WEn pal ng auc Ga
ehs rr Arentan„uſt ijun
44 Ber. A u: mu⸗ aun e r: a 5 Trisennn DMwun eriigung, fultn ben 5 u⁴ ꝓνο 1mA
anaan entn m LCnA
1 erm veigeedecrnu en ir 1s s temehen.
4 ö den 4
n e u* u ntiunum
be Ledans rais arxudirau
4 d wr 1. * e 0—— ds ir — derne L
uuℳ! — Nal! ——
an 2 Hna
gnl. nt mrn
THESHS
MEDITCAE
NATVRA, CAV- 818 ET CVRATIONE
SINCOPES,
D. 0.
Quas M. A.
PRAES IDE
Clari jßimo ẽꝰ excellentibimo
VI RoO,
2. NIRIDERIOO WAGNERO, ESSILESIO MED. DOCT.
ð Ii illuſtri I VLIA ſub 4. Non. Tauuu.
in Auditorio maiori Publicè defendet
ARTLNLVS 2 E1DLERVS
Laubâ Luſatus.
e
HELMAESTADI,
Ex Typographeio IAConr Lverr.
c19 12 cXII.

—— —.——
aum nach eut. Cum Knm Klöbiteneum, rertmium planch usgutineerdum! ſwenim, lend Fakerin erd vitales
aummaus reſpir
ina alorccupas iubcorgrigidus, mncgfacoptlcum, Nciur autem 1
8
tin quod viresſe
dunn, oluantur& mnemckdperima Keciodem Germ ſenm viresſubite
Nert autem hlſtl)amd⸗ dioes guntg,

W.SDr X 4— S— 8 8. 5 1 8 1 8. 8 E 8„7 2— 2 8— 23 A“(* xR 4 7— f. A4 8 8 1A, 8 n A— 4, 5 dune. 8 2— 8 4
DISPVvTATIO DE SINCOpPk. THESIS I.
Vllus alius adfectus, etiam præſtantiſſimos exer-
W citatiſſimosque Medicos adeò quàm Syncope, quam tractare iam ſuſcepimus, vnquam exagita- =NA uit. Cum enim certiſſimum ſit mortis ſimula- chrum,& ſubitaneum præſentiſſimumq́; remedium requirat, inter adſtantium planctus& eiulatus, ne ipſe quidem AEſcu- lapius, quid interdum faciendum ſit, aduertat. 2. Mens enim, ſenſus, motus, omnesq́; corporis vires, præſertim verò vitales deficiunt: omnis arteriarum, quo ad ſenſum motus,& reſpiratio aufertur: faciem totumq́; corpus frigus& pallor occupat: tandemq́; thoracis, temporum, cer- uicis& ſudor frigidus, craſſus, fœtidus, diaphoreticum vo- cant vel ſyncopticum, ſequuntur. 3. Dicitur autem Syncope 2νν †υ yen, id eſt, con- ſcindere, quod vires ſeu vincula, quibus vita corpori conne- ctebatur, ſoluantur& conſcindantur. Aretæus εον&νμεννα, quod hominem citòô perimat: Latini animi deliquium, ſolutionem, defectionem: Germanis Ohnmacht/ quod omnes omnium facultatum vires ſubitò confertimq́; deficiant, dicitur. 4. Differt autem Syncope à cognatis adfectionibus, Aei- 20Huia VeI Aνενυρκα quod hæ ſint propriæ animalis faculta- tis paſſiones, fiuntq́; quando ſpiritus animales propria orga- na propter cauſam aliquam præter naturam deſerunt: nulla vel parua pulſus eſt mutatio: Cum tamen in ſyncope adeò ſemper diminuantur, vt quo ad ſenſum ad aροέναν deueniſſe videri queant. b b
——

5. Præterea in Aesuia ſeu Aea mens& cogita- tio permanet: Vigilantes ſolum corripiuntur, nec ſudorem habent ſiue diaphoreticum ſiue ſyncopticum: Cum tamen in Syncope omnium facultatum ſit lapſus: Cataphora etiam la- borantes corripiat, ſemperq́; ſudorem vel diaphoreticum vel ſyncopticum coniunctum habeat.
6. Huius autem grauiſſimi adfectus, ſyncopes videlicet
naturam, vt rectius perſpiciamus: tria quæ ad bonam acci- dentis definitionem requiruntur, vt genus, ſubiectum pri. mum& cauſa proxima ſeu continens, nobis conſideranda veniunt. b. 7. Genusproximum ponimus malam conformationem, id eſt, nimiam meatuum cordis vel anguſtiam vel dilatatio- nem. 1 8. Subiectum primum facimus cordis ventriculos, qui- bus omnes totius corporis particulæ, propter ſummumillo- rum vſum& neceſſitatem compatiuntur. 9. Cauſam proximam ſeu continentem grauem ſpiritu- um iacturam, à cauſa aliqua p. n. ſubitò confertimq́; factam ſtatuimus. b
10. His ita poſitis, Syncopen nimiam ventriculorum cor- dis vel anguſtiam vel diſatationem, ex graui ſpirituum vita- lium iactura ſubitò confertimq́; facta detinimus.
I1. Patiuntur autem ſpiritus vitales iacturam ſeu diſpen- dium vel per propriam primariamq́; cordis affectionem, vel per aliarum partium toriuſũe corporis conſenſum-
12. Per primariam propriamq́x affectionem cor adſcitur. vel quod ſpiritus vitales deficiant: ve! quod corais toriuſue cor- Porus ſubſtanria derrime nruna bariatur; vel quod eorundem liber motus propter ventriculorum cordis, à tumoribus, oſſibus,
lapidibus, vermibus,&c. obſtructionem, conſtipationem,
compreſſionem&c. im pediatur:vel quod intemperie, pune⸗ nne,
8
9 rer lnil „ Mfciunt aut uimgeberai co ¹ Nongenerao Ka lnguinille ten acſäxutubyelinn „ unmnofen ttwi hthil her raaleäeſmmilibos. 4 Awubautem dquiigneratus a c arrawpttur.
. Prius gener ipeni ateratiot 1 kapreuiam a iin ealcitate R. ralakſenenata, q durenis kreneſunta titih, putred
9
ncſenrr corpusa nhich Ke.
memeſunt, lenpuiſüe wen eetuptum, vern
1 ichſergentes R

7 2. as Frenamacd lcu coatmdenuee 1. 4
4
* 2 * W. 8 MOD am dn Dla
ahan dälnmonem, ergun K*
a abuo(anlenmc hackceun 4 1 4 4 — 8 cr reprun pemmm crxcäct 8 4 4
n paruum td(opors(aden
„ inaran eroprara ecder. taes Ccicimt: n um
reunn nunr quden 3
—
xnac
16.
2, 1 an h. n. fdidan
22. Suffocantur ſpiritus à cauſa aliqua velinterna: vel ex- derr rentriuctun cotcs, imn b jernidos Ac. diructncr,ct
dine, vlcere& ſimilibus, eorundem ſubſtantia corrumpatur. 13. Deficiunt autem ſpiritus, vel quod non generentur, vel etiam generati corrumpanrtur. b
14. Non generantur propter defectum vtilis materiæ, vt aEris, ſanguinifüe tenuis& halituoſi: idq́; quod omninò vel non offerantut, vel in non debita quantitate& qualitate.
15. AFr non offertur in abolita& diminuta reſpiratione,
vt Angina, Phthiſi, Peripneumonia, Aſthmate, inflammatio- ne vuulæ& ſimilibus. Sanguis autem non offertur, vel quia non generatur, vel quia generatus à cauſa aliqua præter naturam abſumitur vel corrumpitur.. 17. Spiritus generati vel per præuiam alterationem, vel abſq; præuia alteratione corrumpuntur.
18. Per præuiam alterationem fit vel ratione aliqua ma-
nifeſta, vt caliditate& humiditate aëris diu perſeuerante: vel
occulta& venenata, quæ originem trahit à rebus vel externis vel internis. b n 19. Externæ ſunt aër corruptus, fœtidus, peſtilens, cauer- næ fœtidæ, ex putredine& animalibus venenoſis, venenum intra vel extra corpus adhibitum, ictus Scorpionis, morſus ca- nis rabidi,& c. b
20. Internæ ſunt, venenum intùs genitum, vt corrupti hu- mores, ſanguiſüe menſtruus diutiuùs intra corpus retentus, ſe- mencorruptum, vermes in pericardio vel in alia parte geniti, lumbrici, ſerpentes& ſimilia. b ½ 21. Spiritus abſq; præuia alteratione corrumpuntur, vel per ſuffocationem velper euacuarionem
23. Materialis in obſtructionibus à craſſis& glutinoſis hu- moribus in magna vaſorum plethora: Flatibus item craſſis&
A 3 fuligi-
terna. Interna eſt dolorifica vel materialis un

fuliginoſis vel in corde congeſtis, vel aliunde eò tranſmiſſis oppilatione ſuffocationem inducere poteſt.. 24. KRKatione doloris verò ſpiritus ad partem adfectam fluunt, ibiq; propter loci anguſtiam, ſpirituumq́; multitudi- nem obruuntur& ſuffocantur. 25.— Suffocatio autem à rebus externis, vt timore& terro. re ſubito, mœſtitia& c. fit quando ſpiritus ad vitæ principium confugiunt, ibiq; propter concentrationem, prohibitamq́; euentilationem exſtinguuntur. b. 26. Per euacuationem autem ſpiritus vitales vel ſenſibili- ter vel inſenſibiliter corrumpuntur. b 27. Senſibilis euacuatio fit in omni excretione immodi- ca, cuiuſcunq; ſiue vtilis& alimentariæ ſiue inutilis excre- mentitiæq́; materiæ id fuerit; ſiue hoc per ſymptomaticam ſi- ue per artificialem excretionem, per quamcunq; viam& mo- dum hoc etiam fieri contingat.
28. Sic per inſignem euacuationem circa partem aliquam nobilem& neruoſam, vt in pulmonum, hepatis, ventriculi, grandium articulorum&c. rupta vomica: Sic per hæmor- rhoides, vterum, nares, partem vulneratam: per aneuriſma, per alui fluxum, vomitum, ſudores, emiſſionem aq. inter cu- tem&c. maximum ſpirituum vitalium diſpendium fieri vi- dema.j
29. Spirituum euacuatio inſenſibilis fit vel per cauſas er- ternas vel internas. 4 30. Internæ cauſæ ſunt, nimia corporis raritas, ſptrituum- que tenuiras, fitq́; in ijs plerunq́; corporibus, in quibus acris calor vel ſucci bilioſi& tenues redundant. 8 31. ENternæ ſunt dolor in partibus à corde remotioribus, ira, effuſum gaudium, calor ambiens, balnei præſertim, ex- ercitatio nimia, vigiliæ immodicæ& ſimilia. 32. Hactenus quomodo cor per ſpirituum vitalium deie b. um
„ ſ 1 mietotlule 2 u TIbos auleft mdhetr: ſel richiirnr: ſel nniicaui dligs aurehämamu mn oporspemmt maubträhänt,& Gndb narrals ad
iitecepuütur. „ Kehet radim nen cromnisgeen Moäleevituntur,, dh eldllpetioner da legquogp deg rwordus intelle „Neimmunee ieabalpididus, dewncula cor Ar compriman Carautem dd dopeltlenti⸗ deredripoticämu Karaftigidam ſa lnui ii brrnd zeut eceie, c.
——-——
— — —
— — —
——
—
3
— — —
U
4 b. hengnoriäum, F
dünne face paſ 8 anden 3 danmmüugit
i cognoſces ext

1“ Samohn
m
d d
*
4 ³ r, n m pumo e 4 4
* 3 4„„ L per nuen en
ſſͤͤ* 7 e 6
1rruran Kc. mptr wmia
„ 1
mn ures, ganem winenn 1
ecopeün xerarcie une ccperä.
enn, ie n P pieraaq core
* 4 4„ - K c c:
5— 22 — * 4
lum ortum fuerit.
ctum laboret, diximus, ſequitur iam vt quomodo per propriæ ſubſtantiæ totiuſũe corporis detrimentum patiatur, videams. 33. Tribus autem modis ſubſtantia cordis, totiusq́; cor- poris adfligitur: vel quod partes tenuiores cordis totiusque corporis, à cauſa aliqua p. n. vt calore comburente& colli- quante conſumantur: vel quod humores acres& tenues ha- bitum corporis permeent, magnamq́; ſpirituum calorisque vim ſecum trahant,& ſic ſudorem diaphoreticum faciant: vel
quod vis naturalis adeò ſit labefactata, vt eriam optimam ſubſtantiam partium; nutrimentum, vt in ſudore ſyncoptico P 4 6
diffluere patiatur. 88 11 34. Reſtat vrad intemperies cordis deueniamus. Patitur autem cor omnis generis intemperies à quibus dum formam introducere nituntur, cum alteretur, maximam ſpirituum vi- talium vel diſſipationem vel alterationem non fieti impoffibi- le eſt. Idem quoq; de phlegmone, vulnere, eryſipelate, alijsq́; p. n. rumoribus intellectum volumus. b b 35. Nec immune eſt cor à vitijs malæ conformationis, vt ſi meatus à lapidibus, tophis, vermibus, obſtruantur, à tuber-
culo vel caruncula conſtipentur, àtumoribus, oſſibus, grandi-
nibus& c. comprimantur ſeu conſtringantur. 36. Cor autem per conſenſum totius vel partium laborat, in febribus peſtilentialibus, in affectibus vteri, diaphragma- tis, cerebrĩ potiſſimùm verò orificij ventriculi, ſi vel inflam-
metur vel à frigida materia aut acerrimo quodam ſucco mo- leſtiam aliquam patiatur.
37. Signa cauſarum Syncopes per eſſentiam ſumuntur ex jaborantis effgie, cauſis præcedentibus& modo quo in ſyn- copen procidunt. Sic ſpirituum corruptionem ex cauſa vene- nata, cognoſces ex totius corporis liuore, extremorumq́ fri- giditate, facie pallida plumbeauũe, nec difficilè erit cognitu, num ex veneno adſumpto, feræ alicuius morſu aut uma. 38- ExX

—— —yͤ
—
fuit pats aliqua corporis&c.
acta: ventriculi anxietate& nauſea, præcordiorum tenſione & dolore, pręceſſit cibus immodicè& intempeſtiuè ſumptus, ſuppreſſa fuit conſueta aliqua ſanguinis euacuatio: mutilata 39. Si euacuatio fuerit inſenſibilis, bilioſi tenuisq́; humo- ris, adſunt propria ſigna tenuis bilioſiq́; humoris in corpore redundantis, facies Hippocratica citò ſuccreſcit, quùm ta- men ægroti neq; multum excreuerint, neq; vigilauerint, neq;
triſtes, neq; inedia affecti fuerint.
40. Num ex dolore, animi pathematibus, labore nimio, fluxu immodico&c. hic adfectus ortum duxerit, prolixids deſcribere, cum ſenſibus ſubijciantur, ſuperuacuum duximus. 41. Num ex cordis aut totius corporis diſpendio Synco- pe fiat, colliges ex corporis tenuitate, facie Hippocratica, ſummaq; temporum ac faciei collapſione. 42. Colliquari totum corpus à febre exurente cognoſces ab excrementis, vt vrina in ſummitate pingui, excrementis per aluum fœtidis& pinguibus. 43. Contabeſcere corpus propter humorum acrimoni- am& mordacitatem intelliges ex ſudore diaphoretico: Ca- lor enim ſudoris indicat humoris naturam, glutinoſitas verò rei deperditæ ſubſtantiam. b b 44. Caloris natiui& facultatis retentricis imbecillitas cognoſcitur ex ſudore ſyncoptico cum extremorum liuore& frigiditate. 45. Magna cordis totiuſüe corporis intemperies facilè ſenſibus ſe offert in febribus adurentibus& colliquantibus, Hydrope& ſimilibus: ægri non adeò ſubitò cadunt, neque ſubitò intereunt. 46. FTuberculum aut obſtructionem circa cor exiſtere, ex ſubita tabitudine& caſu abſq; manifeſta cauſa conijcies. 47. Vni-
38. Exſuffocatione materiali fieri cognoſces ex vita ante
R
Nphaitss dlut⸗ 3 lgic, vulnus finidigpoſtete. Omnüͦyncoj rttlypoctates 24 ſgalumanitetd acioreltihn rrai erisautatt „ Rümreſtezi eimauiuerkid hduertltzte monsale quxcd 2 Kiititus gene niogewquebtä cau tdtwitiß
Linerdobal em guun Kc. inb ne mqum lucci 4 Kniciola cſt gratnes aut bil k cordis ery
1
arquemadmod
de hentibus&
3 ti duin in eune Kesletitconiu
1 5
1
3 3 Rele iam, i tuszitäe

——
aügn erc Aparu tewiint in
n I„mnim 1
14 eageda er dcſcere copds propttt umn
1—
47. VVnitas ſoluta cum habeat cauſam euidentem, vt ca- ſum, plagam, vulnus&c. cum ſub ſenſum cadant, non opus
eſt ſignis dignoſcere.
48. Omnis ſyncope aliquid præſagit mali, quod etiam di- xerat Hippocrates 2. Aph. 41. Qui frequenter& vehementer
d ablſq; cauſa manifeſta deficiunt animo, derepentè moriuntur. 49. Grauior eſt ſyncope quæ propriam cordis, quàm quæ cerebri, hepatis aut alterius partis adfectionem ſequitur.
50. Petſima eſt ea, in qua viridis faciei color apparet: Q4. loris enim natiui exſtinctionem ſignificat.
51. Pro diuerſitate verò caularum, quædam minus, quæ- dam magis malæ, quædam omninò lethales euadunt.
52. Si ſpiritus generati corrumpuntur per præuiam alte- rationem, quæ fit à causà venenata, vtplurimùm malum non cegit præſidijs.
53. Qui verò ob aliquem animi adfectum, vt iram, timo- rem, gaudium&c. in hunc adfectum incidunt, animoq ſi ſint fortes, nunquam ſuccumbunt.
54- Pernicioſa eſt Syncope, quæ humores crudos totũ cor-
pus grauantes, aut bilioſos os ventriculi infeſtantes, fequitur.
55. EN cordis eryſipelate, vulnere, tumore neceſſariò le- thales: quemadmodum in magna cordis intemperie, vt in fe- bribus ardentibus& colliquantibus: non enim poſſunt præ- ſeruari, quin in eundem adfectum recidant, præſertim Ki ſiccitas fuerit coniuncta.
56. Nuͤm verò crudis ſuccis os ventriculi moleſtetur, co-
gnoſces ex bypochondrijs ſuſpenſi 1s, flatibus, cruditatibus.
Sin verò ab acribus prauisq́; ſuccis os ventriculi patiatur de- trimentum erit morſus, ſuperiorisq́; ventriculi orificij velli- catio.
57. RKeſtat iam vt ad curationem nos conuertamus. Si
itaq; ſpiritus vitales deficiunt, quod ſc. 24 velomninò vel in b 5 fin non

——————— A.
non debità quantitate, vt in Angina, Peripneumonia, Phthi- ſi, Aſthmate&c. non offerarur: Curatio quam prædicti ad- fectus requirunr, inſtituatur. laceat ęger in loco lucido& per. ſpirabili, vitetur aër craſſus caliginoſus, olfaciat æger res fra- grantiſſimas, crocum, ambram, moſchum, maioranam, la- uandul. roſmarin. acetum rutaceum, roſar. violar. campho- ram: ſantala in ore, naribus, carpis manuum habeat, manus
pedesq́; vinoin quibus acetoſa, atriplex, borrago, endiuia,
bugloſſa, violæ& c. coxerint; lauentur, pectus, tempora, ar- teriæq́; rebus odoratis tenuium partium, cordiq́; familiarium fomententur& inungantur.
58. Si verò ſpiritus vitales non generentur propter defe- ctum tenuis halituoſiq́; ſanguinis: exhibentur quæ optimè ci- tiſſimeq́; alere& reficere poſfunt. Huius autem generis ſunt, vinum odoriferum, pani calido affuſum: aqua carnis deſtilla- ta, brodium gallinar. ſuccus ex capone aſſo expreſſus, cum aqua cinamom. ſucco limon. granator. acidor.& ſimilium. 59. Si verò ſanguis vel non generetur vel generatus aut abſumatur aut corrumpatur⸗ videndum, quem morbum hæc ſymptomata propriè ſequantur, qui deinceps lege artis Me- dico tractandus venit. b b
60. Vt ſi Atrophia fiat propter deprauatam ſanguificatio-
nẽex intemperic aut obſtructionibus vel hepatis vel venarum meſaraicarum, ea intemperies vel obſtructiones per media conuenientia remoueri debent. Sic ſi partes propter imbe- cilliratem facultatis attractricis aut retentricis conuenienti alimento deſtituuntur: quomodo vel per exercitia vel per medicamenta vel eriam per alium modum ijs robur addatur, diligenter circumſpiciendum. b
6r. Simili modo ſi ſucci alimentarij vel abſumuntur vt in febribus ardentibus, vel corrum puntur, vt in phtiriaſi, calor ille p. n. erit exſtinguendus,& ne corruptela vlterius ſerpat, prouidendum. 62. Sin
. Snneriͤſi nren ſtper umi ruentem corn ißcutzrione rriiuge.nrocl „ K ſero pit fultreg, ſt per 3 welüone, purgat zw iciotibusec üloy e 4 Nafetim fer qieim Kmaligait ut Dambra Diame Klyhafloſchata lan gllermes, Sy au. itrol. Te anpaumm kaci& re ſe Hittusvero danirälbosvenena miluiſed pro di ü Ke mporem e.ide uicue 5 er ſop f 388 Ritoticoc.

¹ Rca mone— ☛ * 4. d
Mr nacenedrr b r deene Rm. cr er co
he.
A kKlaog gencrarte * 4 rurenn idend 3 TCdendou w 1 1
3 1* ½ ³ 6 1 eprx couumr, quiceaat
1 4 mun m b . 1i bemdudu peohter demam 1 8 4 1 3 4— Mherr Mcder
2 1 4 3 run, uu nterperias oiin
* 14 8 8 N „ 4 1 1 6A8 ee. N. N 44 3.
„„
—7
ucu m Re
4 ½ 4
ö7 cri cunn: oonoc se
3 A 4
n Amnm per lnn rocin
“ 41 . 3 1 7 M 1 red .„.—. .„un 1 7
4
* 11 uemh M ·—
com . Ar AI —
63.
nouida ſdem
uidui opus eſt.
6²½.. Sin vero ſpiritus vitales generati, per præuiam altera- tionem, vt per nimiamaéris caliditatem& humiditatem diu perſeuerantem corrumpantur: contrarias qualitates per aë- ris lociq́; mutationem, per medicamenta, alimenta, odores, exercitia& c. introducimus. Sin verò ſpiritus vitales per occultam vel venenatam qualitatem, vt per aërem peſtilentem corrumpantur, fugà, venæ ſectione, purgatione, ſudoribus, inunctionibus, odori- bus, frictionibus&c. pro natura& conditione peſtis& indi-
64. Præſertim verò Alexipharmacis& quæ cor propriè reſpiciunt& malignitati aduerſantur, vtemur, vt ſp. Libe- rant. Diambra. Diamoſch. dulc. Trochiſc. de gallia moſchat. de Alypta Moſchata Magiſterio Perlar. Hyacinth. ſp. ſolis Conf. Alehermes, Syr. de Acetoſ. Limon. de acetoſit. citri,
granat. ſp. vitriol. Tartar. præſertim verò Ol. ſulphuris per
campanam facti& rectificati.
65. Spiritus verò vitales ab hal
itibus ex cauernis fœtidis
& animalibus venenatis corrupti, per propria alexipharmaca potiſſimũ verò pro diuerſitate halituũ& veneni corriguntur. 66. Sic vaporem venenatum, qui ex antro illo, quod eſt inter Romam& Neapolim ad oppidum Puteoli, nulla alia vi poſſe corrigi, niſi per ſubmerſionem ægri in lacum, huic an- trovicinum, fidelis teſtis eſt Ioſephus Quercetanus in Diæte-
tico polybiſtorico c.1. lib. z.
67. Si per venena ſpiritus v
itales corrumpantur, in prin-
cipio antequàm à calore natiuo in actum traducantur, vomi- tu eorum vacuatio tentetur;& ſi reliquiæ in partibus reman- ſerint, ol. amygdalar. dulc. butyro recenti, ol. oliu., lacte, acetarijs ex lactuca, endiuia, borragine, violis& c. earum fero-
cia mitigetur: poſt pro veneni n pharmaca adhibentur.
B 2
atura& facultatibus Alexi-
6. Sic

68. Sic fungis allium: Auripigmento ol. ex nucleis pini: Cinnabari ſpodium ex ebore, Anacardijs pini ſemen torrefa- ctum: Cicutæ gentiana: Cantharidibus Halicacabi ſemina: Araneis endiuia: Gypſo ſtercus muris: Opio Caſtorium: AE. rugini Corallium: Ceruſſæ vinum dulce ad ebrietatem: Mer- curio ſublimato Cryſtallum: Canis rabidi morſibus, Cancer fluuiatilis: Hyoſcyamo piſtacia: Tarantulæ morſibus Melan- thion& ſaltatio ex Muſica, aduerſantur.
69. Venenum autem intus genitum vt corrupti humores ſui præparationem& euacuationem poſtulant: ſanguis men- ſtruus vltra tempus retentus ex arte prouocetur, ſemen cor- ruptum per rectam victus rationem, Venerem, venæ ſectio- nem, purgationem, exercitia, fugam rerum flatulentarum& ſemen facientium, euacuetur& corrigatur.
70. Quomodo verò lumbrici, ſerpent es, Scorpiones, ver- mes&c. in parte aliqua corporis geniti propelli debeant, ad peculiarem tractationem pertinet, ne hic omnia transſcribe- re neceſſum habeamus.
71. Quando autem ſpiritui vitali liber tranſitus, in ma- gna vaſorum plethora prohibetur,& ſuffocartionis periculum imminet, primò omnium ſanguinem pro virium robore& humorum plenitudine ex baſilica dextri lateris demere opor- tet: poſt inſtituta parca victus ratione, humores ad inferasſe- des, per clyſteres, frictiones, ligaturas&c. diuertere:& ſi quid ſanguinis concretum fuerit, potu calidæ&c. fundere oportet. 3
7²2. Sin veroò craſſi lentiq́; humores ſpirituum vitalium li-
berum tranſitum intercipiunt, primùm per Syr. de Eupato-
rio, de Stæchade, de Calaminth. oxymelit. ſimpl. compolſ. ſquillitic. Byzantino, de duabus vel quinq; radicibus, de fu- maria&c. Præparantur, poſtea medicamenta purgantia pro natura& conditione humoris obſtruentis„& ægrotantis ad- hibentur. 73. Flatus
ſ utosrerdc Akecetionem, pert
dautengenerstu abwin ol. Cam
neen ilim ex e danniesBopo, län lunper, cum o Tapandu. —
——
„ Ferdehen ſrimungyritliumt umedſewettis par Item nölunt ol. Ge blchenn Bun Tällna Leion, Anat kengrec zum 1 kndem ſtlum detigGnem K ſa tend caniendum. rmänzn Hyolci ) Ahra. Caryo un qünum Hhi Tnd aue annrcpium tahr dahr onni ante 8 diesegullones e duntar.

5 3*A 1 .
46,» 1* 6 4* 4 . . 4 FPunn 1
41 Kallden m A A 2 AMmor. ooldcrur,& ſch d
Amee Nmne m eem mi *
npicnnuas erdaflca dennl Aenen cdahhca dennbn
“„„„ hnn 4 ““ faklOne, dorem
— 5 ¹ 4 5
—. 4. r A
z don„. ,—“ nn, 4
— * 1
4 4* 4 132 4 1— 12
1
rum mrerco N.
4 8 3 1
1 4! f
*½ 2 4* 4 4 4 4 m. M 4 ö 4
4 A 4* 4 3“ ,„.,— 1
5 e ere pexparancar, poftea ecar. 1— 83,A oœdπσσοc*uo 30OOKrren,
mmacen früden Rim. 1 4 m pter frigiditatem& ſulphur Narcoticum,
73. Flatus verò craſſi& fuliginoſi poſt debitam humorum euacuationem, per medicamenta carminantia tolluntur. Hu- ius autem generis ſunt ſp. Diacimin. Diagalang. Dianiſ. Dia- calaminth. ol. Carui, Cimin. Dauci&c. Clyſteres quoq; in eundem vſum ex Galang. Aneth. Puleg. Ruta, Calaminth. Betonica, Hyffopo, Origano, Maiorana, Chamæ dry, Bacc. Lauri, Iuniper. cum ol. de bacc. lauri ol. Anethin. Rutac.&c. præparantur.
74. dSi verò vehementiſſimi dolores negotium faceſſant, ſpirituumq́; vitalium ſuffocationem minitentur, eorum fero- cia medicamentis paregoricis tollitur vel mitigatür. Huius autem fortis ſunt ol. duſce Camomelin. Anethin. Lini, Sam- buci, Roſaceum, Buryrum, AEſypus, Axungia ſuilla, humana, vitulina, Sciuri, Anatin. Anſeris, gallinæ: muccag. ex ſem.
imn Alth. Fœnugræc. gumm. Arabic. Tragacamh.&c.
75. Tandem ſi ſumma requirat nec eſſitas, ad ea quæ pro- ſtuporem inducere valent, deueniendum. Ex horum autem numero ſunt opium, mandrogora, Hyoſciamus, crocus, ol. papaueris, Galban. ſulph. Styrac. Caryophill. Vitriol. Euphorb. è torpedine, La- danum opiatum, Philonium Romanum, Perſicum&c.
76. Quando autem timor& triſtitia ſpiritus virales ad vitæ principium trahunt, ibiq;, eorundem ſuffocationem mo- liuntur, omni arte per ligaturas, cucurbitulas frictiones do- lorificas, euulſiones crinium&c. ad ſuperficiem corporis re- trahuntur. 77. Interea Theriac. Andromach. Mithridatium, Aq. Ci. namom. Aq. Lilior. Conuall. Compoſ. Aq. Theriac. tabulæ ex ſp. Diamargarit. calid. Diambr. Diamoſch. dulcis, Con- fect. Alchermes, Trochiſc. de gallia moſchat. de Alypta Mo- ſchat. Ol. Cinam. Caryophill. macis& c. intra corpus exht- bentur. b 3
B 3 78. Sin

78. Sin autem ſpiritus vitales propter in ſignem aliquam euacuationem, ex rupta vomlca circa partem aliquam nobi- lem diſſipentur: Videndum ne pus illud vna vice, ſed ſenſim & paulatim& per interualla euacuetur, poſtea pars adfecta & cor diligenter per idonea& appropriata m edicamenta vel alimenta reficiuntur& corroborantur. Idem de aqua inter cutim intellectum volumus. b
79. Sin verò ſanguis per Hæmorrhoides, vterum, nares, partem vulneratam, aneuriſma&c. nimia copia effundatur per venæ ſectionem, purgationem, cucurbitulas cum velabf que ſcarific atione, ligaturis, dolorificis, frictionibus, ſinapiſ- mis, dropaciſmis, medicamentis emplaſticis, adſtringenti- bus&c. prout prudenti medico tùm temporis viſum fuerit, reuellatur, deriuetur, ſiſtatur. Poſtea medicamenta viresre- colligentia applicentur.
80. Sin verò ſpiritus vitales per ſudores diſſipentur, aſper- fione faciei pectorisq́; cum aqua frigida vel poſca ægri facilè excitantur: aér folijs ſolani, ſalicis, lactucæ, ſemperu. violar. Borrag. Bugloſl. refrigeratur. Epithemata quoq; ex aq. Ro- ſar. acetoſ. Borrag. ſp. Diamarg. frig. cornu cerui vſt.& præp. valdè in hoc adfectu commendantur. 81. Veruùm his præſidijs non facilè vtendum, vbi peral- uum inſignis aliqua facta fuetit euacuatio. Humores enim ad
centrum pellunt, quos ad ſuperficiem ferri oportebat: Venæ
igitur ſectione, clyſteribus, purgationibus, vomitu, cucurbi- tulis, frictionibus,& ligaturis dolorificis partibus oppoſitis adhibiris, medicamentis ſtipticis, pro arbitrio& conlilio Medici humores euacuantur, ſiſtuntur& reuelluntur. 82. Ad eundem modum vomitus quoq; per vomitum, clyſteres, cucurbitulas, frictiones, ligaturas, lomnum& quie- tem, Syr. item Granator. acidor. de acetoſit. citri& limo- num, p. vitrioli&c. curari ſolet. Exteriuùs quoq́; Cataplaſma ex pane
. 1 fat olo mhig prepinat vunkto uy be lahibeiſcegt.
4 ſerd dimla fii gecj patitu Iiuumticéus tatio lis ünäfigido& cr itelaickber.
„ Amedſpirite rem andieem, vigi dedunawcqlor ambi mei aylopidiſl.B ennosggemallone p ſmo ſltce Cynogl „ Kedſpiritus zcordindtotius co 8 chmantur:
—
——
—
4
dlälannacibis bo the.
nores aute meanpoltdebit 7 ſittatione co Kferd vidpa
1

an. 4 nclcmense dd 1*„» 1 1/ 8 RMalcd nner
r * Kc. Tolteauan
4. ö 1. nfer uü
4 4„ 4
an guligun
* 1 cih bänt
3 . —“ 4 dur. Epithenan
De
4 4.. 2 84 trig cna b 4 X» n 4 cacacrdr. 4„ Ne hAan dere 1 200 dacl ſe
****
4. a hert tucnrae
n.„Se 4 T ettcien erii I
d0, dorga runun
44
“* 4. An—
70 4 A 8* 1 pts, * anarr
gerc, Ken
N 1 Tu u 4„ c Docm A 4“
„ 3 aiotebs gr * or acidc Ce uu
“ 15 9 ““.
0 ler ETcru. 1
* “ 1.C
4 13 AKA u ris colorci 2
rura refici debet.
expane toſto, ſp. Piamarg frigid. Diarthod. Abbatis, corn. ceru. vſti& præparati nuce moſchata, ol. macis, Abſinth. vi- no odorifero chalybeat.& alijs pro natura& diuerſitate mor-
. bi adhiberi ſolent.*
83. Si verò nimia corporis raritas tenues vitales corporis ſpiritus egredi patitur: poſt debitam purgationem& rectè inſtitutam victus rationem, cutis balneis aluminoſis, vitrio- latis, aëre frigido& craſſo, exercitio modico&c. adſtringi& condenſari deber.
84. Sin verò ſpiritus vitales propter iram, gaudium, ca- lorem ambientem, vigilias&c. reſoluantur: adfectus exulare iubebuntur, calor ambiens frigidis altererur, facies, pectus, arteriæ aq. limpidiſl. Borrag. Violarum. poſca adſpergantur, ſomnusq́; emulſione papaueris Ol. mandragor. vel de Hyo- ſciamo, pill. de Cynoglofl. ladano opiato,&c. prouocetur. 85. Sin verò ſpiritus vitales deficiant, quod partes tenuio- res cordis vel totius corporis à calore comburente vel colli- quante conſumantur: calor ille lege artis extingui,& deper- dita ſubſtantia cibis bom ſueci& concoctu facilibus reſtituiĩ debet.
86. Humores autem acres 8 tenues habitum corporis permeantes poſt debitam alterationem& vacuationem recta quoq; victus ratione corriguntur.
87. Sin verò vis partium naturalis adeò ſit labefactata, vt etiam optimam ſubſtantiam diffluere patiatur, per corrobo- rantia& ſtiptica medicamenta, pro partium diperſ itate& na-
88. Oamnis autem intemperies cordis venæ Hections,pur- gatione, cucurbitulis, balneis, exercitijs, Odoribus, medica- mentis alterantibus cordi appropriatis, bona victus ratione Sec. prov aria conſideratione& intentione medici corrigitur X alteratur.
——
— ää
—————
————

——ꝛ—————
—
———
—
39. Vulnus zutem phlegmone, Eryſipelas, omnisq́; p. n. tumor, cùm neceſſariò ſint lethales, medica opera non indi- gent, niſi fortè medicus ne omninò officio ſuo defuiſſe vidęa- tur, alterantia& corroborantia exhibere velit.
90. Ventriculos autem cordis lapidibus, vermibus, to- phis, caruncula, grandinibus, offibus, tumoribus,&c. obſtrui vel conſtringi cognitu admodum difficile eſt, ob idq; rarò cu- rationem admittunt.
91. Sin verò cor per conſenſum vel totius vel partium la- boret, curatio pro cuiuſq; morbi natura& conqditione inſti- tuatur, ita tamen vt ſemper cordis ratio etiam habeatur.
Entem Pæonias Zeidlere exculte per artes WAl Iuraq ſiderei noſcere docte poli. 3 9b Vmnien inter lis furgit,& inter geian, Vtma dum totum te cupit eſſe ſuum.
Illa genethliacæ profert praæſagia formæ,
Cordis at bæcſæuo pharmaca tuta malo. Ilis illa panat, parat his hæc vincere; victrix
Nec tamen eſſe iſtis illa vel hæcce poteit. Nullius es totus ſolum, ſimul vtraq totum
Te capit,& quem non ſola, iugata tenet.
FRIDERICVS IENCKIVS
Suebuſienſis Sil. FINL s.
Ptæl NIAANC 5TocHIEN. Dot Kprofellore vonpotentillir cenſium
Unſmnin aten