*
udga ArspIOE CHAISTO
ne.
Præſide b
Pen nueßa clarißimo& Excellenrißimo Viro, endh
beo Dno. ERANCISCO PARCOVIO RO.
4 ſtochienſi, Philoſophiæ& artis Medicæ Doctore rinſclam aleni Aacultatis in illuſtri lulid Profeſſoreprimario,& collegij me- C dici Becano, nec non Sereniſsimorum Principum V Beunſuicenſium& Lunæburgenſium † Archiatro, -oeo THEMATA— „ een T . 4 gtädu Ddetoris m Medicina. gubl Leee, Vama propoſgis uurfi, OHANNES FRIDA Oſabungends „ dea b Fitr ohra, 5 Setreme. „, 5 21 4 T s Cracalin 1— 1 8— 14/ abrofelln,
. 6
b HIIMAISTADI b Erxcudcbat lacobus Lucin An, Iéos.

—
—— 3. .—
—-—— q— ———— 8—
—— —I]11h1nſſſſſ—
RSvRENDISSIMO, ILLVSTAISSV. b
30. GexxaosrssrMoayt PRINCITPI Aec DoMINO,
DN. PHILIPPO
SIGMVNDO.
Tes EPISCOFO OS.
SAurEAS ET VER- DENSI,
BRVNSVICENSIVM ET LVNAEBVRGENS. DV CI&c.
Meroi religioſiſſimo, ſapientiſſimo, munificentiſimo, PATRIAE PAFERI PVBLICO BONO NA TO, o ſuo clementiſsimo, L M. QD. CQ
Iohannes Frida Oſnabu-
ge nſis.
9 vua 7
Suor ipriai Plerun Hlaximare
Le
Iapatcise
Letula Sſ Hnnu 1 For o.
7 paliasta
En res
Luod dure.
o 4 6 Vtere more,
Non

95
PHILIPDPO S
4— 9 t 4- 8— . 8
Guelfo, Enthtie. religioſo, Drincipi puhte,
Domino meo clementiſsimo.
Vam tuus immens Genitor fundauit opum vi: 8 Quam Frater largo non minus ære fouet: r 1 Aſpice quàm dites producat Iulia frudtus, AErernum veſtræ Iulia gentls houor. 5i videas vrbes, noſtros ibi cernis alumnos, Quorum cou ſiliis fa 3, piumq; viger. Si pectas aulas, illic quog labebus esſdem, Plerumq; eximio conſpicuoq loco. Maxima res hæc eit! aliter nec cedere poſſunr, Quc ſi. bi ſacra pio loua fauare beat. Tu patris exemplum fratriſq́; imitatus(vtrum; Secula plus nſtru poſteriora canent]) SEſlo bonus patrio princeps auguſte, Dceo- Fors& hic eit, vſu qui quea ſ ribi. Vrc alior raceam, priſciariundus ab Oſis, En redit inſiguis murice Frida tuus. Quod dare virtuti ſzeuifti atg, artibus, orat; Arc eriam hbic fauo te hibi gauder herum. Frere mare tuo,& meritum diguare fauore: Nanquam ithæc ſlerilem gratia rorat agrum.
Henricus M eibomius, Poëta Kiltoricusf. A 2 TMuT-

DEASTmHMATL.
TLHRSAIS I.
Oncinnè Gal. Cauſarum quæ virtu- tibus nocent inueniendarum caput eſt modi ))) quo per ſanitatem operabantur cognitio. Virtus vt inactione vulgò conſiſtere dicitur, ira mecdicis per actiones cognoſcitur. Hæ enim à virtute in partium conſtitutione de- terminatà profluunt, earumq́; integritatem aut debilitatem deſignant, vt adloci affei cognitionem frequenter ſuffici- ant. b b 2. Verum quando vna quædam actio non ab vnà tantum particula ſed plurium operâ congruenter editur, ex quibus vnãâ læsà integra actiocorrumpitur, cum plura ad compoſi- tionem quam deſtructionem requirantur, circumſpecte in- quirendum quæ nam perticula in harum omnium ſenatua-
ctionis offenſæ cauſa ſit.
3. Id maximeè faciendum in diſquiſitione de vitijs reſpi- rationis, cum ea vi animali mouente, naturali impellente& requirente, organiſq́; mouentibus,& materiam reſpiratio- nis deducentibus& recipientibus perficiatur. 4. In organis his deducentibus& recipientibus aſthma, quod pro tempore excutiemus, conſiſtit. Id, litigio de no- mine eiuſq́; notatione ſuperſedentes, definimus ſpirandi dif-
fieultatem cum ſtertore& ſibilo, prouenientem ab anguſtia
Pulmonum ex craſſo viſcoſoq́; humore, ſine febre.
ienolens om. Ron pte 10. minaiur, el larai commo cnptele, natu dit Platerus c iigr artiagind Daide ori itenditärmagna zukamueacue! nfecbus cor un dec. ) Sokeprvind num aſthma pro⸗ Ralhmats cau lüin pisulmo rutt intammari
lrs ratis thr.
muſt hlerumd
ſenmmaſthma
h pulmond
Rm ſrxcipue Hlnpreltone yt; Kmaerſeytinh
dio enchijs

1 cognolci k
b conlüiinne
wem autdelin aaftequeauait 1
3nonadmitmm
Ser editur ani-
2 apluraademi b ar, citcumhin. inomniumten
—
ca tione deſiiſth ue turaliimpelean DSuterimniin
ociatur.
Zcipientöbh:t Et lö ltijn
4
—
„ Hrimus pitndt a dientem Daeuh
nalhe ſebte.
—
c b
. Spirandi difficultas varijs ex caſis oritur, vel enim cum vis mouens omninò non adfluit, aut debiliter, vel cum afflu- xa non apte in partibus motioni deſtinatis recipitur& de. terminatur, vel cum hæ partes eam quidem accipiunt ſed dilatari commodè non poſſunt dolore affectæ aut à vicinis compreſſæ, naturaliter ſtrictæ& anguſtæ vt in obeſulis. His addit Platerus connexum pulmonum cum cauitate thora- cis,& cartilagines coſtarum oſſeas, coſtaſq́; inuerſas.
6. Deinde oritur ſpirandi difficultas abvſu immutato,& intenditur magnaq́; fit reſpiratio vt in vehementibus febri- bus flammeaque pulmonum diſpoſitione, vel remittitur vt
rum&c.
in affectibus cor refrigerio afficientibus qualis hyſterica.
85
7. Sola proindè pulmonum requiritur anguſtia ad legiti-
mum aſthma producendum. Neq́; tamen quælibet angu- ſtia aſthmatis cauſa eſſe potèſt, alia enim per conſenſum eſt, alia in ipſis pulmonibus hæret. Per conſenſum eſt in empye- mate, inflammarione abſceſſuuè thoracis, vel anginà& ver- tebris luxatis thracheam comprimentibus. Hæc anguſtia cum ſit plerumq́; cum febre& extra pnlmonum ſubſtanti- am verum aſthma non producit. 8. In pulmonum ſubſtantia oritur anguſtia cum ſpiritus viæ& præcipuè aſperæ arteriæ propagines arctantur, vel compreſſione vt in pulmonià& tuberculis, repletione ſero- ſæ materiæ vt in hydrope pulmonis;, vel conſtipatione vt ad- nato bronchijs tuberculo, vel ſubſidentiâ Aà ſiccitate quod hecticis& aliquibuschymicis aurifabriſq́; vſuuenit, velob- ftructione à materiâ craſsâ, lentà viſcidà non ſine craſſis ne- bulis flatibuſq́;. 2 9. Poſtremam hanc veri proprieq́; dicti aſthmatis cau- ſam cenſemus, videlicet craſſam& viſcoſam pituitam aſperæ arteriæ ramulis& pulmonum poroſitatibus cauernuliſue in A 3 hæren-

nnannahenan*— 2 2
—
—
——
——ſſ— 4— — ————2
—— —---⸗“ —
——— 8 8 .—————
ſhærentem, teſte Gal.& Auicennâ cum ait quandoq́;j inuiſca- tio grofforum humorum eſt in cannà pulmonis, quandoque in raritate pulmonis& locis eius vacuis.
10. Generatur itaq́; cum humor pituitoſus ècerebro ia pul mones delabitur ex quib. cum nec penitus euacuatur, in-
craſſeſcit& continuo illapſu augetur vnde diſpnæa, ſeu cre-
ber celerq́; ſpirandi conatus. Reſtagnante ibidem humore& nouo continuò allabente pars alia in ipſas ſubſtantiæ pulmo- nis cauernas penetrat, eumqꝗ́; imbecillem reddit ad egerenda quæ hoc nomine excrementa generat copioſiora, alia indu- ratur bronchijſque obhæreſcit verum aſthma cum ſibilos& ſtertore, tandemq́: orthopnæam producit.ʒ I1. Ex his conſtat aſthma inter dyſpnæam propriè dictam & orthopnæam quæ erectàâ cernice ſpirare cogit, medium obtincrelocum.
12. Diximus humoris affluxũ ex cerebro potiſſimũ eſſe quod id metropolis& officina ſit pituitæ& accipiendis congelan- diſq́; vaporib. ex venoſi arterioſiq́: generis vaporoſo ſangui- ne,& epate renibuſq́; feruefa ctis frigido. interim vestriculo exſiſtente, inſtar tecti calidæ domui aut capitelli alébico im- poſiti accomodatũ. Vriure dixerit Gal. eorũ dubiameſſe vale- tudinẽ quorũ viſcera contrarijs intemperantijs ſunt prædita 13. Procliuior eſt decubitus humorum deorſum quod viæ tritæ& lubricæ factæ vergentem eò humorem proprio inſtinctu, cerebri retentrice pigrâ& expultrice copia irrita- tà facile tranſmittant, pulmo vero propter ſitum decliuem, laxitatem imbecillitatemꝗ; promptè recipiat. Natura e-
nim ab initio partes nobiliores præſtantiore virtute dona
uit, vt quemadmodum ad vitam magis neceſſariæ ſunt, ita oneratæ ſuperfluitatibus eas ſi non extra corpus faltem ini- Sgnobiliores partes deponant. Idem pulmo facilius eas coa- Leruat quod nullos expulſionis modos quam per ruſi .. 4— 4 eat,
3
*
Abmiticisper Non tan nubos, licer
umotes voäde
4 1
eradumantott anluets quxdam wecettotempe en Ageoimt rccldait lpan uricitstem&! zw ladecillitate egeolgde nol tagem ktatvict ns aſtuuxu bid „ Conlüderan
4
rassſtiſäquam M üge gericulo Ree mrauylwo,
tole galtent, coye igterdh
J9s 2 1 6 Dan 9 4 das K. aeis& Me. 1 deun 8 7 KeJa, 3, ſhe
1« KL9 kdptc
kericoii

Rilmüekeen ſi mdis coai iaporoſolna i erig ſenn
1 issſuntſui. 1 ldeotung 1morenyk
9 ſton terlin
3 eiat. Näux
a tee iirtote t
4 celliielmR 1 E upuslätenit a lſäciliustäoch
1 hen
† läiot (ralubiamelen
a iccecchümm
beat, niſi id fiat ſingulari naturæ prouidentià vt in tophis
aſthmaticis per vrinam reiectis. 14 b partihus, licer rarius id vſuueniat, mareriam aſthmatis ad pulmones vnà detrudi poſſe, vbi cuin Gal. lib. ⸗, meth. conſi- derandum an totum corpus ſimili excremento redundet;, an conſueta quædam excretio ſupprefſa,& num aliquod mem- brum certo temporum c;rcuitu vexari ſolitúm nunc non ve- xetur. Alijsenim morbus articula ris, cephalæa aut alia quæ- piam moleſta füit affectio quæ nunc in diuèrſam partem procubuit. Ipſam etiam pulmonum ſubſtantiam propter humiditatem& laxitatem atq; ab humore influxocontra- dam imbecillitatem excrémenta propria expellere non poſ- ſe, ac proinde non parum facere ad recrementorum conge- ſtionem, ſtatuimus, cum& id tuberculi fine prægre ſſo hu- moris affluxu ibidem nati, denotent. 15 Conſideranda circa hunc affectum quædam ſunt non minus vtilia quam iucunda, videlicet quòod ſæpè frequentet
ℳ4
Non tamen inticiamur A reliquo corpore aut eius
non ſine periculo paroxyſmus idq́; nociu potius quam diu,
quod paroxyſmo conciti procliues fiant ad vomitum, quod ſcapulæ dolitent;, ingens ſitis vrgeat quod palpitatio cordis & fyncope interdum ſuperueniant, quod in chronico aſth- mate pedes intumeſcant& tophi generentur, quorũ alia ta- menalijsmagis&citius ſuperueniunt propter diuerſam cor- porum conſtitutionem, quorum habilitas multum facit te- ſte Gal. ad ſympromatum generationem:
16. Periculi plenus eſt affectus& ſæpè fuffocat miſeros
ægros ſluxio copioſa recens concitata inarterias veteri malo oppletas. Cum enim copia pituitæ incerebro congregatæ vaporibus cibi à concoctione ſub initio ſomni inchoata ſur- ſum exhalantibus fluxilis redditur, noctiſq́; humiditate& frigiditate pituitæ, cuius natura eſt tum præſertim fluerè,
curſus

—
——— ——
——— 1 3 8 4
—— ZöZöZö—öoöo——.—
.* 3.. 2 3 4*
1 4“— .—— 8* 4* 4 ..——————— 3— 4. ———— 2 K
—
—
———
=— —
4
19. Signa reliqua licet ex ſuperioribus perſpicua ſint
eurſus promouetur, confert im fit per trica m lubricamq́; vt am copioſus in pulmones affluxus, qui debiles quod diu ve- xatæ,& oppletæ vt ſpiritus copiam ad illabentis materiæ eli- ſionem& repercuſſionem dugere non poſſunt, vnde miſerri- ma naturæ& cauſæ morbificæ lucta exoritur, ijs præſertim quibus ob mancam concoctionem ventriculus flatulentusv. nã cogit diaphragma& thoracis anguſtiam iuuat dolorem- que ex diſtenſione& cardiacam conciliat, ex agitatione& lucta flatus vaporoſi qui aſthmaticis frequentes inſunt, è
pulmone in cor irruunt vnde palpitatio,& ſi ſpiritus lædan-
tur ſyncope ſubſequitur. Hæc miſero ægro ſæpè mortis fa- ciem repræſentant, vt erectus ſedere ex alto ſpiritum quaſi iam iam ſuffocandus ducere cogatur.
17. E conatu& concuſſione pectoris vnd concurtitur ventriculus& ſubuertitur, vt primo cibum aſſumptum de- inde bilem vomat. Sitis ab æſtuatione& labore cordis eſt. Scapulæ ex reſpirationis conatu& concuſſione dolent. Diu-
turno aſthmate vexatis pedes tument quod cordis calor op-
preſſus multitudine humorum& quaſi nimium oceluſus de- bilitetur. Tophorum generationem docet Fernelius.
18. Aſthmatis proprium eſt ſtertorem edere celeriter
frequenterq; reſpirare. Stertor fit cum per anguſtos ex op- pletione craſſi& viſcoſi humoris meatus, confertim ſpiritus ducitur, qui illi tenaciren impacto occurrit eumq́ue vibrat, lüòd barbari raſcationem vocant. Celeritas& frequentia birandi fit quod eadem copia inhluxi& impacti humoris
Pprohibeat aeris externi quantitatem neceſſariam attrahi,& fuliginum internarum multitudinem commodé extrudi, quare quod dilatationis& contractionis conſuetâ actione
Wefſtari non poteſt, id celeritate& frequentia fieri nece uan
locum
3 Fenumi
un umen Cale ali nfetantut thoracem veh
um trahant. H. n ant lentorun
uainem in pulme
rettcien banam valetodine iüeulter ſpirare
hinndum ſerter ganet, Ziyerolt lrundjtumorun zlmonisbronchi npulti ſalu qui lcrtebro vela ſi encit Ptegreſſa diathorace perc
. Aiyero ci
dilus lomor i iſteltaem exc id exiguum ſed
Kahe träſſtus K
ſüde copioſa& neansK teplens u dermiſti zunmngectuſ
Ardis foxiontd
nlanes zrter

lütems K V 8
ahadäun 19. Signa reliqua licet ex ſuperioribus perſpicua fint lo-
nümatrie cum tamen Galeni illuſtrem ponemus. Sæpè numero an-
wnäsnika gultia infeſtantur laborantes, vt crebròô celeriterq́; ſpirent,
uoſehraletn ac thoracem vehementer artollant„ſed non ita multum ae- atulerrn. reem trahant. Hæc ſi citra febrem acciderint aut tubercu- muad clon jum, aut lentorum craſſorumue, aut aliorum humorũ pleni- eragiraion tudinem in pulmone exfiſtere cenſendum. Verum inter ſe entes ilum ræterita accidentia diſcernere conuenit. Nam ſi quis per ſpititu ſeit bonam valetudinem cum ſolitas actiones facere poteſt ſic
lepenoria diticulter ſpirare ceperit augeaturq; accidens, neq; inter
= oſpittunagi ſpirandum ſtertere audiatur, tuberculi ortum ſuſpicari o-
e ortet. Si vero ſtertendo ſtrepitum fecerit, lentorum craſ-
* Ind conni forumq; humorum, pert inaciter impactorum multitudinem b
ulungnt zulmonis pronchia moleſtare eſt indicium. Quod ſi ilicò ab Rboreent anguſtiæ ſenſu quiſpiam difficulter ſpirauerit, fuxionem vel— N wecdoenh acerebro, velà vicinis ſedibus in pulmonem irruentem por- 1
ariein tendit. Prægreſſa pleuritide& febre remiſſa cum fluctuatio- b amocdl ne in thorace perceptã, pus ibi contineri ſuſpicio eſt.
ehnan 20. Si vero citra. febrem alius quiſpiam ſeroſus vel pi- ͤͤͤ derccit difficultatem excitarit, laborans tenue ſputum idq́; ab ini-
A mainmn tio exiguum ſed cum vehementi tuſſi, vbi vero coctum plus
etekm pinn ſſius& cum miriori tuſſi exſpuere ſolet. Materia
atque cra valdè copioſa& admodum tenuis omnes ſpiritus vias per-
means& replens ſubito ſuffocat.
r eumgleſin =w ülemn
1Snpaci tunn 1x. Permiſti flatus craſſi dolorem circa ambientem mem- 4 branam pectuſq́;& ſpinam vbi alligantur excitant. Pulſus
marmolt enn in his duxionibus frequenter inæqualis eſt, tum maximè
4 8 ilet cum læues arteriæ premuntur. b b
uafecigechh. 22. Aſthma malum eſt periculo non vacans, in iuuenibus
tcuratu pertinax, in ſenibus quibus familiare eſt ad mortem
V n ferè hæret, quia deſtillationes& grauedines in ijs codionem
icch vix

vix admittunt. Obnoxij huic malo ſunt qui crebro catar- rhis infeſtantur, vt iure ab Hipp. dictum ſit, quibus nares& genitura humidior&c.& qui anguſtum& alatum thoracem habent, quiq; obeſi& ventricoſi ſunr. Periculoſum eſt fe- brim ſuperuenire a ſthmati, aſthmaticos tremulam edere ſpi- rationem, homoplatas&òmnes muſculos vnà moueri, debili exſiſtente virtute, aut grauiter afflicto nouum imminere ca- tarrhum tum enim ſuffocatio timenda. accidit potiſſimum Autumno,& ſi inuteraſcit non curatur,& frequenter in ca- chexiam ve! hydropem deſinit. Cum in melius vertitur tuſ ſis fit rarior, plura ſanioſa excrementa& humidiora eijciun- tur, ſomni flunt longiores, vox ſonantior. b 23. Curatio perficitur diæta Chirurgia& Pharmacia. In ijs malis quæ cum perigçulo infeſtantes habent paroxyſmos duplex cura medici eſſe debet, vel eos confertim incidentes jeniat, ne ægrum ſubitò extinguant,& deinde morbum cut hic paroxyfmus ſuperuenire ſolet methodicè curet. 24. Nemo morbum tollere poteſt manente quæ eumge- nuit causà. Hæc ſi morbum proximè contincat, maxima curationis pars eſt eiuſdem ſublatio, ſi aliundè affluat, ſum. ma præſeruationis ratio in eius præcinione& affluxus inhi. bitione conſiſtit. In morbis quæ cauſſam antecedentem ha- bent, medentis inſtitutum ex præſeruatione& curatione compoſitum eſt, quod tamen abſolutè pro rato habendum noneſt, tum præcipuè vbi morbus morbi cauſa eſt, vel præ- cedens morbus operâ ſui ſymptomatis ſequentem producit, Cerebri intemperies, cum materiæ cuius ſoboles eſt catar- rhus, ſi methodicè curetur, ratione aſthmatis poteſt dici præſeruatio, propter ſuæ eſſentiæ fublationem curatio. 25. Quare vbi antecedens cauſa rationem morbiaut ſym- Ptomatis non habet, ſed cauſæ tantum, vniuerſalibus ma- Sis indiget præſidijs& præcautionem præſcribit, proxima vero
neuuſamag anebinurlä
7
drertiohem, fikaur) dein rauldonum ge
8
vam caulæ ant
5 onial gieledictum!
(aurhus curat
alerloribus,t erebri humidit. fenelianis pulu Iiſque ſenlbili mlur,& cerebro z Pxaanti ioto velin en denteſſe veheme! krerſant, craſſos wnom vjspenit tpectore craſſan lnere cumig e drbel fectiki⸗ eipolalent. dpotgationesn mor contuma
efertente K da
tntin lnat. beiter purgan d brouiſic
ai cuantum
voſe ibetana uhorandun,

Auenterine 1 d 4 zhertiturue E as diorzeitin leln
rg
* 5 durmarh 1e Mraujlna d m znw⸗
m ineidene mo bumcu et.
ne an uusinli au mwenemba. ai an coraigne 21 wohadandom Id eh elpte
ſe enprodu iu Sles ele 1l erö prulä a icuratic a biußn n. Wwralibußat-
Sbüwoin relo
vero eauſa magis particularibus remedijs iĩpſum locum affe-
Pinüm 2s6.
Cum ab iniuriã vindicantibus indiger, vnde liquidè conſtat purgationem& venæ ſectionem(ſi hæc quoque neceſſaria
videatur) dein fonticulos& alia tam euacuationum quam
reuulſionum genera, non tam ob aſthmatis propriè dicti, quam cauſæ antecedentis rationem, adhiberi. 3*
Quoniam autem à catarrho ferè oriatur aſthma pro- priè ſic dictum ſine illius remotione tutò curari non poteſt. Catarrhus curatur ſi præmiſſis conuenienter vniuerſalibus,
& auerſionibus, habitaq́; viſcerum inferiorum proſpectione,
cerebri humiditates intemperatæ deriuationibus, ſacculis Fernelianis, puluiſculiſq́; futuræ inſpergendis, odoramentis,
alijſque ſenſibiliter& inſenſibiliter educentibus ‚exhauri-
antur,& cerebro ſuus tonus reſtituatur de quibus alibi.
27. Purgantia quæ tum ratione materiæ antecedentis
in toto vel in capite hærentis potiſimum dantur, non de-
bent eſſe veheméèntia, quod fluxiones cõcitent, paroxyſmos accerſant, craſſos humores deorſum trahendo anguſtis pul monum vijs penitius inſfigant; imprudentis enim conſilij eſt e pectore craſſam viſcidamq; pituitam velle purgantibus e- ducere, cum id commodius bechicis fiat,& cauſæ proximæ per loci affecti vias proprias particularibus euacuantibus e- duci poſtulent. Illud itaq́; tenendum eſt, frequenter debe- re purgationes mites repeti, cum malum ſit chronicum,& humor contumax, eaſdem neq; exhiberi materià in pulmo- ne feruente& paroxiſmo ſæuiente, ne agitata materia abun- dantius fluat. commendant cas quæ ſimul vim expectorandi & leniter purgandi habent. b
28. prouifione totius habitâ,& exhauſto catarrho cere- broq; quantum ſieri potuit ad temperiem reuocato, ad cu- rationem pectoris procedendum, quod à viſcido& craſſo hu- more liberandum, ampliandum, dilatandum& tandem cor-
roborandum. B 2 Mate-

*
— —*——— ————. . 4——— ͤͤ———— —— Iſ1ſſſſſſſſſſ“ —-—— 2 2 1 5 —
19. Materia craſſa& viſcida debet calefieri, attenuari,
incidi, abſtergi, vt tuſſiendo expeditius promoueri& reijci queat; addita erunt quæ emolliunt& humectant,& quæ
flatus diſcutiunt, quibus aſthmatici redundant. Si enim nimium reſoluentibus initièò vtamur& temperara benigna- que omittamus;, tenuem materiam digeremus induratà craſ- tiori.
z0o. Id monet Gale. lib. 5. de ſimpli. facul cap. 13.vbi do.
cet: diuretica debere eſſe calida& acria vt ſanguinem funde- re, extenuare& ſecernere poſſint, non ſecus atq; lac quod
in ſeſecoit ſeroſo& tenui ſegregato. Talia itaq́; erunt vſur.
panda, quæ ſic atrenuent, vt craſſum ſegregato liquidiore non c9agulent, inſpiſſent aut valde deſiccent. Ea ualent, quæ ſine magno calore validè incidunt. Idem vult Aut; cum inquir, oportet vt aſſiduè fiat humectatio,& maturatio ma- teriæ quæ groſſa& viſcoſa eſt, neq; ſis contentus Subtilia- tione aut inciſione purâ.
31. Inrer probatiſſima quæ huic malo conueniunt reme- dia pectus explicando,& ab humorum craſſorum ſaburraà li- berando, numerantur ſequentia, Syrupus de Hyſſopo Guil. helmi Placentini, Syrupus de Eryſimo, de Marubio. A Pa- ſchalio commendatur aqua ligni ſancti per deſtillationè fa- cta, Chymicis probatur ſpiritus tartari eorrectiſſimus, mix- tura vitriolata, Montuo crocus cum moſcho,& ſucco occi- mi. Augenio& Quercetano vinum de peto& Electuarium
ex eodem vino paratum, cum oleo ſulphuris: Ioeli Zedoaria
eum decoctione ammoniaci. In laude ſunt oleum ſeminis fæniculi, angelicæ ammonioci, extractum croci, calami aro- matici:, millipedes, decoctum veteris galli cuius optimaa- pud Meſuen, Cratonem, Platerum deſcri ptioexſtat. Radix aronis& eius electuarium oximel agaricatum ſquilliticum. Ser apio& Auicenna commendant caſtorium, ammoniacum opp9:
gafenuame illologiam rott anmeciavide erum& palin gotet decoci 0 ſetuum, quod nit ſuperuacha a. Ri hisp fam, falotatio ſinterim comm dte ampliusobſe cii aſthmatis ca 3 de fodti lonem buins m⸗ vusCapizacciun deis nonagelimo Voratum eltant drum inckedibil . Herumn nitione 2 cpi täcandi conbu
ſue per meciam
dibſt cagum, nerdißea) que. gtezſtlite
Tnyliei⸗ dlent renellant
a cclinhæret iikeriasdiregh entes e comm b doftt rione i
ain lperuas

Wmeenintteme. n orum ehuniſ⸗ untijlooCui. ae lirubio Aba. debäladioreh m ecdiſömus wil ra Klaccocei od kedaunin
iclsloxlllecin
Sunr dleumſenn ascrocicalamim 3 d enhin
uum ha manne
V
.
1
a ioerlat, lit
8 3 u
öppoponacum, terebinthinam, crocum, radicem pyrethri, a- riſtologiam rotundam, gentianam, centaurium minus. Plu- ra remedia vide apud Auicennam, Serapionem, Meſuen, Pla⸗ terum& paſſim in diſpenſatorijs. Nunquam ſatis laudari poteſt, decoctum ligni ſancti, cum herbis pectoralibus præ- paratum, quod moderatè calefacit digerit, tenuat, conſu- mit ſuperuacua,& flaccidos pulmones corroborat. 32. Ex his plurima in paroxyſmo conueniunt, vt mate- riam, ſuffocarionem minantem reiectioni idoneam faciant, ſi interim commoda reuulſtonum genera ad hibeantur. Ne- qtie amplius obſcurum eſſe poteſt, quomodo ſit tractandus, cui aſthmatis cauſa aliunde quam à folo cerebro profluat. 33. De fonticulis nonihil aff pergemus, cum ad emenda- tionem huius mali non parum faciant: Impendio proba- mus Capiuaccium, qul in conſilio ſuo in Scoltzianis collecta- neis nonage ſimo ſeptimo ait: Quotidian experientid ex- ploratum eſt anhclitus difficultate vexatos ex vſu fonticu- lorum incredibilem vtiliratem percipere. 1 34. Horum viilitatem qui negat vel ignotat, diſcat ex de- finitione, äà Capiuaccio tradita. Fonticulus eſt vlcus, quod fit à causà conburente, ignea actu vel potenriâ, producitur- que per mediam cruſtam feu eſcharam, quâ decidente, vk cus fit cauum, eum amiſſione cutis, vt egrediatur materia morbifica, quæ ſuſcipitur propter imbecillitatem. ³s quan- doque affluit propter dolorem. 1 In 35. Friplici de causâ fiunt fonticuli potiſtimum veua- cuent, reuellant,& deriuent. Euacuant applicata le 1acfe- cto, cui inhæret materia- Deriuant& reuellunt ab eodem, ſi inferius directò a pplicentur, idque& modius ſi per vias pa- tentes&e communes id perfici queat. Nam decliuiOni eεσ poſiti ratione imbecillitatis(ad imbecilliores enim partss
natura ſuperuacuum deponit)& ſitus& doloris recipiunt.
3 Cere-

Be
bus antiquis à capite ad pectus fiunt in brachijs parte ſylue-
36. Cerebrum quia frigidum& laxum magnæque mo-
lis eſt, multa congerit excrementa, morbo verò correptum
ſuæ qualitati cognato, inemendabili& hectico plerumque afficitur malo, adeò vt excrementorum ſaburram congerat non exiguam, quam cum ad pectus deponere lubricà& tri- tà viã conſuenit, nulla diuertendi ratio melior eſt, quam per fonticulos. et2 31n
37. Vnde liquidò patet nos non facere hos cuniculos fon- ticuloſq́; vel vt mareriam in pectore hærentem& fixam per
eos euacuemus, veluti quidam perperàm intelligunt, ſedyt
*‿—
hanc quæ continuo incapite repullulaſcit per eos auocemus & educamus, ne ibi coaceruata confertim cum impetu in
pectus frequenter fluat, paroxyſmos datura,& vt hæ partes
ignobiliores, in quibus facti ſunt fonticuli d&ε.αeενννεεννι⁸ε⁷ν conſequantur.“
38. Conueniunt itaque in affectibus diuturnis, cum ob partis intemperiem validam perennis eſt materiæ generatio. Appolitè locantur in cruribus, cum ex inferioribus parti- bus, in cerebrum ablegantur cauſæ morbificæ. In brachijs
autem ad reuulſionem& deriuationem materiæ in cerebro
quotidiè genitæ, in futura coronali ad euacuationem& ſu- ſpenſionem. Verum ad catarrhum ſuffocariuum præferun- tur hoc in loco excitatæ veſiculæ; quod citius fiant& vim ſu- am exerant; aliàs Paulus AEginet. lib. 6. c. 2. inquit. In difſicul-
ter ſpirantibus ob humorem ꝗàâ capite ad pectus delabentem, vſtic drcà medium capitis faciendna?“
39. Roderi. de Caſtro lib. ⁊. de mor. mulier. cap. ². ait. Hoc remedij genus abijr in conſuetudinem apud Iralos, vbi pti- mum pertinaci alia fluxione vexantur. In deſtillationi-
ſtri
iguttuoraig tefomotes f nilbbus affe
50

2 osemniellaſn 1 ntem irang ntellignt,e Rt cozauccrm neum imxeri Ti m hepune 2 llAah, muſi
rürarnis cumdh Mrrirgelernii rior busaun. itr lubrachie an iein eredro b nuu ewa preterw V Biundimt uütlnchl
LMddeng
aeercpah 1 lrlosſi 1E ln dektlkia
Rdhſsparft
12 b
ſtri quatuor digitis ab humero. Vſus enim eorum eſt diuer- rere humores frigidos, in aſthmate, paralyſi, epilepſià,& ſi- milibus affectibus. De diæta& externarum cauſa- rum moderamine legantur
practici. SoI DEO GLONTA f1 NI F

te piin
ſo
dore, ciuſc
— — ——
̃
— —
— ——