4* . 71 Kr.. O 5 *
lün 3 4 4 1 8 8„ 5 Aec 4 0. Lnckh * 1). ,— . 1 4 44
1.. An 81 g eri Ra Hara A unn
4 h ö““ nzet 893 C
— xicoe
. nt 47 gert ,.—
* m 4 N. c dauu xr dns 3
4 83 ooocat Auſrxu .—“‧“— 1
cun, 4 Arabn Njpochackum⸗ b Drun 1iet Kcun e altaroten e
4*½— ar, cacacd
4* 8* bortn deilsco
DisPvTATIO MEDICA
MELANGHOLIA
Quam
PRAESIDE Clariſßimo& exccellentiſsimo Viro,
DN IOANNE NVOLFIO, Philoſophiæ& Medicinæ Doctore, ac Profeſſore publico,
Dublice examinandam proponit
HENNINGVS VN NERZAGT Laffurdenſis,
Nonis Nuenbnu.
H=IMAESTADI,
Typographo IACOBO LVCOIo, CIo Io cXIV.

—— 5 2 — 9——— 2 1 4 8 2 4 r 1 5 4 5. 8 3 4 22» —„ 7 8* 2* 5 3 8— e* 5.
—
aæAAuplißimo, conſult DN. HENRIOO Warneken/ Illmi Principis EMID-HvLDERIGI, Ducis Brun- ſuicenſis& Lunæburgenſis ArchiCamerario, & Confiliario præcipuo, hæreditario in Gruͤningen/ dn.& cuergetæ ſuo plurimùm honorando: 3 NEONON Praſtantißimo tõ humaniſimo Viro, DN. HERMANNO Beuenrodt, arcis Ierxheimiæ præfecto digniſſimo, pa- trono& fautori colendo, b Diſßputationem hanc gratitudinis e obſeruantiæ erg0 inſcribit O dicat
RESPONDENYS
lletanige 1 Nulenannz.
. 5 4
47 Aane mmanenxn p hennnu zerfet i ſe
unus auſma an p. an g narune d 1 Han— 2 1 duks muc ue fe naſerſ dd ſ iate gerua n lirsilarin 9 lainee 4 At, nulka. Auütmnuen la *
—

Ulgerr jm 1 9 Fmm honorandc. N„ XEc Xox * 6 erln es bunanm. 4 1 CKRMANXNO R 8[4! NO N . pextecto dun 4 1
4. e, 1 3 an 1 90 alol.(Olcndo,
.
Drzutatwuen larn
“
DE M
ELANCHOLIA.
AS J. b Erebrum non minus iuſtam temper em ſubſtan-
4 Se iæ, ſPirituum membranuarum, qudin debitum appa- ratum inſtrumentorum ſecundum magnuitudinem„hus- s merum, conformationem, conſenſum& ſirum, aig. vni- ratém aa actiones ſuas edeadas requirit, atq adeò pro naruralt illo- rum eſſe, haſce naturales& bonas, pro præternaturali, præternatu- rales& virioſas edit. 2. Actiones aurem illæ Auplices ſanr: aliæ immanentes, aliæ franſéuntes Immanentes ſunt, qua in ipſo sperante manent,& ſuns ipſius operantis perfectio, Vocanturg, à Galeno ooν ᷣ wun aν εέαἀάννν, cuiufmodi ſuns principes illæ, quæ in imdaginarione, memoria,& rarione ſiue inrellctu, ſecundum medicos, conſcftunr. Tranſéunres, quæ in exteriorem rem tranſeunt,& ſuni perfectis Ffacti, quod per ipſas conſtituitur: veluri diftributioſgirituum ani-
malium per neruos in reliquas partes motus& ſenſus cauſa.
4. Circa illas itidem, qaemadmodum in hus fundtionibur acci- dére ſoler, multis modis fiunt leſcones, in quarum numero non inf- mæ conditionis eitilainremperies, qua v Cælius Rhodiginus lib. 17. lect. antiq. c.1. loquitur, bomines ſæpe itad rationali abeun: ſénſu, confternanturg pronſum, vt mira quædam ac hupenda illu contingere auimaduertamus: fiue qua ſaem, vr 3. cap. Haber, 2 communi ſenſu ſequeſtrati, aded dementtunr, adeog obbrureſcunr,
Vt nubarenus vice Lominum ſint, mentw ille vigore diuino inter-
exrin dto.
4. Statuit quidem Plinius lib. 7. cap. 50. etiam morbum ali-
quem éſſe per ſapientiam mori; quod ſanè per nos ille ita ſibi habeas 41l 2 recto

——
—— C ¼]⁊
recto intellectum modo. Verùm ſi quis exinde ex illius quog, i. e. ſa- pientiæ ægritudine, vitam aliquam hominv conflituere, aur in nibil
ſapiendoiſecundum prouerb. iucundiſimam vitam, cum μ e
veir ardduνoy anduſir, reponere velit, is nibil aliud agat, quaàm ſi hominem exuat ſua humanitate, diuinag, quam habet ſecundum Ariſtotelem 4. de part. animal. c. 10. ſubſauria,& rarione=, quæ vt propriaum hominus Sonum eit, ira ili anrecedi auimalia,
Deos fequitur, Sen. epiſt. 76. Arq hocaſſeuerantem digzum meri-
t iuditemus, qui ſirauguletur: quales es nomine fuiſſe pronuncia- eir Epheſios Heraclitus, quod eiccto ſiugularis modeſftiæ ac frugali- tatir viro Hermodors nobile ilud promulgçaren: decretum: Nems apud nos frugi fit, nemo vnus excellat, Velſi excelluerit, abear. J. Non igitur prater rem admirabiles atq omnino inopinabt- les cum Cælio cirato loco,aftirmamius illos&ſfcctus, qus proueniun: ub lomine uauroe eOeouéoyn, cuius rario arg intellectus ægrotat,& ad impotentiam præcipiratur, vt deſipere cogatur, quod tum fieri dicimus, quando ad eum modum faculras è ſuiipfius pote- Rtare exit, ar; extra quadrum, vr dici ſolet, promouetur, vt res, quæ non ſunt, ac ſeſſent, vel multò, qudm ſeſe habent, aliter, imd abſurae& peruersè djudicet. Id quod vel ſeparatim ſola cogitatio- ne, aur ſermone, aut opere, vel ſmul horum omnii fieri ſolet. Quam mentüs, vr Sueranius vocar, valetudinem, deſöpienrtiam, delirium, aur dementiam nuncupamus; Græci εᷣ ννοl. d. Mirari aliäs ſubit naturas hominum varias, in quibus ef- Fingendis valaè luſit natura parens: etiamſi enim nibil non, quod Heossdeic reddere poſiit illos, affatim contulerit, nihilominus tamen videre licet, ſemper illam eriam oprimus& praftantiſtimis ingeni: 2dBerhaſſe aliquid dementiæ& ſtaltitiæ, ita vt in omni vniuerſua- te generis humani neminem reperire liceat, qui non in aliqua deſipiat, ob id meriro reponendus fæcunda in gente Meneni: adeò bæc populos, hæc magnors formula reges tenet. Quanquam mulli id Valde diſtimulare veliur, ranrd htultiores, quantdò id faciaut Nau— Tus.
ote hruernt 4 Serhuad aurldenaf. usffeiszd Nhinuiuſs Fennun Oen fumu. felet u tarGll lb.. utan ſudſgun unfelreiu un iinulim ferue ir Attul lelun 2 1 ur Gyal aun
dnl nines exyn.
augecimnaſene uſe alenoyil,

. 4
9 er vnnai Jiu.&æd bic morb us qui pro laboranrium natura Valde varius est, 9* 4 anne Laria 28 20 T2ονν ⁹μοινα, magls parcſcer illi, qui Vnikerſas quorum
maa 6, A libet bominum cuiuſcun o orainis& ætatts actiones conſiderauerit, L per nin 109 9 quarum ineptias propterea ridere maluit Democritus, un ſenens aag, FA quoties à limine mouerat vnum Lp6, 4 4 müa Protuleratq́; pedem, .— cernan qudàm 4 Rere miſérias Heraclitasmaiore ſann bamanitate, vt Sene- men— 4 vuni ca iudicat lib. de tranq. an. Ideo g Juia hiſce etiam morbius medici- — ke emn nam non esi Vacile, neg; noſtrum dicere, ad noſtra nos referimus. iene enaaan 7. Deſcpientia itaq, quocunq fiat modo, neceſſum eſt, vt ſit vel N ene aexei hernh cum febre coniuncta,& tum ſi continuata perenner,& febris vi- Tamnn Aüurahi 4 8 gore non mitigata prodacatur, Opeulng dicitur quam miſlam in præ- eeten anafmmathſäte. ſentia faciemus. Vel ei ſine febre& vocatur gœria: uu ec, ſiqui- G cen mame dem, vr ait Gal. lib.j. prorh. comm.1. 1. e. inſanire omne: bomi- — 1 ge nes dicunt eos, qui deſipiunt citra febrem; quemadmodum(Opsvuri-
Leu qui cum febre id patiuntur. Eiiamſi enim aœvla tanquampe-
culiaris quædam ſgecies brutum illum& ferinum citra febrem fu- rorem apud Medicos propriè ſignificet, nililominus tamen& ab Hippocrate Galqs autoribus generaliter accepta ad alios etiam de- — liræmentüs gfrores exprimendos extendirur, quemadmodum C el- mnatammſge ſus quoq; lib. z. cap. 18. vocabulum inſaniæ, prout plura deliri mn am naaamahe Lenera coinplectitur, vſurpat. Sic auulau 6. aph. 21. Hippoc. vocat,
2e mud at eun maun fauui rnt Hucen,:/ dri tn m tigeur tel nalh, aumn 4 lar mne ntrr li rut ꝛel ſwmi
aun Denn(' aCn explicane Galeno, illam inſaniam, quæ propriè melancholia dici- rrur, nonilum, qui fit ex bile, furorem.. as mezcr mmfann f. No⸗ hac quoq relicta ſecie de ea ſalrem deſopientia agemas,
ud ν epri, Vt Hipp.lib.de ſacro morbo ſcribir, dnò με‿ρνα 1. 1* 4
— e 9„0. Noege. ni reer ed S⸗ Eεορ⁴dᷣ ,ρ π d Auœuze faciunt,& melan- 14
myer ilan mun he holia b humore, qui ipſius cauſa eit, ſic dicto, indigeratur, arte-
uente furrs 27 Nante Gal. 2. meth. med. cap. 2. Non verò quod, vr Celius Aure-
mamens tn lanas voluit, ater Lumor in hoc affectu euomatur. g. Vocumus Igitur eos melancholicos, qui aliena d ratione oo-
gitant, loquuntur& cfhiciunr prout morbus radices egerit, cum ti- 4„₰ more

——— ———
eeore& maſtitia ſine manifeſta cauſa. Exx his duobus enim ran- quam propris indubitarisq ſignis 8 charadteribus melancholiam zolligit Hipp. 6. aphor. 23. himetus cum triſtitia perſeuerent longo rempore, melancbolicum hoc eit. Er Areræus furentibus quiden animum ie S70& excandeſcentiam: melancholicts autem es Au- rusν uασ ↄuνde ad triflitiam Canimi augorem couuertli dicit lib. de diut. morb. I. cap. 5. b b 10. BEt igitur melancholia pymproma faculraris principi, cu- gubiectam. ius actiones deprauantur ac proinde Jubiectum illius cerebrum eſe benè inrelligit is, qui animæ inrelltgentiam ſiue ratiocinationem cerebri actionem eſſe propriam cognouerit. Hac enim parte ſapi- mus& intelligimus eademq; ipſa parte& inſanimus Gacliramus, Hipp. lib. de morb. ſac. Veruntamen cum cerebrum duplici ma- do conſiderari poſit, vel vt pars ſimilarus, vel vr pars orgauica, non ita in confeſp iam eit, qua tatione illad in boc morbo afficiatur, in diuerſa hic euntibus ſentenzijs. 7I. Plerig ſatuunt cerebrui afkci tanquam partem fimila- rem, temperamenlo widelicet illius Uitiaro. Primò, quod ſenſimfiat hic affectus, ſecundum quem modam ſaltem producuntur morbi, qui ad inremperiem parttui ſequuntur: neg cuim ſubitò ſed pede-
rentim ſtatu& commenſu ſao ad exce, us exenut temperamenta,
4 3.—,. ideog, neg fieri potest, vr ſubitanca illorum morborum tam ſit ge- neratio qudm diſcußio, quemadmodum arguamentatur Galenus
lib. z2. de cauſ. ſympt. c. 7. 12. Secund, quod rehie Hipp. in fine lib. 6. epid. melancbo- lici vrplurimum fant epileprici,& contra, prout in hanc vel illam
„
artem morbus inclinarir. Vbi bilem ad corpus conwerlt ait, e xpli 4
— Gal lib 2 1 2 10 34* e e„ A,„ 7 n- cdse ralen I1 3.de QcC. aff. C. 7. çuεᷣ eee Vélut? Parl? 14
nrali ͤ Krumenldle noo‿er, qubd 1A SOſT l C LL12 1Sutrs e2 O212 At- Aa meule
X 8. 3 2z;„ Derò repere, cum temperamenluin linimut du⁴o, ed, Vr fimildrt, Ho- cer. In quam ſenrentiam& plura alia in Galeno eccçurrunt, pra . X..„ß.„„
cipuè quod lib. S. de vſu part. c. 13. melius&ſe dicit exitimaren
ℳ₰.—/
Iur
Kunuers mn,
Uimſ 7 uns
anpuxlgi, mnitleum aln ſum ſul. bniſaum. nüuſt yux 4 ut ſuniu
nmuuy iun n nfaünrücan Titgelbſa unaaf unſtoſanruznn ilnurnaine un ſtynyneun NAumd, qund,s
en imnerim Gtiſnti una iinn lan, 9 8 nuiine lt, Inee in, unſltem 8 unyelinnibur, 8 Bhun uu, u 364
tenuſmpleiadn

1e e a 7 4 311 1 1 2 70 dech 1nenn 1 44 0½ 4 8 4. A Han 1 14 en. Fknun a . Ae a , 4 Ary Man 2 Lcalas ,⸗ 1 4 44 1 17 4 N unan n. — 8 1 14443 4 7 421 1 IAaer,: 4
4 4 4 7 n 1Ann * 4 9. 4.7 1 40y ran eau. wzan
4„ 4 Ha L
„ 6„ unAn 4. r — 1* . 9 F 93 14 ͤ „1. . * 4 3“ 1 7„
intellectum ſequi non compofitionis varietatem, ſca corporis, quoa cogitat atq; intelligit, bonam temperiem, neg bonitatem ac perfe- ctionem intelledtus multitudini piritus animalts porius videri ar- tribuendam, Tudm qualitati. 23. Contra quidam& nominatim Eraſtus, cerebrum non diicts ſolum modo, ſed prout ſingulari ille Gadmirabili fabrica confor- matum G&rſpiritibus inſtructum eit, in hoc morbo aſfectum eſſe de- monſtrare conatur, idg, plurib arguméris,inter quæ præctpua ſunt Primò, quod neriacieui⸗ non ſit purꝰ ſimilaris actio, ideoq neg illi- us Menſa ſiue læſio, vipote quas eiuſaem ſpeciei elſe oporteat, quare Ahzmilari ſubſtantia erimo edi non polſe, quia non quælibet cerebri parricula ratiocinarionem inchoet& peyficiat, quæ ſimilarium par- tium omuium ſit proprietas communis& inſeparabilis. 24. Secaundo, quod hæ primæ actiones non Jaltemi ſenſim labe- factentur, verumetiam ſubitoò, priuſquam vlla smniuo intemperies cerebri fabſtantiæ tauta aſBergi poſit, quæ has actiones maniféeſte ac ſenſ Viliter lædat, quemadmodum illas non rarò videmus ſola conformatione laſd, remperamento nondum labefactato, intercipi & Viriari, non ſaltem in colli Monibus cerebri, eiuſdemq; ventricu- lorum compréeſtionibus, ſed etiam in alis& quiden leuioribus pra- uls diſpoſirionibus, quæ cerebro proprer Kititus malè aſfectos obtin- gunt, Veluti inſimp. 95 delirio, quando ex incompoſitis propter in- ſömnia inquieta conturbationibus, aut repentina conſternatione, aut ebrietate&c. imaginatio& mens decepta aberrat, vide Era- ſtum in theſ. de melancholia: Parte quarta diſputat. contra Paracel. in Anatome contra Comitem Mont. II. Ab Had ſententia non abludit Argenterius, qui coment. 2. in artem medicin. Gal. farerur quidem in his, vt eriam in alis actionibus requiri cerram ꝛenpenen, cerebri,& calidum natiuum bene Meltun, ſéd quod 46 illis Jumitur nec totum ſſe, nec præci- puum, verum, quod maximum ſi ſi in hac re, ſumi ex ſtructura pſi ꝛus cerebri, Qæarenus ipſam organica pars eft. Temperiem enim vr commu-

—. ———— —
—
ommunis eit in omnibus alis parti bus, ſie communium ationum, nempe attractionis, retentionis, concoct ionis& expulfionis&ſie cau-
ſam. Propriam autemfruct uram cauſam eſſe, vr aliæ partes inſtru-
243, e mentariæ nequeant præſtare, quod cerebrum ehhicit, ideog licet non eadem prorfus Fir remperies cerebri 22 aliarum partium quapropter diwerſa fortaſßis eſſe poſäiur actiones; nibilominus tamen, cum ea, quæ eſt in ipſa temperis differenria non faciai diſferre cerebrum,at alijs membrus in attractione, retentione, concockione& expullo. ne, nullam apparere cauſam, cur in alq diſftrentiam aliquam
faciat. b 16. Nospriorem ſententiam, K rectè expliceruranquaumprin. cipijs& ſententiæ Galeni conſentaneam præ altéera amplectimur. Nan negamus autem, ſi vniuerſas, quæ A cerebro dependenr. qpe. rarionesſgectare Velis, adl eas perficiendas opdis fuiſſe rali, quæ illi adeit ſtructura. Verum interuas G& princibes alliones hrimarii potißtmum elicere dicimus cerebri fubſantiam,& illius propriam temperiem. Ex propria enim, vr haliet Gale nus lib. 6. de decret. Hippoc.& Plat. c. 8. Gecie fabſtauriæ propriam Iſe eriam fvnltio- nem oportet: A qua eadem proprietate cerebrum SBiritum quog; ani. malem ranquam immediatun illarums funktiouum argauumprodu. cit, qui proprietarem ſuam, temperiem G& formam ex ifiumei ee- rebri alterarione& coctione acdwirit. rE. Pproinde in cerebri ſubltautia indiſcriminarim fiunt allis- nes principes ope remperaméenri& ſirituum, per illius corpus diſ Jeminatorum, qui tanquam portitores ſunt& vebiculaſpetietum ſenſibilium. Ideog, non conficit rem, imò lanc noſiram Jeuten- tiam confirmar Eraltus co argumenro, quoſabftantiam cerebri le⸗ di, vulnerari, eius parrem eximi abſq leſione operarionum prludt. pum, rettè quidem aſſerit; at malè exinde concludit, illau éd pto- prer non eſſe cauſam iſtarum operarionum, zum l in reliqus pat- ribus, quæ læſæ non ſunt, nililominus exerceri& perfici queaul, qvemaamodum id in ſimilaribus omnibus contingit. Et Sehau
tdel
4
Lulauten/ nun nuujelan/
Ku uenelecaua
liizwuaiſuane⸗ Anaruune, uuffan fu errhit, ile dn git uiam elena mihun ſeumenc uüigexeriſuſwiu laſtrnugi n imnxſluuuscſe Naſerualtis kdemptusp 4 Luapnyrenfi Iiora Aepn üſgennim, attam vdul- nuncupari. umſſen achnen b ani ſaa enper:
Wman⸗/le Hu 1 u luu afed
ar ſelen arg„
00 lun⸗ ſan I ran, s iame,, 1 2 10 7

446 ne IMa- Atunen.*4 1
r r riacas caii Tgamma 9⁹ Nae 5 mrin ait aua. Urat en,:r Aer(denl rr ufe na Iuruu irxerate ceniup
un mefnn Ta asfiun
rurn*, fengeren na. aaa Atne ntt.
ur arr. Fc
*& reren Mn N
uromn
4 4* 4 Er 47 9„ 7 2
idem Lac rarione, quau propugnare debebat, Frudturam cerebri, qua malè eo modo adornata nibilo tamen minus attiones Perfecta edantur.
7. Quod autem ratiocinatioin hoc Medtu deprauetur& per wertatur, manifeſtum ſarts eit, etiamßft non neceſſuin ſar, in omnibus rebus, quæ intellectui obcciunrur, hanc eaberrarionem, cumſuf Rciat in vna aliqua re, ſiue èn dia Davraoin, vr loquitur Aretæ us, illam accidere, confiaute in reliquls mente& iudicio, qualus ſetri- FRitiam excipias, ile drgiuus fuit, cuias meminit Horatius lib. z. epiſt. z. Qut cum cætera alioquin ſanus eſſer,& viræ ſeruaret munia recto more, ſe ramen cçredidit miros audire tragædos. Alg, hac iu- cunditate perfuſus ſatius ſe exiſtimauit iuſauire&deltrum 2ſſ, udm ſapere& ringi, quapropter cognatorum tandem ohibus& cura, cum reſtttutus eſſer, de vi llata& iniuria conqueſtus&st,
Pol me occidiſtis amici Non ſeruaſtis, ait, cui ſic extorta voluptas, Et demptus per vim mentis gratiſſimus error.
79. Quapropter fruſtra hic eit Argenterius, qui comment. in lib. 2. aphor. 2. Aeprauaram quidem imaginatricis actionem di- cit deſipientiam, attamen melancholiam trißtem polius imagina- rionem vult nuncupari. Non enimaliad videri eſſe melancholiam, qudam triſtem actionem imaginatricis: probè enim melancholico⸗ rariocinari, ſed ſemper triftitia imaginari. Quibus planè euerrit
formam ille Buius affectus, quæ in illaſimal peruerſitate inrellectus
conſiftit,& d qua originem quog, ducit illa triſtitia. Quod ſi enim rem, vti&ſſet in ſua natura, cognoſcerent melancholici, neg errore pbantaſiæ aliena alg. A ratione abborrentia ſibi imaginarentur&
perſuaderent minus velneutiquam triſtibus illis co eitationibus di-
repti vexarentur.
20. Erſi aurem ratiocinario ſemper in hoc morbo vitterur, ni-
Bilominus tamen id nonfis per ſe, ſed per accidens. Cum enim in-
teligentem phantaſmara ſeculari oporteat, illa autem- pbantaſia F Pprrodu-

—*. 4— —. ö .—* 5—* 8 ———— 1——— ..——— ——
producaniur,& ad intellectum tranſmittantur, fieri neceſſum eft, vr, ſt hæc proprer imaginationem læſam ſinz abſurda, neg legitimo modo ſe habeant, ratiocinatio quog recte fieri nequeatun ilis qui- dem rebus, quarum ſpecies propter intemperiem cerebri,& ſgiritu⸗ eiuſdem inquinato⸗ minusq́; puros, aut alioquin perturbatos, corru-
tè vel tumultuosè agitaræ, non rectè exbibentur intellectui. Qua-
proprer iuquit Gal. lib. ꝛ2. de ſympt. cauſ. c. 7. Melancbolica de-
liria eſſe ex corruptis imaginationibus, multas& illorum ſecies, prout ille ſpeciatim corrumpuntur. 3. 22. Er quibus primum apparet, non diuerſum quid accidere melancholicis abillis, qui inſomnijs detinentur, in quibus ſapt val- A extranea, falſa, incompoſira& minus cobærentia dormientibus obijciuntur, qualia ſunt: Volareé nos, ſaltu longo repentè librari,& nos& alios videre muratos in varias formas,& modoò aues factot, moaoò equos&c. Fracaſt. in Turr. lib. 2. Vude ſcitè dictum eit, talia eſſe delirantium phantaſmaæra, qualia ſunt dormientium ſo mnia,& quod dormientes in ſomnis praſtare videntur, id melan- cholicos vigilantes facere: vel quod ſpiritus inordinatè moucantur atg exagitentur, vel quod alienls vaporibus cerebri diſpoſärionem Vitiantibus, permixti contaminentur. Quæ res facir, vt& gecie: ipſa, quæ in ſpiritibus ſunt ſimul& tumultuatiè açantur. 22. Secundo. Hinc eriam quodammodo percipi poſfe videtut, quare tam variæ& diſcrepantes decepriones&errores circa phan- raſtam contingant, vt etiam aperrè falſa imaginéntur melanc holici: videlicet eſſe ſe reſtam, gallum gallinaceum faclos, plumbeun, imò nullum habere caput, cornua, naſum in longitudinem probo- ſcidis elephanti exporrectum, ex vitro conflaros clunes: toramge- ftare orbem in digito, ranas& bufones in inteſtinis alere, oſe mor- ruos,& ſæxcenta einſmodi, quæ numero comprebendere ncfas ei
Quorum omnium tres aſignat cauſas Fracaſt. lib. de intell. 2. Vnua
æit, obliquus diſcurſiu: alia eit corporis diſpofitio: rertia æit occaſlo
aliqua ita imaginandi. Vocat aurem occaſionem, e. gſibilare au- Fõ e
tuajßuy unetyiuntan d mllb.dt lullunſſaram uatiii ami ntem unſinie ru fule Aihiſtn d rrrurura ſirius Kallereadena 2aneumadiu
1
riggfnnbun edintn din nanjfflam ea iNu ſanttes aular q lentia 48 ndinjſiniam abi Lauſerun utens vin unun o 8 iyni ur cerelri mm, lenpus auu. dteu ntendam h 2 Pniliui⸗ labores Ala materiam 4 7 kannie ſca qua
W
un, ceruina, cap
6 Nnuumani au ſalecun
6
iſaue, ge 4.

Nen cen. Aaen, dnan en.enaa„. sae res, pondus aliquod percipere,& vniuerſaliter apparenrias ſenſu- 1un zer* kese ſan um, quc recipiuntur vti veræ, quas ſigillatim ſcire es impoſcibile. M ——— 2, mehfa 23. Gal. lib. 3. de loc. aff. cap.. Cauſam facit hwius morbi Gavſe ane n 1 1 du melanc holicum ſuccum aur melanc holicum ſanguinen, in quo ſicci- „CAn an edecriian tas arg. Füigiditas dominantur„ ui ſi in 2 cerebri corpore abun- —* apt caut„ dauerit, cam inſaniæ Heciem, quam Græci vocant AsAaνωολe⁷, ndu Faciat. Vnde diiſoſitio& temperies cerebri permutatur,& labes n annenzann. 1 præternaturaltis ſpiriribus Wergitur, vt tenebricoſt a Vaporibus du n man gag, ncen melancholicus reddanrur. 14le, 3u aßn. enaen 24. Cum enim actiones principes in cerebri Jubſtantia medi- 44, ame G nade a antibus Siritibus edautur,& hls debealur buritas, tenuitas G&lu- haeleenr oen ciditas, manifeſtum eit ex harum priuatione illas deprauari:&
r hicut, vbi ſgiritus ſunt tenues, puri& lucidi, facultas animalis cum in uc unditate& lætitia agitz ita ſi craſi, impuri& opaci redaantur,
4 4 —“ 4 4* in lm. d.
Tr. 1d. 2. 1 eadem ad triftitiam ait. Merteantnehents nens, aalaega 2p. Cauſarum qutem mediatarum aliæ ſunt eflicientes,& in- öremwperiem humorum G&ſpirituauminducunt, vi fiigida& ſitca to- r, re e nu ſmuxan riaus corporis, aut cerebri, aur præcipuorum quorundam viſcerum
dn an malama lamn onſiturio, tempus autumnale, acrio ſftarus inæqualis, interdum aan aam nena, De alidus ſiccus, interdum frigidus ſiccus, vigiliæ, curæ, ſollicitudines, , rimor& triſtitia, labores nimij,&c.. 26. Aliæ mareriam ſuppeditant, vralimenta craſi ſucci, ter renæ ſubſtantiæ, ſiccæ qualitatis, caro animalium ſeniorum non ca- ratorum, ceruina, caprina, bubula, leporina, carnes au piſces umo indurati aur ſale conditi, legumina, braſtica, caſeus verus, pa- en alen Pebnsnh aus furfuraceus, Cyc. b
derrcu, us, umn 2,. Aliæ materiam generatam in corpore detinent, vt ſuppreſ- mamhe fio conſueræ euacuationis per vterum, bamorrhoides, lienis vena-
indus ant, Inn G untun r u Buc mum udonau e g76
g rmarti terntur .„ Herkt 4nnn
rumäa obſtructio.
1 euamain 24. Ex bus in genere ſuppoſitis colligitur talis defnitio: Me- Doßriti⸗
lancholia eſt diſpoſitio præternaturalis cerebri& ſpirituum
animalium, cum delirio ſine febre, cum metu& triſtitia abſ- 44 21 4 1. 2; aa umssu B 2 què /

1
———— 4 1——
Prima ſEe- 59.
cre*.
Secunda
Sᷓecies.
5. G&eci es.
que manifeſta cauſa, ex humore, vel vapore frigido& ſicco. 29. um aurem vapor ille melanc holicus" diuerſis focis depen- deat, prog is etiam melancholia in tres Hecies diuidatur, in pri- mariam videlicet, in eam, quæ conſenſu totius fir,& in hypochon- driacami ſiue flatulentam: neg, minus data defnitio de dictis He-
ciebus ſecundum prius& poſterius dicatur, requiritur, vt, quoma.
do hæc ſe habeant, breuibus conſideremus. Primariam eam dicimus, quæ ſolum cerebrum humoris vel vaporis melancholici habet ſubieéctum, ſiue in illo ab ipfius intem- perie, vel alqs de cauſis, Vt ſollicitudine nimia, terrore graui, vi- fione horrenda, imaginatione vehementi, vigilis&tc. generata ſit mareria melancholica: ſiue aliunde deriuata& attracta ratione doloris& caloris, aut relicta post inflammationem cerebri. 37. Ex conſenſu totius oritur, quando ſauguis vniuetſis in ve- nis melanc holicus eſfectus totius corporis habitum occupauit, ſu- mitg initium partibus naturalibus ſanguificationi inſeruienti- bus, occaſionem ætate, auni tempore, temperatura, viræ genere& victu, ſiue quæcung, vim aliquam in iftiufmodi ſanguint genera- rtione obrinenr, præbentibus„ praſertim ſi iecur inten peratum: 22
lien imbecillior humorem melancbolicum ad ſé allicere& trahere,
vel artractum& pro re nata concoctum& ſubactum xpurgare nequear. 32. Hypochondriaca denig focum ſiue ſedem babet in partibus Fferè quibuſcunq imi ventris, Vnde vapor fumoſus& fuligingſus exciratus exhalatione quadam tranſmittitur ad cerebrum, haud ſHecus ac in quibuſaam oris ventriculi affectionibus, effertur fuligi- noſus quidam halitus aur craſſus vapor, qui fimilia, vt in ſußfuſuone accidenlia, producit. Veràm quia hæc ſecie⸗ propria quadam ra- rione defnitur&circumſcribirur,neg niſtinuereratum ſit malum, melancholica, eaco interpolara, quod Vapores illi A ſanguine craſſo, aduſto& feculento eleuati rurſum diſcutiantur„accidentia parir, adaliam conſiderarionem regcietur.
33. Porro
7 . H
„ Nn gus luu mnujmynu(7 uuuuun hunml unn jruum. In 1 nn jiu iln nn ruikur uia uui wuale itlib muninm nenear Nhr imunan aiuu tirendiſen uuchanferiende, un Anchalment, ſuen turgr Iiaie yertin Vunnh mnumu auten dn emie katus ex. emadi fuunqu dnnbeuran impen)

4 7 An junr ba , n AErradu ſafrin 2= Rr, A:mu., lraunn 2— ucu ie raern. 2 furn
roerun unn unurn nrunam u0. 8 r aas nd Ouc
a nundr 4 ενι ενν eenu rrurs, vade p mt.
Haane uatn rur das
1 4
Faun ar 1ch. M. Ml 4 ₰ 4 2 4 1 un euus er ferr E
„ 4
Mn 2
„rrmi rduu e] ujnxni
6 4 4 64
rucs! rca 1—
rd- 4 nnuls, Ha Aen b
2. Porr) hna butus mali quædam ſant communiâ, quædam uνƷ⸗ 82 N 94 ſ4 142 4„ I. Cowmu- uid.
cuig ſteciei propria. Communia ſunt; metas, qui nunquam?los de
ſerit, ob naturam humoris peculiarem 22 impuritateu ac tenebri- coſiturem ſpiriruum. Triftitia ex metu oborta, quam nunquam non
praæ ſé ferunt, quæg illos inducit, vt odio proſequantur omues, quor-
quot viderint, vitæq́ tædium deſperantes concipiant. Sunt autem omnes, vr Gale. ait lib. 2. de ſympt. cauſ. ine cauſa mafſti, nec ſi
roges, quamobrem mæreant, reddere cauſam poſſunt.
34. Propter timiditatem eos ſuſpicis quog mal ohaber, quapro- pter inſiaias ſibi tendi ſemper imaginantur. Item error circa fa- cienda& non facienda, vt ſi non habito loci temporus aut perſõna- rum reſpectu clament, querelas ſubinde ingeminent, diſcincti in- cedant&c. Vigiliæ pertinaces. Ariſtot. ſect. 4. probl. 1. melan- cholicos libidinoſos eſſé pronunciat propter flatuum copiam, qui in iſto morbo, inprimu autem bypochondriaco malo redundant caloris debilitate, vndeé flatus excitati Veneris ſtimulum commouent per illam excernendi; quanquam, vi Iulius Guaſtauinius comment. in eum loc. notat, imperum potius ſiue incitamentum, quam facul- tatem ijs omnibus adeſſe reuera exiſtimari poßit, calore nariuo, ſine quo omnia languent debilitato.
Fr.
conſtiturione innoteſcent. In principio quieri ſunt, triftes, abiedti, rorpentesq abſq; ratione, malè animati, in progreſſu nunquam in-
rerquieſcit malumi ſed continuò afhigit, ſömni, ſi adſunt, breues
alg interrupti ſunt, ſomnia autem turbulenta, ex quibus tumul- ruosè excitautur, aurium tinnitus, vertigines, cogitationes inten- ræ, oculor um inruitus roruus& immotus. I. igiliæ fere perpetuæ; neq enim dormire queunt propter ſiccitatem bumori, A quo cere- brum exiccatum eit,& propter continuam ſeciei praſentiam imaginationem, in quam ſemper intenii ſunt.
55.—ISigna verd morbi per conſenſum maniféſta erunt illi, qui vnixerſicorporis habitum, qualis ſit, conſiderare velit, vt ſi macri
3 5 fint.
Signa melancholiæ per&ſgentiam ex iphius cerebri capitisq; Prapris-

ͤͤͤͤͤͤͤſͤͤ—
ſut,& nigri& hirſuri& laras habeant venas, in quibus aptißi. anè bic humor cumulari potent. Item di εεπεένννεαν id+eu, cuiuſ modi ſunt, qui rubras in facie puſtulas a ſanguine aduſto habentz arg poit hos ò add ſiue flaui, quando& vigilcs& mulris labori- bus& ſollicituaine fuerint educati. Et reliqua, quæ apua Galen. lib. 3. de loc. aff. cap. 7. Zuprimuis aurem vndâ cum vigilys& reli- uis plerisg, accidentibus, quæ in prima ſpecie modꝰ recenſaimur, 2uus illus arida G ſicca eit, nihil degciens,&licet multum ſæpe sibi capiant, nibilominus tamen exrenuari ſunt, quoniam ſomnus in eds, neg poru, neg cibo membra confrmat, ſæd vigiliæ omnia ad exrerius mouent atg, diſipanr. 77. Cauſarum criam ſigna in omnibus ſunt obſeruanda: Primd Fiſimpliciter ab bumore melanc holico ſit, deſipientia ſine obliuione erit cum diſhidentia maiori& cogitationibus aßiduis. Si vna ſan- guis abuadauerit cum riſu interdum& quibuſdam iucunadioribus imaginarionibus: ſi bilis, cum maiori iracundia: ſipituira, cum pi- griria, obliuione& ſiupore, Si materia malignitatem quandam at- quiſiuerit, ægri interdum Leluinos mores induunt. 54. Non mirum autem est ùu varia obuenire accidenria me- lancholicis, thm quod diuerſa bumorus illius cum reliquis miſcella Rar, tuùm quod diuerſa finz ſubiecta, in quibus maximè contrarias auiſeofſirtiones producit, morumg; aiſamilitudine quadam illa afhcit 6 atra bilis, Vvt vinum, cuius Vvarg; eſfectus ſunt pro va- rietate ſubiectorum,& prout plus minuſue corpori ingeritur. Vi- demus enim quoſclam ridere, quoſdam flere, altos reſolui,& cumſi- lenrio triſtari, alios autem gloriost ſe gtenrare, quoſdam perpetuo garrire, quoſdam ne verbum quidem proloqui, quoſdam ad aman- dum eriam relaxari, eoſq; oſculari, quibus nemo ſobrius vel alids ſa- nus dare æſculum velir,&c. Sed de his vide Arlſt. ſect. 30. probl. I.& ſect. 3. problem. 16.
Prægvoſis. 39. Quod ad proguoſin atriner, difhicilis curatu melancholia
eit, ruùm natura ſua, tum rarione morum ægrori, quem ſæpißimè ad meai-
ABruuſun eus 1 auui furnj Uhus 4 gher remeui llauſu uu- s aannn nuine din b Jganud lucſs ubrimiur; muelen uun geium inegie im uaumeäennun tnich
Nnunny etim nnlar atenlim antigi l, fus auen unn Leine qualita i Vime morunila larmnyeirestill, ahiirlenerrhoides, inn&n.
1 ſe ne ynipoſt ieiſuaum,Ailien
——
Uiſt haihu ſalten
an Nr mia inſtru 2 ſuienu
diuii communue Krſt clanu, ſ di gaues ſiran,⸗ mi Keyementi fa aiana lunidum, demm auun, pera 3 atufſte ſaxan annntue dennitihus i
unmin dihn,G
— —

8 4. N 4*
7Aa e 4 r mnn 44 An G anna , 4 6 TAerld aen
e 4 Xore. 11.r maane rn V rit urm. 4 1 rIIr. 4 4 1 74 4. r r 4 A rm; Lmn Inun rnmſ 4 7 rr Nr, 1 1 Aururm Furmee fere n un rier u, u auun er,
, uen Kn thr
44 4 45 * ue 4 * 1 TM 4 Truer, 1. ö“
* 9 4 11441’A as tn,
medicamenra ſumenda vix vi adigere poſſamus,& cum reméag: aliquandiu fuerit Sſus, eaq; profeciſſe parum videat, omnem ſpem ſalutis abijcit& remedia reſpuit. Eit autem quoad formam ea me- lanchblia, quæ rationis ſiue mentis ſedem primariò vitiauit, reli- quis deterior ratione dignitatis& eſſentiæ partis aſſectæ: quæ per conſenſum totius& quæ per eſentiam, peior eit illa, quæ ex Lypo- chonaris oritur; inueterata incurabilts ferè eit; ideog oportet ſe- cundum Aëtium incipienti morbo mederi, cum inueteratum& auctum manus medentis reſpuat: Tandem omnium peßima hære- diraria est. 4o. Jumuntur etiam prognoſtica à cauſa efticiente ſiue mate- ria: penes hunc attenditur quantitas, qualitas& motus. Ratione quantiratis illa, quæ fouetur à maiori copia deterior eit illa, quæ à minori: Rarionée qualitatis, illa, quæ jit à materia frigidiori& ſis-
ciori: Rarione motus, illa melancholia, quæ fit cum motu humorum
ad cerebrum peior est illa, quæ cum motu adinferiora. Vnde ſime-
lancholicis bæmorrhoides, varices, vitiligines, eruperint bonum,
6. Aphoriſ. II.& 21. b b
41. Hiiſce ita propoſitis ſequitur, vr, quomodo curatio, in qua curatie- eculiare ſtudium, diligentia& ſolertia artificvs requiritur, perf-
cienda ſit, reuibus ſaltem& quaſi& dre proponamus. Illa quia
abſoluirur per tria inſftrumenta, diætam, pburmaciam& chirur-
giam, initium faciemus à diæta& victus ratione, quæ omnibus
melancholicis communis est.
42. Aér ſit clarus, lucidus, calidus, bumidus moderatè, odores Diatz.
graros& ſuaues ſpiraus, arte vel natura talis; cibus ſit probi ſucci,
non multi excremenii, facilis digeſtionis, flatuum expers, modera-
rè calidus, aa humidum declinans, vt ſunt carnes pullorum, galli-
naceorum, caponum, perdicum, auicularum, agnorum, hadorum,
eua recentia, piſces ſaxatiles, panis ex pura farina rriticea probe
coctus&fermentatus;expedit etiam vſus iuſculorum cum bugloſſu,
Lorragine, corticibus citri, maiorana alteratorum, item pomorum
odorarorum in cibo,CcG.. Potus

— ÿÿö 3 5———
H. DPorus—s, qui aſueuerunr poterit&ſe vinamalbum, tenue, xereviſfs benè cocta, Shiha„meédiæ æratbs, præparata interdum certicibus citri, buglolla, b orragine, abhnthio, enula, ſe Aopen& Cc. 44 Exercitia moderata cibos præcedant inprimus mand in lo- cisr amænuws, prope Rumina limpida, juſurrantia; deambulando vel equitando, depoſiti mtu prius exor ementus alui ſpontè vel arte irriratu: Fiar autem exercitium non ad laſäitudinem, ſed vt corpus Foridum
illo reddatur bencfcli alui quotidiè vt adſir, accuratꝰ procuretur.
4. Somnus maxime prouocandus, quia diutißimis vigilijs exercentur welancholici, atꝗ, adprim? opus habent ſuaui humectatione, qua corphus ſ-
r n u⁵„Ii quid aliud, imhuit. Animus ad lætitiam, G tran quillitatem omni- Hus modus est componendus. Triſtitia E maror con ſölan do, admonendo, erſuadendo, mitigandi, omn esq, affectus animi, qui bunc affs ſtum ſouent, in contrarids parte deducendi. L enus moderata, quia huxnden Aètium impe ditam rationis vim explicat, atra bile aſfectis, magna quadam medela xiſtit.
Vrn⸗ ſe ctio. 4⁶. Chirurgiam 42ad attinet monet Galen. vbi ſolum cerebrum afe-
ctum ſit, ſanguinis de tras Ctione non opus eſſe, niſi alia quæpiam cauſa contra
Fäadeat: Atq, tum id e LaA est faciendum, Ae ſpiritus di ßit pentur
Alt! mminuantur, pel ſänguus Wilior& purior, craßiore intus relico, ell-
cuetur. Vbi vero vniuérſu⸗ m corpus ſanguinem melancholicum continet, 4
vena ſeclione auratio nem incipere opor ter, quod ille iubet non ſolum, i
exploremus afectum, ſed quia primariam remedi; rationem ilam obtinere
ſtatuit, contra quàm ſentit Capiuac. lib. i. c. 11. de cap. aff.
Pharwacta 4z. Po⁴ humorem 2neſen chlscan in corpore vel capite redundantem, prami ßis clyſteribus, quæ cra Kiora excrementa educant,& à capite reuel- lant, debilis medicamen tis præparari atg, educi neceſſum est, idd, diu mul- tumqꝗ; proptex pertinaciam 2 affectus, continuandum, donec ſucceſtiuè morhbi mate⸗ 24 tollatur. Qulbus perattis curatio ad alterautia G'roborantia Airi- genda eft. See. ex illis parari debent, quæ temperam humiditate humorem emolliant& eliquent, ac proprietate malignitatem illius emendent, ſpiri- tzuscj, inſtaurent atd, roborent. Quo in opere& cordis rationem habere de- lene manet Aufcenna, vtpote cuius temperamentum non mediocriter in
rſce caſibus aflligatur. Verum de hiſce atq, alijs, quæ hic non inutiliter dici debebant, plura ſcribere anguſtia charta prohibet.
EINI S.
Tun
arä ET. §11
e 1 w 3
KIESI ilnſi Iy
in
b d AART7
7
B 3 Typogr