atem n, 1 5 10 4 7 79 1 5 5 5 88 N 8 1 ** 5
. 1
8 2 N —
4 47* 1 0 i „one 1 AD 8 E f a 4 4.
1 10.
3 .
CIPEM, Ac DOMIN YM.
DN IOACHIMVN FRI PDPERIC VM, MAR.* FIN CHIONEM BRANDEBVR. 1 GEN SEM, SACRI ROM. 1 Imp. VII. virum,&c.
Friderici Corfinij *
O RATIO.
55
Eucudels at Fridtrirus Hartmammmus Bibliopola
in Academia Francofurtana, ad Viadrum. 5
1 eee eee
e
(12. B.

FRIDERICI CORFINI Oratio.
2
cimen intueatur, credo
g equidem prima fronte mi. e rabuntur, me id audere ex⸗ periri, quod non sine aliquo negotio præstant diserti& eloquentes viri. Vt enim libere de me sententiam ipse dicam, ingenij mei non ea vis est, nec ea mihi adest doctrina, vt vel mediocriter eruditis me annumerare possim; tantum abest, vt in animum inducam, eos me posse æquare, qui in thetorum scholis exerciti, summa sua scum dignitate deportarunt lau- ream. Itaque meæ mihi tenuitatis con- scius, si nihilominus animo morem geram,& id vrgeam, cui exequendo minus par sim; non iniuria verear, ne ob id multorum varijs
vapulem iudicijs. Nam si volgd ita fit, vt mi-
nus leui brachio etiam ea nonnunquam per⸗
stringamus, quæ nihil minus merentur- pro⸗
pterea quod& proba sint& præclara; quid
non exspectandum ei, qui in arduam hanc r 2
———

eaussam quasi hospes primum introitum fac it, nec vnquam in tam magni apparatus amplum campum prodijt, dicendiue periculum tale fecit? Agqualibus gostris, alijsue ordinis nostri hominibus gratulari, minus forte sit dif⸗ ficile: illud enim cum amici animi argumen- tum sit, aliter non potest, quin ab ommbus ita accipiatut, vt ab opt imi cujusque animo profi- ciscitur;& qui eam rem siue humanitatem, sibe bene uolentiam intetpretentur, meo qui- dem, siue potius omn um fanorum iudicio mi- nine errarint: ad reges autẽ(quod nomen im- perij in terris primum fit) gratulationem in- sticuere,, illud vero negotium est magnum; siquidem adulationem sapere videatur, quod animi est vitium seruilis& turpis;& ab omnibus odio habitum, qui bonarum litte⸗ rarum vim intelligunt,& naturæ suæ largam benignitatem. Ego quod animi recti mi- hi conscius sim,& nihil eorum quæ homine in- genuo digna sunt, à me alienum existimem, quidquam secus in me dictum iri non suspica- bor: huius tamen si quid forte eueniat, non me ea res ita mordeat, vt malim nihil abs me fuisse susceptum: nam cum omnes in vniuersum 2 16

——
N 1
—
—— * * — . ** — 1
——
4— 9 23 2 A — 3 a A
2 4
eam m fü ö um my hn om uml. 6 0 cges zt n mum) In vero 91 1 onen t ytim beruis 5 10 oh 1 Ego*
„ N
die liberi nascamur, pro suo quisque modo li bertatem cui vita continuamus:& religio sit in ciuem suum eiusmodi voluntatis impe⸗ rium præripere, quo eius siue corporis, siue ani⸗ mi inhibeatur libertas: esset enim hoc antiqua⸗ tum ius& barbariem reuocare: verum qua ra⸗ tione quisque nostrum natus est, eadem vt per⸗ petuo lit, id cum humanum est, tum segibus nostris consentaneum: idque si ita est, homini aduersuʒ hominem libetiori censura vti liceat: immo si possim, nemini eam ego vnquam in me pręseiderim:maxime cum seiam, neminem omnium esse, qui actiones suas ita pręstare que- yt ommus omnino reprehensionis sint exper- tes. Sed esto, instituta excusatione nihil o. pus fuisse: at importunitatis, adeoque arro- gantiæ ne ab omnibus accuser; hoc vero non tam vereor, quam res docet, hoc ipsum quod 280, parum me tempestiue agere,& nimis forte confidenter: nam si multum interest, quod agis, in tempore agas, an eius occasaione amissa;& quibus cum agis, quorumque rat onẽ noue tis, eosdem ex virtute& dignitate sua ita nosse, et ab ijs nouisse abstinere, vt perpauci nu- mero quam plurimos& innumerabiles on- A 3 gilsi⸗

2
issimo interuallo post se relinquunt j ego qua Lr q vultu, quo supercilio tegam, ad he- roem illustrissimum, eundemq́; potentissimum principem, Marchionem Brandeburgensem, facri Romani imperij VIl. virum me id aude- re, quod desiberationem kaberet vel in lautiore homine priuato? Quid igitur, quid impedit, quo minus ipse ad me prouocem,& pronunc iem insulse me facere, qui aggrediar rem tantamꝭ Sie qui sentiat, si quis est, næ ego cum illo haud senserimʒ qui didicerim, in ia ctura temporis re- prehensioni tum demum locumesse, si qua no- stra argui possit negligentia: tum sic existimo, omnino illum temere agere, qui ipse sibi in se inquirenti, alijsue, actionum suarum caussam vel rationem reddere nequeat. Vtrumque ego aliter præstare possum: nam vt de eo nihil dici, me paucis abhinc mensibꝰ longiorum peregri- nationum laboribus, Dei Opt. Max. beneficio, fuisse defunctum, absentique mihi nihil non negotij datum esse in me tuẽdo,& ob id volun⸗ tati me meæ. aliorumuè exspectationi satisfa- cere non potuisse; otio prolixiori restitutus, omni ope nitendum mihi esse putaui, ne abs me requireretur officium; maximè cum intellige⸗ rem innumerabilibus me beneficijs suisse affe

pe mm l mend
we, ach
cum. Catalogo itaque istorum omnium in- stituto, singillatim mihi in memoriam reuoca⸗ ui, quæ in vita mea à honis in me fuissent pro- kecta:& auctoritate Ci Gaij persuasus, cuius⸗ que rei potissimã partem principium esse, sta⸗ tim inueni,& pro pietate mea agnoui, nihil non Marchiæ abs me acceptum reserri debere. Vberioris enim doctrinæ adipiscendæ ee Megapolim, et academiã patriam cum reliquis- sem,& de consilio amicorum mouissem Fran- cofuttum:(quod oppida, vt hoc 4 rügen ad-
dam, non tam mercium fluxarum emporii est, quàm animi æternatum, omniumque virturum Perpetuo præclarè sibi constans a hoff pes e vix vent, quando statim omnium docentiũ studia, ætati meæ qu seruire possentʒ abunde fur enperto. Vtut eramadolescens, intelligebam non sophistarum, sed probo philosophorum more, cũ publico bono omnis generis discipli⸗ nas iuuentuti non solũ non inuideriza liter vul. 80 öquod fit oper a epitomarum& quæstus; sed
Videbam ex ipsis fontibus eas omsibus plenis ima manu effund quæ res efficiebat, vn diq ex Germaniæ prouincijs, alijsque regionibus, vt maximi Aiscentiũ coneursus fierent& doctorũ ferueret industria. Nã si vspiã, lic videre erat c

———— 5— 8—— „„FPFFTFTbTbTbTbTCT—T—————.—— — gg! 0000 0 0000TTTTT—T—T—T 5——— 3———::!:!.—.....—.———
:
—
—
——
jehoua, cum Tbemide, cum Asculapio, eum ornnibus denique Musis rationem ha- beri;& eorum omnia templa omnibus state aperta: in me quæ beneficia prosecta sunt. omnia ea ego grato animo conseruo; nam quid dixetimi gratiam me vnquam posse re⸗ ferre 2 nee desino prædic are; quoties eius habeo facultatem Ad magnum illum ma- ximorum in me beneficiorum cumulum ea⸗ dem ia vrbe accessit senatus. ac ademicihene⸗ stitsimum de me decxctum ame in Gallijs ab- sente factum: quod quanquam ob interual- um locotum effectum habere non potuit, ta- men demonstrata optimaxoluntas, vsque dum ero, mihi prore erit: ex re enim nen tam be⸗ neficin merimur qui sapimusʒ quam ex consi⸗- ho& beneuolentia: quæ si exitum non habe ant; nec responde ant cogitationibus nostris, non iccirco auctoribus minor debeatur gratia, quam si ommia felicem& pro ixum sortita fuissent euentum:testatum enim fec erunt quam nobis voluerinitle qu nihil debuerit, an non po- merit, quid id eis præstandum, qui tantũ fece⸗ runt, quantum potuerunt, nec pro ratione ho⸗ minũ potentiam Dei præstare possintẽ 5 vere
n a bi Aicksich 8 icam

dicam à grauissimis viris datum testimonium tam mihi gratum accidit, quam quod gratiisi. mum: in quo si quid amori est indultum, non tamen repudiandum censeam, prælertim cum non verear, ne sustinere non possim ea, quæ, li- det necdum adsint mihi, mediocris industriæ beneficio aliquando adesse possint. Sed quotsum mea tendit oratio? Vt intelligi Polsit, alienum me esse à crimine au atque adeo hoc, intelligere me, 4 quo tanquam pri⸗ mo fonte ea, quæ in me congesta essent, profi. eiscerentur. Nam omnia, quæ bona exi- stimamus, licet auctorẽm habeant Deum, eiq́; pareant& subsint, quantumuis magna& su- blimia: tamen alterum quoque verum est, di- spensatione hominun: ab ipfo in statione ifta positorum, in maximorum bonorum posses⸗ lionem ac fruitionem rẽctam nos manu quasi duci. Et idem ille Deus quamquam est tam terræ quàm coeli, marisqque perpetuus domi- nus; omnium tamen eorum, quæ terrarum orbis continet, vsuram, pro incredibili sua bonitate, mortalibus concedere voluit, vt vsque dum viuerent, in omnibus iucundè ace uiescerent, isque ex ratione gauderent& een V N Omnia
85* 7 41 5

Omnia autem vt secundum harmoniæm sibi constarent, et vt esset quedam politice(nam vbi omnes sine discrimine imperant, ibi imperium vt sibi constetꝭfieri omnino non potest terrarũ monarchas constitutos voluit, siue vt Nom erus loquitur, bt aa, ab ijs qui beneficia in se de- riuant, nec ea ita vti par est, agnoscupt, næ illi nor sine scelere& int mmodo suo huma nitati
atum constent: lu gratos enim volupe nobis est plena manu benesscia poncre, ingrato autem homini nihil est quod non neget inalæ suæ mentis masus animus: Et eò vnde orta sund o- mnia cum redeant, quis non intelligit, quod boni nobis à priuatis datur, id omne a cceptum referendum esse principi? Puto me caussam iustam attuhsse, ob quam hasce partes susce- perin. Sequitur vt ad te orationem con- uertam, quod pace cels, tuæ mihi liceat. Mar- cChiæ princ eps, serenissime Elector, IOAC H
ME FRIDERICE. Quin quam o pftimi& gratissimi animi notam affero, e- am non reiectum iri, illa tua mihi per sua- det humanitas, qua non solum es in tui su miles, aut in mediocri dignitate constitutoꝶ riros, sed& in quoscunque infimos,& mei or-

stutaz wür a a* 11 f uprch 7 K N Omög 65 5 og aun 655 dene 0 ne 95. N s E enen?. hn unnd acreeh r nen Ib 5 RICE
m um
miliarium, amicorum, omnium
alfi auclit, mirum sit, ni iucunde in scat,& purum solidumque gaudeat gaudium:
HEE MAN, postulatus A rchieꝑiscꝑu
dinis homines. Bona itque cum spe gras
tulationi initium dans, intermitere non pos
sum, quin principio ea attingam, quæ beatitu⸗
dinis humanæ non postremas obtinent portes.
Priuati enim nobisinter nos gratulamur di fa-
que bonorum, qui vel nulla nobis necelsitudine coniuncti
dime prolgerostau propterea quod eo ce ipss
& nobis,& reip. profectum iri rectè putamus. la regibus quis dubitet, quin id longe fiat re. ctius,& prolxiori cum lætitia, quo amplior
& illustzor eorum est ratio,& publico bono
conducibilior? psa certè Cel sudo tua quoties
optimo& heroieo ingenig ex se na tos libetos
e ———
Viet, eos quoties intuetur, quoties amplectitur,
Juoties de ijs cogitat, quoties de ijs sermonem
ijsacquie-
videt em in illis quasi se alterum,; ad quem aliquando libente se gubernationis clauus sit
trãtiturus Ma gno illi gaudio pattris addit vel hic
m mnimus ꝑæne natu fllus: C ERISTIANVSVVIL
b pus Magde, burg egsistin quo ctiasi præter huius dignitatis
Slendorẽ aliud nihil ellet, quod videretur illu.
„ streß

1** ——. 11 1* 5 1 1. W e e* 1 1 2 3 1 Re 1 inne 4 eee 1 77SVVVVVTTVT7VVVTTTVTVVVCCCCTTTTT„TTT 7
strez at sunt in optimo illo reip. germine regiæ
indolis illustria quàm plurima: tamen non posses non abunde tibi gratulari ita eam abs te inurl fuisse administratam, vt eius rei quoti⸗ die verissimum videas testem. Vides vero etiam quo non minus suauiter acquiescas; reuerendissimũ et illustrissimum filium tuum,
IOANNEM GEORGIVM,& eundem pari
dignitate ab Arge ntoratensibus ornatum. De alijs rerum tuarũ secundarum ornamentis quid dicam? quid de filia Anna Catharina? vides ea keroina inuentum tibi generum, potentissimũ principem, CHRISTIANVN ILV. regem Daniæ, virtutum paterparum, vt vno verbo omnia comptehendam, germanum æmulum, serenissimum socerum in oculis ferentem& amantem loco patris, memonæ sanctæ. Quid non gaudij, quid non boni vides esse in felici hoc matrimonio, quod Illustrissimus princeps
Io ANN ES SIGISMVN DVS natu maximus
Hliuis tuus, cum illustrissimi ducis Borussiæ, Al. BERTI ERInERICI filia Anna contraxit? Illud matrimonium, præterquam quod adfert imperꝛo tuo lautum incrementum, etiam eo te honore beat, quod nuncuperis auus,& ma- 8 gno
.
kation ebime sckktat dccete digt ud meme Vittut
behel
llc
Matz
liolil

1 1 9
um rb socteum AU.
I
lun
gno DEI beneficio videas descendere ex te nepotes, quos eosdem pro optimæ ætatis vigo- re etiam breui visurus es florentes. Præter⸗
mitto illustris prolis tuæ reliquam commemo-⸗
rationem; non quod argumentun desit; id
enim esset ipsa æstate in vberrimo campo de.
siderare flosculos; sed quod singillatim de ijs
dicere, nimis longum foret. Immo ab instituto
si digredi nonnihil vellem, affatim habetem,
quæ commemorarem de illustrissimæ sororis tuæ tribus nepotibus, Electoris Saxoniæ, dibæ
memoriæ, filijs; in omnibus omnium regiarum virtutum disciplinis, virorum grauissimorum beneficio, præclarè prouectis. Sed neque illud persequi mei instituti est, nec prout infor⸗ mata iam nunc publica est ratio, longiori ora. tioni sit locus. De eo saltem dicam, vnde potiss imum laudetur bonus princeps: siuie pa⸗ cer patriæ, id quod propius te tangit,& ab ipsi. us tua virtute proficiscitur,& de quo tam belli quàm pacis tempore rectissime meditemur. Ea autẽ quę allaturus sumʒ si magnifico genere dicendi illustrare minus potero; enitar tamen
minus barbaro pleraque vt perstringam nec
quidquam afferam, quod in te non sit,& —*

989%„% 25
& quo non commender is quàm rectissimo lh omnium iudicio. Potius fecerimyt in eo offen⸗ 55 d dam, ne virtuti tuæ minus dem, atque ea me- bus o retur: in quam caussam si me orationis inopia fins constituet, etiam atque etiam ve lim, te tui loci flantis atque ordinis excelsi animi principem, Persa⸗ feen rum regẽ imitari, cuius maiestati iunctis mani⸗ Imho bus hausta,& pro munere venditata aqua, mi⸗ e wat nime respondit, atta men fuit auro contra cara. 1150 Non ego mihi tantum postulo: solummodo nabe peto mihi ignoscj, si in te ornando non assecu⸗ e tus fuero quod velim, nec dixero omnia. Quæ b ch
extra te lunt,& quęæ de splendore generis tui Ae dum
bu;
*
3 1—— 0 1 g—— 1 1 eee—*— a 5 1 8 W„ 6 W e N 8 8 5 8 ö„ 9 a 0 4 N 1 95 8 83 10 85.
*
dich quæ de amplissimis rehus gestis illustrium toorum maiorum, quæ de longissimarum ter- rarum tuatum terminis, quæ de augusti impe- e rij tui plur ibus& amplis prouincijs quæ de in⸗ 1 numeris ciuitatibus, que de agrorum fertilitate, dt 15 cquæ de vinearum, aliarumque rerum necel- mn sariarum innumerabilium abundantia pluiib verbis illustrari possent,& in omnis generis lau- cuec dationibus rectè enumerantur; omnia ea præ- bd dermittam, propterea quod longe præstan:io- Im ca his sint alia; quanquam ctiam illa quæ re- late
cens ul

0 3 ner N 0 3 8 5 5 9 — 5 0
XAfp gk. nend den uf f eim 90 preren g*
1 N
*
r nsui omnino bona sunt,& recte ita dicuntur, ij, duni adsunt li bene Vrin,: at de qui⸗ bus orationem habiturus sum, ea animi sunt,& diuina,& longe super alia posita, præ- stantia q; sua nulli niutationi obnoxia. In earũ recensione vtà cultu Dxr ordĩa r. quis te omni⸗ um homin um lanctiorẽ quis te religiosior?quis te magis supplexę quis re humilior? quis lub⸗ missior? quis frequentior? Hinc est in o. maibus tuis terris nhil magis ab omnibus vt sit exefcitum quàm officmm diuinum face⸗ re, quàm orare,& fedulo vacare o perlbuslacris: aliter abs te fi fler intelligeretur, dictum fa- cum exemplum tuum omnis sequeretur po. pulus: tantauis est eorum qui imperant. vero in toto tertarũ orbe paucæ regiones sunt de quibus id prædicari queat hoc tua laus & maior est,& illustrior,& status tus fir mior: cum bonis enim certumest habitare DE VN quem eundem ex re compertum est à cultori⸗ bus suis nequaquam ita abesse, vt eis deesse ve⸗ lt, modo non ipsi sibi velint deesse, ratione do⸗ nat& adepti diui h parti uli auræ. llud vitæ ux saatis imum iter a teneris, adeo vnguicul s,

1„. 8— inn.* a 1— 5 3 ieee e 5 1„
1 8. 1* 3 0 e . 5
cum ingressus esses, haud neglectis reliquis offi
cij partibus omnibus, adultiori tibi facile ea res
tantam peperit claritatem, vt vnus omuum in vniuerla Christiana ciuitate lumen principum
elles longẽ augustissimum. Eaque tua laus cum ita passim diuulgata esset, an putas aliter feri potuisse, quin& illustri te loco collocaret, & primatem Germaniæ cum bono publico constitueretẽ an putas aliam esle caussam ob
quam amplissimum collegium episcopes Mag
deburgicæ vno ore in te potissimum consense⸗ fit? In co collegio tum non defuerunt, nec hodie desunt, grauissimi& sapientissimi viri, digais suffragia darent. Ea tempestate non de⸗ fuerunt etiã, qui magno prensarent opere, pluri⸗ mi: pro te pugnauit sola vittus tua, cuius telum ex re doctus cs, esse longe acerrimum, Pri- mus hic fructus fuit, qui probitati tuæ datus est, large cum testimonio perpetuæ sedulitatis tuæ: & magnus quidem is fut: sed non minor, aut potius longè maximus fuit ille, qui ad eos sta⸗ kim redunda bit, à quibus fuerat profectus.
Ex ratione hic tibi cognati, amici, familiares, tempestiuam felicitatem fuere gratulati: feli⸗ Clic a⸗
ee consilium capere, ne in-
ddtum biin 0 pech
Join mitate üilstind kemete ente
cat
bipoti
90 mar
bolum undo
& De uri
sckil
9 1
tac 0
ape

* * . —— 3
9 125
2 L. E
N— —
citatis autem huius tuæ qui auctores fuissent, si bi potius deberi, quidquid tibi gratulationis datum esset, omnes existimarunt: non quod ti⸗
bi inuiderent, quoda. bonum, sed quod
preclare perspicerentzha itam electionem lon- ge maximo suo coniunctam fore cum commo- do: in quo animi minimè fuerunt falsi. Cum ad- miratione enim viderunt capessere te remp. instinctu non humano, sed ductu diuino, non temere, sed ex ratione. idem illi sapi⸗ entissimi viri ex initijs gubernationis non solum iudicarunt, quam rationem in ge⸗ rendo magistratu prepetuò esses secuturus, fed & Deo Opt. Max. omnia retulerunt accepta, quæ in potito reip. suæ rectore cernerent: ijdẽ᷑ illi eidem optitmo Deo toties egerunt gra⸗ tias, quoties viderunt in rebus amplissimis su- scipiendis te semꝑet tui esse similimum, aut erlam ijs continuandis naturam vincere: neq; id etiamnum reuerendi& nobilissimi viri pro⸗ diuina pietate sua inter mittunt, sed in dies singu. los præclaro continuant modo. Quod vulgòè largitionibs, id tu meliori ratione, et more ma- iorum adeptus es;& præmaturè quidem; vt ingenij tui cursus virtute sua dignum haberet 155 Kram

1 2 9 9** 8 . 1* 4 1 55 b 2 2 f * nme.— 10 5 Lr 8 f 1118 i 5 5— eee, 2 2 2 2 2 3 1 ——————— —— g
2—
16
campum. Benignitate, enim sua cum natura
erga te apprimeè fuisset prolixa, eandemq́; opti- marum artium studijs sedulo cum excoluisses, incredibile est, quàm facile omnia ea, quæ ho- minem perficiunt, tecum creuerint, accedente rerum gerendarũ vsu& exercitatione. Quibus omnibus simul iunctis, an mirum sit talem& tantum te eua sisse, quẽ hodie imperium tuum
demonstrat, ad quod libent ib omnibus Mare
chiacis à diuino numine es prouectus? quod imperium quo augustius est priore,(est enim magno maĩus aliquid) hoc maiore, qua va les, magnitudine animi contendis omnes actiones tuas ita illustrare, vt res rei consentiat,& factũ facto pręstet. Perexiguo enim illo tempore, quo clauum patriæ reip.tenes, quid non correctum, quid non sublatum, quid non restitutum? sex- centa profecto fuerunt, medicinę quæ egueruntz omnia illa tuo, secundum Deum, beneficio, pro prudentia tua sanata sunt, non exsecata:& de
ijs omnibus res ipsa satis superq; loquitur, nec
vllius vllum requirit pręconiũ aut buccinatorẽ. Illud quod omniũ rerum est primũꝭ,& sine quo actiones nostras frustra præstare nitimur, pio zelo ab ineunte ætate tibi cordi fuit: nec vero eriam nunc abs te negligitur:vti neq; sacratissie/
rr

* 3 N. 8 9 5 0 0 e*— ————— 5— 5———
d nume gu 1 mice 1 ut, U ereigwomni r p end um, ud 1 dert, mir 1 ertndimbet
Undt: Urte
bbb
ma lustitia proximè Iouẽ sedens, eiusq;: solid ful eiens, incortupta virgo, quemadmodumsapien ter à poëtis depingitur; omnibus facilis Dea, vti
Numæ Pompilio fuit nym pha sua. Ægeria. Sic. n. e arbitraris, cum illa quibꝰ familiaris vsus esse cœ-
perit eos dem, si velint eum esse perpetuũ, exem- plo tuo ad perpetuã virtutem consta nti et prom⸗
pta volũtate necesse habere sese componere, nec imitari Æolos, quos Lacedęmoniorum rex Agis cum aliquando vidisset ludis Olympicis æqua o- mnibus libe lla iustitiã administrari, non tameã
rem miratus fuit, quàm risit; elapsis quinq; annis ip lis, tandem eos esse in officio integrum diem, reliquo tempore non item. Abdicare bonam eam Deã si qui siut, qui malint, vti non desi unt, etiam hoc tenes, posse eos facilimo id ass equi
negotio. Ita autẽ qui faciant, non illos iam am-
plius aut reges, aut principes, esse inteligis: po-
tilsimum enim regij splendoris amiserunt, quo
alsimulabantur Deo, qui hæc peculiaria habet,
quod sit æquè bonus& iustus, vt æternus& po⸗ tens. Nam ad ꝑgtentiam quod attinet,
qua mortales vtimur,& nos iactamus„non
tam ea nostrum bonum est, dene fortu⸗ næ, quam constat nihil firmi, nihis æquabile
G 2 habere

quod non valde suspectum sit, et maxime tum,
vbi ad fastigium excellentiæ suæ-peruenit.
Quis negarit tot heroas, tot reges, tot principes
fuisse fra ctos, tot imper ia aliò fuisse translata,
nulla de causa alia; quam quod, cum ventis quam maximè secundis vterentur, ijs solis nisi cuiusmiodi quæque essent, non examiparint, nec
passi sint, ipsi cum non didicissent,; Sicul illud
50. G lane dar sibĩ insusutrari: ijdem si vigilas⸗ sent, si iustitiam exercuissent, si cum poẽta Ly⸗ rico dixissent, 115
Lauddo manenteme si beleres quatit, Frnnas, resigno qua drdit. nta
Durtute me inuoluo: non facile in tragiea ab. ijllent pꝛæcipitia. Quotus autem quisque fuit
vni potentiæ qui non tribuerit omnia,& qui
posthabito illo lusti Aristidis diuino cognomi-
ne, non maluerit se appellari, Poliorceten,
Ceraunum, Nicanorem, tum, Hieracen, alio. ue huius generis barbaro nomine 2 Natura
loci, arteue munita magna propugnacula, non
illa profecto regum secura sunt præsidia: regi⸗ bus innocentia sua pro muro est, subditonim amor pro centum millibus castris, His præ si-
dije
habet, nihil quod perpetuo sibi constet, nihił

q js si tyrannus Aristippus se muniuisset, mini- me opus habuisset 1 se tuendum tanta mili⸗ tum copia j uon habuisset necesse tot homines
trueidare, à quibus sibi metueret; non fuissct
eoactus in præcelsum& editum arcis locum
dormitum se eompingere; etiam scala nihil o⸗
pus fuisset, qua 2 8 8 principi mater concu-⸗ binæ,& sub noctem,& sub auroram miserè
seruiebat. Qlearchus item, si ben euolentia
maluisset cum subditis certare, quàm potentia,
nunquam profecto vlus fuisset cista, in quam dormituriens se includeret, N unquam maluis⸗ set Dionysius nouaculæ metu, capillum adure⸗
res quam præscindere cæsariẽ si sapuisset, si hu⸗
manitati suæ constitisset; idem nunquam ita alie nus fuilset a populo, ab amicis, 4 germano fratre, atque adeo ab ipso suo, quem procre a⸗ rat, filio, quo minus eis fideret: etenim neque hunc, e e. e admisit, ni prius
à ianitoribus totus uisset exutus„& alia indu⸗ tis veste. Actum faisset cum Antigono, si in sio mili caussa faisset: ad eum enim Hemetrius fila us salutatũ ventitare sosebat, etiamnum manu omnia pila tenens, quæ venationi suæ s eruiss⸗ lent: quod cum forte fortuna etiam fieret, cum
e333 ga deslem

— *
untes eos alta voce rex pater reuocauit, dicens: Etiam hoc, quæso, principè yestrum docete, in⸗ ter me& flum ita conuenire, ips vestris vti vi⸗ detis oculis. Præclarè equidem ille, omni metu vacuus animiq; in omnes partes se curus: nam
eos qui metliit, quòs a mare par ærau ille quid ex
i Aud: dum r hoc magis metnatür
*
nimo remp. capessiuit: dixit enim omnino se Illis fisurum, sibi qui fidẽ haberent; immo addi- dit, nolle se esse regem illorum, qui fidei suæ es⸗
sent diffisi; abdicans istos trecentos stipatores Celeres, sub quorum acri tutela antecessori suo non licuisset esse siluo: nam Plantij illud, nemi- mem populum diutius ea condlitiont esse posses cu ius cum panitbat, omnino non fallit. Non nego multum in potentia esse,& magnum eam regi⸗ bus ornamentum adferre: ipsi enim Deo tribu⸗ itur, quod sit vnus omnium pote ntifsimus;& leruijt illa iam inde à condito munde bons multis; maximeque necessario nostro tem⸗
pore& Potentia& munitionibu
2.
Zascblis nobs opus elt adgerlus Romeni
1 pelle JI
uni
tei Ali let ul ni
adele legsthecelbs aer relponlumerateabs⸗
ipse, quo maiori est potentia Numa Pompilius 1 N Frecte senlit: minime enim heriliꝭ sed patris a-
0

cipesmnt: bi 2
1 qu b* de enim 1
bai 100 N f
— e h
zuorum 575
Lo-* 1 5
imperli hostes, apud, ques; Aued, Balbari-&. nefarijsint, ius& fa& ratigs garum valent.
Ab iltis nobis nihil cum metuimus, tum 0 mnia in potentia ponere,&. nobismetipsis inter nos domi metum incutere,& mutuis in- iutijs libertatem& concor diam eripe re, hoc sci⸗ licet inhumanum est& subtu rpiculum. Vt aculeus serpentem, ita hæc opera tyrannum indicat. Ju serensssime Elector à poten- cia toa ius& fas non segregas, sed ex ratio ne iustitiam admin istras„& ipse legibus pa. res, quantumuis II. solutus sis; longè Alexa u-
1
dro hoc Magno sapientior, qui ab Anaxar⸗ cho passus fuit sibi persuaderi, omne illud quod reges facerent,& justum esse,& æquum bonum. Tegibus altem in inge io ng quam quam in seripto vteris, eas tamen non tam illos tenere rectè arbitraris, illa rum qui nu⸗ dos versiculos& verba vulgari more deuo⸗ rarunt, quam qui intelligunt earum vim, quæ hisce præceptis continetur, Honeste viuere, Alterum non lædere Soum cuique tribuere, Huc potissimum re spic iunt conscripti patres,
Juos in curia constitutos habes: nam nudæ

potest, nĩsi posthabita æquitate, summum ius persequi maluerimus, summam quod coniun⸗ ctam habet iniuriam, qua seimus non contine⸗ ri populi salutem,quæ suprema lex est. Et rem si penitius consideremus, quanto, vt seneca ait, latius patet ficiorum, quam iuris regula] quum multa pictas, humanitas, liberalitas, iuftitia, falls, exigunt, qus extra pul licas sunt talus 45! Hoc fu⸗ erit, ob quod noluerit Lycurgus vllam suarum legum comprehendi scripto: existimauerit e⸗ nim ad beatamciuium suorum vitam præcipuè requiri, quidquid bonæ difciplipæ Lacedæ⸗- mone exerceretur, vt à teneris vnguiculis qua⸗ si cum lacte imbiberetur,& in suecum,& san⸗
guinem,& mores ita conuerteretur, vt benè&
profunde tinctæ lanæ instar, neque tolli neque elui posset. Recte bonus ille magister eius rei sumam, recte factorum conscientiam& optimam voluntate m esse censuit; siue quod
idem est, libertatem, ad quam Laconas assue⸗ fecit: lbertatis enim est, viuere vt velis,& vel⸗ Lycurgo sententiæ fuisse Anacharsin, ex eo uide-·
re est quod riserit, cum coràm intellexisset So-
lonem Atheniensibus Laneire seriptas leges:

quasi hæ tantum valerent, vt inhibere possent auaritiam& iniustitiam hominum. Dicebat enim huiusmodi leges telis aranearum plane esse similes,& facile compescere inlimi generis miseros homines, potentiores ditioresque ne- quaquam;: fuitque non longè post ex re com- pertum, Anachaisin non sensisse stulte, Etiam haud dissimili ratione fecisse vi dentur Pythago- rei: etenim hi seientiarum& inuentionum suarum nihil comprehendi voluerunt seripto, sed omnia statim eorum auimis impresserunt, quos putarent bonarum lcientiarum cognitio⸗ ne esse dignos: quorum ex familiaribus vnus cum geometricum aliquid cum homine ne- quam communicasset, dxerunt, ex præ sagijs Deorum videri, scelus non relictum iri inultũ.
.
An itaque culparim nostram s cripti iuris ra⸗ tionemꝭ Censeo, quod Grætiæ alicui parti, idem non statim toti Germaniæ, alijsue orbis terra⸗ rum regionibus con dueat: nec quod geometræ placeat, non statim æquè arridea
sed prout cuiusque loi fext nat
e
do, commo dun: latio ita omniũ actionum Agstrarũ instituendus sit mod 8. Nos quantum Aacratissimo principi Iustinia no ob egregiam et
D præ⸗
—

— 85 5 W n e 1*** 3. EIL Tien e
præclar iuris nostri oper am debeamus, omnes qui eo bono fruimur, piè intelligimus: nec in alijs dise iphnis non possumus* maximè
prædicare eos, qui diuina animi lui bona nobis⸗
eum communicarunt, nec ea posteris inui⸗
derust. Vtraque vt abunde habemus, ea si ita
simul iungeremus, multô æquabilius se multa eee vsque adeo domi& foris labo⸗ raremus. Se
ri ferundo. Beata etiam hac parte est Marchia,
quæ exemplo principis sui omnia illa vrget: nec minus beata in eo, quod imperatorem pacta
sit lobrium, modestum, temperantem, volupta-
tibus non indulgentem, sed omnis generis luxui inimicum. Quod abs me oratione in te osten⸗ ditur, id tu Ser. me princeps demonstras reapse. In vestitu enim simplex es, ia structura domuũ æquabilis, in apparatu equestri moderatus, in victus ratione solers à delicijs alienus, in agi- tandis couiuijs probus:& horum profecto plane
nullũ agitas, nisi si ex interuallotui ordinis illu⸗
strium hospitum aliquis ad te veniat: quod vbi fit, tum vero magnificentiæ non dees;& quot⸗ .* quot
6 quid queramur? Sue quæ q; gens fungitur fato: quæ ferrea& robusta Dea vulgi accusationes facile sustinet, etiam grauiori one⸗

eit dun kn
o pnocn m i 2 b
u gentem ton
quot ad te diuerterunt reges, septemuiri. duces legati, omnes hi largum experti s unt& magni⸗ fie um. Soilicet eãdẽ operà tibi priuatim seruis et publice: cùm enim valetudinem, operam das, Vr tuearis, tum caues, ne exactionibus exhauri⸗ as populum. Non enim in patietibus resꝑ. est. vt Pompeius recte dicebat: uon in luxu con sist it Principis maiestatis: non in magno comessa-
tionum, deliciarum, vestitus,& equorum ap-
paratu amplitudo regis est: iustitia, prudentia, emperantia, laborumque patientia tegem dee monstrant, vti Herculem demonstrarunt leoni⸗ na pellis& claua, quibus ornatus erat, antequã seruiret Omphalx. Ex luxu erat quod Antoni- us à se deseisceret, quod tribunalrelinqueret, et
lequeretur prætereuntem, quam amabat, Cleo-
patram, captus conuiuijs& comessationibus, quibus nomina indiderant 5 Uunehbte, Cin, t rt Cern: quasi dicas, congressum, cuius sumptuositatẽ et in delicijs a pparatũ, nemo faci- lè assequatur,& cui immori vterq; constituisset. ex luxu erat, quod Attalus Rex patiebàtur naso se
à Philopoemene duci, qugties ire: cœnatã. Et lu⸗ xu erat, quod Lucullo vires ingenij it a defluerẽt.

.* l r 98* 1 2 1— 9—„ 1 3 ö r 25 2. 1. 0 e N* 5 ö AI 5
vr se regendum traderet liberto suo Callisthenf.
& potiretur phistro; antea cum non solum temperans,& prudens,& legum selentia, ec
omni liberali doctrina pręstantissimus fuisset,
led& libetorum hominum, nobiliumque viro- rum muleorum millaum dux,& regum victor. fortissimus. Si rem fecta reputemus via, ex juvu sunt, quæ mala atbitramut omĩna: nam si , Co geecii it est uu vt ue atur prudentiam; animi aciem nostram vbi obtudi mus an potest vt ali⸗ quid boni consilij capi mus yt prosimis, vt sa⸗ piamus, vt faciamus officsum? Geometræ
ex ratione demonstrant, vno inconueniente
dato, sequi infinita alia: quod quamquam est verilsimum, quis tamen id sibi patiatur persua⸗ deti, qui rationem non audiat? Seintilla sæpe- numero incendij caussa est; latior vbi culpa
versatur, vbi opera nostra, industria, labor, stus dium& cogitatio feruent, ibi omnia ea quid non subito procudant 2 Et suarum rerum fœdè profusus, nec iam abundans,& egestatis insolens, is quomodo se contineat, vt in inui⸗ diæ, auaritiæ& rapinæ crimen non incurrat? Tygranes quod delicatiot esset, existimabat non solum sua esse omnia illa, quæ populus suus
posside⸗ 5

bort u: m uta
*
1 0 8
ö 0
possidebat; in quo quidem rectè sensit; sed abs⸗ que eo etiam omnia priuatorum bona ipse te- nere cupidè desiderabat, prætereaq́; sibi persua⸗ debat, nihil ompium in toto orbe terrarum esse, quod non in solius sui gratiam extaret. Huius animi qui sunt, nec quidquam aliud cogitant aut meditantur, quàm vt folis sibi malacum& Saliarem in modum iucundè sit; pro salute& eommodo suorum quid aliud quærant, quam calamitatem præsentissimam? illi autem cum fracti iacent, an stare potest, his qui stat sufful⸗ tus? Epyrotarumrex, Pyrrhus, sapientiæ& humanitati suæ, rectiorique iudicio pulchre con- stitit: cui, deuictis Mocedonibus cum à militi⸗ bus applausũs datus esset,& appellatus fuisset Aquila; modestè respondit, si is sum, quem dici⸗ tis, equidem est id vestro beneficio: nam illa vestra arma hæ ipsæ alæ sunt, quæ me subleua⸗ runt. lIllum; quem dixi præclarum vitæ modum cum teneas, in omnibus tuis terris ipse Sol medius fidius clarius iã luc ere, ac muta Tel⸗ lus tam illustri bono ridere videtur: Populus certe gaudio exultat& nullus omnium est, qui te tasem principem in oculis non ferat, qui te non colat, obseruet, veneretur,& diuinis afficia „ D 3 aàtho-

at hon oribus. Eiusq̃ue notæ optimæ ipse cum sit princeps, ridiculum sit, eadem non sibi polli⸗ ceri de ommbus ei parentibus. Nam vt norma, va architecti vtuntur, non tantum soli sibi be- nè constat, sed vtrumque præstat, cum vt ipsa recta sit, tum vt dirigat id, cui seruit: sic qui im- perat, non id solum præstat, ipse vt omni virtute sit oi natissimus, sed& efficit, vt ad exemplum suum omnes le pulerhè fingant. Non coercitio- nibus ha nc præclaram rationem tueris, neque penis violentiaue introitum in optimum hunc morem facis, sed sola vitæ tuæ sanctitate: tri-
tum enim verumq́ʒ lud est. Lotus cõponiturorbis
Regis ad cxemplum, neque sie(ommpomere sensus
Humanbs edicta valent, quùm vita rigentis,&
comprobat illud otmnis historia. Romolus natura ferocior erat: Itaque Romanis omnibus nihil tum magis volupe fuit, quam arma,& bel-
la,& exemplum ee Ei qui succes⸗
sit, quod cum iustus esset, tum mitis, pacisque
cultor, præeundo facile effecit, Roma vt longiri
quiete& otio frueretur, eaque gratia annos
ee e ttes iplos temnplum lani eee
sum. Seria illa sunt: sed& in ridiculis ac næ-
us corporis principum stulte imitandis, videas
Aon

non vnum àtque alterim hominem, f. ed popu⸗ lum sæpe omnem esse v Galliarum rex Franciscus I. capite plagam acceperat, vt necesse haberet præscindere cæsariem; populus statim se rasit. Alphonsus Arragoniæ rex collo non vsque adeo bene rectus erat: qui ei quotidie 4 latere erant, aure humero plane erant innixi.
Quid verbis opusest?
Zedaαν 197 dg Am dd Y kbar, s de Nn i Tuucανεeαε, ATR 491 10 bessæ ve,
Mama bono d socio alsces Vonda, sin mals rectus
Lecum habitet, perdirs quod tili mentis erat)
Theognidis hoc oraculum, quotquot sumus o- mues in nobis experimur, qui vel magistratvel Priuatorum consuetudine vtimur; quam ob caussam non parum refert, huius illuusue not sit dux populi, sed refert quamplurimum: im- mo vnicè confert ea res rei summa, siue potius in fe summam continet omnem. Ex is quæ secus in alijs principibus se habent, elu- cet Cels. nis tuæ grauit as, à qua non abest hu⸗ manitas& mansuetudo, regiarum virtutum minimè postrema ornamenta. Etiam hæcy si quisforte quęrat, fastigium summæ excellen- tiæ ita in te occuparunt, vt difficile sit censere quodnã ex illis virtute& præstantia sua vincat:

Easque dotes non solum totd animo possides, sed sunt eæ in te tanta vbertate, omni ore eas vt diffundas, ipsis oculis vt promas, toto vultu vt spargas, omni adeo corporis habiti vt ostendas, nec cohibere possis, quin omnibus intuentibus luceant, exemplo rarißgimo. Vt plurimum enim, vt liberiori mihi sine euiusquam iniuria esset liceat, ob celsitudinem status, contemptor animus, commune lautiorũ hominum malum, etiam potentioribus inest: quod nisi: molliatur Z doctrina& liberioribus amicis, facile ra dices agit,& in ubditorum erumpit perniciem. Hu- julmodi autem amicorum si vIpiam a ꝑrofest
ima est inopia: om nes enimmeminerunt liber- tate Solonem apud Croesum peccasse. Tu te- cum& apud te plures sanctos amicos habes: in ijs principe loco sunt generosi& illustres domi- ni Dn. Comes A ScHII c& Dn. Baro ApAMVS A POTELTTZ, Marchiæ Mare⸗ Challus hæreditarius? præter hos etiam babes mag. cum& nobilissimum Dn. Cancellarium lo⸗ INNEM A Lö BEN, virum& industria& fide præcellentem: ceteros nominatim non recen-
eo, quorum egregius est numerus. Quos au⸗ 8 tem
— 50 4 0. N 42 66 r» 3* a 2 N 2 N 8 N L 89

tem honorificentissimè nominatos volui, non ill ephori aut magistri tui sunt: quid enim ijs tibi opus sit, perfecto vndique,& omni virtute cumulato? attamen sunt illi cum imperio reip. rectores. lidem illi siue de prauata siue de publica re s ententiam rogati, libente te liber- tati suæ non desunt, freti innocentia sua& con⸗ scientia rectæ voluntatis: quam ob caussam non tibi odio unt, quod veritas nonnunquam pare⸗ re solet, sed in carissimis; nec contemnis si quid promant quod sit rectum. Neque enim, ho- mines cum simus, in omnibus Promethei esse possumus, vsquequaque vt sapiamus: etiam is sapit, qui recta monentem libenter,& leni ani- mo audit. Talem te esse,& esse vt oportet, ejus partem naturæ debes, partem bonarum litterarum studijs, partem b. m. I hem Hubne⸗ ro qui ex fide bona præter cetera ita in ij te Iuuit, vt a dulatorem ab amico discernere no- ueris. Nam qui perpetuo nobis arrident,& semper placere student, nec quidquam audent contra gratiam loqui, non illi veri amici sunt: amicus ille est, qui frontis est apertæ, qui rogan- do, monendo, consulendo,& si vsus veniat, obiurgando se liberè adamicum profundit, nec E aliud

N
.
*— 2 — 1 7
5 2 r K—ͤ——* ee eee 1 5 5 —.— 8—— 4
aliud promptum in Uingua) Aliud clausum in
ectore habet; sed omnibus non solum verbis,
led syllabis etiam in se transfert hoc Achillis,
Exide Vg u,. a nù ald bνν u
Ot x kreger N ute, i Selle, 2& berg. f 3 (Alt mihi wel ad instar erit portarum Acherontis, Qui profert aliul verbis, quam pec loi sentit e)
In deterrimo hominum genere se fuisse, serò fas- sus est Dionysiustyrannus: qui amicos repudi- auit; itaque regno expulfus, iamque Corintlii degens& ludimagistri fungens officio, cum ab Arxistoxeno rogatus esset de controuersia, sibi cum Platone quæ fuisset, narrauit fuisse eam de prauis regibus, quorum conditionem ille sensis-
let esse intelicissimam,& statum eorum quam
maximè lubricum,& omnis generis malis ple⸗ num: etiam hoc addidit, vnum omnium ma⸗ lorum hoc maximum esse, quod, quibus cum regibus multus& magnus est vsus,& apud eos in gra tia sunt,& auctoritate valent, non audeant, libere loqui, nec veritatem cum illis communicare:& horum opera& peccato factum fuisse, quod consuetudinem Platonis vita sset. Idem ille Dionysius alterius cuiusdam petulantis hominis inter- rogationibus exercitus, quidnam sibi igitur pro-
fectum

gun dg
ux nu 1 ee cbmm, AH
1
tem, A
fectum esset doctrina Platonis 2 ref pondit; eas ne parum mihi profe ctum putas, cum videas quam moderatè fortunam hancferam? Serô miser rex bonæ doctrinæ fructum sensi t. Exqui⸗ licilsima ista nequitia Mardonius Xerxem de⸗ mulsit, barbarus barbarum, demens demen- tem, timidus famulus fortuna exultantem he- rum, vti diserte Maximus Tyrius refert. At a-
dulatio illa, vt quodque opus, tandem suum merita est stipendium:insurrexit in bellum Asia,
vapulauit& catenas sensit mare Hellespon⸗ tus ponte iunctus, mons Athos per fossus fuit: tanti denique studij finis fuit; vinci& fuge⸗ re,& mors ipsius adulatoris. Nulli Mar⸗
donio, nulli Cleoni, nulli Hyperbolo apud te locus est: deligis enim quos diligas,&
iudicium facis prius, quam aliquo homine vta-
ris: lic sit, vt facti te non pœniteat,& vt
ad te non accedant serperastris suffulti vafii ac.
quam: cognitam enim habent, monetæ suæ le, uem virtutemꝭ& intelligunt, nihil te probare, quod lapis Lydius improbet. Is cum sis etiam phaleratis dictis parũ fidei tribuis, nec nimis iss ctedis, qui, dum placere studẽt, verba verbis ac⸗ cumulant,& orationem orationi adstruunt, „„* nec

12** 5 a 1 8 1 5 5 ILE 2 18 5. 3 5
n 4 0 85 3 N e
4 5 5 W 15 11 5 1
nec dicendi finem inueniunt. Et si qui for- te sint, qui huius aliquid ad te conentur, vel nu. tu eos refutas, haud patiens tibi illudi: hi si vnũ omnium te inhumanissimum querantur, iudi- cium eorum rides;& bu manitatem uam bonis probare pergis. Non verebor Set. me prin- ceps, ne pudorem tuum offendam, si recen sio⸗ nem tuarum saudum continuaro: prolixus e- nim est virtutum tuarum catalogus, nec eum potiori sua parte rectè præsciderim; quæ conti net prudentiam tuam, quæx omniumvirtutum mater est& anima:& si vnquam; ia mnunc de- monstrat animi tui, siue potius omniũ Christi- anæ reip. principum magnitudinem& fortitu-⸗ dinem heroicam: quæ prosecto non ita perspi- cua fuissent; si instans tempus vacationem ab omni periculo polliceretur. Magna sane res est, ex qua vides, non otio sed negotio; non quieti, sed labori; non curandæ cuticulæ, sed rebus gerendis; non somno, sed vigilijs; non desidiæ; sed perpetuæ virtuti te esse natum. Vix in remp. ingressus fuisti, quando pleno mo- dio omnis generis molestiæ se tibi exhibuerunt: vix eas industria& sapientia tua sustulist, quan- do subita& improuisa formido omnium nostrũ 85 mentes;
5
e— 2 2 2— 1—

Den M tam Uaum tz:
in im, Leal
dana f
mentes inuasit: vix à maximis exantlatis labo- ribus respirasti, quando ad eosdem conuersa ratione tibi redeundum fuit. In illis, quos exegisti, se tibi acerba quidem dederunt quam plurima, sed omnia ea in jpso negotio iucun- dum leniuit orium: in his; quos iam labores subis, non solum acerba omnia sunt, sed etiam videatur fore a uctiora,& nisi nos DE Vs re- spererit, parum jucunditatis secum allatura. In Martem namque hoc canitur:
Agis, dis gere Rennt, nici pd ia, rei x tei ra: 2 ( Hilis hominum es, Hanguinis csfusor, contussor. mot mum. Qodpæne nobis exciderat oraculum, a ———ͤ—'¶ Fur optima rerum, Quas homini nquise datum est, pax dna friumphis Vinumeris potior, Egregie hac tempestate vno ore omnes nobis in memoriam reuocamus. V erum enimuero quid faciamus? Mon Dolis, nequ supplicij uli. chribus auxilia Deornum Parantur, vt Romanæ historiæ ethnicus seriptor pulchte sensit: v7.
saccedunt. li be sommo alisuc gau clederis, nec.
qagiduam Deos implores trati, infestic, sunt. E 3 Nos
1

Nos qui cultum diuinũ dictante sacra scriptura correximus, cum illo in reliquo sentimus, nisi quam rectilsimi aninn optima conscientia: nam vt intelligimus nefas esse, nulla accepta in- iuria quemquam lacessere, ita turpe esse arbi. tramur, pati nobismet insultarh& officium viri delerere. Istorum pudorem, quibus pax o- dio est, iudicium candidi Achillis aperit: Apętrag. a0 ee, 45e E un /r, Os nE ig eri dhHle vie ve Id quod M. Tullius interpretãdo his verbis illu⸗ strauit: Moc priuatos focos inquit, ner publicas leges Dicletur, nec libertatis iura cara habere, quem aiscor. dia, quem cadles(iuiũ, quem cinule Hellum dbleclat; cinch o numero yo minim eijciendum, e finibus human matt clerminapidium puto. Serui⸗ tutes lane patientia præscribi Il. noftræ ha⸗ bent: libertas quiduis potius patitur, quam im⸗ petium herile: eadem Illa libertas non defugit vel bello refutare, quidquid ostendatur machi⸗ nationum. Etiam antèeabellicosissime gentes ausæ fuerunt Romani imperij statum labefa⸗ ctare; at susceptà caussa, non ita vt putarant,
Aicitum illis fuit latere tecto discedere. Ger⸗
Mano
. e 8

i
am on n ö f ee ee en dus dene am licelsa, 1 1 oben
— 4 dum cid
4..
Tam— 1
*
nf LL . N enen ur
diu non prompserimus, dictum factum Martis animum sumere,& eins
1 8 *
manorum fortitudo omnibus historijs ecelebra⸗ ta fuit, lla ipsa nec dum nobis erepta est, sit licet vt eam diuini numinis benigaitate ipso opere
In procliui nobis est,
signa cum voluptate, cum apparatu, cum laude sequi:& est, Dx gratia, vnde hæc continuen-
dur omnia. Priuatim lacessiti viro bono non negamus, sumpto telo Sontra in arenam descendere;& vel leuis caussæ gratia: an re- cusemus pristina virtute uti in tuendo honore
salutis reipe in conseruandis nostris aris& fo⸗ eis e in tegendis ijs, qui nobis ipsa vita sunt cariores? Ades hostis, ades sodes; e- tiamnum Germani germano& præsenti sumus animo: etiamnum habemus vnde Salia⸗/ dem in modum viatica te excipiamus cœna. Non Peleus, non Laërtes, non Artemon aliquis in Germa norum ferrea cute delitescit, qui tibi
obuiam procedere non audeat, qui hospitem te salutare metuat. Etiam senes nostri ca- pulares, ætate pæne confecti,& stipendia sua etiam atque etiam emeriti, vltro& cum pro- lubio exurgere, ipsamque naturam vincere ni⸗
wuntur, præclaro exemplo Nestoris, qui

expeditionem Trojanam ne senecta quidem ætate sübterfugit. luuentus nec Romana, nec Laconica vllo vnquam tempore tam fuit egregia, atque hodie est nostra. Viri num valeant, ipsi te docebunt. De principibus nostris quid tibi aliud spondeam quam quod historia commemorat de Milthiade, Pericle, Alcibiade, Agesilao, Lysandro, ue mari; siue terra experiundum fuerit, dueibus solertissimis. Aliud de sacratissimo Imperatore nostro tibi persuadeas, quam quod de anchora sacra? Ades, fi libet. Videbis totam Germaniam esse quasi communem hereditatem plurium fra- trum, vti Lycurgo agrĩ videbantur Lac edæmo- niorum: Videbis vnanimem consensum in erogando, in consultando, in age ndo: V idebis finitimas gentes auxilia non modo laturas, sed obt rusuras etiam: Videbis quid arctissima illa vincula coniunctionũ, necessitudinũ, affinita- tum, confraternitatum, amicitiarum, in multis regibus, in multis ciuitatibus possint: Videbis ea omnia, siue potius maguo tuo cum malo expe⸗ rieris. Non tibi verba do. Re ipsa in caussam descenditur. Is qua ornanda: princeps Ele- ctor Ioachime Frider ice non possumus non sa⸗ 5 5 5 1
——
—.—
——

memotn k UH eßlio bf g dm fact int 1 no hen ,in Vedi um(. rmem n argh i Vileds nun 5 cool Nes nb!* tum: Mead,
eueniat vt hostis pedem referat& vt frustra me⸗ tuerimus) equidem facis tu prudentis naucleri oOfficium, qui mari tranquillo non anitmi ita se- cure otiosus est, ad præsens solum vt respiciat,
nec consulat in longitudinem: sed dum tempus ad eam rem datur, pro prudentia sua omnia ea
Parat, quæ rei seruiant, si forte eueniat, vt se ec.
fundat tempestas. Ad belli apparatum quod attinet, idem facit Ill. mus dux Brunsuicen⸗ sis HEN RICYS IVI I Vs, cuius ardorem, tem- perantiam,& acre ingenium ineredibile est,
ad nos qua præ dicatione in coelum sustulerit humanilsimus senex Caselius! Idem quod tu fa⸗ dis, omni studio excquitur patrię meę clementis⸗ simus princeps, dux Megapolitanus, VDAL RI“ cus, flos senum heroum Germaniæ, prouin⸗
ciarum Saxoniæ. Quod mirandumest,
is princ eps, quantumuis ętate ad summam sene.
F ctam
tis ademirari industriam tuam. Etenim non lolum& fama& nuncijs ad nos in Megapolin perlatum est, vt vigiles, vt de tei summa delibe⸗ des vt te negotio accingas, vt rem vrgeas: sed & disertè ad nos plur imorum amicorum itte. ris perseriptum est,& in primis Fra ncofurto à Ol. mo Caminæo. Vtvt res casura sit( nam
1 1

7 5 4244.. g g e WWWWW0WWWVVWVV%Vc%//(— J v 5 60 4* 4 l 5 4 1 4 ** 140*— 5„ e
4—. D N N K 1 5* nn 5 1 war r We
15 22„ 8
.
la boris declinat, non queritur, sed vegetus cim animo, tum corpore, fideĩ suæx commissam fu⸗ blicæ salutis procurationem non minort᷑ studio tuetur quam tutelari suĩ ipsius populi. ldem
ille optimus prineeps in negòtijs con siciendis
non legato vtitur; id si vllo modo valetudo&
rationes suæ patiuntur; nom ahjs mandat, sua
quod prestare potest opera: ipse præsens estirem vrget, iuuat, conficit; magni I Cæsar 5 prolixo exemplo- Prætero reliquorum electorum,
principum, eomitum; baronum] ciuitatum re- censionem; omnes, vt vno verbo omnia com ple ctar, idem, vt fama est, quod tu in autrtendo
malo facis, efficiunt. Ad bunc modumrehus
nosttis constitutis, age obducatur nobis hoslis, armati armatis obstent: si est, virtute vtrique
vtsimus pares, hic certe proeliante pro nobis Christo, adeoq́; necessitatè nos erimus superio⸗
res: si est, vt ab hac parte nonnulli cadant, ab illa profecto parte haud salui euadent omnes: si est,
vt ærarium nostrum exhauriatur, istorum certe
lacculus erogando minimè turgebit. Hoc
Dei Opt. Max. gratia præcipuum nos habe- mu t ea, quæ ad victum pertinent, deesse no⸗
ctam producta, perpetuò sibi est similis, nihil

bis non polsintʒ ed est agrorũ nostrorũ bonicis. tiã in a mictu non habem/ quod quera mur nisi li delicatiores no nnulli existimemus s ne serico, et purpura, et gemmis, viui non posse:potissimis instructi, a0 magnopere desideremus mini- me necessaria? Ilia psi qui petulanti animo id vnicè Operam dant, Vt damnum nobis dent, non qubitandumest, quin ea opera nobis maius sint daturi benefieium, quam id erit, quod de- portaturi sunt commodum 2 etenim alium qui exercet, peræquè& ipse exercetur, aut magis etiam, minimeq; à communi ærumna est liber. Sed quid fecit Hostem a ppellaui,cuius exercitus imperij Romani ines inuasit: at rectius eum nominarimus amicum. Nam quorum be⸗ nesicio suauiter animo affi eimur,& in quorum beneuolentia omnibus corporis partibus iu, cundè acquiescimus, non illi soli sancto amici nomine digni sunt: etiam amicus is est, qui ex⸗ secat, qui obiurga t& dolorem dat nonn unquã. Magistratus profectoAtheniensis præclarè hane partem inte llexit, quando Agesilaum dteruiI u Ci⸗ Ulitate expulit. Hic populum ita sibi deuinxerat, vt omnium voluntates et animos in sua potesta. te haberet,& ad libidum pro re nata fingeret. ä 5 F 2 Etiam

Etiam Atheniensium duces; socijs prouincijs displicendo profuere: Cimon obfuit obse-
peer Nam cum inito fœdere conlen-
issent classe suppetias ferre; statim atq; hostem
à suis terris fugassent, rationem ipso milite mit- tendo continuare noluerunt, ma lueruntq́; pen-
dere argentum: in quo ipsis Cimon astutè
assensit; gratulans sibi fortunam quam lon⸗ gilsimo iuteruallo prospiciebat. Itaque cum
non posset ex socijs. militẽ ex populo Athenien- si legit: hunc in i& triremes induxit, ad la-
bores assuesecit, ex ercuitfortesq; bellatores red. didit. Contra qui stipendiũ mittebant, omnes eos domi exercebãt negotiatio, agricultura, res familiaris,& deliciæzstultè non intelligẽtes sum⸗ ptum abs se fieri in eam aliorum disciplinam, ibi otiosis quæ aliquando esset fraudi. Nam otio, deliciss& commodis domesticis corru-
pti facile ab Atheniensibus postea fracti fuere,
& in turpem seruitutem redacti. Reliqui duces communis belli oblatam pecuniam repu- diarunt, militem imperarunt; ad mittendum coẽgerunt, ipsorum ingratijs libertatem ipsis
seruarunt. Animi enim corporisque vigor, vt eodem perpetuo statu perstet, haud existi- 5 man.

mandum est. Torperseimus nihil agendo, nimiumque otium,& pro! ixiores æquo res se⸗ cundæ nocent;& id omne quod sua uiter nos alficit, voluptatis appellatione omnino non ve⸗ nit. Ex virtute vera vo luptas est, quæ- habet sudorem, quo Epicharmus Deos homini⸗ bus, omnia bona vendere aiebat. Illo eodem pretio olim suis ciuibus Romani vendebant ho⸗ nores: ad quos qui aspirare cupiebat, vltrò id tempestiuè subibat, ad quod ceteroquin ne- cessario tempore—— Nam se⸗ ptimo decimo anno expleto constat nemini va⸗ cationemã militia fuisse indultam, nec eam ve- niam cuiquam contigisse ante ætatis annum quinquagesimum quintum ipsum. Tum etiam hoc constat, nemini Roma norum licitum fuisse prensare, nisi emerita fuissetsti pendia de- cem annos ipsos Et hunc eundem, ita qui se exercuerat, vidisses virum fortem, pruden⸗ tem senatorem, rectum prætorem, præstantem oratorem, bonum agricolam, probumq; ciuem; quibus omnibus ornamentis præter cet eros Cato hic Censorius fuit insignis. Immo bona corporis habitudine qui est, ferreum choracem yt ferre possit, haud illum plurium F 3 bona⸗

rium bonrum attiũ præclara& multiplex sci⸗ entia dedecet. Quamplurima latissimus ani⸗ mii campus bona capit nec congestis obruitur, at mutua operà præclarum in modum perfici⸗ tur. Sed quo otatione labor? Ignauiæne nds io simularim longioris quietis gratia ⁊ absit vt hoc nomen vsurparimus in viros fortes: quos tamen si beneuelè moneas, ex alieno malo, ali⸗ orumque bono exemplo tempori suum fingere commodum, censeoꝭ non peccaris. Proinde ab lla reprehensione liberis illud suum ad Samios
epistolium, Lene d bd ages ai dci clas Sabel cuir, Ge. adi ¶ bn silia vostras sunt canaidlicilia lenta: hac quis cuentus sequi soleat, ipsi intelligitisneq; M. Brutus occinat. Omuino nostræ genti nec zstius nec alterius generis lis aculeatis dictis Opus est: prius enim opus est consulto; ex quo
est, vt ex ratione rem sæpe protrahamus. Vir grauissimus, dictator Fabius Maximus ni fuis. set cunctatus, nunquamEnnius de eo cecinilslet: nus homo nobis cumctandlo redlituit rem tanta erar hostis potentia: at cuius? Hannibalis. Ex re& negotio videre est, haud ingenio nos esse cunctato res: ex re videre est nostra animi forti⸗ 6 e udo,

a— . 7 1 8 ———
eudo ex consilijs prudẽtia: ex re vid ere est mini me nos esse barbaros, domi qui alto spiritu nobi⸗ litatẽ iactant, foris frigent: ex re videre est, mini⸗ me nos belluarũ instar de ditos ess. event ti, sed vi. giñjs& præclararum terum studio: ex re videre est an mi nostri libertas, qua contra stare aude- mus, siue potius gestimiusʒ etiamisi sit occumbea. dum. Nam cum M. Tullio eiusdem sen- tentiæ sumus; no, tens qu naturæ diehetur, pro Patria potisuimun redendaim esse, Pro quua ulis Vin Fortis ccusauit: mori; ib, si pro idle cudlert nolit, cum zuld tullbré necosse sit. Et sustinianus noster in- quit, hi qui pro ep. cccuderunt, in Perpetuum per gloriam Diuere ini Autun. Quod si ita est, vt omnindest, quis tam ignauus sit sœdam vitã præponere vt vellit imtnortalitati? lamdiu e. quidem nullum facinus ciuile illustrius visum it,; sic yndique ab omnibus certatim ad arma curritur. Multos ptofecto fortes vi⸗ ros dies& periculum aperiet, ostendet, proue het, heroas declarabit; antea sibi ipsis non nos tos, dæ magna cum iniuria ha ctenus pro terræ filijs ha bitos. Quid aliud Ciro, Romu- o, Theseo, sexcentisque alijs immortali⸗ catem nominis peperit, quam oblata fortuna, N Ju
„ 5— 5* 1— D 5* 5 1 2.* 5 —. 1 8 5
————

aan n..
cux eis occasionem præssitit virtutis suæ de-
monstrandæ? his ipsis visum fuit non amittere
tempus, cum esset datum. Plurimi erunt
quibus negotum otio longe erit dulcius; quibus
acerbum acc idet latitando sic fœde domi con- lenuisse. Nam quod quotidie vulgus in ore
habet, inexpertis bel lum esse dulce, expertos me-
tuere, id in vniuersum ita se non habet. Te⸗
stantur id omnes veterani milites, qui ætate pæ-
ne exacta nihil magis optant, quam pristinas excurrendi vires& occasiones. Etiam— hoc verum est vt semper arcum tendat Apollo, & sine intermissione continua vt commitantur
proelia, perpetuæue fiant strages: Immo re⸗
spiratur profecto potissimam partem; statis
diebus sacra fiunt; nonnunquam celebrantur epulæʒ exercetur alea; neque patitur Dionysus fortes viros sitiendo frangi. Si vero est vt vicilsim aliquando confligatur-H Momento aut cita morz vcnit, aut victoria lata. Minerua, non humi, sed ex ipso louis cere⸗ bro nata Dea, maiori side est, quæ apud poẽ- tam inquiens,
ric dn r ii mee, i, ga gedcun 8 (Appiter ab sentem longẽ seruart potens est
Telemache
.——
— 22——

JTelemacho minime fuit mentita, cui parens Vlysles expugnatione Troiana peracta redi⸗ t, vspiam recte vsurpatum fuit, tan⸗ tummodo incepto opus esse, profecto in susce⸗ pta honesta& pia caussa id em quam rectissime vsurparimus: secun daque Dei voluntate re feli⸗ citer gesta, quotcunque focis suis erunt restituti, omnes bi& seipsos,& incolumitatem,& statum suum, magis magisqque amabunt: vnicuique vero etiam tum sui liberi, parentes, cognati, longe erunt cario res, quàm fuere vnquam: o⸗ mnibus amicitiæ, consuetudines, fa miliaritates, plus voluptatis afferent, quam non attulerunt
ante: nemini non res sua familiaris fortunæ,
recordatione videbuntur splendidiora: nec quis quam erit, sua cui non patria, agri, fruges, templaque multo ampliora videbuntur, quam ea vllo vnquam visa fuerunt tem pore: ipsa de- nique ma iestas& salus sui magistratus vnum- quemque tanta lætitiæ voluptate perfundet, quantamyniuscuiusque quàm maxima mere- tur pietas. Nam illo ipso tempore, cum, quod nos iuuat, bono aliquo fruimur, non tam eius iucunditatem& vim experimur; quam cum eo
8 catemus
locus, ord o, dlignitas, honor, ræteriti temporis

42
8 58 7 N. e.
2 1— 2 1— 1 88 1 5 9 5 N. 4 8 1 5 1 8— ee eee, e. nene a 1 ee 8 0. 05——* 5
caremus, longeque magis delectapt desiderata & modicè sumpta, qua m pleno modio ad sati- etatem assiduè prompta. Eccum vero, quod pro ratione temporis mirere; militem Marchiæ: omnem lla apparatui mentem addidit: dele- ctum ob omni parte absoluit: equitatus certè eiusmodi egregia ratione est, vt fremat eupidi⸗ tate exeundi. Haud existima rim olim Romæ in
Circo Maximo heroibus maiorem animi ar- dorem attulisse car ceres à quibus tendebatur
ad metam. Verum quid illud ipsum est, quod nobilitatis desiderium ita incredibili modo, præ- claroque more, acuit? Aliud certe nihih, quam solus erga regem amor: qui idem facit vt cum iactura vitæ pro salute principis nihil recu. femus, immo si opus sit, vltro oppetamus mor- tem. Tantæ amore e fficaciæ esse, maio⸗ rum nostrorum tempore in C. Gracho satis te⸗ statum fecere bini amici, qui bello ciuili ad pon/ tem ligneum fugatiʒ cum vidissent duc em suum aliter seruari non posse, forti animo pedem re- tulerunt,& resistendo se maluerunt conscindi, quàm eum lædi, quo vsi fuissent ductore. Etiam contra Vitellium eum de imperio certaret
0 ptum
Ocho, ĩpse ipsis suis oculis vidit ipsa re exprom.
ö
5
5 ö

en
nge 5 ebnen. 560* tm N pra N m pane öl dect t
ptum erga se amorem: etenim proclio deli.
ctum ducem cum milites saluum& fortis ani⸗ mi esse vellent, adeoq;, ne animum desponde⸗ ret; omnium pꝛec ibus ab eo contenderetur pla⸗ ne ne quidquam dubitaret de ceterorum mili⸗ tum fide, vng eorumstricto ense prodijt, dicens: hoc ubi persuadeto Cæsar, omnes sodales meos
eius abimi mecum esse, vt Vitam suam libenter pro te profundant: dictumq factum eperfodit. Quid multorum sæculorum auctoritatem ad- ducinusevel patrum nostrorum memoria i pla.
que nostra ætate nd defueru nt paris virtutis viri; nec hodie desunt. Amor certe necessario nostro tẽpore officio suo nu nquã deest, princeps modo is sit, vt oporteat. Tu quis sis Ser. me Elector, an⸗ tea si parum te nouisti, res& populi voluntas, te- stes prolixi, ia mnunc te docent& ni populus iampridẽ quoq; te nossetʒeidem ni iam inde ab
Adole scentia te beneficentia, fide, virtute,& cle⸗
ment ia probares, nunquam illius tantum in te extaret studium seruandæ rei p. VPerum est enim illud, 8 10 76200
Mon sic c cubiæ, non surcumstantia pila,
Quudum tutatun amor. inan c torquebis amari.
Hos alterna fides, oc sunpleæ gratia dona
2 Omnino
5
„

*
0.
1* 2» 1*
0 0* n N i g 1 .—
8 4 —— 7 f 1 1 f
IN
* E
N N 5 1 1 1 f 2 N 5 —————— ———
ee e 8 1 ä N N 7 s 5 e 1
Omnino existimà neminem omnum esse, qui hac tempestate non ruminetur omnes vitætuæ actiones j existima neminem esse qui non altius in eas inuestiget,; easque ad amussim rationis examinet. In omnibus quæ pro te faciurt, potissimum hoc est; Virtuti abs te habitum fuisse honorem,& in dignos dignitates te con- tolisse, ignauum pecus non orgasse. Lentè enim ad arduum virtutis iter proceditur, praui cum præripiunt, quod bonos ca pere par erat. Et qui scopum virtutis non magis viderunt, quàm curarunt, fauitoribus co nfisi, ij si pr oe⸗ mium auferunt, ad quid currendo colliment Chaos quid feriant? quidè rem magaam sane: vacuum aëra: neque hoc nihil est: potilsimum. enim bonum est, quo vitam fouemus: atque adeo fabulæ confirmant anima lium nonnulla solo are viuere. Nunquam res Romana it a prolixa ratione fuisset, nunquam habuisset tot præstantiũ, ducum oratorum, omnisq́; generis excellentium virorum copiam, ni vnicuiq; pro sua virtute,& pro suis rebus gestis amplissimis datus fuisset applausus& honos: nec opinor senatum aliam ob caussam victoribus vel sup⸗ plicationes vel triumphos decreuisse, quàm vt * propalam
5 1 1 2—— ee 3 JGG. e eee 5

G Ne, ne
In ond; 02 ce um pecume um r r, q n vs mt 8 ant, fre woe, 2d qi 5 fernt d 1: deque I nest, c
. e Nn one lelseb d. 1
Propalam illorum exemplo adolescentiores in. citarentur ad præclarorum facinorum parem in dustriam& amorem. Vnicuique suum no- uisse tribuere, hoc demum imperare est; hoc re⸗ gium est,& imperij grauis& stabilis: id qui
nesciat, ingenuo moretrum Minutio fateatur, imperatoris nomine se non esse dignum, sed ex præcepto Hesiodi præstantioris imperium de- bere pati. Non falsus fuit Bias quando affir/ mauit, imperium demonstrare virum. Etenim quamquam multa suntʒ quę ingenium nostrum eliciant, nihil tamen omnium est, ipsum homi⸗ nem qualibet sua parte quod magis aperiat, atque imperandi libertas, quæ etiam intimam vniulscuiusq; e promit,& cuius notæ ea lic, omnium oculis exponit. Qxocirca, si, vt.
allo Persij vtar, e e
Cumposi. tum ius, aach, animi, sanctosqque reccssus 5 Mentis, Qincoctusmm Sentroscnm pectus honcstq, hæc, inquam, si dux populi habet q neque He-
sperus neque Lucifer splendore suo magis est
admirabilis: At si pro ijs magistratui adsunt ignorantia eius quod deceat, iniustitia, mala
mens,& nihil sanum, etiam ipso meridie nihil in
co est illustre, omniaq ue vndique mag no rerum 8 3 bona⸗

— 7
r—— 1 ö 1 f
1„ .— f ——. 5 1
. 7
N
228 1610
11 4* 1. 1 1 3 5 5 U e N N 5 9 f 8 b 5 2 1 9560 eee 8 1 2— f 39353S1TTT—T—T—T—T—T—T—T—V—ÿ— ee —— 5—— ———.
ponar ũ cum dispendio pereunt, vt in malè com
pacto vase muria Egregie sane Demetrio cogno. mento Poliorcetes laxitatem hie suam ostendit qui cum Atheniensibus 250. talenta durissimo illorũ tempore bens stricto int eruallo imperal⸗ set, eaque v no cumulo allata vidislet, omnia E. a. mię suæ, certisque mulieribus, dari iussit, vt serui⸗ rẽt emptioni smegmatis. Antonio idẽ in asia fecit vbi homines nobiles, aliosq́; bonæ existimationis viros possessionibus priua uit, et hominib. nequã
tradidit: hi sæpenumero non erubescebant dono
postulare etiã eorum bona, qui etiamnum viue- rent, quasi illi boni viri in viuis esse desijssent, nec amplius extarent. vt hoc addam, domũ honesti cuiusdamciuis Magnesiatis coquo donauit, pro- pterea quod cœnam parasset ex sententia: vecti- galib. porro peccatũ siue auxit, siue correxit, ea 5 modio non selum indixit pleno, sed et duplo.
Non desunt sexcenti alij; qui ad hunc scopulum
naufragium fecere: tamen illorum omnium ne v- nus quidem fue qui culpã suam agnouerit, fuerit licet ea ĩta magua& ma nifesta, omnino occuli vt nũ potuerit. Non à frugalit ate nedumab aua⸗ ritia reges commendantur, negotialibus verbis. Mag nificum, magaanimum, largum elle, hac re-
.
—— 6
—,—,

p pencuaiuAf e ee
gum sunt propria: verum illa nomina laudabiles
men em suam nd ex largitione acci piunt, sed ex recto largitoris judicio. Omnino hoc quidè verũ est, Magistratum monstrare virumtverum omnis generis retump. munera vt per leipsa prolixa sint om ino non ita est: aliquodex illis qui suscipere hauet,& cupit sibi ab eo egregiè addy parum ille splendoris consequatupnili prius virtute sua illu⸗ strauerit id, cuio beneficio sibi profectũ velit. Ve- stem quantumuis pilosam mortuo induas, nd ea exprimas calorem: à nobis ipsis incipiunt omnia cas quę extrinsecus ornamentis iuuantur: id quod Cato Vticensis, designat: quæstor, pulchre demò⸗ strauit, cum virtute fua quæsturam supra senatum
ita extolleret, vulgò vt existimaretur, dignitatem
enatus Catonem quæsturæ addidisse. Demon.
rauit idem Epaminondas; quem eum homines maleuoli per inuidiã nomina ssent, vt præesset ve- ctigalib:decretã si bi Spartam non repudiauit, sed
æquo animo suscepit inquiens, non minus à viro
demonstrari magistrat, atq; magistratꝰ demon- straret virum:et perquam vile istud munus, et ab omnib· contemptui habitum, virtlite sua ita or nauit, vt honore esset amplissimo. Quo prope⸗ modum dicendi fins faciam, saltem ex sententia
5 Platonis,

Platonis id addam, tum demum resp. laboribus & miserijs siuis defungi⸗ quando diuino be-
5 4* 8 3 2 f b N e N 8 0 R PEEP ii r 5
neficio summa potentia cum sapientia& iustitia se simul coniunxere: quod si verum est, Marchiæ iamnunc x e ortum est? Præ⸗
ter potentiã enim quã habet, nacta est eum prin⸗
cipe in quo nd illæ solæ virtutes sunt, sed in quo
oOpmnium virtutum, quæ in hominem cadere possint, exactilsima est congeries: quę præ. clara ratio, quo correctiorẽ reddit rationem re.
gionis et popul ij hoc difficiliorẽ efficit conditio. nẽ principis: difficilior enim est spectatæ magnę virtütis modus, quã est ille, qui est incognito aut
mediocris:& laboriosam regũ rationem Seleu- cus minimè dissimula uit; sępius enim e
minib. cognitũ ess et quantũ negotium esset, vel in accipiendis et mittendis regũlitteris, sibi cer-
to persuasum esle, neminem omnium fore, cui
animus esset regium diadema humo tollere, si forte inter eundum in aliquod incideret. Et. iam questus est durum regum statum Macedo-
num rex Philipps, qui cum opportunum milit ib. locum ad metanda castra vidisset,& intellexil⸗ let de inopia pabuli: suspirando exclamauit O
Hercules, quæ igitur est nostra vita, postea quam eius

eius ratio nobis vsque eo extendenda est, vt et⸗ iam cutram suscipiamus de nostris mulis? Ad Agamemnonem poctà recte loquentem facit Nestorem, cd. O0 Ae aaũxioi kobes, guxi ges Liga: e 8 (Am dccet dit nocteim consultor stertat in omnem- Quod si consiliariũ tam vigill animo esse opor- tet, quanto id in regib. vsurpa rimo prolixus? quã multæ ab ijs noctes ducuntur insomnesl quæ ab ijs cœna, quod prandium sumitur quod varijs laborum& molestiarum condimentis non sit 1 parsumsecquod tempus est, quod vacationem à cogitationem mole afferat, negotia tollat! Penus deficit? ad regem curritur: ærarium de- crelcit? res ad regem defertur: populus queri⸗ turẽ ad regem festinatur:rixantur subditi? caussa ad regem deuoluitur: suscipiendum est bellum omnis in regem cura tra asfertur: plaga accepta est? mali medicina à rege poscitur. Et non solum nunquam ab hac ærumna reges sunt li⸗ beri, sed nec sibi illam horam; nedum diem, pol⸗ liceri possunt, quo j ucundo libertatis verbo vel semel vtantur. Qui purpura lautè induti im- perant, vulgò videntur equidem illi lautissimi esse dominiʒat reuexa non tam imperio sibi ipsis 8 malacum

„eee ee 828
malacum in modum proficiant, quam seruiunt populo. Magno tamen id ill faciunt animo,& facit idem etiam DEV s; cuius industria non languescit, cuiusque personam in terris reges re- præsʒentant; quem eos imitari conuenit, qui.
ale l n Iperant, quæ sublatis labor ibus, perpe-
tuam voluptatem gloriamque ætarnam habet comites. Hæ ille sunt quæ Diomedis apud Hos merum addiderunt animo, cum diceret,
Ter- f gde d · d; UU m.
(Huli cquidem comes erit gloria.) Vnamquamq; autem actionem parem gloriam sequi, haud sapientis est existimare:facinus pra- clarum et magnũ sit oportet, quod immortalita tẽ nominis pariat: nam laureolam in mustaceo quærere, perquam est facile. Ex illo est, vt, bi. populus cogitationum suarum terminum figit, ibi princeps continuet, siue potius incipiat: ala tiori enim loco stat& officij sui esse intelligit, prospic ere in longitudinem nee somnum& o- tium sectari. Accedit quod non in otio sed in negotio virtus consistat, id quod sapienter ab Alea Scythiæ rege frequenti oratione suit con⸗ firmatùm, videri sibi otiando nihil se differ re ab aliquo suorum stabulariorus. Et

* a— 6 N* tus cc, 10. Epe 1
28 b! l 1 en e 1 ——— in
& voluntatis est, vt pe gloriæ in magna se dimittat, frustra il sibi altam polliceatur tequiem,& iucundam malaciam, Magna eæli, ventorum, plu- uiarum, inundationumque iniuria Alexan- der Magnus affieiebatur, cum exclamaret, Mund etiam creditis Athenienses nihil non Ia.
oris Qperit uli ms& salire Oper pet, solius lau.
alto gratid, quam Vobis expcc to? Ad Ma rchi-
cos vt dictum transseram, vos nunquid etiam
oreditis, nihil non laborum curaru mque princi- pem vestrum& suscipere et sustinere, non tam
ee leude, quam velfræ salütisgratja: Equi
AHem Ser, me Pr inceps, quotquot tibi pa rent„05 mes illi ex ipso negotio credunt, n eminem ho-
winum te magis esse exereitum; maximaq;;&
iertdibilia tua in se collata beneficia non solum agnoscunt, verum etiam ca gratiaea in te
Pietate sunt, qua maiori nullus totius terrarum
orbis popillus inueniatur. Non temereè id lo-
Juor:: transiens autumne per Cels. tuæ terras„ vbi ciuitates præstabant homagium,
ipse meis oculis vidi 5 auribusque meis per-
cepi, vt erga te affecta esset cum populo Iniuerso euncta nobilitas.
Nihil medius. 2 stiddius

5 2 a 9 e 1 a 5 5 3 N e* 0.* 9 4 1 8— 1 e— 1 u a 9.»
5* 0 0 i 1
f 3— —— 3—
— Ader. N* A— S —— 5—— 2———..—
32
ore his verbis omnes; HIC NOS TER IL.
LE EST DOMINVS; HIC ILLE IpSE, A QVYO, QVOTQVOT SVMS,
OMNIVM NOSTRNM DEP EN⸗ DET SALVSH; HIC HPAT RIA NO- ST RK EST PAT ER; HIC EST ILL E, CVI OM NES. DEMVS O- MNIA: REGAT, VIVAT, ELo- REAT, VAL EAT, NOQVVS PRI N⸗
CE PS, PERPETVO SVO, LIBERO- RVM, POPVLI ET MARCHIÆ
CVMBONO. Non mentior, ex Viris nonnullos vidi qui gaudij vbertate idem etiam
atq; etiã reꝑeterent cum lachtymis. Quis putet in his parũ esse? plus lane ponderis in huiusmo-
di verborum honore esse O. hic Martius existi⸗
mauit, quam in omnibus muneribus, quæ sibi
plenissima manu offerrerentnr: ille autẽ si vilis
lordidiq; animi fuisset homo, nunquãseterno hoc
Coriolani cognomine hodie esset clarus. Etiam Scipionum fratrum memoria non extinta est: quorum alter se Africanum, alter Asiaticum in multa sæcula appellari, quam fluxis sexcentis N ü alijs
.

WAA, Ftrioh obi
abn. 4 A pe
5 num viuenti erect
oboxlum, et quod a sancta perpetuaque laude
gesserant; omnia vir sanctus repudiauit, postu-
lato soloramo oliuæ. Etiam solo honore oliuę, sibi ab Lace dæmoniensibus, deuicto Xerxe; ob- lato, acquieuit Themistocles. Demetrio etiam-
4
nulla earum vestutate interijt, sed ante obi⸗
tum eius ad vnum omnes fuerunt fractæ. De⸗ madi quoque plures statuæ fuerunt consecra tæ; etiam harum nulla perpetuò stetit; sed omnes fusæ seruierunt nescio cuius generis valibus. Catonem legimus omnino noluisse vllam sibi
fieri statuam: sed dixi sse, malle se, vt homines
krogarent, qua de caussa sibi statua nulla esset de⸗
creta, quam vt inquireretur ob quam caussam aliqua extaret. ltaliam qui videmus, egregiam statuarum passim intuemur copiam: de pau⸗ cilsimis docemur, quorum honori eæ seru ierunt: & sit, vt non tam temporis longinquitas non-
nullis derraxerit, quam solius virtutis conserua-
trix veritas: nam verus honor perpetuò sibi
constat, neque euerii potest vel ab ipso Momo:
quis enim id euertat, quod corruptioni non est
con⸗
alijs affici maluit. Epimenidi sapientum Græ- corumi septimo Athenienses multa munera con-
æ fuerunt trecentęstatuæ ipse:

* 1 2 1 1 1* 4 * 8 8 8„* 0 5 a 8 —— 8——— 1—*. 1 5 ———— 1
I
3 5 l 35 9 8„ 3 8 .. N 1
10*—— 1
1 5. Aa 1 1 5 20 5 0 ———.——— 55 eee r——
instar, 9 25160 n
Plane id fututũ esse, haud dubiũ est. Quid enim non Bactri fecere in rege suo Menandro? qui cum in bello occubuisset, ciuitates, quæ sub æo fuerant, communi quidem consilio sumptum in sunus fecerunt: Verum cadauete, vt moris antiquis fuit, combusto, cum instituta esset de- beratio, quo potissimum loco reseruarentur eineres: hic verò quã maxima nata est contro⸗ uersia: Tandem tamen post longas contentio-
geruatur? Tot tibi Ser. me Ele ctor statuas po titas esse puta, quot fidos amicos, quot bono subditos habes, numero incredibili: puta huius⸗ modi statuas& veras esse,& illustres,& æ- ternas:] puta viuo tibi qui honor quotidie datur, eum pro centum millibus statuis esse: puta eum honorem perpetuò sibi similem fore: eundem puta comitaturum etiam fu⸗
nera tua, duraturumque vsque dum durabit Marchia, totusque orbis. Hoe enim omni
virtute tua: mereris; atque adeo efficis, vt post
annossexcentos etiam historia de te honarifi⸗ centissimè loquatur, posteriqque hocce Tele-
wmachi frequenti in ore habeant,
3. U K 8 Totcdtærh BαιEꝭô, acrùe Ns A- ner.
(Ren horum ile quidem, sed erat patris optimi ad
nes

ats hon sine magnd negotiõ vtraq́; ciuitas con- 1 onft,& constituit, vt æqua parte cin eres ciuitati
.
vtriq; cederent,& vtriq; singillatim lieitũ esset defuncto regi exstruere monumentũ, eius quod seruiret immortalitati. Et quid non longissimo interuallo post, quam veneno ab Atheniensibus extinctꝰ esset, sanctissimo viro Phocion conti⸗ gc eequidẽ verissimũ in eo hoc syrici poẽtę fuisse,, Durtutem incolumem odimus 2 22 f Jul llatam ex oculis quierimusinuidi,
„ bonorificentissimum funus& statua pulchrè deren cum ad 95 demonstrarunt Nam vt memoria re- ee ee dum extinguatur, postquam in viuis esse wen d desierunt, id reipub. siue correctio, siue im- , N pPressa vulnera omnino non sinunt: interest 1 uν·u tamen vt illius potius quam horum vestigia extent, quæ demortuum quasi sistant;& ad vitam reuocent. Persæ equidem, vt pa- ri laude omnes sues reges prosequerentur, auimi eorum libertas hau fuit passa: eãdemq́; hac parte Galliæ populus Persas etiamnum præ lare imitatur, quando defunctos suos reges eo cognomento dignatur, vniuseuiusq; quod meretur virtus. Hinc est, quod illi Cyrum appe⸗ krint regem; Darium, negotiatorẽ q alios aliter,

1 a* 5 e—— —— 5
ae ene. 1
3 1 8 N 8 n VP * 5 1 18 1 4 2 5 4„ ien ———
=
triæ patrem: itaque pro beneuolentia odium,
pro mansuetudine asperitatem, pro be neficen⸗
tia omnia qui mala venditat, an sit, vt rex aps
pellari possit? Horatij hoc est,
Heel facies.
In te Ser me Elector, ego commune illud omni⸗ bus probis imperator ibus augustum nomen vsurpaui& vsurpant, qui eius nominis vim
ijntelligunt, quotquot te nouerunt: nec ea re
auribus hominum quidquam datur, sed quæ tibi dantur, liquidæ ea omnia dantur veritati. Eoq; ipso licet te ad omnes recte iactare possisꝭ tamẽ eius cum multis maguis heroibus modestiæ es, yt vel ex merito datum recuses,& qui tibi mul tiplicium præclararum virtutum splendor ad- estʒ eum potius à diuino numine profe ctum di- cas, Deò que Opt. Max. acceptum referas, quid. quid boni imperio tuo præstas. Nama no- bismetipsis rerum benè getendarum initium proficisci, idemque sola nostra industria ad fe- lem exitum perduci, id vel hominibus Echni⸗- eis religio fuit affimare, i. N te, vetus
illud

illud potiss rendum est, auxilium. Timoleor ute liberas. concione, ipsum se E gratias egit, cui Pera vth& partam ex m in ipsum transferre. modesti hom ha furens,&
perimposita erat,
E&« legati tantam vim à
nt, omnia osla vt pedibus
trahere nturet cineres perirent, idq; ad eum pau.
Jo post esset rela tum, Halte, inquit, gqudm non
set in nstra Porgsrale, quid uam, eckum dare
aloquc sccunda mavimi VG Dolumtate. Om 5
commiseratione digni il pue⸗
runtz nos quibus ina mon
non gratias vni omnium, quibus fruimur,
5
norum benignissimo lauctori agere conueniatꝰ Sane ex hoc fonte ipso felicitatis sux sum, mam

8***.* e eee. 5 1 *. 3. 9 0 55 8 1 ——„-; — N 5 * —— 1 — 0
1180
ae bee, e
——
N
eee.— ä
Ein. 8. 0* 8 5 —̃ ———
N 85 75 5
4„ A ee eee r— 1 1 5 10 7 5 N n„ 5„* 0 a V . 3 3 4* 1 l 5 5 8 4 8 28 N e e
glam deriuari, Romani imperij& orthodoxæ religionis, quotquot enumerãtur principes, præ⸗ clare proftentur, eum pro debita pietate DEI GRAT IAM in omni scripto proœmium fac iunt, eandemq́ʒ; omnium suar um action post indu⸗ striam suam basin ponunt. Etenim apud quem continuo opere nihil magis exereitum est, atque salutis nostræ procuratio; eundem velle, nostra opera vt frigeat,& vt officium deseramus, o- mnino existimandum non est. Cui enimbono et ingen ij,& ratioms, et corporis prolixa ratio no- stra, si, qui nihil frustra extate voluitꝭ præclaris actionibus vires nostras intentas esse nollet? Hoc demum viuere est, hoc anima frui, hoc ce- teris animalibus præstare, hoc Deo& bonis placere; omni nostra cogitatione, ope, cura, labore, studio,& industria foris& domi pro⸗ desse, eaque re memoriam nostri in multa sæ⸗ cula extendere. Omnia hæc Ser. me Elector IO ACHME FRIDERICE, jpse tu præclare intelligis, vt necesse non sit abs Cels. tua pro, acceptum iri, quæ attuli: immo quæcunque ea sunt, quæ attuli ijs omni- bus quod argumentum præbuit illustris virtus tua, existimabis nõ tam tibi dicta esse, quàm 5 Ord-
28932333—

2
ordinĩs principibus viris; quibus voluptati est, vestigijs tuis insistere,& exemplum tuum sequi. Quod quò prolixius ijs publico cum bono lice⸗ at, DEI Opt. Max. benignitate Cels. tuam quam diutissimm viuere, etiam atq; etiam precamur omnes.
on wir vynes boftrz n
5 4 1 Dalod prakut,*
omi noir int tub,& bütat be NN rockt. Ormh Hue FAI 0 Arles, L
P—
* e

err
7„eee, ee
*