna uoad unciarum quinqus millium quatenus donatiokem, conceMonem; S gratiam nſtram hu- Vnſnodi perpetuis tempuribus zeucaut ſrmiler, & ob- ſ% vent, & non confrawenient, nec contraſeri per- mittaut aliqua ratione titulo colors motivo, vel cuu- /a. Nos enim decernentes eupreſ? donationem, 6 cuceWonem præſentem robur obtiuere perpetuæ ÿr⸗ mitalis nulliuſque inpunal ionis diſcrimiui ſubjacs- re, non ohMantibus legibus, Conftitutionibus, ſou juribus quibuſcunq ue ac proviſtomibus aliis huic for- 1c douationi adverſautibus quoqubmodo, quibu de di- ca certa noſtra ſtientia deragamui, & earum vim rollimus de noſtræ Negiæ plenitudine pote Katis ſupple- bo; ubi coram ipſo comparuit Fr. Antonius Joppo, plutim. Abbas Cœnobii F. Nicolat Boſcis, qui conqueſtus fuit de ſervis officialibus ipſius, infeſtantibus in- colas & cives feudi Eccleſiaſtici; quare Comes 3 confeſtim juſſit Epiſtolam ſcribi gratioſiſſimam, nec non minacem, datam Caccabi die xv1. Au- guſti 1x. Indict. anno uccccx.v1. ut habetur in procſn Seminarii, cujus orationis filum conve- nienti réſervabimus loco. Poſtea abiit Moricam, ubi contra morantem ibi anno MccccxtvII. in- ſurrexit populus; qui mœſtus exclamabat ſeſe Regiæ juriſdictioni ſubjici velle; cum autem ad Patrimonium Regis ſeſe reciperet, impetra- vit, ut ſyndici eligerentur, unciiſque centum quibuſcunque imponeretur tributum; ideoque Prorex conſtituit Moticæ Judicem Rotæ ſummæ & ſummum Rationarium; qui litem moverent ur incolis perduellibus, ſic Gomiti non unõ mo- dò peccantiʒ verùm utrique Rex Afonſus indulſit veniam, ut demonſtrant literæ Regiæ in Gramma- tophylacio ann. Mccccx.v1I. fol.38 1. Gravis hinc inimicitia inter Comitem incolaſquæe Moticæ anno MccccI ulterius ſeſe diffudit;etenim incolæ Moti- 470 us ſcienler, & couſulte ex dita Kegiæ poteſtatis lrerit plenitudine omnem defettum nullitatem, & vitium cæ perſecuti tam D Bernardum primum 6 ui, vel quod quavis cauſa intervenirs pohit in E mitem jamjam mortuum & Patrem, quàm D. Ber- præmis, cujus defectus, aut nullitatis gratia eÿe⸗ nardum ſoannem ſilium viventem,crimine mutatio- Su donatiuis præſeutis in fotum, vel in partem 1olli poſet, ſive quomodolibet Variari, diſpenſantes interea in prædidis, & ſuper præmiſorum quolibet omne, S Juodcungus aliud jus in præfutis Gaſtris, Ternis, Locis, Pheudis, & aliis pertinent iis eorum univerſis, ᷓ ſingulis, ac ſuper vaſallis bonis, S Juribus eorumdem vobis dictæ Comitiſæ pertinens, vel vos juware potens, de quo ſure præſentis donatio- niß privilegio mentio factu non eſet, & in vos, 6S5 Veſtrot penii us trauforentes & tnuſigentes de dicta noſtra Kegia, S ahſoluta poteſtale, ac de verbo ad verbum oportuna mentio in præſonti facta ſot, vhi/hue ad perpeluam veſtr?, & veſtrorum certitu- dinem de ſeciali gratia reſervantes, in quorum te- Vimonium præſentes ſeri ſuhnus noſtro illo com- muni nogotiorum Siciliæ impendenti munitas ubftræ- qus propri manus ſubſoriptions roboratas. Kex Al- phonfus. Pat. in Terra Fogiæ per Spettabilem, &5 Magſcum Kaymundum de Montechateno Comi- rem Calathanixettæ, & Kegni Siciliæ ultra pharum Caucellarium Conſtlia rium&ᷓᷓ ſdelem noſtrum dilectum die ſerundo mcnſis Madii odtav Indidtionis Anuo 4 nis Dipiomatis Regii de Motica dati, ſubjectionis plurimorum prædiorum clientelarium, exportati- ue tritici ab ipfius navibus onerariis; liteque inten- ta, cauſã cecidit Gomes die xi. Februarii ann Mcecc- L. in Caſtello Turris Otaviæ, Regni Neapolitani. Quo percepto, Comes adactus fuit ad concilian- dum ſibi favorem Regis Alphonſt, cui propter remiſſionem peccatorum tam Patris, quàm ſui ipſius obtulit ſolvenda Lx. millia ducatorum mo- netæ Siculæ, addita conditione, ut novitius Rex copiam faceret ipſi omnium prædiorum una cum ſubjacentibus, ut docet Immunitas Regia da- ta in munimento Turris OHaviæ die xxtII. Fe- bruarii anno Mccccpt. ſervata in Archiv. ann. Mcoccr.i. fol. 4 1. & 426. Quamobrem Comes, ut ſummæ ſatisfaceret, debuit primum pecuni- am ſummã uſurä mutuare Neapoli; poſtea verò ſumpto aptiori conſilio venundare partem prædii ſui, ubi jam indultum ipfi à Rege fucrat (ut ex- tat in Archiv Lib. Inveſtitur. ann. MccccIIi. fol. Syj.) ne ſolveret decimam partem & vccti- gal, ut Diplomata duo Regia teſtantur, quæ ha⸗ ben- v 5 grelu, dem ( ½. J umniu jn, auun lutim u Ke Cone bi de wi. . n. u hhemi dccccxw excumai K cin m cren bt. 6wlin lun prmunl en in D crimine ml u, Kbei num, exporti 5z bieque inr, 24 bentur in Archiv. memorat. ann. fol. 270. pag. 1. quorum alterum datum fuit die vrit. Novembhris I. Indict. anno Mccccr. 11. in Caſtello indicato, zo alterum autem die xx. Aprilis J. Indidt. anri Mccccr. 11. Neapoli. Quapropter primüm ve- num c numdedit oppidulum Comiſum proſapiæ Naſelli⸗ iis Me otari rea Mito, die 1v. Ju- Mcccxx. Notario Audrea Mico, hacrefu nii anno MccocI.i1 1. Giarratanam verò vendidit fä- miliæ Sagiæ, & domui Septimæ, die XIII. ſunii 1 ₰ Indict. anno MccccI. 1 v. Vpaccafurnum Antonio Ca- ruſo, ſummo Rationario; uneiis uccrx pecuniæ Ficuæ. Montem RNubrum ab illo emit etiam La- dovicus Periglies, ut album ejuſdem anni præ ſe fert. Præterea anno Mcccclvi1. oportuit Co⸗ mitem ſolvere cætera trecenta millia ducatorum, ut impetraret Diploma Confirmationis datum Ae⸗ni., Noapoli die xx1v. Martit v. Indiet. anno Mccccrvn. rafnerun · quare vendidit Acamum cum Caſtello Bonifuti, atque loco onerationis Vallonit, limul eriam Ca- lataßmos Petro & Foan. Marthæo Fpecialibus; pre- tio uMMh unciarum, addita venia & poreſtate redimendi, ut & promiſſione ratihabitionis ſive confirmationis conjngis D. Violantis, natorum- que D. Foannis, maximi natu; & D. Eliſabetbæ ſiye Nalellæ, ceu ut exhibet Protocollum Notã- rii Foan Caßagnæz ultimo die Aprilis y. Indict. an- no McccctvII. nec non Diploma Gonfitmationis datum 11. Junii anni memorati in Archiv. anni zMcect.yL fol . impertat F. 7. Mortuo Rege Aphonſo MNeapolitano die 3 Julii anno McccctvIti. ſuccedenteque in Re- aũn ca gnum Ficiliæ fratre ipſius Foanne Rege Arago- nen; Coimnes memoratus und cüm Domino Joan no maximo natu ipſius regreſſus fuit in ſpaniam, ubi Conjugium celebratam fucrat antea maximi natu D. Vannis memorati & D. Joannæ Nimenes de Hx filiæ Vicecomitis Caramagnæ Galliarum, jamque ſtabilita & edita pacta eorundem jugalia Caccali, continentia ditiſſimam dotem prædiò- rum in Catalonia, & Comitatũs Moticæ; quod manifeſtant acta Notarii Nicolai Apreæ Panor- mitani anni memorat? MccccrvIII. quamquam ſunt; qui æſtimant factum fuiſſe anno Mccccxx Cüm autem Aragoniæ ſubſiſteret Comes laudatus, frequens interfuit pacis conditionibus die xxv1. Januarii anno Mcccctx. inter Regem indicatum D. Janneim, & Principem Carolum filium ipſius, auttore Furita Tom. 111. Lib. xv1. Cap. Lx1II. fol. 68. atque tum temporis impetravit à Rege no- vitio introductionem & ſtabilitionem prædiorumʒ dat. Barc inone die x. Januarii v111. Indict. anno vcccci.x. quò peracto Comes repetiit Ficiliamʒ remanente in Aula D. Joanne maximo natu, Cæ- rerùm Comes, luſtratis prædiis, obtinuit à Pro- rege Siciliæ, tum temporis D. Joanne Moncayo, immunitatem Caccali, ut liceret agere imercatum dies xv. continuos, nimirum octo dies ante & 6. cto viciſſim poſt Feſtum Aſcenſionis Pomini; mercatus vero idem anno MbfvI. mutatus fuit atque translatus ad feſtum Paſchæ & Pentecoſtes, additis aſſuetis libertatibus & immunitatibus cæ- terorum mefcatuum Regni; Confirmata hæc fus- re Diplomate dat. Catanæ die ultimo Octobris an- no Mccccr.x. ftyli Sjuſmodi: Foannes (ꝗᷓt. Vicere⸗ Sr. Pateat Vniwerſs tam ↄræſentibu qudm furu- ris, zuod ad ipplicarionem nobis falam pro parie Magnißci, Spectabilis Bernardi Joantis de Ca- praria, Militis Comiti Mohac am ſuo nomins vyo prio, Auam nomine pro parte Magnißcæ Vio- 474 lantis u uroris, d⸗ certa nſtra ſcientia, & conſul- 1o eiſdem Magniſicis Jugalihus, ( duncit ſucceſo ribus ſuis in Barbnia Terræ Caccabi licentiam, & Facultatem præſontium audoritaie concedimu damus pariter, 6& impartimur conſtituendi, 6 faciendi, Jeu conſitui, & ÿeri faciendi Nundinas in Tyra prædicia Caccabi jſque Territuria ſemel is ann⸗ ———— GakRTRHA6o S1gvba LI2. N. . 5 A duraturas ſeilicet dies octo ante, E 1olidem poh ſe Nivitatem Aſtenhonis Domini nohri Jeſu Chriſti hu- jumodi forma præbeminentiis, libertutiluiʒ iun unz- ratibu;, francbitiis, ordius Milo, & olſervantijs quibu cœteræ dibti Regni Nuhdinæ celebramur, 6 celebrari melius conſuewit. Gabellis famen & Ju- ribus omnibus debitis, S /pectantibus Regiæ Curiæ jemper ſalwis, & ideo earumdem 1enore Magn. 65 Noh. eÿuſdem Kegni Magiſtro Juſtitiario Locumte- nenti, &5 Judicibus M. K. C. Magiftris Nationali- bus, Tbeſaurario, & Conſervatort Kegii Patrimo- nii cœreriſque univerſts, & ngulis ehe, ad uos ſou quem ſpectabit, dicimus & mandamus qua- B 7enus præſonte noſtræ Ientiæ, S yybviſonis forma per vos S unumquemzue Vehtrum diligenter attenta⸗ S Inwiblabiliter obſervala, illam Tensant, 6 ob- ſervent renerique & obſervari per quos decet, faci- ant juta iphius ſeriem, S continentiam pleniores Dat. in Clariſ. Civitate Cathaniæ die ultimo men- Ocbris 9. Ind. 1460. Fuhan de Moncaÿ. Quod habetur in Archiv. ann. Mccccrx. n. F. Antonii Monaco, Regiſt. Secret. fol. 126. leura. ratus Comes indiguſque pecuniãtum̃, accepit un-? decim millia florenorum, ſponſoribus D. Franciſco & Bapriſta Marfprello ſummo Porticulano Regni, Coppignoratis pro miemrãta ſumma unciis ce. de reditibus vectigalibuſque Seichs aliorumque præ- diorum, ut mönent Indices Notar. Antonii Gat- , die 1x. Decembris x. Indict. ann. Mcoccrx1. quam ſummam poſtea anno Mprxxxx. recepe- runt creditores ex pretio venditorum prædiorumi feudatãriorum Caccabi. Nec hic ſubſtitit gra⸗ tia, quam Cömes & Conjux ipfius præſtitére Caccalo; ſiquidem anno MccccrXvt. in Pde pri- 4 maria, ſubnomine & pròtectione S. Georgii Martris impenſis ſuis ahi marmoreum quadri- laterum̃ affabrè fabrefaẽtum poſuere; in primo ve⸗ D rò horum läterum ſculptum eſt ſanctiſimum no- men Jeſu; in altero F. Georgius Martyr Sanctus tutelaris & Protectòr accali; in tertic ſcutum citn Inſignibus proſapiæ Caprariæʒ atque in ulti- mo aliud ſcutum continens Inſignia domũs Pra- 1es; quæ talia ſunt, qualia locis ſuis adduximus. Cæterum ohitus ſui non ignarus, datis lireris in omnibus ſuis prædiis paläm cxclamari julit, ut ſi quis injuria affectus eſſet à ſeſe vel ſervis officia- libus, præſtò adeſſet; cům paratus eſſet ad ſar- ciendum ſolvendumque omhid ex affe. Itaque Comes memoratus, tot prædiis diſtractis, & ſu- perſtite ſolo Comitatu Moricæ cum Dynaſtia Cac- F cabi, perrexit uſque ſuprema funera: etenim mor- bo implicitus Syracuſs; tabellis teſtamenti inter alia, legavit tria millia ducatorum redimendis ver⸗ nis fuis, qui mancipia eſſent in Zarharia, ut ſi- ſeam pſurima alia henefacta: quibus memoriam bonam relinquens famamque illuttriſſimam, obiit menſe Majo x1v. Indict. an Mccccr xv. deſerta ſuperviventeque D. Violante Prates, unica & ſu? perſtire Gonjuge eum bina ſobole legirima D. Jo anne & Iſabellaʒ quorum ille quidem fucceſũt in pa- tria prædia, hæc veròallãta dote duodecim millium florenorum nupſit D. Joanni Kamon Hoch, Co⸗ miti Cardons & Prates, Proregi Ficiliæ annis MccccI.Xxvi1. MccccL.xxvIII. & Mcccctxxix. F Corpus autem ipfius ſepultum fuit 4 latere dex- tro ſacrarii maximi Edis principis Shracuſanæ, regione fepulchri D. Bernardi Capratii Patris ipſius. Momina Volantis, Vidua ipſius, Pomina & patrona fuit Caccabi, dum in vivis eſfet, ut re⸗ gendo ſic protegendo, quemadmodum ann ccccLxIx. epyenit, imenta lite, quam ha- buere incolæ Caccahi & Ciminnæ invicem, quod 476 incolæ Ciminnæ Caccabum migrarent ſimul cum ſu- is bonis; quapropter Diploma Proregis impe⸗ ait commodum urbi ſuæ: quod ſupereſt in Ar⸗ A. oge. Qz chiyis 1 + ˙ 3 Obitus I. §. 8. Anno Mcccct.xtt. plurimis debitis obæ- pfius & ſe⸗ „ 1 —— — — —— —— — 2 ——— . „ 8 6 6 „ 4 — — . — — —— — — — — — 247 chivis Regiis Indice Frephani Macris à ſecretis, menſe Aprili IV. Indict. anno MccccXIx. Pominium perſeveravit uſque Menſem Majum anni McccctxxI. quo anno vitam cum mor- te commutavit: humoque mandata fuit Sracuſis apud. D. Bernardum Joannem Conjugem; in fa- cultates verd ſucceſſit maximus natu ipſius V. Joaunnet impetrata à Rege introductione die I. Ju- nii IV. Indict. anno Mpccccf.xx1. OaNMNEs I. CABRERa SVE CA- pRARIUS DOMINUS CAcCAB!, Et Comes Moticæ ſeu Mohac. 8. 1II. D. ogN. I. Ca. p. 04NNa PRAklUS. XIMENES. Inſignia exſant Tab. X. Mum. 1. S 2. D, A u6 uSTIRI LNMvE6SES d nen⸗ §.1. Foan I. Caprarins, Dominus Caccali, & — Comes Moticæ, fuit maximus natu D. Ber- Innem. Mardi Joan. & Conjugis D. Violantis Pratenſis Anno McccctvII. fuit in cautelam præſtandam à Parente ſponſor factus venditis Aamo & Ca- Ijaaßmis, & anno inſequenti Moccct.v111. duxit D. Joannam Nimenes de Fo filtam Vicecomitis Caramagnæ in Gallia e pattis conventis jugali- 47] bus Cuctabi editis indice Not. Nicolai Apriæ Pa- normi; memorato etiam anno luculenter ipſum impertitus eſt Comitatu Moticæ, & Oſunæ, Vi- cecomitatu Caprariæ & Baß in Caralonia; etũ ſum qui putant memoratam donationem conti- giſſe in Aragonia Menſe Januario anno MccccIx. ubi frequens adfuit juri jurando fideliratis præ- ſtando novitio Regi Araguniæ & Ficiliæ. An- no xccccrx. in parte Principatũs Cataloniæ al- ter fuit duorum Strategorum ſeu PTribunorum for- tiſimarum copiarum (alter quorum erat Viceco- mes de Nocabertis,) quas contra Gailliam recens Rex collegerat; & cum eodem tempore Rex Foan- nes hoſtis eſſet Principis Caroli filii ſui, propedi- em partes Caroli ſuſcepit Comes: ſed necopinatò rebus compoſitis inter Regem & Principem, Go- mes præter cæteros omnes Milites, cum Re- ge in gratiam confeſtim rediit; meminere geſto- rum indicatorum Comitis hujus paſſim Jurita par. m. Lib. xv11. c. vi. fol. S1 c. X11. fol. 176. c. Xv11. f. 9o. c. x1x. f. 92. & P. Mariana tom. n. fol. 362. qui addit, Qomitem eundem à Re- ge Joanne conſtirutum fuiſſe Principem oppidi ſui Fpſerlic; cui aſſentitur Furita cap. xL. f. 113. Annalium anno McccctxIt. Qui ad aunum nccccIxv. cap. LxII. fol. 137. refert. GComitem memoratum interfuiſſe ſeditioni ortæ in Princi- patu Cataloniæ adyerſus Lußranos, cùm ipſius tu- telæ & defenſioni traditus fuerit Princeps D. Fer- dinandus filius Regis FVannis. piom F. 2. Deinde anno cccer.xv1. mortuo D. Ber- Regium ctus fuit acceptum prædia detunẽti; introductio itaque plenaria in eadem data fuir die IX. Maji x1v. Indict. anno MccccI.xv. reduxque in Cara- joniam, cùm Dux Lotharingiæ MccccrxvII. in- greſſum celebraret, inter milites qui præſtò fue- runt, numeratus eſt, narrante Furita loc. alleg. ſib. xv111. cap. x1. fol. 153. Die xx. Novembris 1. Indict. anno nccccrx1x. edita eſt Conſtitu- tio in Firilia, ut conceſſa exportatio tritici ẽ Re- no ſemeſtre ſpatium inde valeret. Verùm Co- 8 mes ſolutis CC. unciis Aulæ Regiæ, impetravit Diploma immunitatis ſuæ, à ſanétione hac ex- ceptæ, ut Novella regia & reſcriptum dat. Pa- normi die xx1x. Septembris 1v. Indict. anno nccœct.xx. indicat. Anno inſequènte Mcccc- nardo Joanne Parente ejus in Ficilia; eò profe- Pſ tor ſeu Prorex Ficiliæ ab anno npimx. uſque annum 148 A inmti Prates, Mater ipfius; ideoque Comes ſuc- ceſſit in Dynaſtiam Cattabi, quam juſte ſibi vin- dicavit, ut habetur in Indice Notarii Joan. Ba- vetidie xxvI1. Maji 1v. Indict. anno Mccccrxxi. ultimamque adeptus eſt in eandem introductio- nem die 1. Junii ejuſdem anni, ut exſtat in Ar- chiv. anno Mccccrxx1 fol. yʒ. Ad hæc efficaciã Diplomatis à Rege Aphonſo, dati anno Mccccxtv. Mandatum executionis vulgatum fuit die II. menſis ejuſdem, implendæ Caccabi; compoſitum à Not. Antonio Bonaßde Thermenſ. §. 3. Tandem Menſe Majo anno Mccccr.xx1y. t Comts ſubſiſtens Moriræ e vita diſceſſit, relicta conu D. Jhanna conjuge cum terna ſobole; D. Founne k I hujus appellarionis; D. Anna; & D. Jſabella ſeu Ehſabeiba, Kilius, qui & liberorum maximus natu, fucceſſit in prædium Caccabi & Moticæ cæ teraque prædia ciientelaria; D. Anna nupfit D. Friderico Hnrigueæ, ſive Henricio, Thalaſſiarchæ; & D. Tahella fuit proles poſthuma, nec alicui deſponſata. Cæterum ante obirum ſupremaque funera Moticæ (Indice Not. Joan. Baxetri die xx11 Maji) teſtamentum ordinavit his legibus, ut funus humaretur in Pdicula Caſtelli S. Ma- riæ Moticæ, ubi inſtituir ſibi, unciis xI. quotannis ſolvendis, inferias religione ſex miſſarum quotidia- narum celebrandas. ſtripſit hæredem ex aſte & ſuc- ceſſorem in prædia clientelaria Caccabi & Moticæ in Ficilia, ſicut in Catalonia memoratum natum ſuum, Dominum Joannem ipſique ſubſtituit, ut & obligatione data hæreder particularem xx. milli- um Horenorum declaravit D. Annam, quemad- modum & poſthumam prolem; quæ poſtea vo- cara fuit D. Jabella, etiam hæredem vicies mil- le forenorum. Juffit præterea Conjugi ſuæ D. annæ ſolvi viginti millia florenorum pro dote arrhaque ſponſaliria, & legato; quam reliquit 45 Pominatricem rectricèémque ſobolis fuæ & præ- diorum gtatioſiſſimè & benigniſſimẽ:ipſique teſta- memi leges implendas concredidit. Hoc eſt com- pendium & ſumma teſtamenti ab illo conſtituti, quo relicto diem obiit ſupremum; nec ſobo- lem legitimam numeroſiorem vel ſpuriam obſer- vo. Fametſi nonnulli ipfi adjiciant tres filias, nimirum D. Lucretiam Caprariam, quæ nupferir D. Voanni Vintimiſliæ; filio D. Caroli, qui fatus fuerat D. Ferrante ßlio, ſecundo D. Joan. Vinti- milliæ, primi Præſidis limitanei Hieracii, & D. athd Prates. Arque D. Berlingheris Vintimillia anno Mpcxxv1rr. de hac ſerie fuorum parentum & progenie mentionem injecit coram Duce Ahu- zerque Prorege Ficiliæ, ut fibi caput regere liceret coram Prorege; quod eriam revera impetravit: propinquos verò hos eſſe inſuper arguit legatum 1.xxx. unciarum quotannis dandarum, conſtitu- rum à memorata D. Agarha, quod legatum D. Berlingberis & Conjux ipſius adepti fuere. §. 4. Pro certo creditur tamen; quod Co- mes filium ſpurium nomine D. Foannem procrea- verit, è quadam nobilium Dominarum domeſti- carum, vocata D. Sperancella: Hic primum du- xit D. Michablam. unde natus fuit D. Hnri- queæ vel Henricus Caprarius ſecundùm verò du- xit Innam Moncaram ſororem Militis Hier ſolhmi- van fr. D. Hugonis Moncatæ qui fuit Adminiſtra- Mnxvi. e Conjugibus hiſce proſata fuit D. Anna Capraria quæ anno Mpxv. nupſit D. Ludovico Henrique ut loco covenienti reſervabimus. Ita- que agnatos convincit D. TLucretiam & D. Joan. Caprarium Diploma quo æratis privilegium con- tinetur; anno Mpxv. Joannen verò hunc Ca⸗ prarium meruiſſe ſub Rege Catholico in bollis memorat P. Mariana tom. I. fol. 521. LRxI. menſe Majo vitam finivit D. Vio- D. JORHAN. — — — + S = S5 5 = 2 + 65 65S 2* †— K „ — — — 8 N 6 S 3 — Se 1 d n 45 i U 6 g i Wa S13 32225 S £ 2 — t . — 1 — 31 a3 ———— 3¹ ——— t . ji —— S — 11½ — — 2 ₰ I ji —— * i1 E E * — — — 2 I t 8 22 23 i S3 fff 6 M m 5 eat 3 1 6 4 * . m 4 — n * — 2 F E iii . 1 * — 1 E 1 5 — „ . i . — — — —= — S — — — — — — — — — — S—— S — — ſu. * qec e 6 Molanni Ue- m t& mili. d. s ſor 4 * dole vo. enorum pro i * pl d. oc eiu * * * Im⸗ ber D. i, T thum dium ut, at h i A. arun Der 7ait uum udh utmun mun, u 4 0z qam bol ime — — 149 GasTMaso SrcuLa. Lrs. I. Car. IX X. 26 o D. OaNEs I. CapRaklus, PoMI. RBcxns0 pahMIIR Capn Ns Caccakt, BT COhins MOTICE. 8 D. Pontius ſive Ponzus §. IV. D. Caraus J. Inſignia horum exſtant Tab. NX. Num. 3. 4. Nt han. S.I. T Nan. N. vel Foannbttus Caprarius, ma- n. ximus natu D. Joan. Caprarii, & D. Foan- næ Nimenes, quamvis hæreditatis jure poſſideret prædia patria, juſteque dominaretur Cactalo, ut elucet ex introduòtione plenaria, inſtrumentoque r executionis impetrato die xx1I. Junij v11. In- B D. Gar⸗ * dict. anno Mccccrxxtv. tamen brevi tenuit. GereanBeae 5 Fmæus III. D. Kuia. Anno enim memorato Mocccrxx1v. accidit, ut D. Pontius vel Ponzus II. D. Arſenda. D. Garaus II. — — Moricæ incolæ perſequerentur Judæos, ex ipſis — 5 — — interficientes cccrx. Quamobrem oportuit Admi- D niſtratorem huc venire, ad exercendum ſeverum — — D A D. Awa⸗ judicium: verum omnibus venia facta fuit, Com- engs. u. muni Urbis promittente folvere ſeptem millia flo- renorum; ut indicat Diploma in Archiv. v. In-† D. 1 dus I. dict. Anni vocccLLxxttI. fol. 288. quod ita te- ſtatus fuit Lucas Barherius“ In qub quidem anno MccccLRxIv. Populus dicæ Torræ Mohac inter- ecit 360. Judæos utriuſque ſtuus. Et ſandom Pro- c — —— — rex ibi perſonaliter ſo conferens aliquos ſuſpendit; 5 C. „ 4 Curia ꝓro Norenis ſeptem mille, S ita habnit remiſ- 36 o. ardus 6 nrA⸗ Nonem de dicto delidto & aliis, ut patet in libro d⸗ He &i anni ſol. ⁊88. mes J. Anno inſequente Mcccct.xxv. die xxvII. Au- W ₰ guſti, & 1x. Septembris impetravit Diploma —— concedens — 1. millia onerum exportandorum 1 . 6 tritici, quod Immunitati Carol V. inſertum ₰— reperies. emq initiö menſis Auguſti x. In- D. Sandia. L.m — 481 dict. anno Mccccr.xxvII. parvulus ſlle Comes D. Jannes in pueritia deceſũt Moricæ huma- 6 1 tuſque fuit in Sacrario Caſtelli Moticæ, prope ſe- 7 pulerum Patris, quod etiamnum fupereſi. Quo D D. Jabella. D. n I. Comes III. Motic= ſive mortuo, ut in Comitatum Moticæ, ſic in Dy- , naſtiam Caccabi, cæterorumque prædiorum clien- S telarium Siciliæ & Caialoniæ fucceſſit D. Anna ſo- 1 ror maxima natu; cujus Mater & Curatrix D. Foanna, monente Indice Notarii Foan. Baxerti D. Ama Comes. P 7 — D. ella. Moticæ die v11. & xxv11. Menſis Auguſti con- n W celßt Frephano Jurato, ut nomine Annæ memo- FlNIs Capitit Noni de Familia Caljera Je ratæ in poſſeſſionem acciperet „acquireretque in- — Capraria. troduẽtionem plenariam in Caccabum & Moticam, quam ctiam obtinuit à Rege Catholico conceſſam TRMPORE REGUM ARGONENSIWM 453 die primo Septembris inſequentis. Hæc D. An. ET AUSTRIACORKUM, na poſtea anno MccccLxxx. nupſit D. Friderico S * Hnrique? ut capite proximo indicabimus: ita- E PROSAPIA HENRIOQUEZ, SIVE HEN⸗ que Caccabus à proſapia Capraria, ſerie marium RICIA. defunctã, tranſiit ad illam Henriqueæ, quam Ca- 8 Praria tribus generationibus, nimirum D. Bor- Capur pRcrunt. nardi Joan. D. Joan. J. & D. Joan. I. ab anno QUAM ANTIOQUa, FT NOBILIS NW ncccxx. uſque annum Mcccct.xxx. annis inquam, HISPANIA SIT FAMILIA ſexaginta proſperrimè tenuerat. Permanſit ad. HENRIQUEZ. coque in ſerie fœminina à memorato anno ucccc- LRxx uſque annum MpLxv. in nominatis vide- S §. 1. licet duabus fœminis, D. Anna priori, & D. An vx polteriori Caprariitʒ & quamquam utraque de. ſgnia exſunt Tab. I. Num. 4. fecit linea, tamen numquam periit appellatio Ca. 4 vuria, utj nec ipſus zm et ck PR in in fpania familiæ nobiliſſi. Auuo bas familias fuerit in memoratis pactis convemis Fſ ſimili eine cognomine diſ n= jugalibus tranſactum anno upxy. imili, verum proſapià diverſd; Aurigueæ & en riqueæ. Prior auctorem agnoſcit Infantem D. Anriquez, filium Regis F. Ferdinandi Fandi poſterior verò D. Alonſum Hariguez, nepotem Regis D. Henrici vel Henriquez Caſtiliæ, quæ de- ribenda jam venit, atque hanc agnoſcit originem. D. Alonſus Caßiliæ & Leonis Kex, duas duxit Conjuges, nimirum D. Mariam fliam Regi Tu- Mraniæ, E qua editus fuit in lucem D. Petras, ſucceſſor in Regnum; & D. Eleonoram Nugnes, viduam ——————— ——— — — . — — — — S 2 8 8 T1N viduam D. Joan. Velaſi, & natam D. Petri Nu- gnes de Guſman; quæ eviliæ vel HMiſpali anno ncccxxxI. geminos ſimul peperit, D. Henri- quez ſive Henricum & Dominum Fridsricum. D. Fnicus primum conſtitutus eſt GComes Weſtema- 7i 8 Dominus Caprariæ atque Riberæ; poſt defunctum Regem D. Petrum fratrem ſuum annò ncccrxIx. exccpit Rex ipſe Caftiliæ. D. F⸗ dericus alter ꝑefnmorum, tertiuſque filius Re- 484gis D. Aphonß, annum egreſſus decimum æta- . tis, Præſes S. Jacobi Algeæiræ; poſtmoduin ra⸗ tione mihi ignota, annis expletis ætatis XXvI. ni- mirum anno Mcectv1It.die xx 1x. Maji die Mar- tis à Rege D. Petro fratre ſuo juſtus fuit interfici in Palatio Regio, arque Iiſpali in Sacrario Re- gio hutno eſt mandatus. Hic verd reliquit qua- ternam ſobolem, D. Jabellam; D. Pleonoram D. Petrum II. factum Tribunum Stabuli Caſtiliæ Rege D. Menrico Patruo; & D. Alonſum qui auctor fuit familiæ noſtræ Henriciæ vel Henri- quez, tali ſucceſſione: Ceneratio. S§. 2. Proſatus eſt D. Monſus quartus filius D. nes prola· Friderico, tertio nato Reg's D. Alonß Caſtiliæ anno Acccxtv. cui in Palatio Regio Regis Ca- ßiliæ D. Henrici Patrui, ubera præbuit infanti fœmiva nutrix; nomine Palumha; is cum gra- tia Patrui, ſibi poſteriſque vindicavit cogno- men Mnriquez ſive Henricum; hic circiter annum ncccrRx. ab ipſo Rege D. Henrico Patruo crei- tus fuit Thalaffiarcha Max iwus Caßtiliæ, nec non Dominus Medinæ Rivi Sicciʒ Palenſtlot Caſtri- viridis; & aliorum prædiorum. Adhæc quam- vis eſſet Primus Thalaſſiurcha ſuæ domus in re- eenſione generis, ramen in Præfectis claſſis Ca- iliæ fuit quintus & vicsſimusʒ qui fuerunt ſub- jecti: Primus D. Kaymundus Bonifacius conſtitu- tus à Rege D. Ferdinando Santtoʒ anno MccRLVI. n. D. Nuiz Lopez Mendoæa anno McCTL.Rx. mI. D. Martinus Fue E Fantass. 1v. D. Perrus Laſu 2 4 . Vega. v. Pomitus Payus Gomeæ Gberina. vi. D. Petrus Diaæ Caſtagneda. vii. D. Dugn Diaz Ca- agneda. vmn. Benedictus Zacharias anno Mccxc. 1x. D. Joan. Mattbæu Luna. x. Dominus Fer- dinandus Pereæ Maymon. x1. D. Aonſus Hernan- Montis Molini Ril. D. Awarus Paez. X1ri. D. Didacus Garzias. x1v. D. Didacus Guttiere? Ce- naglia?. Rv. Cilbertus Vicecomes Caſtelli novi. Rv1. D. Alonſus Juße Te orius. Xv11. D. AMlon- ſus Ortiz Caldero. xv111. Egidius Boccanegra. 467114. Ambroſus Boccauegra. KS. D. Ferdinandus 1 Fauches de Towar. xx1. Dominus Joan. Terdi- nandus de Tvar. xx11. D. Alwares Perez Guſt man. RRI1I. D. Didacus VUrtadus Mendoza. xx1v. D. Kuiz Diaz de Mendoza. pigta 3. Utimum excepit memoratus D. Alonzus Tpalſur· Henricus ſive Henriqu qui XRv. adnumeratus e ceſt Thalaſfiarchis Caßiliæ; verum ſuæ familiæ tmiiæ primus; itaque, ut quodammodo explicem illud He, nobiliſſimum munus; eſt Admirante (Thalaſ- „. & archa) vox Arabica quam nonnulli componunt n. & vocabulo Nuan, quod denotat Dentem, atque ideo inſignia Thalaſſiarchæ exhibent Anchoram quæ cum Tridente Neptuni pari paſſu ambulat; quare ad horum ſententiam Admiranie dicit Pen- em aue, nimirum Anchoram; Widentem vel po- teſtatem in aquam. Viciflim alii autumant com- poſitam vocem èe Mirach, quæ notat eupidum a- Juæ, quaſi regimen aquæ habere averet, atque inde in quibuſdam hiſce tractibus, qui natare do- cent, vocantur Amiranti, Ad ultimum Almi- rante (T halaſfiarcha & Præfectus ſummus Claſſis) inſtructus eſt mero miſtoque imperio, ſecundus Regi proxime, fine ullo acceſſu vel appellatione ad ullum alium; & ut tradit Salaxar Mendoda, primus Rex Caßiliæ; qui Munus, hoc inſtituit, j ſpatam; Dominam pulcherrimam, & D. Kami- valot iyſ ex articulo A 6 Mir quod ſignificat Iuam, ut 1.4 1RN 25* A fuit D. Ferdinandus Sandus anno Mccx.vI. Ita- que mietnoratus D. Monzus Henricus vel Henyi- uez Primus Thalaſſiarcha Cæßiliæ familiæ ſuæ, duxit D. 7oannam MendoZan HMtam natam D. Pe- Conzales vel Conſalwi Mendozæ Hitæ, & D. donzæ Aalæ; e qua progenuit tres filios. D. Fridericum Henricum, qui ſucceſſit in prædium: D. Pemrum, qui in pueritia obiit: & D. Henri- cum, qui Gomes fuit Ahadiliſtæ; præterca no- vem filias generavit, quæ nupſerunt Optimatibus Hſpanis Tandem expleto anno æratis Lxxu. CGuudalupæ obiit anno MccccxxRI. mox Conjuges B ambo 8. Claræ in Valentia, quam ipſi extruxe- rant, fuere hum mandati. — §. 4. D. Fridericus Henriquez xRvi. Thalaſfiareha 36 Caßiliæ & 11 ſuæ proſapiæ, maximus natu D. A htognen jnß, primus Thalaſſiarcharum a Rege Voanne ſe io wu cundo impetravit prædia Tarifum Kudeam & Man- iam; bis verd conjugiuth ſuſceperat; primam watrimonio ſecum jußnit D. Mariam Toleta- nam, natam D. Hernandi Cordubenſis, Nomini Va- enæ, & Tribuni ftabuli Andaluſiæ, atque Mes, fi- liæ Vpltani Homini Caſarubiosʒè qua procreavit D. Vannam, quæ anno Mccccxrv. nupſit D. Joan- ni Regi Aragonenſt, unde anno Mccccr111. die k. Martii natus fuit Rex Ferdinandus Catbolicus Conjux D. Iſabellæ Reginæ Caſtiliæ. Secundam autem duxit D. Fridericus nomine D. Thereßam Quignones Kiliam D. Didaci Hernandis, Domini Lunc & D. Mariæ Toleranæ, e qua geniti fuére tres ßli: nimirum D. Aonſus ſucceſſor in præ- diaz; D. Perrus Pominus Tarifæ & Adelanraldi Majoris, in Andaluſta; & D. Henricus Henriquez, qui fuit Præfectus Prætorio Regis D. Ferdinandi & Reginæ Vabellæ nepotum ſuorum, Tribu- nus fummus Leonis, Thalafũarcha Ficili; Re- dorque ſive Auſpex ſummus, Puxque ſeu Præ- fectus ſummus Baz, 8 Dominus Orcis, Gals- ræ, Cortis, Senecaſtri, & Lucaynenæ. Tan- dem ſupremum diem obiens D. Fridericus anno Nccccrxxmn. die xx111. Decembris, Valentiæ humo mandatus fuit. 5 §. 7. 8. Aonſus Henricus vel Inriqueg, ſecun- vletir dus hujus nominis xxv1I. Thalaſſiarcha Caßtiliæ & u1. ſuæ proſapiæ maximus natu D. Friderici, frater D. Joannæ, Reginæ Aragoni, atque avun- culus Regis Catbolici D. Ferdinandi, creatus fuit Thalaſſiarcha à Rege D. Heurico 1v. ftipendium meruit ſub Rege Carbolico D. Ferdinando, & Re- gina D. Nabella contra Luſiraniam & Granadam. Duxit autem D. Mariam Velaſtam, natam D. Petri Hernandes Velaſci 4. Comitis Hari, & D. PBeatricis Manriqueæ, e qua procreavit terram ſobo· E lem D. Fridericum ſucceſſorem, D. Ferdinandu poſtea etiam ſuccedentem in prædiumʒ & D. Joannam Conjugem D. Didaci Lope Pacuchi4 præſidis limitanei Viglienæ; obiit tandem D. Aphonſus Valliadolide Menſe Majo anni ccce- LXRRv. humatuſque eſt Valenti. F. 6. Dominus Bridericus Henriquez. I hujus no hupin minis xRvIII. Thalaſſiarcha Caſtiliæ, & 1v. ſuru famili, maximus natu D. AMonſt . duxit D. niieie Annam Caprariam, Comitem Moticæ, & Do-* minæ Caccabi. Conjunxit itaque Nobiliſſimas familias Henriquez & Caprariam, quod quomodo p comigerit, mox paucis indicabimus. §. 7. Itaque ut repetamus inſtitutum, unde di- vhi greſi fuimus, D. Frideriru⸗ Henrique N. huſus nominis (norante Hernando Pulegar) maximus ni tu D. Aonſ II. & Mariæ Velaſches ab ephebis ad officia Regis Catholici D. Ferdinandi fratris pa- truelis ſe contlitʒ atque more Aulæ Regiæ Hiſ⸗ panicæ, quo Milites Aulici in tutelam recipi- um Dominas Aulicas, anno MccccLLxxx. PIæ- ſens hic D. Fridericus amavit D. Mariam Za- r Qnnoco mle Beny mn 4 lulan. 469 — do An * . „ * 53 GasTRa6o SIcuLa Lrs. II. CaAp. X. 154 i vus Nugnes Gusman, Dominus Wralis (qui po- A prætextu, quod ille promiſerat ipſi ſalvum con- in⸗ a ea duxit D. riam Woriam, maximam na- duẽtum Reginæ ſiſtendo; quare quavis via, qua- genn 4 tu D. Perri Oſorii Comiris Trafamaræ) dilexit Uis arte tentabat interficere. Indicatæ fuére in- ui lcrn niu ambiitque Dominam Mariam Manuelem; itaque ſidiæ ipſi Thalaffiarchæ 4 Garce Hrancoz cm ita- iti cht. l evenit, ut veſpere quodam, præſente Regina D. que Vagliadolidi D. Mamiru perveniſſet cum ali- liulj, k40 ½ Jabella, cùm invicem ſeſe convenirent D. Ka- quot Militibus propinquis ſuis & neceffariis, ut tnin en mirus & D. Maria, ut intervenerit (utpote ne- patraret necem, repentè obſervavit pfum Aica * h ceſſitate coactus) ambobus D. Fridericus, præ- u Vaideras, namque halaſſiarchæ, indice Gar. no eun terea D. Guttierris Soromaſor Comes Belalcaſar ce Hauco, idem conſilium ſatis innotuerat. Qua- u nu(u Conjux cujuſdaim ſororis noſtri D. Fyiderici (qui re ſtatim revertltur, commodiorem qumeſiturus 4, dunhlanh poſtmodum, monentc Furita om. 111. fol. 33. occafionem. Thalaſſiarcha D. Aonſus negotium i occubuit in bello, percuſſus ſagitta, ad Aram detulit omne ad Reginam D. Labellam præſente mnu oppidum Granadæanno Mcccci. xxx1v.) qui etiam Cardinale Hhaniæ; quæ unâ cum Cardinale me- muinun perditè amabat memoratam D. Mariam Manue- B morato literas dedit ad D. Kamirum, excuſantes anReg ub. lem, cuique inviſus erar D. Namirus, quod - Thalaſſiarcham. Hic confeſtim miſit fratrem nſuee pſam amaret;ʒ quamobrem ubi obſervaſſet D. Fri- fuum ad Reginam cum reſponſo: ſeſe conſilia in- nſiceyem. 4 dericum conſanguincum locum inter ambos de- ter collaturum eſſe, ne violatæ digni- 5 luin dile, iple leſe inter ambos inferuit, & præſenteRe- tatis accuſaretur, Majeſtatique iplius pollicitu- ujnſn ſu gina præter Milites plurimos incepit cum D. Maria rum xx dierum inducſas ſervandas Thalaſſiarchæ. i omin termonem ſerere: actione hac offenſus fuit D. Ka- Inter vallo vech horum Xx. dierum Regina ma⸗ 6 . M . mirus, & quanquam in præſenti dolorem diffi- datum cdidit, quò Lavlt, ne in Ahania mane- Japwennih mulabat, tamen poſtea D. Gareillaſo Vegæ, De- ret D. yidericus, verdm in Siciliam relegaretur, eu nyit Dn. curioni Gubiculi Keginæ conqueſtus fuit. Que- ſubi Conjugium agitari cœptum fuit, & flabili- wo MccccrI de rela delata fuit ad V. Fridericum „qui à partibus tum cum H. Auna Capraria, Comite Moticæ, & uui Cajiu D. Guutierris conſanguinci litem injurioſis verbis Homina Caccab. Hoc calu, hac occaſione in ie Secunom Proſecutus fuit, tam auctam, tamque increſcen- Siciliam fuit translata familia Nobiliſſima enri. ine D Vn tem, ut minaretur ipſum verberibus ſeu plagis C Fuez, atque afnitate cum proſapia Capraria con- uin Donint Zuingueß ſe cæœlum jriz ad Rn jenbet Ju nii fucre verba flluit D. Ramirus, cum ſurdaſter eſſet, nec L verba eadem ſentiret, verum mox clarè perce- D. F RIDERICU3 HENRIQUE? POMI- 450 nife K AUManul ptis, liberrime & rotundo ore reſpondit, ſeſe pa- NUS CaCC A BI „ET COMES ienritu Himihe, ratum eſſe ad inferendum non modo plagas quin- MOTICE. , KegsD. Ferinnj quaginta, ſed quingentas, qumimo ad ipſum in- .I m ſuorm, Ti, terficiendum pluribus injuriis ſumma vi invicem ch hiie ehuuris, delati iicem ſum coram Reginn D. J. D. FRIDRRIcUs D. ANN4 3 Dunquz ella, quæ confeſtim acciri juſit D Alonſum HAeuri- HENRIQUEAZ. CAPRAR1a. ominus O Zue Fatrem D. ideriet memorati „ipſiſque Lucayn ſ mandavit, ut njuriis depoſitis reconciliarentur, Anſignia Sorum exſant Tab. F. Num. y. 6. „d. ut e veſtigio evenit; diclque nonnullos conver- — Detenbr jiu ni fuerunr: poltmodum contigit, ut per feſtum D §. 1. A nea innotuit D. Joannem 1. Caprarium ꝰurins quoddam in Aula celebratum plendidiſima de- Comitem Moricæ; & Dominum Caccahs Core curfio lucicra haberetur, ubi à Milite, comita- reliquiſſe ternam ſobolem nimirum B. Jpannot- kiun L. 4 ſe to aliis duobus Militibus, ictus quidam & per- Mum, D. Annam, & D. /abellam Prolem poſt- ſrni⸗. cuſſiones lancea factæ fuere in latus D. Namiri, humam. Horum maximus naru in pueritia de- nn nu füini quas ipſe ſonora voce imputavit memorato D' ceſſit menſe Auguſto anni nccccixxVrI. Quare Friderico; Regina itaque injuriam teſtata, ſtatim D. Anna virgo acerba, ad leges teſtamenti & te- ſnluni ccub acciri jufit Thalaſſiarcham D. Aonſum, excla- norem immunitatis ſucceſſit in prædia Patriaʒ at- Hmit uh manique effata fuit, ſeſe ipſam pariter fuiſſe of que die primo Septembris eodem anno Mcccc- „DRriinhl fenſam haftaque percuſſam; quare repente D. LxRv11. plenarie introducta fuit additis literis laſimnim A biu Alonſus aliique pauci Milites profecti fuére Fi- exſecitoriis. Quamobrem cùm obiiſſent tam Co- „ Vaſun n Maucan, muniwentum nimirum PThalaſſiarchæ, mes Foan. J. quàm parvulus ille Comes Foan. I. Cowits limn ut quærerent D. idericum, cum verò non in rumor increbuerat in Sirilia, Meapoli & in H- pcreitenn venrent, perrexerunt Modinam Kivi ſieci, ubi 5 Jania de Conjugio adeo locuplete tantis dotibus, em, D fniu nec nanciſcerentur „dederunt mandatum plurimique Optimatum incenſi fuere deſiderio in prrdium D. Aonſo nſocæ Tribuno „ut quovis modo ca- Conjugii cjuſdem. Primus adeoque affinita- u Iihes Pl curaret D. ridericumʒ poſtmodum inde re- tem hanc expetiit Renatus Rex Napolitanus, obit un verſ Vagliadolidem, ubi Regina ſibi vindi- oriundus progenie Regis Callici in Sicilia, nimi- ne Majo aun! memorata munimenta. rum Regis Caroliʒ hic ablegavit quendam ſuorum alntie. S S 8. Laucis menſbus poſtea P. Guttierris Car- Militum ad Comitem Iannam Matrem in Sici- liam, ut pro quodam natorum ſui D. Annam ſo- 491 licitaret in matrimonium: Res autem id fecit, ut occaſionem arriperet invadendi Siiliam, ipſam- 4 — . hmiun·Ii k % gener procuravit à Regi- B 3 Ia in na cadem oppidula reſtitui, ubi etiam Tribunus ch ier ftahuli in conſpectum Reginæ adduxi D. Fride- in 89 niP 8 X1t P. Frid⸗ vuum, ſupplicantem, ut acci peret excuſationem que occupandi. Quin etiam oſtendére Dynaſtæ nitem Ni 4 juventute petitam, addentemque ſe valde deli- Scul Regni ſeſe avidos, ut Conjugium cum In- uit itaq dw quiſſe. Regina vero juſit, ut optiimis præ ſidiis fante D. Henrico Aragonenſt Properaret, quò o- im additis in carcere Caſtelli includeretur. Sed etſi ß lim Regem ſuum ſalutarent. Nec minor cupi- ndicabins 4 D. Ramiro ſtaret Regina, tamen hic adverſarius — alamt ditas fuit D. Joan. Naymundi Fch 6e Cardonæ ninliu firma tenacique memoria mjurtam illatam reti- Comitis Praiis & Adminiſtratoris Siciliæ, (qui in Huu . dieque & nocte ulciſci geſtivit; quare in ratione Comitis D. Jabel= Caprariæ Conjugis pueſic 2 cerem miſi t Sonalum & Didacum Pradum fra. ſu, natæ D. Beynardi anni⸗ affinitate conjun- Vuſ⸗ im nezeeelrios juos. ur ipſum necarent; verüm ctus fuit) ad ſollicitandum ut conjugio jungere- N iu Re — a vgiliis dedita perverſiſſimum nccptum tur cum certo Nepote ſuo, ut co obtentu me- 5 Aulæ vm reddidére tum. Quapropter D. Namiru in. morata prædia inyaderet. Inſuper reſpectu — urin telligens ſcſe lædere qetentum in cuſtodia non habito ad affinitatem prædium expopoſcit ce- „ vocecl⸗ „ polſe, & opiime cuſtodiri D. Fridericum, con- comes Koccaber 1is; quod juſſu Regis fuit agita- — Vrtit iram in Patrem D. Anſum TRalaſſiarcham, tum & propoſium in Concilio Regio in Sieilia, led Cal- emn — — — 2 — 255 1 1 v6 1 8 26 cauſam litemque obtinuit D. Anna merorata A dere licebit ibidem, quæ é marmore fabrefacta Verdm enim verd quòd rerum Regis noſtri Jo- annis maximi inrereſſet, cùm retinendi Regni pa- cati ergd, tum ſopiendi animi avidiſſimi cujuſque, miſit quendam à ſecretis ſuis Antonium Ceraldi dinum in Ficiliam, und portamem lireras regias à ſeſe datas ad Proregem, & Comitem Joannam Matrem, quibus indicavit ſeſe viduum avere, et- iamſi expleviſſet annos octoginta (poſtea die x1x. Januarii anno MccccrLxx1x. obiir) ducere in Con- jugium eandem Dominam Comitem Dominam Fannam Matrem, atque Regem D. Ferdinandum fi- ſium ſuum naturalem, Dominam Annam filiam eſt, cum S6. Petro & Paulo, Inſignibuſque Nove- yi Pontificis Sixr IV qui Pontificatum admi- niſtravit ab anno ucccLxxuſque annum Mcccc- LXRx1v. Domini memorati hypothecam datam Petro Speciali Bonifatum, Aicamun⸗ S& Calataß- mos ſolverunt, quam iterum hypothecam dede- runt Guglielmo & Naynerio Ajußami Chrißo. §. 3. Inter hæc 6 vita deceſlit P. Aonſus T. Donin Henriqusæ Thalaſſiarcha Caſtiliæ, Pater indicatiu D. Friderici, Vagliadolids menſe Majo anno Mcccc-uin xxxv. humoquc mandatus fuir Valentiæ. Cæ u rerum Rex Catbolicus D. Ferdinandus, frater pa- ipſius: mandato ſtatim ſatisfecit Adminiſtrator, mit- Btruelis ipfius anno MccccLRxXv1. D. Fridericum tendo ad Gomitem Matrem literas Regias Per Ge- vardum liatam, ſummum Notarium Regni, & Jacobum Bonannum, à ſummis Rationibusz his tricis Rex ſuppreſſit deſiderium maximum omni- um procorum qui minitabantur flammas ingentes Ficthæ; Auctor mihi eſt Surita p. 1v. 1. xx. f. 286. indicato anno MccccLxxvII. ut & P. Mariana tom. 1I. c. xv. lib. xx1v. quò Lectores harum rerum avidos ablegatos volo: ſiquidem Conju- 4bꝛ gium idem plurimi æſtimatum fuit: verũm etſi Coronam non adepta fuit D. Anns memorata; tamen nupſit ante commemorato D. Friderico creavit Thalaſſiacham, qui erat xxvIII. Tha- laſſarcha Regni, verdm 1v. ſuæ familiæ. Quin ctiam jamdum Moricæ vulgatum fuit pactum ju- gale memoratum, donatioque invicem facta pro- prer nuptias Indice & Albo Notarii Joan. Bauettæ, Moticæ die x1v. julii 1v. Indict. anno MccccILxxxvI. poſſidenda vcrò occupavit per procuratorem vñ cariumque Franciſcum Majorcam impetravitque petitione Thalaſſiarchæ diẽti plenam introductio- nem in Comitatum Moricæ & Caccabi, ut habe- tur in Archivis ann. ncccctxxxv. 4. Ind. fol. 473. Henriquez proſapia Regia oriundo; anno Mcccc- 6 Domini memorati anno allegato MccccLxxRVI. LXxR. Arque jufſu & permiſſu horum Regnanti- um & Reginæ D. Jſabellæ impleta fuére & com- poſita pacta conventa jugalia, quæ ſtabilivir Ren Ferdinandus, vulgando Diploma Regium Tleti die xx1. Julii anno Mccccr xxx. mox deſcriptum in Indice NMotarii Joan. Garraffa Moricæ die x111. Maji 11. Indict. anno Mcccct.xxRIvV. p. F 2. ⸗ Fridericus , ut diximus exul cdaẽtus fuit esire Hiſpania;, atque in n , Ficiliam navigare; cum jam annocccCLRXR m. ſolveret Clafis LXx. triremium, ſub Præfecto Tribuno univerſis D. Franciſto Henriquoæ fideliſli- mo ipfi agnato, quæ claſſis miſſa fuit à Rege Fr- D inando Carholico, auxilio Ferdinandi Regis Na- volitani contra Turtas, qui Regnum Neapolita- vum infeſtabant. Appulit Claſſis Meapolin, när- rante Maurohhco lib. v. fol. 186. Panormum do- cente Bonßlio Meſfand Neſcriptã fol. 71. ubi etiam nuptiæ agitatæ fuerunt ſplendidiſſimæ àd bæc jmnervallo triennii, quo novitii Conjuges ſubſti- rere Panormi, quod jocus remotus non eſſer ſx- penumero præſentes viſitarunt Dynaſtias Aa- mi, Calataſtmorum, & Caccabin & tandem migratu- ri Panormo Moticam transierunt Caccabum; ubi aliquamdiu commorati fuerunt; hõe verò tempo- re, quo indidem ſubſiſterent, dediti fuére mu- niendo & ornando Caſtello, fiquidem reſtaura- runt quadantenus Turrim illam cum interno fron- tiſpicio, quæ nunc audit In Torre della Foſa, e delli Dammuſolli, Turris foveæ & Virginum ut etiam Inſignia familiarum Heniqueæ ve! Henriciæ & Caprariæ ſeu Cabreræ (quæ ſunt Caſtella cum Leone & Capra) hactenus palam demonſtrant. Præterea cũm præſentes reperirent Edem pri- mariam dedicatam . Georgio M. quam Domini 493 illi Normanni, vetetes Domini Caccabi, ut Co- mes Rogerius, & cæteri omnes deditiſſimi S. Mar- tyri, ibidem poſuerant, quæque inde ab intervallo quorundam temporum anteactorum ampliata at- que extenſa fuerat; ut ornaretur & perficere- tur; locupletiſſima & diriſſima dona eidem attri- bucrunt; atque in Sacrario maximo illius Sancti, ſtatuam opere ſublimi elevatoque ſtatuerum S. Sebaſtiano; murum verd undique picturis orna- runt, atque inde uſque ſacellum deſtinarunt ſibi ſepulcrum, poſteriſque ſuis; ne verò oblivione factum deſeretur, in pictura eadem juſſerunt In- ſignia ſua depingi, ut hactenus in Templo S. Georgii ſuperluut Inſu per Portam auſtralem vi- S inſequente, non negligentes devotionem S ſplendorem ſuum, auxcrum ymmyſtas ſacrarii Ca ſtelli Moticæ uſque ſexdecim, additis penſioni- pus unciarum cxt.vIII. & v. pro miſfis 8& offi-494 ciis dicendis prout indicat Proceſſus ſewinarii Pa- normitani; præterca dedere uncias xx1. fovendis candelis cercis & oleo. Inſuper in ſeminario F. Georgii Moticæ contulerunt Jus patronatus un- ciarum x. ad altare F. M. Monſorrats relatarum. Alcami in Templum F. M. Gratiæ dos unciarum 1v. crogata fuit. Itidem Caccabi Abbatiis dua- bus F. Felicis & F. Joan. Græcorum donarunt tra- ctum jugerum duorum, quæ propinqua erant Templis. Fundaverunt plurima Gœnobia nomi- ne F. M. Jeſu & Crucis, ut Moricæ & Jicle, ſic Alum, närrante Gonzaga Hiſtoria F. Franbiſci cap. xx1v. fol. 449. Ccap. XxV. ut & teſtantibus Ta- bulis marmoreis Templorum eorundem exſcul- Cum ſubfiſterent Cactabi, Cœnobium Virgi- num facrarum 6. Benediiii, citimum Templo F. Philippi ad ripam rivi/ ut & rei pecru fitus, peſſ- mo ulum fuit are; quare in commodiorem locum, nimirum Templum §, Mariæ Menſe transmigrare juſſerunt; atque hoc und cum ale- ro Cœnobio Ordinis F. Dominici S. Mariæ Cm- nendatæ rempore codem extrutto, donarunt ſi⸗ pe onerum xxx1v. quæ e circumjeẽtis agris non unius oppiduli, Caccabo ſubjecti, quotannis ſolve⸗ retur; teſte Proceſſu Seminarii Trib. R. M. Ex hoc vero agro demum vivunt Virgines devot? Monaſteri Novi, quod deportatum fuit imra moœnia oppidi anno RprxxI. ab exequentibus mandatum Concilii Widentini; Præterea fecẽre Xenodochio Cactabi, copiam ligna cædendi in ſylva Bibillia, ut ex immunitate Put. in Caßtro uo⸗ ßro Cactabi xxvLII. Auguſt. 1w. Indict. Mcccc- [LxxxvI. conſtat. quæ loc. cit. recitatur. Eodem tempore familiariſſimè uſi fuẽre R. F. Voanne Lit- vio Ordinis S. Dominici Caccabenſ, qui ipſis per⸗ ſuaſit, ut donariis locupletiffimis Caccab extrue- rent novum Cœnobium cjuſdem Ordinis, ut re- vera inſequenti anno MccccILxRRvVII inceperunt? cujusVicarius primum fuit memoratus Monachus, & poſtea anno MccccRciv. Prior factus, ftru⸗ Gturã abſolutã fuit annonccccxcixut convenienti loco reſervandum Venit. Dum verò memorati4) PDomini commorabantur Caccabi ſtipe à ſeſe ero⸗ gua admodum ditarunt, S& ornärum Tem- plum Opeta bonz gLeſ 2 GasrTMAso 5. 25 lum F. arr S, 5 5 3 rei, ut inſignia ipſorum ibidem pi- A driam, ad Thalaſfiarcham memoratum; qui tum Tandem Thalaſſiarcha ratione Muneris, kep Fxercitus . veunt iji· quod adminiſtravit, eociem anno MccccI.xxxvVI. tam Auſtriacam eſt D. Mangari- enun . adactus fuit à Rege ad abeundum, unã cum Co? Foannis, ut na at Poct — ni S rrat D. V . mie D. Anna, à Scilia quare navi H/ſpaniam Hiſt. Magbh — S ib 3 petierunt, & avi bona pervenère ad Aulam, re on. Cap. vI11. Lib. r. runt, & n pervenére ad Aulam, re⸗ Anno inſequenti Mccccxcvrr. die vItt. Fe 4 ceptique fuère clementiſſimè à Rege Ferdiuandꝰ bruarii I. Indictione Tribunal ſir v. Fe 497 Catbolico, atque Regina abella ſive Eliſabetha; gii, petitione T kaleharch . ne uit / eterum cum Thalatliarcha inveniret Regem no- tulit ſententiam inter! archæ, & à Parte 1Phus nuu minatum collegiſſe & initruxiſſe copias xr. mil- barbarè in- 1 ü . mi jerloquutoria vocatur, eE qua Recu . ₰ lium pe itum SRI1. millium Equitum ad extir- poſſent mitti Cuccnht F 6 v Mauros e Granta, nomen dedit militiæ B Iuſt. Domini Admiratus Eaũelæ 69. 5 . Künle Se . 0 ertuit obſidioni iditioni Mal imi ½, accabi Al- um ſi — 1Malag, nimitrum cami contra Vaſallos p un ſut cn a Vaſallos, & habitatores dictarum Ter- ve invicen re v11. Ma) anno MccccLXRRVII. atque anno rarum ipſo Domino Mcen ig Mœcccr.xxx1x. obſeſſioni Haſe & Gua- E 10 conſentiente; ni tamen eau- Nouurij /4, & Priwilegium perſe nulen nec non occupationibus factis anno in- ſ obrem literæ nhin r S o ucccet ſcquenti uccccxc. eod ionis vulgatæ fuére dievIII. um 5 ⸗ eodem autem anno Mccccxc Martii eodem ann 2 F in anno in ſe⸗ e procunont n dedit Oppidum ſuum Simancam Re- ſcreto Reg. Antoni inpetminr i Ferdinando, quod tamdiu a pe. izoni An. 1. Indict. lit. A. petmit „l ppetierat. Præ- Thalaffiarcha verd memoöratt pienam intc terea uſque annum Mcccc d memöratus turbas or⸗ rodud. m Mcccexct. Comes D. Anna tas in Caſtilia anno a Dynaſtiam Caccabi cum adjacentib MDV. conatus fuit penitus ſo- ut huhe. am adjacentibus tenuerat ju⸗ pire: ut tradunt P. Mari 8i 4. In ) nit eie eee xrorum ſrictz Furi, ni- Doct. Blaſus Hiſtor. A ilo ſecius cùm videret ſele Dot. Blahut Hiſtor. Aragon. Lib. I. Cap. xx1. S5 tandem jure quaſi ſuo ui addit, dié Xx1x. ſulii roM hæreditario accepiſſe, ſeparari vol 4 dir, die x12. Julii anno MpvrI. in Caßili- ccœxrm ſi e Piie, iep voluit ab univerſo „ am perveniſſe claſſem, quæ Neapoli ſolverat, re- devotionem & P io, ur poſſet venundare, vel omnem, vel Cſ vocato in Hhuniam Fhalaſſiarch 1 i Mh ſcmi(. partem, ut placitum eſſety unde ipſi data fuit irm- ge Verdinando. a laudato à Re⸗ munitas Regia, quam ſubjectam cernere liccbit: Ante ſin S Nbon. Terra Caccabi fuit ntea expoſuimus, anno MpIx. venunda- Po wiskoß. B Jegregata 2 roro Ftatu v- ta fuiſſe prædia clientelari duæ i bu ceſſis ſenimrip Hit KNegi Ferdinandi Dat. in Civirate Caccahi continerentur: S * . iſpali J. Siviglia di nerentur; quapropter addimus: mcm w ren Jalion 4. pretium venditorum n familiæ Se ſ. uknnl lantis de Prado Ae parern⸗ e uilſe decem millia, ſexcenta & quinqua- us paunmu per qun D. Anna habet in u⸗ un D. Antæ, ſu ginta florenorumʒ alteram verd venditionem pro- Uonſerrai nun bu Vorenot Unt ro eu dori- ſapiæ Vitali factam, continuiſſe vccx. oritiæ duum eus Patrem vigore Z — Farhie M hac die xxIx. Maft v1. Andict. McœCccLxx1Lv n 5 Maji anno Mpx. hoc ecorun qun — ₰ Joannis Baserto. Tem alios Vorenos M jori e ut 3 à ma- 2 prynnt 4 ½ P. Annæ Vpedtantes tanquam hæredi 5 minici menſe Noi ex o Not. Foan. Do⸗ † unnlabin 2. ſoannæ eus Matris, eidem Matri debitos pro Populus verd Dar ri ejuſdem anni. iLJi, l in dotibus, & dotario ut per diqum reſtamentum giis Eenheit . oppreſſus vectigalibus Re- kinu Fu diius Comes Joannes declaravit. em alios Vore- am traẽtus Commũnis oppiòi ukthmdulr nos MM eidem D. Annæ peantes fangunm hye- acham ut & certiorem facete Tha- n ennien eiſci. di D. Eliſabettæ ejns ſororis pro doribus eidem ſoro⸗ Octobris 5 literis datis die xx. vi garos per ditium Zuundam eſut Patrem. Vem ſubjectio 1 itn upxtI. aſſenſus fuit: 3 i, Cænbin ſij 4 orenos 12000. fanguam bæres D dn b iſabettæ de Caprera, S Cardon ta fuit die 1. Februarii 111. cumun lenjil N — r ardona rel. Comitis Ind. anno M . . e Cardor Ind. anno MpPR1V. ut Extat in Jotar kreſycl ſuſ 5 dona zrd dotibus ſuis, eidem promiſij ver di Ihæi Halleræ Han in Proceſ indice Notarii Mar- 1 er n comm um quondam Joannem eÿnß fratrem; Batem di 66. Adh n. in Proceſſu ſeminarii Payormitani. æ D. Annæur palet per ſementiam latam per Cu 6. Adhac quamvis D. Fider icus & D. An 408 um 5, Mie 5 6 hpe am per Cu- hd fuerint adeo felices & fortunati, re 5 „ approbatam d Kege die Sabbati xx. alias quædam omnem felici 6 xxvI. Martii Mccccxcr. in Civitate Hiſpali, & S infregit, nimirüm nn minii I. Mm Ideo D. Federicus, & D. Anna Jugales E den prolem non procrearent, nec haberent ſuc- eleerun 3 nructo⸗ don ꝛes ſrenis undecim mills pro relmptione un⸗ oc S 2 quamòbrein cùm nollent, ut tanta col- ceeſſore⸗ rcumjectis 4 nndl. Jure ſubyngationis ſuher Caßy ectio prædiorum clientelarium domuum d in prædis cinume — ubyngationis ſuper Caßro, S ſecreiia Fe m duarum cliẽniela- 4i, quon Bcicli facle per Comitem ſo. Bernarun enriqueæ & Caprariæ pelſum iret; conjunxeret nrii Trid. R.) Franciſco, & Jo. Baptiſtæ omino prædia tam in Aſpania quàm in Ficilia, Cconſtituen- 1 un Vigin ortulano Regni virtute aontradu Vuh⸗ arih do quendam ſuum conjunétorum ſtatuum hære- xponnn 3 „½ Not Anrcnji Galto ſůß die in Se eligendoque ſucceſſorem ſibi, & adoptando 1 b er ndje. uccectx11. cwnßrmatz per 8 x. nen Henriqueæ nepotem D. Fri- 1 prrter Oſorio Guhernatorem, 65 Proc. G 4e d Iie D. Annam Caprariam juniorem, 1 . crhn norum x411I. Juli X111 he. ie Dmi- 2 neptis fuit ejuſdem D. Ann, ipſi Conjugem ehn jugalibus die xxv1 tute nid ditionis factæ prædiorum Sheiteerſc veñ- Aprilis 11 1.Indict. anno Mnxv. mox deſponſitio . ſtur. hi Curgi & Schalæ Dolt. Ludowico ſeptimo F 8 Ae futufo dic XRx. ejuſdem Menſis ſe- ſu ciuræ, Panitteris, Zarhi, Arginteræ & Favn 1 I Bn Se e hoc negotium deſponden- ſi 12 Montis Cauum, Joan. Ant. Vital Cæe ite u (u e penes Not. Jan. Dominicum Leonem Pan ploni inſequentis m u, ter Xv. & x12. dies Menſis Novembris f confici quod ubi in Ficilia innotuit, Piploma uben c dict. anno Mp1x. 25 S 6 fuit Panormi die xx11. De- rertt. §. J. Anno MccccxctI. Judæi juſſu Regis Ca Grammatophyl nemol , mæ Tha. 70ici ejecti fuére Panormo, atque R 6 ammatophylacio Ann. (1v. Indict.) Mpxv. 6 priot i n Mccccxcui menſe 5 An- §. 7. Poſtea anno inſequente MpRvt. die x 1. Aln ben cin vron „ ahe per Reginc abella Ma- Januarii Rex Ferdinandus obiit, nepoſque ipſi us ſri⸗ r 3 r 6 ellæ ah in Hiſpania; funus ve- Carolus V. ſilius Fannæ natæ pürs 36 phus cæ⸗ 1 m epoſitum fuit, ut transferretur in. onjugls ſi fuit / ut trãhsfetretur in Fan- Pbilippi⸗ filii Imperatoris Maximiliani, ſucceft 1 A. Ineges. ————— — 3 3 — 29 in Regnum; Thalaſfiarcha vero D. Hridericus ad- fuit frequens tam morti, quãm ſucceſſioni in Re- gna; ipſeque die 1v. Januarii anno MpxvIit. plena- riam accepit poſſeſſionem Caccabi Alcami & Gomi- tatus Moticæ. Ad hæc Domina Comes D. Anna anno memo- rato MDxvII1. ultima ſua ordinari præcepit, u- bi habentur plurimæ donationes & ordinationes ad pias cauſasʒ atque inter alias reliquit mille un- cias Cœnobio ſuo Virginum devotarum S. M. Menſæ Caccabi. Præterea anno inſcquenti Mpxix. Vincentius Monta, Caccabenſis, ut Procurator Communis & agens in rebus, atque frater Foan- nis,tum temporis Tribuni, impetravit Blanesinf- 409 pania, ab Thalaffiarcha ſtabilita prima capitula, & gratias conceſſas eidem GCommuni. Anno memo- rato Mpxx. Thalaſfiarcha ab hoc Rege abſens ele- ctus fuit & adſcitus inter Dominatores Caſtiliæ tra- dente Furitaʒipſe autem annoallegato & ſequentibus MDxx. & MbxxI. compeſcuit populos feditioſos pœnis capitalibus;ʒ ad hæc Rege præſente mono- machiæ proclamatæ inter duoMilites ꝰhorallaſum & Anzam, die xx1x Decembris anno Mpxxn Thalaſ- mæ Aulæ impetravit ſenrentiam interlocutionis, guod venditio Terræ Calataſmorum declaretur nulla. proclamatio Caccali & in reliquis prædiis ſuis, quo etoribus in rebus coràm adeſſet, compenſationum ex aſſe exſpetaturus. Ad hæc jam. & annis inſequen- tibus Mhaxn. Mpxxv. MnxxvI. multò magis quàm antea operam dedit operibus bonisfaciendis, ditiſſ- miſque ſtipibus erogandis in GCœnobia . M. Angelo- que in oppidulis Gomitatũs, ceu indicat lis & cauſa acta inter ſeminarium Panormitanum & Thalaſſiar- cham coram Tribunali Regiæ Monarchiæ. Itaque anno memoratò MpRxv1. Gaccabi ornatum fuit Al- tare ſupremum Templi ð. Georgii ubi inſculpta fuit capra nigra in arvo argentco ſine cuneis: quomodo depingi lolent inſignia Univerſitatis ſive Commu- nis (ut etiam hodicque ſuperſunt in Templo 5. Marci) addita Inſcriprione: Fatto in tempo del Fignor Almirante D. Hderico Enriquez MRRVI. id eſt: Poſra tempore Domini Walaſarcbæ D. Fri- derici Henriquez. anno MxxvI. Fodem etiam an- ſignia ipfius. — Præterea memorati Domini Optimates anno indicato MhxxvI. ſolverunt prædia clientclaria, Voo Pergulam ſcilicet, & Schalam, anno Mhrx. venundata proſapiæ Seprimæ; nec non prædia Nauciuram, Panetterem, Zarbum, Argen- teram, & Fnvarottam, vendita anno eodem fa- Mors & miliæ Vital; quemadmodum antca explicitum epuu fuit, impetraruntque plenariam in eadem poſſeſ- 4 p ßionem: ur habetur in Archivis anni indicati. ni. F. 8. Anno Mpkx1x. Gomes D. Anna, orna- tiffima virtutibus & operibus eximiis, ubi antea ultima ordinärat, atque iiſdem reliquerat plu- rima pia legata, e vita decellit, mandataque fuit humo in ſacrario maximo, ditiſſimè extruto ab jiſcem Dominis in Gœnobio S. Hranciſti Diſtal- venrorum in Urbe ipſorum Medina Kiwi ſicci. Confeſtim Thalaſfiarcha pertæſus ſollicitudines mundi, depoſuit adminiſtrationem omnium præ- diorum; retinuitque modò inde ufumfructum quadantenus; novis verd nuptis Domino Ludo- vico J. Henriquez & D. Annæ Caßrariæ Conjugi dedit ipſa anno unxxx ambabus manibus, qua- re Diploma Regium anno nMxRx1. conceſſum ſarchu Thorallaſio ſelectus fuit aſſiſtens. Anteacto autem anno Mpxx.x. Ind. à Tribunali Regiæ ſum- Ad ultimum memoratus . Fridericus pro levandis conſcientiæ delictis ſcripſit in Siciliamu anno Mpxx- r1. ad actores ſuos in rebus, ut juſſu ſuo vulgarctur qui putaret ſeſe oneratum fuiſſe vel ab ipſo vel ab a rum, & F. M. Menſe, Caccabiut etiam Scicle cæteriſ no conſpicere licet poſita introeunti Gaſtellum, in- A u6 U8 TILRNI 4 fuit, ex quo anno diRRxiv. plenariam aſſum- ⁴ 1 N vE6S5S 260 pſere poſſeſionem Caccabi & Comitatus, ut habe- tur in codicibus Archivorum Regiorum. Deni- que anno MpxxxvIII. ætate ſatur, & honoribus, munere tunétus Thalaſſiarchæ imervallo L111. annorum obiit, ultimis ordinatis, quibus reli- quit ditiſſima legata, verbi gratia, unum xv. millium Ducatorum, ad redimendos ex ſervitu- te vaſallos Ficulos tam Caccabi & Dynaſtiarum, quàm Comitatũs. Corpus ejus humatum eſt in memorato ſacrario, in capulo ditiſſimo, quam- vis inferiori illö Comitis D. Annæ Conjugis, ſepulchro verd addit um fuit hoc Epitaphium: ELLA ESTA DONDE MERECE. 10 18r0I AobDE MRRRZcCO. D. LUDOVICUS I. HENRIQUEZ, DO- MINUS CACCABl, ET GOMES MOTIC.E. D. LUDOVICUS D. ANNA II. HENRIQUEZ. CGAPRARIA. Iuſgnia horum exßant Tab. N. Nam. 7. 8. 8 B Ferdinandus Henriquez ſilius ſe-1up cundus D. Alonſ II. & krater natu mi- Fertinn patris p. nor P. Fridericiʒ quod ille non relinqueret ſobo-L lem & hæredes, ſucceſſit tam in Munus Thalaffi- archæ, atque xxIx. Thalaſſiarcha Caftiliæ fuit, quintus verò proſapiæ ſuæ; quam dignitatem i- pſi donavit Imperator Carolus V. anno MpxxxvIr. ſic etiam in avitum prædium familiæ Henriquezʒ unde Dominus Ferdinandus memoratus ab eodem Rege Carolo impetravit nomen Ducis Medinæ Niwi ſicci; & proereavit indicatum V. Ludowicum, Conjugem Annæ Cabreræ ſive Caprariæ junioris Comitis Moticæ;, & Dominæ Cascabi; quem mox explicabimus. §. 2. Itaque D. Ludovirus Henriquez, primus, Tudai⸗ liæ, VI. ſuæ proſapiæ, & II. Dux Rivi ſeci, fuit ꝰ· Am filius memorati D. Ferdinandi, & nepos ante no- minati D. Priderici; qui ipſum ſummo honore & amore proſecutus eſt, ut etiam P. Anna Comes, oꝛ Honjux ipſius, intimè, & animo materno dile- Kit neptem D. Annam juniorem Caprariam & Montatam, progenitam D. Joan. Caprario, ut dicere occupavimus: adeoque ab ipfis, etiam à pueritia, & anno Mnxv. conjugio copulati, & per verba de fururo fuerunt delponlati, ubi amita D. An- na ipſis attribuerat Gomitatum Moticæ, atque Dominatum Caccabi cum aliis dynaſtiis, atque Thalaſſiarcha patruus prædia in Caralonia, atque conjuntis ambobus prædiis fecére amplificatio- nem tituli, atque coadunationem perpetuam obl. gatione fempirerna & legibus, ut ſucceſſores fer· rent Inſignia & cognomina ſimul conjuncta Ca- prarium & Henriqueæ. Quod conjugium, dotem & Eminentiam docent pacta conventa jugalia in Indice Notarii Laurentii Artualti in Hſpania trans· acta die xxvI. & xxx. Aprilis III. Indict. anno Mpxv. de quibus datum fuit Diploma Regium, vulgatum in Ficilia, datumque lut Panormi die xx11. Decembris 1v. Indict. anno Mpxv. quod exſtat in Archivis ann. Mhxv. Ind. 1v. Poſtea anno MpRv11. Panormi accidit, ut conſpiratio- nem agitaret Foan. Lupus Stortialupus, qui cum ſociis conjurationis necatus fuit in Veſtibulo Tem- pli Annuntiatæ portæ S. Georgii, cùm (ut nar- rat Fuzellus Dec. 11. Lib. x. fol. 60y.) Frater Ja- cobus Cirvellus Caccabenſs Dominicanus S. Zitæ Cœnobii Facerdos Miſam celebraturus ad aram ac- cer, Sc. Novi autem deſponſati circiter an- num Mpxx. jam confirmata ætate, continuarunt Conjugium, quod de futuro junxerant. Qum autem anno MpxxIx. obiret Comes D. Anna, anno inſequenti MhxRx. à Domino Fride- o hujus nominis, xRx. Thalaſſiarcha Regni Caßi- ta duie ta zr Ann Mie üut, m dignituen . oW w. imin imigun ennuhcoitn uun D. luini we Caprai⸗ juin x Cuijqn atcha kih L Dun Inp u, Kupumn n ſmn jnwnl un A (n n nuen di · norn (anurun k n (ipuri b yb eimi * alikp nipbimiuh tuum — mn lis dymlts, in in Canulni, ij js ſecere anlim onem perper b t ſccrſa n Imul conju⸗ od conjuguni⸗ n conven )h uhinfiſu⸗ is lll jü Joz „ Mott 3 & ſepultu- ta D. Lu nam fobolem; maxima natu dovicide D⸗ dovica Anns. 704 tritici creſcentis in 261 vico Thalaſſiarcha impetrarunt gubernationem prædiorum vulgatam in Hſpania, in Actis No- tarii Lupi Conſales dic xxRr. Auguſti anno uhxxx. cui adjunctum fuit Diploma Kegium die Rxv. Maji anno Mpxxxt. poſtmodum verò ple- nariam introductionem ã Rege die xx 1v. Januarii anno MpRxx1v. per actores ſuos in rebus acceps- re D. Ludowicus & D. Anna, ut habetur in Offi- cio Conſ. ann. Mpxxx1v.. Atque anno memorato Monachi Regulæ F. Fanciſei in Cœnobio F. M. Crucis Seicls accepe- rant quatuor jugera, ipfis donata ab hiſce Do- minis, Inſtrumento donationis, ſubſcripto in Villa Auilar die xv11. Maji anno elapſo un- XxxIII. Poſtea anno MpxxxvIII. mortuo Tha- laſſiarcha D. Fyiderico patruo dilectiſimo, libe- rati fuére impoſitione uſus fructus prædiorum. Prætcrea in munus Thalaſſiarchæ ſucceſſit Do- minus Fordinandus Pater memorati Tudovici J. Comitis Moticu, & Domini Caccali, qui ab Im- per. Carolo V. anno Mpx. 11. ohtinuit una cum confirmatione indicatorum prædiorum, etiam immunitatem exportandi onera duodecies mille CasrRaso Srcura. Lr. IH. GAv. X. 4 OAPRARIUS, DOMINUS prædiis fuis & Dynaſtiis, da- tam Vagliadolide 1v. Aprilis anno MpxI1T. xv. Indict. ut habetur in Grammatophylacio anni MhxLn. Indict. 1. Immunitas verd hæc vulgata fuit, & effecta in Ficilia, Panormi die vrI. Decem- bris 1 Indict. anno MpxLII. Cum autem obiret diem ſuum anno Mp. circiter, Pater D. Ferdinan- dus Thalaſſiarcha, ipſum excepit hic Thalaſſiarcha; gratia Imperatoris ipſi præſtitã: adhæc anno Mpr. recepit oppidulum Calaiamuos, ſententia judicis ſeſe ſtante, in quod plenariam obtinuit à ut ſupereſt in Archivis ann. x. Ind. MpLxI. fol. 109. Cüm verò Imperatoria Majeſtas, nimirum Ca- volus Quintus die xv1. Jaruarii anno Mprvr. in- greſſus eſſet Cœnobium Eſtramaduræ Monacho- rum S. Hieronmi, ut rebus ſæcularibus renuncia. ret, Regnum Ficiliæ (ut auctor eſt Fazell. in fine) qui cum xv. trire- Rege in- troductionem die xvI1I. Novembris anno MbLI. permiſit Philippo nato ſuo; mibus miſit in Siciliam D. Fyidericum Henriqueꝝ, ornatum titulo Adminiſtratoris: hic autem AMſ⸗ Janæ ex poſitus Regni poſſeſſionem accepit, nar- rante Maurolyco Lib. vI. fol. 216. 5 3. Ante memorati Conjuges procrearunt ter- — proles fuit D. Lu- ica ſive Luiſia, quæ nupfit D. Iningi Lopez Mendoæ . Duci Infantadi; ſecunda erat Po- terria D. Hranciſca, quæ matrimonio jundta fuit Præſidi limitanco Poz, addita dote r. mille ſcu- tatorum, itaque ad ſolyendam memoratam do- tem oportuit venundare Moticæ plurima jugera; quæ varii poſſeſſores tenerent: de quo e ſuperſunt in Tribunali Aulæ vel Rotæ Regiæ multæ controverſiæ & lites; Præterea nec pauca minus Ludovicu U. qui ſucceſſit in prædia. & jegotio; Diplomata Regia in Grammatophylacio Regio Anni Mprxxt. fol. 192. quæ mo julii anni Mr xxr. Anno uprxIv. memoratus D. Ludovicus T. & D. Anna Conjux ẽ re eſſe exiſtimarunt mittere in data fuére die uſti- mitatũs & Dynaſtias, filium maximum natu D. Ludovicum I qui auctoritate & licentia plurima inſtruẽtus fuit: hic autem perveniens ultimis men- ſibus anni memorati, exceptus fuit animo gratiſ- ſimo ab omnibus vernis. Haud quaquam diu poſt Siciliam inſpecturum & curaturum indicatos Co- die rvIII. Maji v111. Indict. anno Mprxv. obiit Dux & Comes D. Anna Vagliadolide, cujus fu- nus humo mandatum fuit Medinæ Nir⸗ cci. Poſtmodum obiit Thalaſfiarcha & Dux Domi- nus Tudovicus J. in eodem oppido die xx1v. Se⸗ ptembris anno MpLxxIr. atque ſepultus fuit in Monaſterio Valdſtopeꝛo; Monachorum Diſtal- —˙—‧ — 262 cœatorum, diſtante dimictium milliarii Medina. b. LUpovcWs 1. RpRRonz Bryo, CxCCaßl Er cOMxs MorIcA. D. LUDovIcs . D. aNMNA HENRIQUEZ. MENDOZa. ſgnia borum enßant Tab. N. Num. 9. 10. cus T. na⸗ U prarius XRxI. Thalaſſiarcha Caſtiliæ, vII. j petit ſuæ proſapiæ, & III. Du Medinæ Niwi Sicci 4 bulian. Pbilippo I. Regnante die xxv11. Auguſti anni MprIv. impetravit nomen Thalaſfiarchæ. lpſe autem admodum adoleſcens, ſuperſtitibus D. Lu- dowico J. Patre, & D. Anna J. Matre, anno MprxiV. ab Iſpunia mari Siciliam petiit, ur di- Adhæc menſeJanuario ſequentis anni tranſiens Moricam ibidemque ſubſiſtens, ut habetur in In- dice Not. Jpan. Simonis acoli, Moticæ incolæ die Xx111. Januarii vI1. Indict. anio uprxv. præfecit Vicarios ſuos ex aſſe, quorum unus fuit D. Carolus Caprarius. Die xsvI. Maji vI11. Indict. anno Mprxv. Va- liadolids vita deceſſit Mater ipſius D. Anna; de cujus obitu ẽxtremis diebus junii certior factus dum prædium cſientelare Matris, & præcipu Caccabum, per Vicarium in rebus agentem Pe- 706 7rum Nivaloram Genuenſem die 1v. Auguſti codem anno: ut docet Index Notarii Philipp Badames, Cactabi incolæ, in quod poſtmodum pleniſime introductus fuit à Rege (ut extat in Archivis ann. MpILxv. 11. Indict.) unâ cum cæteris prædiis Meſunæ die v1I. Novembris 1x. Indict. anno nprxv. ubi menſe Auguſto ſubſiſtens atque com- morans ſeſe commiſit duabustriremibus juriſdictio- nis Regiæ, quæ erant inter ituras adjutum MMhꝛten obleſſam 4 claſſe Turcica, ut teſtantur res geſtæ Ordinis Hieroſolymitani. 5 §. 2. Poſtea Pauormum petiit cum Aula, cer- cxtaun tarumque vernæ Communium ipfius donis obla- tis ipſum honorare, & inter cætera eminuit Cacta. v Ludsv. bumz quippe quod die x. Decembris 1x. Indict.“ anno MpPrXv. coẽgerunt comitia conſultantium univerſalia; ubi ftatutum fuit ipſ ut daret quater mille ſcutatos, qui expenderentur e ve- ctigalibus novè impoſitis negotiationi, nimirum ut certum vectigal pro onere tritici expor- tandi daretur, adhæc ut donum illud intra no⸗ vem annorum ſpatium ſolveretur. Cæterùm Co- mes morã illã negatã, contentum ſeſe exhibuit tribus millibus ſcutatorum uncialium, modò ſol- verentur intra anni ſpatium: ut in alio concilio die xxv11I. Januarii 12. Indict. anno khr.xpr. conſtitutum fuit, dui frequentes inter cæteros in⸗ terfuẽre Fratres Philippus & Paulus Muſcia ſenior, Avus Pomini noſtri Canonici D. Pau iet iam teſtes Inctrumento donationis transacto ſub- ſeripſere. Verum enim verd Comes quò gratum oſtenderet animum, die 1v. Februarii 1x. Indict. anno Mprxv1. conceſſit Communi ad emphyten- Am pro unciis C. quotannis ſolvendis, prædium ciientelare Favorottam montium⸗ CGanumz datà ve- niã, ut GCommune poſſet vectigalia imponere ter- ritorio ipſi communi; pacta verd hæc conventa transaéta fuére Panormi Not. Philippo Badame. Ad hæc circiter diem inemoratum ſtahilivit Con- ceſſiones & petitiones tactas ab Communi: de quibus vulgatum fuit Diploma confirmationis e ditum à R. S. A. vel Rota die xx11. Januarii x1. * A Invegn. R 2 In- — ominus Tudowicus II. Enriquex E Ca- 5. uu. in Sicilia, è veſtigio adiit capeſſivitque poſſiden- 263 Indict. anno MprxvI1I. quod exſcriptum fuit poſtmodum in Actis ejuſdem Notarii die xxv. Junii x1v. Indict. anno MpLxx. S §. 3. Tandem ad finem perduẽtis & diſpoſitis & oditus rehus prædiorum Gomes D. Ludovicus V. E Sicilia — profectus eſt in Aſpaniam anno MPLRX. quò per- — 767* * * veniens, auctore Patre D. Ludowico L. & Thalaſfiar- cha matrimonio conjunctus fuit cum D. Anna Mendoza, nata D. Didaci Hurtadi Mendox?æ Comitis Fnldegum, maximi natu Ducis Infantadi. Biennio poſt, nimirum die xx1v. Seprembris an- no MprXxII. obiit D. Ladovicus J. Pater Vaglia- dolide cui ut Thalafliarchæ, gratia Catholici Regis D. Philippi I. ipſe ſucceſſit die xxvI1. Auguſti anno Mpr.xxv. fuitque à Rege codem receptus imer Milites Aurei Velleris. Penique vitam finivit D. Anna, Conjux ipſius, Vagliadolide dic xxvI. Julii anno Mnxcv. fuitque humata in ſacello præcipuo Cœnobii F. Franciſei Medinæ Nivi ſirci. Ad hæc anno inſequenti uh- xcvI. die xxv1I. Maji Madriti vitam reliquit Do⸗ minus Ludovicus IM. & prope Gonjugem ſepultus eſt. Quinam progenuere fobolem Conjuges me- morati, nimirum tres filios duaſque natas; quorum maximus natu fuit D. Ludovitus . ſucceſſor in prædia dignitatemque halaſſiarchæ. Sccunda D. Anna, quæ nupſit D. Ludowico Ernandes Cordu- henſt, Aragonenſ & Cardonenſt, v111. Selcardes de jas Donxelas tempore Regis Philippi IA. & III. Marchio Poz 111. D. Didacus Henriquez. IW. D. RNodericus Henrique. & V. D. N. Hourique?, quæ nupſit filio Ducis... 7osD. L.UhovrcUs n. RRRIQnz pr ſoboles D. Tudovici IHA. tus veròd D. Ludovicus IM poſt obitum Patris ſui D. 7o9 Ludowici I. qui contigit anno Mpxcvi. die xxvi. CaPRARUS, DOMINUS GRCCA- BI ET COMES MOTICE. §. V. h. LUDOVICUS III D. VICTORIA HENRIQURZ. COLONNA. Ingnia Poruin enſtaut Tab. X. Num. 11. 12. Sen. Tudovicus Henriquez, 6 Capra- ius J. hujus nominis, xRxxIr. Tha- laſſiarcha Caßiliæ, & vI. ſuæ familiæ, atque w. Dux Medinæ Rivi ſcci; mortuo die xn. Octobris anno MpIxxvI. Kntisbonæ Imperatore Maximi- liano T. à Catholico Rege Philippo I. miſſus fuit in Germaniam, ut intereſſet electioni Imperaro- ris Nudolß, codem anno peragendæ. Poſtea re- dux in Aſpaniam⸗ Auſpice Patre, ſecum in ma- trimonio conjunxit D. Vicoriam Colonnam, na- tam Marci Antonii Colomnæ, Proregis Siculi; quæ ſobole trina ipſum beavit: 1. D. Anna, quæ ma- trimonio juncta fuit cum D. Hanciſco Cueva, Du- ce Alburqueque; & Præſide limitaneoCuelaris, qui anno MpcxxvI. fuit Prorex Siciliæ, unã cum memorata D. Anna, tum in vivis 11. D. Felice, quæ nupſit P. Franciſco Gome Sandoval, & Koyas Puci TLermi, Marchioni Peniæ, & Virvioſe 111. D. Joan. Afonſo, ſucceſſore in prædia. Lauda- Maji, per ſuum Vicarium Hippolhtum Miccher- em accepit in Sicilia prædia poſſidenda menſe O- ctobri, & præſertim Dynaſtiam Caccahi die vII. ejuſdem 1v. Indict. ur docent Acta Motar. Moſs Ciuf, incolæ Caccabi? viciſſim impetravit pie- nariam introduétionem à Rege die n. Januarii x. Inditt. anno MpxcvIt. conſtitutusque fuit Tha- laſſiarcha Caßtiliæ à Rege D. Philippo IM. ut ha- A V 6 V8 T 1 RE A betur in Grammatophylacio ann. Mhxcvi. x. In- Obitus e⸗ dict. X. jus ſe- pultuta. §. 2. Pregnantibus & urgentibus quibuſdam D INvE6 E8 164 rationibus, die xxvI. Decembris xi. Indict. anno Mhxcyn. ultima fua clauſis codicillis ordina- vit tradiditque reponenda Notario Foan Fan- rilanæ Hſpano, qui poſten indict. memorata die xv11. Auguſti anno Mnc. promulgavit atque edidit, ubi obierat. Interfuit ipſe nuptiis Regis D. Philippi I. & Regina D. Margaritæ Auſri- acæ, natæ Archiducis Curoli, ſplendore fummo habitis Valentiæ die xv11I. Aprilis anno Mpcxix. ubi mane Rex die xxv. ejuſdem menſis, læritiæ celebrandæ, plurimos Equites Aurei Velleris, creavit, inque eundem ordinem adſcivit Co- mitem Handriæ Archiducem Ahertum, ſecundas partes dedit noſtro D. Ludowico IM. quem feripto- res rerum Hiſpaniturum aſiduè ſecundum locant, primum ponentes Pucem Infantadi. Indicatis verd nuptiis Regiis ſeſe exhibuit ſplendido admo- dum atque eleganti cum comitatu; etenim cum tam Rex, quàm princeps ſponſus deſcenderent obviam ſponſæ novitiæ Valentiam, qui locus de- ſignatus fuit nuptiis, laudatus D. Ludowicus cor mitatus xx1v. exccllentiſſimis Viris Choro pe- diſfequorum & apparatuum ſtipatis, comitari ſuis expenſis, atque ſociari geſtivit hiſce Regibus di- es quinquaginta duos. Quamobrem opus fuit i- pſi, prædium in Catalonia hypothecam dare Præ- ſidi jimitaneo Atonæ qui hactenus idem tenue- rat, expendendo xxxv1. millia ſcutatorum unci- alium quotannis. Ad ultimum quoque 6 vi- ra deceſſit Vagliadolide die vI. Auguſti anno Mnpc. & prope Patrem humatus fuit. D. JOAN. ALFONS O8 HRNRIQUEZ FT CAPRARIUS, DOMINUS CAC. CABI ET COMES MOTICK. §. VI. D. IOaN. ALFOd. D. LUDOVICA 80 HENRIQUE?. paDIGLIA. Inſignia borum apparem Tah. X. Num. k 3. 14. 5. 1 D Aphonſus Henrihuez 6 Caprarius D. Pa⸗ 1J xxxvI. Thalaſſiarcha Caßiliæ, 1v. ſuæ familiæ, & v. Dux Medinæ Rivi ſeei, in lucem kezne editus eſt in Palatio Medinæ die xmn. Martii an- no MbRxcvII. circiter meridiem noẽtis; mortuo verd D. Ludowico Patri ſuo anno Mpc. die vr. Auguſti ſupervixit infans triennis, addiris v. Men- fuit teſtamemum ex Indicibus Not. Jan. Sautil- jiæ Hiſpani, atque ex codem albo Notarii die 1. Septembris inſcquentis v1v. Indict. anno Mpc. D. Vbria Colonna Mater ipſius & nutrix elegit Tutores D. Ferdinandum Mattienſum Inquiſitorem 710 ſibus & x1v. diebus. die vrI. Auguſti vulgatum in Ficilia, & Dominum Fortunium Arrighertum ſive Hnricium, qui prædia in Sicilia ſibi vindicarent: ut etiam aſſumpſerunt, & præſertim Dynaſtiam Caccali die xxrv. Decembris anni ejuſdem, & lndict. x1v. ut indicant Acta Notarii Vincentii Manganelli; Caccabi incolæ; quin etiam die xu. Februarii ſequentis anno MpcI. impetrarunt Gu- ratores plenariam inroduẽtionem à Rege. Cæte- rum D. noſter Joan. Aphonſus, ipſiuſque duæ ſo- rores D. Anna, & D. Felin manſerunt ſubjeétæ curæ Matris D. Vidoriæ, atque illis quatuor fu- ſtentandis datus fuit proventus Caccabi. Rex in- ſuper D. Ppilippus I, etſi plenam introductio- nem conceſſiꝝ in prædia ut Hſpanita ſic Sicula, pu- ero munus tamen Thalaſſiarchæ nondum permiſitʒ erenim x. dies poſt obitum D. TLudoviti IMM Pa- tris ipius, nimirum die xvI. Auguſti nobilis ille puer indutus veſte lugubri cum tota ſua familia deportatus fuit ad Kegem, Comitatus Cardinale Archiepiſcopo Wlerano P. Bernardo Gomeæ San- dovah 7 — f Jer Mhhu JI. cted ylum Inlaſſur cham n kü, k. uiug kn, Vus Chor b, comitzri i ui ice Regbu d emn opis ft . ecin dure bx. us cem tene. tatorum unci Moqhe e vi. umoMdc. MR CK. MOTICA. d wmu babch 1TAnh1 duluſiie, v. un jji uuni⸗ de w. Mn r en wlis; non * 4 Not. Nuhu nibo Nomit lnũ. n pln & mn nnnun lnqu un Arikbeu mil — 265 dowal, & D. Franciſco Gomez Sandowal Eꝗ Royas, Duce Termi, Marchione Deni, Tribuno Ca- Milic, Decurione ſummo Regis D. Philippi . & tratre patrucli memorari Cardinalis aliiſque dum fidelitatis daret; ingreſfus fuit Palatium Regium Vagliadolide Infans D. Joan. Alpbonſu cum univerſo nobili comitatu, atque proccœto- nem Regium; ubi ipfi primùm obviam venir Ke- gina D. Margarira, cui Sereniſimæ D. humillime leſe inclinavir inſtructiſimus ille puer, Regina verò humaniſſime erexit, aliquantulum è Regio ſolio levata: extemplo Dux Lærmi ipſi dixit: Eoro Sacra Maeßtd la caveæa di nos otros: cui reſpondit Cardinalis; Anzi caveæa di todos nos otros: incre- vit que adeo favor Sereniſſimæ D. in puerum, ut in extenſa brachia ulnaſque reciperet, & aman- tiſime oſcularetur: atque confeſtim juſſit, ut Pominæ circumſtantes darent ipſi ornatum lapil- lorum prerioſorum, pretio trium millium unci- arum, factum in modum pulcherrimi Cupidinis: qui ſuſpenſus fuit é ſphærulis precatoriis, qui- bus collum infantis erat circumdatum: perculſus Cardinalis Fundoval hiſce inuſitatis novifque gra- tiüs Reginæ, dixit, D. Joan. Aſonſum eſſe pri- mum Thalaffilarcham, quem Regina Hiſpaniæ F1? unquam oſculata tuiſſet. 2 — 2. Tandem puer ille, omnibus in ſtupore . ereat Tclictis, ut propter promptiſſimam loquelam, ſic — gar. Propter ſummam promptiſſimamque reverentiam, cam. humillimèé Reginæ valedicens ablit; cùm autem oratorium Regium itraret, genua poſuit, animò ſubmiſſiſſimõ, Regi Catholico D. Philippo J. nec voluit puer aſſurgere, quamvis Rex conce- deret, antequam ipfi omnes excellentias nomi- num fuæ familiæ daret Rex, dicendo: ſurgat Vicecomes Caprarius & Baſ, ſungat Comes Moti- cæœ Melgar, Collis & Oſonæ; ſurgat Dum Medi- uæ Kiot ſioi. In præſentia diſtulerat impone- re Nomen Thalaffiarchæ; quamob rem rumor in Aula invaluit, munus hoc ſervari Duci Termæ, jurati itaque Vagliadolide congregati unà cum xx1v. Deputatis Regem adierunt, ac ipſi oſten- derunt / non decens eſſe demere famillæ Henri- — uez Munus Thalaſſiarchæ, quod ab anno uccc- Lxx gratià Regum Majorum continuã tenueratz quibus Rex memorarus dedit reſponſum: nun- quam conſtituiſſe, ad incitas redigere proſapiam dictam, ſublaro ditiſſimo munere: quamobrem extemplo juffit, ur Diploma Regium illi in- fanti D. Joanni Aphonſo Henrique (5 Caprario daretur, qui ætate tenella ut feliciſſimus erat no- minibus excellentibus, ſic nec minus Gonjugiis fortunatus. Etenim D. Ludovitus II. Pater eti- amnum in vivis, filium nondum triennem de⸗ ſponſaverat verhis ds futuro D. Franciſtæ Sandoval, filiæ D. Chriſtophori Sandova Ducis UVrcedæ & D. Marianæ Manriquez Padigliæ; verdm D. Hyan- ciſca fato ſuo funéta, etiamnum parvulus ille memoratus D. Foan. Aphonſus tencrioribus annis, ſecunda vota adiens, ſibi deſponſavit ꝓer verla etiam de futuro D. Ludovicam Hadigliam ſororem mortuæ D. Hranciſcæ, quam poſtea ſecum matri- 513 wonio junxit anno Mpcxv. Movirii hi Conjuges unã celebrãrunt ſponſalia Regia, habita die Tx. Novembris anno Mcxv. in oppido Burgos ab Prin- — cipis tum temporis Hiſpaniæ; hodie autem Regis Pbilippi 1v. cumi D. Jabella ſive Ehſaherba ſo- rore Ludovici x111. Regis Galliarum: D. Va- bella Negina commendata fuir D. Cbriſtophoro Go- mez Sandoval, Duci Oſedæ, atque Duci D. Ma- rianæ Jandoval & Manriquez, Parentibus memo- rataæ nov& nuptæ, qu co unn cum Conjuge Ercidit, te. Thalaſſiarcha eam comitata funt. veriturgue F. 3. Princeps mox anno Mpcxxt1. mortuo Pa- Pbilippo III, Regnum adeptus & Coro- gratiam. CasmAco SIcuLA. LTR. II. CAp. X. Optimatibus Hſpanicis ut Regi eidem jusjuran- 266 nam, non neglexit præmia honoreſque in pluri- mos conterre, in quibus nomen profitebatur D. Kodericus Hnrique, frater mortui Thalaſſiarchæ D. Ludowici I. & Patruus noſtri D. Joan. Aon- ℳ, recentis Thalaſſiarchæ: qui eriam numeratus eſt inter Equites aure Clavis, & elcctus ab ec- dem Rege primus cuſtos corporis. Inſequemi anno MpexxIv. & PThalaſſiarcha, & Dux Conjux ipſius oſtendere voluerunt animum ſummum, l- beralem atque ſplendorem, feriis ſuperbiſſimis, quæ celebrarentur, cùum ingrederetur, maneret & egrederetur Aula Princeps VWalliæ, ſilius Re- is Angliæ, irrito habito jugali conditione cum In- 66 D. Maria ſorore Regis D. Philippi IM & po- ſtea digreſſus Aulà, R egem die viI1 Februarii anno MpcxRv. ad inviſendum Regna Andaluſæ & Lu- Mtaniæ, mari terraque ſequebatur laudatus Tha- laſſiarcha. Idem egit itinere, quõ Rex Barcino- nem ingreſſus fuit, unde Rex curru vectus abiit variis rebus offenſus biduo; & comitaturum ſuf- cepit vectorem Comitem Cardonæ, tum temporis Proregem, ſequentemque currum Phalaſſiarchæ reliquit; qui tum quidem audiens dicto fuit, ve- rùm mox ſimulans ſcſe nominetenus citatum fu- iſſe à Rege, ex improviſo currum Regis adit, apertumque intrat, unde PThalaſſiarcha favo- re Regis excidit, ſed intercedente Comite Olivares, propediem in fidem eſt receptus. Fu- ſius hæc omnia deſcribit Hortala in Vita Regis Pomini Philippi IM. Lib. 1. cap. II. fol. 258. 8 ſcquenribus. §. 4. Cactabi, anno Mpcxtv. die x1. Junii, die inquam, Mercurii, nimirum feſto S. Barnabæ Apoſtoli incepit extrui adjectio altera, (primà matiæ cæ- ſcirciter annum uccccr. xxx. perfectà) REdis prin- cipis, F. Georgio Martyri, & Patrono oppidi di- catæ: itaque hoc innotuit Dominæ Duci D. Vi- coriæ Colonnæ, Matri Thalaſſiarchæ memorati, quare avcbat ipfa ſacro huic operi ſuccurrere, vi- de §. 1I. cap x. num. 2. Quamobrem literis à ſe daris die xxx. Martii anno upcxxvr. juffit, ut Vicarius ſuus Fortunius Arrigbettis, & Theſaura- rius univerſi Regni ſummus, ſolveret Monitori- bus ædificationis ducentos unciales: quod etiam revera factum eſt die xv1II. Seprembris eodem vertente anno. Heic autem obſervandum eſt, in omnium ore continuam traditionem fuiſſe habi- tam à Caccabi incolis vetuſtiſimis, quod Tem- plum primum initiõ Chriianæ fidei ibi extructum, ſit illud F. Petri in Vinculis citimum Caſtello, idemmque inſtar Edis primariæ fuit uſque tempora Comitis Kogerii, & tum temporis à Nobilibus Nonmannis, Dominis Caccabi ædificata hodierna Edes princeps fuit nomine v. Georgii M. poſtea verò circiter annum nccccr.xxx. aucta, ut fol. 492. & 493. habetur. Anno vertente Mpcxxvr. die xx111. Junii veſper⸗ tino tempore, pervigilioque Natalis feſti Vantt Joan. Baprißæ à memoratis Conjugibus D. Jaan. Alphonſo Thalaſſiarcha, & D. Ludovica Duce pro⸗ creatus fuit D. Joan. Gaſpar Henriquen Capra- rius, unicus filius, & ſucceſſor in prædia: inde uſque aſſumpto nomine Comitis Mear. §. J. Poſtea menſe Novembri anno inſequenti Cauſa ata MhcxxvII. advenit in Siciſiam Prorex D. Fan- . ſe ciſcus Cuewa, Dux Aburquerque cum D. An s& feni. na Conjuge Proregis, & forare noſtri Thalaſſi-n archæ; quare favori memoratorum Dominorum *n. die x1x. Januarii anno Mpcxxvnm in Aula Archi-51/ epiſcopi Panormitani incepit controverſia Prio- ratùs F. Ncolai Boſci, & Beneficii F. M. Noæ Caccabi; conjunctorum cum ſeminario Panormi- rano die 1v. Maji anno MpcxxvI. quam ſocietatem ſtabiliveratʒ Papa itaque cum ſeminario petente urgenteque Vicario univerſali Fortumio Arrigheris ſive Henricio, per ſpatium aliquot annorum cau- R 3 jam A B 714 F 6 5 db 8 b S Kehee 6. — — „ * — —— — — . — . . W i 6 . a „ * 4 . — „ — ℳ * 2 6 Se vet Prælium ad Fonte Ayabin· Cauſa acta nabl. — 516 Thalaſiar- Caccabu⸗ olfert do⸗- 267 ſam egere, & tandem à memorata Rota, die xv. Decembris anno Mpcxxxt. cauſam obrinuit Tha- laſſiarcha, quantum attineret ad Beneficium S. M. viciſim Seminarium, quod Prioratum concer- neret: quin eriam à Rota R. ſumma die XxIx. AuecuSTINI INvE6E 268 A Junii anno McxLx. habetur, ſtabilitaque Cacca- Aprilis anno upcxxxvt. ſtabilirum fuit judiciums tandem inter ſe convenerunt, impletis judiciisʒ ut docet Index Nor. Jonn. Bapt. Aragonenſis dio Xx. Octobris 11. Ind. anno Kpckx1II de rationibus autem utriuſque, actoris nimirum & defenſoris plurimum ille Reverendus D. Franciſcus compo- ſuit, & edidit non ineruditum conſilium, quod habetur 49. lib. 1. fol. 743. S. 6. Anno upcxxxvII. indicatus Thalaffiar- * chaàRege Domino Philippo IW creatus fuit Tri- bunus ſummus ſive ſtategus Exercitus miſſi Fon- jem Arabi contra Gallos, quorum Impe- ratores fuẽre Princeps Condæus, & Archiepiico- pus Burdigaſenſis; quo prælio vicit Thalaſi- archa, & triumphum inde egit, ut res tempo- rum teſtantur. quadrantes agrorum, apud Tribunal R. ſummæ S. 7. Vertente anno Mpexxx1x. Actores in re- qmn Com hus Thalaſfiarchæ Communi Caccabi poſſidenti muni Cac- Rotæ movcrunt maximam & graviſimam con- troverſiam, nimirum ut examinarentur rurſus memorati Quadrantes, verm prudentià Docto- ris Domini Pauli Muſtiæ Cactabi incolæ, Rectoris ſeminarii Qlericorum Panormitanorum die 1. Ju- nii anmno Mpcxxx. impetravit GCommune ſenten- tiam ſtantem à ſua parte; quæ etiam probata eft die x111. Menßs Martii anno Mpckf. ab Aula Conſiſtorii & ſumma Regia Rota; cæterum de ſtatu hoc controverſo ſcripfit, ediditque Con- ſilium Reverendus ille Falernitanus, quod Con- filiorum eſt xLvIII. lib. 1 fol. Fp. §. 8. Fauſté ineunte anno MpcxLr. rum D. Eluiræ Laurentiæ Toleranæ natæ D. Pri- derici fil. D. Petr?, qui fuit frater Ducis Fernan- dinæ. Poſtmodum Regnum Ficiliæ eundem ag- novit Proregem & Tribunum univerſalem hono- re ſummo creatum à Rege D. Philippo IW. D. N. dato Diplomate latiſſimo Regio: nbi plurimis landibus meruit extolli. Principiò privati inſtar exceptus fuit Panormi die x111 Junii amo MpcxLr verüm poſtea die xv1. inlequentis M ſis Julii ipſi publicè ereẽtus fuit Arcus triumpha- lis ſplendidiſſimus, celebravitque publicum in- grellum, applaudente populo univerſo. Thalaſſiar- cha prorex cha deſponſavit unigenam ratum D. Foun. Gaſpa- §. 9. Vix innotuerat Caccabi adventus Admi- miniſtratoris, nimirum Domini ſui, quin ſtatim die xxvIII. Maji eodem anno convocavit Co- mitia, ubi conſtitutum fuit ipũ offerre tria mil- lia & quingenta ſcutatorum. Inluper die x1. Octo- bris inſequenris, ad colligendam pecuniam, ſe- cunda coegit GCommune Comitia; quibus conſti- turum fuit, ut granum imponeretur cuivis du- pondio carnis & dimidio; hoc idem die Xv1. ejuſdem Menſis à Patrimonio juriſdictioneque Regali rarum factum eſt. Cæterum quod ab A gentibus in rebus ipſius venundata eſſent & alie- nata quatuor prædia clientelaria: nimirum Gur- gum, dimidia pars Scbalæ, Celſum & Thalaſſiarcha proponente jure experiri, conſti- tuit Commune Cactabi compenſare ante memorata prædia: ut monet Concilium coactum Menſe Jja nuario anni MpcxrI. & aliud Conſilium die Xxtv. ad manus haberet, impoſuit vectigal granorum trium & minorum trium cuivis modio farinæʒ & die xx11. inſcquentis ſtabilivit conſilium memo- no Mcxiv. tricies mille uncialibus circiter, Ca- millo Palawicino; & ab ipſo, Vortunio Arigbetti, Aprilis x. Indiét. anno MpcRrin. ut verd nummos ratum juriſdictio Regia, quæ conſultationis con- cluſio Indice Not. Mariani Zapparatæ die xxv. — inʒ dum autem Regnum illud adminiſtraret, obiit ſpa Innocentius X. quapropter juſit Ri verd Panormi Actibus Not. „ptio publici ingreſ i die 1. Auguſti ſequemis apud Notarium Mari- anum Nizzum Caccabi incolam. Thalaſſiarcha Prorex cum univerſa Aula pro- fectus ſuit Meſanam, reduxque Panormum tran- ſiit terra, inſpeéturus prædta ſua cum omnibus Domeſticis ſuis & Aulicis. Perveniens Caccabum die x. Novembris x11. Indict. anno MpcxLIr. divertit in Palatium Franciſei Fa, Caccabi inco. læ, Dynaſtæ, Baronis, fuique feudarii, ju- 1 cunditati propriæ animoque gratificans, ut & Po. minæ Duci Conjugi, filiique & nurus. Imwiſit die inſequenti Templum primarium S. Georgi, Sacrariumque ſuum: atque x11. die menſis ejuſ⸗ dem, jura oppidi impertitus fuit, eaque decreyit ut Caccabi, inſtar cæterorum Regni oppidorum haberentur; liceretque adhibere & uſurpare Fa- mulos vel Viatores pari baculorum argenteorum inſtrutos, atque honore Magnifici inſtruere Tri- bunum & Juratos, ven datã, ut concederetur eligere Præconem, & quatuor ſtatores vel li6to- ſres, quemadmodum reliquæ Civitates Regni ha- ſberent; negotium autem confirmavit Prorex ſeu Adminiſttator Diplomate Dat. Caccabi die x11. Novembris x11. Ind. Mpcxr.v. quod reſtat in Ar- chivis Regis. §. 10. Thalaſſiarcha poſtmodum à Rege electus ru. Prorex Noapolitanus, Regno Fitulo egreſſus fuit eu Menſe Aprili anno MbcRILv. perrexitque Neapo- Rex Carholi- omam proficiſceretur homagium præſti- tum, nomine ſuo, Pontifici novitio, mandatum verd hoc Regium animo vchementiſimo ipſi im- poſitum fuit; ur teſtantur quatuor Fpiſtolæ Re- giæ, quarum prima data fuit Madriti die xxv. Pebruarii anno MpcxLv. fecunda & tertia Cæ- ſaraugufæ in Aragonia diebus xvI. & xyrI. Se- ptembris, & quarta die 111. Decembris memo- rato anno MpcxILv. Itaque ut dicto audiens eſſet Mandatis Regiis, conſtituit obire legationem, quærentique fummam pecuniæ requifitam ad pro- poſitum exſequendum, opus fuit venundare Dy- naſtiam Cactahi, rum patio retrovendendi quando- cunqus, centum & viginti quinque millibus ſcu- tatorum, vel xLvIII. millibus unciarum nummi Siculi, Domino Principi Galatis D. Philippo A4 maro, ſponſione Regiæ gratiæ addita intra an-“ num, eſtque Inſtrumentum venditionis conſum- natum Neapoli Indice Not. Vintentis Menſe ſa- nuario x1v. Indict. anno Mpcxtvr. deſcriptum Not. Mariam Zapparai die xx1v. Martii ſequertis anno MpcxrLvI. ut f ſius uberiuſque cap. ſequenti explicandum venit. §. 11. Celebravit ornavitque ſplendidifũimum rull. introitum ſuum Romam, die Xxv. Aprilis eodemg⸗ anno npcxIvI. feſto F. Marci Ewangelſte, ar⸗ que die xxv1Ix. Saturni ſequente, munus leg- tionis cæremoniis conſuetis Implevit apud Papam Innoremtium X. à quo ipfi ut & univerſæ familiæ ipſius plurima beneßicia præſtita fuére. Cæte- rdm qui avet ſcire ſplendorem & divitias hujus ingreſſus, legat res temporis illius Komæ edi- tas, & Panormi repetitas ab Aewjo Pulte & plu- ribus, hoc titulo inſcriptas & nomine: „ Deſori- greſſus & decurfionis Excellen- nini D. Jpan. Alphon Eurigus Ca⸗ „Prarii, Thalaſiarchæ ſummi Caßiliæ, Ducis „Meodin Niwi ſeci, Comitis Moric, Melgarir, „On, Vicecomitis Caprariæ & Bas; Dyna⸗ „ſta Aami, Cactabi 6& Calataßmi; Pribuni „Perræ honæ, Ordinis aureæ clavis ſive Auma- — „& e Magnatibusz Præfecti Prætorio cjuidem; „7; Cubicularii Gatholici Regis Philippi 1V. — — S on lu z it 1 hemenſimit h Mt 269 CaarRaco SIcuLa LIs. II. Cap. K. XI. „& Legati extra ordinem ſubmiſſe miſſi ad San- „ctum Dominum Papam Jnnocentium X. oblata „Excellentiſſimo Domino Summo PFribuno ſta- „buli MNeapoleos D. Marco Antonio Columnæ „MhcxLVI. impreſſa Nomæ à Ludovico Grignani, „perwiſtu ſuperiorum. /, Mor se F. 12. Thalaſſiarcha verò legatione conſumma- Spau tä, Ialiam voluit perluſtrare, quare cum Ludo- nz. vica Conjuge, & D. Joan. Gaſparo filio, nuru- que, & tota domo & comitatu Noma profectus y1oeſt ad Sanctam Domum Oreti vel Auretanam, Ve- netias, præcipuaque oppida Jaliæ;ʒ devenienſque Cennam, ibidem reliquit Ducem Conjugem, fi- lium & domeſticos, quippe qui à Rege conſtitu- tus Præfectus Prætorio erat, quare ſuſcipiens animo gratifũimo Munus hoc, navi ad Aulam transvectus eſt; quò pertingens, cum integerri- mã clementiã acceptus à Rege fuit, qui ipfum impertitus fuit quarta parte, vel habitaculo in Palatio; cùm autem fidelitate non læſa aliquot menſes Munus adminiſtrãſſet, anno MpcxLvII. menſe Januario incidit in febrem ſuppreſſionem- que urinæ; ægrotum veròd Rex viſitatione du- plici dignatus fuit, oſtendens fingularem in ipſum fiduciam, quippe qui bis manum ipſfius ſrinxerit amice. Penique die xxxx. menſis ulti- ma ſua non dubitavit ordinare, ſcribente Not. Franciſco Vuareæ Niviera Madriti, ubi imer plu- ra jacro uſui legata reliquit iconi miræ J. M. Vo- tœ Panormitunæ vaſa aræ argentea, nimirum ſe- ptem candelabra cum Cruce, & die vI. Februa- rii è vita deceſſit: hinc die vII. excipiente vul- gatum fuit, & apertum teſtamentum, deſcriptum Panormi Indice Not. Mariani Zapparratæ Pan. die vn. Maji anno MpcxI.vI1. quod inter cæteras leges, noſtro uſui quidem hanc continet: „Ad- „hæc ordino & diſpono, ut D. Philippo Amato „Principi Galati, Vicario meo in Regno Sici- „liæ, ex aſſe ſatis fiat & ſolvatur Inſtrumentum „Obligationis, quo me ipſum obſtrinxi Neapoli, „mutuando centum viginti & quinque millia „unciarum ſcutatorum, quum Romam profici- „ſcerer, Regiæque Majeſtati ſupplico, digne- „tur jubere per ſummum Concilium in Jalia ut „auctoritate conſenſuque Regali, mihi dato, „memoratum debitum ſolvatur, quod contra- „ctum fuit & expenſum in officium Regium, à „me quidem in vita adminiſtratum.,, Inſuper die indicato cœptum eſt exequias funeris proſequi, ipſique juſta ſolvere novem dies in Templo Mo- nachorum Capucinbrum: unde tranſportatum funus fuit in conſuetum ſepulchrum Dominorum Tha- laſſiarcharum Anteceſſorum, in Sacrarium ſum- mum Templi S. Franciſci Diſcalceaiurum Medinæ KRivi Vicci, quæ ipſius VUrbs erat. Excepit ipſum in prædiis & Munere Thälaſfiarchæ unigena fi- lius D. Joan. Gaſparus Henrigues ( Caprarius, etiamnum in vivis. ſ05TEMM4 FaMIL.14 HENR IQUnz VRr. HENRICIE, ET PROGENIEs. D. Ferdinandus Sanſut, Rex Caßtiliæ. D. Alonſus Sapiens Rex I 2 I D. Ferdinandus Rex. D. Alonſus II. Rex. 4 * Carlus V. Imperator B Ludovicus II. D Petrus Rex D. Henriquez vel D. Frider. Præ. Caß. Henricus Rex fect. S. Jacoh. D. Joannes Rex D. Alunſus Henriquea Thalaſſ. 1 vit 1 III. Rex. R. Thalaſſ. Thalaſſ. D. Janna Regina D. Ludovirus I. Thalaſf. Thalaſſ. D. Philippus II.. D. Ludowicus III. Thalaſſ. D. Ppilippus III. D. Jan. Apbonſus S Thalail. 2 I I p. Ppilippus IV. D. Jban. Gaſparus Thalaſſ. Finis Cap. X. De familia Nonricia ſive Mn- riquez. 6 GALATES, DUX ASTENSIS, ET DOMINUS CaCCaBI. CApur Unpncimn. Mars B61A. Iſgnia horum exſan Tab. N. Num. 17. 16. Sicilia ob explicatum ſplendorem ſurcu- lorum, calamum invitat ad decantandas laudes, ornaturas Nomen nobilium inde prognatorum. Zlitanæ habetur, Nogerium Amatum annohecxxxix. & regnante Friderico II. Imp. in Sicilia admini- ſtrãſſe Munus Judicis ſummi ultra Vumen Salſumʒ quòd autem Miles eſſet ditiſſimus, annis ucœr. x1x¶· ſumma hac tempeſtate maximi erat momenti: Joan⸗ nes Amatus ornatus fuit Imperialibus officiis Impe⸗ viit Regi Carolo J. Nec hiſce honore minor fuit no Moccxc. impetravit Vribunatum Capuæ An- tonellus Amatus à Regina Joanna circiter annum clientelare Sclafen: atque anno codem Jacolus Amatus admiſſus fuit in Officium Rationarii ſum- mi Prarii Reginæ; ad ultimum plurimi alii Mi- lites tam divitiis ſummis, quàm dignitate offi- ciorum vetuſtiſſima cumulati, antiquitatem Fa- miliæ Amatæ in Regno Noapolitano & Nobilita- tem vindicant ſplendidifſimam atque notiſſimam. nominis ex Hiſpania profetus eſt in Ficiliam, mu- neribus Regis Petri Aragonenſs inſtructus; atque propter affinitatem propinquam Guglielmi Peral- 1æ Domini Calatabillottæ, ibidem ſedem poſuit & domi- D. Henricus II. Rex D. Fridericuꝝ Thalaſf. D. Joann. II. Rex. D. Aonſus II. Thalaſſ. D. Hnritus D. ſalel. D. Ferdinaud. D. Friderit. D. pRHILIPpPUS AMATrUs PRicRpPsS/ . P rogenies Amata in Hiſpania, Mapoli & kams Amata eſt Noapolita- nd · Itaque in Archivo Regiæ officinæ monetariæ Nea- & Mcctxxnt. mutuavit Aulæ cccxxix. uncias; quæ ratricis Conſtantiæ. Itidem Mariunus Amatus ſer- Facobus, qui præmium fortitudinis militaris an- ncccex1x. dono accepit imperium in prædium 722 §. 2. Progenies nobiliſſimæ proſapiæ etiam in xadem Hſpaniam & Siciliam penetravit: etenim annohtolpi⸗ excelluit Mcct.xxx1I. Bernardus Amatus, Primus Rujusin gilia. roſapia 271 domicilium;ʒ hic verò poſtmodum acceptis mu- neribus à Rege Friderico T ab codem erat dita- tus munificentia verè Regiãy prædiis Calliſis N lindæ, & Villæ novæ & ideo Amatus Amati, Joſephus, & hæredes Bernardi Primi habentur recenſiti in Indice ſervitii militaris Siciliæ con- fecto anno Mcocx111. Poſteri mox ipſorum No- biliſſimam proſapiam Amatam in plurima oppida Ficiliæ transtulẽre & diſſeminarunt: etenim Vho- ma Amatus ſedem poſuit Meſanæ; ubi excellen- tiſſima Regis Martini munera adminiſtravit, ut- pote qui ab eodem Rege conſtitutus eſt amo Mccocv1I. Cauſidicus publici ſive Advocatus Rſci in frequentiſſimo illo oppido; ubi etiam, vx- rùm anno MccccxnI. Bernardus . filius ipſius ornatus eſt munere Judicis Reg. Aulæ ſive Ro- 1æ Imperialis ſive Tribunitiæ: at Hieronymus, frater ipſius transmigrans Padtar, non modò Ju- ratus oppidi fuit, ſed etiam adſcitus Legatus ad Regem Afonſum. Præterea ditavit; & ad ma- ximam gloriam & celebritatem evexit proſapiam Nobiliſimam Conjugium nobiliſimum, quod cum Claramontanis ſucceſſu ævi contractum eſt: namquèt Maria antèẽ memorati Amai ab Amato na- ta, nupſit Joanmi Comiti Claramontano nimirum Caccabi/ ut imer laudes Henrici, ut & Comitis JVo- Fꝛʒ anhis Claramontani fuſius alibi explicuimus. Qua- re ratione prægnante Bonfilius Hiſtoria Sirulæ Lib. im. fol. F2. proſapiam Amatam recenſet in illuſtri loco natis oppidi celeberrimi Meſanæ quippe inde ab anno MocœCr xRvi. præcelluit in- ter optimates ſenatorum Nobiliſſimorum ampliſ? ſimi ejuſdem oppidi Bernardus II. Amalus, à quo progenitus fuit Bernardus IM. Pater Princi- pis noſtri & Ducis D. Philipi. Inſignia verò ornant proſapiam Amatam notata tigno aureo, quod in arvo cerulco à dextra in lævam eleva- tur; cui inſiſtit Leo aureus, erectus ſtellam cri- nitam verſus; cui reſpondet altera ſubjecta ejuſ- modi ſtella ſeſe movens, ſplendensque & radians. Mgn. F. 3. Itaque Princeps collaudatus, & Dun D. & ho Philippus Anurus, Woma & Bernardo A. ciyibus oppidi Manæ, ortusin lucem editus fuit in F. An- mina D. vuilyi. gelo Broloʒ inde migravit Panormum, ubi die 1. Junii anno Mpcxxvn. locupletiſſimum Conjugium contraxit cum Nobiliſſima Domina, D. Aatha Bullia & Grawina, nata D. Marii Bullii, Dyna- ſtæ Bifaræ, Fabaruptæ & Burgii, atque D. An- Ioniæ Gravinæ filiæ D. Hieronymi Eravinæ Præſi- dis limitanei Francofonris hodieque Principis Pa- lagoniæ. Prudentia, fortitudo & divitiæ; tres fuere ſcalæ, quibus D. Philippus aſcendit ad ex- cellentiſſima munera urbis Regiæ Panormi, ad ampliſſima honorum nomina in Regno Siciliæ, & ad dignitares ſummas & cqueſtres ordines Hiſpa- niæœ. Erenim ter adſcitus fuit ſenator Panormi, anno nimirum MpcxxxI, McxxxvI. & Mpcxp. Anno autem upcxn. electus eſt Deputatus Re- gni: atque anno MpcxII. majores adeptus eſt z quippe quem Carholicus ipſe Rex D. Philippus IV. D. N. creavit Tribunum Panormi- vanum; annoque inſe quente Mpcxriw. munus id ipũ non dubitavit ſtabilire. Tractu verd tem- porum perperuo & conrinuo à ditioribus officiis adeptus fuit exccllentiora honorum nomina: quan- doquidem anno Mpexxiv. die xix. Junii memo- J24 ratus Rex Catholicus ornavit ipſum nomine Prin- cipis oppiduli Galatisʒ celeberrimus ille vicus eſt & antiquiſſimus, atque à plurimis judicatus priſca illa Calata⸗ adhæc die x. menſis ejuſdem, vertemisque anni D. Bernardus V maximus natu ipſius Equeſtrem ordinem . Facobi habuit, quem bii etiam dudum antea, nimirum die 11. Martii an- ein Mee n0 Mpcn1. impetrarat Rege Carbolico. — §. 4. Ita ſplendidum, ita ditatum ornatumque ʒecluw. muncribus ut & nominibus honorum atque Or- A B C * A uSuSTILRMIIRvESES 272 dinibus, ex abrupto Rex D. N. D. Philippus IV. deligit Proregem Adminiſtratoremque Siciliæ D. Foan. Alphonſum Henrique vel Henricium & Ca- prarium Thalaſſiarcham Caftiliæ; qui ut inter lau- des ejus fuit expoſitum, pertingens Panormum die xi11. Junii anno Mpcxr. Adminiſtrator etiam Siciliæ, aſſidue ſervavit integram fidem obedien- tiamque in Principem noſtrum D. Philippuuʒ hic adhuc etiam, depoſito jam ab ipſo Thalatfiarcha Siriliæ regimine ſuſceptoque Neapolitano, dele- ctus fuit Vicarius ſummus univerſorum prædio- rum ipſius, quæ in hoc Regno poſſideret: ut no- tat Album Nat. Mariani Zapparratæ die xxv. Ja- nuarii xw. Ind. anno Mpcxr1v. E Ficilia profe- ctus Thalaffiarcha, Neapolim appulit; atque à Rege D. N. adactus quatuor Epiſtolis fuit ad peren- dum Romamy ut homagium, vice Regis, recen- ti Papæ Nomano Innocentio X. præſtaret, quatuor inquam Epiſtolis, unä data Iann die xxv. Fe- bruarii anno Mpczrv. alterã & tertia Cæſar- Augu- Mum in Aragonia diebus xv1. &xv11.Septembris, & ultima datã die 111. Decembris anno MpcxLv. quamobrem opus ipſi fuir maxima ſumma pecu- niæ, ut legationem ad Papam obiret: itaque ſa- & ſplendidiſimarum Principis D. Philippi, re- pente initiòque fauſtiſſimo NovEmbris codem an⸗ no Mbexrv. triremem huic fini miſit Neapoli Pa- ſpesʒ navemque conſcenditʒ qui ubi pervenit in Pa- ptus fuit: Exceptus enim ibi fuit honore ſum- mo ut publicẽ ſic privatim. Poſt modum inter il⸗ los de ſumma pecuniæ transactum fuit, ubi ad in- demnitatem præſtandam hoſpiti oblata fuit ven- ditio Carcabi oppidi: recepit verò humaniſſime D. Philippus atque porrò mutuavit centum quin- qus & viginti ſcutatos unciales nummi Nedpoli- tani, qui efficiunt duodequinquaginta millia un- ciarum numi Ficuli: ad hæc oportuit præter cæteras cautelas venditionis, Thalaſſiarcham, emancipare D. Joan Gaſparum Comitem Melga- ri, maximum natu filium; emancipatio ſe- cuta fuit die 21. Januarii x1v. Indict. an- no MpcœxTLvI. ut habet Indes Nat. Vincentii Ja- nuarii Neapolitani inſuper poſtea die xv1I. Men- ſis ejuſdem ad finem perduéta fuit venditio, conceſſa mero mixtoque ſive abſoluto imperio, ſenrentia judicis primæ atque ſecundæ appellatio- ni interponendã, juriſdictione deſtinata in civiles intrandi, libertate ab militari ſervitio, poteſtate ſupplendi prædia clientelaria vendita und cum ſi⸗ intogro & indiminmo au atque ſimul conceſſs unciis xcccc. quotannis, quas GCommune Caccubi ad transactionem ſohvit: ut docet Album Not. Mariani Zapparratæ. Ad ultimum venditio ſta- bilita fuit quaruor paẽtis conventis: primò, ut Thalaſſiarcha intra anni ſpatium, ſuis expenſis procuraret conſenſum Regiæ Maſeſtatis, qui e- juſmodi venditionibus prædiorum clientelarium interponi conſuevit: eoque magis, quòd Dyna- ſtia Caccabi conjuncta erat cum ſtatu ſeu patri- monio maximi naru vel magiſtratione, prædiis nimirum Ficulis & Hiſpanicis; ſecundõ, ut non- dum impretrato aſlenſu Regio, univerfi proven- tüs, ut & adminiſtratio regimenque venditorum ad emptorem pertineret; tertiò, ut Thalaſſiar- cha ſeſe obſtringeret, ad defendendum omnia pa- cta conventa in venditione allegata, atque impe- trato Regio conſenſu venditio iterum rata declara- retur; randem venditori ipſi ejuſque poſteris reli- ctum fuit jus reluendi Dynaſtiam quandocumque, tempore nullo quidem modo reſtricto; tantum un- neraret promptiſſimè Panormi totam integramve ſum- ris fuperque gnarus divitiarum locupletiſimarum normum, ut ad ſe D. Philippum accerſeret. Man- dato Thalaſſiarchæ animo gratiſſimò obedivit ho- latium Regium memoratum, ſplendidiſſime acce- ÿ & criminales cauſas, immunitatis cauſa Comitia zelu nnmm qun — eprenin Anno vpen n ſumm pecu ſet: itaue ſi. ocbpletiſmanm iht Mupuli Pn. e. M. wo Odedn bo. hipen eninba. dſime ucc. un honote ſun. omadum imeri. um fü,id i cbhufum it verd huun tuavit cx M nun unqugunnhr (oniem AMn⸗ enncipei . oe e wll. i — up 4 — mniuti cuſu ni ſerwitio ſ ru vendmn m⸗ vlonmn ultimun verin t, Pi engö, cun fu ₰ in urn o, inu ee mſ⸗ 1 un hufan i . vhp. §. 5. Itaque Princeps D. Pbilippus omnibus hiſ- nce Re e ce rebus Neapoli ad finem perductis atque tranſ· 88, ſech ranrmam. àctis, invitatuſque & curatus à Thalaſſiarcha * F6 ſummam, unã cum beneficiis, quæ tamen ſum- mam quinquies milſe ſcutatorum non ſuperarent. Ad)unéta fuére vend tioni alia pacta conventa u- trique parti urilia & commoda: ut indicat Album Neapoli conſcriptum à Not. Joan. Vincentio Ja- nuario, die xv11. Januarii x1v. Indiét. anno MpcxtLvI. deſcriptum verò Panormi indice Not. Mariani Zumparratæ die xx1v. Martii ejuſdem Indictionis & anni: tranſactiones autem omnes venditionis, confirmatio, exequutio Regiuſque conſenſus recenſita habentur Indice officii Judi- cum & Juratorum ejuſdem oppidi, inde à primo die Januarii primæ Ind. anni MpcxLvII. ſummo favore & honore, propoſuit reverti Pa- vormum, quare Thalaſſiarcha ipſi præhuit trire- mem claſſis Neapolitanæ, atque ut reverentiam extremam ipſi exhiberet, ipſe ſuo vectum curru uſ- que littus Chiaiæ comitatus eſt: ubi ipſi valedicens venõ ſecundò domum navigavit: vix autem Pa- nurmum pervenit & redus fuit, quin prædium emphyteuſcos novitium Caccabi novum nomen honoris Ducatus adipiſceretur: etenim Carbolious Rcx D. N. D. Philippus IM. die 11. Martii an- no MpcxtLvrr. ipfum honoris nomine, Ducis ni- mirum Aßenſis inſignivir; quod honoris nomen attribuit D. Bernardo VJ. Amato maximo natu ſui ipſius, Equiti Ordinis S. Jacobi excellenti, ubi Patris dignitas promitteret ſpem majorem fir- mioremque de felicitate ſua; ſiquidem cùm æta- 5 1N 15 L1BRI SFCUN 5I. 4 ——— —— CarTRA6o SIcULA LIn. II. Gav. Kl. te Horentiſſima, anniſque vivaciſſimis eſtet, vir- tutem exeruit omnibus gratifimam, prudentiam & ſapientiam; ut adolelcens tam eximia ſpe pro- mittere & ſpondere videretur, fele demum ata- te confirmata ditaturum Nobiliſſmam proſapiam Amatam meſſe copioſiſſima & abundantifima ſplendoris dignitatiſque eminentiſimæ. Verũm quamquam fata immatura tantum florem reſecus- re, non ramen potuérunt feliciſſimum truncum ſtemmatis Amari extirpare etenim mortuum Dominum Bernardum maximum natu excepit D. Antonius ſecundus filius: gui Pater D. Philippus dedit nomen honoris Ducis AMenſis, atque Rex D. N. Piplomate Regio dato die x111. Martii anno Mpcx1x. clementiſſimè ipfi impertitus fuit Ordinem Alcantaræ ſeu aureæ clavis Eque- ſtrem, reſpectu habito ad officia præſtita ſuas Majeſtari à memoraro Principe Patre. Hiſce fi- liis duobus addita tertia fuit proles, nimirum D. Conſantia, quæ etiamnum ſuperſtes eſt: ramiqus hi bini hodieque explicant univerſum illum ſplendorem divitiarum nominumque Patrii ho- noris. Ad ultimum D. Philippus hodie ſplendore Principe digniſimo, amoreque verè Paterno re- git oppidum Caccabumz ipſe autem decora ſum- ma & excellentiſſima meditatur; incrementum prædii clientelaris molitur; intendit inſigni- re oppidum celeberrimum, atque ornans Cacca⸗ hum ædiſicationibus, regensque prudentiſſims Cives, nemini priſtinorum Dominorum ſccun- dus eſt & diſſimilis. NOMINM ET RERUM NOTABII.IUM. 0 Gciolius ( Angelus) Cardinalis, Ar- chiepiſcopus Vorentinus Laditlaum, Regem Neapolitanum, & Conſtan- tiam Claramontanam, Reginam, Co- „onat. 197. C. D —— — eorumdem divortii hullam Tecitsl. 198. C Adelaſia, uxor Godofredi Sageyi, Domina Cacca- l. 78. A. 9. B — — Caccabum dotem hahuit. F9. E Admiratiæ quinque Faracenorum in icilia. Jo. C Agathocles, Siciliæ Mrannus, ab Hamilcure Fu- niore inwaditur. Agrigeminæ Dicceſoos duodecim præbhendarum Ga- nonicarum briginalis fundatio. 76. C. D Alagona (D. Artalis) tutor infamis Mariæ hære- dis Siciliæ. 182.A Amata Hamilia eſt Neapolitana. 270. D Sicilia. 270. F Amatus (D. Philippus) Princeps Galates, Du Aßenſt, &5 Dominus Caccabi. 270. C — — — ejn Magiſtratus & bonbres. 271. — — — jn conjugium. 271.D — — — nari petit Neapolin, & emit Cac- cabum. 272. C. D Amirarum Ficiliæ, ſen Ducum Mabometanorum⸗ ſℳcries. 51. 52. Archiepiſcopatus Panormitanus Dominus Cacca- henſiß. 67. E eadem proſapia excelluit in ſpania & e F ——— 5 * D Aroniæ in Sicilia quando primum nbililus con- ceſæ. 48. E. 49. A F. Bartholomæi Monaſterium in Inſula Lipara 4 Juo excitatum. ſ8. A. G ejus Reoliquiæ em Armenia in inſulam Liparam, inde Benewentum fandem Nomam trans- — latæ. I8. B Baſcone ( Ppntius de) Hppanam obtinet. 26. F Baydæ Monaſterium quis ædiſicaverit. 186. E. F — rratus Archiepiſtopo Panormitano conceſüs. 186.D in poſehMonem Claramontaubrum venit. 186. E. 187. B Bella Pumica quando geſta. 37.D. 38. d. C Bivona penes quoſdam pademque Hippana. 27 F. 28.4 — — orum vero ſententia raſufatur. 28. B. C. F Bonella familia Catcabo dominatur, 60. B. G — ejus nobilitas. 6o. C — eus inſignia. 61.4A Bonellus (Martbæus) Baro Caccabi, unde ſaful 60. C. 61. A. B — — quomodo ipſ Caccuius fuerit ademta. 61. E. F. 62. 4 — —— conjurationis reiis 44 PE aelus. 62.B Bonifacius, Pontifen contedit Ladislao, Negi Nea- pœlitano, divortium faciendum cum Conſtantig Claramontana. 198. B. C Bonitus ( Ludowicus) Archiepiſcopus Panormita- . 1 85 2 A A. hwees. S Bos — FEND E N Bos agriculiuræ ( fortilitutis Shmbolum. 27. E Bovis atque Equi caput in fundamentis Cartbuginin repertum. 8. G Brochettus, Gallus impudenti/j imu, phonaſtus veſperis Ficuli. 6 inrerÿcitur. 77. A Bucinna, inſula maris Africani, & urbs Jicula. 14. B. C Byr „ ayrw in meditullio Africanæ Cartbaginis. 44. E C. 6 C*e vide Capraria. Caccabe, autiquiſimum nomen Punicum, e Africana Curthagine arceſendum. 4.D — Cartbaginis Africanæ nomen. 6. E. 7. A. B —— uid ſignficet. 7. D. E. S. A. B —— mter relijus duoderim eſt antiquiſimum. 8. A. B. 10. B — Auare hoc nomen Aſiuan⸗ Cartbagini datum. 8. B. C Caccabenſes cum Panormitan⸗ primum Væſpere Siculo inceperunt tuntum. 74. F — veſpere Siculo audaciimi fuerunt. 77. B Auare vunc caput ewſerusriut. icy E — in eos Gallorum inweteratum bdium. 107. D E 8. B. C Caccabus, vel Cacrahe e Sicula, nunc Caccamo, urꝰs autiquiſi ma, Cuſus origo inco- guitu. ic — eadem ac Cucumus 320 2.B varie a vauriis ſtribitur. 8 Juare quidam Gacabum per 6 Jripſe 3. — ejus antijuum „ igne. 3. F unde iIli, qui Caccabum vel Caccamo per duplex cc ſcribunt, nomen dedutaui. 4.4 Aucori aniquiſin mum 5 nutivumn vonen vi- detur Punicum. e 4. B — jus nomen e nn Carihagine arceſen- dum. . D eo eßt in 4 olim fuit Carthago Si- cula. 33⸗E.F. 37 B. C jus Caßtellum Punicæ ructuræ. 34.D jus memoria circu uæ lempora inveniatur. 36. B. E — condita fuit nempore helli Punici ſocundi. 7.5 — ante ſuem belli Punici ſecundi condita 4A — mo in initio helli Punici ſecundi. 35. C — ejus primi conditores inweß igantur. 38. E Condita intra belli primi Punici iempora; at- ue Cartbaginenſium primum in Siciliaun ingreſ- um. 39. A E 4 qu cundita. 41. 6. F. N. C ↄjus antiſuæ Nuinæ. 44. A ejus Caſellum munitiimum, & fabrica an- iuima. 44. B. 47. A quæ natio eam inbabitaverit Iemporibus, u0 in Scilia dominati fuere Romani, Conſantinopo- itani & Sarateni. 43.U — eſus Iutelaris Dea, Diana. 5 —— hahitata fuit ſub Dominio Komano. 47. E —— ihi Numiſimata Komana inventa. 46 A. 47.B — eam Moruie ſub imperio Conſantinopolitano colligitur. 47. E. 48. A — 4 Nomanis ſubs hahuit Rectores. 48.B Vub Faracenorum dominio „ Surucenis inꝰnbi- utn ſuit. 49. B Vuhjela fuit Admiralo Panormitano, ꝛempo- ribus Waracenici. uhjechu Comiti Nogerio, pertinuſt ad Picce- n Agrigeminam; 6 polea ranſit ad Panor- mitanam. 73 A. D. 74 B ei tredecim Vamiliæ Wobiles, Normannæ, Gal- icæ, HM/panicæ dominatæ. J3. J4. S legg. N O M Id U M Caccabus /uh Familia Sageha. 78.4 Jub Pamilia Bonella. 60. C quomodo tramlata fuerit ad familiam Bonel- lam. 60. B quomodo fumiliæ Bonellæ adempra, S in Ne- gis venerit poteßatem. 61. E. F ſuh Hnmiliu Lavardina. 62. D — /b Familia Cicala. 64. F — ecundo xxR1v. anuos Keiu⸗ juri ſubjeha ſuit. 65/. 4A — /uh Archiepiſcopatu Panormitauo. 6 ½ — /u% Pamilia Podia Nicurdia. 69. A ſuh Famlia Sendurda. 72.B — ertium Jurisdidtioni Negis ſuljea. 8.D — ſub Familia Præſolia 79. B ſuh Familia Claramontana. 82. E 4 Mue Claramonano ornatur ædißicii. — 106. D — oßierur a Gallis. 107.4 in ejus uvib pons a Manfredo Claramontano fallus. 108. E — ejus nomen in Claramontem mutatum. 128. A ejus Comitatut ſepoſita Caramontana appel- atione, E vetuſta ac priſ ina repetitu, tribuitur Carao Queralio. 207. B. 217. D rebellione imperio Qusralti ſo eximit, . Dominum adſciſcit. 2 §.0 eÿus incolæ umultuautes puniuntur. 2 — * recidit ſub ditionem Kegiam. 219. D 221. E quamdin oppidulum vVocalum ſit Clarus Mans. 220. F — / Vamilia Prareſa. 424 4 — perduellis obhidetur a Jacoho Prates. 227. D onceditur Familiæ Moncatæ. 226. D. 22). B —— datur Jucobo Prates. 12 8 ejus Caſtellum ampliatum & ornatum. 229. F — ub Familia Caprera, vel Capraria. 232. E — ei immunitus cunceſa; ut agere ꝓuhlt merca- 1um dies Xv. continuos. 14. E ſub Pamilia Hunriqueæ. 20. E a D. Friderico Henriues S D. Anna Ca- prarin ornatur. 275. C. D ↄjus ædi primariæ ſtruendæ opem ſert D. Joan- ne Afonſus Henriqueæ & Caprarius. 266. C inter ejus incolas & ſeminarium Panormita- num cauſu ata. 266 F. 267. G a D. Joanne Aphonſo Nenrijuen S Capra- ris venditur D. Philippo Amato. 272. C. D Caccamus vel Cacannus, Dux vel Nex Bavarorum, in Italiam 1ranſit. S 3 Caccavo (di) Nobilit Familia Neupolitana & &i cula unde Originem aꝑnuſtar. 36.F 37. 4 Calces, Caccabi pravn denominatio in privilegio N gi Guehn F5 DE Capraria Fumilia fuit Domina Caccabi & Comituius Moticæ. 232.E - ejus antiquitas & Nobilitasi in Hſpu- nia & Fitilia. 231F eyu inſignia. 236.F — efus Kecenhb. 2o. A — — cum Henicia comungitur. 21. E. 254. B. G — (D. Anna) CGomes Moticæ Domina Cac- cahi, nubit D. Fyderito I Henriquez; ub cunnubio hæ duæ fumiliæ conjungumtur. 272. E. 274. B. C — — — eſus confugium plurimi ambuumt. 274 D — — — ornat Caccabum. 257. G.D bona plurima enercet. 276. C — — — petit Hpaniam. 277.4 — — — QMima ua ordinni. 27H. 4. B —— eÿus obitus. 79. E 5. Anna I.) neptis Annæ J. chnjun D. Lu- dovie⸗ Henriquoz. 278. E. 260. B. C. D — eſjus /oboles. 261.D — Capra- 4. „ 5 yj⸗ 4 ju 4 — h, 6 N . mi, S da. ( Van ℳ0 ßhh C 4/ 10, * Muſum.] 6 l un Galin cot *. U) d U. E n ſt Quc h acbbo Prat. 1 utatæ. u6. Dar umt 6 ernn 0 0 „de C. chn „W atn n 3 x. u 0 Aul. 700 mh ſ hu 5 (mmiu. W. ( miuriun bunrnin u6k.u) Hripe lin Aa. 1 . Dir xel Rex p mili Nuplimt . il 10 u ſn⸗ nin (Atuhi 6 6 No iu 1 mu) el 160 KM—Rnr — 4 iun 1016. No.h 14 ET RERUM Capraria (D. Anna I.) moritur. 261. F Caprarjus (Berntrdinus II.) migrare fecit fami- Mum Caprariam In Siiliamʒ ipMus Flii, munera; S prædia; at & ærumn. 233D — — — Behbeehi S raptus. 234. E. F — — beratus e vinculis, liber vedit in H Vamam, veteribuſqu 6 nois honoribus augetur. 234. E. F237. A — — — ejus Teſtameni umn reditus in Siciliam. 235.B — — — ejns oliru S ſepultura. 23. E. F — — e7n , S conjugia familiæ 5 236. A — (D. Bernardus Joanne) Dominus 68 L. Gn Morice. 237.A4 duxit D. Vilantem m. 237. A. B Vuccedit in ꝓuriæ prædia. S 237.D — — — meruit Nege Alpbonſo in bell 5 riviegiazu⸗ nonnulla impetrat. 238. — ali⸗ regi præſtat. a Nege impetrat rionem 239.B. C. D. 240. A. & ſeqq. F —— enaminat prædia ſua, 65 venundat ꝓlurima. 244. C. 247. A. B — — — it. privilegium mer- cals Caccabi. 247 C. E — — — eus obitus S ſepultura. 246G. — (5. Dominu Caccabi, & Co- mes Moticæ. 247.B — — — cjus uwor. bbid. — — — — diploma Regium ipſ ſuppedi- k 7atun. 247. — — — — eju ohis 65 putura. 248. B — (D. g II.) Dominus Caccabi & Co- mes Moticæ. 249. A Capuanus (Andreas) Comes Altevillæ „Conſautiam Ciaramomtanam a Kege Ladiglao repudiatam, in uxbrem ducit. 199. A Caput Ehui ixigne Cartbaginis. 9. D. F Equi & Bovis in Receheni ihe. 8. G Equi a Jumone 8. D. E — Vonum ſimu! & malum bſtentum. S. F Agurium fuut fortitudinis & ſertili- z8ti. 1 Carolus Andegavenſis Jummus phonaſtun Siculi. 74. E — — uando „ Kegua Neapolitanum S Siculum inauguratus. F B — — Manfredum vincit S regni — iculis ulerabili⸗ tributa imponit. 2 7D — Magnus „decus — Garamontanorum Ficulorum. 69D 3 Carthaginenſes multas vovas Carthagines in Mpa- nia atque Armenia k Sicilia condumt. 10.D —— in Sicilia urbem condiderunt ſub nomins Cac- cabes, ſou Carthaginis. 1. 4 —— uuter dpacem cum Dionſo Seniore renoa- ruut.⸗ 20. A — multas Civitutes in Sicilia condiderunt. 22. U quando primum Siciliam ingreſ. 39.4 — nuitos celebertimos Duces & exercitus in Si- ciliam miſors. 39.C quot Civitaies in Vicilia i 42 D 43. A B. D Carthago Africana a Didone condita. F. A. B — — uo auno id falium & guamdiu orue- 3. F. G. D — quot baluerit nomina. 5. B . ee — NOoTABILIoRON. Carthago Africana quo nomine a Didone appellai. 6.B etiam Caccabe vocara fuit. 8. E 7. A. B E inſicne. — Armeniaca, Carhaginenſ uim Aricanorum Colonia. 11.B — quando a quo cundita.11. D. F. 12. E — —— P i Bi S „ uo dafructa. 12. D E — Nova in Hſpania. 10 F Sicula eadem uæ Caccahe, vel Caccamo, antiquiima cufus brigo incognita. 1. A. D e neen 2 Africanis condi- 74. . — Ftephano his memoratur. 13. B dubium an cjus ubminis Civitas in Si- cilia unquam ewriterit, ex auctoribus antiquis ve Volvitur. 13. C. 14. D. 16. D — — alia argumenra, pro eu militant. 4 5 — concluditu eam a Cartbaginen/⸗ bu conditam. vnee pot. — Prope eam ippana ſila fuit. 2. D. — eo in loco fuit, ab nunc eß Caccamo 33.E. F. 37 B. G — — Nummi Antiqui, Juihus idem E 8. 4.B. C — Cohelun ſruhuræ Punicæ. 34. DN ——— eſus originem Scriprores yecentiores pyorſus racuerumt. 37. E 3 eſus memoria cirta quæ enpera inwe- niatur. 36. B. E — uando conda 37. D. 38. A. 39. A — — efu 3i conditores inveſtigantur. 38. E a nb chdha 41. C. F. 42. G — eſus incolæ ſuh dominib Nomanorum, Conßantinopblitanrum &ᷓ Jaracenorum. 4. C „ — —— ei tredecim Familiæ Nobiles, Mor- mannæ, Calit 6 ſpanicæ dominutæ. 73. 74 S ſeqq. — Vetus in e Caſtelum Urbis Caccami Pumicæ ſrulturæ. 34.D0 — mum, 65 fabrica anti- n⸗ 44. B. 45.A Caralani, nſ in Siia, ira vocati. 138. B, C Cephaludenſis Pynaſia a Manfredo M Clara- montano vendita Nriderico 4 Fideri? A Seiacta. — 1 E Cicala fnmlia Acluhalun Panormitauum cum Dominalu Cuccabi jenuit. 6 F — luhrih⸗ mu fuit in Sicilia, uſue in- gnia 67. G — (Paulus) Dominus Cactabi. 67. D — ejus donatio fau Epcleſiæ I. Mariæ. õ6. D Civitates in Ficilia a Pœnis cbnditæ. 22. C Claramontana /cn Claramontia, familia dominata Caccabd. 82. E — uam vetus ſr in Sicilia. ſbid. — — vu Nobilitus 82 F — — eſns in Gallia vigent rumi & trun- cus. 83.B — — MMapo ante S Petrum A⸗ ragonenſem. 84. A. B — — duæ eſus nominis familiæ in Ficilia. 8 B C — — e rerentiur, in Sicilia nbn vropugavit Vobolem. 89.D — - de allera, vetuſiori, in Fitilia re⸗ Nat xgiima, lariima & ſide digniſmn proge- nies. 89. F A. nvegen 5 2 Clara- 22.. E eyu Sirus 8 Tograpbia unde erui —————— — ———— — — —— Aeen 1N D E x Calaramontana Nnmilia vetuſta in Sicilia Momo orta, unde emana unt Comites Mohac ſoun Moti- c, atue Domim Caccabi. 90. E. S ſeqq. — — eſu Claritas plenius prodirur Ieſtimo- niis duohus. 91.D. 93.B —— Errores non anius ſtriptoris circa hujus fumiliæ progeniem. — Aegio, in Kegno Neapolitano, in provincia Baſilicatæ. S4. E — (Confantia) Fyidenici I umica Flia. 118 B npſt Antonino Curretto. ibid. — — cunda vora init. 118.D ejus obitus & reßamentum. 118. F — (Conſantia, ahas Conßtanzella) Manſredi IM. Claramontaui ßlia, Ladislao Kegi Neapo- lirano nubit. 88. C. 197. C Panurmo Cajetam appellit. 197. A 8 — ſummo favore exeipitur. 197.B. C — us inopinatum divortium. 198. A. B. G — — locatur Andte⸗ Capuano. 199. A —— (Eliſabetha) vidua decollats Andreæ Clara- montanz, Auomodo ſe ſuentarit, fumniliu Vua per- dueili. 208. F. 209. B. C — (I/abella) Mlia Foannin Senioris „ronju Lam- berti Montaperti. — — altima ordinat. — — — Manfredi Claramontani p̃lia, N colao E. nubii, Je4 dos non impetrata fuit. 191.F. 1z. A — ejus ſecunda vota. 193 D S (Verelandus 4.) decus ſummum ſiuæ mli. — — primus viderur pro/ſapium e Gallia in Siciliam 1ranſt vliſe. Glaramontani. Ficul fuers ꝛempore Norman- norum & uevorum. S. D. E idem probatur. 86. E. 8. D —— eorum inſignia. 88. A. F quare eorum at mentio Fcriproribus tem- Pore Normannorum, Fueworum & Aragonenſum non vero nhat Caroli Andega ven s. 94. E. o6. C. D. — — — . acre interfuerumt. 9. B. C.6. — —— eorum Semma. — Gall in bicilia non propatarunt Ei amontanorum o, cin ex indicius Rs- gii Archivi Noapolitani. S4. E. F. S/. A. B ——— Siculorum origo. 2 — — en progenies comtinuatur. 97 D Vummum decus Carolus Magnus, ut 6 91. E. 96. D. E. 97. A Claramontanus Comitatus anten 8A — ( Andreas) Panin Caccubi S Comes Mo- — 199B — — jns virtutes. 200. G — eſus uwor & ßlius. 200. E. 209. G — — poß ohitum patris ſit Comes Moticæ, 7 hala Warcha & Prorew. 201.B perdue Ilis detlaralur. 203. C — — ipſ ohen/a remittitur. 203. E. 203. A — Kegi Martino homagium præſat. 204. F — — uhito irrum rebelis comprehen/ſus cum alii cpitur- 205. A⸗B. C — — decollarur. S 206. B — — ejus facultates publicaræ, aliiſque con- ceÿæ. 206 E — quomodo conjum naiuſque ejus ſo ſufton- rarint, familia ipſorum perdueli. 208. F — (nin) Abbas Monaſterii F. Spiritus exra mnia Panbrmitana. E (ridericus) Panbrmitanus. 86. A. B — (Fdericus IM.) Dominus Nachalmuri, Fi- culianæ = Fabaræ. * 2 —— NO MINUM X — Samontarus (Fridoricus II.) ejut conju &5 F. lia. 118 B. C S — plura ædißcia S Palatia exßtrnit. 119. B . — — eſus obitus, T amemtum, S Lega- 43 119. C. D IM.) Comes Moticæ. 18. B Miles fortiſimu. 8 G — — ejus conjux & liberi. 1/8. D. 166.B — — — eſns Per S fortitudo. 18. F. 160. C. 161. A — — 7u. . jus hahuerit in Comitatum — 178. F — natæ ſu Lucæ nuptias ſumptuo- nn agit Arigenti 179 A. B C — b tin Comitis Simonis. 160. A — — — cum univerſa in gratiam cum redit. 161.B. C — — — eju Klii Connubium. 161 B. F — impetrat abilitum Cbmitatum Mo- 162.B. ( ſeqqt — — — ohcia & diverſa gefa. 16. D — — efus obirus. 166. A — ¶ Henricheitus, vel Pene) Callus, ps- tria relica, Neapolin venit. 83 C. D — ejut confugem Carolus violat p vero Kegi Kliam. — Mehanam ad Kegem Petrum Ara- gonenſem ſuga ſe recipit. 5 E — (Henuus J.) Joannis J. Flius. 147. F — — Miles fuit ſortiſimus. 148.4A —— — ocupietiſimus futt. 148.B — — eſus Tituli & porentia. 148. B. C —— Aenricus 41 balaarcha Siriliæ. 209. D — — — perduellis in Regem. 210. B. C. — — — Panormum im ſocietatem zrabit. 8 210.D — — Panormo in Caßellum Caccalenſe ugtr. 211.B (Nugo, alias Agenu) Emphiteuta Kegn iculi 8 F (Jacohus) Nicoxiæ Gubernator; id oppidum tributo onerat, unde zumultus. 147. 3 — 1) cognomine Senior, Comes Cla- ramontius Vallis Nothi. 120. D. E 5 ſus geſla & oßicia militaria. 120.F — — eſus diwerſa munera & ves geßæ. 121.D. 122. D. 123. C — ejus Conjun. 123. E. 126. F — — — n Soboler. 125. C. 127. A — — — eſus obitus, ne ebee 126. C — I) Plius Manſed⸗ I. ſecundus Dominus Caccabi, & ſecundus Comes Mobut ſeu Motic. — 111.0C 6 — — — — rfimit Archiepiſtopum Panor- mitanum in poſolonem I em S. Nicolai. 111.F 112.4 — — — — 112.B — — ob inimicitiam Vintimilliæ decla- rauus rebellis. 114 b — addicit ſe ſorvitio Impera iuris Friderici, mo Roberti Kegis Neapolitani. 6 112 3 E — — — refitutus 4 Nege Perro H. 173* F. 114.C. D — — — niſ cum claſe contra Nolertum Kegem Noapolitanum capitur & vndit Comita- rum Mobac, ut vedimeretur. 114. F. 1 . A. B — (Joannes JII.) Comes Claramonianus, ni- mirum Caccabi So. 149. 4 — — — eſus ſponſalia Voluta poft mortem patris. 2 F. . E. F. 174. E Clara- 650 betun . mu. 1434 hutentiu. 0 ancha hirie 90 Ken. iull m ociutann j ) (afellnuj m u) Tmiimn m nur, in u knku. . DN w.D ſuuniui o 3 nnner 6 ſü D. 11. b. l . 13 E u u. C n 6 zo lunſeli Mi (an k 3 3 biei ſuhun l5 .Nun 5 — „ Vinul⸗ ni „ in 5 „1 i FT RERUM vorAntIokvM clkramontanus ( — I.) Hamilia Glaramon- tana in gratiam Kegis recepta; ſuhſortitionem ob⸗ Vinet &gitimam in Comitatum Caccabi. r47. B. C. 149. D. 170. B. C — — — tenuit prædium Nari, ubi excita- vit Cænobium. 14.C — — Pominus fuit Bibonæ ( Futeræ. 174. F. 177. B — — — inſularum Gerbes & Quir- inati propriis expenſis zriremem conſtruxit. 1. E. 156. B. C — — — creatus ſuit Seneſcalcus Negni. 16PE e g. 177.4 — — redu Panrmi manet in ohMciis — 1 „— — — jn ohitus. E 3 — — efus conyuges E Flia. 158. A (Manfredu d.) Pominus . Caccali & Co⸗ me imus Molac ſou Moticæ. 104 C — oia /ua præſtitit Negi Aragonenſi, non Carols Andegaven. 104. C. 10/. D. E — — — Aun ejus votum cum Vabella Ml — — nunimentum, 7uod vocavit Clarum Montem, exñ ruit 106.A ædißciis ornat. 106. D — — — exhruit arcem Steri Panormi.108. B — — pontem ſecit Caccabi. 8E — e comia. 109. C . — Signum Chriſti in crucem ſullati Adi primariæ Panormitanæ dunar. 109. E ꝗus obitus & ſepultura. 110. G — — en uores Eᷓ nati. 11 Manfredus I.) Comes Claramontius, v. delicet Caccubi S Comes Motic. 127.B — Pe Caccals duplicà jurs. 12 E adiit; habnit unicum F- diverſas res geſit. 128. D. C — — — eſn hci⸗ n S res geßt. — 129. E. F — — — emit e Moricæ; eÿus ÿ⸗ Vius Snen dotaiur nbmine Comitis cureni 6 Caccubi. 30. D. E — — — iterum — uÿyni Comi- tutus Clarumomtani, nimirum Caccabi. 131. — runſus accipit conßymutionem Vun- Ee rogationes Moticæ. 13 — — — Capitanen⸗ on Præeciu anus. 137. B — — Præſes (5 Vicuriu⸗ Genral⸗ una cum Matthæo Palizzi. 137. F — — — fuit Wibumus ſou Cænturio &ᷓ Præ- K Juſtitiæ; & Prorem una cum Mattbæo Pa- liæ⁊i defendit Panormum. 138. B — — — ultima ordinat hæredeſque prædio- rum nomitat. 139. A. B — ejus obitun ſepultura. 139. F — S I) Comes Clari montis, Cᷓc. 169.D — — — en— reni inerti. 169. E — — — aoritur lius najuralis oannis I. 170. D — — ejus prior Conjun & virtutes. 6 F. 171.4 — — conjugem & Vios in Caſtello Syra- cuſuno includit. — — — vocatus perdueſis Kege Ludovi- co Siciliam infe at. 171.B. C. 173 E — — Shracuſce deſiciunt, S ejus jugum 6cutiunt. 172 E — — fodus pangit cum Artale Alagona. — — — Neapolim abit, S a Rege S vico conſituitur Thalaſ ehe 173. F 105. 4 — — — — impetrat trattum Baydæ. Claramontanus (Maufreda⸗ IL.) ejus uxor &5 F. li Catanam capti deportantur. 1. G — — — Fedit in atiam cum Fride- rico I 7. 4 — — — princeps fuit ad ie Me n; Gubernator ibidem S Tu Marcba Kegui. 17. B — — — conſtitutus Comes Miſtrerti. 1 D — — — Pominus Melitæ, 65 Gauditii. 176. A yue ejus. 76. C — — — poſ Lubernationem Meſanæ venit Panormum. A — — — eju altera conjux. 17E — — — munera MNegi vræſirir — — — vendl⸗ Dynaſtiam Cæphaludenſtm. 177. E — — — Coronationi eci maimopere de- dit operam. B — — — Crantun Come S Cactui. 178. B. C — — — Poniu⸗ cau⸗ Novi, S Comes Moric. 181. A. B — — — plurim ædiſicia ponit Panormi. 183. C — — — anlam perit Aragonenſem. 184.B —— — præſidii munit Mariam infantem in munimento Lhcatæ. 184.D — — amieiſmus Infanti Martinoʒ 6 vuriæ S Anfantis ad eum Epiflolæ. 184. F. 18/. A. B. E F. 186. A — Gerhas In/ulas ſhi vinditat. 186.C — — — Fliæ Conſtaniæ conditionem Vuænit apud Kegem Neapolitanum. 187 E. 796. C — — — eum Keu Martinus certiorem red. dit de conjugio ſuo l Neginæ Mariæ. 188. C. F — — — ejns S obitus &ᷓ ſepuſ- 189. E. F S ſn⸗ duas zin Siciliæ partes R ᷣdit. 196 — — Fuam Vem concoporit en conjugib ſu⸗ cum Laditiao, Nege Neapolitano. 196. C Napolitanorum Legati oum conan- rur ab hoe igie avocure ſed fruſtra. 196. D. E. 1 . — — ejus vonÿuges & ſoholet. 190. E ( Mahen⸗ Comes Motice, Dominus Ma- S Nari. 166. C — 161.B. C. F — eſus Munera 69 dignitates. 166. C — — — Nari; aliaque. 166. F. 165.D — — varia ædißcia eycitut. 167. C — — ejn prwles. 168. A. 169. G — — eſus Fliæ conjugia. 168. A — hæres dotem Conßantiæ mutris. 168. C — eÿus obitus. — — nobilis Sicnlus Cardinali. . oo. F — — n Germaniam 6 Negnum Nn Vanum legatur. —— (Perrus) Mier, — Mutagrſfonin VJanem⸗ 7. 2172.UC (Philippus) Inperair militaris Me ſan⸗. 212.B —— ) Manſyedi T. Flius, Miles Comes Claramontanus, id eſt Cactabenſt. 140. C — — patrem &5 Panormum py opugnavit. 140. D. E ——— nn Palicium ſecum matrimanio conjungit. 140. F 8 3 Clara- — — — Dominus Terræ Novæ, ſalinarum- 186.D0 ——————— „ —————— —————— ——— ——————— — — — —— — 6 3 6 — 5 * — — 4bb n ene e e S — ARogerii Comitis, Epiſtopnles Eocle⸗ uramontanos (Simon) proclamatur herduellit, S ipſius prædia pulicantur. 141. A ſdus init cum Ludowico Nege Neapo- litano, & Siciliam maxime infeſtat. 142.D — — Spets 8 cum Venetin cwe. — anlit nuptias n oris . Se 1 6 obit. 144.A - — venenum ſumſit. 1— non reliquit ſlio ſucceſores. 146.4 — (Triſtanus) Miles Gallus ſummus, 6 iariſimus Kegis Nenpolitani. BC Claramontium, arhs S in Picardia 82. F — ihi, Pbilippo 7. RKege Calls, nun con- vocatum. 83. A Cilarus Mons, mumimentum & oppidum a Manfye⸗ do Claramontano conditur. 106. A Cluverius (Phalippus) Srepbani Epitomatorem cd hiat. 23G — — ejus rarionibus vhpondetur. Coloniæ Auure à Phnicilu S Græcis in 7erras recenter inwemtas aut tranſportatæ. 10. D Conlaneheleon Pomirium in Seiſia. 47. E Conzaric (le) ohlcinæ coriariæ. 44. F Cruiglia (D. Giltbertus) Joannis Galsacii, Comitis Vertudis, cbpias deßruit, & ejus ufuium clm — Mari Infunte, hrede Ficilæ, 182. F. 184 A endem cum Caccamo. — 2.B Dido eu Tyro fugit in Africam. 4. E D. D tutelaris Gaccabi Dea. . D. in Africu terram bowis corio metitur. — Cartbaginem ibi exſtruit. — nomin⸗ S Vuam anelancn B Sni gee zucen cumn cæhee us renovavi. — 20. A — — 4 Ponis ewagiur. 40. B. C. D Diploma Alphonß Regis, Juo D. Bernardo Joanni Caprario vonßrmuntur prædiu. 239.C. D — Caroli 4. Kegis, concedon Galeacio Stendar- do dominium Cactabi. D — Friderici Kegin dtaunatione Cepbaluden Ba- icæ fudta. 6/. D. E Friderici . uo Friderico Claramouta- n0 Stiiſen Comitatus Moticæ. 162E Fiderici Negis, quo Manfyedus C laramonta- u conßtituitur Comes Miſtrerti. 177. E — Friderici Negis quo e Se nu vonſtituitur Mominas Noæ Falinarumque jut. 4. B. c. B Friderici Negis, uo Manfedus Claramonta- nu creatur Comes Cactahi. * 178.G, —— Foaunis Regiipro Mercatu Cactabi. 24. F — Ludovici Kegis, mufationem nominis Cactabi in Claramomem conßrmans. 128.B. 131.B Ludowiti Kegis, M vogarionem Comitaru Moticæ conſirmam. 133. A Martini Negis quo Panormo perduellibus S Audreæ Caramontano ohenſa remittitur. 204. 4 — Martini Regis, de reduttione Caccabi in ditio- nem Kegiam. E — Marrini Regis, guo Jacobus Prares o 6 Alamo donarur. „ ordinans. — Kogerii Comitis, de ſucceone Pomißtum E inſitutione præbondarum Canonicorum Eecleſæ Agrigentimœ. 6. G. D Donatio Monaſterii Spiritus rigeni, 4 a Ma chiſia Præfolis fata. — Drepanum ab Mamilcure Juniore urb magnn con- ituitur. 43. E an redo 8 aramoma no Vur- ſa 5 i S A . 6 — Joanne) Come * NouMvM P. ſou piso⸗ fugit ex Tro in Africam. 4 p Pqui ac Bovis caput in Carthapi- ni vepertuM. 6 6 Euphemia Vintimilia coujun Manfredi IT Clara- montani. — — 190. A. B p. B'r Nohiim, u ah ann Corißt MXUI. ad annum MCXLAMM. i Urbe Catcabꝰ dominatæ fuerunt. D. Ferdinandus Sanctus, RNex Caſtiliæ, Munus Thala archæ Caſtiliæ inſtituit. 23.F. 274. 4 Fridericus II. Inp. donat Archiepiſcopatum Vanor- mitanum Catcabo. 67. F. 68. A — — — Nex Ficiliæ nomen Caccabi in Claramon- jem mulat. 128. A D. Fridericus ſehonen 6 Infans aſumſit nomen Comitutus Claramòoutaui, nimiruin Caccabi & Morice 146. B — — ſratri ſuccedens, quam vis Kex Sici- Iiæ, nomine Fridericus 1II. Simplex, ramen, aſidue retinuit nomen horum feudoyum. 147.B eus ſponſolia cum Antonia. 156. ——— — Coronatis Panormi. 157. D. 178. A — Panormo Meanam rirem — ab HMenrico perdueli⸗ hoſtiliter inva- ditur. 181.B — — familiam Ccuramntanam in Lra- iam yecipit, & Joauni II. ſuhſortitiunem iu feuda oontedi. 147. B. 10. C. D.S ſeqq. 174. G.161.B. C. 174. F — — dunut eumdem prædio Futera. 177. B inten eum & Knn Foannum paw 16. C. D „ — — manlun. nus impetrat Mabilitum Comitatum Moritæ. 162. ₰ B. C S ſeqq. S — Manßedum N. — — præmi ahcit. 17. D. — A C. 178. G — n obitus. 168. F. 181F Bunn uniu Dominus durum Juerum Bibil- 229.D ertudis. 182.D —— ei deſpondetur Maria eres Keg ni Sr 182. D.B conjugium vero ſolvitur. 183.F Gaili ohdent Cactabum. 1o4 — eorum in Caccabeuſoz inveteratum odium. 107. D.E Manfredo JII. Claramontnuo vun eh 176. A.B Gele d Syracuſunorum Frah a5 Hamilcare; Panorum Duce invuditur. 3ME Gerbæ in/ulæ a Gomite Manedo T. Iano occupatæ. 186. C Gothi quamdiu Siciliam renuerint. 30 Fregorius XI. Ponrifer Komanus, pacem inter Fdericum M. Kegem Hiciliæ, S Reginam Vrmal. 16.C. D Gaui ſul⸗ ar Pænorim Dun, Siciliam in- L L vadit. 39. D. E — Funior contra Aathoclem. 414 — incolas Drepanum tranſulit: ² 43F Hannibal Fenior, non ille cblelerrimus Pœnorum Imperaror, ſed alius, Siciliai invadit. 39. E. F — Junior, Carttuginis Ameniacæ condior. 11. F Juod probatur. B 2 Hnanno 6 manius reliquerir. a6 v Fyidericus TII. Caramonta- Hanno & alius Cartbhaginenſium Duu contra Timo- ontem. 40. K. F Henricia, we Henriquez Familia. 250. D. E quam antiqua & MWobilis ſit in Hi- w —— Vania. 270. F — — eſus Audor. 20. F — Cenratiumes. 21.B. C — — e1 Dignitas Thalaſarthæ Caſtiliæ data. 271. E — — ejus progenies. 272. B. D. E — ut inſuia. 272. E — — Juomodo in Ficiliam venerit. 273. F. F. 24. B. C. — cum Capraria conÿungitur. 2/2. F. 274. B. C eÿus emma progenies. 269. E. F Henrique? (Alonſus) autor familiæ ſuæ, 250. F Thulaiarcha Caßiliæ. 251. E — eſu uwor S ßlii. 2/2. A — (D. Alouſus 1.) Thalaſiarcha Caſliliæ. 2/2.0D — (D. Ferdinandus) 7 halaarcha Caſtiliæ, ejugue laudes. 260. B (D. Irideritus) Walaſlartba Caſtiliæ. 272 B (D. V.) WalaMarchu caſii⸗ ——— — — — ipß diſplicet Aula. 272. F — — — relcgatur in Kicilaam. 24.B — dunit D. Aunam Caprariam, Comitem Moticæ; & Dominam Caccabi. 2/2. E. mtntv e —— Rn5*t ——— —— — 274.B. C — — — — conjunwit famiſias HMeniqueæ Caprariam. 2/2. E — — — — Vominu Caccabi, & , Moricæ. 274. G — — ornat Cactabum. 2.C. D ——— S —— ↄper bonn plurima euercet. 256. C perit Hiſpaniam. 257. A Veparari curat Dynaſtiam Caccubi a miverſ⸗ Vuo prædio. 257.C — efus res geſtæ celeherrimæ in 2/7. F. 258. A. B ———— Fnaee e⸗ naee — — — — —————— Hſpania. — — — — uod ßlios non hahuit, elegit ſucceſores in feuda clientelaria. 28. D. F — — plenariam accipit puſeonem Caccabi; Acami & Comitatus Moricæ. 279. A — inter Vomina- 9B — dat honit operibus. 279. C — — — — eſus ultima ordinara, ohitus 6 279. E F. 260. 4. B — (D. Ludovicus I.) a D. Friderico Llenri- W——— — m—F— — jores Gaftiliæ. Juez, & D. Auna Capraria adopratus. 278. E — — — — Dominus Caccabi, & Co- me Moticæ. 259. F. 260. B Funiorem. — — — — Walaſiarcha Caſtiliæ. 261.C — — — — oppidulum Calataſimos reripi — ducit D. Annam Caprariam 261. C — in Siciliam a Nege mittitur Negni Adminiſtrator. 261.D —— — — eſus ſoholes. ibid. — — — — eſus obitus. 261. F Henrique? & Caprarius (D. Foannes Afonſus) Dominus Catcabi, & Comes Moricæ. 264. C — Lrarus fuit Neginæ. . A — — — — Zalaſtanha Caſtiliæ. 264. D. 26. C — — ejn hnſalia. 26/. E — — — — encidit, revertiuurque in Ne- gis gratiam. Sn— mariæ Caccali. 266. C 272. E. 276.B 260 GC 267.F. 266. G — — — — ſert epem ſruendæ ædi pri- ET RERUM NOTABILILORUM Henriquez & Caprarius (D. Joannes Aſnnſin) Srategus evercitus Callos vincit ad Funtem ra hiæ. 267. B — — — Ficilie Prorer 267. D — — — ei Caccabus ſumma oßert do- 34. 267. E — — — — Legatus proßciſcitur Nomam. 268. C. 292. B —— — — — wdiEsim. . D. — — — — en cbitus & ſepultura. 269. (D. Tudowicus N.) Dominus Ccacali Comes Moticæ a parenribus in Sici- liam e auimo gratiimo encipitur. 261.F. 262.4A — — — — ſee Fciliæ. 262.B — — — — ipt a Caccabo ſumma dona oheruntur. 262.D — — — — ejns conjugium S obitus. 263. A — — — (D. Ludovicus HM.) Domi- nus Caccabi, & Comes Motic. —63.G — efus conu & — 263.D B— „—— — — — fus obitus S ſopultura. 264. C Hieroglyphum rrium Siciliæ Promontoriorum. 19. C Himilcar, Pœnorum Du, e conitra Dionyſtum Ma- Jorem. 40. B ——— Caccabi videtur 41. F Himilco, Nex creatus contra Di jum 40.B Hippans incertam in icilia ſedem habet. 3. B eus lus ew Polhbio eruitur. 24. D. F. 2. B prope Caccamum ſita fuit. 2 D. 26. A. B eÿus varia nomina. 2. E. 26. C. F. Pontio de Baſtone & Falconi de Vontabres 4 Carolo Andega ven conteſu. 26. F. eſus memoria eu nummis. 2B penes quoſdam idem ac Bivona. 2. F. 28 A — — ilorum vero nlentis refuratur. 28. * B C. F Anus cur duplici facie exprimi ſoleat. 4A. B 3 Inſigne antiquum urbis Caccahi. t. Carthaginis Africans. 9. D. E — Familiæ Boneliæ. 61.A4A — Caprariæ. 236. F — — Cicalæ. 65. C Glaramontanorum Gallorum, e. politanorum, & Siculorum. 88. A Clarambntanonum Siculorum. S8. F Lavardinæ. 63.A — — — Præfoliæ. 79. B — Queraltæ. 216. F — — Sagey. S. D. E „ Srendardæ in Galjia & Nalia. 73.B depitia in vVetuſtiſmo cnaculs Palatii Cla- ramontani, vbcati Steri. 214. F. 41. 4 Judæi Sicilia ejehi. 2/7. F K. Alkes Cactabi pravn denominario in privilegio Guilielmi. J. E. 76. C Karkes, Caſftellum Caccami. 37. A L. Adislaus, Nex Neapolitanus, Conantiam Cla- ramontanam in matrimnium ducit. 188. O 197. C. 197. B — Fatnt matre, cum endem fucit divortium. 1 98. A. B. C —— andem Andre⸗ Capuano collocat. 6 99. A avar- Lavardina Jamilia Catcabo domiuatur. 62.D — erat nobilis, E Gallica; Sÿuſpue in- Mnia. — 63.A. B Lavardinus (Foannes) Eques Gailicus⸗ 4 Kege Do- ninium Caccabi accipit. g 62.D — — Baro Caccahenſt. 63. C — — duobus tribu/ve annis obtinuit Cacca- hum. 63. E — — in eum conjurativ. 64. D — vicilia abire cogitur. 64. D. E Lilybwum, nuue Marſala, quando & a quo con- ditum. 43.C Locuſtæ in planitie Catunæ abundanies peſtilemiam ehciunt. 173. A Lucrctiorum gens Romæ in Patritius & Plebeÿos diviſa. — —— — 46P Lucullus Carthaginem Armeniatam delyuit. 11. Ludovicus, Nex Siciliæ Manfredum I. Claraimon- ranum conprmatione Comitatus Claramontuni do- nat. 134 — conſirmat eidem ſurrigationem Moticæ. 133.A Ago, Panorum Dux, 6 ejus Plius, contra Dionyſium Majorem. 40. C. D Majo Notarius Kegis Kogerii J. poſt a Secretis &5 Cancellarius, tandem Thalaſiarchu Neapoleos & Ficiliæ. 61. FE. F — ejus fraudes. 61.F. 62. A Mancipia condit vnuria poſeſionum aldu⸗ ꝓrædio- rum Eccleſaſticorum culturæ aſignata. J8. F. 79. C. D Maniacus, RNegem iciliæ ſo coronari jubet, & no- hilihus Ficulis Baronias concedit. 48. E 49. E Margarita, Keginn Neapolitana, Tegatos in Fi- ciham mittit de conjugio ſlii cum Conſtantia Cla- ramontana tradtaturos. 195. C. D. E. F — ip/ſam humaniſime exeipil. 197. B — Vlio ſuadet repudiare uMrem 198. A — Romam abit petitura a Poutiſice pro Klio re- miſlonem repudii mittendi. Maria, Flia RKegis Friderici II. RKegina 82 — am Comes Artalis Aagona nuptum dat Foan- ni Galeacio. 152.D — rurbæ ob ejus conjugium. 182. E — Auguſtæ clauditur. 183.B — de ejus conjugio varia fama in Siciliu. 184. B — — præſidiis munitur in munimento Lhcatæ. 184. D — reſertur Auguſtum ibique ohſidetur. bid. — Calarim Sardiniæ deducitur. 184. F — Bartelonam tranſinigral. 186. B — jus nuptiæ. 197. E Martinus, Comes Exerciæ, Sc. ducit Mariax⸗ Keginam Siciliæ. 188. C. D. 189. C. D cum claſe ad Sicilium occupandam hi. 201. D. E — Drepani al Oprimatibus regui ei bomagium præſtatur. 202.B Salernum venit. 203. B Andream Claramontanum perduellem decla- a. 203. C — openſam remittit Panormo, Perduellibus, ( ndre Claramontuno. 203. E. 2 04. A — hunc ſubito rebellem cum aliis cupi jubet. 205. A. B. G Nex ovans ingreditur Panormum. 20.F Martius, Panormitanus, Brocbettum, impuden- riſimum Gallum; imerſcit. 6FK. . A Mazeus, Pœnorum Dun, qui primus Siciliam in- greſus. 39. A Melita inſula Manfredo II. Claramontano conceſ Ja. 176. A. B ⁰ — m N* prædium Mattbæo Claramontano a Nug⸗ — een NO MINUM Militia ſacra ad recipienda Hieroſolhma. 9ÿ. B. C Miſtretti Comitatus Manfredo IML. Cilaramontano conceVus. 177. D. E Moncata (Guglielmus Naymundu) Comes Augu- ſæ, perduellis factus; eÿuſque facultates aliis da- 12. 207. F. 208. A — — 4 Rege ablegatur ad occupan- dum Caccabum. 226. C — (Otto) Comitatum Camaratæ obtinet. 227. B. G Moticæ ꝓrædii atus recenſio. 11/. C. D — Comitatus cunceditur Manfredo I. Cluræ- montano. 10. F — 4 Joanne JI. Claramontano veudt- zur. 114. F — — 7edimitur a Manfredo Claramontano. — — jn partes dependentes ſub familia Capraria. 236. C. D — Juom odo ad D. Fridericum Heuriqueæ dewenerit. 274. B. C Muſca (Jahella) Manfredi J. Claramontaui con- Fur. Mytiſtrata duo in Sicilia fuere oppida. 29. C. E. 0. utriuſque ſuut. 30. B. G Mytiſtratum, urbs ſeu Caſtellum; cujus origo in- certa, ſed deſtrudtio certa. 23.F ubi id ꝓonant Scripitores Siculi. 24. A ejus ſius en Polybio eruitur. 24. D. F. 27. B varia hahuit nomina. 29. F. 30. A prope Caccamum ſitum fuil. 30F idem probatur ex antiquis & recen- tioribus Autoribus. 31. C. F. 32. B. E.F N. „ collatum. 166. F. 167. A. D Noctua avis, vigilantiæ Symbolum. 27. D Normannorum in Sicilia Dominatus quando ccœpe- rit deſerit. 73. A Numiſmata Komana Caccabi inwenta. 46. A. C. B Nummi antiqui Carthaginis Siculæ.y. F. 18. 5 S 9. A. C. 21. D. 33. F. 34. B. C — Hippanæ memoriam ſerwantes. 27. B O. . multa in Sicilia ſum ᷓ nomen antiquum ignorant. 1.A Ortelius (Ahrahamus) Stephani Epitomaiorem ca Migai. C Fnmilia vetuſtale & genere excellens in Sicilia. — 123.F Palma juxta Equi Caput in fundamentis Caribagi- nis inventd. 9. Pandolfina, uxor Joannis Procidæ. 7. F. 76. A Panormitani cum Caccabenſibus primum veſpere Si- culo incepere cautum. 74.F. 77. A Panormitanus Archiepiſcopatus ominus Caccaben- ℳ. 67. E — quamdiu Caccabi Dominium habuerit⸗ 6 uomodo eſus juriditione ſœculari fuerit or- hatus. 69. C. D Pax inter Dionſtum Feniorem & Carthaginen ſes quater renbvata. 20. A — quomodo facta. 20. F Pectorana, Hippanæ quondam nomen 26. E Peralta ( Nicolaus) Comes Calatabillottæ Sc. Ja⸗ hellam Claramontanam ducit. 191. F. 192.A dotem impetrare nequit. 192. A. B — — perduelli eſt · 192.B Peral- —— iculi. u D.1 8 .zA k. p.b anizuiß run. C.zhE Cunoniu , w6.h mbolun 0 ninum uſm ui imt. 4.0. 93 hunF.D.. CuDpgbe n. „ junb mnn un ni — 3 6 „6 ger u ( 40 Dm u 600 T RERUM NoTABITLILOoRUM. Peralta (Nicolaus) quomodo gratiam Negis rurſus ambiverit. 192. B. C. D Bibonam obtinet. 192.D efus Teſtamentum. 192. E Petrus IV. Nex Aragonenſis certior Ft ohitus E5 Teſamenti Friderici IM. Kegis Siciliæ, ut & tricarum Comitis Artalis Aagonx. 182. E. F — — claſom emittit, quæ in portu Piſano co- pias Galeazii deſtruit. 182. F. 183. A — — oratur ut exercitum mittat in Siciliam ad- verſus Artalem AMagonam. 184. B. G D. Petrus Aragonenſis Audor familiæ Praleuſ. “ 222.D Podia Riccardia familia Caccabo dominatur. 69. A Gallica fuit & nohilima. 70. B podio Riccardo (Sandia di) Domina Caccahi, nuhit Equiti Galacio Stendardo. Podius Riccardius (Nulco) Dominus Cactahenſis. 69. A cjus honores E5 munera. 70. B — quando Caccabi Dominium obti- nuerit. 70. F. 71. A —— — (Porricius) Dominus Caccabi. 71.B polybii elogium. 14. F. 17. A — ocude Carthagine Sicula evaminatur. 15. D. 16. D — Opus hodie integrum non exſtat. 17. B — locus de Hppanæ ( Miſtrati ſtu. 24.D ad exumen revocatur. 24. F Pons Caccahi a quo fadtus. 108. E Præbendarum Canonicarum Diwceſeos Agrigentinæ originalis fundatio 76. C. D Præfolia, ſeu Prefolia, vel Profolia Familia do- minatur Caccabo. B. 81R — ejus Nobilitas, Tituli, & inſignia. 79B — (Marchißa) Pomian Cactabi. 81.B Agrigenti na ta. 86. E — nup/t Militi cuidam familiæ Clara- montan. 8S0. E. 87. D. 98. A — — eſtruwit & ditawit Gxnobium F. opi- ritus Agrigentinum. 81. E. S7. A. 99. C. & ſeqq. — — ejus obitus. 82.4 —. — ejus nati. 82. B. D. 87. B Præfolius (Fridericu) Dominus Caccabi. y9. B. So. A — — 4 uo Comes fuhtus. 8o.D — — brevi hahuit Comitatum Gaccahenſem, quem ſoror Marchiſia excepit. 81 B Prates (D. Jacohus) Dynaßta Caccabi. 222.A — — ejus ohicia prælita Regi Martino Funiori. 223D — — — uæ ipſt a Rege munera & præmia retribula. 214.A. B — — — D. Jannam Kliam Comitis Mat- hi Moncatæ, uuorem ducit. 124. C — — Adminiſtratur Vallis Mazaræ. 224.F. 227.B — — — rimeſtre palium ohſodit Caccabum perduellem. 227.D — Henricum Vintiliam Regi reconci- liat, & Joaumi Vintimiliæ ſliam nuptum dat. — — 226.D — — — veniam a Rege impetrat Antonio Vintimili. 226. F — — — pſt datur a Rege Caccabus. 227.B Nex eum facit Comitem aluli Si ciliæ Aagoniæ. 22F Wala Marcha t Siciliæ. 228. — — — poſuit ædißcia in Caßtello Caccabi ——— — m——— — anque præmia dat Vervis ſuis. 228. C. 229.F — — cunda vota adit. 229.B — — — Canohium S. Pranciſci Cactabi ex- ruit. 229. F — — — Dominus Acami, Calataßmbrum Muſumelis & Militellæ. 230. B — — — ejus obitus. 8 — — — ejus conjuges & liæ. 231.B. 232. h Prateſia familia dominatur Caccabo. 222.A — efus origo & Audar. 222. A. D — ejus inſgnia. 223. C Privilegium Caroli Andegavenſis, qu0 Pontio de Ba- ſcone & Falcuni de Ventabris Pectorana conceditur. . 26. F — Friderici Negis, qui Henrico Claramontano immunitatem concedit. 149. F — — — 74 Janni Claramontano im- munitas conceditur. 150.D 7u0 Foannem Claramontanum prædio Suteræ donat. Ludovici Negis de venditione Comitatus Mo- ricæ oanne Claramontano facta. 11/. C. D. quo Comitatus Caccabenſis S Moticæ Infanti D. Friderico Aragonenſi donatur⸗ 146. G. D — Kogerii Comitis Eccleſiæ Agrigentinæ datum. Procida ( Joannes) civis Salernitanus, Veſperis Siculi. — — uibus injuriis a Carolo Andegavenſ ae 76. A. B Promontoriorum trium Siciliæ NMieroglhpbum. 19. Q. Pygmalion, Tri Kex. 4. E Sichæum, Sacerdotem Herculis, avunculum Vuum lqᷓ aßnem, occidit, 4. F Pyrrhus, Epiri Nex, Ficiliam invadit. 41. A. B — 3 Pœnis ibi invaditur. 41B 3 familia Caccabi dominatum tenuit, regnantibus Regibug Aragonenſbus. 217.C — ejus Nobilitas, Prædia, Mune- Queraltus (D. Garaus ſou Geraldus) Pomiuu Cac- ra C inſignia. — ali Caſtri Novi, Maæariæ kc. 207. B. 213.D — — — Caccahus, Caſtrum Noum 65 Marſala arma rebellia in eum ſumunt⁊18. C. . E. — — —— pœna ſumit de incolis Caccabi tumultuantibus. — — — ohit, & recidii Caccabuſu ditio- nem regiam. 215. D — — — uamdin enuerit Cacabum. — R. natorum ſuorum conjugium D. Aunæ Capra- 4. E. Rogerius Comes, primus fuit Normannus, qui poſt Furacenos dominatum Ficiliæ adeptus fuit. J3. B Monaſterium S. Burtbolomæi in inſula Li- para excitat. 78. A. G RNrn Ren Nenpolitanus, ambit pro quodam riæ. BRomani quamdiu Ficiliæ dominati fuerint. 4. C Roſſi (enricui) Comes, vetus perduellis Kegem Hi- dericum III. Panormo Meanam vodeuntem hohti- Jiier adoritur. 181. A. B — (Henricus II.) Lucam Claramontanam in matriwuonium ducit. „ 179. B S8 familia Caccabo dominaiur. 58. A uit ex gente Normanna S nohiliima, ejusque inſania. 78. D. E Sageyus (Godofridus) Dominus S Baro Caccabi. — F res dedit Villanos/ nimirum tres ſer⸗ vos eccleſaſticos Cœnobi. 8. F (Niccurdus) quure Come⸗ Fundorum & Pyin- ceps Capuæ conſituiu. F8. E Saracenicum Dominium in Sicilia. 49. B A. Inweges 3 Scla- ———— 157. B. G IMhDRX NOMNUM ET RERUM NOTABi IORUM. Sclatanus (Martbæus) Comes Adirnenſis, conſummat palatium, uod hodis ℳ Nꝛnodorbium argum. 110. A. B Sichæus, Facerdos Herculis, Didunit uritun. 4. F. F. —— 2 Nege occiditur. Sicilia in tres valles diwiditur. 2. A — — trium Promontoriorum Hieroghphum 19. C —— n Caruginenes de ʒju pooMone cer- Narint. — Juando primum a Pænis rentata. 5 — 7 eum multi = celebres Cartbaginenſium Put vurio 5 validos exercitus duverunt. 39. S 4. 5 d K. B. G D. F. 1. 4 — u in ea Ciwitares a Ponis conditæ. 42. . quamdin Inperio Romano fuerit ſubdira. 47.C 45. B uando um in vu dominatus cœ- — uando ad Saracenjcai tranſierii Trannidem. —— Ferit, S deſerit. 53. A — Kegibus S nevicis. 67. A — ½b regimine Gallico. — ſub Regilus Aragonenſhus. 78. B. 79. A — ih Regibut Aragonenſbus, Caſilianit &5 Auſtriacis. 132. D. E Siras Carthuginis Shul⸗ unde erui poſit. 22. F. 23. A. 24. D §. Spiritus Cxnoljum Agrigenti a Marchiſa Præ- olia exſtructum l diratum, 81. E ejus exſtruionis Eᷓ donationis inſrumen- um. 99. C. & ſeq. Spucces oſephu) F. landaturʒ ejusgue de Car- thagine Ficula ſontentia. 16. C. D. E nc Sreidc Jauiis Caccabo jure dotis poritur.T1. C. 52. B Ffuit Gallica &ᷓ nohilis, baluit munera in Nalia. — — ejus inſignia in Nalia & Caſia 3½ 8 ndarda (Maria) ejuque viri & ÿlii. 74. D tendardus (Calaſus⸗ Je⸗ Saleaciun — Cac- cabi. 7. B. 73. D —— duodecim anno⸗ Fuit Dminus Cacca- bi. F — ejus vita, honbres, 6 olitus. 74. B Srephan Epitomator ab Ortelio & Philippo Clu- verio caßtigatur. 15 — Plinii Auctoritate nititur. 14. E Srephanus Byꝛantinus quam antiquus auor. 13.A — ejus de Cartkagine Sicula Grætus con- zexns examinatur. 1. D 1 1 = — i * 2 — 3 S = 115 — . W —— — — — ———— —— — — — — — — Stephanus Byzantinus quomodo de Carthagine Sicn- la, Hippana, S Milralo agens, intelligi de- heat. Steri, ars vel Palatium, Panormi a Manfredo Claramontano exſtruitur. 108 B — Petro Cordonæ e 207. B. C hi inſitnia depi 214. F 125.A Syracuſæ jugum Manfredi III. Claramontani excu- tium. 172. E (Guglielmun) Manfed T. Clara⸗ montano commendatur. 185. F Terra Nova, ſeu Heraclea Manfredo JL. cMa montano donata. 176. C. D Thalaſſiarchæ Caſtijiæ dignitas donata familiæ HMen- riciæ; S valor pfius. 21. E — a quo inſtituta 2/1. F. 2/2. 4 Timolcon, Syracuſarum liberator, ab Hannone & alio Pœnorum Ducs invaditur. 40. E. F Topogrphis Carbagiui Ficulæ unde erui poht. Torre de Pizarrone, Turris in imo urbis Caccabi loco. Turres quatuor Caßelli caetalen⸗ 6. 34. D. F Tyria gens litus Sidlona incoluit. 4. D — coloniam miſt in Africam. 4. E Tyrus —— condita. 4. D. E V. Ver. e tres Siciliu. 2. A Ventabres (Falco 49) Hippanam ohtinei. 26. F Veſper Siculus a quibus primum inteptus. 74. F Villani, ſeu ſervi eccleſiaſtici, Auid ſut. 8. F. 79. A Vintimilia (Antonius) veniam a Kege Martino im- petrat, reſtauratis ipũ omnibus prædiis 226. E. F ( Franciſtus J.) Comes Heracii, Ao- rem Conſftautiam Caramontanam repudiat, unde immane odium inter Claramonianos & Vintimi- lias. 112. A. B — —— belh appellatus capite Iruncatur. 114. F — ) Come⸗ Hieraci „ Regi Martino reconciliatus. 226. D VUrbes multæ in Sicili⸗ Jitum S nomen antiquum ignorant 1.4 Urſinus (Joannes) Achiepiſeupun Panormitanus, a Foanne I. Claramontano in ꝓoſehonem Templi S. Nicclai 7rhirutus. 111.F. 112.4 Utica in Ahicn uius condita. 4. E iilie. 14 auan ehtinet. 4. i jn. ſ ſo4 14 Reze Mn hut wedinu l) auam nui m4 n4 nu zi Mnin u6. D 1 Pnmin *e⸗ Iu unFu“ li. 4 „ 8 . 2 . . — t — S — — . 8 3 — — 1 „ 8 3 — * 2 W 8 . 2 N 3 . * 4 3 5 6 . . S . * . 3 — * 2 „ 3 ⸗ 8 * N . „ . 8 „ „ v . „ 1 — „ 1 . — 1 * 7 5 X . „ * R 3 . 1 2 8 1 . 3 ₰ 8 N 8 . — 6 . „ „ * * X — * 5 ² † 2 „ — 4 . * — 1 6 3 * * 4 1 8 2 „ 3 * ——— —