eeeeeeee S —yÿy Sr d 7 T7 VTVTTVVTT cwcccccK6NsNssNsNn KeeennMM. 4 LL ü= — E 2—- 9) nm H* 27 F 2, S— 5 2 =,,— 2 D2, S E 55 S Sj= 7 5,— e ſ S 7 ſ Sj, S, K ₰ 2—„A— 5— MM 2 95 — 6 2 —— 42 ₰ℳ 3 S 2 2 4 3 SSMch,eW o 7 6— c TP, 5 ₰— 2 V, iuccttt 5 35,1 t 25 272 3 8 AE 22 5 K 8 8 X N S T X ₰ 3 L 8 MWüum 8 B 8 S X.— N 5 KN — — 4 A— 5 FN 9 N eeeee A 2 2. 22 ☛ — A 8 S ☛‿☛ n MMRRWWVm 5 22 V 22 NNRNKN ) d I — S e ee ℳℳ A . 2 Se 4 = 5 : 2 = y= — ½ TIr 4 — æᷓ D. L udoulci Pontam* RO MANI, V. 1VR. incipit. Apud Hugonem& hæredes Aemonis a Poyta. . 0..—2 ⸗—. Acutiſsimi& eminẽtiſsimi INLILERPRKEIIS, LAVKREATI:; PROFVNDAE QVE ME- moriæ viri, Lectura aurea& copioſa ſuper Prima parte Infortiati, nouiſsimè in lucem ¾ I edita, diligenter& accuratè caſtigata: cum repetitione§. de viro.J. ſi verò. ff., X folu. matr. ac cum nonnullis Apo- 77 N ſtillis vtilibus ac neceſſarijs ad& 4 vtilitatem ſuperad- ditis, fœeliciter — ᷓꝑò I 38 8 — ₰ Susnn 9 15 N 5 4 44½ 7 ☛ HA. —= g 755-⸗ = N 1761 e 2 61 — 79 3 (NKE 31 5 13 3 5? · ant 76 2 64 2 5, 5 B 5 al 5 8 wne 8 a ee 22 M. B. XTVII. 23 Cum Priuilegio. 98 2 8 = =1 = FrrrrrrITTTTFITTrFTTTrTrTTrrTrrrrrrrrrrrrTTT V 4 2— 7 2 VTVTTTTTTTITTTTTT 2 2 A TTTTTFTTTTTRRRTFFRRERRRRRRIEREREETEEEETTTTrTTETTEEEEERREEERRERETERE 2 2☛ 7— „M MerrrRrrmrERTTEE V7T —— 5— Mmr ,,, u˖uucůöaaaã̃̃ᷣᷣᷣ́ú 85 C.* 9, 5 7 M 22 ð 4 V und D 4 d A 5 5 5— A, 0 35 2,* 7 Szi, ,a, d 66 „ en Ser) A ) S; 2 Dp 2 4 L — — CTe — —— — — 14 ſ Ph 1 1 3 I 1 — Stinoniundeine einſerundalectorac zewiienieni ltinaiinonüchi ireer taquoaämatino 3 desaunid „Frrorded arat watt Cogntoredditme ) Jrcawniscili ſio Togiopirtualis nune.Yä6. 1üSSarrimoninm cum rtjeſtnullmn. udatrmoninmcont. duandoſitnullam. Tunaknui nntrimon⸗ Sponſiadetntaroc qumdoteneant. PHLorunſclennneread MwErenitaſinoningrac trabatmatrinoniun⸗ Defrcrsconſeltspe tinoniamwnlunr Kanicin il tanpate dd otrabatem 168 dunuin oötit Wcpn ſädcrurnot A naimmxaiddg W nea 3 rintnan K Pollut vrio ert fadd vemein anciln Soluto matrimonio. gs Clariſsimi ac conſummatiſ- ſimi J. V. Interpretis domini Ludouici Pon tani, Profundæ memoriæ viri, Lectura ſuꝑ prima Infortiati, nuper impreſſa ad cõmu- nem ſtudentium& iudicantium vtilitatem, cum ſummarijs ad numerũ quotatis& non- nullis additionibus feliciter incipit. ¶ Soluto matrimonmio. Rubiica, e Summarium.. &⅞ hominapꝛopꝛia ad nutum ponunt᷑. Item ⁊ mutan⸗ tur:niſi fiat in pꝛeiudicium alterius. Rubꝛica hec, ponitur hic per modum regule. 2 Repreſſalie, ſi conceſſe ſunt contra Peruſinos, an capi poterit ille qui vocatur Peruſinuus. Lombarqus dicitur, qui oꝛigine vel domicilio eſt Lom⸗- bardus. De Lombarqdia dicit᷑, qui oꝛiginẽ de Lõbardia ducit. Popularis Senenſis dicitur etiam foꝛenſis, qui Senis incolatum habet.. mponere bonum ⁊ honeſtum nomen ſlijs bonum eſt.⁊ in ſecunda lectura.nu.2. AM atrimonium de iure ciuili, quot modis dicatur nullũ: ⁊ in ſecunda lect ura. nu.2 3. ⁊ nu. ſeq. Jus canonicum in caſibus, quibus iure ciuili eſt pꝛohi⸗ bitũ matrimoniũ, quid remittat?⁊ in ſecũda lect. nu.24. Aus ciuile cum iure canonico, in quibus caſibus concoꝛ- at, quo ad matrimonium.„ Aetus, quando arguat nullitat em matrimonij:? 7 Furoꝛ declarat matrimonium nullum. 8 Cognat o reddit matrimonium nullum. eſt triplex. 9 JIus canonicũ a ciuili differt in mr̃imonio conſobꝛinoꝛũ. 10 Cognatio ſpiritualis, que dicatur: et in ſecunda lectura nume. 26. Matrimonium cum ea, que dedit cauſam occ iſioni ma⸗ riti, eſt nullumn. 2 Matrumonium contractum cum frigido, vel maleſiciato quando ſit nullum. Impedimentum publice honeſtatis, inducit nullit atem mat rimonij. Sponſalia de futuro contracta per minoꝛem ſeptennio, quando teneant. 13 Aotum ſolennne reddit matrimonium nullum: 14 Eremita, ſi non ingreditur regulam appꝛobatã, ancon⸗ trahat matrimonium: ⁊ in ſecunda lect ura nu. 22. 15 Defectus conſenſus patris in filium, quando reddat ma trimonium nullum: Et quid in filia:⁊ an pater teneatur eam dotare, ſi eo in⸗ uito contrahat: nu. 16. 7.17. 12 Matrimonium, qð reddit᷑ nullum ob reuerſionem pꝛimi viri, qui dicebatur moꝛtuus. 19 Matrimonium validũ quomodo, ⁊ quibus caſibus diſ⸗ ſoluatur: ⁊ in ſecunda lect. nu.o. cum ſeq. ⁊ ſeq. 20 Separatio thoꝛi ob vitium ſodomie peti poteſt. Et itẽ pꝛopter viri ſeuitiam.nu.ſeq. 2²2 Reſuſcitatus, ꝙ non recuperet vxoꝛẽ. in ſecũda lec. nu.i. 2z Thoꝛi ſeparatio, quando poſſit peti vno ex coniugibus exiſtente excõmunicato.⁊ in ſecunda lectu.nu.:z. 24 Pollutio extraoꝛdinaria, non inducit tboꝛi ſeparat io- nem. ⁊ in ſecundalec.nu.3z. 25 Lepꝛa quando inducat thoꝛi ſeparationem. 26 Matrimonium, quando ſeparetur vno ex cõiugibus re⸗ ligionem ingrediente. 27 Uir ⁊ vxoꝛ dicuntur vna caro⁊ vnanimes.: in ſecunda le ctu. nu. 4. 28 Matrimoniũ, qð ſit de iure diuino.⁊ in ſecunda lec.n. 8. 30 Axoꝛ an teneatur ſequi virum vagabundũ⁊ nu.9.ꝛ in ſecunda lect.nu.7. 31 Statutum pꝛohibens matrimoniũ contrahi ſine certa ſolennitate pena adiecta, vel pꝛohibens contrabi cũ cer to genere perſonarum, an valeat: ⁊ infecunda lec.nu.ʒs. ᷣ 32 Dictio, quẽadmodũ, qualiter accipiat᷑:⁊ in. ij. ect. n. 40. 33 Dos quid ſit.3 4. ⁊ in.ij. lectu. nu. 16. ⁊ nu. 19. ⁊ in ſecunda lectu. nu. 4.⁷. 7 ſeq. 35 Fructus dotis, quare non augeant:: in:ij.lec. nu. 20. 36 Petitio hereditatis eſt actio vniuerſalis:⁊t amen etiam in vna re conſiſtit hereditas, pꝛo qua datur. 7 Libellus ſententia in actione vniuerſali, ꝙpꝛocedant etiam non facta aliqua expꝛeſſione rerum ſingularium.⁊ in ſecunda lect.nu.7. ¶ Dupliciter continuatur ſᷣm glo.de quo vide in ea.ſed Bar. tertiã adducit, ſed non recito. Et quare Infoꝛtiatũ vocat:vide hic per gl.ꝙ eſt quinq; de cauſis. Sed nõ cu⸗ 1 ro ex qua cauſa. am t nomina pꝛopꝛia ad nutũ ponunt ⁊ mutant:niſi fiat in pꝛeindiciũ alterius: vt.l.vnica.C. de mu. no:ꝛ in.. falſi. C. de fal.⁊ inſti.de leg.§.ſi quis in nomi⸗ ne. cũ ſuni. ¶ Itẽ gl. querit hie, an Irnerius viderit bũc libꝛũ, ſed an viderit, vel non, nõ curo, ſed bic in iſto libꝛo ſunt plures eius ſolu. ¶ Et q̃rit gl.quot modis reſoluat matrimoniũ:vide gl. in. lj. S. de dinoꝛ. ¶ Item foꝛmauit bic gl. ʒꝛium, ꝙ leges debent eſſe ſituate ſub cõgrnis titu lis:vt in.j.conſti. C H.ꝗbus.Sed in iſto tituloponunt᷑ etiã leges, in quibus petunt᷑ dotes, etiã cõſtante matrimonio: vtãj. eo.l.ſi cõſtante.⁊.l.ſi cũ dot ẽ..ſinautẽ. Sed dicas, ꝙ bic ponit᷑ rub.per modũ regule.Iſta rub.hʒ quinq; ver⸗ ba, in quibus ſingulariter inſiſtẽdũ eſt.Et anteq́; aggre⸗ diar rub.venio ad id, qð dieit hic extra materià Bart. ſcʒ de nominibus pꝛopꝛijs nõ eſſe curandũ:vnde pꝛimo diſ⸗ 2 cut iamus illud. ¶ Inquantũ t Bar.querit:ſi ſunt cõceſſe repꝛeſſalie 5 Meruſinos:an põt capi ille ꝗ Peruſinꝰ vo⸗ cat. Adde.lxxxv.diſt. ỹloꝛẽtinũ.vbi idem pꝛobat᷑ ꝙ in.c.j. de ſpon. Determinationẽ Bar. ſequit᷑ Ant. de But.in ſa⸗ lutatione Decret.idẽ t enet̃ per cano.de iud.c.j.Et pꝛedi ctis adde.l.j. de muni.⁊ oꝛig.li.x. Quod intellige verũ:vbi hoc adiectiuũ adijcit᷑ nomini alicuius ciuitatis ſingula⸗ ris. Quid autẽ ſi adijcit᷑ nomini alicuius pꝛouincie:yt iſte 3 eſt Tuſcusa, vel Lõbardus: dic ꝙ iſtud adiectiuũ verifi cat᷑ tam in eo, ꝗ Tuſcus eſt oꝛigine, vel etiã domicilio:vt eſt caſus in.l.pꝛouinciales.de ver.ſigni.ſed dico ꝑ dictio⸗ nem, de Tuſcia:vel hic eſt de õgobardia:tũc nõ verifi⸗ cat᷑, niſi in eo, ꝗa Mõbardia ducit oꝛiginẽ. tex. eſt ſing.in.l. j. in fi iũcta gl. de tut.⁊ cura.dat.ab bis. Quid ſi dicat᷑:iſte eſt popularis Senẽſis, vel Romanus: dic ꝙ verificat᷑ in aduena habẽte, incolatũ Senis, vel Rome. tex. eſt in aut. de queſto.poſt pꝛin. Gal.no.in.c.j.de foꝛ fide.⁊ in rub.C.ꝗ acc.nõ poſſ.Quibus adde no.ꝑ eundẽ Gal.in.l.ſi nõ ſpe⸗ 3 ciali. C. de teſta. Adde tñ, ꝙlz † nõ ſit curãdũ de nomini⸗ bus ppꝛijs:tñ bonũ eſt imponere honeſtũ ⁊ bonũ nomẽ. l. facta§.ſi in dãda. ad Treb.vnde ſᷣm qð refert Jo. And. in. c.cũ ſcõᷣm.de pᷣbẽ.dicebat vxoꝛ ſua, q̃ vocabat ilãtia, ꝙ ſi noĩa ꝓpꝛia eſſent emẽda:magno pꝛecio deberẽt emi ꝑ patrẽ, ⁊ filijs imponi. ¶ Matrimoniũ aliqñ nullũ eſt, aliqñ validũ, ſed poſtea diſſoluit. Moatrimoniũ em̃ nullũ de iure ciuili põt eſſe multis modis. Pꝛimꝰ caſus eſt in/ tutoꝛe:vt.l tutoꝛ.de ſpon ⁊ de interdic.matr.per totũ.Si officialis ciuitatis ↄhit cũ oꝛiginaria illius ciuitatis, vbi eſt officialis:vt.l.ſi ꝗs officiũ.de ritu nup.l.ſi rectoꝛ ꝓuin⸗ cie.Si ſenatoꝛ 5hit cũ liberta.de ritu nuptl.lege Julia. Et hoc de iure ciuili:tñ ſec eſt de iure canonico:qꝛ oĩibus pᷣdictis caſibꝰ põt eſſe matrimoniũ de iure canonico.All leg. dictũ Jo. And.in.c.fi.de ſecun.nup.in nouella.de quo d. Ant de ſpon. c.j. fecit feſtũ. Et de hoc eſt glo.ſing. xxx.q. iij.ita diligere.Et ratio eſt:q edictũ de bendis mr᷑imo⸗ nijs eſt permiſſoꝛiũ:vt in.c.cũ apud.de ſpon.vnde ſi nõ eſt pꝛohibitũ eſt permiſſum. Quarto eſt nullũ, ſi cõtrahit cũ ancillis:vt.l.cñ ancillis.C.de inceſt.nup.ſecus de iure ca⸗ no. vt in. c.j.de conin.ſer. Similit er deiure ciuili inter ra⸗ ptã ⁊ raptoꝛẽ ꝓhibet᷑ matrimoniũ:vt in aut.de rapt.mul,. per totũ.⁊ de rap.vir.ſj. ſecus de iure cano. t.xxxvj ꝗ.ij. S.j.⁊ in. c.fi⁊ pe.de rap. Similiter pꝛohibet᷑ vxoꝛ intra an⸗ nũ luctus matrimoniũ 5here:vt.l.j.⁊ꝑ totũ.de ſecũ.nup. Secus de iure cano.qꝛ põt ſtatim nubere:vt in.c.pe.⁊ fi. 4 de ſecũ nup. ¶ Nungd ⁊ tũ iſtis caſibꝰ, quibꝰ eſt ꝓbibitũ de iure ciuili ſub certis penis, ius canonicũ derogãs, in⸗ telligat derogare quo ad remiſſionẽ pene:it a, ꝙ illis pe- nis nõ puniant᷑: Dic remiſſine, ꝙ quedã ſunt pene, quas ius ciuile imponit ablatiue lucri:⁊ an illis videat᷑ dero⸗ 8 2 a CAdde, ꝓeõ tra iſtam diffe rentiam Tu⸗ ſcꝰ, vel de Tu⸗ ſcia ⁊c.ẽ caſus in. cj,de ſpon. 2 — ——n—— ———— 1 1A- —— Piua — ⸗ — — f ————— —— —.—— —. 1. 1 8 ——— 2 — — 42. 9 —,⏑Q⏑—— — ——y Abidixit Inn. ene impoſite:qꝛ nubit intra ths luctꝰ, ſuntremiſſe. Sec 2 Fanren ſ Ienhnbitmb Et eſt ratio:qꝛ ſcðm eſt fauoꝛ filioꝛum.pꝛo quo dicto vide Bal.in j. C. de ſecun. nupꝑ. in pe. col.„ ſ ver faig b ¶ Aqduerte:ꝙſi uiſtus metus infert ex hoc ſponſalia velmf᷑imoniũ per 8— Zcta, redderent᷑ nulla. de ſpon.in.c. veniẽs. ⁊c. cũ locũ. vbi dicũt ooc. ꝙ ſi filia meat moꝛtẽ, vel captiuitatẽ pa⸗ tris, vel aliud ſi mile, nõ teneret matrimonium. xxxi.q.ij.c.j. ⁊.ij. a Ms iuſtus eſt ti moꝛ filij in parẽ tẽ:⁊ ecõtral.iſti ꝗdẽ.ð.qð met. cã.Eodẽ ẽt mõ dos ꝑ metũ da⸗5 ta velpmiſſa nõ tz. 3. qð met. cã. L ſi mulier.§. ſi dos. in.c.Alb⸗ b bas.c.ti. Moetꝰ 6 aut ↄſiſtit ĩ mul tis factoꝛũ di⸗ ctoꝛumq; circũ ſtantijs. Quali⸗ ter ꝓbek᷑ relin⸗ 7 quit᷑ arbitrio iu dicis.iuxta not. 3 in.c.cũ dilectꝰ. ꝙ met.cã.⁊ not. Inn. in. C. ad au res.co.titu. Ex perſonarũ em̃ cõciitione, ⁊ ex ipſiꝰ maioꝛitate arbitrari dz in 9 dex metũ inter⸗ neniſſe, vel du⸗ rare, ⁊ ꝑ multos actus:yt habet Exxj. q.ij.c. Lo⸗ tharius.⁊ in.c.j. extra qð me.cã. gare gl. ſunt ꝛie:vna. xxxvi. ꝗ.ij. de puellis. q vult, ꝙintel ligai derogatũ quo ad penã. Alia 3 in.cũ ſcm. de ber. li. vi Exemplũ pone in lucro, qd facit mulier de bonis ra⸗ ptoꝛis. Quedã ſunt pene pꝛiuatiue iuris ꝓpꝛij:⁊ anam intelligak coꝛrectã:dic per Inn. Jo. I Hoſr ios in. d. c.fia pe. de ſecun. nup. Bar. zallij Legiſt. in.l.li n rum fr de infa. m.lj. de ſecmup.in.l. decre. C. de infa. in.l. qua mnlier. ad Ter. ꝙ ſiintra annũ luct hat yxoꝛ ſcöõo, pꝛiuat᷑ dñio rerũ ſibi relictarũa viro. Alius caſus in quo infimoniũ pꝛohibet᷑ habet in..ſi.. de diuoꝛ. ¶ In quibꝰ autẽ t cõcoꝛdat ius ciuile cũ canonico: dic ꝙ; Chꝛiſtianus cũ Judeo nõh itmatrimoniũ. xxviij. q.j. cque. pz Legiſt. in. ne gs. C. de Jude.⁊ in.c. nönullis. extra.e. tit. Quid in beretico, an poſſitbere cũ& hꝛiſtiana:gl.ꝙſic, in eadem qſtione ⁊ cãc.nõ opoꝛtet. C Metus b arguit t nullitatẽ matrimonij. gleeſt inll.ſi mulier. F. ii dos.ff.ꝙ met.cã.⁊ iure can. in. c. abbas. qð met. cã. xxij. ꝗ.iiij. inter cetera. Pꝛobat iſta opi.ꝙ ſit nullã in.c.requiſiuit.⁊ in.c. veniẽs.⁊.c.cũ lo cum.⁊c.de muliere.de ſpon.melius qᷓ; alibi in.c.ſignifica⸗ uit.de eo g duxit in matr.quã pollu.per adul.Nec obſt.l.ſi patre.de ritu nup.q reſponde, vt ibi per gl. C Adde ꝙ furoꝛdeclarat matrimoniũ nullã.de ſpon.c.dilectus.⁊ in Ifuroꝛ de ſpon. Itẽ cognatio freddit nullũ matrimoniũ. Que eſt triplex, ſcʒ ſpiritualis.legalis,⁊ naturalis. Lega lis eſt:vt adoptiuoꝛũ, que reddit matrimoniũ nullũ, do⸗ nec durat ipſa cognatio:vt.l.ꝑer adop.C.de ritu nup.⁊ in cj.de cog.leg. ¶ Secũda cognatio naturalis:vt frater cũ ſoꝛoꝛe, ã ſimiliter nullã reddit matrimoniũ. C Que autẽ ſint perſone, quibus exiſtentibus reddat nullũ:vide inſti. de nup g. ergo nõ oẽs.⁊ per Cano.in.c.non dz. de conſan. ⁊ affin.¶ Sed in vno ᷣ eſt differentia inter ius ciuile ⁊ ca no. vt in conſobꝛino:vt.l.vter exfratribus.de condit᷑ inſti. ⁊ in§.duoꝛũ.inſti.de nup.Itẽ attẽde, ꝙ inter aliquos phi beĩ᷑ matrimonium authoꝛit ate ciuili, velcanonica ſolum. Quot autẽ ſint perſone ꝓhibite de iure diuino: vide in c. literas.de reſti.ſpo.vbi numerat gl. Quot autẽ ſint, in⸗ ter quas pꝛohibet᷑ de iuregen.numerat tex in.l.ſi.de ritu nupt. Quot autẽ ſint, ã pꝛobibent de iure ciuili, vel cano- Et vide Bal.in 10 nicomumerant᷑ in.d..ergo nõ oẽs. ¶ Tertia t cognatio 6. cũ cauſam.de offi.dele.⁊ Ro. J. in.l.j. col. viij. verſ. xvj. c WBene facit tex. no. in.l.ſiliũ. ff.de bis gſunt ſui vel alie.⁊ ibi ſentit aperte. Pꝛeſumit em̃ quilibethabilis ad generandu, ij eſt ſpiritualis,⁊ per baptiſmna, ⁊ per catachꝛiſma, vel per confirmationem que ſit poſt baptiſma, ꝑ catachꝛiſma fit: vt de cõſec.diſt.iiij.c. ſal celeſtis.⁊.c. dehinc.Et an hoc im⸗ pediat matrimoniũ:vide.c.ij.de cog.ſpiri. lib.vj.⁊.c.Zcto. in antiq.e.tit. Scða per baptiſma:an impediat matrimo⸗ nium, ⁊ inter quas perſonas:vide.c. pe.⁊ ſi. de cogna. ſpir. lib. vj.c. Martinus.⁊.c.veniens.⁊. c.ſuper.z. c.j..tit. in an⸗ tiq. Per Xegiſt. vero in vno loco in.l.ſi gs alũna.C. de nu ptijs.⁊ habet᷑ xxxi.q.j.per totũ. Tertia cognatio, q̃ 5hit per conſirmationẽ:que ſit poſt baptiſma:an impediat ma trimoniũ.vide in.c.fi. de cogn.ſpiri.lib.vj.¶ Adde, ꝙ qñ T vxoꝛ dedit operã occiſioni mariti.nulliter contrahit cũ niſi pꝛobet᷑ ↄꝛiũ. i⁊ occiſoꝛe:vt in.c.j.de conuer.inde. ¶ Itẽ nullũ j eſt,ſi cõ⸗ vide nota.xxxv. qj.ſiꝗsaccepit. trabat cũ frigido, alias malefico, in. 5.ꝑ occiſionẽ. in aut. d ¶Legitima enim etas ſponſalioꝛũ eſt in maioꝛe ſeptẽnie:c ſufficit alterũ eſſe minoꝛẽ ſeptẽ annis.xỹt ꝙ ſint nulla, patet. xxx. q.ij. in pꝛinc. d. c.j. in pꝛin. in. vi. eit iter as..c. acceſſit. Sed dubiu eſt pꝛecedẽtibus ſponſalibꝰ ſuperueniẽte poſtea etate legitima ad mfimoniũ:qualis debeat eſſe cõſenſus, velratiſica- tio, vt mrimoniũ ſit iudicañ. Et qᷓ;n:is dicamus ꝙ ceſſante impedimento cano nico per celebꝛationẽ mutuã,ſeʒ oſcula,⁊ amplerus, nominationes, ⁊ ſimilia fa cta ante tepoꝛa pubertatis poſt infantilẽ etatẽ, ſponſalia intelligant᷑ cõirma⸗ ta:vt eſt gl.in. cliteras.de deſpon. impu.in. vitñ talia ſigna, vel actus, non fa- ciunt trãſire ſponſalia in matrimonium niſi conſenſus expꝛeſſus ⁊ copula ear nalis intercedat ita not. Inn.in. cj. de matri.contrac.cõtra inter.ec. JIo. And. tamen in. Catteſtationes.de ſpon. impu. recitat Hoſt. dicere contrarium.vide not. in decre.vnica Fᷣj.c.ij lib. vja cobabitatio mutua poſt etatẽ leg Archi gl.xxx.ꝗ.ij.c.vno.gꝗ videt᷑ tenere, ꝙ ĩtimã facit tranſire in matrimoniũ ſpõſalia intra pubertatẽ contracta:l; Jo. And. viſn 22. 43 0 viſus ſit velle, ꝙ requirant᷑verba apta. .Aide ſm Imoinl. Titia qᷓ·in ſi.n.in vlt. colin ver. ſcöm eſt. j.de v. oblvbi aligd dixit in materia mr̃imonij ⁊ ſponſalioꝛũ.: ud.in.l.ij.in antepe.colj. e. f ¶ Adde Bal in Li in.ij colin ſi. C.de rap.vir:in ver. Itẽ not. ꝙille, g vult gli⸗ Audo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ. part. 33 de nup.⁊ꝑ totũ.de frig.⁊ malcR. ¶ x imitʒ ditate, qñ erat a pꝛin. ſecꝰ ſiſupe L. 3 1 ſtai ſtud de fri enimmatrimonium no eſt nullum text.e 3 facto Tic qui xxrvii q ij ecce impoſſibilitas Auis aiarill pꝛobare impotentiã fuiſſe ante contractũ matri in habet an marit poſterioꝛitatẽ, an vxoꝛ pꝛioꝛitatẽ: trimoniun: ſumitur? poſterioꝛitas.xxxiij.qj.q autem d Dicit ⁊ Hoſt.ſequit᷑ in ſumma de frigi. ¶ Itẽ im ereſtingi publice honeſtatis inducit nullitatẽ matruh 8 mentum ſponſalia contracta per maioꝛẽ ſeptennio Aue eeſh impediunt matrimoniũ inter cõſ. anguineosſ dberaha vt in.c.i. de ſpon. lib. vj. Quod eſt verum etiamſ unie rint pꝛeterqᷓ; ratione cõſenſus: vt in.d.c j anulaft tiam.eo.tit. Quoꝛum duo ſunt contraria.d ecnibaän de ſpon. Et pꝛedicta ſponſalia de futuro diſolntaind diunt matrimoniũ inter conſanguineos ſponſe mne Et dic ꝙ ſponſalia de futuro cõtracta per maiori 6 nio cũ pꝛoximo ſeptennio:⁊ in qua malitia ſu e tn etiam diſſolutareddunt matrimonium nullum int 4 ſanguineos.Caſus eſt in.c. iuuenis.ſᷣm vnam lteran 1 tra de ſpon. Tertia cognatio matrimoniũ contracti⸗ 4 vnum etatis legitime cum minoꝛe ſ eptennio yna d ctione ad domũ, quãuis nullum: pꝛopter impecime 8 ꝑpublice honeſtatis reddit matrimoniũ nullum iñ uun ſanguineos.Caſuseſt in.d. c. iuuenis. ſe ecuncumaii 3 teram. CQuarta cognatio ſponſalia contracta d 3 ro per maioꝛem ſeptennio, vel per minoꝛes, ſedyaſ poſt ſeptennium inducunt nullitatem matrinaui 43 ſus eſt in. c.j. de deſpon. impuber.lib. j in. ctrat ceſſit.c.atteſtationes.eodtitu.in antiquis(Ditan gnatio, quod ſponſalia contracta per minoꝛem ſcen nio d non inducunt nullitatem matrimonij i freritai ſoluta. Caſus eſt in pꝛeallegatis iuribus. ¶ Acdeui votum ſolenne pꝛecedens reddit matrimoniũ min in. c. iij.qui cleri. velyouen.⁊ in.c.de voto. libvytper i ceptionem habitus, qð votum dicitur ſolene: ytinodcii 14 CTanende eremita † queritur, an poteſtpoſteacon trahere matrimonium, ſi nõ ingrediatur religionen pꝛobatam: gloſ.in c. ex parte G. in ver. pꝛopoſitũdeci ner. con.⁊xxvij.q.ij..ecce.in ver. ſolitudinem tenetqucd ſic. Pꝛobatur iſta ſententia.xxix.q. iij. econtra. n quu bus habetur, quod non perdit bona ſua:ergopotertha bere vxoꝛem. Item erroꝛ in perſonam inducitnulitnen matrimonij.xxix.q.j.erroꝛ.facit optime gl.xij.qiidvoſint enera. Similiter erroꝛ in conditione perſone:it ſiam ibera contrabere credam:vt in. c.pꝛopoſuit.⁊.cſidecon/ iug. ſeruo. Item ſimulatio nuptiarum reddit matrin nium nullum. lſimulatum.de ritu nup. Similiter dolus in.c.tua nos.de ſponſa.reddit matrimonium nullum: ſi muto mihi nomen in poſitione annuli. Item ſimiltr contrahatur cum ea quam pollui per adulteriunreſiml lum. Similiter ſi dedit operam occiſioni vxoꝛis mec,ni pacta erat de ſe ducendã poſt moꝛtem vxoꝛis. Text etti J. Claudius. ſ de his quibus vt indig.⁊ in. c.cũ habera in. c.ex literarum.⁊ in.c. ſuper hoc.de eo qui duxit in nu tri. quam polluit per adult. Item eſt nullum/ſi in conna ctu apponatur conditio, qusè ſit contra ſubſtantiam na trimonij. Ita patet in... de condic. appo. Itemnulltas inducitur ex defectu conditionis honeſte adiecte in nu trimonio, in. c. ſuper eo. de condi.appoſi. Item de iurech 15 uili t defectuse conſenſus patris in tllioinducit nullte e tem matrimonij. ſi vt pꝛoponis. C. de nupt.⁊ um ſi f de capt.⁊ poſtli. reuer. ſingulare eſt. Sedante time.de ſtatu homi.etiam ſi ſit miles:vt.liſi gilinſfanilss miles.de ritu nupt.Z imita, niſi pater fuerit abſens pet triennium:⁊ neſciatur vbi ſit:quia poteſt contrabere ma⸗ trimonium:vt.j.ſi filius.⁊..ſi ita abſit. de ritu nuptiarum (Item limita, niſi in filio emancipato,cod titulſtis ncipatus. eſt in l in bello H. mecliotipote emancipatus. Reſponſio eſt in.l.in bellog ioffrm 16 tia inter filium ⁊ filiam:? dic ꝙ ſic:qfilia cogitur conſen 7 ſpon. ¶ Nunquid autem ſi inuito patre contt. tire: vummodo non det ei immoꝛigeratum/ velturp jn in.l.ſed ea que patris.3. de ſpon.Filins vero non der conſentire:vt.l.non cogit᷑ de ri.nup.⁊l.nec tliñ.den 1 Sed de iure canonico omnia ſunt coꝛrecta:yt eſi g demn deſpon. impub.c.. Aalet enim matrimoni n 2n de iure canonico ſine conſenſu patris:vt in.c uih fc trimonium raeterrnia Kennaa rnd iruifoenle., uniuimlai lnrutliu Jadels inncquitdd d nnuscfick hlitunls. ſäteryutmmerinin cauiddedu ſ duurecwüüerininiis trmonidequbasin. cfoneminant denuh utus recuperet-pow denonaride glrc gbpnonrecuperet 1 ap Chunquidautif iguspolitpetiſcy nut nter vira vxoſſ d nercömunicato incan ausn per anmuextitit teogtin cücontuma pet ſeparatiotyoriyt/ diacauſattmeperſeue ciſcxr imäthoiigj diadeſentäercomliet perittmaxätgtone em pweeditancßſuſpe übrrezielts Cumn deat parzotethon⸗ Hnana Cunguidlepn trigean nannn rineniäiſiccundi Aiſuccumbitoiſ aanlicRiumn ſadae ar ardci A wemanamäldaſne matrumoninnnupe cinuenis fnannd udid matrinonütd mminot ſcgtmin mlumrpoptei t matrunonii nuih d Cuncnis ſccnt nioſ ponſaliu coneen lo pelpermnors n unt nullteten nonr npuberlbrinet d ntu in antigrssC. contratz pernitd ltatem matrinonſi llegatis unibus(. ensredcit metnini min de otonn votum dicturſchhen Pqueritur, upeti nö ingrecianr ä arte B in vergoyyt in ver. ſolltntinme tia xrix.qij ſen. percit bonaſterge ein perſonaminaun Afacit optimeg in conditioneperin aunrvtinpropoſitt tio nuptiarum ftüttn un de ritunp Sinit cddit matrimonum ofitione annul in an polluiperatitne peram occiſonſt ipoſt morten ſprull 11 AA ubngyt indlg“ L ' 3 A ſuper bocdecocle u lant RNreme anac Lult. Item cknll 4 1 ſnpffal. quefit contrauch 2, 1 woe fude(ondl.d poneſtkac- litionis honetal n0 lwie eu - anoſ Fie de Condl.pp 7 a ſus patfls mffllornche us pP 8— . denuptan, noponls Re aer Ropenn elf mfl it mies ſt 7 en 3 trimonium per filiam, an pater debeat ipſam dotareꝛ di⸗ a cetur.j. eo.l j. Reuerſio a pꝛimi † viri: qui moꝛtuus exiſti⸗ 18 mabak:reddit nullũ matrimoniũ ctum. xxxiiij.qj. cũů per bellicã.⁊ in aut᷑ hodie. C. de rep.⁊ in.c.in pꝛeſentia.deſſ põ. ⁊ de ſecun.nup.c.dñs.Itẽ etas reddit nullũ matrimoniu, ſi minoꝛõbhit cũ minoꝛeẽ.C Limita niſi matrimoniũ ſuſti neat᷑ ratione pacis inducende ⁊ ſcãdali euitãdi.Caſi us eſt de deſpõ. impu. c. vbi nõ eſt. Kimita ſcðo niſi potẽtia ſup⸗ pleret etatẽ:vt in. c.puberes.⁊ in. c. de illis. de deſp. impu. 19 ¶ Qũo autẽ t matrimoniũ validũ diſſoluat: dic aut q̃rit quo ad ſeparationẽ thoꝛi:aut querit᷑ quo ad dotale vincn lum coniunctũ: Pꝛimo caſu:dic, ꝙ ſeparat᷑ ratione adul terij, vt in. c. tue. de pꝛocur. cũ ſimi. Quod fallit in duobus caſibus:niſi ipſe maritꝰ ſit adulter.argl. viro j. e. Hꝛobat in. c.pe.⁊ fi.extra de adul.⁊ de diuoꝛ.c.ſigniſicaſti. CFal⸗ lit niſi poſtqᷓʒ fuerit ſeparatũ, ſeparationem petẽs fuerit adulteratus:qꝛ tũc cogit᷑ redire ad matrimoniũ ille, ꝗ pe tijt ſeparationẽ thoꝛi. Itẽ ſeparat᷑ quo ad thoꝛũ, ſi vnus coniugũ velit aliñ trahere ad peccatũ moꝛtale:vtputa, ꝙ fiat fur:ꝙ ſiat auara:vt in.c.ex literis.de diuoꝛt.⁊ in.cj.de adul.ſᷣm Inn. Pꝛobat᷑ per tex.xxviij.qj.c.vxoꝛ.⁊.c.idolo⸗ 20 latria. C Sed an t ꝓpter vitium ſodomie põt peti ſepa⸗ ratio thoꝛi?: Bieronymus, ꝙ ſic:in. c.oẽs accuſatio.xxxij. 21 q. vij. Inn tenet cõtrariũ in. c.de adul. Itẽt ſeparat᷑ b oc⸗ b caſione nimie ſeuitie viri, ſi aliter nõ poteſt ei conſuli. in. c. literas.in fi.de reſti.ſpol. Et pꝛobat᷑ in.l.ſi cũ dotẽ..ſinau⸗ tem in ſeuiſſimo.j. eo. Itẽ ſeparat᷑ ratione inſidelitatis aſ⸗ ſumpte:vt ſi ſiat Judeus.Caſus eſt in.c.ſi. de conuer.con⸗ iug. in. c. quãto.ꝛ.c.deilla. de diuoꝛ.¶ Quid autẽ ecõtra,ſi vnus efficit᷑ Chꝛiſtianus:an ſeparet᷑ matrimoniũ in totũ, ſi alter vult manere in infidelitate:dic ꝙ ſic in totũ.⁊ in.d. c.quãto.de diuoꝛ.¶ Pꝛedicta vera de iure canonico, ſed de iure ciuili ex inſinitis cauſis poteſt peti diſſolutio ma⸗ trimonij.de quibus in.l.cõſenſu.C.de repu.⁊ in.d.ꝑ oc- caſionem.in aut᷑.de nup.vſq; ad..ſi igit. ¶ An reſuſcita⸗ 22 tus t recuperet vxoꝛem: dic vt in.l.intercidit.de condi. et demon.ꝛ vide gl.xxxij.q.vij.c.licite.⁊ in.l.nã ad ea..de le/ gib. ꝙ non recuperet vxoꝛẽ. eſt caſus in. l.cũ duo.in fi..de 23 cap. ¶ HNunquid autẽ r per excõicationem vnius e con⸗ iugibus poſſit peti ſeparatio thoꝛi: Jo. And.in ti. de do⸗ nat. inter vir. ⁊ vxo. O.foꝛmaliter. Tu dic, ꝙ aut loquimur in excõmunicato in cauſa hereſis pꝛopter contumaciam eius:⁊ per annũ extitit excõicatus:tunc habetur pꝛo here tico:vt in.c.cũ contumacia.de heret.lib.vj.Et poteſt tunc peti ſeparatio thoꝛi:vt ſupꝛa.Aut qnuis eſt excõicatus ex aliaſcauſa:⁊ tunc perſeuerantia in excõicatione nõ indu⸗ cit ſeparationẽ thoꝛi.xj.q.iij.quoniam multos.⁊in.c.inter alia.de ſentẽ. excom.licet excõicatus ex quacunq; cauſa, ſi perſiſtat in excõicatione:poteſt cõtra eum per inquiſitio⸗ nem pꝛoceditanqᷓ; ſuſpectũ de hereſi:vt in.c.fin.extra de 24 here.vbi caſus. ¶. Nũquid pollutio t extraoꝛdinaria in- ducat ſeparationẽ thoꝛi: dic ꝙ non.xxxv.qiij. extraoꝛdi⸗ 25 naria. C ANunquid lepꝛat inducat ſeparationẽ thoꝛi: vi⸗ c de.c.j.cñ ſeq.de coniug.lepꝛo.Et not. ꝙ in materia ma⸗ trimoniali ſuccumbit diſpoſitio iuris ciuilis iuri canoni⸗ co. gl.eſt in.l.j. C. de ſecun. nup.⁊ alia inſti. de nup. in pꝛinc. Sed text.eſt.xxxv.q.v.c.ad ſedem. ¶ Et not.ꝙde iure ci⸗ 26 uili ſ poteſt ſeparari matrimoniũ ex ingreſſu religionis vnius ex coniugibus, alio non conſentiente:vt in.. ſi non conſtant.de ſanctiſ.epiſ..l. Deo nobis.de epiſ cle. Sed de iure canonico, dic: ꝙ aut matrimoniũ non eſt conſum⸗ matum carnaliter:⁊ tunc vnus poteſt ſeparare alio inui/ to:vt in. c.verũ.⁊ in.c.ex publico.de conuer.coniu.Aut eſt conſummatũ carnaliter:⁊ tunc nõ poteſt alter ingredi re- ligionem altero inuito:vt in.cj.de conuer.coniu. Ad pꝛe⸗ dicta vide.c.cũ ſis.⁊.c.vxoꝛatus.⁊.c.cõiugatus.e.ti. In 27 gl. in ver. matrimo. C No.tex.xxxj.qij.de neptis.vbi di⸗ citur, ꝙ vir⁊ vxoꝛ debẽt eſſe vnanimes:ſicut ſunt vnũ coꝛ⸗ pus. Bene pꝛocedit tex.xxxiiij.q.v. manifeſtus.⁊.c. mulie⸗ rem.in ver.euidentiſſime.vbi dicitur, ꝙ non valet votum vnius ex cõiugibus ſine conſenſu alterius:vnde in.c.vo⸗ luit.ea.q.⁊ cauſa.dicit᷑:ꝙ ſoluit votũ pꝛecedẽs per ſubſe⸗ quens matri. Ad qð vide Inn.in. c.ſcriptũ. extra de vot. vnde alter alteri coniugũ tenetur ſeruire.xxxij.q. v. apud 28 vos.vbi caſus. CEỹt no.ꝙꝙ t matrimoniũ eſt de iureð di⸗ d uino:vt in. c. fi. de frigi.⁊ in.c.j. de vot.lib.vj. gl. inſti. de iure natu.H.ius autẽ naturale.z..ius ciuile..de iuſti.⁊ iur.di⸗/ Soluto matrimonio. 3 quã in vxoꝛem:debet requirere parentes eius.tam de iure, qᷓ; de con uetudi⸗ ne:⁊ ſic eſt arg.contra deſponſantes puellas clandeſtine, ꝙ debet pꝛeſumere iudex, ꝙ illud ſit factum clam ad incommodum puelle. a ¶/ Reciitus pꝛimi viri. Que autẽ pꝛobatio moꝛtis viri abſentis requirat᷑:not. in. d. aut. ⁊ vide Bal.in repe.l.qð te.ff.ſi cer. pet.in pe.col.in verſi.que etiã ſunt cit aliter, quẽ vide, per quã declara pꝛedicta. Quare autẽ z9fuit t inuentũ matrimoniũ:dic ꝑ Inn.in. iuuenis.extra de ſpon.⁊ xxxij.qij.ʒ.qꝙ autẽ,⁊ quicquid. Et not.tex.in.c. pudoꝛ.xxij.qij.pudoꝛ eſt mulieribus, ſi partus nõ edant: vnde ad hoc eas natura pꝛo genuit. Text. eſt in.liij. de in⸗ dic.vidui.vnde eis donũ dat᷑ a Deo,ſi partũ cõcipiant, et etiã cõſeruent vſq; ad natiuitatẽ. Tex.eſt in.l.q̃rit.de edi. edic. Ho. tex. in cã ratio. in ſi. de bon. damn. ꝙ melius eſt implere ciuitatẽ hominibus, qᷓ; pecunijs. C Querik, an 30 vxoꝛ f cogat᷑ ſequi maritũ vagabũdũ:vide Bar. in. l. ADde 31 uia H.ſi. de ann. leg.j. eo.in.l.liberta tue. de oper. libe. Gal. eo.tit.l. qui manumittãt. eſt bonus tex.in.l.niſi..fi. de ope. lib. Cano.habẽt quatuoꝛ glo.in.c.j.de coniu. lepꝛo.in. c.j. ꝗ ma.acc.poſ.Zllia.xiij.q.ij.vnaqueq;. aliã.xxiiij.ꝗ.ij.§. ſi at ineuitabih. ¶ Querit, an † valeat ſtatutũ pꝛohibẽs ma- trimoniũ contrabi ſine certa ſolennitate, pena adiecta: Itẽ an valeat ſtatutũ pꝛohibens matri contrahi cũ certo genere perſonarũ, adiecta pena: Caſus tangit᷑ per Joã. Aln.in.c. ſtatutũ.de here.lib.vj.in nouella.Gar.ponit in.l. edicimus.C. de murile.lib. xj. Bal.in tribus locis in.l.ne⸗ mini. C. de nupt.in.l.j. ius naturale. de iuſti.⁊ iure.in.l. oẽm.C.ad Cert. Dic, ꝙ alias erat de iure cõceſſum con- trabi,/⁊ tunc ſtatutũ non valet:q matrimoniũ eſt ius ſpi⸗ rituale:vt.c.cũ laicis.de reb.ecc.nõ alie.z⁊.c.quãto.de iud. ⁊.c.ex literis. cum e ſimi. ¶ Item:qꝛlibera debẽt eſſe ma⸗ trimonia:vt.l.j.C.de inuti.ſtip.⁊ in. c. gemma.de ſpon. In cõtrarium eſt caſus, ꝙ imo valet tale pꝛedictum ſtatutũ. Nã licet inter filios cõpatrum poteſt cõtrahi matr.ſᷣm.c. c ſ.de cogn.ſpir.tñ vũlet conſuetudo in contrarium:vt in.c. ſuꝑ eo.extra.e.ti. Necp tale ſtatutã videt̃ ablata poteſtas libera cõtrabendi:qꝛ nõ pꝛohibet contrahere cũ omnibꝰ: vt.L.cũ ita.⁊.l.hoc modo.de cond.ꝛ demon. C Quo ad pꝛi mum pone, ꝙ dicit ſtatutã non valeat matrimonium cõ- tractum per filiã ſine conſenſu paterno. Atrũ dicã ſtatu⸗ tũ valere: Ad qð...ſemper in cõiunctionibus.de rit.nup. ſine cõſenſu patris tñnon videt honeſtũ:vnde cũ ſit hone ſtum ſtatutũ, valebit. ¶ In gl.in ver. quemadmodum. et 32 † dic ꝙ aliquãdo ponit᷑ ſimilitudinarie:vt.l.quemadmo- f dũ. S.de iur. dota.l. quẽadmodũ.de acqui. vel amit. poſ.⁊ l.cũ opoꝛtet.in pꝛinc.C.de bo.que lib.Aliqñ ponit᷑ exem/ pliſicatiue:vt l.ſed ſi lege.j.de peti.hered.l.quemadmo⸗ dum. ad.l. Aquil. aliquãdo ponit̃ qualificatiue: vt. l.j. C. de eden.ZAlliqñ ponit᷑ modificatiue.ar.l.edita.C. de eden. in ver.pꝛout. Aliquando ponit᷑ interrogatiue:vt hic, et in rub.quemadmo.ſer.amit.⁊ in rub.quemad.teſta. aperiã. 33 ¶ In gl in ver. dos. dic ꝙ inquãtũ Bar. impꝛobat diffi nitionem dotis poſitam ab Azo. Bal.ipſam appꝛobat in lj. C. de pꝛiui.dot. Ande inquantũ Bar.ponit ſuã diffini⸗ d tionem:opponit᷑ dell.ideo de ritu nupt.vbi habet᷑,ꝙ dos a viro, ꝗ nõ ſuppoꝛtauit onera matrimonij, repetit᷑ actio- ne de dot e, ꝛ ſic eſt dos:licet non ſuſtinuerit onera matri⸗ monij. Sed reſponde ꝙ Bar. loquit᷑ aptitudinarie, ⁊ non actu. Item opponit:nam valet pactũ, ꝙ mulier ſeipſam alat:vnde nõ ſuſtinet maritꝰ onera mr̃imonij:vt.l.ſi cõue nerit.in fi. de pac.dot. Sed reſpõde:q Bar. conſyderauit frequentiã:licet aliter eſſe poſſit.ar.l.nam ad ea. Nam ad dotẽ ſpectat onus:vt.l.dotis fructus.de iur.dot.vnde di⸗ xit tex.in.l. ſi ipſe mulieres.de iur.dot.in ſi.ꝙ deficiẽtibus oneribꝰ dotis.deſicit ipſa dos. Que facit ꝓ Gart. Ad qð J. Jul.e. tit. Itẽ 5 Bar. facit:ꝗ verbũ dos, verificat᷑ in fun⸗ dõ dotali. Sed dic ꝙ ibi eſt ſpeciale quo ad pꝛohibitionẽ alienationis fundi dotalis. Itẽ 5 Bar.facit:qꝛ etiã diſſo- luto mrimonio pꝛediũ, qò puenit ad virũ, etià poſt moꝛtẽ ipſius viri, nõ põt alienari:⁊ dicit᷑ dos:vt.l.etiã directo. de fun.dot. Sedſpeciale in ꝓhibitione alienationis. ¶ In⸗ cauſe maioꝛes. ⁊ Bart.i.l. ij.f. ſi dubitet. j. quẽ⸗ admo.teſt.ape. ( Cuius ni⸗ mie ſeuitie viri cã, ſi mulier di⸗ uerterit a viro: ⁊ maritus illam repetat:illa ve⸗ ro mariti ſeui⸗ tiã timẽs redi⸗ re recuſat:ſi ille ſibi idonee ca⸗ uere nõ põt:nõ eſt ſibi reſtitnẽ⸗ da, sᷓ ſequeſtrã- da in loco: vbi ipſe maritꝰ vio lẽtiã inferre nõ poſſit:vt in cap. ex trãſmiſſaa. c. 3. in fi. de reſtit. ſpo. Et ita etiã not. tʒ Ange. in ſuo trac.ſeque⸗ ſtra.in ver. eſt ⁊ vidẽdus caſus. ¶ Jus canoni⸗ cum pꝛeualet in materia anime ⁊ matrimonia⸗ li. Adde text.in c. fi. de ſec. nup. in. c. ſtatutũ. de her. in. vj. c.j. de ſponſ. Bal.inl. ij. circa pꝛin.C. de inſti. ꝛ ſubſti. Imol. in.l. Ti⸗ tia que.in pꝛin. iiij.col.de verb. obli. glinſtit. de gradi H.hacte⸗ nus. in verſ. ge⸗ nerata. ⁊ in. c. li- ter as.de iur.ca lũ.⁊ ibi.d. Ant. (Adde me-⸗ lioꝛẽ tex.in.c. fi. de ſecun.nup.⁊ in.c. ſtatutũ. de heret. in. vj.⁊· in c. j. de ſponſ. vbi not.ꝙ ius ciui⸗/ le municipale ⁊ conſuetudina⸗ riũ in matrimo mjs cedit iuri canonico.⁊ not. in. l.ij.C. de inſt. ⁊ ſubſti.vbi hoc dictum ſingul. retulit Bal.cir⸗ ca pꝛin.⁊ vide ⁊ oĩo not. Imol. in. l. Titia.ff. de ver. obl. in pꝛin. in. iiij. col.⁊ vide gl.inſti. de grad..hactenus.in ver.generata. ¶ Aide not.per doc.noſtros in l. Titia, q̃de ver. obli.⁊ ibi Imo. circa pꝛinc. in ver. not.quod matrimonia. ¶ Quemadmodum vide not.q. Spe.in tit de teſte, ꝗ dixit:dico quẽadmodũ talis teſtis dicit, an valeatæ⁊ tenet ꝙ non pꝛopter ſuſpicionẽ ſuboꝛnationis. a iij — ☛ A 1 8* 8 N 1 04—— 75 1„S 11 A 1 1 un 1” 3 V 71 1. 1 2. 11 112 d⁴ G n 1 G 21 1n 1 1ſ 11 a 11 1 4 b 138 1 4 11 1 11 9 CAide vnum 71 h verbũ Ludo. 1 conſi.cliiij. V 4 b 1 h 1 1 V W I V 6 6 9 6 A 1 b CSummaria 9 V V cauſa. vide Mu do. in aut. ſimi 1 b liter. in.ij.part. G Pꝛincip.in ver⸗ ſic.viij.⁊ verſic. 1 V 1 V V b b 1 1n . 3 4 quantũ Bar. t dicit, ꝙ dos eſt indiuiduũ ſeu ꝗd vniuer⸗- ſale:põt reſpõderi ad rationẽ Bar. inquãtũ vult, ꝙ in do⸗ te pꝛediũ ſuccedat loco rei,ꝙ in dote ſit ſpeciale, ſßm An⸗ ge. arg.not.in.l.pater. cõia vtriuſq; iudi. Sed ratio Ang. nõ videt᷑ vera:qꝛ ſᷣm Ange.ſequit, ꝙ in omni caſu pꝛeciũ ſuccedit loco rei in dote, qd nõ eſt verum:vt eſt caſus in.j excep.C.de iur.dot.Et ita not.gl.in.c.j.ſmaute 8 er fratribus.ꝗ feu.dar.poſ.Sed adl.res q Doraltaldo po Bar.reſpondet:qꝛ illadeclarat in.l ita Eſtenkeent d 35 iur.dot. ¶ Itẽ dum dicit t rationẽ:qfructꝰ auge ir ⁊ indiciũ vniuerſale:nõ autẽ rem ſingulai cvt.I. Julia. de vſur.⁊ l ſi ilius..j.de ver. obli. Reſpõdet Ang. dicès, 4. nõ augẽt dotẽ fructus dotis:ſed conuertunt in Aoremd. dotis fructus ⁊.l.ex lapidicinis.de iur.dot. Sed 1 u nr. hileſt:qy ſi conuerterent᷑ in dotẽ: ergo ipſam uhetelon. in.lſi. C.de ſen.que ſine cer.quant.Et bic ar guit Bal. qũo enim poſſimus dicere, ꝙ ſi ſola domus ſit in dote, dos ſit vniuerſale ꝗd,vnde dicendũ, ꝙ aut cõſiſtit dos in vniuer ſali:⁊ eſt vniuerſale quid. Aut in particularit eſt ꝗd par/ ticulare.Et ꝙ ſit ꝗd particulare:dicit ipſe, ꝙ videt᷑ caſus in. d.fi. Sed mihi videt᷑ dictũ Bar. verius ꝑ.d.l. q dicit. j.de impen. vnde reſpõdeo ad rationẽ Bal.dũ dicit, ſi con tinet ꝗd particulare ⁊c.dico ꝙ vniuerſale põt cõſiſtere in vna rèparticulari.ar.l.depoſiti..peculiũ.ʒ.de pec. Pꝛe⸗ 35 terea ꝙ petitio hereditatis eſtyniuerſalis actio:vt.l.j. ð. de rei ven.⁊ in.l.ꝓ ſocero.⁊ tñ cõpetit etiã ſi hereditas conſi⸗ ſtit in vna re:⁊ ipſa vna habebit loco vniuerſalis:vt.l.here ditas.in pꝛin.de peti.here. Itẽ demonſtrat᷑ alia ratione. Nã vniuerſitatẽ faciunt tres partes:vt.l. Heratius.de ver. ſig.⁊tñ in vno ſolo põt remanere:vt l.ſicut.in fi.ꝙ cuiuſq; vni.no.vnde ſaltim ex poſtfacto põt dos in vnica re pꝛe/ ſeruari,tanqᷓʒ ad vniuerſale:nde ad declarationẽ.·d..ſi.ꝑ 37 Bal allegata teſt ſupponeñ. ꝙ libellꝰ ⁊ ſnĩa in vniuerſa- li pꝛocedit, nõ facta aliqua expꝛeſſione rerũ ſingulariuũ.iu xta not.in.l.ð.de eden. Ande cũ dicit Bal.in.d.l.fi. nõ va⸗ let ſnĩa:qꝛ nõ expꝛeſſis rebus ſingularibus:patet ꝙ nõ eſt ad vniuerſale:q alias valet ſnia generalis. Sed reſpõde ꝑ Bar. Bal.ꝙ ibi erat alia cã, ꝙ ſentẽtia nõ valebat, ſcʒ ꝙ erat incert a ſnĩa, etiã quo ad generale ipſum, ſeu vni⸗ 38 uerſale ius dotis. ¶ Itẽ inquantũ Gar.tractat r de ver bo, petat᷑. Adde.I.heres meusjj. deleg iij. ¶ Itẽ inquan tum Bal.⁊ gl. hic tangũt, an dos debeat reddi ei, ꝗ dedit ob cauſam matrimonmij dotẽ mulieri ſciẽter? Canoni.po⸗ nũt in.c.⁊ ſi neceſſe.de dona inter vir.⁊ vxo.Xegiſtin..fi. de condic.ſine cã.in.l.ſi ꝗs inceſti.⁊.l.ꝗ5.⁊ aut.inceſti.C.de inceſt. nup. Dicam plene.j. eo.in..ſi cõſtante.in..ſi mari⸗ 39 tus. ¶ Itẽ inquantũ ſupꝛa dixi, an mulier teneat᷑ ſequi virũ vagabodũ:vide Bal.in. d.l.ſi cõſtãte.g. ſi maritus.j. 1 We. in.xv. col. 49 eo. ¶ Itẽ inquantũ ſupꝛa dixi, ꝙt valet pactũ, ꝙ mulier ſeipſam teneat᷑ alere, ⁊ virũ:dic eſſe dicendũ, ꝙ aut vna cũ hoc cõueniunt inter ſe cõinges:ꝙ fructus dotis pcipiẽdi cõſtante matrimonio cõuertant᷑ in dotẽ, ⁊ nõ cedãt viro:⁊ tũc dicẽdũ ꝙ valet:q tũc interuenit mutua donatio, ̃ eſt Permiſſa:vt.l.qð autẽ.ſi vir, ⁊ vxoꝛ.. de dona. inter vir. ⁊ vxo.lʒ Bal. allegauerit notã Cy.⁊ Met.in.l.ſi pater puel⸗ le. C. de inoffi. teſt.Et ꝓ hoc eſt caſus in..ſi ꝗs ꝓ vxoꝛe.g. ſ vxoꝛ.de don. inter vir.⁊ vxo.⁊.d.l.ſi cõuenerit.in fi. Iut nõ cõuenit, ꝙ cõuertant᷑ fructus in dotẽ: tũc dico cõuẽtionẽ eſſe nullã:qꝛ ſatis donat, qui remittit: vt. J.ſi ſpõſus..j.de don. inter vir.⁊ vxo.Sed per hoc pactũ remittit᷑: ergo ⁊c. Et ita tenet Bal.in.l.pactũ qð dotale.in fi. C.de colla.Et an marito incumbat onus alimentandi vxoꝛem:dicemus in Lſi cum dotem§. ſinautem in ſeuiſſimo furoꝛe.j. eo. d/ Summarium. 1& Ciuitas vt liberis repleatur reipubl.intereſt. 2 CQauſatripliciter dicitur ſi ummaria. 3 Die feriato, an cauſa dotis expediri poſſit. 4 Argumentum an bonum ſtt de alimentis addotem. 5 Pꝛouocare an quis poſſit aſententia alime toꝛum. 6 Füilia ingrata, an pꝛiuetur dote. 7 Fllia conſtante matrimonio, an poſſit compellere patrè, A 8— 2 Pater naturalis ad alimenta tenetur, 10 Dos an pꝛeiudicet creditoꝛibus. ⁊ conſtituat ſibi dotẽ. Pater filiam hereticam dotare non tenetur. Zudo. Komain pꝛimam Infoꝛ part. 4 dic.inde.igit᷑ ⁊c. ec eſt bonũ argu. de alimẽtisa 5 ſednungd iudex. Quodnõ eſt in dote. In gli IMater an teneatur dotare filiam ſi puriam 12 Fllius an teneatur dotare matrem: 15 Zuus an neptem teneatur dotare. 14 Frater an ſoꝛoꝛem teneatur dotare. 15 Heres patris an teneat᷑ dotare flliã e cluſa 15 Onus alimentoꝛum beredi incumbit, 17 Patruus, an neptem dotare teneatur. 18 Teſtis quando falſus dici poſſit. 19 Pꝛiuilegia que dotis ſint. 20 Dotis alienatio eſt pꝛohibita. 21 Aidua, an dotem alienare poſſit. 2 ½ Axoꝛ quando pꝛeferatur ceteris doctoꝛibus 23 Pactum non valet inter patrem ⁊ filiamn. 24 Cauſa quando pꝛeſumatur impulſiua. 25 Mulier an cenſeatur renũciaſſe hypotbece general hypothecam ſpecialem. Ai pe 26 Pater dot is filiã pꝛeſumitur de bonis pꝛopꝛijs d 27 Res paraphernales quibus pꝛinilegijs gaude aui 23 Pꝛiuilegia dotis, an tranſeant in ceſſionariun 29 MPꝛiuilegia an competant ſponſe.— 30 Aulieri ſterili an competant pꝛiuilegia. 31 Fabꝛum, an repellere doctoꝛ poſſit. * 2 tis. Mulier in actioe d 8 2 dote peinilegirtzeſto⸗ re reipublic. cnius intereſtea eſe det tã a:vt facihus nubat, ex cuins nurjs Sipſa reſpublica repleat libers ra llcit.(Ho. pꝛimo hec dotis ealin cy ſerifauoꝛabilem. Rinc reſultat regula, in antigai iure dot.⁊de re iudic.c.ſi. Aot.ꝙ reipubiice itata in lieres eſſe dotatas. d qð.lij de iur. dot lijin dem 1 cred. No. † reipublice intereſſe ciuitatem liberis repleri Alibi dicit tex.ꝙ ciuibus potius expedit haberellbedʒ qᷓ; pecunias.ar.L.cũ r atio. ad fi. de bo.dam reipubiicein tereſſe diuites habere ſubiectos. H. cogita in aut ſtiicie ſine quoquo ſuffra.inſti.de his ꝗ ſunt ſui yelalie inn yeſ erpedit.xxij.q.iiij.ʒ.his recte maledicit᷑ mulier,cũ noſ plet rempu. ciuibus. in gl. in ver. ea. Kdde, ꝙ Balin nid de pꝛiui.dot.C.exponit dotis cã.i.ius dotis.¶ Aduene 2 tñ ad vltimã expoſitionẽ gl.qᷓ cõiter poſt Oy.ꝓ legites b impꝛobat, ꝙ cã tripliciter dicit᷑ ſummaria b. Pimo quo ad pꝛobationes:vt.l.iij. ſciẽdũ. ad exbibẽ ha iſto caſuci dotis nõ dicit᷑ ſummaria:vt ldote.Coe rei vendſ.Cd ſen.qᷓ ſine cer. quan. Scðo mõ quo ad dilationes: iſtore⸗ ſpectu nõ reperit᷑ iure cautũ:ꝙ cã dotis ſit ummariaCũ regula ſit, ꝙ ãlibet cã eſt oꝛdinaria, ⁊ nõ ſummariaytlin dices. C. de iudi.l.ſi pacto, quo penã. C. de pac. Tertiomo põt dici ſummaria, quo ad ſubſtãtialia iudicij. Que ſib⸗ ſtãtialia iudicij ponunt᷑ in l.phibitã. C deſſen. In qroci differẽtia inter ius ciuile⁊ cano.vbi aũt loquimur dein ciuili, ſemꝑ erit oꝛdinaria ex parte viri. Eſt terinlii- de do. ꝓmiſ.Ex parte vxoꝛis repetẽtis:eſt caſus inxiina lier. ⁊ in.l.ſi cũ dotẽ.. eo aũt tpe.ſ.e. Nec mirũ:qeſeſſetie gitima, dz peti via oꝛdinaria:vt..ſi gs. C.de inoffteſtiiy iudicioꝛũ ſtrepitu ⁊c. Aut loquimur de iure canoni tit dicit Ang. ꝙ aut dos petit᷑ pꝛincipaliter:⁊ tñc eſſet ica⸗ dinaria, ſicut de iure ciuili. 2lut petit incidẽter, cũ pnciyn liter agat᷑ cã mrimonij:tũc dicit cãm dotis eſſe ſummalig ar. cle. diſpẽdioſam. de iudi. E go dico, ꝙ d.cle. pbat qi ſipꝛincipałr agat᷑it ſummaria. Quod patet didieit ei cas cõtingẽt es cãm ſpiritualẽ,eſſe ſummarias. sindiſtn cte loquit᷑:⁊ cã dotis eſt cõtingẽs cãm ſpiritualẽſcauſm mper ſtatutu 3 mfimonij. ¶ Itẽt ſi qrimus:an die feriato cã dotispoſſ expediri:dic ꝙ ſicde iure can.vt eſt ter in d clediſeli ſam.iũct a cle.ſepe.de verb.ſign. Idẽ dico de iure dut cã pia põt expediri die feriato in vtilitate hominũ't 1 C.de fer. Sed cã dotis eſt pia:vt.l.cũ his.ʒ.ſi liedene dotẽ vt qdã dicũt:qꝛ a ſnĩa alimẽtoꝛũ nõ põt appellariars 1 de app.recip.⁊ no t.Spec in tit.de app Kin aurbu ie bo, ſemp. ibi, de dotis ꝓmiſ.l.ſi. Querit᷑ an diſpoſtiio ilin l.habeat locũ ſiue nubat ſᷣm volũtatẽ paterna ſines iij.xxxij.q.ij. hoc ſcðᷣm.allegat ꝑ oder. ꝙſic.⁊ iien. Sed ſimilis eſt.xxxvj.q.ij.de rap.Sed de iure ciulli oꝙnon ſit dotanda:quare matrimonium eſtnullumaln 3 Sier atrimoniume pꝛoponis.(C.de nup.cum ſimi.Siergo mat nullum, opl⸗ F rigermg ple. voctfiha npaanngin kgae aflſt 6 3 nanmarorper. 4 5 vosoaturine eamnurtunlicn ertoqueroant 0. Taroquero, a6 nrendostradärer noyocteonpälxigt Brrinlohigana SätldeLmdickc eoogtrdos:Rpoſſ monioceſctiſtaratod nusftädaeponie rear Liluscuſegde oieCcommnoelegac d legecſiuratio dte wtfilecktdupler. Pi andaquodnuptanõſ ur denupf iquiseni ſceſit puinaratio non crinagloinlſipentriiſ. dicllberouunde infe deyupainiinölege E nenſcquo Par Adqu tadebentratwityxo ntervirzwwoditquo icgſudebereammantal eprernſquunimg nioflnulaoenrigen nautoemp Sinrpſt etBalnldediuiſo Naduni legg in rdaaceüisnli Lreren Maſadetn g sa gatenng dorn icandrän em,. 139 G 1 epriui eprble nisnde Nt cinus mbargen reſpublica repleiſde ( Ho pumoherdq, ac reſultet regl n 5.Hot.ꝙ rapubiern ld od ijde urdetel eintereſſe cunteten 7 „ nous potins erpectyg. dnd ad fi debodan n Elubicctos cogſtang ſt de bis gſunt iini S recte malecici nu Slin ver es Acckgl it dotis cã.i ius dorsſ donẽ gl. cöttereſd. iter dicik ſunmrunt n ſciẽqũ ad erbiiyit rixvt dote Coeria Cdo mõ quo addiliis Lcautũ: ꝙcã dotisſtiin eſt oꝛdinaria tnöſumm acto, qnopeni(dyul no adſubſtitiaisiutin. ntin! phibiti Cdeſa⸗ allez cano ybiait oqnn rriaer prrte viictin evrons repetätiäsfta co aut tye ſe Femit dmarixyrt.lſigs(dan Antloquimurdeint petit puncipalterrno Tnli.Aut pettinccan- arücdict ändotsän⸗ Mai Egoriogon ummari Qrocdpati- vritualè eſſc ſimmans, „2e ram ſpirttnul ngesla llual 3 8 nullum, nõ poteſt eſſe dos:vt.liij. 3.de iure dot. Item:q dicitur contra patrem committim gratitudinem:vt. liij. §.ſi emancipatus.j. decõtrat ab. Sed nibilominus credo uͦlas gleſſe veras: quia bodie in iure canoniconon cura⸗ tur, an conſentiat pater, an contradicat: vt in. c.vemens. de deſpon. inpuber.⁊ plene dixi.. in rub. JIsit ur pꝛedi⸗ ctas gl limita niſi mulier eli gat virum indignum, vel mo ribus vel im dignitatem domus.Quod dupliciter pꝛo⸗ batur. Ham de iure ciuili poteſt exheredari fllia, ſi in ſuũ coꝛpus peccauit intra. xxv. annum vel nupſerit ſine con⸗ ſenſu patris:vt in aut.ſed ſi poſt.C.de inoffi.teſta.Sed ſi poteſt exheredari:ergo multo magsis poterit dote pꝛiua ri. Pꝛeterea doctrina Bal.eſt in.l.ſ. C. de dot pꝛomiſ.ꝙ lià ingrata patri, pꝛiuat᷑ petitione dotis. S ed ſatis po- teſt dici ingrata filia, ſi non aſſentit iuſto conſilio patris. Nam perſona patris debet vici ſancta fio: vt.lliberto. j.de liber. ⁊ eoꝛum lib. ld quodll.ſi rogatur.. matrimo. de manu.vindic. C Secũdo quero, an quod t dicit Bal. quod ingrata filia pꝛinetur dote, ſit verum: videtur quod ſic. arg..cas.de capi.duni. Auia dos eſt de iure naturali: ſed ingratitudo pꝛinat iure naturali. argu. H. aliud quoq; capitulun.in aut.vt cum de apy cognoſ. Iten facit:quia cum ex omni cauſa, ex qua poteſt induci echeredatio, in⸗ duci poteſt alimentoꝛum denegatio:vt not. gl.in.liſi quis a liberis..item inde.in ver. detulerat. de liber. asnoſc.⁊ . fi. C. de ingra.lib. dicit, qunod per ingratitudinem filius pꝛiuatur alimentis.Sed de alunentis ad dotem valet ar gumẽtum. arg not. per Gar.in f.j. de bis quib. vt indig. ¶ Item:qꝛ dos datur in caſu alimentoꝛum:vt ex ea pol⸗ ſit vxoꝛ nutriri:vt.l.ſi cum dotem„ ſinautẽ in ſe cuiſſimo. co. Tertio quero, an ſi filiaa per pꝛius nubat, f q́; ſibi per patrem dos tradatur:nunquid conſtante matrimo- nio poteſt compellere patrem ad conſtitutionem dotis: Bar. in. l.obligamur.. lege. j. de actio.⁊ obliga. ſequendo Buliel. de Cun. dicit, ꝙ non poteſt petere. Et ratio: quia ideo datur dos:vt poſſit nubere. Sed contracto matri⸗ monio ceſſat iſta ratio:igitur. Dicit tamen ipſe, quod ſi pꝛius filiã dare pꝛomiſerit, qò poterit patrem compelle⸗ re. ar a.l.ſilius. cũ ſeq.de in rem verſo. Bal. aũt in aut.res que. C. commn. de legaa hic firmat opi. contrariam gl.in d.⸗˖lege. ⁊ ſua ratio eſt.Et ratio quare debet dos conſti⸗ tui filie eſt duplex. Pꝛima, ꝙ poteſt aptius nubere. Se⸗ cunda, quod nupta nõ ſpernatur. vt dicit Imperatoꝛ in aut.de nup.ſi quis enim.dum dicit de erpulſione. Sed ſiceſſat pꝛima ratio, non ceſſat ſecũda:igitur pꝛocedit do ctrina glo.in.l.ſi ventri..in bonis.in pꝛin. C. de pꝛiui.cre- di.⁊..liberoꝛum.de infamib.tex.eſt in.;.affinitatis.inſti. de nup.⁊ in.l.ſi nõ lege Elia Sẽtia.j.de here.inſti. ego ta- men ſequoꝛ Gar. Ad quod videamus an mulier indota⸗ ta debeat tractari, vtyxoꝛ: Inn. in.ꝓper veſtras. de don. inter vir.⁊ vxo.dicit: quod aut dos non fuit pꝛomiſſa:⁊ta li caſu debet eam maritaliter tractare. Pꝛo quo dicto al⸗ lego tex.in..quoniam.quib.nod.natur.effic.legit. Item m. l.ꝙ ſi nulla. de relig.⁊ ſumpt.fune.⁊ in.d§. ſi quis enim. in aut.de nup.Si vero ſit dos pꝛomiſſa, non autem ſolu⸗ tadicit Bal.in.l. de diuiſione.ſ.co.ꝙ non debet maritali moꝛe tractari. Alleg.gl. ſing. in ant. de non eli. ſecnn. nup. §.ſi. Pꝛo ea eſt caſus in.l.ſi.C.ad Aelleia.vnde ad pꝛedi⸗ ctoꝛum T limitationem not.glo.ſingu.in.l.ſi vero. ã. de in rem verſo.vbi dicitur, quod pater non tenet᷑ dotare filiã bereticam, vel Judeam. Secundo, ꝙ pater non tenetur dotare filiam naturalem. Caſus eſt ſingul.in.l.vxoꝛem.. pater naturalis. de lega.iij. Ande ex hoc patet, quod nõ eſt r bonum argumentũ de alimentis ad dotẽ. Quia pa⸗ ter naturalis tenetur ad alimenta:vt in aut.licet.C. de na tur. lib.⁊tamen non tenetur ad dotem:vt.d.S.pater natu⸗ ralis. Quod limitat Gal. niſi filia naturalis ſit pauper, et egena:vt ipſe not.in.l.mater.C.de iure dot. Quod eara- tione pꝛobat ur:qꝛ ſi tunc, cum eſt egena:pater tenet᷑ eam alimentare:er go tenetur eam tunc dotare:q loco alimẽ⸗ toꝛum ſuccedit.ar.l.ſi cum dotem.ſinautem in ſeuiſſi⸗ mo.j. eo.videt᷑ tamen verum:qꝛ ſᷣm hoc eſſet aliqua diffe/ rẽtia inter ius dotan.⁊ ius alimentãdi.qð videtur facere, d.F.pater naturalis.niſi dicas poſſe ſaluari in dotis debi⸗ to, ⁊ alimentandi debito:qꝛ ſiliam legitimam pater tenet᷑ maritare, etiã diuitem:vt.l.fi. C. de dot.pꝛomiſ.Et tamen tunc nõ tenetur alere:vt.l.ſi quis a liberis..idem diuus. Soluto matrimonio. de lib. agnoſ. Zedb iſta differentia eſt in filia legitima,nõ b 10 in naturali. ¶ Tertio ſi pater eſt egenus, vel tinuolutus a CAide gloſſ. debitis:qꝛt unc dos ab eo conſtituta eſt nulla:vtl.ſucceſ⸗ ſione.C.de reuo.que in fraud.credit.⁊ll.ſi a ſocero. ⁊.l.ait pꝛetoꝛ. ſi cum mulier.j. e.tit. C An autem mater teneat᷑ dotare filiam: dic ꝙ non.tex.eſt in.l.mater pꝛo filia. C. de iure dot.⁊.l. mater cum filie. 5. eo. tit.qò limitat Cyn.in.d. mater.niſi filia ſit egena:qꝛ tunc tenetur dotare eam.ar- gu. eoꝛum que dicuntur in alimentis, iuxta plene nota. in .alimenta. C. de nego. geſt.⁊.l. ſi quis a liberis. verſi. ergo ⁊ matrem. de liber. agnoſ.Que argumentatio non eſt bo⸗ na:qꝛde alimentis ad dotemnon pꝛocedit ſemper argu. vt ſupꝛa dictum eſt. Quod patet:nam de legato alimẽto- b rum non pot detrabi Fᷓ alcidia: vt.l. diuus. ⁊ ibi per Bar. j. adleg. Falcid. Sed delegato dotis ſemper detrabit᷑ vt i. ali§.j. De iure dot.vbi gl.⁊ hoc quãdo legat extrancis. ¶ Anf autem mater de iure canonico tenetur dotare ſi⸗ liam ſpuriam:Ram ˖de iure canonico tenetur alereſpu- c riume:t in.c.cũ haberet.in ſi.de eo qui duxit in matr.quã 12 3 d pollu. per adul. Ram eo iure pater ⁊ mater commnniter tenẽtur alere filium ſpurium:yt eſt ibitex. ſing. Item ha⸗ bes alium caſum, in quo mater cõmuniter cum patrete- netur alimẽtare filios, ſcʒ ſi naſcant ey matrimonio poſt- ea nullo declarato:vt eſt caſus ſingu.in.c.ij. extra qui filij ſint legi. ¶ Item ꝛ iſto caſu poſſemus dicere ſpectare ad matrem onus dotandi filiã.arg.ſupꝛa poſito.ỹt eſt alius caſus:vbi mater tenetur dotare filiam, in caſu. l.cogno- uimus.in fi. C.de here. ¶ An filius teneatur dotare ma trem: Guliel.⁊ Bal. in pꝛoe. Digeſt. dicunt de hoc eſſe ca ſum ſingularem in.l.tutoꝛ ſerui..in ſoluendo.de admini. tut.Cui do tria ſimilia. Pꝛimum in l.ſi vnuuer.C. de pꝛe⸗ ſcrip.longi tempo. Secundum in.l.j..pꝛeterca.de tute.⁊ c ratio.diſtrabẽ. Et tertium in.l.ſi a matre. C. de iur. dotiũ. An autem hoc ſit verum:an etiam ſi mater ſit egena:arg. ꝙ ſic. Nam tunc tenetur alimenta ei pꝛeſtare:vt.l.cũ plu/ res.H.cum tutoꝛ.de admi.tut.l..pꝛeterea.de tutel.⁊ rat. diſtrah. In contrarium eſt veritas: nam pꝛopter egeſta/ tem matris, filius non tenetur ſibi iniuriari:ſed per ſecun das nuptias matris,ſit iniuria filio pꝛimimatrimonij, ſed omnis charitas ⁊c.vt.l.pꝛeſcri.de ſerui.⁊ aqua. Quod au tem inferatur iniuria, eſt tex. in aut. de non eligen. ſecun. nuben§. Sꝛegoꝛia enim. Item fit iniuria marito:vt in au then. de nup. g. nos igitur. Ad que facit.l.que tutoꝛes.C. d de admi.tuto. An autem auus j teneatur dotare neptẽ: tex. eſt qð ſic,in.l.⁊ nibil. de in rem verſo.⁊ in.l. dedit dotẽ. de colla.bo. Quod puto verũ:niſi pater eſſet diues:qꝛ tůc pertinet onus ad patrem non ad auum, ſᷣm Balqi. in ant. res que.commu.deleg.nil allegat.Conſñrmatur hic arg. eoꝛum, que not. Bar. in.l.non quemadmodũ. de lib. agn. ⁊ l j. C. de alen. lib.per exemp.qꝛ tunc tenetur auus alimen- tare neptem:cum pater eſt egenus. ¶ Quidsd in fratre:? 14 dic ꝙ aut eſt vterina:⁊ tunc non tenetur eam dotare. Texeſt in. l.cum plures.cum tutoꝛ.de admi. tuto. Aut eſt nata ex eodẽ patre:⁊ tunc eſt dotanda bᷣm gl.in.d.g.cũ tutoꝛ.quam omnes ſequuntur.Et hoc ſi ſit pauper.Se cus ſi ſit diues. arg. eoꝛum que dicuntur in alimentis.⁊ fa ciunt not.per gl. in.l.non omni.C.ad munici.⁊ in.l.qui fi⸗ 15 lium. ybi pupil. edu. deb.( An theres patris teneatur dotare filiam excluſam per ſtatutum, dicens ſtantibus agnatis, nõ ſuccedat filia: Bar. tʒ ꝙ ſic, in. l.ſi marito pu⸗ blico..volũtatis.a.l.poſt dotẽ.j.e.⁊ ſequit᷑ Bal.in.d l.ſi. C. de dot. ꝓmiſ.Quod firmo a ſimili alimẽtoꝛũ:ſi ponimus filiã excluſam ab heredit ate ꝑ ſtatutũ:certe onus alimẽ⸗ e 16 toꝛũ incũbit r heredi:yt.l.ſi ꝗs aliberis 5. itẽ reſcriptũ. de ub.agnoſ. ¶ An autẽ patruus neptẽ dotare teneat᷑:dic, ꝙ nõ:q nõ reperit᷑ lege cautũ:licet quidã imperiti alle- gent.d.l.⁊ l.nibil ad hoc. 5. de in rem ver. C Inquantum 17 Bar. ponit. q. de teſte, quã ponit in. L§. itẽ fluuium. j. de e flumi.in pꝛin.⁊ in.l. Celſus.j.de vſuſc. De eo. ꝗ dixit con⸗ tinue, velſemper quẽè poſſediſſe e:⁊ cũ Bar. ſequit Anto. de Hut.in pꝛoe. Decre. Rex pacificus ⁊c. Pꝛo Bar.põt induci.l.ſi ꝗs it a.j.de condi.⁊ demõ.⁊.l.cũ heres..ſciẽs.j. de inſt. lib. ⁊. queſitũ. in pꝛin.j. de lega.iij..ſi gs Titio. ex ꝗb. cau.maio.l. teſtamento ita cautũ.de ali.⁊ cib. lega. c. ex parte. c.ad audient iã. ⁊.c.cũ dilectus. de cle.nõ reſi.vbi ha bek, q g ex iuſta cã abeſt dicit eſſe pᷣſens:vnde dictũ teſtis i8 ſaluat᷑ in fictione poſſeſſ. Quidt aũt ſi teſtis dicit,nõ pꝛc⸗ a iiij xxxij.q.ij.hoc ſanctum. alia xxxvj.qõ.ij. de cap.que volũt ꝙ ſi patre cõ⸗ tradicẽte filia nubat, compel litur ad dota⸗ tionem. ¶ Quidſipa⸗ ter ſit abſens: nungd filiapoſ ſit iudicis offi⸗ cium imploꝛa⸗ re:vt ex bonis patris dotẽ ſi⸗ bi conſtituat? dic ꝙ ſic.⁊ hoc eſt ſpeciale in dote: vt iudi⸗ cis officiũ ſup pleat:vt.h. ꝓfe⸗ ctitia.ver. ſedſi ꝓponas. 5. de iure dot. Bal. in.l.fi. circa fin. C.de do. pmiſ. Poater 7 ma⸗ ter de inre ca⸗ nonico tenent᷑ dotare filiam ſpuriã:de iure ciuili nõ tenen tur alere. auf. ex complexu.: in. c. per vene⸗ rabilem. C Frater an teneat dotare ſoꝛoꝛẽ? Idem Ang. ſing. in.l. pater filie. de euic.tenet fra⸗ trem cogi do⸗ tare ſoꝛoꝛem:ſi non babet illa, vnde ſe dotet. ⁊ boc intelligẽ dũ dicit, quan do eſt ex eodẽ patrenata:als ſecꝰ. C. de ad⸗ mi. tute.l. non omni. ibi gl. ⁊ d.§.cum tutoꝛr. vbi tex. not. (Teſtis, qui examinatus ſuper articulo ꝙ ſemper Ti⸗ tius poſſedit a tali tempoꝛe:⁊ per ipſum tem pus:ſi dicit ve ra eſſe:⁊ pꝛobe tur Tutiũ ali⸗ quo tempoꝛe abfuiſſe: non Ppunitur vt fal ſarius. —— ———— —ʃ⁴ 32. — ——— 8 8 — 9 ffrrehe —— 2 6 Plud ₰ „ — — 444 4 —— 89 4 Aide Bal. in. l.in contra⸗ ctibus.in fi. C. de non nume. terijt dies, in qua Titius non poſſedit: An pꝛobata diſ⸗ cõtinuatione poſſeſſionis naturalis dicat᷑ falſarius: dic, ꝙ nõ:qciuiliter dʒ intelligi. Texteſt iuncta glxxxi diſt. tenere.lxxxij.diſt.pꝛopoſuiſti. Quid autem ſi dicat: vidi continuo poſſidere:dic idem vt habetur de conſec.diſt.v. c. ſint tibi. Quid ſi dicat, nunqᷓ exiuit dies, in quo non poſ ſedit:dic idem: vt pꝛobatur eadem diſtinctio. cnuuqua, Quid ſidicat: vidi iſtum ſine intermiſſione poſſ diſſe: dic idem. Eſt tex coniuncta gloſ.xxij diſtinctio ſacroſan⸗- cta. Quid ſidixit omnibus diebus vite ſue: dic idem: vt de conſecra.diſtinc.ij.re vera. Quid de dictione, ſemperꝛ dic. xxxj.diſt.ſi laicus.⁊cc.ſacerdotibns l diſt.cſi Heicitee tis. ¶Quid de verbo, indefinenter: dic idem:vt 5 tert. ſingul. xxxvij.diſt. ſi quis vult. Quid de ve quoti Iic. N0 idem:vt in.c.ſignificatum.extra de pꝛeb. C Item inqaan tum Bart. ⁊ Bal. ponunt bic pꝛiuilegia dotis: vide gme numerat Spec in.foꝛmatis. ad fin.in titu de dona.inten virum ⁊ vxo.ꝛibi Spe. enumerat.xiiij. pꝛiuilegia dotis: ⁊ dicam que ipſi non dicunt, vt plurimum: ⁊ponam etiam ſpecialia dotis. ¶ Pꝛimũ⸗ſi maritus moꝛtua pꝛima vxo re, non nubit ſecũdo: omnia ea que percepit ex bonis pꝛi⸗ me vxoꝛis ex ti.lucratiuo:vt legato, aut donationis: libe- re poteſt alienare: ⁊ non tenetur liberis pꝛimi matrimo⸗ nij reſeruare.l generaliter.in ſi.de ſecun.nuptijs. Fallit in dote:qꝛid quod habuit ex lucro dotis ab vxoꝛe, quãuis non ſecundo nubat:non poteſt alienare. Sed tenetur li⸗ beris pꝛimi matrimonij reſeruare: vt eſt text.ſingularis in aut. C.de ſecun nupt. Secundum, feudum regulariter nõ poteſt alienari:an poteſt in dotem dari? dic quod aut de iure canonico, aut cinili. Pꝛimo caſu eſt expeditũ, ꝙ ſic:vt in.c.nuper.de dona.inter vir.pᷣm aliquos. Sed non dicunt verum:qꝛ ibi loquitur in domina feudipꝛo ſeipſa dante feudum in dotem, vel donationẽ pꝛopter nuptias: non autem loquitur in filia dotanda de iure ciuili: ſecus eſt:vt in.cj.g.donare.qualiter feu.olim alie.po. Gal.in.c. ſ.de pꝛohi. feu.alie.per Fed.Et miroꝛ ꝙ non facit mẽtio/ nem de illo.c. ¶ Tertio fauoꝛe dotis in contractibus in⸗ nominatis etiam re integra, non eſt locus penitẽtie. text. eſt ſingu.in.l.ſi ego.ſi rem.de iure dot. Bal.inl.ſicut ini⸗ tio.in fi.de actio.⁊ oblig.C.¶ Quarto mandatum re in⸗ tegra, moꝛte non fiitur fauoꝛe dotis.tex.eſt ſingu.in.d.H. ſi rem.ſᷣm Bal.in.l. mandatum. C. mand.Ad hec duo fa⸗ ciũt, que ego poſui in aut. ſimiliter. C. ad leg. Falci. in re⸗ pe.mea:⁊ in.l.ſi pecuniam. de cõdi.ob cau. C Quinto po⸗ teſt mulier petere inſtrumẽta ſibi exhiberi ad eius inten/ tionem fundandam fauoꝛe dotis, ſᷣm domi. Ant.in. c.j.de pꝛoba. Et ratio eſt:quia cauſa dotis ⁊ fiſci pꝛocedũt a pa- ri. C. de pꝛiui.dotl.ij. Sed fauoꝛ fiſci, hoc eſt: vt. l.ij§. quiſ⸗ pꝓec. ⁊ Bal in l. a quis.. de eden. ergo ⁊c. Sexto a gaudet dos duplici⸗ j in vlti. col. C. de dot. pꝓmiſſ.⁊ vide Bal in. c. ij. col.pe.vt lit. nõ conteſt. vbi qꝙ; canſa dotis eſt multum ar bitraria. ¶ Axoꝛ. con⸗ ſenſus vxoꝛis ſup alienatio⸗ ne rei dotalis a marito facta eam validat, ſi eſt geminatus teruallobiẽnij. Item yvt eſt tate foꝛi. An autem pꝛincipaliter poteſt agitari coꝛam iu dice eccleſiaſtico:dic aut queris incidẽter:⁊ dic quod ſic. tex.eſt in cle.pꝛudentia.de dona inter vir. Aut in defectũ iuſtitie denegate:⁊ tunc idem pꝛincipaliter.de foꝛo cõpe. c. ex tenoꝛe.⁊ not.de offi.dele.c.ſignificantibus.Zlut que/ ris in iudicio recuperãde poſſeſſionis.⁊ idẽ tex.eſt in.c. ex parte de foꝛo cõpe. Aut non eſt mulier ſpoliata:ſed agit actione perſonali. Ang. dicit hic, qð non: cũ ſit cã ciuilis: ⁊male:q in contrarium eſt caſus in.c.ex literis. de pigno. Quem not.perpetuo. C Septimum pꝛiuilegium eſt, ſi quis rogatus eſt reſtituere quicquid ſupererit poſt moꝛ⸗ tem:ille debet reſtituere quartam partem fideicommiſſa rio. Fallit pꝛopter dotem:quia alias etiam vltra quartã poterit alienari. C. ad Trebel.auth.j.rogati. C Octauo in aut.res que.C.commu.de leg.⁊.l.mulier.cum pꝛopo neretur. ad Creb. C Nono:q valet ſtipulatio infoꝛmis fauoꝛe dotis:puta ſine cauſa:q intelligitur danda viro: ⁊ſtipulando facere ex cauſadotis.Tex.eſt ſing.in.l.quod autẽ.de iure dot. ¶ Decimo:qꝛ alienatio dotis eſt pꝛohi gr anum.gl.in 20 bita:⁊f tunc dic, aut ſumus in alienatione neceſſaria, aut 1. j. C. ſi aduer. vſuſc.ꝙ res q̃ ſernando ſer⸗ uari non poſ⸗ ſunt, debẽt ſer uari triennio poſt triẽénium eñt alienari. volũtaria Pꝛimo caſu dic:ꝙ eſt permiſſa alienatio vbi⸗ cunq; agit ur actione reali: vel in iſta concernente ipſam dotẽ. Tũc em̃ alienatio dotis eſt permiſſa.⁊ hec eſt pꝛima vera regula. De reali eſtt ex. 3. de fun. do. in. l.j. De miſta. C. co. tit..ij. Secunda regula eſt, ꝙ quando actio nõ reſ⸗ picit foꝛmaliter ipſam dotem, tunc eſt pꝛobibita aliena- tio,tam ex parte mulieris, qᷓ; ex parte viri.l.ob maritoꝛũ vi Bal. C.ne vxoꝛ pꝛo maril.a diuo PMio. exequentj. A. udo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ. part. dere indi.F allit tamen,ſi maritus eſſet daͤnatusi primipilari.ſatis notum. C.in quib cau pig ta Wauſe ⁊ in. lj. C. de pꝛini. fiſ. in.lvtilitas.d dac cötrah, 4 e pꝛimipil lih vn nio ad alienationem voluntariã:⁊ faco eee 0⸗ citem Poteſt Aliena⸗ dã eſt eſtin G nariti:an fac emptionem, vel non. ⁊ poteſt tunc maritus dlbin facit ptionem:ſed eſt in electione vxoꝛis, an faciat⸗ modo poteſt AlenansTepeſf in iC de un⸗ dn 4 fundo dotali eſtimato. C Aenio ad ineſtimatũ⸗ c hr do Tlut eſt dotalis res ineſtimata:⁊ dic ꝙ Alenanae cñ iuramento.clicet mulieres.de inreiur.lib.y petih tingat.de iureiur.Not.ꝓer Xegiſt.in.l.ſ pꝛedi dot. It em valet/ ſi pꝛimo conſentiat vxoꝛdb, ⁊ poſt hjennij ſecũdo.Caſus ſing.in aut.ſiue a me.⁊ aut᷑ ynde fumde ad Aelle. Item valet alienatio fundi dotalis, ſi chahr bat mulieri cõſentienti.l.ita conſtante. cũ.lſ eqafiSde 1 lis, que ſeruando ſeruari non poſſit: vt eſtpecunia 8. gata in. I.j§. fuit queſitum. ad Treb. F undat inlex qe tutoꝛes.C.de admi.t u.z.d.l.ſi mulier.⁊.d..ſi. Itemſiſint res que pondere, numero, vel menſura conſiſtint es — lnesin dotein.de iure dot.alias ſecus: vt.d.. cum laaliipu 2¹dium.de iure dot.cum ſimi.C Anthoc ſit verüntgicha non poſſit alienare? dic ꝙ eſt tex. ſingu. in.l etiãdincoʒ de fundo dota. An idem in ſponſaꝛdic ꝙſic llege zuis, de fun. dot. Quid autem ſi deſijt eſſe dotalis pꝛopter e penſas factas neceſſario per maritũ:an ſit pernuſaali natio:dic quod non.Caſus eſt vnicus in.ſt is quiini de iur. LAndecimo conſtituit᷑ dos pacto nudolad o actionum.cC.de dot.ꝓꝛomiſ.Speciale eſt indote.Falltij caſu l.j g.ſi Titio.¶ Duodecumo eſt ſpeciale:vxt anusmn ternus nꝛpoti poſſitſtipulari.j.eo.l.Caius. ¶ Deana⸗ tertio l.ſicum dotẽ. C.ſi mulier.j. eod. C Decimoquar domini trãſatio, ſine traditione. l. in rebus. C deiurao. Sed an poſſeſſio tranſeat:dic ꝙ non.l.dotis.(ſolmatt. vbi tex.not. ¶ Decimoquinto actio de dote eſt actio bo ne fidei:vt in..fuerat.inſti.de act.declarabo.j.co proii ¶ Decimoſexto metus facit conſtitutionẽ dotis nulli ipſo iure.l.ſi mulier..ſi dos.S.ꝙ met. cau. ¶ Decinoſe pt imo fingitur ſtipulatio.l.j.iuncta gl.in ver. oẽs dotes. C. de rei vxo.actio.⁊.d.H.fuerat. ¶ Decimooctanottact hypotheca.d.l.vnica.⁊.d.l. adhuc.⁊.d.g. fuerat. Itẽ tactt obligat io:vt l.vbi adhuc.C. de iure dot.⁊ d.c. ¶ Deiy 22 monono pꝛefert᷑ f vxoꝛ in actione perſonali alijs credto ribus.l.aſſiduis.C. qui pot. in pign. habe. Sed an habea locũ in dote cõfeſſata:⁊ intellige, ſi ante matrimoniũ enna nauerit cõfeſſio:ſi aũt poſt, nõ dico. hec gl.ind.l.aſſidtis tenet ꝙ nõ habet locũ in dote cõfeſſata.Bar. ibi dicttco⸗ muniter illã gl. impꝛobatã, ſi renũciatũ fuerit pꝛius eni ptioni non numerate dotis:vel elapſum ſit tẽpus inqo põt opponi:xt in aut.qð locũ.C.de colla.alias de docm 7 1.ſ Bal. in rub. C. de pꝛiui. dot. dicit illã gpoſſe veri cari in tribus caſibus:vt ibi per eũ. Ego dico, qquaui Bal.⁊ Ang. ponũt hic quartũ caſumin quo poteſt e cari.gl.tamẽ regulariter vera eſt eo caſu, in quo vna cun muliere volẽte dotẽ ſuam exigere, concurrunt alij reci toꝛes mariti.Tunc enim requirit᷑ vera numeration ter apertũ in.l.ſi cui.C.de non nume.pec.vbi caſuspvoilag, Scðo pꝛobat᷑ in.l.ſi quis poſt hac.C.de bon pꝛoſcipa vxoꝛ petẽdo dotẽ pꝛoducebat inſtrumentu cöfeſſate 3 tis:⁊ tune dicit ibi,ꝙ regulariter illa cõfeſſio nonpvt Caſus eſt ibi rotundus.Ecce ergo, ꝙ dos cöfeſſata, non 23 babet illa pꝛiullegia. ¶ Aigeſimo ꝙ inter patrẽ 1r 1 non valet pactũ:vt pater filiã non teneat᷑ dotahe:⸗ 6 ge in caſu dubij, quãdo filia nõ eſt em eipatalaen d leret in emãcipat a.j.eo. cũ ſi. C. de inoffi teſta faci emãcipatã.C.de eman.lib. Pꝛobo arguẽdo de a ötenes ad dotẽ:cũ in alimẽtis nõ valeat pactũ.ꝙ; peeu ſver. tur alere filiũ:vt Spe. tenet in tit. qui ůlij zurleg, de lb ſed pone quidã. Bar. in l.ſi gs a liberis.ſi pares, o runm l rixinmntumn krüncpitnaletn Rwhirzgudü aonsrpettonentit d nerdataſecnänn di a CVisäinädy anſgcgdenaenſe cgeneral Gong ter enim ponlio voni dercunqyis depte Cdisccimooctanom poftammocgpttub cemii relito ſinere ctsootz bicaſusſi radelegicumſinil auditoisperreſpect lrOrnſeo Indubio trr ſtppulio itag ſt gelimo malier ieinben nifauoredotis Caſus gefimopuno cuod qha renonpotelk tin auth incopore, mnde ſunitn ſum Inlcumproy virun uris CTigeimoſcm ntendebonispupin vdeum exitetibus g dtſcasin ijsexpenſe doanmonioflle,Caſus Rälenncunperumi (NNa vradi Nomüoartir detnapdatehes nespadrtncgedon trdänisſüdane 3 Knnndaanexondac Cunqh alo Nddd un perbanonne ter curatondein nukinpereſäg ſtipulari ſeolCauſ Aſi mulier.j eod(dd traditione.linrcht nſeat: dic ꝙnonlaad moquinto actiodeden inſti de act declina etus facit conſttdo g ſi dos S.ꝙ meteul nlatio.Lj iunctagln. d fuerat.(Deanir 11d Ladbucadſcdde dbuc. C. de iurt doriae orin actioneperonuii ni pot inpign beheae rrintellige ſiantenern t poſt no dieohegin cu in dote cörcſcteri obatä f renücutifun dotisyelclupintie t dð locũ( decclale 9190 dc pꝛui dot dictll arra rirance 417 r ume pectldh enon nuney 1 ong agnoſ. Gal.in.l.pactũ qð dotali.(.de coll. Ego do caſum etiã ſi iuramento firmetur.in.c.cũ quidã.infi.de iurciur. Et miroꝛ ꝙ ipſi non allegent:ergoꝛ idem in dote. Scðo pbo:qð pater dotet filiã, eſt ex equitate iuris naturalis. l. eas.de cap.di. Sed ius naturale nõ põt pacto remittill. L.iura ſanguinis. de regu. iur. lius agnationis. 8. de pac. ergo ꝛc.Et hec eſt ratio, quare de alimentis non valet pa ctum:cum illa debeantur de iure naturali:vt.o.l.ſi quis a . liberis.§.j. Tertio pꝛobatur in.d.l.alia ꝗ. eleganter. j.co. 4 Cdigeſimumpꝛimum pꝛiuilegium, eſtquod quotieſ⸗ cunq; ego do ob cauſam reſpicientem fanoꝛem tuum:tũc cauſa pꝛeſumitur impulſiua. Cex eſt in.l. Titio centum. 6. Titio genero.in pꝛin de conditio.⁊ demonſtral.ſi mu⸗ lier. C. de iur.do.I.ij.in ſi.ã.de donat.⁊ ibi plene no. Quod fallit in dote:quia pꝛeſumitur finalis: ideoq; dotis conſti tutione ceſſante datum ob cauſam dotis repetitur. Tex. eſt in.ſi egoin pꝛin..llicet§.quoties. de iu. do. Bene fa cit l.ſi quis pꝛo redemptione.C.de donatio. ¶ Aigeſimo ſecundo, erroꝛ ſoluentis non obeſt doti.l.cum is.§. ſi mu⸗ lier. de condi.inde. vbi caſus. Aigeſimotertio in.l.ſi eꝑ cauſa..in dotis.ð. de mino.l.ſi res§.ſi mulier. de iure do. ¶ Aigeſimoquarto aliud, ſcilicet pꝛemature ſolutionis. de qua.j. eo.ſi conſtante.in pꝛinci.l. vbi adbuc. C. de iure do. ¶Aigeſimoquinto in dote nõ dat᷑ regulariter fide/ iuſſoꝛ pꝛo ipſa conſeruãda:vt.lj.⁊.ij. C.ne fideiuſ.do. den. a.j. eo.niſi ratione ſuſpicionis.c.per veſtras.de dona.in⸗ ter virum.vbi caſus notabilis.Et eſt ratio:quia ſi cõmit⸗ tit ſeipſam marito:multo magis dotem committere de⸗ bet:niſi incipiat male vti:vt.d.c.per veſtras.¶ Aigeſimo ſexto ſpeciale, quod nõ poteſt vxoꝛ paciſci ⁊inducere eius dotis repetitionem tardioꝛem:vt.l.die.⁊.l. Attilicmus. de pac.dota.ſecundum diſpoſitionem. li. exactio. C. de rei 25 vro. act. ¶ Aigeſimoſeptimo. †2liud: q per hypothe⸗ cam ſpecialem non cenſetur mulier renunciaſſe hypothe ce generali.glo.ſingu.in.l.fi.C. de pac.conuen. Regulari⸗ ter enim pꝛouiſio hominis, tollit pꝛouiſionem legis. l.⁊ ha bet.g.cum quis.de pꝛecario.F allit in dote:vt ibiper glo. ¶ Aigecimooctauo, aliud tacite repetitiõis, de clauſula poſita in vno capitulo contractus: vt ad aliud capi. eiuſ⸗ dem fiat relatio, ſiue repetitio. l.cũ pater dotem. 8. de pa⸗ ctis dota.Ibi caſus ſing.de qua materia in.l.talis ſcriptu ra.de leg.j.cum ſimil. ¶ Aigeſimonono, aliudtacite ſub⸗ auditionis per reſpectum ad perſonamlꝓoſt dotem.ſᷣm lec. Dynã. eo. In dubio enim quis ſibi ſtipulari pꝛeſumi/ tur.l.ſtipulatio iſta..ſi quis ita.de verbo.obliga. ¶ Tri⸗ geſimo, mulier fideiubens non poteſt beneficio Aelleiani vti fauoꝛe dotis.Caſus eſt ſing.in.l.j.C.ad Aelle.¶ Tri geſimopꝛimo, quod quamuis vxoꝛ pꝛo marito ſe obliga/ re non poteſt:vt in authen.ſi qua mulier.C. ad Aelleia. et in coꝛpoꝛe, vnde ſumitur. Fallit in dote. Ego allego ca- ſum in.l.cum vxoꝛ vir um.8.de iure dot.vbi caſus ſingu⸗ 2b laris.M Trigeſimoſecundo, qð † pater dotãs filiam, pꝛe ſumitur de bonis pꝛopꝛijs dotare:non bonis filie:quãuis apud eum exiſtentibus.Caſus eſt in.d.l.fi.C.de do.ꝓmiſ. licet ſecus in alijs expenſis, quam dotis: quia pꝛeſumitur expatrimonio filie. Caſus eſt notabilis in.l.fin..de peti. heredi.ſecundum verum intellectum. Dictam tamenll.fi. C.de dotis pꝛomiſ. Bart.in.l. Reſennius. 5. de nego.geſt. dixit non pꝛocedere eo caſu, quo patrimonium fiiie ſit pe nes patrem:vt negotioꝛum geſtoꝛem:tũc enim pꝛeſumi⸗ tur de bonis fllie dotare. Sed iſtud eſt falſum:⁊ miroꝛ de tanto doctoꝛe:⁊ contra caſum apertũ in.d.l.ſi.ibi, vel quo⸗ cunq; alio modo actiones filia contra patrem habeat.il⸗ la verba non recte ponderauit Bart. Ad idem. l.cum pa⸗ ter curatoꝛ.de inre do. RNon ob.l. Neſennius. Quia non lo quit᷑ in patre:ſed extraneo, ſcilicet in matre, ⁊ in auia ma⸗ terna, que nõ habent filium in poteſtate. l.§. extraneum. C.de rei vxo.ac. ¶ Trigeſunotertio, aliquid ponitur per Par. in.l.ſi cum dotem§.tranſgrediamurjj. eo.⁊ ibi dicã. ¶ Trigeſimoquarto, celeris expeditionis, de quo dixi vobis. z. in glo.ij. C Trigeſimoquinto, incertitudo do⸗ tis conſtitutionem non vitiat.l.cum poſt..gener. de iure do.liij. C.de do.pꝛomiſ. ¶ Trigeſimoſexto:quia recedi⸗ tur a perſona:licet regulariter contra.l.fi.C. de contrahẽ. emptio.et.l.ſi quis arbitratu. Pꝛobatur in.o§. gener. et diij. Trigeſimoſeptimo, quod cõfeſſio dotis per ma ritum facta de pluri, quam recepit:obligat vxoꝛem ad il Soluto matrimonio. 31 lib. veb. Roma. CAn poteſt ſtudens repellere mal⸗ a Dalleanté. a leantema pꝛope ſtudium ſuum: ⁊ dicit gi.quod ſic: quia lud plus ſoluendum qð in vero non eſt receptum:licet cõ feſſatum. Caſus ſingu. in.l. ſi voluntate. C. de dot.pꝛomiſ. quod in alijs dixi plene.S.ſi cer. peta.l.creditoꝛ. alias in.j. qui pecuniam. Sed quid in alio, vtputa confiteoꝛ me re- cepiſſe a te mille:cum receperim niſi centũ, nunquid poſ⸗ ſim te compellere ad ſoluendum illa que non recepiꝛdixi 27 in.d.ſi pecuniam. Dubitatur f circa hoc de quatuoꝛ. MPꝛimo, an res paraphernales gaudeantijs pꝛiuilegijs: glo. ſing.⁊ no. eſſe videtur, qð ſic: quia ſicut habet vxoꝛ hy pothecam tacitam in dote:vt l.aſſiduis.ita ⁊ in parapher nalibus:vt l.ſfi. C.de pac.conuen. Contrarium eſt verum. gloſ. eſt ſingu. in.l.ſi ego.F.data..de iure do. C Secundo 23 Wereeln hec pꝛiuilegia dotis tranſcant in ceſſionariũ? & eſt pu chꝛa queſtio. Bal.ſolus in rubꝛica. C. de pꝛiuileg. do.decidit, quod quoddam eſt pꝛiuilegium datum abſq; iniuria creditoꝛum:yt eſt pꝛiuilegiumtacite hypothece:⁊ tunc dicẽdum, qð tale pꝛiuilegium tranſit in ceſſionariũ. Nil allegat:ego allego confirmationem rationem: quia tacitum ⁊ expꝛeſſum equiparantur regulariter.l.cũ quid. S. ſi certum petatur.l.qui ad certum.ff.loca. Sed conceſ⸗ ſa pꝛiuilegia actione dotis trãſeunt in expꝛeſſa hypothe ca.l. vendite actionis.⁊.l. emptoꝛi nominis de heredit. vel act.ven.Ergo pari ratione in tacita hypotheca. Quoddã eſt pꝛinilegium, quod cõceditur in pꝛeiudicium alioꝛum: vt pꝛius ſoluatur mibi, quam creditoꝛibus. Item quia pꝛefertur in alijs etiam tacitis hypothecis ⁊ pꝛioꝛibus:et tunc conſydera:quod aut hec actio dotis, intentatur per ceſſionarium muliere viuente:⁊ tunc trãſeunt in eumpꝛi⸗ uilegia dotis tali ratione:quia dos ⁊ fiſcus vadunt a pa⸗ ri.l.ij.C. de pꝛiuileg.fiſ. Sed fiſco hoc eſt:vt.l.ſi. C.de pꝛiui⸗ leg. fiſ.ergo in muliere idem. Sed male loquitur:yt infra dicam.Aut intentat moꝛtua vxoꝛe:⁊ tunc aut intentat a⸗ ctionem directam:⁊ gaudet. Aut vtilem:⁊ tunc nõ vtitur dictis pꝛiuilegijs:⁊ non pꝛobat iure.Sed pꝛobo.argu.l.ſ cum pꝛocuratoꝛe.j.de re iud.ſednon dicit verum.Et con⸗ cludo, ſiue moꝛtua, ſiue viua muliere, intẽtet ceſſionarius actiones:nunquam gaudeat. Pꝛobo per legem, ex pluri bus. j. de adminiſtra. tuto. iuncta.l. dabimus..j. de pꝛiui⸗ leg. Secũdo pꝛobatur per tex.apertum in..fuerat.inſti. de act. Ibi,pꝛefertur autẽ alijs creditoꝛibus in hypothe cis:⁊ibi, cuius ſolius pꝛouidẽtia hoc induximus. No. ver bu, ſolins: nõ diſtinguit de moꝛtua, vel de viua. Tertio ꝑ tex.in autbẽ. vt exact.inſtan.do.circa pꝛin.verſi.nõ omni. ſed ſolum mulieri et filijs. Quarto pꝛobatur, quod nõ eſt tranſmiſſibile, non eſt ceſſibile. doctrina eſt Juriſconſulti in.d.l. ex pluribus.de adminiſtra.tuto. Sed pꝛiuilegium dotis non tranffertur in heredem extraneum.lj.C. de pꝛĩ uileg.do. ergo nõtranſfertur in ceſſionarium. Quinto ar guo ex tex.in authen.imo ante nup.ob.O.omnibus.quod eſt circa fi.titu. ibi doti:non dicit mulieri.Et ibi quando ipſa mulier de dote agit alijs ⁊c.vbi caſus hic clare Gar to.⁊ Bal.in authen. hec pꝛiuilegia, vel filios, vel parẽtes, 29 dicam.j. ea.l.⁊.l. poſt dotem. ¶ Tertio quero, ran iſta pꝛi uilegia competant ſponſe. Et quidem videtur qð ſicl.ij. §. ſi ſponſa.. de pꝛinileg.cre.l.ſponſa.de iure do. Itẽ per legem Juliã. de fun. do. Sed quid in alijs pꝛiuilegijs du⸗ bitauit gl.in.d.O.ſi ſponſa.⁊ in.l.aſſiduis.ibi, quis enim ꝛc. ⁊ ibi pꝛopter partis periculum, qð in ſponſa non eſt. Et il le ſunt due cauſe, que in ſponſa non babent locum. Quar 30 to quero,; quid in muliere ſterili? vide Barto. ⁊ Bal. hic ⁊ in rub.C.de pꝛiuileg.do. Bene dicunt ambo.hic me non extẽdo:⁊ ideo vide eos. ¶ In glo.ſuper verbo, ciuitatem Romauam. concoꝛdat gloſſ. in. c. ſignificauit. de peniten. et remiſ. De iure ciuili:tu bene ſcis conſimiles. Attende ergo ad glo.fina.quam no.in fi. dum allegat.lj. C. de ſtud. intereſt reipublice, cuius intereſt: vt peritos babeat. Quod Bart.dicit verũ eo caſu:quo iſte locus pꝛopꝛie ad quem malleatur, fuerit deputatus ad ſcholas regendas, etiam in ambiguo. arg.c.ſi. de reg. iur.⁊ in.lin ambiguis. de regu.iur.⁊ hoc in doctoꝛe. Quid in ſcholari:dicit Bar to. idem per S.oꝛnatricibus. Modernioꝛes contra dua⸗ bus rationibus:quia alia ratio eſt in doctoꝛe, qᷓ in ſcho⸗ lari:qnia doc.alios docẽt. Secundo per tex.l. vnice. C. de excuſ.artif.lib.xj.vbi pꝛiuilegium conceſſum arti lib. xi. vbi pꝛ artificibus non extenditur ad diſcipulos. Sed ego ſto cum Bartoa 5 Doctoꝛ poteſt licite fabꝛũ iu⸗ xta ſcholas mal leätem repelle⸗ re.vide Mudo. etiam in.l.ſolet. ð.de fer. eee — — 2 4 — —— do tibi tex. expꝛeſſumn in. d.l.vnica de excuſ.arti libꝛoxy. ibi, vt quidem in adiſcendis. Ho. bene verbumin adiſcen dis: ⁊vt magis peritioꝛes effici cupiant:et poſtea eius fi⸗ lios valeant edocere:et hec eſt veritas. C Sed quero, de duobus.pꝛimo qnid ſi ſcholaris habet pꝛope ſe conſo ociũ in camera pꝛope ſuam ex cuius truffis,vel voce,ſ eu dhi⸗ tru non poteſt ſtudere. In poſſit eum expellere:dic quo ſic,sm Specula. ſingu.in titu.in.d.. generalia. ver: et noc. 33 Et ibi finaliter hoc concludit. Ct= ecundo qnero: a ſentẽtia ſuper hoc lata poteſt appellariꝰregul 4 euaet 1 quod a qualibet ſententia poteſt appellari. Sed fallit m caſu iſto Bᷣim Bald.ſingu.in.lvnica. C. ſi de momenta pot fue.app.qð non.ẽt ratio eſt:quia ſtudiumnõ eie lationem, cuius reſpectu hoc pꝛiuilegiũ conceditur.: Se in cauſa: que oilationen non patitur: non admittitur ap 34 pellatioll. i ft de appellat recip. ¶ ltimo quero, rquic n iſte malleationes ſiant iuxta monaſteria: an monachi poſſent expellere: dic ꝗ ſic.xviij.q.ij.pꝛidem.vbi ter ſin⸗ 35 gula. Quid Tde doctoꝛe legente,i ſcholares vociferã⸗ tur et garulant. An poteſt lectionem dimittere: gloſ.eſt ſing. xliij diſt. ſcimus. ¶ Altimo querit Bart. an pꝛinile⸗ gia hec cõcedantur mulieri ſcðo nubẽti? Ego dicã plene 2 Cöſuetudo. 36 in vide caſum, in à ri quo poteſt dos alienari in.l.qᷓ;⸗ uis. cum ſeq. et ſeq. et.l.mutus Sj de iure dot. I nuptaj. eo. CSed, t an valeat cõſuetudon: qð ſi ma tus deuenerit ad inopiam poteſt alienare dotem mu-/ lieris: dic qð nõ.Caſus eſt ſing.de conſue.c.exparte.eliij. CöSequitur ſecũda Lectura huius Rubiice, et.l.pꝛime Ppuius tituli. ff. ſoluto matrimo.⁊ licet ſatis confuſe ac coꝛ rupte videantur:attamen quiaarbitramur Audouicum pis legiſſe:ideo ſubnectitur. Rubiica. Summarium. ¶ Soluto matrimonio. & Matrimonium quid ſit: Et quid dicatur: nu. 2.7.5. et vide nu. 4.. 3 Air ⁊ vxoꝛ debent eſſe eiuſdem fidei. 4 Mulier beretica⁊ inſidelis, an gandeat puil egio dotis. 6 Aatrimonium quare potius dicatur, quam patrimo- niumꝛet nu. ſequen.— Infans magis indiget auxilio materno, qnam paterno. Filius ante partum oneroſus, in partu doloꝛoſus, poſt partum laboꝛioſus. 9 Matrimonium, quibus verbis contrabatur. Sponſaliade futuro, qualiter contrabantur? 3 Aatrimonium, que impediant, ſed non dir imunt:? 34 Jus canonum etiam in terris imperij quo ad matrimo⸗ nia ſeruatur. 15 Coitus omnis eſt repꝛobatus, pꝛeterquam in vxoꝛe. Et in vxoꝛe quando:. 43 Pꝛomiſſio dotis incerte collata in arbitriũ tertij valet. 21 Floꝛentinns 0e Floꝛentia, an idem ſit. 27 Frigiditatem ſuperueniſſe poſt contractum matrimo⸗ nium, quis pꝛobet.—. 1 35 Airi⁊ mulieris coniunctio pꝛopter quid fuerit inducta: 36 Matrimonium tria bona pꝛoducit:ſidem, pꝛolen, ſacra mentum.— 39 Statutum, quod non liceat contrabere matrimoniũ ſine patris conſenſu:quod valeat. ¶ Diuiditur hec rubꝛica in duas partes. Pꝛimo enim ponitur quedam concluſio reſultans ex ablatiuis abſolu tis, qui faciunt conditionem. l. ab emptione. 5. de pact. et La teſtatoꝛej.de cõdi.⁊ demon.Secundo ponitur oꝛatio, ſeu diſpoſitio ſubſequens concluſionem pꝛedictam. Se⸗ cunda ibi, quemadmodum. Circa ⁊ pꝛimam partem rubꝛice pꝛius quam veniam ad glo. videndum eſt, quid ſit matrimoniũ:et quare matrimonium fuerit nuncupatũ? Item vbi, a quo,⁊ qualiter fuerit inuentum:et quomodo cõtrahatur:⁊ qualiter ſoluatur: Item quo tempoꝛe poſ⸗ ſit pꝛobari⁊ phiberi:⁊ quando liceat vti copula coniuga li. CCirca ſecundã partẽ rubꝛice, videlicet, quid ſit dos: ⁊ et quedam alia occurrẽtia. Ct Circa pꝛimum dictũ dic, quod nuptie ſiue matrimonium eſt viri⁊ mulieris cõiun ctio indiuiduam vite conſuetudinem retinens.inſtitu.de Audo. Roma.in pꝛimam 3 nfoꝛ. part. patria pote· in pꝛinca. xxvij. qij..j. Sed 8 ſtinctionem arguit glo. ibi, nam ſimlem in ſuetudinem id eſt affectionem animoꝛun bet concubina, mater. ſo:oꝛ,r filia. Et ꝓp bere ſubiungi,⁊ addi dicte diffinition iuris communicatio.Et hanc ſubauditionem fæ quia Juriſcõſult us diffinit impliciter dua ditei ſunt, qò matrimonium:vt dicit glo. in locis ſi Le⸗neicd ſunt maris coniunctio⁊ femine:: conſoꝛtium n lles ꝛdinini⁊ humani iuris communicatio.lj. de nnr Aihi autem videtur mirum dicere, qnod: Kunng —„.....„ m„ Gꝛatianus neſcirent diffinire matrimoninu mau ditione. Et pꝛopterea puto:qð vtraq; diffinitio abſe pꝛocedat. Nam pꝛima coniunctio animoꝛun reſult M matrimonio,ſignificat vnionem, que cõſiſtit inter De ⁊iuſtam animam, ſm d dicit glo per dietñ Apeſ eim cẽtis, Aui adheret Deo, vnus ſpiritus eſt cũ Deo 4 3 iunctio autem coꝛpoꝛis ſigniſicat confoꝛmitatem 1 5 ſiſtit in carne inter Chꝛiſtum⁊ ſanctam ec leſamah 4 um genus. Quod ſignificatur per Luangelienna m tem, Aerbum caro factum eſt. Itemet inter cäinges h indiuidua conſuet udo vite: id eſt ſocietas perpetua 4 non ſic conſiſtit in concubina. Illa enim eſt diniſbiis militer mater afilio, vel ſoꝛoꝛ afratrerlicet perentesrſ⸗ lij eadem caro dicantur, in quibus noncadit pꝛopiie iunctio:ſed potius vnitas.argu.l. in ſuis j.delib⸗ oin mis.Et dici poſſunt ertraneill vnica extranenncde rei vxo.actio. Quinimo mater ⁊ ſoꝛoꝛ⁊ amita hehten non debent cum fllio clerico:vt in.cj.de cohaca ni Solum inter coniuges pꝛopꝛie cadit coniunctonninii bilis. inſtitu. de nup.„. ergo. Et ex hoc dicitur qiijinan ſunt affines:ſed pꝛincipiũ affinitatis:vt noin iaauti pꝛeterea.C.vnde vir ⁊ vxoꝛ. Pꝛet erea differunt predit nt rabanc di⸗ diniduam 0 3 quandoqpa, — erea dicunt 1,... d tioni:⁊ dinini, danran 3 perſone a cõingibus. Ham coniuges debent eſſ eiuſai fidei, non diuerſe. Lne quis humani. CQ. de Judeis bichy fici non poteſt inter Judeum⁊ Chꝛiſtianã. Sed benen ter poteſt eſſe Chꝛiſtiana, ⁊ filius diuerſe ſidei:vel ecot Et idem in ſoꝛoꝛe cõcubina⁊ in alijs multo foꝛtius:ſti cap.j eo.tit. PDꝛeterea videmus, qõ vir ⁊vxoꝛ efficiunn eiuſdem foꝛi....ij.j.ad munici.qð ſecuseſtinconcubin et alijs ſupꝛadictis.l.de iure.eo.titu.Et ex ijs videranr. qð vtraq; iſtarum diffinitionum pꝛocedat:quia pꝛimadi finitio ſit apta, ⁊ nata compꝛehendere quicquid contine- 4 tur in ſecunda:vbi tãgitur. C Ex vltima †tamendiffni tione infertur, qð heretici,⁊ qui ſunt extra dimnamconn nionem, non potiuntur pꝛinilegijs dotis conceſſismulie ribus fidelibus:vt in authen.item pꝛiuilegium(debe⸗ reti.⁊ in coꝛ.de pꝛiuile.do.here.mu.non pꝛeſtã.yijcolſt idem foꝛte eſſet dicendum de ijs, qui per annum reciden excommunicati, ſcilicet ratione hereſis, ſecundũ foꝛmen l. credentes.C.de hereti.z⁊ ſentit Bal.in. Lj. C. de his qn bus vt indig. ¶ Dicitur T autem matrimoniũ quaſima tris monicium.debent enim fllij per triennium apud ma tres reſidere, ⁊ ab illis alimentari et moneriu poſt tri nium reſidere debent apud patres:vt incijde conſli fi.⁊ eſt glo.in.l.ſi quis aliberis..ſi mulierj. de libeagno extra de infan. expoſi.c.j. Pꝛeterea matrimoniũ diciut. quia mulier nubit, vt mater fiat:vt dicit glo. inſtitudepi tria poteſtate..j que vult etiam, quod coningium onn- bium, et conſoꝛtium ſint ſynonyma:et idem importanta Huptie autem dicuntur ab obnubẽcoid eſt velance quia velate incedere debent:vt ait Iſydoꝛ: ait gloxprch cta. Circa tertium dic, quod dictũ eſt matrimontun: rquia puer infans magis indiget ſolatio materno,quam paterno. Item quia filius ante partum eſt oneroſus i partu doloꝛoſus,poſt partum laboꝛioſus. ſide conucj infide.Et hec eſtratio, quare lex denominauit pꝛecditim cõiunctionem matrimonium, potius quam pantnohn licet alias ſoleat fieri denominatio adignioꝛivtdict gd in. lij j. de verbo. oblig. ⁊ pater eſt dignioꝛ matrelſipan de adop.ybidicit, quod vir tãquam nobllioꝛ debetpu 9 interrogari,quam ſponſa. velpotuit eſſe ratio,qnacha tius matrimonium quam patrimonium fueritumhe tum:quia fuerit conſtitutus pꝛinc ipaliter pꝛopte. lem. xxxij. q.ij.q. his ita. Sed mater ſemper eſt certipe autem non tamcertus: licet is pater eſſe dicatur, qt- 5„. 5—. vocan. 3 nuptie demonſtrant.Iquia ſemper.6.de in ius— Syüſlü tmädepuſeſt enutscuiis 5e n ürtiapereetapti rntmutrinoaid. Audd nipunoperteigionis rrroinuitodechner dcotonecicücräho Fjadeddparſareeſe derctarſömqd tino rontur ſeninpedunnt nrrigijcdeponſit eiderokoinyiC ſaindefuturorno.ind, de vum nprorätu mei rimonüäcontractupe ammutuoſcabſoluüt Itemdiſoltcaler. gtar ſenper antecopn inineat lenayelaliam nicadeconinlepdo. incveniensaerltteri Jtemſifanacktdepub denienta afinitgtispti dater dmiarpirtua dünciamune kem duemacmodädeitreirr rüitätmönt erure na gignätoſipenen mumtägtlegaispur rnanwisdeſpon Apicgodis 3 b rünachernim unn ſünenig entsmritit endwi cläner b raherinathes raberetinidet Knnt Jadlnänſin dſenptssgibs mroerinmnante . Siflusfre daanco petz. Fteſine ancön 40 vito( .— ce. Kubma I mo vel ſoꝛor afratr A nntäserzuliſisin „Etraneilyniaſcg nomater:ſorone gh moma Aae. clen co. ntin cidecghe ESpꝛopiie catt enn Saretran plu affinitatistnanl vror Pacterendidn . Nam coningesdehe quis humani Cxa Juccum Chiſinieh 1Ina,liusdiverſetg rdubina in alismuivir ꝛvidemus, qo vyr tiai ad munici.qd ſcnschi de iure. eo tita fici Fnitionum procccene compꝛebende qiin gitur. CEryttimar zetici cqniſant extner er pꝛinllegijsdotsac nauthen item piiulige edo here.manonptii adum deijs quiperar cetrationebercisſim xtia ſentit Ba inlict ctur f autenmetnncii ntenim flljpertrinan is alimentzrictncnarn tpucyarstui aliberis i mütrſd. ci. Peeterea marid⸗ mater iatrtdictsin evult ctian quodcoue f ntfrnommatttnn untur ab obnbäldll⸗ icuntur 7,2en : debent.yt 7 IM 4 trg Soluto matrimonio. certioꝛi nomen lex ſolet aſfumere:vt dicitur in ſimili in. l. 7 ſ de tute. Et facit q tan get j in gl Pꝛeterea hoc tnomẽ patrimoniũ, fuit alij intentui attributũ, vc qð per ipſum ſigniſicatur ſucceſſio paterna:vel dos, que dicit patrimo- nium fliefa Liij..ſed vtrũ.a. de matrimonio. Et ꝓpter/ ea hoc nomẽ patrimoniũ tanq́; nomẽ elegãs, ſolã habuit cognominationẽ et ſignificationẽ.Et has duas rationes adde ad d ictũ capitulũ fi.de cõuer.infide.⁊ ad ea que di⸗ cit do. Anto. extra de ſpon.⁊ mat᷑.ſuper rubꝛica. ¶ Quar to t ſciendũ, qò matrimoniũ pꝛimofuit inſtitutũ a Deo, in Paradiſo: vt in.c.j.de voto.in.vj.⁊.d.§. his ita.xxxij.q. ij.vbi etiã habetur, qò pꝛopter ſobolem habendam à foꝛ⸗- nicationẽ vit andã:vt in.c.nerui.xiij diſt.⁊ in.e.ſicut.⁊ in.d. S. his ita.xxxij.q.ij.⁊j. e.lj. C Quibus t autẽ verbis con⸗ trahatur, patet in cap. ſi inter. de ſponſalib. Solet enim hoc modo conſici:et eſt cõis foꝛma dicendi:placet tibi ta/ lis vxoꝛ:⁊ ipſe reſpõdet, ꝙ ſic.⁊ econtra. Interdum tamè adijcitur matrimoniũ:⁊ interdũ nõ:vtroq; modo:⁊ per⸗ ſicitur matrimoniũ dicto modo:vt no.in.d. c. ſi inter.⁊ per do. An. in. d. xubꝛ.⁊.j.tangentur effectus, quos ponamde 10 matrimonio. ¶ Itemf videamus quomodo diſſoluatur matrimoniũ.Et ſ eſt per copulã conſummatũ:dic qð bo die non diſſoluitur, niſi moꝛte: vt in. c. inter coꝛpoꝛalia. de tranſia. pꝛela. ⁊ xxij. q.iij. c. quos Deus. Impꝛobat᷑ enim hodie diuoꝛtiũ ᷣm glo.in.l.diuoꝛtio..de neg.geſt.⁊.l.con ſenſu.C.de repu. Quinimoet ſi ſuperueniet diffoꝛmitas, vellepꝛa, nõ ſoluitur matrimoniũ: ſed uno inſirmus ſano tenetur reddere debitũ:vt in.c.j.⁊.ij.de cõiugio lepꝛoſoꝛũ. Spõſalia tamẽ de pꝛeſenti.i.ſine copula, bene diſſoluunt ex multis cauſis. Sed matrimoniũ copulatum, non dicta ſponſalia per verba pꝛeſentis tẽpoꝛis:vt in.d.c.ſi inter. no t ant matrimoniũ. Quod ſi nõ eſt copulatum poteſt diſſol ui,pꝛimo per religionis ingreſſum alterius coniugũ, etiã altero inuito.de cõuer.cõiug.c.ex publico. Secus per ſu⸗ ſceptionẽ alioꝛũ oꝛdinum ſacroꝛũ.pᷣm glo.in.c.j.de voto.in vj.adeo qð per ſucceſſionẽ epᷣatus, vel papatus, nõ diſſol⸗ ueretur ſcõm qð ibi notat᷑. Sed ſponſalia de futuro diſſol uuntur, ſeu impediuntur per ſuſceptionem ſacri oꝛdinis. xxxvij.q.ij.c.deſponſatã.de cõuerſ.cõiu.c.ex parte:⁊ eſt gl. I in cqj. de voto.in.vj. ¶ T Quomodo autẽ cõtrabãtur ſpon ſalia de futuro:no.in.d.c.ſi inter.puta ſi pꝛomitto, ꝙ te ca⸗ 12 piam in vxoꝛẽ:⁊ tu me in virũ. ¶ Itẽ diſſoluit᷑ ſcðo ma trimoniũ contractũ per verba de pꝛeſenti ſine copula, ſcʒ cum mnutuo ſe abſoluũt cõiuges:vt eſt caſus in. c.ij. de ſpõ. Item diſſoluit᷑:cũ alter recedit ad longã religionẽ:intelli gitur ſemper ante copulã:yt in.c.de illis.de ſpõſa. Itẽ cũ imineat lepꝛa vel alia magna infirmitas veldiffoꝛmitas: vt in. c. ſi.de coniu.lepꝛo. Itẽ cum ſuperuenit affinitas:vt in. c.veniens.ꝛ.c.ex literis.de eo qui cogno.cõſan.vxo.ſue. Item ſi fama eſt de publico impedimẽto:puta de ſuper⸗ uenientia affinitatis:vt in.c.iij.de cõſan.⁊affi.lib. vj. Item cũ alter foꝛnicat ſpiritualiter, licite recedit᷑ xviij. qi. c. nõ ſolũ. ⁊.c.iam nunc. Item, cũ foꝛnicatur carnaliter: vt in. c. quemadmodũ.de iureiur. Itẽ cũ minoꝛ deuenit ad etatẽ adultã:⁊ nõ vult ſeruare, que fecit.c.de illis. de de ſpõ. im⸗ pub. Itẽ quãdo ſuperuenit cognatio ſpiritualis:puta cõ paternitas:vel legalis, puta adoptio, ſᷣm Hoſti. de cogn. ſpirituali.c.veniẽs.de ſpon.c.ex literis.de eo qui cogno.cõ ſan.vxo.ſue.c.veniẽs.Itẽ ſi ſuperuenit frigiditas, vel ma leficin:vt in.c.fraternitatis.de frigi.⁊.d.c.quẽadmodum. ¶ Tolluntur etiã pꝛomiſſiones cõiugando:quãdo ꝓmit tentes cõtrahunt ſecũda ſponſalia de p̃ſenti:vt in.c.j.de ſpon.duoꝛũ.⁊.d.c.ſi inter.de ſpõ. Itẽ quãdo pꝛomiſit quis cõtrahere intra tẽpus certũꝝ ſtetit per eũ quominus con traheret intra illud tẽpus:xt in.c.ſicut.de ſpõ.⁊ hos caſus ponit Jo. And. in ſummula ſua, que compꝛebẽdi poſſunt infraſcriptis verſibus, videlicet: Erroꝛ, conditio, votũ, co gnatio, crimen, cultus, diſparitas, vis, oꝛdo. ligamen, ho⸗ neſtas. Si filius frater vel affinis ↄtrahere nequibis: hec ſociando vetant:cõnubia cõtracta retractãt. ¶ Quedam t autẽ ſunt, que impediũt, ſed nõ dirimunt: vt eſt tempus feriarũ.de quo.xxij.q.iiij.c.nõ debet de fer. Itẽ ⁊ votũ ſim pliciter, de quo in ti. qui cle. velvouẽ. Itẽ ⁊ multi ex ſupꝛa- dictis caſibus, qui nõ ſolũ impediũt, ſed dirimũt: vt eſt di ctũ. Adeo aduertendũ:qð lʒ matrimoniũ cõſummatũ nõ poſſit reſcindi:vt.d.c.quos Deus.tamen eius effectus et cohabitatio, ⁊ thoꝛi, ⁊ mutue ſeruitutes, poſſunt ſeparari: puta per adulteriũ:vt in titu.de adul.⁊ diuoꝛ.per totum. etiã ſi nõ poſſunt habitare pꝛopter ſeuitiam ⁊ timoꝛẽ pꝛo⸗ babilẽ alterius ad eoꝛundẽ cõiugiũ:vt no.in.c.tue.de ꝓcu ra.xxxiij.qõ.ij. ſed queritur. vbi bona glot.⁊ in.c. ſecula⸗ res. ⁊.c.ſine. eadẽ.q. Itẽ ſi per hereſim vnius abinuicẽ re⸗ ceſſerũt:q in domicilio ſit remotus, redire nõ cogit᷑, eti uãdo talis hereticus ab erroꝛe receſſit:vt in.c.de illa.de diuoꝛ. E&t aduertendum, qð dicte ſeparationes in caſibus permiſſis eſt cautum: vt fiant in iudicio eccleſie, non auſu 14 pꝛopꝛio:vt in. c.poꝛro. de diuoꝛ.¶ Itẽ eſt ſciendũ, qð in terris imperij circa matrimonia ſeruat᷑ ius cano.ſᷣm glo. No.inſti.de gradi..h.in ver.graduum.⁊ in. lj. C. de ſecun. nup.Nam ius ciuile nõ erubeſcit ſacros cano.imitari: vt in authẽ. vt nõ luxur. cõtra naturã.⁊ facit gloſ.in. c.j. de re 15 gu. iur. in. vi. ¶ Tandẽ r ſcias, ꝙ omnis coitus eſt repꝛo⸗ batus, ſaluo, quã in vxoꝛe: vt in. c.nemo ſibi biãdiat᷑. xxij. q iiij.cõiuges tamẽ debent abſtinere acoitu tꝑe quo vxoꝛ patitur menſtrua:vt in.c. ad eius nõ concubitum.v. diſtin. vbi vide gl.⁊ facit.iiij.di.c.deniq;. Itẽ ⁊ante ipſam purifi catam poſt partũ:vt in.d.c.ad eius. Itẽ ⁊ tẽpoꝛe, quo ma⸗ ter lactat filiũ.Et ibi ꝓbatur:lʒ ibi gl.aliter ſentiat. Itẽ ⁊ quãdo mulier eſt pꝛegnãs:ſi conceptus nondũ mouetur. xxxij.q.iiij.c.oꝛigo.⁊ ea.cauſa.q.vij..nõ ſolũ. Si vero par/ tus mouet:tũc coitus nõ eſt repꝛobatus:⁊ nõ eſt peccatũ moꝛtale:hm Jo Archi. xxxviij.q.iiij.c.fratres. Sed cer- te pꝛedicti textus vident᷑ impꝛobare coitũ pꝛegnantium: dum dicik ibi, qð pecudes ſunt ſapiẽtioꝛes hominibꝰ:cum illo tempoꝛe abſtineãt.⁊ hoc videt᷑ tutius ꝓpter periculũ partus:in alijs autẽ vxoꝛibꝰ, ſi cũ viro nõ tamẽ ꝓmiſcue, tẽpoꝛe oꝛationis ⁊ ieiunij, que facit cũ comuge, vt reddat debitũ exacta, nõ peccat, ſi nõ volũtarie, tũc: ſed gratia ꝓ⸗ creande ſobolis tantũ:⁊ eo caſu ſibi licet:⁊ non peccat etiã venialiter:licet conſultius ſit abſtinere:vt.xxxiij.q.iiij.per totũ.⁊ in glo.in ſumma⁊ in pꝛin.q.Si vero facit cauſa libi dinis exercẽde, vel explẽde:tũc peccat cũ alijs moꝛtaliter: ſi faceret cũ viro, peccaret venialiter. Sed ſi facit cauſa vi⸗ tande foꝛnicationis, nõ peccat moꝛtaliter:cõſilium tamen eſt vt abſtineat:vt dictis iuribus.⁊ facit gl.in.d.c.ſumma. Alijs vero tẽpoꝛibus,ſcʒ licitis, ſi facit pꝛopter ſobolẽ ha bendam:nõ peccat, imo meret᷑ pꝛopter dictũ, qò habetur Beneſis.j. Creſcite ⁊ multiplicamini:vt.xxxij.q.ij.in pꝛin. ⁊xxxij.q.iiij.c.vir cum pꝛopꝛia. Itẽ ſi facit ad fi.reddendi debitum petenti:quo caſu peccaret, ſi nõ redderet.xxxiij. qj.c.ſi dicat. Interdũ autẽ quis facit, vt debitũ exigat: et tunc aut cauſa libidinis:⁊ eſt peccatum moꝛtale:vt. d.c.vir cum ꝓpꝛia.⁊. xxxij.qiiij.c.oꝛigo. Aut cauſa foꝛnicationis vitande:⁊ tãc eſt veniale:vt.xxv.di F.criminis.vbi dicitur qð nullus coitus eſt abſq; veniali peccato, excepto deſy⸗ derio liberoꝛum.⁊ ſic etiam intelligitur.xiij.diſt. c.nerui.⁊ 16 d.c. vir cum pꝛopꝛia. ¶ Circat ſecundam partem rubꝛice pollicitus ſum dicere, quid ſit dos. Azo. in ſumma. C. de iure do. dicit, quod dos eſt, qo a muliere, vel eius pꝛo ma⸗ rito:vel eius patri pꝛopter onera matrimonij datur: vt perpetuo ſit penes eum.l.j. ã. de iure do. Dominus Gar. redar guit hanc diffinitionem in duobus. Pꝛimo dumdi cit:quod dicitur quod dos eſt, qò datur. Nam non eſt be⸗ ne dictum. Dos enim conſtituitur:vbi nihil datur pꝛo do te: vt eſt in nomme debitoꝛis liberato cauſa dotis inſti⸗ tuende.l.pꝛomittendo..j et.l.licet.⁊l.vir ab eo. 3.de iure do. Item dare, ſignificat dominium tranfferre.l. debitoꝛ. S.dẽ cõdi.ob cauſam.etiam ſi detur pꝛo dote fundus alie/ nus:dos nihilominus conſtituitur.l. dotalem..j. ã. de fun do dotali. Pꝛeterea nõ eſtoerum:qð id qð eſt datum.ſit dos:imo dos eſt quoddã ius incoꝛpoꝛale, ſicut hereditas ⁊ peculium.l.qð dicitur..ti.j. Pꝛeterea patet:qð fructus ⁊ acceſſiones non augent res ſingulares, ſed in vniuerſi⸗ tatem ſic.l.item veniuat 5.fructus.de petitio.heredita.fa cit.l.vniuerſitas.⁊.pecunie..j.de verbo.ſignifi.3. de pe⸗ cn.peculiũ naſcitur. verum acceſſiones dotis cõueniunt nature eiuſdem actionis, per quam ſimiliter petuntur:vt j. eo.l. ſi marito.§. fin.⁊.l. etiam. C. de iure do. igitur dos eſt quid vniuerſale. ¶ Pꝛeterea in mulieribus pꝛecium ſuc- cedit loco rei: ſecus in particularibus.l.ſirem⁊ pꝛecium. S.de petitio.here.⁊ ibi notatur.de lega.ij.l. Imperatoꝛ.in fi. C.de rei ven.l.mater. Sed in dote pꝛeciũ ſuccedit loco rei:vt no.j.de verbo.ſignifi.l. Labeo. ⁊.l. Sabinus.. j. ꝗð eſt verũ:quãdo hoc eſt vtile mulieril.ita cõſtante.cũ..ſeq. 6 ————— 2——— 0 4— —— am — — 5.deiure:do. Ergo dos,eſt quid vniuerſale ſm Gart. qui pꝛopterea diffinit cauſam dotis, eſſe ius quoddã in ſe cõ- tinens, qð a muliere, vel eius patre marito, vel eius patri traditũ eſt, vl ꝓtradito habitũ eſt, ppter oneramatr imo 77 nij ſuppoꝛtãda. Et hec dicit t eſſe vtilia ad materiã.lj. S. G de edẽ᷑.quoniã admittit libellus gñalis in vniuerſali iudi cio:ſicut in petitione hereditatis ⁊fruct)matrimoni per⸗ cepti veniit eadẽ actione:nõ autẽ iudicio ſeu iudicis vfic cioper ea que ſuperiꝰ dictaſunt. ⁊ꝑ no.in d. gl.l.i. Quo eſt verũ:quãdo ubellus vniuerſalis otinet certũ reſp ectu vniuerſalis:h nõ reſpectu ſingulariũ rerũ:ſecus ſi vtroq; reſpectu cõtinetur incertũ:qtunc neclibellus‚ nec ſenten b b tia valeret:vt.ſi.C. de ſen. que ſine cer.quãti. Quod tene 18 menti ad materiã lijj. de lega.ij. ¶ Aalet tenim ꝓmiſſio dotis incerte, collate in arbitriũ alterius.l.cum poſt§. ge⸗ ner. de iure do. ſecus ſi nulla eſſet facta ꝓmiſſioꝛ⁊ ſic omni⸗ E moda incertitudo verſaret᷑:vt ex pꝛedictis ptʒ:vt no.in.d. 1i. Ad pꝛopoſitũ ergo,ſi iudex pꝛonũciat dotẽ deberi, vel „ eſſe ſolutã, valet ſentẽtia:ſecꝰ ſi eſt certitudo quo ad quali⸗ 1 d tatẽ ⁊ eius ſubſtãtiã:qꝛ tũc nõ valeret l.ita ſtipulatꝰ.in pn. 11 19 de verbo. obli. ¶ Quãtũ autẽ ad diffinitionẽ rdotis do, , V n Ang·tuet Azo. cuius diffinitionẽ dicit pcedere inſpecto 11 vſu loquẽdi, qui debet attẽdi.lxauunculus. de verb. ſig.ſm 7 V quẽ vſum res dat᷑ in dotẽ ff.de colla. bo.⁊ l.dotis.&.de iure ————— — do. Et impꝛobat diffinitionẽ Bar.in fi. dum dicit pꝛopter onera matrimonij ſuppoꝛtãda. Sepe nãq; mulier capit 1 V virum,cui dat dotẽ:⁊ paciſcit᷑ de penitus alẽdall.iiij. 3.de 11 pac.do.l.ſij. de do. ex. Nec obſtat l.qð dicit᷑.ꝙ vbi dos ſu⸗ 1 G mitur ꝓ iure vniuerſali. hoc eſt ꝓre data in dotẽ, que dos ” 20 dicit᷑ hin vſum loquẽdi. ¶ Mec ob.qð in vniuerſalibꝰ iu/ n dicijs fructus augẽèt iudiciũ:⁊ eadè᷑ actione petunt᷑, nõ of ſicio iudicis.l.itẽ veniũt.fructus. Secus in ſingularibus iudicijs:vt ibi no. Quoniã dicit ibi Ang. fructus rei dota S lis de per ſe nõ augẽt dotẽ:ſed bene conuertunt᷑ in dotẽ.j. 1 dotis fructus Sj.de iure do. ð. ꝛ ſic exponit ipſe Ang.i. cõ 1 b uertuntur.Non obl. virũ. C. de rei vẽ.vbi in ſingularibus V Pꝛeciũ nõ ſucceſſit loco rei:⁊ tamẽ in dote ſic. Nam boc eſt ſpeciale fauoꝛe dotis hᷣm eũ.ſic et alia multa ſunt ſpecialia l dotis.jj.eo.⁊ facit j.ſi ex pecunia.C.de rei ven.ỹt ex his 21 Ange. cũ Azo. tenet diffinitionẽ Azo. ¶ In rub.r adde Bar.vbi dicit, ꝙ idẽ eſt dicere ęᷣloꝛẽtinus, ⁊de ęloꝛẽtia: b 1 vel Peruſinus ⁊ꝛ de Peruſio.l.ſed ⁊ repꝛobari.. ampliꝰ, b de excu.tu. lxxxj.diſt. c Archia de ſpon. c. de Frãcia vltra 1 Bar. xxxvj.di.x Archi. ỹloꝛẽtinũ.⁊ Ant de But.in ſalu⸗ 2 ta.decretaliũ.⁊ de iudi.c.j.Si autẽ appellet᷑ quis pꝑ nomẽ 1 ꝛouincie:vtputa, Tuſcus, ꝛſimilia: tñc ſigniſicat oꝛiginẽ ſiue domiciliũ:⁊ in quolibet verificat:vt l.pꝛouinciales.de 1 ver. ſig. Si autẽ appellet᷑ per nomẽ ꝓuincie, per dictionẽ 1 de:tũc ſigniſicat oꝛiginẽ. qc ide in nomine ciuitatis:vt.lj. 1 in ſi.j.de tu.⁊ cu.da.ab his.cũ ſua gl.vide etiã tex.no.in ma 1 teria in lj. de municip.⁊ oꝛigi.lib.x.Si autẽ appellet᷑ quis V per dictionẽ popularis Seneñ ſignificat etiã illũ, qui ha⸗ V bet incolatũ:vt eſt tex. in authẽ· de queſtoꝓa.pꝛin.⁊ refert Bal in. cj de foꝛ.ſideli.⁊ in rub.C.qui accuſ.nõ poſ. Adde 22 Bal.in.j ſi nõ ſpeciali.de teſta. ¶ Adde etiã, ꝙ inquãtũ h dicit:qð nõ eſt curandũ de iſtis nominibꝰ ꝓpꝛijs:qꝛ pater debet curare imponere pulchꝛũ nomen flio.l.facta..ſi in Danda.ad Treb.⁊ Jo. An. in.c. cũ ſcõm. depben. in noueſ. alias in.c. grauis. dẽ depoſito. refert vroꝛẽ ſuam, que voca batur dña Pilãtia, que dicebat ſibi, qò ſi magno pᷣcio pul chꝛa nomina emi deberẽt:ꝙ deberẽt emi pꝛo imponendo 23 filijs. ¶ In rubꝛica ſolu.matri.dicit, qò det iure ciuili ma trimoniũ eſt nullũ multiplicite. Pꝛimo ſi tutoꝛ cõtrahat matrimoniũ cũ pupilla durãte titela, vel ante redditionẽ — xationũ:vt.l. filius a patre.§. fiqj.& lib.⁊ poſthull. tutoꝛ.de V ſpon. ¶ Scõo caſu,ſi officialis cõtiabit matrimoniũ cum 8 ſubdito ſuo, exiſtẽs in officio: vt..ſi ꝗs officiũde ritu nup. e ¶ Tertio caſu,ſi ſenatoꝛ contrabat cũ libertall. Julia. de 1 ritu nup.Sed de iure canonico hec cowigunt᷑. Allegatur V per Can.⁊ Legiſtas. d. Jo. And in. c.ſi. de ſecũ. nup. in no uel.⸗ refert ds An. de ſpõſ.c.j. Sed tu allega gl.ſing.xxx. V A.ira diligere. œt eſt ratio:qꝛ edictũ de ſpon.eſt ꝓhibi ediliges. deſpö. Sech nõ reperit iure canonico V G oc pꝛobibitũ: ergo de iure canonico eſt permiſſum. Sed poſſet Diciotra:q ſi de iure canonico nõ eſt determinatũ, eti in ſpiritualibus attẽdit᷑ ius ciuile. Nec ob.qꝛ nõ videt᷑ G Pobibitũ:qpꝛohibet de iure ciuil:quccedit. Quar⸗ ——— Zudo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ. part. 24 c.pe. fi. de ſecun. nup. Seqd queſtio eſt, to caſu inter ſeruos nõ cõſtat matrim de nup.inceſt. Sed hoc etiã de iur » oniũ.¶cũ ancil 5. ecanoni 1 vt in. c.j. de ſpon. ſer. C Quinto, ſir apta mdſtch recti⸗ ruvt l.raptoꝛes. C. de rapto. Sed hoc eſt etiãc norapto, iure cano.vt in.cpen.⁊ fi. de rapto. ¶ S erto mcnt nubit intra annũ luctus nõtene edCAfu ſtvidug ti t matrimoniũ li de ſecun nup. hoc etiã de iure canonico eſt coriden 3 Vi no. permittit iſtas nuptias ꝓhibitas:an wont aminscs nam illãꝛ⁊ dic aut loquimur de pena ablatiua in ttüüpe exemplum: qæmulier rapta percipit partẽ bonornut ris:⁊ ſi cõtrahat matrimoniũ cũ eo perditillndln nth ſibi reſeruet ex quo illud ꝑmittitꝛ⁊ glxrxyi f ni ü: lis.tenet: qilla pena remittit᷑, ꝙnõ perdit lueri De pul traria gl. eſt in.c. cũ ſcõm. de here. lib. vj. CAut 18 edem de pena pꝛiuationis iuris ꝓpꝛij ꝓpter illas nu winm habẽtes:x tũc vide.c.placet.⁊ fi.de ſe ecun nup. Bar nen Legiſtas in.l.liberoꝛũ.de infami.⁊ in lj de ſecũ dch qua mulier. et l. decreto. C. de infamibus. Cglti del L. T' p⸗ matrimoniũ pꝛobibet᷑ in caſull. inalis.3. de dino⸗ eai 25 iure t canonico matrimoniũ pꝛohibet᷑, pꝛimointe Lei ſtianũ ⁊ Judeã.xxxviij.q.j. caue.⁊ l.ne gs. C.de Judaci nonnullis. extra de Jud. Sed cũ heretico tenetr fjon nõ opoꝛtet. ¶C Scõo ſi fiat per metũ:vt gl injſi nun ſi dos.qð me.cau.⁊ extra glo.ꝙ me.cau.c. abbas rj. inter cetera.⁊.c.ſignificaſti.de eo ꝗ duxit in mat qui ſ adul.⁊ eſt ſpeciale:ꝗq eſt nullũ ipſo iure: cũ aliasaai 4 illum metũ, illud veniat reſcindendũ per actioniqöne cau. velper excep. qð intellige de metu, qui cittyncqſi tem virum, vel mulierẽ. Tertio nõ valet muxmanĩ ratione furoꝛis.de ſpon.c.dilectus.lʒ cõtractunnodii mat:vt.l.ſi furoꝛ.a.de ſpon. ¶ Quarto, nontenetyaie coniunctionis.Et hoc eſt triplex, ſcʒ legalis, naturalis ꝗ ſpecialis. egalis eſt que ↄtrahitur per adoptioni ou cogna.cõtrahitur, puta inter filios meos naturales ad optiuos:⁊ ita annullet matrunoniñ, donec durat. ſecus per emancipationẽ tollatur.l.per adopt de ritunupaci de cogna.le. Naturali cognatione inter aliquos puovh tur de iure gen.ꝛ habemus glin. fl.. de ritu nup En aliquos de iure ciuili vt habes inſtitu.de nup ergonoy omnes.cũ.O.ſequen.⁊ habes, qð de iure ciuili conſobꝛnns poteſt ducere cõſobꝛinam.l.vter ex fratribus.decõciin ſti.ꝛ inſti. de nup.g.d uoꝛũ.de iure cano.non.Cde conſm, ⁊ affi. Inter aliquos pꝛohibetur de iure diuino.qos ſi 26 de in.c. literas.de reſti.ſpo.¶ Spiritualis cognatiocon trahitur pꝛimoper catechiſmum, ꝛ eſt quandoin ospue ri ponitur ſal, cum illa oꝛatione. de conſec.diſtin iiſalce leſtis. Et quando impediat vel annullet: vide inccota cto.de cogna.ſpirituali. ¶ Secundo contrabitur perba ptiſima:⁊ quando annullet:vide in.c.j.⁊ fin.de cognaſpii tuali in.vj.in.c. artinus.a.c.veniens. ct.c.j⁊.c.ſuper o eo.titu. in antiquis ⁊ Legiſte habent glo inſti denupt tex. in.l.ſi quis alumnã C. de nup. xxx. q.jper totũ Ta tio cõtrabitur per chꝛiſmationem, id eſt per chiſmade quo vide quãdo annullet, in. c. ſi. de cogna. ſpiritnaliinſ ¶ Quinto noͤtenet, ſi vxoꝛ dat operam occiſioni mani et poſtea cõtrahit matrimoniũ cũ occidente: vt cdet uer. inſide. CSexto eſt nullum matrimoniũratione fi giditatis, ſi maritus nõ poteſt emittere ſpermautatioe arctitatis.ſi mulier eſt arcta, ita qð cum ea npoteſtcoin vt H.occaſionẽ in authen. de nup.⁊ extrade frigia mali ca.fraternitatis. Quod eſt verũ, quãdo erat tempoꝛec tracti matrimonij frigiditas:ſecus ſi veniret er poſtu 27 cto. xxxvij. q.c.hi qui. ¶ tSed eſt queſtio:vxoꝛ dixit nan — tum eſſe frigidũ:ipſe dicit eueniſſe poſt contrattũ man monium:quis debet pꝛobare? dicit qð pꝛeſumit fuiſt poſt, fauoꝛe matrimonij. xxxiij. q.j§. qd autẽ. Quiain di- bijs fanemꝰmatrimonijs:vt in.c.ſ extra de re indC.Se ptimo eſt nullũ ratione publice honeſtatis:vt..ſpon 3 extra de ſpõ. ⁊. cj. eo.ti. in. vj. Itẽ ratione publice hani 1 tis:vt ſi ſunt cõtractaſponſalia inter maioꝛem Kpt⸗nn qua malitia ſupplet etatẽ:lʒ ſit nullũ:impedit tamen m trahi inter cõſanguineos ſpoͤſe ⁊ ipſum poͤſumenten G nis. m vnam lec extra deſpon. Item ratione publie⸗ 3 neſtatis in. d.c. iuuenis. ỹm aliam lec. Item inci den⸗ 6 ſa.impub.lib. vj. Si autem fiant ſpõſalia per minoꝛes npub.li ice boneſtatis⸗ annis non inducunt impedimentum public yt djetis en drgeti ſ moni h i( wolenatyctsfle rallödloz meditiho conirofläcagtn bereliicuipeisaden ogttr dertanupe laconkendkedeſponin ſoſusprvis ſtnt Deiinoſecvvetn criusmorsyeriimilte bellam Etacherte.q ewpectrevirumper q tem Ctenetur expectan dekCdedüorertraden erſälsverifimilis nicrewerſusannullat. ruläerdefectnetatisim deritumup. Jumaſchlo ſüdenpipinSedii frmäturerratibttion oodiriinminoeefalltr rutancigpiatmneſuſte din räniſſttporätiaco fenegtcdeills deſpi ſ ſdundiſolniktüeant dij batmtntridſüum drunrgioneadukerio vennctonmiprr mlänteytideg Knttätmidcg I„. m C„ einn. enü Dälnto ſ kog.. erpraelſde KRdictis capitulis. C. Ockauo eſt nullum matrimonium ideree n ratione voti ſolennis pꝛecedentis:vt apitulononinane⸗ dsnätne(Send quicle.vel vonentes.. cq. de votoin. vjret facit orun 3 üdeun 1 manmi lenne acceptio habitus pꝛofeſſio religionis appꝛo da ne p CSes nwnäntäe 23 CSed an † eremita poſſit contrabere Wau imonium? tas detced dic vtiin.c. er parte. el.ij.pe conuer coniu. g o.xxvij.q.ij. Aunaditani cccepꝛobatur. xvin.q.iiij econ.⁊ ibi dicitur, q non perdit rndepend dominium rerumſt uarum. c. ad hoc. CMono eſt nullum, mdpercpten ſieſterroꝛ in perſona xxix. q iſed erroꝛ. C Decimo ra⸗ urmücitogrt tione erroꝛs in cõditione perſone:quia putabamliberũ, arapmidtterg d ꝛeſt ſeruus.c.ppoſuit.:c.ſide coniug.ſeruoꝛũ. ¶ Ande⸗ 85 di pnee cimo eſt nullum pꝛopter ſimultatem.l.ſimulate.3.de ritu Ldm dehere 5 tn nupt. CBuodecimo eſtnullum ratione doli: vtextrade unsgrnd ſpon.ctuanos licet in alijs obſtet exceptio: vel det actio: placct Nn vtiinti-de dolo. Decimotertio eſt nullũſi duco in vxo- 9 doC denfmin Aſc ckin caſu. fnaiszL Anoniu prohihe⸗ dn ui.cane alnt ud Sedicidan 4 „ Afatper metiwg ſcaſt deco gdnrun eſtnullipoinen uatreſcincencüdren „, dae intellige de manane⸗ re(Tertionäfitn ſoncdilectuszz irmd eſpon.(Quantdanie Keſttripler ſlegisn ſtqueatrabiturperan zuta inter fliosnarer lct matrimonin dona tollatur.1per adytann licognationeinterain bemus glinlüsdm Ivt babesinſtitadem rhabes, qò deintai inam Lvter e frie uorũ deiure canoayn, pꝛobibeturde inde ſti ſpo.( Spirttuals catechiſmum tettcuut Ua oꝛatione de conſcat npeciat vel anmilltu aali CSecundocant mullet:videncjafna ttinus.veniens i Legiſte babent gont 6 ni Cde nupgxqinns 2 criſmnationen itehnt nullet incfidecagui t,fivroꝛ datoperqnal utrimonii ci oettnt deſt nullum matrinnu- an poteſteniteripe tarctaitacdcma üen denupacri 1 nod eſtveri quicot Cod ra go 1 10 q me can rem illam, quam pollui per adulterium:vel illà que dedit operam moꝛti mariti ſui: vel illam, cum qua ego ſum pa⸗ ctus poſt moꝛtẽ vxoꝛis, vt ducam eamn. vt.l. Claudius.de his qui.vt indig.⁊.c.cum babetur.⁊c.ſuper hoc.de eo qui duxit in matri. quam pol.per adul. ¶ Decimoquarto eſt nuſum, ſi cotrabitur ſub cõditione contraria ipſi matri/ monio: vtputa ſi filios non fecerit:vt extra de codi.appo. ſi cuius. vide.xxxij.q.ij.¶ Decimoquinto eſt nullũ ratio⸗ ne defectus cõditionis honeſtatis naturalis appoſite:vt puta ſi pater meus cõſentiet.c.ſuper eo.de cõdi.appo.Et no. qð de iure ciuili defectus conſenſus patris reddit ma-/ trimoniũ nullũ:vt no.inl.ſi ꝓponis.C.denup 1. Paulus. aks l. cum legitima de ſta. ho. etiam ſi ſit miles:vt.i.filiuſt fa. mil es. de ritu nup. niſi pater fuerit abſens per quinquen/ niumꝛ⁊ neſcitur vbi ſit:vt.xſi filius.⁊l.ſi ita. fallit in eman⸗ cipato.l.emancipatus filius.co.tit.⁊ patet ex tex.ſingula⸗ ri in.l.libello. medio tẽpoꝛe. de capa hoc etiã in filia: ſed etiam vltra:qꝛ fllia cogitur cõſentire patri volẽti eam nu⸗ bere l.ſi qui patris.ð.de ſpon.ſilius autẽ nõ co gitur.lnon cogitur.de ritu nup.Sed de iure canonico, nõ cogitur fi⸗ lia conſentire.de ſpon.impu.c.in glo.⁊ nõ requiritur con ſenſus patris:vt eſt melioꝛ caſus in.c. veniens.de ſponſa. ¶ Decimoſexto eſt nullũ ratione abſentie pꝛimi mariti, cuius moꝛs veriſimiliter eſtimabatur.xxxiiij.q.ij.cum per bellicam. Et aduerte:q de iure Digeſtoꝛũ mulier tenet expectare virum per quatuoꝛ annos!l. vxoꝛes. de iure au⸗ tem.C. tenetur expectare virum perpetuo:vt auth en. ho⸗ die. C. de diuoꝛ.extra de ſpon. c.j. in pꝛinci.niſi fama ſit vni- uerſalis ⁊ veriſimilis, qò ſit moꝛtuus: q poteſt cõtrabere: ⁊tũc reuerſus annullat:vt..dixi. ¶ Decimoſeptimo eſt nullũ ex defectu etatis in femina.xij.anno:vt.l.minoꝛem. de ritu nup. In maſculo. xiiij.vt l. ſancimus. C.de nup·in⸗ ſti. de nup. in pꝛin. Sed ſi cõtracta in etate nõ legitima cõ⸗ firmãtur ex ratihabitione ſuperueniẽtis etatis legitime, qð dixi in minoꝛe, fallit ratione pacis inducẽde: ſcandali euitandi:quia tunc ſuſtentatur:vt.c.non eſt. de ſponſal.in pꝛin. Itẽ niſiſit potẽtia coeundi:vel malitia ſuppleat eta/ tem:vt. c.de illis.deſpõ. ¶ Clliquãdof matrimoniũ vali⸗ dum diſſoluit:⁊ tũc aut diſſoluitur quo ad ſeparationem thoꝛi:aut in totũ diſſoluetur vinculũ cõiugij. Separatur thoꝛum ratione adulterij.de pꝛocu.tue.cum ſimi niſi cum ipſe quipetit thoꝛum ſeparari, ſit etiã adulter. Quia pa- ria delict a ⁊c.c.pen.⁊ ſi.de adult. hoc eſt ſi per pꝛius etiam cõmiſit adulteriũ:vel etiã poſt ſeparationẽ:vt c.ex literis. de diuoꝛ. ¶ Scðo ſeparatur, ſivnus coniugũ velit trabe- re alium ad peccatũ moꝛtale:vt efficere furem, ⁊ ſunilia:vt dicit Inno. de adul.c.j. Et pꝛobatur ꝑ tex.xxviij.q.j. vxoꝛ. ⁊.c. idololatria. ßmvnum modum. Sedan poſſit ſeparari figiites:(cusim, Ppter vitiũ Sodomiticum.Riero.dicit qð ſic.xxxij.q·vij. Seacicuchn, omnes accuſat. Inno. S.in. c.de adul.⁊ hoc credo verum 1Ct wiſexcio⸗ Pper⸗c.ij de diuoꝛ: vbi quecunq; peccata habeat vnus ex dobaredito üipſis.ſep aratur, ſi velit alterum trabere ad illa: vt.. dixi. Prrijiſch k ¶ Tertio ſeparatur ratione nimie ſeuitie.c.literas.in fi. mij r. ficrann de reſti.⁊.l.ſi cũ dos.H.ſinautẽ in ſeuiſſimo.j.e.¶ Quarto onijsntſg, ratione aſſumpte intidelitatis: puta quando efficitur Ju one pub iweni deus, vel hereticus.c.fi de conuer. coniu. c. quanto. ⁊.c. de 3 tins nun illa.de diuoꝛ. Sed ſi ambo eſſent infideles, et vnus effice⸗ iſpondii Tüirtir retur ſidelis, ſeparatur vinculum cõiugij:vt.d. c.quanto. ratttz. tm entü 30 CSed de iure ciuili ſ unt infinite cauſe, ex quibus per⸗ neos oͤſerme du mittitur ſeparatio thoꝛi, ſed diſſolutio nõ: vt.l.cõſenſu. C. ra deſpon Ieil de repudijs. Soluitur autẽ matrimoniũ quo ad vinculũ nf. n 2 4 „ 4t 5[13 coniugij per moꝛtẽxyt in authẽ.de nup.deinceps. Quia Soluto matrimonio. 32 33 recuperet vxoꝛẽ. Legiſte habẽt in.l.nam ad ea.ff. de le. ⁊.l. intercidit.de cõdi.⁊ demõ. Quibꝰ adde glo.xxxij.q.vijli⸗ cite.⁊ caſus eſt, qo nõ. in l. cũ de re.in ſi.de cap.f. Itẽ an rꝓpter excõicationẽ ſeparet quo ad thoꝝ:vide Jo. An. in addi. Spec.de dona.inter virũ ⁊ vx.foꝛmatis.dic aut eſt excõicatus in cauſa hereſis exotumacia.ỹt ſi perfiſtat per annũ in illa cõtumacia,pꝛeſumitur pꝛo heretico. c.ex⸗ cõmunicamus.de hereticis.⁊.c.cũ tu.co.tit. lib.vj.⁊ dic vt de bereti. z. Aut in alio caſuꝛ⁊ tunc dic:vt.xij.q.iij.quoniã multos.z⁊.c. inter alia. de ſen. excõ. Adde qð perſeuerãtia alicuius in excõicatione inducit ſuſpicionẽ hereſis ita ꝙ contra eum poteſt pꝛocedi per inquiſitionemde hereſi. in ca.fi.de pen. C Itẽ pollutio extraoꝛdinaria:id eſt illici- tus modus coeundi cũ vxoꝛe:non inducit ſeparationem thoꝛi. xxxv.qoiij..extraoꝛdinaria pollutio. Item lepꝛa an inducat ſeparationemthoꝛi:dic vt in.c. de coninu. lep. Eſt generaliter regula:quos Deus cõiunxit, homo non ſeparet.c.de infidelibus.de cõſan.et affi.Et ideo diuoꝛtia permiſſa de iure ciuili coꝛrigũtur de iure canonico:vt eſt glo. in loiuoꝛtio.de neg.geſt. Item: quia matrimoniũ eſt res ſpiritualis:vt in gl..ij.dereg. iur.in.x apꝛiuilegia. ⁊ l.omni innouatione.per Bar.⁊ Bal.de ſac. ſan. eccl.⁊ ſic in eo ins ciuile ſuccumbit iuri cano.gloſ.ljde gradi.⁊ gl.in⸗ ſtide gradi.F.quarto. inſti.de nup.in pꝛin.⁊ eſt texxxxv. ꝗ v.ad ſedẽ. ¶ Itẽ de iure ciuili,ſi vnus ex cõiugibus in⸗ tret religionẽ dirimitur matrimonium, etiã ſi alter rema neat in ſeculo, in authẽ. de ſan. epiſ.. ſi cõſtã.⁊.lqj. C. de epi⸗ ſco.⁊ cle. De iure autẽ cano.aut nõ eſt cõſummatũ matri⸗ monium per copulã carnalẽ:⁊ tunc idẽ etiam vno ex ipſis inuito:vt.c.veruũ.⁊.c.ex publico.de cõuer.cõiu.Aut inter⸗ uenit copula:⁊ non poteſt ingredi vnus altero inuito.c.j. de cõuer.cõiu. c.cum ſis.c.cõiugatus.⁊.c.vxoꝛatus.et. c. ad apoſtolicã. co.titu. in verbo, matrimomo. ¶ Quicd ſit ma⸗ 34 trimoniũ: vide inſti.de pa.po⁊ idem. xxvij.q.ij. in pꝛin.⁊ 35 36 37 38 qð dictio retinẽs, id eſt inducens cõiunctione:q eſt vnaca ro vir⁊ vxoꝛ. in.c.maritus.de cogna ſpirituali.⁊ debet eſſe vnus animus. xxx.q.ij.de neptis.vnde vnus nõ poteſt fa- cere votñ altero inuito:vbi ponitur exemplũ de illa, que fecit votũ doꝛmire cũ camiſia, qð eſt pꝛeiudiciale marito: imo facto ante matrimoniũ altero poſtea reluctante red⸗ ditur nullum:⁊ ille poſtea ab eo abolitur:vt eadẽ. qoj.§. vo lumus.vide Innoc.⁊ Hoſtien. extra de voto.c.ſcripture. ¶ Item inter mutua ſeruitutis ſeruitia.vt.l.ſicut.de ope ris lib. xxxi.qꝗ.ij.apud nos. Item adde, qò matrimonium eſt de iure dinino. xxvj.diſt..bene opponitur.⁊cc.j.de vo⸗ to. in. vj.⁊.c.ſi Adde glo.inſtit.de iure natura H.ius natu⸗ rale.⁊.l. ius ciuile.de iuſti.⁊ iure. De iure diuino inuẽtio- ne: de iure gen. appꝛobatione: de iure ciuili ſolennitatis additione. ¶ Itẽ adde, qd riſta cõiunctio fuit facta dupli ci cauſa:ratione ſobolis pꝛocreãde:vt. xxxij. q.ijpudoꝛ. et cupiditas ꝓcreãdi eſt inita feminis a natura.l.legẽ Jul. C.de indic.vid.⁊ ideo magnũ pꝛemiũ eſt pꝛocreare filios: ⁊illos educare:vt.l.queritur..ſi mulier.⁊ de edili.edicto. ¶ Scðo ratione foꝛnicationis euitãde.xxxij.q.ij. qꝗð au tem.ꝛ.c.quicꝗd.Et coitio illicita, dicit᷑ foꝛnicatio. Itẽ Tadde, ꝙ ex matrimonio oꝛiunt᷑ tria bona, ſc fides, ples, ⁊ſacramẽtũ.xxvij.qij.omne. Itaq; publice intereſt reple ri ꝓuincias liberis hoĩbꝰ:vt.l.que liberis.ad fi.de bo.dã. ¶ Sed nõne etiã replet᷑ ciuitas ſpurijs: vide ꝑ tex.in au⸗ thẽ. de nup.in pᷣn.ꝛ ideo naſcimur pꝛius.l.H.⁊ gña.de vẽ. in poſ.mit.l.jõ.qᷓ;qᷓʒ.de ven.inſpi.poſtli H.filius. de capt. ¶ Itẽ dicit rindiuiduã. Sed an mulier teneat᷑ ſeg virũ egrinãtẽ: Bar. in.l. Meuia.(.fi. de an. leg. Cy.in.l.liberti iberteq;.de oper.lib. Bal.in..ꝗ§. nihil.e.ti.⁊ eſt bonotex. in L.ꝙ niſ.ſi. de Spedbeff ano. habẽt gl.in. c. j..de cõᷣiu.le⸗ pꝛo. in. c.j. ꝗ ma. acc. poſ.xiij.q.ij.vnaqueq; xxxiiij.q.ij.ſi c dolet.ſi maritꝰ.ſ.e. ¶ Et quia dedep eebnh 5 neat ſtatutũ ꝓhibẽs matrimoniũ cõtrahi ſub certa pe⸗ naſine tali ſolẽnitate:⁊ vtrũ valeat ſtatutũ ꝓhibẽs õᷣbere cũ certo gñe pſonarũ: Jo. An.in.c.ſtatutũ.de here.li. vj.in nouella refert ẽt ꝙ iſtã.q.diſputauit eiꝰpᷣceptoꝛ.ſ.in legibꝰ AMar. Sil. Bar in.Ledicimꝰ de murileg.li.xj. Balã.l.nemi ni.de nup.⁊. H. ius naturale.de inſt. ⁊iur. ⁊.l.oẽm. ad Ter tu. Dicůt aut eſt pmiſſum de iure.⁊ nõ valet ſtatutũ:q nõ potuit imponere legẽ ⁊c.c. cui laicꝰ.de re.ecc.nõ ali. Itẽ qꝛ matrimonia debẽt eſſe libera.de inuti.ſti.c.gẽma.ðe ſpo. 7 3i moꝛs omnia ſoluit:vt ibi. ¶ Sed ſquid de reſuſcitato:an — Gꝛu 10—— ——2 *— 6 A 2 442 eee Contra teneo:quia de iure inter filios compatrum licet cõtrahere pꝛeterquam cum illo, qui fuit cauſa compater⸗ nitatis de cognatio. ſpirituali.c.j cum ſi. Sed valet cõſue tudo, ne liceat. in.c ſuper eo. de cogna. ſpirituali.§. eſt ca- ſus.Nec obſtat:quia auferretur libera nubendi ac. Quia non eſt verũ, quando poteſt contrabere cũ alijs, ſalua ho- neſtate l.cum ita.⁊.hoc modo.de condi.: demõ. ¶ Item 39 † valet ſtatutum, quod nou liceat contrabere matrimo⸗ nium ſine conſenſu patris.l.ſemper in coniunctionibus. S. caſus. S.de ritu nupt. Quia eſt pudoꝛ querere ſibimet maritum. xxxij.qo.ij.honoꝛantur. ¶ Sequitui quẽadmo⸗ 40 dum: hec dictio ſignificat ſimilitudinem.l.quemadmo dum.de agri cen.l.cum opoꝛtet.de bo.que lib. ſignificat exemplumi ſedſi lege.de pet. pere.ſignificat qualitatem. 1j. C. de eden. ſigniſicat modificationẽ. arg. in.l edita. ver- ſicu.pꝛout.C.de eden.interrogationem. vt hic.⁊ in rubꝛi Aica quemadmodum ſerui. amit. C Sequitur, dos: reſt con tinens illud, quod datur pꝛo oneribus ſuppoꝛtãdis: ⁊ in⸗ tellige dictum Bar. quod ſit data:⁊ ad illud, quia ſuſtinet oneral.ideoq; de ri.nup.⁊ vbi nõ ſunt onera, non eſt con⸗ ſtitutio dotis.l.ſi pater mulie.de iure do.et vide l. Julia. eo.titu.⁊.l. que res. ⁊.I. ſi inter. de pac. do. C Contra Bar. 42 tdiffinitionem videtur.l. Jul. de ſerui. do.⁊ dic quod eſt ſpeciale quo ad alienationẽ. Adde, qõ etiam ſoluto ma⸗ trimonio dicitur dos, donec eſt ſpes contrahendi l.ij. 3. defun.do.Sed illud ſpeciale quo ad alienationem, ſed an dos ſit vtilis: Adde Bal.in.l.fi. C. de ſen.que ſine cer.quã/ ti. ad Gar. hic. quem vide ⁊ AUnge. hic. M Sequitur ver⸗ 43 bum petatar. Adde ad Bart. in l.an beres meus. ff. de lega.iij.vbi eſt illud verbum, petatur. Et an quando ma- trimonium eſt nullum, dos repetatur.c.⁊ ſi neceſſe. de do natio.inter. Legiſte in.l.auunculo.de condi.ſine cauſa.l.ſi quis in teſte.l.qui cõtra.⁊ authẽ.inceſt. C.de inceſtas.nup. J. eo. dicam in.l. ſi cui dotem.. ſi.j. co.vbi plene ea tangam. 44 Et an valeat pactum, qò vxoꝛteneatur ſe alerer vi⸗ de, qð ſic, in. liiij. in fide pac. dot. Eſt verum, quãdo cõue- nit, qð fructus augerent dotem.l. neceſſitudo. ⁊. J. ac. infe. pꝛofe.cum ſimi.⁊ donatio eſt pꝛohibita, niſi ſit mutua. l. cũ hic ſtatus..ſimiliter vxoꝛ.S.de donatio.inter virum.licet Bal.allegauerit.l.ſi pater puelle.C. de inoff᷑teſta.⁊ eſt tex. quod hec diſtinctio eſt vera, ſcilicet ſi remiſerit fructus.l. ſi quis pꝛo vxoꝛe..ſi vxoꝛ..de dona.inter virum.vide ad boc Bal. in l.ſi pater. C. de colla.in ſinalibus verbis.licet non alleget. d Summarium. 1& Judicandum eſt in ambiguo pꝛo dote. 9 Judex ex officio conſtituit dotem filie viri potenti in pa⸗ tris abſentia. 1 Falcidia de legato dotis detrabitur. 21 Feudum, quod alienari poſſit pꝛo dote. 24 Actio quod ex pacto nudo, dotis fauoꝛe oꝛiatur. 37 Faber exiſtens penes monaſterium, quod poſſit expelli. 39 Pꝛiuilegia dotis, an competant ſecundo nubentibus. Otis cauſa. apulerin actione de do te pꝛiuilegiata eſt fanoꝛe reipublice, cu⸗ ius intereſt eameſſe dotatamꝛvt facilius Anubat: de cuius nuptijs res ipſa publi⸗ Mca repleatur liberis. hoc dicit. ¶ Hoij. de dote in ambigno eſſe indicandum pꝛo dote.l.in am⸗ biguis.de iure do et.c.fina.de re iudi. ¶ No.gloſſ.tde in/ ſtantia: quia ſummaria eſt cauſa dotis: quia cauſa dotis 7 alimentoꝛum equiparantur. et illa eſt ſummaria: vt l.ſi quis a liberis..ſi vel parens. de libe.agnoſ cẽ. Item:quia ꝛurgantium cauſas celeritate expediri equitati conue- nit zrigoꝛi.c.iur gãtiũ cauſas.de re iudi. Tu dic, aut que- ritur an ſit ſummaria quo ad pꝛobationem: non eſt.l. do enefeidon BAut quo ad terminos, vel abbꝛeuiationem Autquoad Ber 4 85 regulam.l.iudices.de iudicijs. kunn antialia indicij ꝛet tunc an pꝛocedatur unmariei de plano ſine ſtrepitu ⁊ ſigura iudicij: dic ꝗõ de iure ciuili nõ eſt:x Lura iudicn: dic q de zure ciuſin eſt:vt.lii cum dotem. eo autem tempo⸗ re.eo. vbi apparet, quod fuit lis conteſtata..lij.Cdeſſen Zudo. Roma.in pꝛimam Inſoꝛ. part. 11 do. Quod t intellige quando extraneus legat? ten. que ſine cer.quanti.Nec in reis eti rur R11. ne e2e ls e pꝛoceditur oꝛdinarie:vt.l. iquisi tiam fal. quis in ſuo. C. de lnacbilh De inre autẽ canonico Ange:tenet pꝛincipaliter: an 4 eſt d ic qð ytroq; caſu eſt ſummaria: vt cle diſpenqice , oſ od proceceturtenga, cauſa dotis eſt pia:vt. l. cum is.. ſi mulier CRHo.hic in gloſ.t multa pꝛiuilegia, que habet dos S g. 8 . deda, bligamur in bere ſine conſenſu patris: ſi nubit, vtru dd delchn j lpſen d. er ſanct melior gl. Errv] q. V. c. de raptoꝛibus. Sedfi— ritum indignum domui ſue, videtur quod non ten un vt Gal.dicit in li. de do.pꝛomiſ. Quodſifili eſingn „Mora .. 4 de lib. agno. Sed iſto caſu poteſt erberecienäeid 4 ta poſſit cogere patrem,vt ei dotem conſttagkenn iſſimu⸗ di.ob cauſam. Sed hic licet vna cauſa finalis defciti i deſicit attera:⁊ ſic diſpoſitio ſtat ſrr ma:vt dicit qoſmli 1s..ſ mulier.⁊l.ſi ventri de pꝛiuile.credia ettter inſan finitatis. inſti. de nup. ¶ Sed an ſi mulier eſtincott maritus debeat eam tractare, vt vxoꝛem quo adexii funerum? Innocen. in.c.per noſtras. de donatiointan ⁊ vxo.dicit, aut ab initio non fuit dos conſtituta necpu miſſa:⁊ debet tractare vt vxoꝛem: vt in authen quinai natu.effi. legi..quoniam.et.l.qð ſi nulla de religaſanp. fu. Si autem ſit pꝛomiſſa ab initio ⁊ non ſoluatur:no de bet eam maritali modo tractare. dicit Bald in lde diui ſione.j. eo.⁊ dicit qõ eſt glo.ſing.in authen de non eign. ſecundo nub. ꝛ pꝛo illa dicit caſum in.l.ſi. ad Gelleinnn. ¶ Secd ſunt Ttres caſus, in quibus pater non coattyri⸗ liam dotare. Pꝛimo ſi filia ſit heretica, vel Jucen tet glo. ſingu.in.l.ſi vero.5.de in rem verſo. ¶ Secundoſſt falia naturalis tãtum:hoc eſt nata ex cõcubina:ſtlexa S. naturalis. de lega.iij. ¶ Et ex hoc etiam noneſtbonn argumentum de dote ad alimenta, ⁊ econtra:quodpa tenetur talem filiam alimentare:vt babetur in autbenii cet. C. de natu.lib. et tamen non tenetur dotare:vt adin quod limitat Bal. eſſe verum:niſi filia ſit pauper:quiati tenetur:dicit ipſe ita in.l.mater.C.de iure do. ¶ Cm ſi pater eſt egenus, vel multis debitis inuolutus: ita q non ſit ſufficiens ad dotandum. Quo caſu etiamſſcoſſi tuat dotẽ, dos erit nulla: vt.l. ſucceſſio. C. de reno hisqę in frau.credi.⁊l.ait pꝛetoꝛ..ſi mulier.⁊l.ſi.ſ.ſi ſoceroe titu. ¶ Sed quero, ſi pater eſt abſens ita, quodnonp teſt conſtituere dotem:⁊ nia eſt viri pot ens:dic qöincg ex officio conſtituit.in.l pꝛofectitie..ſed ſi pꝛoponass de iure do. ſupꝛa declaratis.vide per Bald in d lfftt 10 fi. C. de do.pꝛomiſ.¶ Sed nunquid mater teneatur i⸗ liam dotarerdic quod non:vt.l.mater filiam. Cdeinned tium.⁊ hoc niſi filia ſit pauper: nec pater habet vndedo⸗ tet. ita vult Cy.in d.lmater cum filia. ⁊ mouetur:quiamm ter non tenetur alimentare filiam:vt. nec flium Cddepn poteſta. ⁊ l.non quemadmodum. j de libe. agnoa notine alimenta.de nego. geſt. Et hoc verum, niſifilia it paups⸗ vt eſt tex. in. l. ſi quis a liberis.vbi glo. etiam inl.jdel agno. Sed hoc non eſt verum:quia non eſt bonuman be mentum de alimentis ad dotem: vt ſupꝛa diri Et p quia de legato alimentoꝛum, i fiat pauperinon deh, tur Fal ſecus ſi fat diniti,t. diuus.⁊ bi Bart;ac e j f 44 3( re Falci. Sed de dote ſemper detrabitur:vt. tali s deunt: otem/ nõ maritus tunaurtöpntnanl Sed mnmilunde Erblsoentanſend autbäres aneCöm egt Owegd auds diaes dict Snil 6 rgomtedotne CD terinrrwontenetard aänitAgteſterute rtieteneturſieſtpaup mitaCroltutorſin deb CSedfquidd herespnnsteneaturi imxioprblio.pol idedotponiſ Ethot mätartliqnisa lieri anidrdeparuo:dicq Alegmwerüt dlaſinibil tunctofilpece(Bar. readdictiteſismquo Lodeinlig em flami dickoneaedo Antde deponitdepoſſeſſionene rſdeponerenconſſit Brrftet gin aut gtde Nded Innan r ch anwpt— 62 Kllh. . Nhag e lcet vnacanſaas 10 ſtat firn Nio Q0 ½ irecipit: vt. l.ij. ff de do.pꝛele. non maritus, qui recipit:q tunc non: vt.l.ij.ff.det. 7.1.ſim ritus.9.ſi dos. ad leg.ỹF alc. Item fallit, niſi wodes ſit heretica, vel Judea:vt eſt gloſ.in. d.l.ſi. de dot ꝓꝛomuſ. Sednunquid filiam ſpuriam mater teneatun dotare: ⁊ dic de iure ciuili non: qꝛ nõ teneretur alimentare: vt au⸗ then. ex complexu.de inceſt. nup.⁊.c.per venerabilem.qui nilij ſint legi. Sed de iure cano.videtur, qðò pater et mater teneantur:quia tenentur cõmuniter alere:vt eſt caſus ſin⸗ gu.in. c.cum haberet de eo, qui duxit in ma. quam pol per adulterium.⁊ per cõſequẽs dotare.faciẽdo argumentum de alimentis ad dotem:vt facit Cy.Et qð dicitur, qò ma⸗ ter tenetur alere filium:vt plene no.in.c.j.de cõuer.infide. eſt verum:niſi ſit ſpurius:vt eſt caſus.in.d.c.cum haberet. tem ſi ſit pꝛocreatus ex matrimonio, qð poſtea declara- tur nullum: qꝛ tũc cõmuniter debet ali:vt in.c.ij.qui fi. ſint legi. ¶ Sed an filius teneatur dotare matrẽ: Bar.dicit hic qdð eſt caſus ſingu.l.tutoꝛ.H. in ſoluẽdo.j.de admini.tu. Adde Cydn l.ſi. C. de pꝛeſcrip.long.temp.l.j.pꝛeterea.j. de tuaꝛ ra. diſt.⁊l.ſi a matre. C.de iure do. ¶ Sed ꝗd ſi ma ter eſt egenaꝛvidetur ꝙ teneatur dotare:q tenet᷑ alimen⸗ tare:vt.l.cum plures..cũ tutoꝛj.de adm.tu.ergo dotare. Sed contra.eſt veritas:qꝛ pꝛopter iſtam egentiã filius nõ tenetur iniuriari fibi. argu l.ſi peres.de ſer.⁊ aqna. Sed ſi Ipſam dotaret ſibi iniuriatur q ſecũdo nubendo facit in⸗ iuriam filio pꝛimi matrimonij:vt eſt tex. in authen. de non eli. ſcõo nu..Sꝛegoꝛia. de nup ʒ.ſoluto.in anthen.item marito defuncto.⁊ in authẽ.de nup..nos igitur. Pꝛimo dicit tet.qð nedum bona filioꝛũ, ſed etiam vitam ad ſecun dum maritũ poꝛtarent.l.lex que tutoꝛes.C. de admi.tuto. 14 Sed nunquid auus teneatur neptẽ dotare: ter. q ſic. L nihil.3. de in rem verſo. niſi filius ſit diues:vt dicit Bal. in authẽ.res que.C. cõmunia de leg.in antiqua lec.⁊ nihil alleg at. Tu dic, qð auus nõ tenetur alere nepotẽ, ſi pater eſt diues:vt dicit Bar.in.l.nõ quẽadmodũ.ij.de lib. agno. nlecii 15 ergo nec dotare. CQuid t de fratre? dic aut erat ſoꝛoꝛ: nRaac, oe. 8 ü de 1☛☚ d. CSedanrümur 1fr ne r Pom ee Irctare, Nyroena An.c per noſtrasdedar W utio non fuit doscyyi vterina:⁊ non tenetur dotare: vt.l.cum plures§.tutoꝛ.de admi.tu. Ant eſt exlatere patris:lʒ non ex latere matris: ⁊ tũc tenetur ſi eſt paupercula, alias nõ:vt.l.ſi vero. de ad⸗ mi tu.C. ⁊.d. l.tutoꝛ.in ſoluẽdo.⁊.l.qui filiñ.j.vbi pu.edu. eyt proꝛem mnm 16 deb. Sed ⁊ quid ſi dicit tatutũ, ꝙ filia nõ ſuccedat, an 1, IAIUHIfIA AE 5a aabimtio 7honſolu 43 t eraro Jirit Wahn * Aenlekn 464· 8 44,„L 1 gen⸗ ein 34 Img. in autpend qöfm 1 heres patris teneatur illam dotare: Bar. dicit, qo ſic: in.l. ſimarito publico.O.volũtatis.⁊l.poſt dotẽ.j. e.⁊ Bal.in.l. ſi.de dot. pꝛomiſ.Et hoc pꝛobo:qꝛ etiam tenetur dare ali⸗ mẽta:vt l.ſi quis a liberis..idẽ vidẽ.de lib.agno. ¶ Sed lu dicit caſum nlic 7 quid † de patruor dic qð nõ reperit᷑.icantum. Sed quidã caſus, in cuibusparm 0 fl fllla 85 deinren verd(e⸗ 1 4„ L m.hoc eſt natacxcocahn CA e in.( Etex bocetanm te ad alunent wecon 1„! Leffen! aimenta¹ eryt habechhe 6 A e tamen non teneturdd niſi Fhaſt vawe ſeverummlitftaſtp „ 1 1in..mater Cdde urch tis debitis nne Inm Quocalcr dotandum. lolahnch ſ fneceſſioC ula. vt wer pi 66' “ 4 6 mj jer d 1 9 U. I 4 5. a ſtacl rel mal epel— 91 5 allegauerũt.d.l⁊ ſi nibil..de in rem verſo.que nibil facit ſt verckend 18 iuncto fil. pꝛece. ¶ Bar. t inducit gl. ˖hic que ſubaudit. fe⸗ re ad dictũ teſtis.in quo etiã ſubaudit᷑,⁊ idẽ dicit in pꝛoe. Cod in.lj.. item fluminũ.j. de flu.⁊.l. Oelſus. de vſu. de dictione ⁊c.do. Ant. de But. in pꝛoe. Decretaliũ.qꝛ teſtis deponit de poſſeſſione naturali: qꝛ de ciuili teſtis non po- teſt deponere:qꝛ conſiſtit in animo.Ad idem, qõ dicit pic Bar. ⁊ facit gl.in aut.vt deter. ſit nume.cler. vbi dictio, ſem 19 per, exponitur, id eſt multoties. ¶ Quid autẽ, rſi teſtis di cit:non pꝛeterit dies.quo ipſe nõ poſſederit:⁊ pꝛobat᷑, qð in aliquibus diebus, fuit abſens? dic qð excuſatur a falſo: qð intelligitur continue, ⁊ non ita ſtricte. eſt tex. xxxi. diſt. c. tenetur. in gloſlvxxij.diſti.pꝛopoſuiſti. Quid ſi dixit cõti⸗ nueꝛidem.de conſec.di.v.c.ſi tibi. Quid ſi dicit, non exiuit dies, quo nõ poſſederit: idẽ. eadẽ diſt. c.nũquid. Quid de verbo, ſine intermiſſione: dic idem.xxij.di.ſac.ſan.cũ gloſ. quid ſi dixit omnibus diebus:dic idem de conſec.diſt.v.c. reuer. Quid de verbo,ſemper: dic idẽ. xxxj.diſt.c.ſi laicus. ⁊. c. ſacerdotibus. Quid de verbo, indeficienter: dic idem. 2 all R. naud n 20 de pꝛeben. c. ſigni. Item eſt pꝛiuilegiata t dos in mul⸗ tis, que late ponit Spec.in ti. de dona. inter vi. ⁊ vxo.§. foꝛ matis. et Bar. ⁊ Bal.hic, apud quos in ꝗbuſdã habet ſpe cialia:in quibuſdam apud alios.Et vltra eſt pꝛiuilegiata. Pꝛimum eſt, qð quicquid maritus habet de bonis vxo- ris moꝛtue, titulo lucratiuo:quia de oneroſo non eſſet du⸗ bium, quin poteſt de illo diſponere quicquid vult: cogitur relinquere filijs:vt eſt tex.in.l.generaliter.j.fi. C. de ſecun. nup. Lucrum autem, qð babetur ex dote cogitur flijs il⸗ lius matrimonij relinquere:vt in authen.vxoꝛ.C.de ſecũ. ⁊u nupt. C Secundum: quia feudum non poteſt alienari. Fallit pꝛo dote ſecundum quoſdam. de iure cano.in.c.nu⸗ per de dona. inter vi. habetur de iure ciuili in.c.. dona⸗ Soluto matrimonio. 8 re. qualiter olim feud. aliena. poſſet.⁊ ꝑ Wal.in. c.i. de pꝛo⸗ hi.feu.alie.per ỹᷣede. ¶ Tertio:quia in contractibus in⸗ nominatis etiam re integra, non eſt locus penitentie fauo re dotis:vt l.ſi ego.ũ.ſi res.de iure do.⁊ per Bal.in.l.ſicut. in fi.de act.⁊ obliga. ¶ Quarto:quia fauoꝛe dotis manda tum etiam re integra non expirat moꝛte mandantis:vt.d. §.ſi res.⁊ Bal. m.l. mandatis. C. mandati. Quinto:quia reus cogitur inſtrumenta edere ad intentionem fundan⸗ dam in cauſa dotis//ᷣm. d. Anto.in. cj de pꝛoba. Et eſtra- tio:qꝛ dos a fiſcus equiparantur:vt.lij.de pꝛiuile.fiſ. fiſco eduntur: vt l.ne quicquam.6. de edendo. ¶ Sextum eſt: quia habet duplexfoꝛum cauſa dotis. Et aduerte: qꝛ aut agitur incidenter de dote:⁊ poteſt cognoſcere iudex eccle ſiaſticus:vt.c.de pꝛudentia.de donatio.inter vi. Si autem pꝛincipaliter:⁊ tũc etiam poteſt fieri,ſi in foꝛo ciuili eſt de- negata iuſtitia qꝛtunc poteſt trabi ad eccleſiaſticum, etiã pꝛincipaliter:vt.c.ex tenoꝛe.de foꝛo compe.Et no.de offic. dele. c. ſigni. Item, ſi dicat ſe ſpoliatam: poteſt agi coꝛã ec- cle. c. ex parte G. de fo.compe. Si autem extra hos caſus intentata ſit, tenet hic Ang. qð nõ poteſt: ſed male:vt in. c. literis.de pigno. C Septimum: quia ſi quis eſt rogatus reſtituere, qò ſupererit ex hereditate poſt moꝛtem ſuam: non poteſt relinquere minus quam quartã totius, quam non poteſt alienare. Fallit fauoꝛe dotis.authen.contra ro gatus.C.ad Trebel. ¶ Octauum, eſt in authen. res que C. cõmunia de lega. ¶ Honum:quia fauoꝛe dotis valet ſti pulatio ſine cauſa. Et no. q cum datur facta mentione ma trimonij:videtur data pꝛo dote.Caſus ſingu.in.l.qð autẽ. 22⁸.de iure do. ¶ Decimum:quiaf rei dotalis eſt pꝛohibi⸗ ta alienatio. Et hic aduerte: aut eſt alienatio neceſſaria:⁊ tunc ſi agit actione reali, vel miſta concernente dotem: eſt permiſſa alienatio. De reali.l.j. 3. de fun. do. De miſta eſt in.l.iij. C. eo.titu.ꝑuta de miſſo in poſſeſ.ex pꝛimo ⁊ ſecun- do decreto domus dotalis ruinoſe: quia non cauetur de dam.infec.Zlut illa actio non concernit dotem:⁊ ſiconcer⸗ nit mulierem:eſt pꝛohibita.l.quinq; legibus. de bo. dam.. Titia.3.de iure do.Aut concernit maritum:⁊ ſimiliter:vt l.ob maritoꝛum. C. ne vxoꝛ pꝛo marito.⁊ ibi Bal.: Bar. in l. ſatis notum.in qui.cau.pignus. taci. cõtraha. Aut eſt vo- luntaria alienatio:⁊ tunc aut res eſt data in dotem eſtima ta: et ſic illa eſtimatio facit emptionem:vel eſt in arbitrio mariti, an faciat, vel non: puta reſtituere rem, vel eſtima⸗ tionẽ:⁊ dic:vt.l.j..⁊ cũlege.de rei vxo.act.Si eſtimatio nõ facit emptionem:ſed fuit appoſita, vt ſciatur quãtum va⸗ let:ſi poſtea deterioꝛaretur: et tunc dicit Ange. hic, quod eſt caſus ſingularis in.j.ſi eſtimatis.ſ.eo. Tu adde melio⸗ rem in.l.ſi.de pactis dota.Zaut eſt in electione vxoꝛis:an fa⸗ ciat empt. vel non:⁊ non poteſt alienari:vt.l.j. C. de fundo do.Si autem eſt eſtimatus:⁊ tunc cum iuramento mulie⸗ ris poteſt alienari.c.contingit. et.c.mulier.de iureiurãdo. lib. vj.⁊ Legiſte tractant in.j. ſi pꝛedia. C. de iure do. Item ſi interuenit conſenſus mulieris ab initio:ꝛ item poſt᷑ biẽ- nium.in authen.ſiue a me. et vnde ſumitur. C. ad Aelleia. Item ſi mulieri expedit alienare:tunc valet cum conſenſu mulieris:vt.l.ita conſtante. cum. l.ij. de iure dot. et.i.ſi mu⸗ lier. de pactis do. Item ſieſt res, que ſeruando ſeruari nõ poteſt: puta: quia non poteſt ſeruari per triennium. Ael eſt pꝛo eccleſia:vt.l.j..fuit queſitum.ff. ad Trebellia. arg. Llex que tutoꝛes.de adminiſtra.tut.Et tunc etiam ſine cõ⸗ ſenſu vxoꝛis alienari poteſt. Item ſi resconſiſtit in nume⸗ ro, pondere, vel mẽſura: vt.l. res in dote. C. de iure do. als eſt pꝛohibita alienatio:vt inſtitu.qui.alie.licet. cum ſimili 23 bus. ¶ Quid autem, ſi eſt vidua:an poſſit alienare:quia ſupereſt ſpes matrimonij:⁊ dic, quod non:vt.letiam dire cto.de fundo do. Quid autem ſi eſt effectus fundus alte- rius:puta maritus fecit tot expenſas in fundo dotali, que exhauriũt totum: dic quod nõ poteſt alienare:imo tenea/ tur illum tenere quouſq; illũ mulier reluat.in l.ſi is qui. in 24 fi.de iure do. CAndecimum, tquia ex pacto nudo oꝛi⸗ tur actio.l.act. C. de do.pꝛomiſ.Fᷓallit. l. ſ eo.titu. ¶ Duo⸗ decimum:quia auus maternus poteſt ſtipulari nepti:vt.l. auus. j. eo. C Decimumtertium:quia ſine traditione re- tranſfertur dñium in mulierẽ.. in rebus.de iure do. ſed nõ poſſeſſio, vt.. dotis. C. ſoln. matri.(Decimumquartum quia eſt actio bone fidei, inſtitu. de act..fuerat.1.9. ſcd fi ignoꝛamus.C.de rei vxo.act. ¶ Decimumquintũ:q do⸗ tis coſtitutio facta per metũ eſt nullalʒ alij actus veniant 52 Tun I1 — — —— —— „— ——— reſcindendi.l.mulier..ſi dos.ff.qð met.cau. ¶ Decimũ⸗ ſextũ quia ab vtraq; parte pꝛeſumitur interceſſiſſe ſtipu⸗ latio. C. de rei vxo.act. in pꝛin. iuncta glo. ſuper verbo, oẽs dotes. ¶ Decimũſeptimũ quia omnia bona mariti ſunt tacite hypothecata.l.vbi adhuc.C.de iure dot. ¶ Deci⸗ mũoctauũ quia in actione perſonali pꝛeſumitur potio: omnibus alijs creditoꝛibus.in..aſſiduis. CSed nũquich 205 iſta duo † vltima babeant locum in dote confeſſata, lo- quoꝛ quando ante matrimonium fuit confeſſata: quan- do autem conſtante matrimonio dicam in.l. placet H. ſi vir.j.codemaa gloſſ.in.l.aſſiduis.dicit quod ſic:ſed Bar⸗ tolus, ibi limitat illam legem, niſi eſſet tranſactum tem⸗ pus ad opponendum exceptionem non numerate do⸗ tis: vel niñ ei eſſet renunciatum. Bartolus, in rubꝛica C.de pꝛiuilegio dotisdicit illam sloſſam eſſe veram tri⸗ bus caſibus:ibi per eum tractatur. Cu dic quod qnauis poſuerunt bic quartum eaſum ſeparatumilla eſt vera gl. eo caſu, quo cõcurrunt alij creditoꝛes cum muliere. Pꝛo⸗ bo per tex.in.l.ſi cui. C.de non nume. pecu.Dicit enim, ꝙ quãuis debitoꝛ aduerſus quem pꝛobatum eſt debitũ per confeſſionẽ nunqᷓ; vtat᷑ exceptione nõnumerate pecunie: tamen alij creditoꝛes poſſunt vti illa exceptione. Sic in muliere, cui creditoꝛes poſſunt opponere quandocunq;. ¶ Secundo per..ſi quis.C. de bon.pꝛoſcrip.q ibi perue nerant bona mariti in rempublicam, vel fiſcum: mulier vo lebat repetere:ſiſcus contra hanc poteſt opponere exce⸗ ptionem, non numer. dotis. ¶ Decimũnonuũ vt inter pa⸗ 25 trem † ⁊ filiam non valeat pactum de non dotando eam, quod intellige in filia non emancipata:alias non eſſet du bium per.lj.C.de inoffi.dot. Pꝛobo ſic.pꝛimo arguendo de alimentis ad dotem:quia in alimentis tenet quod nõ, Specin tit.qui filij ſint legi.j.verſicu. ſed pone quidem. Bart.in..ſi quis a liberis.H.vel ſi parens.de liber.agnoſc. Bal inl.pactum, quod dotali. C. de colla. Tu dic ꝙ etiam cum iuramento non tenet in.c.cum quid.in fi.extra de iu⸗ reiur. ¶ Secundo:quia dotatio eſt de equitate naturali: vt.l.eas.de capi.dimi.Sed ius naturale non remittit᷑ per pactum:ergo ⁊c.Et hic eſt ratio:quare non valet pactum in alimentis:quia de iure naturali l.cum nõ ſolũ S.ipſum autem.de bon. que libe. inſti. de iure natu. in pꝛinc. Tertio per. l. alia.. eleganter.j. eo. ¶ Aigeſimũ ſpeciale:quia eſt regula, ꝙ cum do tibi aliquid, quod eſt fauoꝛe tui: pꝛeſu⸗ mitur impulſiua, ꝛ non finalis cauſa:vt.l. Titio centum. in pꝛin.j.de condi.⁊ demonſtl.ſi mulier.C.de iure dot.⁊ ideo licet illa ceſſet, non poteſt datum repeti. Fallit, quia datũ ob cauſam dotis, pꝛeſumitur cauſa finalis: vt l. ſi ego. in pꝛinc.⁊. l.licet..quoties. C. de iure dotium. Bene facit.l.ſi quis pꝛo redemptione.C.de dona. ¶ ¶ igeſimũpꝛimũ, qꝛ erroꝛ ſoluentis non nocet doti:ꝛvt.l.cum bis..ſi mulier. de condi.indeb. ¶ Aigeſimũſecundũ in.l.ſi ex cauſa.g.in do- tis..de mino.⁊.ſ.ſi res..ſi mulier.a.de iure dot. ¶ Aige⸗ ſimũtertiũ eſt ſpeciale pꝛemature petitionis: vtj. eod.l.ſi cõſtante.in pꝛinc.¶ Aigeſimũquartũ:qꝛ in dote non dat᷑ ſideiuſſio pꝛo conſeruanda dote regulari ter.Ita petet in Lj. ⁊ij. C. ne fideiuſ.dot. ⁊.ſ.eo.l.ſi conſtante..quoties. vbi dicet:niſi ratione ſuſpicionis.c.ꝑ veſtras.extra de dona. inter vir. ¶ Aigeſimũquintũ ſpeciale: q vxoꝛ non poteſt inducere tardioꝛem repetitionem dotis:vt.l.die.⁊.l. Eltti⸗ licinus.de pac.dota.ſᷣm diſpoſitionem.l§.exactio.C. de rei vxo.actio.¶ ¶igeſimũſextũ quia per hypothecã ſpe⸗ cialem mulier non videtur renunciare hypothece gene⸗ rali bonoꝛum mariti.eſt gl. ſingu. in.l.fi. C. de pact. conuen. Secl regulariter pꝛouiſio hominis pꝛouiſionem legis tol lit.l⁊ habet s. cum quis.de pꝛecar. ¶ Aigeſimũſeptimũ ſpeciale eſt in repetitione de vno cap.cõtractus ad aliud cap.vt.l.cum pater dotis.Z.de pac.licet als dubitetur:vt Italis ſcriptura.de leg.ij. ¶ Aigeſimũ octauũ tacite ſub⸗ audit. per reſpectum ad perſonam: vt in lectura Dyn. in lpoſt dotemj. eod.regulariter cõtra.in..ſtipulatio iſta. S. de verb. oblig. quia quis in dubio ſtipulatur ſibi. Ai⸗ geſimũnonũ q mulier in dote nõvtit᷑ beneficio Aelleia.vt — Aelle. ¶ Trigeſimo:qꝛ quãnis Aeanlep d 1 835 obligare pꝛo marito: vt in aut.ſi qua deh Velieue 4 e. tamẽ obligando ſᷣ e pꝛo dote non inni⸗ in aut. yt nulli in ASitdatiesegiets Aede elüin CT r. Auned ud tantũ.in. l.cũ vxoꝛ. S. de iur. dot. geſimũpꝛimũ ſpeciale, ꝙ pater dotãs filiã pᷣſumit udo. Roma.in pꝛimam Infor part. 27 pet ⁊c CSed ſ nunquid depꝛiuilegijs iſtisgauceitg dotare de bonis ſuis, nõ fllie:vtl.ſi. C. de ſecus in alijs expen. Quia pꝛeſumit᷑ deb oms i ſus ſing.ſᷣm verũ intellectu in.l.f. 3. de peti d liirt eſtc INeſennius: S. de nego geſt. dicit d..i de dot e Eant habere locũ, quando patrimoniũflie eſt a ahomiſgen neg. geſt. Sed eſt multũ falſum, per.d.ñ ibi, p pantä alio modo. l.cũ pater curatoꝛ. S. de iure dot 1 dn udeig Heſennius.q loquit᷑ in extraneo, ꝗ nõp ote ſ 1 tandum: vt.l.jH. extraneum.de reg.iur. DTrugiacde cundũ ſpeciale eſt, ꝙincertitudo dotis onſtn ni vitiat.l.cum poſt§. gener. de iur. dot Liij ded donänon Fallit in.l. de dot. ꝓmiſ. ¶ Trigeſimutertiũ ſ aomi. nit Bar. in.l.ſi cũ dotem§.trãſ sgrediamurj. eo. d ſ mus. ¶ Trigeſimũquartũ ſpeciale eſt in cauſaſ i die ria:ꝙ dic vt ſupꝛa dixi. ¶ Trigeſimũquintũ q rua a perſona in cõtractu dotis:vt. d.6. gener.a d. iij li um gulariter contra:vt.l.ſi quis arbitratu. de yer obi 4 d geſimũſextũ:qꝛ confeſſio per maritũ facta de recep ris quã recepit, obligẽt vxoꝛem ad illud plus ſoluäc 1 vere non eſt receptum. Singularis caſus in. ſ nin f tis.C.de dot.ꝓꝛomiſ.Sed nunquid ſit idem in Alijs terqᷓ; in dote: dixi in.l.ſi pecuniam. als.l creditorãſ er dot pꝛomiſliet raphernalia bona: videtur etiam ꝙ ſic: qetiam abã t citam pypothecam:vt..ſi. Cͦ.de pac conuen tanencyn tra:qꝛ non habet vllum aliudniſi illud tacite bypeha tum glſing. in.l. ergo§. dotis.3. de iure dot ¶ge nun⸗ 298 quid f iſta pꝛiuilegia tranſeãt in ceſſionarin: Nalijn C. de pꝛini.dot.dicit, ꝙ quoddam eſt pꝛiuilegun daun abſq; incõmodo alioꝛum creditoꝛũ, vt in tactabigade ca:⁊ iſto caſu tranſfert᷑ in ceſſio. Rihil allegat.Tidegt citi ⁊ expꝛeſſi eadẽ eſt ratio:vt.l.cũ ꝗd.ſi cer pet.Gaaſa actione pꝛincipali videt̃ ceſſa acceſ.vt l. venditoꝛactpyis l. emptoꝛi nominis.de here. ven.ita in dote. Quodaita dit in pꝛeiudiciũ alioꝛum creditoꝛũ:vt in perſonai aco ne pꝛiuilegiata que pꝛefert᷑ alijs. Item ꝙ bypothecatui ta pꝛeferatur alijs tacitis etiam pꝛioꝛibus:atunc guii omnibus ᷣm Bal. Pꝛobatur:qꝛ mulier ⁊iiſcus anbiii pariter.l.ij.de pꝛiui.ſiſci. Sed ita eſt in fiſco:yt. ſideyiii fiſci. Aut intentat moꝛtua vxoꝛe, ⁊ tunc autintentat eun citium directum:⁊ tunc gaudet omnibusalijs, nontani intent ando vtił. Ande facit.l. ſi cum pꝛocura. Cdereiu di.Tu dic, ꝙ in iſto ſecundo mẽbꝛo dicit falſunrqnunq; gaudet, ſiue viua, ſiue moꝛtua. Pꝛobo per.l. explur dos de admi.tut.Quia pupillus pꝛefertur omnibusinboyis tutoꝛis:vt.l. dabimus..j.de admi.tuto. Secundoperta. in H. fuerat.inſti.de act.ibi, cuius ſolus ac.( Paetaati alius tex. in aut. vt exac.inſtan. dot.circa pein. yernona te. vbi dicitur, ꝙ pꝛiuilegia non dantur, niſi vxoii vlleis filijs. Pꝛeterea non intelligitur illud foꝛe tranſmiſun d. l. ex pluribus. Sed pꝛiuilegium huiuſmodi non trn mittitur in heredem extraneum:vt.li.⁊. C.de pꝛiniedd ¶ WPuꝛeterea eſt tex.foꝛmalis in autbẽ. vt ante nupdn ver.omnibus.ad ſ.tit.ibi, quãdo ipſa mulier de doteagi intelligit in pꝛiuilegio pꝛelationis pꝛedicte.(Sed i 29 quid † iſta pꝛiuilegia dent᷑ filijs, vel beredibus, velpan quãdo agit pꝛo recuperatione dotis:dicã in letiama 30 poſt dotẽ.ſ.co.¶ Sed nũquicl iſta competuntſpoͤlde pꝛela. in perſonali, in. ſi ſpoſe. S. de iur. dot. i ſſl hn de pꝛiui.cred.Itẽ in pꝛohibita alienatione: vti ler Juld 31 de fun. dot. ¶ Quid de j alijs:dubitat /glin..aſſiclis qui pot.Ego credo ꝙ non, per..aſſiduis. verſi quisenn 32 nõ miſereat᷑. ¶ Quid in muliere ſterili: Bar hic Baln rub. de pꝛiuile.dot.⁊ hic.ꝛ optime dicunt ambo. fn 33 ſit expedita iſta gl. ¶ Sequitur glo.ſuper verbo plhli 33 Rot. de t vꝛbe vel ciuitate intelligitur de Romani, 34 c.ſigniſicaſti.de peni.⁊remiſ.¶ Altimo gl. ponit/ bie 3 lam.q de fabꝛo malleante inxta ſcholas. Addeq; ii reipublice habere homines peritos:yt in oecüſad 9 Item adde pꝛout dicitur hic de ſcholari: opꝛcdic— ctrina habet locum etiam in dante impedimentumſ lari non tamẽ doctoꝛi, per tex.in.l.j. de excu rtiß.( 2e 35 nunquid, ſi † ſunt duo ſcholares in vna camera. pꝛopter altam vocẽ vel pꝛopter trufas, non dim ſtudere:dic quod eſt iuſta cauſa eos diuidere: ctum ſingulare Specnla. in titu. de iudicijs. ralia.verſicu.⁊ not.⁊ Antonius de Pune zvnus dimittit al yt eſt d 9.7 gene⸗ ecretalium⸗ B₰ — —= — == — — — unzuiiuumi Autauan Drauscynpeläy Anckreql5 duun d volim dne 5 ieinnamerolec, Eünnnemoertn nttmii Kine ereptnungrod Tonſdeuscagipottte nemxtmanumitatu. „Loherescoberedemc rruümacedttoverede Düli uocpolite poſſſoren quirempi bobct adſbi rcddendh dis cogituryendereyl Uafäluscogturfeudu ualipveio, „Doninus cogttrr enp teriusemphyteote dar „Dominusamvaſaloinn ddinitriomoperarum meoincitopoſfuminal Lompelle quand qui duodelectuseſtremiſiu diontatem. Dsconiſks iinmob Kutainrtnirem dunmim duantde detumſu. nua dandedots, [2datts deatme ätm 1 Bummienaien . dnninnn amdtsllisgn rſripto Indeite 2 — — dedienadepa ium üqui ia lata ſuper iſtis Zztdict depee retalium. C Sed nũquida ſententia iſti 1 35 erölän d 4 auſs puta malleatoꝛis vel ſcholaris, licet appellari: di- Aneniäflesgäih cit Bal.quod non, in lvnica. C. de mo. app. quia vbicunq; 1* raton oadlig res non admittit moꝛam iin illa re nõ poteſt apena won annsdeintdeh tain cauſa alimentoꝛum:vt l.ſli. de appel recipi. CSes unnntognäpo Fad r quid ſi eſt faber iuxta monaſterium, ita qð non dimittit underegin ruh nonachos oꝛare:dic quod poteſt repelli:vt eſt caſus ſing. ttcadens Nn z3 pviij q.i.pridẽ. C. Auid doctoꝛ pꝛopter nugas ſcho rde dur dot 8 818 larium impeditur legere:an debeat habere ſalarium: dic (Tygiin dndan qð non:vt eſt glo.ſing.xxxiij.diſtin.c.ſcimus. CSed nun/ Lriſgretndühn 39 quid f iſtapꝛinilegia ſupꝛadicta dotis competant ſecun⸗ . 8 dcian 1.. 2 2.. nüſpecage 9 ſan 57 do nubentibus:dicam. j.o.l.nupta. Bar. ponit hici: 8 cit. 3. qo non licet alienare fundum dotalem.fallit in caſu LTrigehms c mucpje: 8 tentanin dan Lauamuis. cun. Iſeq. jl. mutus.j de iure do. Sed nis rbitratn(di 40 †an valeat coͤſuetudo, qð ſi maritus eſt depaupeꝛ atus, ernariitn e liceat alienare pꝛedium dotale: cũ ſit depaupeꝛ atus pꝛo⸗ roꝛem aa ſ cadeng pter pꝛodigalitatem vel ſimile:dic qð non:yt eſt caſus in ularcpisi Cap. ex parte. extra de conſuetu. 1 .. ticen 9 8 tamimalgtht S ummarium. deprinilegjsiſ 8 ſü 3* 2* 22 2 ctiam pſegc& Sos ſoluto matrimonio redditur mulieri ſui iuris. Cdepacconatm 2 Zir cogitur dotem alij pꝛomittere, ſi ſibi non eſt incom⸗ tis Sdeiure dt(r3 Facere quod ſibi non nocet,i alt eri pꝛodeſt, quis cogi po ſeitinceſionx- teſt.⁊numero. 4. oddam ekriulenn Dos fllie a patre pꝛofecta, eſt communis patri ⁊ filie. reditorüytintattz b6 Nendere quis compelli poteſt per dominum:vt furce ibi poſſint erigi. ⁊ quando quis cogi poſſit ad vendendum: axtlcügdſccrpag vide in numeroſeq. 3 cſaacccftlyenin Lolonum meum volentem vendere fructus, cogere poſ⸗ an! ſum vt mibi vẽdat. Et item poſſum illum cogere ad dan dum mihipoꝛtionem meam fructuũ, quos ex fundo meo percepit. numero. 3. ranpiiorbls:tn Conſocius cogi poteſt ad vendendum ſeruum commu⸗ ryrxgemulir: ſſas 1 nem, vt manumittatur.— cracfkn ſortnèo Loberes coberedem cogit ad vendendam rem beredi⸗ rcre tmncautintant tariam a creditoꝛe redemptam. 1 detonnüusalis u Debitoꝛ,quod poſſit cogere poſterioꝛem creditoꝛem, vel tonndusali, poſſeſſoꝛem, qui rem pignoꝛatam acreditoꝛe diſtractam Ai cungocuraCa pabet ad ſibi reddendam. Alios itidem caſus, quibus märoditfalumen quis cogitur vendere, vide nu. 2z.2 ſeq. vſq; ad nu. ⁊2. na Pudoprrergun Zaſallus cogitur fendum paternum vẽdere agnato pꝛo ssprefertar omvidusind equali pꝛecio. eatnitutd Scemdorn, Dominus cogitur emphrteoſim finitam conſanguineo diusſtust CPin“ alterius emphyteote dare.. ſandot tea pinenᷣ Dominus an vaſallo inuito, illum alienare poſſit. anon danturitimn9 iniſterium operarum ab artiſice per me cõductarum, gtturilucidretraſri*an eo inuito poſſum in alium tranfferrerremiſſiue. legiun buiufnom2,1 Compellere quando quis poſſit acceptare officium, ad eanziee mn quod electus eſt:remiſſiue. Et item an ad eccleſiaſticam lsinantbätatemn dignitatem. uäcoipſamurtn 22 Dos conſiſtens in immobilibus ſoluto matrimonio, an drionis pucic(e debeat ſtatim reſtitui: remiſſiue.— ftjs pelberccbs 23 Matrimonium quando eſt ſolutum culpa mulieris, an oncdotisdic dosreſtituatur:remiſſiue. üquich liu onpenn 24 Pactum lucrandedotis, quod intelligatur ſoluto ma⸗ zesdeironliſt trimonio. itaalenatcheth 25 2Daritus egenus, qo lucretur dotem vxoꝛis locupletis ſ 1E decedentis. lijeronbitet Gin erlaſtäns 26 Bannum ſuperueniens in perſonam mariti, quando cau uliere erürbutii ſet dotis repetitionemeremiſſiue. dtime dientantot 27 erſona vnius partis, quamuis vna, quod ponatur pꝛo deun ipa t omnibus llius partis. nitur glond, Tð 29 Pꝛeſcriptio in dote licet conſtante matrimonio inchoa⸗ intellgin n rinon poſſit, pot eſt tamen inchoataperſici. z Aaritus quibus caſibus liberetur ſoluendo dotẽ vxoꝛi n matrimonio conſtante: rg, 33 Actio de dote competens mulieri, qdð ſit bone fidei. bic deſchol u 34 Lautio an poſſit peti ab obligato ex contractu ſtricti iu⸗ rgtil ris, etiam ſi nõdum dies ſolutionis ceſſerit. Et quid quan co contractus geſtus eſt cum peregrinante. nu.z5. polaresi g, 35 Cautio quando pꝛeſtandaſit per debitoꝛem, ratione im⸗ 0b minentis ſuſpicionis.. Ganſs s G 37 Cautio quando pꝛeſtatur, ſi petatur ratione implementi wang ednditionis negatiue: kAlhs Item bypothe — —— ured Soluto matrimonio. 33 Cautio iuratoꝛia, an ſufficiat, quando cauere debens, ſa⸗ tiſdare non poteſt: 9 Cautio iuratoꝛia, qò non ſufficiat: vbi illam pꝛeſtare no⸗ lens, contrauenit alias. 40 Capturam debitoꝛis ſuſpecti, quando iudeæ concedere debeatꝛ⁊ nu.ſeq.⁊ ſeq. 43 Suſpicio debitoꝛis, quod pꝛobetur iuramento. 45 Maritus conuentus ab extraneo dotem repetenti‚⁊ mu lerem dotanti:an excipiat, ne conueniatur vltra quam fa cere poſſit:⁊ vide.nu.46.. 47 Foꝛtuna hominis aduerſa conſyderatur:quãdo pꝛeſens ſtatus rei vel perſone in aduerſam foꝛtunã dirigitur. Et qui habet res ſuas in mari, dicitur illas habere in loco pe riculoſo.nu. 43. 1 49 Creditoꝛ, quod ex iuſta cauſapoſſit eius debitoꝛem inui tum alteri delegare. G 1 50 Creditoꝛ, an poſſit compellere debitoꝛem ad faciendum ſibi inſtrumentum debiti, vel obligationis pꝛobatinum: 51 Debitoꝛ, qð poſſit compellere creditoꝛem ad renouandũ inſtrumentum liberationis perditum, vel vetuſtate con⸗ ſumptum. 52 Debitoꝛ quando ſoluit, an poſſit compellere creditoꝛem ad ſibi reddendum inſtrumentum debittt. 53 Debitoꝛ poteſt cogere creditoꝛem ad ſibi reddẽdum in⸗ ſtrumentum obligationis, quod effectum non babuit. 54 Filia nupta etiam ſine patris cõſenſu: an poſſit agere ad repetitionem dotis aduentitie:⁊ vide in numero ſequen. quid in pꝛofectitia. 556 Hüigetian minoꝛ in actione de dote, quod poſſit ſtare in indicio., 58 Matrimonium diuoꝛtio ſolutum, ex ſolo conſenſu cõiu⸗- gum reintegratur.. Conſenſus patris in actu matrimonij.neceſſario non re/ quiritur. 59 Pater ſi pactus eſt, quod dos aſe non peteretur: ſi velit interim petere, quod non poterit. 60 Filij vxoꝛis pꝛemoꝛtue, quod poterunt cogere patrẽ pe- nes ſe dotem habentem ⁊ illam dilapidantem ad eius re⸗ ſtitutionem:ꝛ ſic illum pꝛiuabunt vſufructu. 61 Pater quod non pꝛiuetur petitione dotis, pꝛopt er filie adulterium.. Filia licet renunciet hypot hece ſibi competenti: tamẽ pa tri in eius petitione non pꝛeiudicat.. 62 Pactum factum per filiã, quod matrimonio ſoluto moꝛ⸗ te viri, dos remaneat penes filios, quando valeat: 64 Maritus qualiter debeat pꝛomittere reſtitutionem do⸗ tis vxoꝛi? 65 Conſuetudo vltima legitime pꝛeſcripta attenditur. SOluto matrimonio. (Soluto mat rimonio dos reſtituetur mulie ri maritus de vxoꝛis volũtate alij eã ab initio ſtipulanti cogitur ꝓmittere, ſi hoc ſibi nõ ſit inemodum: cum verũ eſt, ꝙ vxoꝛ ſui iuris eſt:cum vero in patris pote ſtate dos eſt, qꝛ cõmunis, alteri nõ pꝛomittit: niſi vtriuſq; 1 volũtate attẽta. h. d. vſq; ad.§.vtrũ. CMNo. pꝛimo ſol. ma tri.dotẽ mulieri reddendã, que ſui iuris ſit. CNo. ſecũdo 2 rtunc cõpelli maritũ ex volũtate mulieris ad dotem alij pꝛomittendũ:cum ex hoc ſibi nõ paratur incommoditas. 3 ¶ Ho. ſtertio regulã, ad quã ſemper tex. allegamus cogi quẽ facere, qð ſibi nõ eſt nociuũ:alteri vero pꝛoficuum. de 4 quo dic vtj. dicam. ¶ Ho. rquarto, dotẽ pꝛo filia apatre pꝛofectã ſimpliciter, inter eũ ⁊ filiã eſſe cõem. ¶ No. quin⸗ to in huiuſmodi cõi actione per factũ patris nõ pꝛeiudica 5 rifilie: nec ecõtra. ¶ In tex.t ibi,niſi ei, hoc nibil noceat. Eſt ergo regula, quẽ cõpelli agere ſibi nõ nociuum:alteri vero ꝓficuũ. Quam plene declarat hic Bar.cuius dictis inquantũ dicit, qò vbi nõ pꝛecedit cõtractus, de cuius na⸗ tura cõpelli debeã:cõpelli nõ poſſum ad faciendum quid alteri merũ lucrum afferẽs:vt.l.fi.ã.de vſu.⁊ habi.inſti.de act.H.pᷣterea.el.ij. Fallit in dote:vt hic, ⁊ fauoꝛe vltime vo⸗ 6 Iuntatis:vt. l.qꝛ poterat. j. ad Treb. Adde, das etiã fallit in caſibus alijs. Pꝛimus ſi velim cõpellere habentẽ ꝓpe me territoꝛiũ ad tantũ de eo mihi vendendum, ꝙ poſſim ibidẽ per furcarũ erectionẽ in meos homines iuriſditio⸗ nem exercere:quoniã hoc poſſum:yt terminat Jo. An. in b 9——— ᷣℳ-——— ——— Plud — 5 n „ 94— 7 addi. Spe.in rub.de execu.ſent.inſſ.ar.l.ſi quis ſepulchꝛũ. de religi ⁊l.ſi locus..ſi.ã.quẽd.ſer.amit. 91 qnibus ſunt due alie fallẽtie. CScoðs,ſi velim r colonũ meum poꝛtio⸗ nem fructuũ ſuã vendere volentẽ, cõpellere ad illam mibi vendẽdã/iuſto pꝛecio: quoniã poſſum:yt eſt tex.ſing:in 4j. verſus ſi. C.de metallarijslib. x.quã ibi ſumme no. Gart. 3 ¶ Tertius/ſi velim f eundẽ colonũ compellere ad dan⸗ dum poꝛtionẽ meã fructuũ, in bis fructibus, quos ex fun⸗ do meo percipit:qm̃ poſſim:vt l.dñi pꝛedioꝛũ.C. de agri.⁊ cen lib.xi.vbi eſt caſus. Quartus,ſi eum qui mihidonauit maximã ſui fundi partẽ, velim cõpellere ad vendendũ re⸗ ſiduum iuſto pꝛeclo:vtll.ſancimus.ne autẽ. C. dedonat. 9 Quintus, j ſi volens ſeruũ cõmunẽ manumitterecom pellere velit cõſocium ad vendendũ eius partem:vt. l.j. C. de cõmuni ſer.manu...ſi ſeruus cõis.j.de vul.⁊ pup.ſub⸗ 10 ſti. CSextus, ſi coberedes † coheredẽ, qui emerat rẽ be ta.obligatã, ⁊a creditoꝛe diſtractã, compellere velint zwas vhia⸗ rem illã cõicandã:vt eſt caſus ſingj. de le un ga.ij.5.. quatuoꝛ. CSeptimus, ſi debitort compellere velit ſideiuſſoꝛẽ, vel poſſeſſoꝛẽ creditoꝛẽ, qui emerat rem obligatã ⁊a creditoꝛe diſtractã, ad illã rem ſibi reddendã — 9 refuſo pꝛecio:vt lcõſenſus.in fi.⁊.cum poſterioꝛ..de di⸗ 32 ſtrac.pigno.· C. de dolo. lj. C Octauus in f.l.cotẽ ferro g. qui maximos.j.de publi. Honus.C.de iure do.impe:l. fi.j.ne ex comunione. ¶ Secimus.in ea.l..ſinautẽ in tẽ poꝛe ſtatuto. C Andecimus in.lapud eos.ver. ab eo au⸗ tei. C.dedebi.ci lib.xj.¶ Duodecimus.C.de ſide inſtru. ⁊ iure haſte fiſca.l.ſi tempoꝛe.lib x.ſᷣm verã lec.⁊ l. Lucius. g. idẽ rñ.ciuitatis.j.de munici. ¶ Decimuſtertius ſi reſ⸗ ublica cõpellere velit ciues ad emendum frumentũ, qð babet ſuperflui:vt.l.vnica.C.vt nemini i.in empt.ſpec.ſe excu.libx.vbi eſt caſus ſing.ſᷣm vnã lec. ¶ Becimuſquar tus, ſi velit ciuit as cõpellere habẽtes magnã copiã frumẽ ti tẽpoꝛe penurie ad vendendũ illud ipſi ciuitati, etiã pꝛe- cio vilioꝛi:vt eſt tex.no.in.l.ſi pẽdẽ.ſiſquid cloacarũ.5.de vſufruc.Ad qõ no.in.l.j.C. de epiſ.audi.⁊ in.l.H.cura car/ nis.Z.de of.pꝛe.vꝛ.⁊ in.l.fij. ad leg. Jul.de anno.et in.cj.de emp.⁊ ven. C Decimuſquintus, in.lj. de pꝛiui. cre.⁊ in.l. 14 Imperatoꝛ..de pac.hin vnã lec.¶ Secimuſſextꝰ, ſi rva fallus vendere velit pꝛo equali pꝛecio agnato magis pꝛo/ ximioꝛi:vt in.c.j.ſi in tres.per quos fiat inueſti. Hoc ta⸗ men ius ita petẽdi durat anno:vt in.c.Titius ſi de fend. fue.cõtrouer.vbi eſt tex.ſing.¶ Decimuſſeptimus,in.lj. ⁊. quiſꝗs.C.de omni agro deſer.lib.xj. ¶ Decimuſocta⸗ nus⸗ ſ velit ↄ2ductoꝛ finito ſue cõductionis tẽpoꝛe cõpelle re rẽpublicã relocare volẽtẽ, ad ſibi relocandũ pꝛo equali penſjone:vt l. cõgruit.⁊l.pꝛedia§. fi. C. de loca.pꝛed. lib. xj. ʒ regulariter contra:vt.L.ne cui.C.loca. ¶ Decimuſno⸗ nus, in. c.j. de loc. ¶ Aigeſimus, in. lj. C. de ven. re.ſiſ.cum pꝛiua.cõi.lib x.⁊..ij. C. de cõ.rerũ alie. ¶ Aigeſimuſpꝛi⸗ mnusin l.iubemꝰ.⁊..petiturus.de aduo.diuer.iud. ¶ Ai geſimuſſecũdus/iin.l..⁊..neceſſe.3.de in diẽ addi. ¶ Ai⸗ geſimuſtertiꝰ.ã. de min.lin emptione. ¶ Aigeſimuſqnar 45 tus t ponit᷑ ꝑp Bar. in l§. ꝑmittit. j.de, aqua quo. eſti. et in.d. de pꝛini.cre.⁊ lſi a Titio.de verb.ob. Cuius ſentẽ tiã videt᷑ feꝗ Bal.in.cj.quẽadmo.ad fil.feu.ꝑtineat.in vſib. feu.ſcʒ ſi cõſanguinei eius, in cuiꝰ ꝑſona eſt finta emphr/ teoſis, dmm iterũ in emphyteoſim dare volètẽ, ↄpellere ve lint ad dandũ ſibi:qunoniãbhoc poſſunt. Ad qõ coꝛroboꝛã⸗ dum plurima ex ſupꝛadictis faciũt:ʒ cõtrafaciat l.ne cui. pꝛeallegata. l.dudũ.C.e cõtraben.emp.z. c.i.alias pen. in vexbo libere.de feu. ¶ Aigeſimuſquintus inlplacet. in ſi.6.de ac. emp. quẽ notauit Ange in.l.nõ amplius.ſ.de a6 leg. ¶Scðo an ⁊ inquantũ dicit, cũ nõ habet᷑ ingreſſus ad rem meã aliunde, niſi per rem alterius: poſſit ille cõpel li ad aditũ mihi dandũ, vel vdendũ. Adde, qð plene no. per eundẽ J.de ſerui leg lj.⁊ ponit in.per agrũ. Cde ſer⸗ 17 ui.⁊ aqua. ¶ Tertio inquantũ ex tſua theoꝛica infert, an dñs vaſallũ inuitũ, ſeu etiam terrã pꝛopꝛiã inuitam alie⸗ nare poſſit. Adde, qð bec queſtio ponitur per Hoſtien. et e.An in vilecti de maio.⁊ obe.ꝓer gl.in.l.inuitus.j.de deicõlib.ꝓer Bal. C. de pac..debitoꝛũ.⁊.c.j..ſi quidem. quo tempoꝛe miles.⁊ in.c..ex eadẽ. de le. Coꝛ.in vſi. feu. Ego autè refero me ad bãc cõcluſionem: qð aut dñs vult alienare yaſalt.ſine terra:⁊ tũc nõ poteſt. Poc pꝛimo pꝛo⸗ batur in.d.l. innitus. Scðo:quia quis quis vaſallus ſit, ni bilominus eſt pura perfona libera reſpectu pꝛopꝛij pa⸗ 1 Audo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ. part. 18 niam. ver. xxj. igitur ⁊c. Aut alienare t vuit di trimonij:ergo ſine terra alienari nʒ ni aſcriptitij ⁊ cenſiti. Qui Eaneins okeſt nale ſint fefnürumt quo ad ali de iur. perſ.in verbo ſunt autẽ. 5/a.T no. glo jngg nari nõ poſſi unt'vtlqnänamoeen 3 itiinetene 3 Wautlod 5 eſt maioꝛ poteſtas dfji agria cenl in filiũ.ſed ille per patrẽ in alienã zqp patr⸗ teſt ſine eius coͤſenſu:vt lin aaoplonie rem pom dn etiã alienari, vel obligari: vt. l. C. de Ie ad n lios C.que res pigno ciii ũͦibino depiuitlctlni lijeotitu igitur ⁊c. Quarto:qa vaſallns ngen ſinci debitoꝛ exbibitioͤis reuerẽtieꝛ ſeruitij dño in Aius dui toꝛ eo inuito nõ poteſt per creditoꝛem alter 3. Seddih Lj ⁊ l. nec creditoꝛes. C. de noua.⁊c. velegm, qðò ſuadente domini neceſſitate, poſſent vaſ 4 Bene tanè creceren teri locari. Ad hoc.j.de oper. libert..pater ware V operas. Quinto ad idem:qꝛ non eſt dubim uls ſionẽ inducitur alienatio: ga raltdinng vdi diuidi:vt.l quedã mulier.. fami.crciſ.g arnd pofim J.de iure patro.⁊ fuit cõcluſio Specain titn veßnnn de funſ au cum ciuitate:⁊ pꝛimafronte dicendum, ꝙ poſſit recsmt mum.de cap.qui cu. ven in vſi.feu.⁊ dictũ ger ain en tra tamẽ puto rationibuspꝛedictis.⁊ per aim vLch ver.nec dominus feudum.de pꝛohi feu aliepelii maxime verũ eſt, ſi ipſe dñs vellet alienare aft⸗ quia tunc iuſte cõtradicere poteſt:ne plures domi 8 bere compellatur:vt in. c. imperialẽ..pꝛeteraʒ nie3s Fallit tamẽ hic foꝛte in duobus caſibus. Piinanst minus alienare vellet in eccleſiam:quoniã tun dh inuito etiã.Et iſte eſt caſus ſing. in. cj.. ſi vero 8 un dominus alienare vellet in aliqnẽ eque bonũ yi män quoniã ⁊ tunc foꝛte poſſet. Quod pꝛobo:qꝛ⁊ lusdonnn vaſalli circa ius vel iuſtitiã inferioꝛitatis ſi up einnan pꝛocedunt apari:vt in. c.j.de foꝛma fidelia in ecnalte dominus pꝛopꝛietate pꝛiuetur.⁊ c. dño committentſd feu. fue. controuer.in vſibus feu. Sed vaſallus do init poteſt alteri eque bono in feudũ dare, quod ipſe inei accepit:vt in.c.j..ſimiliter.de lege Coꝛradi in chenti cium. ſi de feu. fue. cõtrouer. ergo ecõtra dñs ali ccneba no vaſallis inuitis poteſt ciuitatẽ infeudare.Eo autunti ſu, quo ius vaſalli in aliũ trãſlatũ eſt, nouo dominoſtii tatem iurare cogitur:imo dominis, ſi fint plures:ytnog S.vſu. quẽadmodum cau l.omnes.ſi beres inconnts film.j.ſi de feu.fue.cõtrouer.cõfirmat Spe in d. quoni- 19 ver. xxix. Altimo t adde, q ex eins theoꝛicaintripo teſt ad. q. de qua per eum in..ſi nõ ſoꝛtẽ ᷓ libertus decon di. inde. Bal.in.l liberti liberteq;. C. de oper.lib.Qrech an miniſterium operarũ ab artiſice per me cõducuann 20 poſſim eo inuito in aliũ traſferre⸗ ¶ Addẽdit taneyi ſunt ad ſuperioꝛa alij caſus, quibus quis cogitur ena vel vendere, videlicet. xxvi. Alij quidẽ caſus in.ijdoni noꝛum..de his qui ſunt ſui.vel alie.iur. in..ſi maicuin ſti. eo.tit. ¶ Aigeſimuſſeptimus, qð pꝛopter nimiſ ritatẽ regiminis, poteſt dñs compelli ad dominationen ſuam vendendã alteri:⁊ iuriſditione pꝛiuari.yt argyuiᷣ ctoꝛum iuriũ. In ijſdẽ ↄcludit Bal. ad qð allegat. Ciid S. Imperatoꝛ.j. de alimen. lega. ⁊. c literas.ad fidereſt ſpo.tex.tamẽ de hoc ſing. videtur in.c.j..quicũq; depa con.⁊ in. c..quicunq;. de cle.viol.pacis: in vſibus fuu ¶ Aigeſimuſoct auus.in.l.cum in fundoᷣ. ſifundussdꝭ iure do. CAigeſimuſnonus, ſi poſtp̃ vendidi partẽin di cõmunis pꝛo indiuiſo, ille mibi eſt totus adindicatis quoniam poteſt compelli emptoꝛ ad totum emendisoe actio. emp.l. Jul.. idem Celſus. S. cõmuni diui lcomun diui.5.fi. Trigeſimus, in..quicũq; caſtroꝛi.dem limitropbis Ji.xj. Trigeſimuſpeimus, in anthedecle na. empby..ſi vero ſecundum pꝛedictũ. ¶ Trigeſmiſ ſecundus. in..vfuras. iuncta gloſ. Qͦde ſolut vbi ſt eſs ſing.qð creditoꝛ compellit debitoꝛem pꝛomittere glioo⸗ coſſoluere:ſi in eo loco, quo antea pꝛomiſerat, ſecmre non trahit moꝛam. ¶ Trigeſimuſtertius.in ſ.qs ſicoͤmo 7 inſtitu.de offi.iudi.⁊ in.l.ad officium.C.coͤmuni viniin ¶ Trigeſimuſquartus, in.item nihil cõmuniapes 4— et in. lj. 3. eo. Ponitur per Bald.in ſcholari qui compel lere poteſt dominum domus ad locandum illam ile aliam commodam reperiat. Quod no. et originaii n. rnnsrenregoſect okre lſ mneordie aatiooe acete (am emr 3,4„M „150 1 7 alſtntüdi rntkauuni PalinrdCRüinnne kadtunädupkrintan niam dicno d'oponoih rian Tücadeacoſeied licriettalsſneln nocat pelcdericus:qponi momeſcömpatetCdde gormefeutnecle plin dunde berctilib vjperb olipoteſtſipur cötere indeterminat Baldepoh an CDunquagefinuſt tſntbidieentépaupen opocopellre poſſedinit (Dungaagefimoſquart dt Bar zdepigna. C9. wocoilüfimdip 1 mitfiteiguüdni hs ,„„ Us d ercterſern 24 n ergo ecörradſsziſt duitate inencare gonn iſdatä eſt ono domint vominisifntplures:ri omnes beresainc cöfrnat Speindſg gder einsteoitant aänöſote ſlibertw. erch Cde oper i bardiceper mecoͤchn iſferre⸗(Aacidittm 18, quibusqyuis ogtn ihjquce cſisin f ui velalieinr inin ptimus, qopopter s compelliad donie uriſditionepruaniſa ucit Baladöalegl legaacltersatin eidetur neiſ le.viol pacisin ite dan in hntzſki⸗ as ſipoſt rntiin le mibieſt totis ii emptoradtetunm elſus 5 cömanddn nlantitjat,g „mſprimus,, minuhenm dumNCxlius agoCde 4 — d. Guil. C. de epiſco.⁊ cleril. decernimus. ¶ Tri geſimuſ⸗ quintus,in.l.item nibil. S. cõmunia pꝛedi. ¶ Trigeſimuſ⸗ ſertus. mn.l. ſi cui. 3. de ſer. CCrigeſimuſſeptimus, in.lij. .de iudi.vbi eſtte.ſing cõpelli poſſe agricultores ad poꝛ tandũ victualia in ciutatẽ:vt vendantur. ¶ Trigeſimuſ⸗ octauus, in lij. C. pꝛo qui. cau. ſer. pꝛe lib. acci. ¶ Crigeſi⸗ muſnonus, in.l.item ſi verberatum.ver. item ſĩ foꝛte de rei ven.l. Lucius. 5. de euict.j.l. quoties. de pollic.⁊ in.l.ſi pꝛi⸗ uatus.j.qui ⁊ aquibus. CQuadrageſimus, ponitur per Dy.⁊ Bar.j. eo..ſi cũ dotem..trãſgrediamur.in.l.ſi quis inter F. Imperatoꝛ j. de excuſa tut.( Quadrageſimuſ⸗ pꝛimus xc diſt.c.placuit vbi eſt caſus ſing.iudicẽ eccleſia⸗ ſticum cõpellere poſſe etiã laicos, qui diu litigauerant ad cõtractũ concoꝛdie.et illũ ſumme no.dñs Ant. de But in cqj.in ſi. de mu. pet. Adde texl. equiſſimũ. ð.ð vſuf. ¶ Qua dr ageſimuſſecundus, in.. ſi homicidij. C. de accuſa. quem ſumme no. Bar. in l. in eũ ꝗ. eo. ti. vbi vide. ¶ Quadrage⸗ ſimuſtertius, ponitur per Bald.j. vbi pup. edu. deb.l.j.H.j. vbi per illã tex in ver. Guis dicit ſin.electů in arbitrũ,ſi af finis cõpꝛomittẽtibus ſit, cõpelli ad acceptãdum compꝛo miſſum.qð valde limitat l.iij.tã ⁊ fi.ð.de arbit. Qua⸗ dr ageſimuſquartus,in authẽ. hic niſi debitoꝛ. C. de ſolut᷑. ¶ Quadrageſimuſquintus, in. lj. C. de colla. eris.li xi.⁊ in I.C. argẽ. pꝛecio. co.lib. C Qua drageſimuſſ extus. in. liij. C. de metat libxij. ¶ Quadrageſimuſſeptimus in.l pen. ⁊ fi.. de alie. iu. mu. cau. facta. ¶ Quadrageſimuſoctauꝰ, in. l.ſi fundũ.cũ.l.ſeq.S. man. ¶ Quadrageſimuſnonus, in l.vnde querit᷑.3. cõmo.⁊ in.l.cũ in plures.. veſtimẽta. S. lo- ca. ¶ Quinquageſimus in ea.l. c. meſſem. C Quinquage ſimuſpꝛimus,in.lj. verſu fi.j.ſi nau. aduer. ¶ Quinquage ſunuſſecundus, in.l.placuit. C. de colla. fun. patrimo.lib. xj. quẽ Bar.in pꝛoxi.alleg.l.j.allegat pꝛo caſu: notariũ cõpel li poſſe ad permittendũ ſe rogari de inſtrumento.ỹt etiã terminat Joã. And.in addi. Spec.in rub. de inſtru.edi.⁊ Bal.in rub. C.de fi. inſtru.: in.lqui teſtamẽto.in fi.j.de te⸗ ſta.qð tamẽ duptr limita. Pꝛimo ſᷣin Bart.in. d.l.j. Scdᷣo: niſi in aliquo alio honoꝛabili officio ſteterit per quinquen nium. Tũc ad ea cõficiendũ nõ cõpellitur:vt.l.j.C.de tab. lib.x.vbi eſt caſus ſin.vel niſi factus fuerit decurio, ant ad⸗ uocatꝰ, vel clericus: quoniã nec iſti poſſunt cõpelli. Et pꝛi mum ⁊ ſcðm patet.C.de decur.l.vniuerſos.lib.x.in text. et glo.⁊ in.c.ſicut.ne cle.vel vo.⁊ in.c.vt officiũ..ad cõſcribẽ⸗ dum.de hereti.lib.vj.per locũ a ſpeciali.Et caſu quo com⸗ pelli poteſt. ſi pur cõſicere nõ vult, pꝛiuari poteſt officio: vt ſim. determinat Bal.de poſthu.l.pꝛouidendũ.per illã lite⸗ ram. Quinquageſimuſtertius.ꝓonitur in gl.ſing.xlvij. diſt. ſicut hi. dicentẽ pauperẽ per denunciationẽ factã epi ſcopo cõpellere poſſe diuitẽ ad pꝛeſtandũ eleemoſynam,. ¶ Quinquageſimuſquartus, in.l.ſi§. fi. cũ his que ibi di⸗ cit Bar. 8. de pign. ac. ¶ Quinquageſimuſquintus in.l. ſi vero..ſij.eo.⁊ in.l.ſi fundũ per fideicõ.de leg.ij. ¶ Quin quageſimuſſextus, in.l.q́ᷓuis. de pig.act. C Quinqnage⸗ ſimuſſeptimus, in l. ſancimus. C. de aduo. din.iudi.⁊.ij.in ſi. C.de ꝓxi.ſacro.ſcri.lib.xij.que volunt iuriſperitũ cõpel⸗ li poſſe ad pꝛeſtandũ patrociniũ, vel cõſiliũ. Quas decla⸗ ra, vt per Bal. in. l. ꝓxi. j. de bis que in teſta. delẽ. C Quin quageſimuſoctauus, in.l. Daulus. j. de ſolut. ¶ An autẽ ſit licita cõpulſio alicuius ad officiũ, ad qð aſſumptus eſt, vel ambaſiatã,ſeu pcurationẽ plene dixi.C. de ꝓcu.l.inui⸗ tus. ⁊ in.l.ij.. qð quiſq; iuris. Igit᷑ hic non repeto. ¶ Itẽ 21 an ſit † licita cõpulſio alicuius aſſumpti ad eccleſiaſticum beneficiũ.vel ad eccleſiaſticã dignitatẽ:vide plene per do. Ant. de poſtu.pꝛela.cfi.vbi cõcoꝛdat varias glo. Decreti. ⁊ qð no. Ioã.in.c.ſi clerico.de elect.lib.vi.in nouella. In 22 glo. ſuper verbo, dz ibi, annua, bima, trima die ⁊c. Sen⸗ tit hec gloſ.qð de iure Digeſtoꝛũ reſti.dot.confiſtentis in mobilibus, nõ deberet ſtatim fieri:qð an ſit verũ, dicam.j. 23 eoll diuoꝛtio.interdũ. ¶ In cact ibi, quando culpa mu- lieris eſt ſolutũ matrimoniũ. Supple etiã quo ad thoꝛũ: vt pꝛopter crimen adulterij:vt in.c.pꝓlerunq; de do.inter vide quo plenius dicetur.j.co.l.rei iudicate..moꝛũ.et l. cum mulier. ¶ Ia ea.ibij.eo.l.cũ mulier, ꝛc. cui cõcoꝛdat 24 c.penul.⁊ fi. de adul. ¶ In ea. ibi,pactum lucrande do⸗ tis, ⁊c. Concoꝛ. de do. inter virũ. c.ſi. Hoc autem pactũ lu- crande dotis matrimonio diſſoluto, intelligitur, ſc ſi diſ- ſolutum fuerit moꝛte vxoꝛis:quoniã ſi mariti, dos non ap plicatur lucro heredũ eius:ſed vxoꝛi reſtituitur:vt.I.ij.3. Soluto matrimonio. 25 de pac.do.Quomodo autẽ intelligatur pactũ de lucrãdo dotem, caſu quo matrimoniũ d iſſoluatur per diuoꝛtium: vide tex.cũ glo.j.de dot.pꝛele.l.j.¶ In eadem ibi,vt.j.eo. F. jꝛc.Eſt r et alius caſus in quo matrimonio ſoluto dos non reſtituetur vxoꝛi:imo cedit lucro mariti:puta ſi deceſ ſerit vxoꝛ locuples, maritus autẽ ſit egenus: quoniã tunc dotem lucratur.glo.eſt ſing.in l.licet.C.de iure do.Dum allegat authen. pꝛeterea. C. vnde vir ⁊ vxoꝛ. Secundũ quã hoc intellige. Regulam autem generalem tradit in. c.j. de donat inter vi.qð quomodocunq; aliqua ex cauſa matri- monium ſeparetur:dos penes vxoꝛẽ eſſe debet. ¶ In ea. 2 debet.j ibi, quartus.ſi maritus damnetur in metallũ:cum damnatus in metallũ bannito plerunq; equiparetur. Qð nunc nõ examino.Arguit ex hoc Bar.⁊ Bal. qð ſuperue- niens bannum in perſona mariti, cauſat vxoꝛi dotis repe titionem. de quo dicam poſt Barqj. eo.l ſi cõſtante. C In 27 eadẽ ibi, mulieri, id eſt patri mulieris ⁊c. Ho. Tbanc gl. bic Bal. relatam ad tex.qð perſona vnius patris, q́;uis vna: Ponita pꝛo omnibꝰ eiuſdẽ patris, ſaltim.⁊ dicit iſtis ver⸗ is etiam vti tex.in.l.aſſiduis.C.qui pot.ſed certe etiã vti/ tur tex.in.lq..cum autẽ patri mariti.C.de rei vxo.actio. 22 ¶ In eadẽ ibi/de iure do.l.t quẽadmodũ ac.illa loquitur cum dos repetitur cõdic.ob cauſam, vel ſine cauſa. Ande ibi ratio cõgruit ad materiã noſtram tractantẽ: cum dos repetitur actione de dote. ¶ In ea.ibi, quartus c. Quin tus in.l.habetur..fundo.F.qð ſi acciderit..de iure dot. vbi etiam conſtante matrimonio dos ad mulierẽ reuerti⸗ 29 tur expꝛouiſione legali.t Et ideo no. caſum ſin.in hoc. ſcʒ qð quãuis dotis pꝛeſcriptio cõſtante matrimonio nõ poſ ſit pꝛocedere, ſcʒ inchoari, qᷓᷓuis inchoata perſicitur: vt.l. ſi fun. ð.de fundo do.⁊.l.in rebus.C.de iure do.tamen fal⸗ Iit ſi vpoꝛ do mina fundi pleno iure vſumfr.det in dotẽ ma rito:quoniam illius, vt ita dicã, pꝛeſcriptio poteſt inchoa⸗ ri in fauoꝛem vxoꝛis matrimonio cõſtante. Quoniam illo maritus non vtendo,perdit:⁊ ad pꝛopꝛietatẽ, cuius domiĩ 30 na eſt vxoꝛ reuertitur.qð diligenter no. In eadẽ t ibi, 31 ſunt ⁊ alij, quibus poteſt⁊ valet reſtitut io ⁊c. ld quos ꝓ⸗ bandos vide vltra glo.l.mutus.. j.z.de iure do. ¶ In ea. tibidem, concludit ergo glo. qð vltra caſus a iure poſitos non liberatur maritus ſoluendo dotẽ vxo.non ſol.ma. niſi ſit illa locupletioꝛ effecta.Et ratio:qꝛ caſus eſt in authẽ.de nup F. in dote.Nec ob.l.vir vxoꝛi..j.S.ad Aelleia.quã.ſ. in contrarium allegãt doc.antiqui:qꝛ ad illã reſponde:vt hic 32 per Bar. ¶ In glo. t ſuper ver. nec cogitur.ibi, qò nõ pla 3 cet ⁊c. Saluari tamen poteſt hic intellectus, eo caſu, quo extraneus dotem dans, nonfuerit pactus illã ſibi reſtitui tempoꝛe, quo dare pꝛomiſit:quoniã cum tẽpoꝛe quo ſoluit non poſſit hoc ſtipulari:vt.l.ex moꝛte.in fi. C.de pact.con⸗ uen. Igitur cõſequens erit vt locũ habeat dubitatio tex. ſcilicẽt vxoꝛ, an poſſit tunc maritũ compellere ad pꝛomit⸗ tendum de reſtituẽdo ipſi extraneo dotanti? ¶ In eadẽ ibi, nõ debet ei ſatiſdare cũ eo, qð ſequitur ⁊c. Addit tria hic glo.ſing. Pꝛimo, qð actio de dote, qᷓuis competens mulieri, ſit bone ſidei:vt in. ꝗ.ſi nõ ignoꝛemus.l. vnice. C. de rei vxo.⁊ in õ.fuerat.inſti.de act.tamẽ eadem competens dotanti extraneo eſt ſtricti iuris. Secundo:qð quẽadmo/ dum cum dos cõſiſtit in mobilibus datur marito ſolu.ma trimo.terminus anni ad reſti. eo caſu, quo reſtitutio fieri debet patri vxoꝛis:vt..exactio.d.l.vnice.Ita ⁊ quãdo ea⸗ dem reſtitutio fieri debet extraneo dotanti. ¶ Tertio qð 34 quamuis fuerat longa dubitatio glo.⁊ doc.in..iij. in pꝛin ci. ð. de condi.ob cauſam.in.l.ſi creditoꝛes.3. de pꝛiuile.cre di.in.l. in poſſeſſione. j. ex qui. cau. in poſ. ea.⁊ in. l.omnibꝰ. S.de iu di.ſcilicet. An ab obligato ex contractu ſtricti iu⸗ ris:cum nondum dies ſolutionis ceſſerit:peti poſſit cau⸗ tio?tamen hec glo.mirabiliter determinat per iſtum tex. ſcilicet qð aut eſt laboꝛioſum debitoꝛi reperire fideiuſſo⸗ rem, aut non. Pꝛimo caſu, non teneatur cauere. Secũdo ſic:⁊ hoc eſt qð ſentit hic Bar. et etiam Bal. qui quamuis in iſta materia faciat hic quatuoꝛ membꝛa:tu tamẽ facias plura pꝛo plena ⁊ bꝛeui eius intelligentia. Et pꝛunũ qui dem, quod quandocunq; petitur cautio, per quam pꝛo- mittitur creditoꝛi indemnitas in re illa, ad quam oſtendẽ- dam, vt vendatur eum compellit debitoꝛ:⁊ bec poteſt pen ti:vt.l.quamuis:.de pig.act. ¶ Secundum, quod quan⸗ doq; petitur cautio a debitoꝛe in hoc,ſcilicet vt ſi res debi ta, que non culpa ſua, fugam arripuit, in eius poteſtatem b ij 10 ==———— —*— 5 iu e ——ÿ—— ᷣO — à C Inueſtiga⸗ re. Capturam debitoꝛisindex cõcedere nõdʒ: niſi pus diligẽ⸗ ter mueſtigatis cauſis ſuſpiciꝑ⸗ ſis reuert atur:illã dabit.Et bec ſimpliciter poteſt peti, ſiue ſit res debita ex contractu, ine ex vltima voluntate: vt 1 ſi peeuniam.verſi. plane.⁊ ver.ſed ſi ceperit. de cõdi.ob cau⸗/ fam. ⁊.l.cum res. de legj. ¶ Tertium, qð quandoq; peti⸗ tur cautio de non offendẽdo per illum, qui timet offendi. z hanc hic tangunt docto. Ego autẽ plene dixi poſt Bar. de dãno infec.l.qui bona. Igitur hic nõò rep eto. C nn tum, qð aliquando petitur cautioratione retardate ir tionis per reſcriptũ pꝛincipis:et iſta ſij nlliten Peernn Lire C. de pꝛeci. Impera offel.vniuerſa.( Quintã, 9 3 Auau⸗ doq; petitur ratione retardate ſolutionis inde en 3 pter dllationem alege cõceſſam miſerationis Fußeſs dec ſimiliter poteſt peti,vt eſt caſus.ð.de iudi.l.ſi de f Nif. eo. l.ſi conſtante.ↄ.quoties.⁊. i vxoꝛ. v¶m vnumm̃ dli ũ. ¶ Sextus, qõ aliquando petitun cautio, eo: q aon u ve⸗ nit ter minus ſolutionis appoſitus a cõtrabentibus.et in boc Bar.⁊Bal. ſequuntur hanc glo. ſc; qd autloquimur in cõtractibus bone fidei:⁊ illa indiſtincte poſſit peti per pictã.lain omnibus.Aut in cõtractibus ſtricti iuris:⁊tũc aut eſt laboꝛioſum reperire fideiuſſoꝛem, aut nõ ac. Sed certe hec diſtinctio lege nõ pꝛobatur.Nec ob. iſte tex. ⁊ du pliciter reſpondetur. Pꝛimo, qd hic nõ loquitur:dum di ſatatur ſolutio pꝛopter terminũ hominis:yt eſt caſus no. ſed pꝛopter terminũ a lege cõceſſum miſerationis cauſa, velſcõm, q bic tex. intelligatur, pꝛout eum vno modoin- telligit glo.vnde verioꝛ videtur opi.qð ⁊ in vtroq; hoꝛꝛum contractuũ genere peti poſſit cautio:vt pꝛobatur in.d.l.ſi creditoꝛes. Que tamen pꝛeſtari debeat cauſa cognita: vt ibi, in. d. lin omnibus. ⁊.J. queſitũ. 3. de pigno. Aerſabitur autẽ cauſe cognitio in hoc, ſc an debitoꝛ ſit ſuſpectus de dilapidatione velfuga:⁊ an ſuſpicio ſuperuenit poſt con- tractum vel ante.Quoniã ſi ante, vel cõtractus tẽpoꝛe:nõ pꝛeſtabitur cautio:q imputabttur creditoꝛi, qui cumtali cõtraxit. Ad hoc.C. de ſpon.l.fi.j. de dam.infe.l. qui bona. S.de ilo.j. vt in poſ.le.l.ſi is a quo.in fi. ã. man.l. inter cau⸗ 5 ſas.õ. abeſſe.⁊.d.l.ſi creditoꝛes. ¶ Quiqd autẽ, ti otraxiſ⸗ ſet cũ peregrinãte?refert Bal.in rub.C.de reuo.his que in frau.cre.Bar.·.dicit cautionẽ nõ peti poſſe, eo:qꝛ appꝛo- bauit cõtrahens conditionem perſone eius, quem ſtatim ſciebat receſſurũ:nec de nouo ſuperuenit.igitur ⁊c.vt.d.l. ſi creditoꝛes. Ipſe autem tenet contra, eo:quia qᷓᷓuis cum tali contraxerit, non debuit conſyderare eum ante ſatiſfa ctionem receſſurũ, fugam arripiendo: qõ eſt delictũ. arg. 5.pꝛo ſocio.l.merito.de regu.iuris.c.eſtote miſericoꝛdes. ꝛeterea pᷣm.d. Bar. eſſet dare ipſis peregrinãtibus via agiendi cũ alieno, ſeu alteri debito, attento: qð in loco cõ tractus tunc non ſoꝛtiatur quis foꝛum:vt.l.heres abſens. g.ſi quis tutelam.3.de iudi. Hoc autẽ fieri non debet, eo. titu.l.ſi legationis.ꝛ hoc mihi placet: dũtamen dicamus eum liberari pꝛeſtita nuda cautione.Ex quo ſibi eoin lo- co reperire fideiuſſoꝛem difficile eſt. argu..de iudi.L.ij.. 36 ſi dubitetur. ¶ Eſt taliud membꝛũ, qð aliquando petitur cautio ratione imminẽtis ſuſpicionis:⁊tũc cõcludit Bal. qs aut reſultat debitum eꝑ contractu bone fidei:tunc illa pꝛeſtari debeat:vt.d.l.in omnibus.Aut ex cõtractu ſtricti iuris:⁊ tunc ſi ſuſpicio emanet ex culpa debitoꝛis, pꝛeſta- ri debet:alias autem nõ, ſi ſibi diffcile ſit reperire fideiuſ⸗ ſoꝛem.arg.buius litere.Que tamẽ nihil facit:vt ex ſupꝛa- dictis gpparet.Nec ea diffinitio diſtinctionis reperiatur iure cauta.Credo in contractibus ſtricti iuris et bone fi⸗ dei hoc caſu idem eſſe.per dictam.l.ſi creditoꝛes. Que lo⸗ quitur in debitoꝛe quocunq;non diſtinguendo,an ex con tractu bone ſidei, vel ſtricti iuris ſit creditoꝛ. CEſtet a⸗ liud, ſcilicet qð aliquando quis petit cautionem pꝛeſtari de ſtando iudicio, cuius ingreſſus, vel pꝛoſecutio aliqua ex cauſa retardatur, ziſtam ſimiliter dic debere pꝛeſtari. S. de offi. pꝛeſi lcſenatuſconſulto.⁊·d..ſi dubitetur. ¶ Eſt ⁊aliud, quod quandoq; petitur reſpectu ſeruitutis debi⸗ te vel foꝛtiſicande libertatis pꝛocedentis a ſententia de/ clarantis ſeruitutem non deberi:⁊ hocſiniliter eſt neceſ⸗ ſarium pꝛeſtari:vt l.harum.cet.l.egii¶.ſi ſeruitus vendice. Eſt⸗ aliud, quod quandoq; petitur cautio ratione le⸗ gati ſeu fideicommiſſi debiti ex vltima voluntate:et hanc notum eſt deberi:vt.liinter omnes.S. qui ſatiſda. cogã. Et ſunt de eatitu. ſpeciales. Fallen. autem habentur in. liu⸗ bemus. C. ad Trebel. CEſt et aliud, quod quandoq́; pe titur cautio ratione implementi modi:et tunc ſiadiectus Audo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ part. 33 bo. ſignit⁊ in.c. ſolet de ſenten. excom in.vi( Quid 1 9 1 vltime volũtati, debet cautio de condierdemonſtralcmionsdieriia tibi legat tum.in pꝛin. S ed ſi adiectus contractui delTin cen vt.linſul am. ⁊&. loca.in 9. fin. Siadiectus contr uci de iuris, contra:vt.d.l.iij. in pꝛinci.de condi ob ractui ttrici inl. ſiue apud acta.et eſt gloſ.C.de tranſac cuſamanat. 37 † qð quandoq; petitur cautio ratione unpnſeſs Alind tionis negatiue:⁊ tuncſi adiecta vltimig v. Nent condi vt.l. Mutiane. j. de condi.⁊ demon unlitdrsde adiecta contractui, magna eſt dubitatio: de qna¹.e3ſ ⁊ alios in.li. C. de pac.⁊ in l.iij. in pein. 20 An per go let notari in ſi ita ſtipulatus.la grande de Wdins 7 Ego do tamen tres caſus, qð locum non haben ndal 1 Iveluti. alium in.lqqnicquid aſtringendeain f enumi obliga. tertium clarum, ⁊ ceteris melioꝛem anide verbe, quis ita. C Eſt ⁊ aliud, qò quãdoqᷓ; petitur— V ne habẽde pꝛo debito pꝛobationis:ꝛ de hoc die, y Sü in glo. ſeq. ¶ Eſt ⁊aliud, quod quandoq; perturrdien augendi obligationem iſta,⁊ denegatur:vt d iij munn de condi.ob cauſam. ¶ Eſt ⁊ alind, quod nanane pm tur ratiðe ſatiſtactionis dubie offenſe pettti one 8 abſolntions ab excõmunicatione:⁊ de hac dic:vt in. c. ex wömin de per, tem ſi debens cauere, id eſt ſatiſdare, non nfen ſufficiat cautio iur atoꝛia:videtur quod ſieperautpa neralit er. C. de epiſco.⁊ cleri. ⁊ lj. ſuper. Cddeaſſr mff per. c.alma.de ſenten. excõ.in. vj.per g. ſi non tanen ng„ th en. vt nul. indi. j. eo.vt nullus. quia vbi tractanug 53 tiſdatione neceſſaria, non ſuffcit iuratoꝛia, enifen potentia euidenti pꝛeſtandi. Roc pꝛimo pꝛobauxii en ſ upꝛadicta in l.iinj. C. de vſuf que hoc conrmat unſfr ctuario ſatiſdare debente.⁊ clare conſtat illan ſatiſcatie nem eſſe neceſſariam. Secundo per tex no.in lij.(detu to. vel cura. vbi dicitur, repelli tutoꝛem, qui inpotensc pꝛeſtare ſatiſdationem pupillo, de bene adminiſtranaa Qui tamen nõ repelleretur, ſi cautio iuratoria ſuffcerc vnde dicti caſus in cõtra.allegatis.⁊c.per veſtras innen glo. de dona.inter virum. ponunt ſpecialitates, quurin 39 tiones in eis habentur. C Illud tamen no. o wdieng reperitur cantionẽ iuratoꝛiam ſufficere. intellige:mſiat uerſus eam ſemel pꝛeſtitam ventum fuerit:et ſicincicent pꝛeſtans in periurium. Quoniam tunc non pernitttr periurus ad illam iterum pꝛeſtandum:vt eſttex ſingnfn Bal.ibi, in authen. ei qui iurat. C. de bo. autho indtpoſſi Ad quod tamen optimefacit.c.paruuli.xxij.qexltilhahe tur ⁊ alia cautionis petitio, de qua in. c. O doarqnsdeſo 40lutio. ¶ In glo. rſuper verbo, ſuſpectus. in pꝛinnobenc glo. Bal.qð vbi ad pꝛocedendum ad capturam dettoi allegatur coꝛam iudice ſuſpicio, debet iuſdicensinnet garea cauſas ad ſuſpicionem mouentes creditoꝛem ii larum iuſtitiam conſyderare, vel iniuſtitiam. Qnid inn ſi debitum pꝛo quo allegatur ſuſpicio paruum ſit:⁊quij tas perſone allegate ſuſpicioni repugnans:certenono terit creditoꝛem admittere ad pꝛobandum ſuſpicionen per iuramentum:vt eleganter no. Cy.⁊ Bal in authen ſed iam neceſſe.C. de donat.ante nup.ſumpto arguniꝭ to a gloſ.Ad qs gloſ. in authen. minoꝛis. C.qui tntoc legitimos. in pꝛin g. maxime, ſi in modica in pꝛin deltg 4 ti.tut. C Item ⁊ quid ſi allegaretur ſuſpicio, eo:quinde uenit debitoꝛ in calamitatem: neq; tamen inſignem,an inopiam non tamen magnamꝰ certe non eſt bic inſt picionis cauſa:vt..ſi ab arbitro.ibi, ſi inſignis calanitis aut magna inopia. S. qui ſatiſda. cogan.vbi tex.no.( 42 quid ſi allegatur ſuſpiciõis cauſa, nõ tamẽpꝛobettrili ſuperueniſſe poſt contractum:certe nec erit allegatio c cludens ad capturam cõcedendam:vt ſi. C.de ſponcum 4z alijs.. per concoꝛ.allegatis. ¶ Qualiter tantempo 4 tur ſuſpicio:⁊ an per iuramentũ:no. gloſ. C.de incllann tiſſimi. plenius. do. Ange. in repetitio.Inemo carceren 44 C.de exact tribu.lib.x. ¶ In eadem ibi item nonpa terit aliquid vxoꝛviro relinquere ⁊c. hic non eſt iuſta ſa incõmodi, rationibus de quibus hic per Ban n bus aliam adde, ſcilicet quia non admittitur allegs 3 intereſſe ſperate ſuſpicionis: vt.l.ex cöſenſu Kefinmie appella.. poſt emancipationem.ſ.de lib leg. 13n 3 45 dem ibi,ille t ad ſolidũ agere. Ault ergo gloſſator no em, maritus aduerſus extraneum ab eo dotem epetente z mulierem rralicevttads 1 Lauthieper Berchah NlS. gwüuu inm den aculacrtoocdtdden rnauneſtnilbocne teralneccetodsch tone qäpstegectd dconpälerediobaſd teinſtemxännfran terquocenninntüp ſa Pretres ſilſacge conpelereatrecppch decittettcalusnoin tone ſtegualesſint con musoicerecrecitoremil vemaͤteridelegare(. dbertinirumetumtef lerepoteſtinactuſolnt ſbiinſtrumentumlberati pllusinnctagoſidenon Adidem öpelereindicis bemasallitdctan.. deteſt cmibinoin go⸗ poſtguam prfi quitſſc dredebitoemad fgind Knisgohatuumchaga desanterſdedaminfeco demagrrttim tmcde rwidmatungonpote ad asſisdeslfnreane gn wücdaſmallen s Sonät Ddationige 1 1 1 deli tntorem guj in apillo debeneaändi anfſcautio irtonn i llegtis per veftu vnunt ſpeclaltats Jludtamennooiii Iam ſufficrreintallgrr ventumfgeritret ſiemn noniam umenon pern reſtandumerteſtter ſin at. C de boautpo iuali mulierem dot antem: non gaudeat beneſicio, neconue- niatur vltra quam facere poſſit:⁊ in hoc eſt valde no. ham ratio, eo: qnia igitur marito datur hoc beneicium, cum agit mulier:eſt, q inter eos mutua ſocietas aliquic debet pꝛecipuum inducere. anc rationem ponit tex in l.ſi vi⸗ ro.j. eo.l ex diuerſo. ver. item ſi mulier.ibi, ſicuti cum ſocia fuerit, ⁊c. Sed bec ratio ceſſat in dotãte extraneo:igit᷑,:c. ¶ Quid autem ſi maritus mandato vxoꝛis ſe dotantis alteri pꝛomittat dotis reſtitutionem: an tunc dicto gau⸗ deat beneſicio:recurre ad tex.iuncta gloſ.j.eo.l.ſi pꝛetor. ¶ In eadem ibi ſed mulier aget inquantum facere⁊c. 46 Sentit t hic gloſ.quod de iure.ffexce.quod maritus ab vxoꝛe conuentus actione ex ſtipulatu, dicte exceptionis beneñcio gaudebat:quod eſt falſum:quia hic fuit nouo 47 iure. C. introductum:vt.d.l.vnica S.cum autẽ. ¶ In t ea⸗ dem ibi, quomodo creditur fieri pauper. Ho. gloſ.quia id quod dicitur aduerſam hominis foꝛtunam nõ eſſe in con⸗ ſyderatione:vt in ſacramenta.cum ſi.⁊ quod plene not. in.l.diuoꝛtio. 3.de nego. geſt. pꝛocedit, niſi pꝛeſens ſtatus rei vel perſone dirigatur in aduerſam foꝛtunam: quia tũc illa conſyderabilis eſt. Ad quod. S.de mino.l. verum.. ſi 48 locupleti. ¶ In eadem ibi‚ loco periculoſo,ſunt ⁊c. Da bent quidam glo.hic verbum, puta in mari. ſi ſic eſt. Hot. admi.quod habens res ſuas in mari, dicitur habere in lo co periculoſo.vnde marito poteſt dici, ⁊ in illo allegari ſuſpicio paupertatis:⁊ ad hoc iſtam glo.quotidie allega⸗ mus. Pꝛo qua tamen do caſum de offi.rec.pꝛouin.l.ciui- tas. ¶ In eadem ibi.C.de nouatio.lj.⁊c.⁊ melius poni⸗ tur i. nec cred itoꝛes. C In eadem ibi, ſo. vt ibi. commu nis ſo. vt hic per Bar. eſt, quod ſit in dote ſpeciale. Ego ve 49 ro ſequoꝛ t ſentẽtiam Petri dicentis, quod poteſt ex iu⸗ ſta cauſa creditoꝛ debitoꝛem ſuum inuitum alteri delega⸗ re:maxime,ſi nibil hoc noceat. per iſtum tex. Et ita limi- tatur.d.l.nec creditoꝛes.cuius dictum ego cõfirmo ea ra⸗ tione:qꝛ ſi poteſt creditoꝛ debitoꝛem inuitum ex iuſta cau ſa compellere alio loco ſoluere, qᷓ; conuentum fuerit:vt eſt tex.ſin. ſecundum ver am lec.in.l.vſuras.C. de ſolu. MPari⸗ ter quoq; eum inuitũ poterit alteri delegare ex iuſta cau⸗ ſa. Pꝛeterea, ſi iuſta ex cauſa poteſt debitoꝛ creditoꝛem compellere ad recipiẽdum in ſolutum aliud, qᷓ; quod ipſe deait:vt eſt caſus no.in.d.aut᷑.hoc niſi.C.de ſolu. Parira tione, vt equales ſint contrabentium conditiones, debe⸗ mus dicere creditoꝛem iuſta ex cauſa poſſe inuitum debi toꝛem alteri delegare. ¶ In eadem ibi, reſpondeo, vt ha- itt cpervuiirri.qatdi 5o beat inſtrumentum ac. † Ho. glo. quod ſicut debitoꝛ com- de quain.Odoaräns vo ſuſpecnsinpinn mäumadcapturam ii pico dedet iſcheer em moventes credtod re veliniuſtitiam Orl tur ſuſpitioperwunſte dionirepugnans⸗enin d ad pvobmmdun iit nterno.Cpra Balinr at. antenup ſumptod athen minoes(qut ne ſtin mocicanpun legaretur ſopicoci tem:nechtamannig nam⸗ceftenonckti⸗ bitroibi ſinlgna tiſcia cogan bitei zs cauſanötanigt, pellere poteſt in actu ſolutionis creditoꝛem ad faciẽdum ſibi inſtrumentum liberationis iure retentionis:vt l.ſi pu pillus. iuncta gloſj. de nouatio. vel ſolutione facta eundẽ ad idem cõpellere iudicis officio: vt in aut.de colla..iu⸗ bemus.⁊ll.ſicut datam.C.de libe.cauſa.in.c.ſigniſicauit. de teſti. cum ibi no. in glo. Et no. Spec.in ti.de inſtr. edi.. poſtquam. verſic.quid ſi ſolui. Ita poteſt creditoꝛ cõpel⸗ lere debitoꝛem ad faciendum inſtrumentum ſibiobliga⸗ tionis pꝛobatiuum.circa quod dicit Bart. in.l.ſi finita.. eleganter.j.de dam. infec. quod aut poteſt creditoꝛ ad de- bitum agere ſtatim:⁊ tunc debitoꝛem ad pꝛomittendum per inſtrumentum, non poteſt compellere: vt. l. hoc ſena- tus.Kj. ð. de vſufruc. ea.re.que vſu conſu.⁊.l.ſi mulier.3.de condi.ob cauſam.⁊.l licetH.j..de iure dot. Et idem ipſe tenuit inlſi quis accepto..de condic.ob cauſam.Aut nõ poteſt creditoꝛ ſtatim agere:⁊ tunc non poteſt aliter com⸗ pellere debitoꝛes ad faciendũ inſtrumentum, qᷓ; ſitimea- tur de moꝛte teſtiũ, vel de futura eoꝛundem abſentia.in.l. tamen, ad hoc allegat. Tu circa pꝛimum aquerte: quia il- lud fallit cum eſt debitum ex vltima voluntate: quoniam ⁊ſi de pꝛeſenti ſit debitum:nihilominus locum habet di⸗ cta compulſio. Ad hoc text.notj. vt le. no. cau.l.etiam de pꝛeſenti. Secundum vero membꝛumeſt dubitabile, eo: quia non videtur habere creditoꝛius cogendi dicto caſu: cum ſuperſit ſibi remedium aliud, ſcilicet faciendi exami⸗ nare teſtes ad rei futuram memoꝛiam.iuxta no.in aut.ſi quis ab aliquo.C.de teſti.⁊.l.m. l. Aquilia, ii deletum. 5. ad leg. A qui.⁊.c.quoniam frequenter.vt lit. non conteſt.a. d. c. ſignificauit. Sed reſponde, quod remedium hoc, illud nõ excludit: vt patet in reo, qui etiam dicto remedio vti po⸗ teſt: ⁊ tamen creditoꝛem compellit ad faciendum libera⸗ tionem inſtrumenti:vt pꝛedixi. Illud autem eſt in dubiũ, Sluto matrimonio. quod creditoꝛ faciẽs debitoꝛi apocham de recepto, com- pellere poteſt debitoꝛem ad faciendum ſibi inſtrumen⸗ tum, qualiter id quod recepit, erat ſibi debitum:vt.l. ſi plu res apochis.C.de fide inſtrum. C Similiter eſt certum, 51 † quod ſi inſtrumentum liberationis per creditoꝛem de- bitoꝛi factum, eſt perditum, vel vetuſtate conſumptum: fieri poteſt compulſio,vt illud renouetur:vt habent Le⸗ giſte ⁊ gloſ.C.de diſcuſ.l.ne caſu.lib.x.j.de adminiſtr. tut. chirogra.⁊ in aut.de here.⁊ Fal. in pꝛinci. eſt caſus in.c. 52 fin de ſide inſtru. C An f autem debitoꝛ, cum ſoluit poſ⸗ ſit compellere creditoꝛem ad reddendum ſibi inſtrumen⸗ tum debiti: dic quod aut illud eſt debitoꝛis pꝛopꝛium: ⁊ poteſt compelli per rei vendicationem, vel ad exbiben⸗ dũ actione intentata.C.ad exbi.l.fi. Iut non eſt eins pꝛo⸗ pꝛium: ⁊ tuncſi debitoꝛ offert creditoꝛi ſe facere inſtru- mentum continens qualiter id ſoluit, quod erat eæ cauſa debiti: poteſt creditoꝛem ad illud reddendum compelle/ re condictione ob cauſam:vel ſine cauſa. C. de condi. ex.l. diſſolutio.alias autem non:cum interſit creditoꝛis penes eum eſſe in ſtrumentum debiti, etiam poſt ſolutionem. Ad hoc,vt pꝛobet ſibi ſolutum fuiſſe debitũ: vt.j.de fur. l. qui tabulas.⁊.l. fullo, vel ſarcinatoꝛ. ad fi. ⁊ ideo tempoꝛe creditoꝛ, etiam facta ſolutione compellere poteſt aliũ pe⸗ nes quem eſt inſtrumentum debiti, ad illud ſibidandum: 5z vt. ð. ad exhib.l.ſolutione.vbi eſt tex.no. ¶ An autẽt age⸗ re poſſit debitoꝛ, vt creditoꝛ ſibi reddat inſtrumentum continens obligationem, que effectum non habuit:dic qð ſic.C.de condi.ex.lj.⁊ vlti. C. de non nume. pec.l.quaſi. ⁊.l. ſub ſpecie.C.de poſtul. ¶ In eadem ibi/item quo iure co get ⁊c.vide ad.q.hanc.l.ſi vſuſfructus nomine..vſufruc. quemadmo.⁊.l. hic ſenatus.§. j.3. de vſufru. ea.re. que vſu. ¶ In glo.ſuper ver.ſit. ibi, in aduentitia ſola filia agit, ⁊c. 54 Eſt ⁊ ergo ſent entia gloſ.per aut. quod locum in ea al⸗ legatam: filiam, quamuis in poteſtate etiam ſine patris conſenſu agere poſſe ad repetitionem dotis aduentitie. quod eſt in dubio verum matrimo. conſtan. quod ea ra⸗ tione demonſtro: quia in aduentitijs, in quibns patri non poteſt queri vſuſfructus: filia quamuis in poteſtate pa⸗ tris exiſtens, legitimam habet perſonam ſtandi in iudi⸗ cio ſine patris conſenſu. ſecundum communem opinio⸗ nem poſitam inlcum non ſolum§. neceſſitate.C.de bon. que liber. Pꝛo qua habetur caſus in.c. ſi annum. de iu⸗ dicijs.lib.vj. Sed conſtante matrimonio vſuſfr. dotis ad⸗ uentitie non poteſt queri patri: cum ſit penes maritum pꝛopter onera matrimomij: vtl.ſi is qui Stichũ.. ſi dos. cum ſimil.6.de iure dot.igitur ⁊c. Soluto autem matri⸗ monio, quo in caſu non loquitur dicta aut. quod locum. hoc eſt dubitabile.⁊ quidem credo filiam agere non poſſe ſine patris conſenſu. quoniam tunc ceſſat ratio ſupꝛadi⸗ cta:cum apud patrem illius dotis ſit vſuſfr. ex regula.lj. C.de bon. ma..l.cum oportet. C. de bon. que liber. vnde ſuccedit regula: vt in aduentitijs, quibus pater habet vſumfr.apud ipſum ſit exercit iun agendi ⁊ defendendi: non autem apud filiam, niſi ex patris conſenſu: vt dictal. cum non ſolum§.vbi autem.. d..j. Nec obſt. d. aut. quod locum.quia vt ex ea ad.l.C. relata clare colligitur, quod illa loquitur matrimonio cõſtante:quo caſu ſecus eſt pꝛo⸗ pter rationem quam dixi. ¶ An autem conſtante matri⸗ monio ſit penes patrem vſuſfructus dotis filie, ⁊ mariti: alia queſtio eſt:⁊ in hoc ſequoꝛ Bart. eam ponentemſ.re⸗ 55 rum amo§.verum.§½ quoties. ¶ In eadẽ ibi, vel ſecũ⸗ dum Joan.ꝛc. Hec opi.communiter appꝛobatur ratio⸗ ne, de qua bic, per Bart. ⁊ recte. Pꝛo ea caſus eſt in. d.J. vnica.S.extraneum.non deſtruendo literam. Et bene fa⸗ cit.l.pater filie..de euic. ¶ In eadẽ ibi ſola filia agit ac. addit Bald. conſuluiſſe Jac. de Bel. ⁊ But. etiam ſolam filiam agere eo caſu, quo dos eſt pꝛofectitia: quam tamen erpꝛeſſe eſt ipſi filie reddi ſtipulatus.per.l. Pomponius Pbiladelphus..famil.erciſccun.vbi eſt caſus in dote, donationem conſiſtere inter patrem ⁊ filiam in poteſtate. 56 quod dicit eſſe Bal. ð.l.pꝛoxi. in qua etiam in dote paliud erit ſpeciale de iure canonico: ſcilicet filiam etiam mino⸗ rem etatis habere legitimam perſonam petendi eam in indicio.Et de hoc dotext.ſing.in.d.c. ſiannum. Abi dicit vel ab eis dependentibus.ỹſt enim ibi caſus in ſpiritua- libus, vel dependentibus ab illis, filium ſme conſenſu pa⸗ tris in iudicio eſſe poſſe, quamuis minoꝛem: ſed buiuſ⸗ b iij II — — — 1 2 0 A — m 3 —— — 2 2· 9 8m 1 . „ ℳ. 4 ———— modi eſt dos, que dependet a ſpiritualitate matrimoni): vt liij. z. de iure do. cũ ſimil igitur ⁊c.⁊ hoc no. C In ea- dem ibi,et hoc eſt pꝛecipuum in dote.Et huius eſt ratio: quia dos dicitur flliepꝛopriũ patrimonium: vt!liij.ꝗ. ſed vtrũ.ʒ.de mino.⁊.vnica..⁊ hoc ex rei.C.de rei ee 67 1pater filiamꝗj. ad leg. Fᷣalci. In glo. ſuper verſi.ſi 19 ibi, ⁊ꝛ hanc ſocietatem, ſeu communionem incidentem rc. Hec ratio gl.ſibi vendicat locum ex parte patris: et bn 7 te autem flie, ratio cõmunis eſt: ne ſi pater ſolus de dote actionẽ habeat, iilia indotata remaneret: vt.ſeo.lſi cũ do tem§. eo autem. ¶ In glo.t ſuper ver lieipil vt unn ponis.illa dicit, qò ſi matrimonium diuoꝛtio ſepara reintegretur folum ex cõſenſu cõiugum non autem parẽ — atri dotis repetitio.Et huius ratio eſt: qꝛ nſeſüdere datf monij ſine conſenſu parẽtis, ulla fuit reintegratio matrimom 8 iure ciuili:vt.l. Paulus.8.de ſta. ho.et.l.nec filium.l.vi⸗ J. nuptie. ⁊.. filiuſfa. miles. 8. de ritu nup. niiſi in caſu.l. Scireer en atus.⁊.ſi nepos.in fi.⁊ cum duabus ſ eq.eo. titu. Sed cum hodie de iure cano ceſſet dicta ratio:qcon ſenſus parentum adeſſe matrimonij nõ requiritur dene⸗ ceſſitate, ſed de honeſtate: vt in. c. veniens. de ſpon.in.c.j. de deſpon. impub. in glo.⁊ xxvij.q.ij.ſufficit. xxxij. qꝗ.ij. ho⸗ noꝛatur.igitur ceſſabit.d.l.diſpoſitio. et ad hoc vide que dixi. Z.in rubꝛica.⁊ in.lj. ¶ In gloſ. ſuper verbo iure.ibi, 59 repellitur, ſi venerit contra factum ſuũ ⁊c.r vnde vult glo. quod ſi pater qui pactus eſt, qdô aſe e dos non petetur, ve⸗ lit interun petere, nõ poterit:quia cõtra factum ſuum ve- niret, qoð non licet:vt l. per fundum: de ſerui. ruſti. et. l.poſt moꝛtem.cũ ſua materia ⁊c.S.de adop.a.c.diuerſis.de cle. coniu.quod intelligunt hic docto.ſi pater velit exigere, vt ipſe:ſecus ſi vt legitimus adminiſtratoꝛ filie:quia hoc poſ ſet per no.in.l.cum dos.verſi.ſi vero poſt dotis..de pact. do.qð credo.ſoluto matrimonio foꝛe verũ. per ea que dixi in glo.ſuper ver.ſit.Conſtante autem minime:quia cũ tũc non habeat pater dotis vſumfructũ:vt ibidem dixi: ergo non erit legitimus adminiſtratoꝛ:quia non cenſetur admi niſtratoꝛ legitimus filij, in his rebus, quibovſumf᷑. non ha bet:vt.d.l.cum vero ſolum.verſi.ſi non exigere.⁊ in authẽ. vt lice. ma.⁊ꝛ auie..j.⁊ no.glo.ʒ.commo.l.iij.6.filio.et in.l.ſi S0 flij.i.de iureiurã. ¶ In eadem ibi,ſed reſpondeo ſic. rEt banc ſequitur Bar. addens, qð filij vxoꝛis pꝛemoꝛtue pa- trem, dotẽ penes eum manentem, dilapidantem compel⸗ lere poterunt ad illam reddendam. Conſequenter illum eius adminiſtratione pꝛiuabũt, per.l. Imperatoꝛ. ad Tre bel.allegatã in gloſ..l.fi. C. de ſenten. paſ. vide Bart. in.l. ſi quis.C.de ſecundis nuptijs.in.l.ij.ĩ.de vulga.⁊ pupil.per quas leges dicit etiam cõpelli poſſe patrem dilapidato- rem per filios:yt poſſeſſionem aliquam pꝛo eoꝛumalimen tis conſtituat, adeo: vt poſtea illius ſibi interdicatur alie- natio.quod placuit domino Bal in.l.ij. C.ſi in frau.patro. l ¶ Altimo extra gloſ.tex.r iſte volens pactum filie in do⸗ te non pᷣiudicare patri:inducituꝝ ad duo. Pꝛimo:vt pꝛo⸗ Ppter adulterium filie pater dotis petitione non pꝛiuetur. quod pꝛobatur in authen. de nup.õ.eſt quid.in authenti. contra ſ filij.⁊l.oubium. C.de repu. Pꝛo quo vide glo.in Iſi dotem la pꝛima.C.de iure dot..C.de repu l. confenſu. verſi hec.in fi. ¶ Secùdum, qð licet renũciatio facta per filiam iure hypotheearũ pꝛeiudicet ſibi:vt.j.etiam.ꝛl.iu⸗ 52 bemus. C. ad Aelleia. Non tamen patri. Ct Inquãtum autem ſupꝛa dixi nõ valere pactum factum per filiam, ſci⸗ licet quod ſi ſoluatur matrimonium moꝛte viri, dos rema neat penes communes filios. Adde, quid ſi hoc pactum faciat pater pꝛo filia dotem dans: dic valere,ſi ſit pꝛofecti tia:ſecus autem ſi aduentitia:vt concluditur in tex.⁊ gloſ. C de pact. do..ij.⁊ l. quamuis. ¶ An autem ſicut non va⸗ let pactum factum per filiam dotẽ dantem, vt pꝛedecedẽ⸗ te marito, dos remaneat penes filios:ita in marito d ante donationè pꝛopter nuptias.non valeat pactum vt pꝛede/ cedente vxoꝛe, donatio illa remaneat penes filios. gl. vni⸗ ca⁊ ſingu dicit iſtam conuentionem valere, in. l. quod ſci⸗ lentemomnem equalitatem eſſe debere inter dotem ⁊ di⸗ ctam donationem. Si ergo nõ valet pactum in dote:ergo nec in donatione. Tene menti tamen:quia magna eſt au⸗ ſpecialitates quas ſupꝛa 63 thoꝛitas gloſſatoꝛis. ¶Et ad Poſui ſen falt ad.o. Par. vide alia in..ſi. C.e lure empbhr. A udo. Komain pꝛimam Infoꝛ. part. 64 inquantum querit qualiter pꝛomitti d tis. in verbo, ex matre. C. de bo. que libe.qs tamen eſt du⸗ bitatiſſimuin. per authen. equalitas. C. de pac. conuen.vo et bonam glo. in J. inuitum. C. de contrabẽ em 1 cbead Jten dotis per maritum vxoui.et concludit, qNodſe reſtitutio mam iuris communis pꝛomitti debet ſecun cancüfne g marito.j. e.⁊in rebus. 6. de iure doet! cũ um lüflio, j. oe verbo. ſigni. j. eo.⁊.ſi quis ſtipuletur di wnrenr neretur ſuper hoc. conſuetudo illa ſeruanda d diſpo⸗ ſi nolit F.qui aſſidua.ff.de edil. edict.⁊. ſi windeet ar. de aqua pluuia.arcẽ.vbi autem conſuetudin Kplacuk, rie:tunc recurrendum ad ius commune argu ddetge 55 tempoꝛalis: de reg. iur Addt, qs in hocyltimabeno quitur. Si enim ſint conſuetudines varie ſtan,o bene o time legitime pꝛeſcripte:vt j. de Lürere ee eſtw alimenta in. c.cum de beneſicio depꝛeben j à verſſſ ſuetudini pꝛime ſtandum eſt. ita loquitur diet dahi poꝛalis. ſecundum verum intellectum. bi— pareat vel pꝛioꝛitas vel poſterioꝛitas, ſtandum enana quam introducitur mariti facilioꝛ obligatio ſd llpa ſtra. tutl tutoꝛ, qui repertoꝛium.ceterum.h eadmin in capi.exparte.de cenſibus c. bieſt calüs, d Summarium.& 1&ᷣ Pactum fllie, quando non pꝛeiudicet patri i dot repetitione.⁊ quid in dote pꝛofectitia?nu.ꝛz⁊ viden ro. b.⁊ numero.7. unn⸗ 3 Scientia filie, quando pater intendit age quod habetur 18 ehlire nu. O. 7. 1I. Lentadan 4 Furioſus non babetur pꝛo contradicente, indscnefie ne mentis foꝛet, condicere non poſſet.⁊ nu.az. 5 Pater filia abſente, vel ignoꝛante pꝛeſtita cautione qad dotem pꝛofectitiam agere poteſt. 8 Liberatio facta per ſilium debitoꝛibus paternis anſent patri non pꝛeiudicat, pꝛeiudicet ipſi filio poſteabereqi 9 Filia ſui iuris quando poſſit ſibi in dote pꝛeindicareig ea non contradicens quando habeatur pꝛo volente on ſentienternu.io. 11 Taciturnitas an ſufficiat in actu, quando exdiſpoſtion legis licentia requiritur. Filia furioſa exiſtente, pater ſolus agit ad dotem, 14 Pater agens pꝛo filio, quando caueat ſilium rem ratan habiturum: 15 Socius agens pꝛo altero ex ſocijs, quando dieaturbae re mandatumtremiſſiue. 16 Pater quando poſſit agere ad dotis repetitionemen- iuncta filia: 7 Actio de dote competens patri filie, quod ſit vna- 13 Abſentia ⁊ furoꝛ in quibus conueniant:⁊ in quibusror: remiſſiue. 19 Pꝛeſentia coꝛpoꝛum cum animi abſent ia, qd eſſe poſſt. 20 Emptoꝛ eui mota eſt lis ſciente venditoꝛe, an tenestrii litem denunciare? remiſſiue. Sed trum CAoluntas fllie in poteſtte V conſtitute, irca dotempuſd ctitiã ei ſui iuris effecte, pꝛeiudicat: patri autem minime. Et filia ſane mentis, eo ipſo, qð patri de dote agentinn contradicit, ſingitnr conſentire. Idem in filafurioſaſt 1 cus autem in abſente. hoc dicit. CNota pꝛimo rpacv⸗ lie non pꝛeiudicari patri, quominus actionem babeat dotis repetitionem, ſcilicet illã, quam et pꝛins anteql 2 fllia ſuper dote paciſceretur, habebat.(No ſecũdo, pactum filie circa dotem pꝛofectitiam tempoꝛe, qnoetin patria poteſtate, quamuis non pꝛeiudicet patri, e 3 3 cat tamen ſibi ſui iuris effecte. ¶ Ho.tertio Aölüne quod ſcientia, cum non ſit contradietio, habetur poop ſtatione conſenſus, ſeu voluntatis, eo caſu, quo pata 4 dotem intendit agere. Ho. rquarto eadem ratio nun in his, in quibus quis ſi fane mentis foꝛet, non poſſet dn tradicere:furioſus exiſtens, habetur pꝛo non contra i 5 te. Et ad hoc ſemper allegamus hunc tex. Ctoari dem verſi.patrem filia abſente, at q́; ignoꝛante erefe, ſe ad dotem pꝛofectitiam, pꝛeſtita tamen cautione 4 to. Ad idem. C. de pꝛocurat l.non ſolum ſſi dotis. cz tex.ibi, quod adiuncta filie perſona poteſt babers an 6 ſic vult tex. quod quemadmodum antequam filia pete ſ 4 d rauaidenr berltun hinacionede dole pli galum nlavraüüſtin urcwtomatrimonidne boepodein Sttl terddiniſeridenter otr tan oftradieendibibe cioyimconfenlus haber pateraldotemaincide droJntexiiwiderici voncötradientéhaberi coile relilarequiriture Wencum Adidemjiren cladiet noncötradicere ftacunmrideriſtatutore dmcöſenſumſen polun nechcoötradica peſtdub rdogidentäſetre pe ſconſeglusftnsnöalten wdonlanlinteligendeh Inpelidedle e göches 5 vdircquirtur arort Knoncödasieeſikenns maſdo erbeumexgeſio ridsſüftiwmgoſan dahaalegealmmsde tl 1 Kraptem Eteninl Amdislägeran Iter narium ter intendit a99,. amusn. Kontracicente ii onpoſſetenun, rante preſtitz cagtin, varſ ſtitacautin debitoribuspatenisn wdicetipfflio polrah tſibi indotepreilli dobabeaturpoo oln actu,quando exdini 7 8 dote quid paciſceretur, habebat actionem de dote, erer, citium ſilie tamen voluntate neceſſario requiſita:vt. 3. in verſi. deniq;.⁊ j.pꝛoxi. Ita ⁊ nunc cum flia pacta eſt ean⸗ dem actionẽ habeat pater filie accedente voluntate:nõ ta men eaper patrem de neceſſitate habenda: vtputa. arg.l. cum dos.verſic.ſi vero ſit pacta.3.de do. Pactum igitur ſilie patri non pꝛeiudicat etiam in illaeadẽ act.quam ante ſilie pactum habebat. ⁊hoc eſt ad inſtar aduentitioꝛum, in quibus patri queritur vſuſfru.⁊ incumbit iudicij exer/ citium. In illis enim nec factum filij circa actionẽ aliquo modo pꝛeiudicat patri:vt l.cum non ſolum.filijs. C. de bo.que lib. ¶ In tex.ibi,qñq; ſi ſui iuris ⁊c. Supple, moꝛ- te velemancipatione.vnde notãdum, qð pactũ per fliã circa id qð cum patre babet cõmune, pꝛeiudicat eidem, etiã ſui iuris effecte, adeo: quod ſi ſit patris heres nihilo- minus experſonapatris actione de dote non poſſit age⸗ re.Ad hoc ſimile eius, qð diximus:qõò qᷓᷓuis ſi filius tutus exceptione Macedo.ſoluat, ſolutum nõ repetat: vt l. qui except ffde condi.inde. Patri autem repetitio conceda tur:vt l.ſi filius..ſi cer.peta. Ipſi tamen filio qᷓuis here/ di etiam, vt ex patris perſona, repetitio denegatur. 8. de condi.inde.l.ſed ſi non ſoꝛtem.ſi filius..ad acedo.l. ſed ⁊ mul.ſilius. C. eo.titu.l.ſi permittẽte. CAnde ſunt hec arg.f ad queſtionẽ, an liberatio facta per filium debi- toꝛibus paternis pꝛopꝛijs, qᷓᷓuis patri non pꝛeiudicet. C. de pac.l.ſilius. cum ſimili.tamen pꝛeiudicet eidem filio he redi patris exiſtenti, adeo: vt nec ex patris perſona agat. Que fuit queſtio Spec.in titu.de pac.poſtremo.verſic. quid ſi filius. Dy.⁊ Bar.in.l.filius. j. de ſolu.⁊ l.cum domi nus g.fi.j.de pecu.leg.⁊ dic vt Bart.in legibus ipſis dicit: nec refero:quia non addo. ¶ In tex.ibi,nocebit ei iſta ſti pulatio. videtur † hec litera velle, qð filia ſui iuris poſſit ſibi in actione de dote pꝛeiudicare.qð etiam videtur ex/ pꝛeſſum in.l.⁊ heredi.ſ.ſilius. S. de pac. Sed hoc intelligi⸗ tur ſoluto matrimonio:non autem conſtante, vel ante. et bocpꝛobatur in l. Attilicinus.⁊llicet. a. de pac.do.¶ In tex.ibi, niſi euidenter cõtradicit. ⁊c. Supple, ⁊ cauſam iu⸗ ſtam contradicendi habeat: alias enim illicita contradi⸗/ ctio vim conſenſus habetj. e.l.ſi cum dotem.verſi.qð ſiis pater.⁊l. dotem.⁊ in.cj. de his que ſi. a ma. par. cap. Cũ ibi olusagit ad doten, 10 no.(In tex.ibi, videri cõſentire pater, ic. Ho. † hic Bal. do canest fiinm remt ſociſs qunntodieaturb 3 addotis repetitionen perrirflie qnodſtmn sconuenianterin quibe nnimiabſentin deſtg lente vencitoie antene h. Cloluntas flleitee conſtitute, eircadetn, eincicat petn actane „adpatri dedote g mtire. demilufn icit CRotapinoie vominus acionende⸗ to eatenea⸗ Zo quarto aten— noncõtradicentẽ haberi pꝛovolente ſeu cõſentiente, quã- do ille vel illa requiritur ad habilitandum perſonam ad agendum. Ad idemj. rem ra. a ha.l. quo enim§.j. vbi gloſ ſella dicit non cõtradicere ratihabi.par foꝛe.vnde arg.ſa⸗ tiſtactum videri.ſtatuto requirenti in cõtractibus pupil⸗ loꝛum cõſenſum ſeu voluntatem conſanguinei,ſi ille ſciat, neq; cõtradicat:qð eſt dubitabile eo:qꝛ vt hic vides tex.in verbo, videri cõſentire.per hanc non contradict reſultat conſenſus ſictus:nõ autem verus:ſtatutum autem de ve⸗ ro conſenſu intelligendũ eſt. Ad hoc.C.de his qui ve.eta. impe l.ſi.de elec. cle. qð circa. Illud autem eſt indubium: qõ vbi requiritur authoꝛitas, nõ ſufficit cõſenſus tacitus ex non cõtradict.reſultans: quoniam authoꝛitatis inter⸗ poſitio verboꝛum expꝛeſſionem deſyderat, adeo: vt neq; nutus ſufficiat:vt no.gloſ.oꝛdi.in.l.etiam.5. de autho.tut. Pꝛo qua alleg. caſum.j. de tute l.j. nutus. Simile eſt de u licentia f vbicunq;. Et enim lex deſyderat qð ad actus le gitimatiõs.ſeu perſone alterius liceñ.nõ ſufficiat tacitus conſenſus:ſed requiritur vera expꝛeſſio: vt eleganter de⸗ terminat Jo. Andi in. c. ſi abbatem. de elec. lib. vj. in nouel la.: ſequitur Lap. in ſuis allegationibus, alleg. lxxxvj.qð dictũ non eſt alibi. ¶ In tex.ſi ſiliam furioſam habeat ⁊c. 12 vbi t igitur actus ſit aduerſus quem exiſtentem ſane men tis/qui non potuiſſet contradicere: vt eſt in patre dotem iuſte petente: furioſus exiſtens habetur pꝛo non contra/ dicente:ſecus vbi actus fieret in quo ſane mentis exiſtens poſſit diſſentire: quoniam tunc furioſus exiſtens habe⸗ tur pꝛo non conſentiente:Vvt.l.qui ad certum.3. locati. Qal⸗ lit antem hoc in negotioꝛum geſtione:quoniama ſi in illa ſane mentis exiſtens potuiſſet contradicere:tamen furio/ ſus exiſtens habetur pꝛo non contradicente:vt l.iij..ſi fu rioſus.cum ſeq..de nego.geſtis. ¶ In texiibi, conſenti⸗ 3 re.ibi, quis eam merito credet ⁊c. Cuin enim filia eſt fu⸗ rioſa poteſt pater ſolus de dote agere.⁊ idem econuerſo: cum furioſus eſt pater, ſiue male vite, aut abſens: poteſt nllia agere actione de dote ſola:‚paterno nõ expectato con Soluto matrimonio. ſenſu:vt pꝛobatur in.l.ſilius..nam quod ad dotis.Z.de pꝛocura.⁊ in.l.ſi longius. 5. ſi flius. C. de iudi. 3. ſi certũ pe tall.ſed ſi vnus.. pꝛetoꝛ.⁊.filio. j.de iniur.⁊l.ſi cum dotẽ. verſi. necnon.j. eo.Et eſt certe no.dignum, qðpatre abſen te ſeu demente poteſt filiafa. circa dandam dotem, ſola pa cta omnia adijcere paterno non accedente conſenſu: vt eſt caſus ſing.S.de pac.do.l. quotties. Quam tamẽ hodie pu to coꝛrectam per.l.ſi furioſi. C. de nup. volẽtem in caſu de- mentie dotemcõſtituẽdam filie arbitrio curatoꝛum:et ſic ille, cuius eſt arbitrio curatoꝛis et conuentioni adijcietur circa dotem. ¶ In texiibi, rem ratam filiam babiturã, ꝛc. 14 No. tex. † qð quamuis vbi pater agit tanquam legitimus 15 15 filij adminiſtratoꝛ, non requiritur eum cauere rem ratam filium habiturum:vt glo.ſirmat in§.ſed hoc hodie.inſti⸗ tu.de ſatiſda.in.l.cum non ſolum.§. vbi autẽ. C. de bo.que libe. Itẽ et vbi agit pꝛo filio,vt omnino extraneus,requi⸗ ritur ſatiſdatio:vt.l.ſilius.S.qui ſatiſda. cog.vbi tamẽ agit nomine pꝛopꝛio, eo tamen caſu, quo requiritur conſenſus filij:ſi non agit vt legitimus adminiſtratoꝛ:debet cauere de rato. Ita eſt hic caſus no.ibi, in.d.§. ſed in dotis.lnon ſolũ.de pꝛocu.per Bar.in.l.ij.in H.filiaj.rerũ amo. CIn glo.ꝓ ſuper verbo, admiſſam.ibi, vnus enim ſeᷣ ocioꝛum, no mine ſuo tantum, ⁊c. Et ſic ſentit gl.qð vnus ſocioꝛum nõ videatur habere mandatum agendi pꝛo alio ſocio.de quo dic, vt infra dixi hoc anno in ij.. ex his.j. de verbo. obli. in vno autem ex duobus reis credendi, non: ſecus, clarum eſt eundem ſolum ſuo nomine agere, non autem coꝛrei:vt 5.de arbi.l.ſi duo. ¶ In eadem † ibi, hic ipſo iure ꝛcMec ſolu.repꝛobatur per legem, nibil intereſt.j. de reg. iur. ⁊ ſi⸗ militer ſequens:vt hic per Bart. dicentem poſt Jaco. de ETlre.qð vera ſol.ad.d.l. eſt, qð aut pater vult agere ad do tis repetitionẽ cõiuncta ſibi, vt quaſi ſocia in act. de dote filia:cuius facto alteri facta fuerat mariti delegatio:⁊ tũc non poteſt: quia cum addidiſſet ſecum inhabilẽ ad agen⸗ dum, repellitur. Et iſte eſt caſus. in. d.l.cum dos. ver.ſi ve ro ſit pacta.vbi eſt caſus ſing.qð reijcitur libellans.cuius perſona agere poteſt, ſi ſibi copulet impotentẽ agere. Bu ius eſt ratio:qꝛ quod poteſt agens facere, nõ vult. Poteſt enim agere ſolus:⁊ hoc negligit:qð autem vult, nõ poteſt: quia vult agere coniuncto ſibi act.carenti: quod quidem non poteſt. Cum nemo ſine actione experiatur.l.ſi pupil⸗ lus.videamus.cum ſimil.6.de neg. geſt. vnde nullius eſt petitio, eo: quia repugnant adinuicẽ voluntas ⁊ poteſtas 12 C.ſi quis alteri,vel ſibi.l. multum intereſt. de offi.deleg.c. 4 ¶ Aide Bald. cum ſuper.⁊hec eſt vera ratio illius ver. Ant pater agere vult de eiuſdem filie, ita denegantis voluntate: nõ tamen ad eius vtilitatem:⁊ tunc poteſt:⁊ ita intelligitur iſte tex. in ver. ſed vtrum. Pꝛo quol.ſilius.ver. nam qð ad dotis. 5.de pꝛocura.qui tex.ſᷣm eoſdem pꝛobat hanc diſtinctio/ nem, qð iudicio meo non videtur verum, eo: quia ibi nec dicitur, qð filia, cuius voluntatis pater de dote agit, vel pꝛocuratoꝛ ad agendum conſtituit, act. ſibi competente pꝛiuata foꝛet:pꝛout eſt in tex.noſtro. Sed vult hic, qð ad hoc vt pater de dote agere poſſit, non eſt neceſſe:ꝗð agat ſimul cum filia:ſed ſufficit, qò agat de filie voluntate, qua manifeſtata per non cõtradictionẽ ſoli patri agendi com petit exercitium:ꝛ ita vult ille tex. vnde puto, qòð verns in⸗ tellectus huius verſi. ſed vtrum.iſte ſit, ſcilicet quod pꝛo⸗ pter factum filie, boc eſt, qò pater non perdit illam actio⸗ nem de dote, quam habebat adiũcta perſona filie. hoc eſt que ſibi erat cõmunis ⁊ filie:⁊ hoc eſt, qò quo ad exercitin habebat accedẽte voluntate filie, que colligitur ex ſola nõ contradict.Ad hoc ſimile optimum, ſcilicet qð pꝛopter fa ctum flij,pater nõ perdit exercitium eius actionis, quod vt legitimꝰ adminiſtratoꝛ habebat in bis bonis filij, quo⸗ rum ſibi queritur vſuſfruct us accedente filij conſenſu:vt patet in. d.l.cum non ſolum§. vbi autẽ. iuncto§. filijs au⸗ tem. Et ſic vbi filia nõ fuiſſet pacta ſuper dote:patre age⸗ re volente requireretur eiuſdem conſenſus:vt.j in.l.pꝛoxi ma.vbi filia paciſcenti pater eandem actionem intentat ſine filie voluntate.et ita eſt hic recte caſus. Si autem di⸗ cto caſu intentat vna cum filia ab agendo repellitur pꝛo⸗ pter miſtionẽ inhabilis. Et iſte eſt verus intellectus dicti verſic. ſi vero ſit pacta.⁊ hoc modo nulla eſt inter iſtos tex. contrarietas, ad cuius ſolutio. valde laboꝛauerunt docto. 7 ¶ In eadem ibi,ſed Joan. † dixit. vna eſt ergo vera opi mio banc actionem de dote competentem patri et filie iiij in.l. Titiꝰ. 3. 9⸗ bus mo. pign.⁊ m.ſi filius. C.ð petitio.heredi. — —Siu eeeee 1 A. ————— ——ʒ⸗:—— 19 quo ad annum eſt abſens ꝛc. th vnam eſſe numero:quam coꝛroboꝛa:vt hic per Bar in gl. 3. in verbo, contradicat. in§.inuitus. In boc; an non con⸗ tradicens conſentire vide atur:dic vt plene dicam.j. in ca. Lque dotis.poſt Bar. ¶ In gloſ. ſuper verbo,crech et. ibi, ſed non babeat cauſam cõtradicendi ⁊c.vbi ergo furioſa caſu, quo exiſtente ſane mentis, habet cauſamn Siti aai⸗ cendi patride dote agenti puta:quia tredereturpor 5 vitium perſone, eum conſumpturum eſſe: tunc diſ roꝛ exiſtens habetur pꝛo cõtradicente.⁊ita limitatur iſte tex. 18 CIn gloſ. ſuper verbo, abſens. in pꝛin. In quibus con/ uentant a diſcõueniãt abſentia: furoꝛ:dic vt hic per Bar. uem non refero: quia non addo. C In eadem ibi, ſolu. 4 4 0. gl.quod poteſt eſſe pꝛe⸗ ſentia coꝛpoꝛis cum abſentia animi:⁊ hoc facit 5 jermie teſtis reddens cauſam banc: quia pꝛeſens fuit ſuper bis ipi rſenſum viſus, vel auditus:quod nõ que concipiuntur pe am ſentenl füuuſſe recte concludat: quia poſſibile eſt eum pꝛeſentem fuiſſe; uon tamẽ vidiſſe:quia etiam animus dirigebatur ad alia ßm Bald. pic, de quo tamen dic, vt per Barto. in.lij.in ſi. de autbo. tuto. vt dixi in.l.j.in pꝛinci ĩ. de verbo. obligati, CIn glo. ſuper verbo⸗ ſcire. in pꝛinci.⁊c. ſentit hic gloſf. dum̃ allegat l. Herennius. s. de euictio.qð vẽditoꝛi ſcien⸗ ti eſſe litem motam non neceſſario requiratur fieri denun ciatio per emptotem de quo tetigit bic Barto. tu autem dic vt plene dixi poſt eundem inl.non ſolum H. moꝛtis.j. de noui oper.nuncia. ¶ In glo.ſuper verbo,contradice/ re. ibi j. de lega. ij.l.cum patronus.⁊c.Sol. hec videtur fal ſa, per legem, alia. j. eo.l.cum pꝛocuratoꝛe.j. de re iud. vnde ſolu.vera eſt, quod igitur in caſull.ſi ſine. ſi. in glo. allega⸗ ta, pꝛocuratoꝛ agens pꝛo iniuria illata filio, apatre con⸗ ſtitutus cauet de rato:quia dubitabatur de mandato:nõ ergo cauet alias:vt.l.C. de pꝛocura.⁊ hanc communiter ſequuntur doct. Ideo autem no.caſum, pater nomine filij agens:quia actio iniuriarum ſibi competit, etiam iine flij conſenſu:vt l.in perſona.&.de pac.et l.ſed ſi vnius.filio.⁊ I pater. j. de iureiuran.⁊ eadem ratione, quando iniuria⸗ rum agit filius nomine pꝛopꝛio, eo caſu, quo poteſt: puta pꝛopter patris abſentiam, vel dementiam non requiritur quod pꝛeſtet cautionem patrem ratum habiturum: quia tunc ill am exercere poteſt ſine patris conſenſu: vt patet in Llege Coꝛnelia.in lege ſ.de iniurijs.iuncta lege, ſi lon gius g. ſi ſllius. Z.9de iudi a.d H.ſilio. Summarium.. 1& Lonfenſus illius, qui requiritur in exactione: idem requiritur in ſolutione extra iudicium fienda. 2 Exigere dicitur, quando ab inuito extoꝛquetur. 3 Comiuncte perſone, ſolui non poteſt. et vide numero. 5. et ⁊ numero.7. 4 Hullum quod abinitio fit ex poſt, per ſuperueuenientem equitatem confirmatur.⁊ nume.5. 8 Exactio iudicialis dotis a ſolutione voluntaria, in quo differat. 9 wrütovanzdovberelar ex folutione facta alteri, quam creditoꝛi niat: ĩ ex poſtfacto pecunia ad creditoꝛem perye⸗ 40 Actio dotis qualiter ſit communis inter patrem et fi⸗ liam: n Filius etiam quo ad legitimam, ꝙ nullum ius babeat in bonis patris viuentis.— Lex, in rebus. C. de iure dot. an babeat locum in dote ꝓ⸗ fectitia ⁊ nume.2.z.iʒ.⁊ ſeq. a6 Stipulandi coꝛreoꝛum vnus etiam inſolidum ſi agit, non cauet de rato reſpectucoꝛrei. * Q n ſe olum In actione de dote, b 45 eque communis eſt pa AN tri⁊ filie, vni facta ſolutio, alteri non pꝛeiudi⸗ cat:niſi in alterius vtilitatem verſum ſit. hoc di 1 cit cum Iſequen. †Ho. pꝛimo: quod cuius conſenſus re quiritur in exigendo, eiuſdem requiritur in ſolutione ex- tra indicium faciẽda, quod declara vt bic plene per Bar. qui quo ad hoc ſuppletione non indiget. ¶ MNota ſecun⸗ 2 do ſecundum intellectum, tquod exigere pꝛopꝛie dicitur, Zudo. Koma. in pꝛimam Inſoꝛ. part. 4 quo dic vt. j. dicam. C 0⸗quarto ep fi.lxrcumJſ ui abinuito exto:quet. Ad idemj. 63 e Sg.ſi rem.de quo dic, vt ib vdlde legiijlſchien fTconiuncte perſone id, quod alteri debetur drdiijqnod to ſolui non poteſt:vt hic patet. aam nullae uſ manda, iuncta perſona:quam pater ⁊ fllia:et tamen ded Sis con ne eins voluntate non poteſt ſoluere patri:nec ß ſe 48 ecno rnaui tinregu id quod ab initio nullũ fuit, aliquando cont pter ſuperuenientem equitatem de quo dic non firmatur. libꝛo ſexto.per Dyn. ⁊m lege 5 tio.j. de regulis iuris. CHotarvltimo, daoaüſa db ini tis ab initio inualida:quia facta fllie ſme volunta n 8 s vel econuerſo:reconciliatur ex poſtf ſolutionem in vtilitatem ausſind nns ii tum eſt, conuertatur. ¶ In text:ibi, ſet vtriuſ derſih tas exquiratur. Sic ergo non poteſt ſolui paun tahe ſenſu filie:nec econtra. vnde argumentum ad queſt Ladh an coniuncte perſone ſine mandato poſſit ſolmn we ri coniuncte deberetur: In quoquidem gloſſl 8 1 curatoꝛi.j.de ſolutio. Garto. pic⁊ Baldlin prim 3 1 d res iudi.tenuerunt, quod non, argumen huius tat d J.vt leg. nomi. caueatur. et. l.qui inoliena uanglan 3 de negotijs geſtis. Ad quos addo alios idem pꝛob 28 in.l.ſilius. S. de pactis.et.l.ſi pꝛedia furioſij.deſo pꝛobant omnes duas. Pꝛimam quia certum eſt qnodno magis debet operari tacitum mandatum ad egencun ex legis diſpoſitione pꝛoueniens:yt eſt in conunct og ſona:que pꝛo coninncta ſine mandato agit,it ſcsjh cum ſimi. ſupꝛa de pꝛocura. quam mandatumexpvſnn, ſed habenti mandatum expꝛeſſum ad agendunaa do) teſt ſolutio fieri l.ſed ſitantum.5.de Pactis. hocitaide ſolutio.l.ſi pꝛocura.meus.ſupꝛa de pꝛocura ergo nac b bens tacitum:et vide hic in marito, quãuis alegebabe mandatum agendi pꝛo vxoꝛe l.maritus.ſupꝛa depvan, tamen eidem vxoꝛi debiti ſolutio ſieri non poteſtlann maritus. C.de ſolut.iij.quia ad ſolutionem recipicncn requiritur mandatum ſpeciale.l. vero pꝛocuratoni pet lega. vel ſaltem generaliter mandatum ad negotiaxtii dem et lege, qui hominem.§. ſi Titium infrade ſoio tio. Sed coniuncta perſona non cenſetur babere generr le mandatum ad omnia negotia:quia hoc non reperitr iure cautum:nec reperitur intra caſus in quibus requin tur ſpeciale mandatum.l.illud§. ſi te lis. iuncta lpattr de mino igitur ⁊c.Et per hanc opinio.videtur eſſe caiis in.. iij.. ſed ſi foꝛte. infra iudi. ſolu. ¶ In contrarium ta men facit et foꝛtit er. l.ſinautem.in pꝛinciaunctalſipnpl li..ſina.pꝛoxime pꝛece.s.de negotijs geſt. Ibi enin die⸗ tur, quod negotioꝛum geſtoꝛi non imputatur ſi non exu- git ab alijs quod ei debebatur, cuius gerebat negotis Subdit rationem:quia actionem exercere non potcñ ne mandato. Poſtmodum in l. ſinautem. dicit hocinpn tari ei, qui ſine mandato pꝛeſtita de rato cautione age re poteſt:vt dicta.Iſeda pe. Sed huiuſmodieſt conim⸗ cta perſona:ergo ſibi imputatur, ſi non exegiteet ſeſenni tur quod exigere potuit vt ibi eſt caſus. Alias enim non imputaretur:Non video ad illum textum aliam reſpon ſionem, niſi quod dicamus: quod coniuncte perſone im putetur: quia non egit:quia ſi egiſſet pꝛeſcript qne um pꝛeſcripta eſt, interim non poſſet currere:non autem q tex dicit imputari ad effectum ſolutionis ſiende.(e cundo mirabiliter obijcit tex.in.Ntutori. ver.de cetcteru de negotijs geſt. Cuius foꝛmalia verba hec ſuntde cet⸗ ris vero, que ab alijs cui conſtituta iuris detenta craci non ſunt ab eo, qui nec agendi facultatem pꝛoptey i⸗ ptionis obſtaculum babere potuit, exigi non poteſt 4 goa contrario ſenſu exigi non poteſt ab eo negotian geſtoꝛum qui debitoꝛes eius cuius negotias rrebehhe exigit, qui facultatem agendi non babebat. Sedi hes coniuncta perſona:ergo ibi eſt caſus, quod illa pote 3 pellere ad ſibi ſoluẽdum ipſos debitoꝛes:nec victo 3 1 reſponſum niſ quod hoc arg.a contrario ſumenäman— eſt:quia reſultat in iure abſurdum, per pꝛedictau 3 ri contrarius intellectus.C.de condi.inſer.lijcum r tunc quid operabuntur illa verba, ab eo, qui nec 8 ſcio.Pon facultat em pꝛopter exceptio.obſtaculum)⁊cine do j enim ea referre poteſt ad habentem maͤdatum fpelim antes utio ouj uo ir koüm fen nednueEll, rü undn erikun fnurgwiunnt. nrgüuund 4 pioninusittetex pob liiceicomniſg ſiremo iliiCeotitibidund poeſt ſepet: quod nuio etorquere Aer dutionemoluntariam mumverbamreperirct dum abwiusopifnitgle anadepetiveradit.C ſdontwinnalegataxquc bunexigeeinpotil aninaitam pelpoluntari mo mocoent ſnpiii Krerepectuperorego anmrncttman ultnorrann Wumtoertorqnererte iicoeſewnpoſint 1 mannkmrſüe ante nodecitngen Wecuitn. Andd e 3 du Ci Remeinsf Kcd Cntnä üsd cergo wonpo Mden dunn mancknne, tufne nensxrteſtn gn QAlmne mandat a Kuraqnam mantednd —— wain.S depacislhh — d, Cuauisi wo vrorelmaritusi dedit ſolntio fenn n m quia ad ſolutiopen ih un ſpecidlelreropuaa rahter mancatun aom ninem. g. ſi Dtim irn crſonanon cenſetrear na negotia quiaboer ertturintra caſpsngi am Lullud.ſitelsichal tper banc opnionicern ffrainci ſolu(Rorr Ufnautem. m pindma ces de negorsget Jin mgeſtonnonimputann debebatur, couus g uig actionem exeraremn odum in finauten denn leto pꝛeſtita de rad an rd be. Seckbuigftt inputatur inoncege nit yt bi eſtcaſls Sus deo adilun tertm in mus:qnoc erninmn git quiaft egiſe hun non poſſt anaen efferum ſlntonsin iei terin timn⸗ as foꝛmalia zettetan cuiconſttrts inben, cagenci aulen ubarepormtahn expꝛeſſum:quoniam huic ſolui non poteſt: vt. hoc iure. cum alijs allegatis ſupꝛa referens ad pꝛocurationẽ: cum litera loquat᷑ de negotioꝛũ geſtoꝛe: vnde pꝛo reſponſione cogita. Tamen dicta communis opinio venit duplici⸗ ter ⁊ſingulariter limitãda.Pꝛimo niſi ipſi cõiuncte per⸗ ſone ſoluatur debitum ex contractu celebꝛato, per eã ſu⸗ per re coniuncti, cuius negotia gerit. Ipſi ſoluens enim tunc liberatur duobus caſibus. Pꝛimo, ſi ignoꝛat eum non habere mandatũ.Secundo/i ſcit:⁊ ipſe cui ſolutio fa cta eſt, ſoluendo illi eſt, cuius negotia gerit. iſte eſt caſus ſingularis.j.de ſolutionib.j.filie. Secundo niſi ea coniun⸗ cta perſona, cuius alter negotia gerit, pꝛodigus ſit: quo- niam tunc coniuncte ſolui poteſt. Roc pꝛobo: quia licet coniuncta perſona infra patrem, non habeat poteſtatem agendi pꝛo ſibi coniuncta, requirentia ſpeciale manda- tum:pꝛout eſt ſolutio:vt ſupꝛa dixi, tamen hoc fallit: niſi illa coniuncta ſit pꝛodiga. Quoniam tunc alter coniun⸗ ctus pꝛo eafacere poteſt, etiam requirentia ſpeciale man datum.Iſte eſt caſus vnicus ⁊ ſingularis in dictal.ſi pa⸗ ter. ſequitur quod poteſt ſolutionem petere:⁊ ita declaro bunc paſſum. ¶ Item in tex. ibi, in exigenda, ſed etiam 8 Tin ſoluenda ⁊c. Et ſic videtur text. differentiam facere inter exactionem ⁊ voluntariam ſolutionẽ:vnde arguunt bic docto.poſt Barto.ad queſtionem, ſcʒ an pꝛocuratoꝛi ad exigendum conſtituto poſſt ſolui:de quo Specula.in titu.de pꝛocuratoꝛib.vt autem.ałs incipit verum. vbi firmat, quod non, per iſtum tex. Pꝛobatur:quia exigere idem eſt quod ab inuito extoꝛquere:non autem volun⸗ tariam ſolutionem recipere. Bald.autem hic, ⁊ in.l. fal⸗ ſuis.C.de furtis.⁊ in dicta.lij.C.quib.res iudic.in.l.item magiſtri. 6. de pac.in.l.quod quis.C.de pꝛocu.⁊ Ange. in l.ſi pꝛocuratoꝛ meus.pꝛeallega.firmant opinionem con⸗ trariam, quam ſecutus eſt Jacob. de Are. per. l.verbum exacte.j.de verbo.ſignifi.l.non obtulit.C. de nouall.indu/ ctum.cC.de ſolu.⁊.l.ſolutum O.ſolutam.de pigno.actio.et l.ſi quis ſeruo. de ſolutio. Et ita communiter tenetur: et pluries apud me pꝛacticaui:de iuris tamẽ rigoꝛe cõtra⸗ ria opinio eſt vera.icet enim gloſ.in.l.in fi. C. de Car⸗ bonia.edicto.dicat exigi tam a volentibus, qᷓ; inuitis:ni⸗ hilominus iſte tex.pꝛobat contrarium, ⁊ alius clarius in l.fideicommiſ.ʒ.ſi rem.de legatis.iij.tev.tamen eſt melioꝛ in.l.ij. C. eo.tit. ibi, dum dicit:neq;ʒ exigere, neq; accipere poteſt, ꝛ ſic patet: quod verbum exigere, ponitur pꝛo ab inuito extoꝛquere. Aerbum autem accipere refertur ad ſolutionem voluntariam.Si enim impoꝛtent ambo idem vnum verbum reperiretur ſuperfluum, quod eſt abſur⸗ dum.⁊ hnius opi.fuit gloſſatoꝛ in.l.ſed ſi lege.S.ſi autem ait.3.de peti.heredit. ¶ Nec obſtant pꝛima iura in partẽ contrariam allegata:quoniam licet:illa dicant, per ver⸗ bum exigere, impoꝛtari ſolutionem:non tamen declarãt, an innitam, vel voluntariam. Dicta autem Specu.opin. vno modo venit ſimpliciter limitãda, ſcã niſi verbum exi gere, reſpectu perſone pꝛocurat.ſi impoꝛtaret, ab inuito extoꝛquere:redderet mandatum fruſtratoꝛium:puta qꝛ talis eſſet pꝛocuratoꝛ ꝙ non poſſet in iudicio agere, et ſic ab inuito extoꝛquere:vt eſt ſeruus, vel monachus, qui in iudicio eſſe non poſſunt:quia ſi per lud denotaretur im poꝛt antia voluntarie ſolutionis:per illud intelligeret᷑ ſo- la voluntaria. œt ita eſt caſus in dicta.l. ſi quis ſeruo.:. d. ſolutam.vbi verbũ exigere, ad ſeruum refertur. Et de oc habes glo.oꝛdi.hoc dicentemj. eo.l.ſi cum dotem F.j. ſuper verbo, exactum. Et aduerte:quia pꝛo ea opinio.per quã ſupꝛa dixi, coniuncte perſone ſine mandato ſolui poſ⸗ ſe. gloſ. in.d.l. ſed ſilege..qꝙꝙ autem ait.de peti.heredi.di⸗ cit ibidem eſſe caſum rotundum.iunctall.ſi quid poſſeſ⸗ ſoꝛ H. illud. eo.tit. Sed ſi vis tenere opinionem cõmunem, reſponde pꝛout ibi ipſamet reſpondet:quia nec alia ſolu tio dari poteſt, caſu, quo filia ipſa ſe dotaſſet ex paterno peculio:cuius adminiſtrationem habet, ſi ſibijpſi dotem conſtituiſſet, eidem ſoli Ulius ſolutio fieri poteſtl. ſi filia. ð. de iure dotium. Caſus autem alij habentur in.d.l.ſi cũ dotem.ſi poſt ſolutum. ⁊§. eo autem tẽpoꝛe. ¶ In text. 9 ibi,/ actio t de dote vtriuſq; tolletur ac. Supponitur ipſo iure ſᷣm Dy.quem ſequitur Bald.vnde eſt notabilis iſte tex. ꝙ ex ſolutione pecunie facta alteri, qᷓ; creditoꝛi, que ta men pꝛouenit ex poſt ad ipſum creditoꝛem directo, libe⸗ ratur debitoꝛ ipſo iure. Secus autem ſi ad eundem per⸗ Soluto matrimonio. ueniat indirecte:quia non ei manualiter ſoluta fuerit:ſed in eius conuerſa vtilitatem: quia tunc liberatur debitoꝛ non ipſo iure, ſed exceptionis ope: vt eſt caſus nota.in. l. ſeq.qð bic non appꝛobat Bart.co:quia intellectus Dyn. ad hanc legem non ſolum repugnat gloſſ. eiuſdem ſuper verbo, peruenit. ⁊ qæ dum.l.ſi pater. loquit᷑ de exceptione doli mali, debet referri non ad eã exceptionem doli pꝛo⸗ pꝛiam, que cõcludit actionẽ ipſo iure non competere, ſed ad exceptionem doli, id eſt intentionis ⁊ facti, que exclu⸗ dit actione carentem, ſed de facto agentem. de qua ex⸗ cep.plene habetur in l.qui ſe debere.S.de condic.ob cau. per glo. vnde ipſe ex hoc tex.aliter not. ſcʒ ꝙ quamuis ex ſolutione pecunie facta creditoꝛi creditoꝛis ſine credito- ris mandato, reſultet liberatio debitoꝛum ope exceptio⸗ nis:vt.l.ſi opera.j.de excep.tamen ſol.debiti integri facta ei, qui eſt particeps obligationis, ſi in cõmunem vtilit atẽ verſa ſit, liberat᷑ debitoꝛ ipo iure.⁊ ita hic eſt caſus. C Tu aduerte:qꝛ pꝛimũ, qð Bartdicit, ſc; ꝑ ſolutionẽ factã cre- ditoꝛi creditoꝛis, cõtingere liberationẽ nõ ipſo iure. ſʒ ex- cep.ope:non eſt ita indiſtincte verũ.de hoc vide plene per eũdẽ in.l.ſolutũ.in.H.ſolutã.S.de pig.Cuius diſtinctionẽ in hoc appꝛobo.Quo autẽ ad ſecũdum, de quo dicit hic eſſe caſum, magis placet opi. Dy. diſtinguentis tex. vt ſu⸗ pꝛa notatum. Dininat enim ipſe dum verbum text. doli mali except.ꝛc. exponit intentionis exceptionem, ⁊ facti. ¶ In gl ſuper verbo, que ibi reſpon.ſicut duobus here/ dibus ⁊c. Nec hec reſponſio, nec ſequens eſt bona: vt bic plene declarant Dyn. ꝛ Bar. quos non refero:qꝛ non ad⸗ do:duntamen ipſe Bar. impꝛobando eaſdem dicit:quod quamuis, quando pater agit, ſufficit tacitus conſenſus ſi lie:vt..voluntatis. S.l.pꝛoxi. Sed quando agere vult fi⸗ lia, requiritur expꝛeſſus conſenſus pa tris:⁊ nihil allegat dic, ꝙ de hoc eſt gl. ſing. in. d.l.ſi cum dotem F.j. ſuper ver⸗ bo, voluntatis. Que an vera ſit, ibi dicetur. Reſpondent 10 autem ODy.⁊ Bar. ad. q. gl.⁊ ꝙ actio de dote cõmunis eſt inter patrem ⁊ filiam, eo modo, quo commune eſt ius de⸗ bitoꝛum, circa rem indiuidue penes duos teſtatoꝛis he⸗ redes.Quilibet enim her ed.act.ad illud habet inſolidũ Lij..ex his. cum ſimi.fꝑ.de ver.oblig. Hoc tamen plus eſt in hac cõmunione, ſcʒ patris filie: q cauſam vnus nõ po teſt agere ſine conſenſu alterius:qð nõ eſt in his duobus bheredibus:qꝛ vnus altero non conſentiente agit: vt.d.H. ex his.vnde:quia hec non eſttotaliter bona equiparatio, dicunt modernioꝛes:quod eo modo eſt communis inter patrema filiam, quo iuriſditio penes duos ſimiliter dele gatos:quia eoꝛum quilibet iuriſditionem habet inſolidũ potentia, ſed non exercitio, ſeu actu: ſed non quod vnus poſſit abſq; alio exercere:vt.c.cum cauſam.de offi.deleg. ⁊ quod not.in.l.duo iudices.⁊.l. Põponius.als, ſi vnus. J. de re iudic. Sed eiſdem non placet hec equiparatio: qꝛ ſi latitet ſilia,⁊ non ſuadente iuſtitia, nolit conſentire: po⸗ teſt pater ſolus agere: vt dicta.l.ſi cum dotem S. eo au⸗ tem tempoꝛe. Secus autem eſt in ipſis duobus iudici⸗ bus.vt dicto cap.cum cauſam.Sed certe in hoc male di⸗/ cunt: quia imo equiparatio eſt bona:⁊ in iudicibus eſt idem, quod in patre ⁊ filia: quia ſi vnus abſq; iuſta cauſa alteri iuriſditionem exercenti adiungi nolit, penes vnum iuriſditionis exercitium eſt inſolidum: vt arguendo de arbitro ad delegatum, quod fieri poteſt: vt in. c. vno de⸗ legatoꝛum.de officio delega. eſt caſus in cap.j. de arbitr. in. vi. Sed cum hodie ſoluto matrimonio dominium rei dotalis retranſferatur ipſo iure, ⁊ abſq; traditione in vxoꝛem:vt.l.in rebus.C.de iure dotium.licet olim ſecus: vt.l.ſi moꝛa.per Bartol.j. eodem.videtur hoc ſtare non poſſe: quia ſecundum hoc ſequeretur, quod dominium rei dotalis penes duos, ſcilicet patrem atq; filiam eſſet inſolidum. Impoſſibile eſt autem duos eiuſdem rei do⸗ minos inſolidum eodem reſpectu eſſe poſſe:vt.ſi vt cer⸗ to.ſ.ſi duobus..commodatill.iij..ex contrario.cum ſi⸗ milib. j. de acquirenda poſſeſſio. igitur ⁊c. reſpondet ad hoc Bald.quod erit communis vnio actus penespatrẽ, ⁊ſiliam non denotatiua partium, ſed denotans quod⸗ dam dominium penes quemlibet eoꝛum inſolidum con⸗ nexo tamen modo: quia non exercet vnus eius exerci⸗ tium ſine alio.Et ad hoc.l. in ſuis.j.de liberis: poſthu⸗ mis.vbi eodem tempoꝛe dominium rerum paternarum eſt penes patrem ⁊ fllium,⁊ inſolidum penes quemlibet. 3 —.—— ³ —— — 9 ——. — 2 —— 8„ 1 —'-—;— a Filius ius a no babet in boi nis patris vi⸗ uentis.vide.d. meum cum ibi noinſti de act. g.etiam ſi quis in fraudẽ.adſi. 12 certe 13 quod dicere nibilvalet: quia nontollit dictam difficul⸗ tatem. Pꝛeterea ſimile de.in ſuis.non eſt bonum: quia in eadem pater habet adminiſtrationem inſolidũ viuens ſine conſenſu filij:vt ibi, quod non eſt in dote: vt.ↄ§.vo- luntatẽ. Pꝛeterea ipſe filius viuo patre fingitur domi⸗ nus non autem eſt vere:vt patet ibi, in verbo; quodam, modo.⁊in. ſui inſtitu. de bered. quali.⁊ differ. ullum ius f vere filins habet in bonis viuentis patris ctia qno ad legitimam:vt.l.j S.ſi impuberiãj. de collat. bono.: not. per Dyn. BartoJj. de liber. agnoſ.l.ſilius. ⁊in J.ij.⁊. iij.in gloſ.C.de iuris ⁊ facti ignoꝛan.vnde dicunt bic moder⸗ nioꝛes dictam l.in rebus.non habere locum in dote pꝛo⸗ fectitia:quoniam illa ad dominiumnon retranſtertur in iiam/ſine traditione./ſed in ſolum patrem: vt!l.fina:ibi, quaſi paterne ſubſtantie facta ſit. C.ommumia vtriuſq; iudi.⁊ in authen.ſed quamuis.C.de rei vxo. act. ¶ Sed hoc non eſt verum pꝛima fronte:quia quamuis le ges ille dicant paterne ſ ubſtantie factam dotem:non ta- men negant quominus ⁊ſubſtantie filie, cuius dos dici⸗ tur pꝛopꝛium patrimonium: vt..iij H.ſed vtrum.cum ſi⸗ miltb. 3.de minoꝛibus. vnde ſitenemus per.o.l. in rebus. quod dominiumetiam pꝛofectitie retranſferatur ſine tra ditione in filiam:dico non eſſe abſurdum penes patrem ⁊ filiam eiuſdem dotis eſſe dominium inſolidum diuer⸗ ſis tamen reſpectibus.Reſpectu enim fllie eſt in eius do⸗ minio conſyderata commoditate: quia eſt eius commo⸗ dum fine conſyderato: quia quamuis ad patrem reuer⸗ tatur:tamen ipſe illam pꝛo ſecundo mntrimonio fllie re⸗ ſeruare compellitur:vt in authen.ſed quamuis.C.de rei vxoꝛie actione. Item, ⁊ quia moꝛtuo patre vel emancipa ta filia, in filiam ſolam reconſolidatur dos: non autem in alios patris heredes trãſit:vt dicta.l. vnica.§.videamus. Eſt fautem penes patrem eiuſdem dominium reſpectu exercitij ⁊ adminiſtrationis ſubtilitate iuris inſpecta. ha bet enim ipſe pater exercitium agendi non contradicen⸗ te filia:vt.voluntatem. Item ius dotis cõſeruande, do⸗ nec ſilia tranſeat ad matrimonium ſecundum:vt dicta au hen.ſed quamuis.ỹt quod ita diuerſs reſpectibus poſ⸗ ſit apud ambos inſolidum eſſe domininm:pꝛobo ex text. ad hoc ſinguin ſi.in dicta.l.in rebus.vbilitera foꝛmaliter ſic dicit:cum eedem res ab initio vxoꝛis fuerint, naturali⸗ ter in eiunſdem permãſerint dominio:quamuis per legis ſubtilitatem earum tranſitus in mariti patrimonium vi deatur ſieri:vnde cum rei veritas non deleatur, vel confu ſa ſit:volumus eam inrem actionem, quaſi in huiuſmodi rebus pꝛopꝛijs habere, ⁊ſiue naturali iure mulieris res eſſeintelligãtur, vel iᷣm legis ſubtilitatem ad mariti ſub⸗ ſtantiam perueniſſe per vtranq; viam: ſiue in rem, ſiue bypothecariam ei pleniſſime conſulatur ⁊c. vnde notan⸗ dum dominium reidotalis penes quemcunꝙ; maritum, ſcilicet vel vxoꝛem inſolidum diuerſis reſpectibus foꝛe: quia penes vxoꝛem eſt conſyderato iure naturali, hoc eſt conſyderato, quod ad eam in effectu pertinet dotis com- modum. Quia pꝛopter eandem maritus ſubit onera cam uutriendi:penes maritum non eſt inſolidum conſy⸗ derata legis ſubtilitate, hoc eſt, conſyderato, quod ipſe dotem poſſidentem ad iudicium, vt dominus trabit: non autem vxoꝛ:vt.l.dote.C.de rei vendi.⁊ hanc puto verita⸗ tem. ¶ Sed teneamus quod vera ſit doc.communis con cluſio, ſcʒ quod in vxoꝛẽ retrãſferatur ſoluto matrimonio dominium ipſo iure, per dictam.l.in rebus.etiã ſi ſit dos pꝛofectitia, quod ego minime puto verum, per tex. d. l. in rebus.ibi res ab initio vxoꝛis fuerint ⁊c.⁊ ſic patet quod loquitur in dote aduentitia: quia in pꝛofectitia anteqᷓʒ res in dotem detur,dominiũ eſt apud patrem: vt.l.pꝛo ctitia.ã.de iure dotium.Ceterum ſi volumus dicere, ꝙ in pꝛofectitia dicta lex loquatur, dico quod trãſlatio do⸗ minij ipſo iure ſit ſolum in perſonam mulieris.per illam lnon autem patris. quia in patre non reperitur iure cau tum de tranſlatione dominij: vnde ſtabo regule l.ſi age⸗ re.de rei vendi.⁊l.traditionibus.C. de pactis.Nec eſt ve/ ic rum, ꝙ pꝛiuilegium hoc datum filie, competat etiã pa tri: qboc eſt contra caſum in.l.aliud.a.de pact.dota.vbi tex.dicit, ꝙ quamuis pꝛinilegiũ filie ſit:vt non valeat cõ⸗ uentio, ꝙ dos per maritum tardius reddatur, qᷓ; de iure communi debet: vt.l. Attilicinius.eo.tit.tamen cũñ patre valeat vt ibidẽ᷑.Et ſic poſſumus dicere, qd tũc nõ erit do- Zudo. Koma.in pꝛimam Inſoꝛ. part. miniũ penes quemlibet inſolidum:aſi fod⸗ 15 pꝛedicta. C Puto etiam hic, Ade deſtüht obiectio nium in mulierem retranſferriſine traditic eſſe:qꝛ quamuis hoc ipſi dicant per.d.lin dari rei ven.tamẽ pꝛopter hoc lex illa non ꝛobat. ꝑaret ex verbis litere, ibi, naturaliter in einſq 4 yt ſerunt dominio.⁊ ibi, ex naturali iure eiuſde perman res eſſe intelligantur. illa rei vend. non datur dneuliens nio retranſlato, ſed ex iure eo naturali, qd ſem lexdomi eandem matrimonio etiam conſtante permanfte dunn in rem actio domino naturali, vel ciuili iure G⸗Vnn 1 vt.in rem actio.ð.de rei vendic. Et hunc puto ompetar nouum intellectũ illius legis.¶ Ael poſſumus erum quãuis actio ipſa dotis ita ſit filie, ſicut patris; t, dun longius.in fi.ð. de iudi.nihilominus dominiũ ei aenlf ſolum patris. Auod patet:q actionem iniuriarn demeſ de quibus in.l.ſilinſfa.⁊.l.in factum. de actio.⁊ Oid habet pꝛopꝛio nomine:yt ibi.⁊llex Coꝛnelia anüis I pater. j. de iniur.ꝛ tamẽ, ꝙ ex ea actione filius ne gect minio patris querit hᷣm iura antiqua:vt.lj.ſi quisa idd ⁊ inſti.per quas perſo j. ¶ In ea.ibi, ꝙin dnobn⸗ an. 16 ſtipulandi, non eſt zc. Ho. ꝗê⁄—ꝙ vnus fexreis ſipnl ris quamuis inſolidũ agat, nõ tenetur pꝛeſtare cautoni rato reſpectu alterius coꝛrei: licet bene tenear uude conſeruando ipſum debitoꝛem indemnem ab aren 4 reo:vt.l.ſideicomiſſa..plerunq; in fi.vbieſtnotab ai 3 de legatis. iij. alin Summarium. 1& Pꝛopoſitionem hanc, annus deſmit: ꝙnoſii an non ſcit illam, annus incipit. 2 Annus emergens terminatur ea die, qua incipitet ji nu.6.ꝛ habet dies.ccclxv. 3 Fructus dotis per maritum ex dote perceptiante na trimonium, quod augeant dotem:⁊ ſic pꝛobat dotẽ, qnd vniuerſale.nu.i2. 4 Peincipium tempoꝛis cauſatur quando omniaſbſen tialia ad eius pꝛincipium concurrunt. 5 Dominium reidotalis in maritum nontranſtertur iij re tradita. 7 Menſis emergens ea die incipit, qua finem babet, 3 Dies emergens ea hoꝛa finit, qua incipit. 9 Amnus inceptus quo ad lucrũ fructuum perceptoum ex re dotali, quando babeat᷑ pꝛo completo: ⁊inii ane nume.iz. 10 Ambaſiatoꝛ reuertens boꝛa tertiarum, an debecthebe⸗ re ſalarium pꝛo integradie: Ambaſiatoꝛ ſi recepit pecunias pꝛo expenſis.an lucretu illud, qð eo reuertente ſupereſt: 14 Pactum, quod fructus dotis etiam matrimonmiocoſtu te:cedant lucro vxoꝛis, quando valeat: 15 Pactum quod vxoꝛ etiam durante matrimonio ſeipſam alere teneatur, an valeat: 1 61¶Daritus an teneatur indotatam vxoꝛem alere, iläaff ctione maritali tractare: 17 EActio de dote competens marito, quod etiam ſit bone ſidei,ſicut illa, que competit vxoꝛi.⁊ nu. 8. 19 Axoꝛ quando cenſeatur cõſtituta in moꝛa circadotisod tionem:ſi maritus ſuſtinet onera matrimonij: 5 3 pꝛececnt SEdiuiſione. Cataua ad maritum, quam ad vxoꝛem pertineãt: vbi vero tradi init, niſi ſciamus hanc pꝛopoſitionem, amus inci le de non poſſumus ſcire tempoꝛis pꝛosi eſſum d am tinum, niſi ſciamus eius pꝛincipium.(Hota öid 2 do annum † emergentem ea die terminari, qangam .. c 3 tium ſumpiit. ¶ Nota ⁊ tertio qðfructus rroete renivris Dwasoſnhes naüerqpeſtminen eins hodudtiunfa frachumerredotau p wonbbeturpoconpe amnirttimimitusluer matrimoniumpro coan tnent ad dotemevthie miaſieouiſſimiCo dguithie⸗ Dypoſteum, tsboratenturum, non deiſedpooearatadieit wraͤdeminollinyſuſca rumalegatur quaetat mmeahonoalgſulcep ſcrpaſdemamljali ꝛobiig Finalterdetern nmpotttadjeper ij untnihilcact.Wodlanxe ſletanitimpitterer aaukrlſuntflridype Agtueinemmeprenent rennatenntaemperui igeiramtrüpatmn t nmarium 6 bancanmusdeitgi, 2 mcipit. rnunatur eadie auain, dpy. 4 naritum ex dote pertaxte A Seant dotemerſepriin 9 dis cauſatur quandocm dium concurrunt us in maritum nonrafr die incipit qnafienba orafinit, qua mcipt. oad lucru fructuun babeat pꝛoconpievint ns boꝛa tertiarum, andin Fradie: tpecuniasproexpenia teſupereſt. tus dotis etiam macrna s,quando valeat ciam durantematiin leat: rincotatam ſpornin etens marito, quci te npetitrron.,, rur cöſtitutain moac nnet onerz matrinonn niſione. 63. n Ild tis computatir une Gahe wonfrderandun— 1 7 5 oniũſ dluttm en lyxoꝛem pertiti, onple f er dote ante matrimonium percepti, dotis fiunt.ꝛ ipſam augent. Ad idem.j. eo.l.ſi marito. in. ffi⁊l. diuoꝛtio. itẽ ſi meſſes.a.l.ob talem.cum ſequen.S.de vſur.l.videamus. La. ij. ante matrimonium. S. de iure dot.l.dotis fructus. F.j.⁊.ſi ſeruo. Ho. quarto t tunc cauſari pꝛincipiũ tem poꝛis, quando concurrunt omnia ſubſtantialia ad pꝛinci ium eius, vnde non ante cauſatur pꝛincipium anni, quo maritus lucrari debet fructus, quã dosſit tradita, ⁊ nu- ptie celebꝛate, adeo: quod traditio ſine nuptijs non ſuffi⸗ cit. C Hot. hic dominĩum rei dotalis nontranſferri, in maritum niſipoſſeſſione tradita:⁊ hoc verũ ſiue dos con- ſiſtit in particulari, ſiue in vniuerſari: vt not. gl.in.l S.ex iudi.j.de vſuſcap.pꝛo dote.¶ In text.ibi, ad; eundem diem ſequentis anni ⁊c.annus ergo emergens ea die deſi nit, qua incipit. vnde debet habere annustrecentos ſexa ginta quinq; dies:vt in.l.ita vulneratus.ad leg. Aquil. et l.cum heres F. Stichus. j. de ſtatulib.⁊ not. in.l.cum biſe⸗ xtus.de verb. ſigni.vnde facitad materiam.l libelloꝛum. J.de accu.⁊ not. Canoniſt. gl.in..ſi ꝓpter tua.in glo. quid dices.de reſcrip.in.vj.Mnnus autem communis incipit ſecundum diuerſas naturas,⁊ conſuetudines.Et ita ſimi liter f per hunc text. dici debet in menſe emergenti:vt ea die finem accipiat, quo initiatus eſt. Quot autem dierũ ipſe mẽſis intelligatur, habetur in aut. iubemus. C. de iu⸗ di.in.j.S. ſinautem dubius in gloſ. ſuper verbo, ſexagin⸗ ta dierum.C.de iure delibe.in.l.vbi lex.j.de reg. iur. Po⸗ nit Bar. in. d.l.cum biſextus. in.l. iij.C. de temp. appella. plenius Bald. in. l. eos.§. ſinantem. C. de appel.in. cj. quo tempo.miles in vſib. feud.a.l.j..ſi quis cau.vbi plene dixi gl.oꝛdi.in.c.quam ſit.de electio.lib.vi.Ita etiam per hunc tex.r dicendum in die emergenti, quot hoꝛaruma ſit:vide l. Romano moꝛe-de ferijs.⁊.c. couſuluit. de offi. deleg. Di uerſificatur in eo autem hoꝛꝛum terminus, iuxta diuerſi⸗ tatem iuris. Quas omnes diuerſitates iuris ponit gloſſ. melioꝛ, que ſit in iure, in. c.ij. de ferijs. ¶ In text. ibi, anni eius, quo diuoꝛtinm factum eſt. Quo ergo t adlucrum fructuum ex re dotali pꝛoueniens, vnus annus ceptus non habetur pꝛo completo: quoniam pꝛo tanto tempoꝛe anni vltimi maritus lucratur fructus, pꝛo quãto durauit matrimonium:pꝛo eo autem quod ſupereſt, fructus per⸗ tinent ad dotem:vt hic, ⁊.j. eo.J. diuoꝛtio.⁊.l. ſi alienam. ⁊.l. vnica.ſi⁊ nouiſſimi.C.de rei vxo.actio. Ande Bart.ar⸗ 10 guit hic,? Dy. poſt eum, ſ quod ambaſiatoꝛes reuerten⸗ tes hoꝛa tertiarum, non debent habere ſalarium totius diei:ſed pꝛo ea rata diei tantum.Et ad idem.l.iij.in..mi⸗ noꝛ.s.de mino.l.in vſuſcap.de diuer.⁊ tempo in contra⸗ rium allegatur.l. qua etate.j.de teſtib. l. ad rempublic.de mune. ⁊ hono.⁊.l.vſuſcapionibus j. de diuer. ⁊ temp.ꝓꝛe⸗ ſcrip.⁊j.de manu.lj.⁊.l.in omnibus.cum ibi nota.de act. ⁊ oblig.Finaliter determinant eum ſalarium perceptu⸗ rum pꝛo tota die, per. l.iij.j. de verbo. ſignific. que parum aut nihil facit.Mod.autem hic allegant.l. ab hoſtibus. F.ſed quid ſimpliciter.3.ex quib.cau.maio. Tu aduerte: quia aut vſi ſunt felici dyplomate, puta: qꝛ celeritate ſua longitudinem vie pꝛeuenit, adeo: quod vbi alius in ad⸗ uentu ad ciuitatem potuiſſet committere diem integrã: ipſi poſuerunt niſi partem tertiam:⁊tunc gloſ.ſingu.in.l. eos..finj.de fal. dixit eum percepturum ſalariũ pꝛo die integra. Sed illa falſa:qꝛ imo ſolũ pꝛo illa rata diei:vt eſt caſus inll. cõtinuus. cũ ita. ver. ſed cũ dyplomate.dever. oblig. arguendo de tempoꝛe ad rem.quod fieri poteſt:vt I.miles ita.⁊§. quia diximus.de re mili.⁊ per illam legem boc determinat Aar. Silli. Guil.⁊ Salic. Aut nõ ſunt felici vſi dyplomate:ſed communi curſu iter peregerũt: ⁊ tunc etiam credo non pꝛo die integra, ſed pꝛo rata eos ſalarium percepturos. Quoniam illud quod commenſu ratur tempoꝛi:ergo menſuratur menſura tempoꝛis, quẽ- admodum cum commenſuratur laboꝛi:commenſuratur menſura laboꝛis:vt.l. Seio.in pꝛinc.de annuis leg.Et ad hoc arg.S. loca.l.ꝗ inſulam.§.qui edes.ãlocat. ¶ An au⸗ temb, ſi f perceperint pecu.:pꝛo impẽſis, id quod eis re- deuntibus ſupereſt, lucrentur, vel reddere debeant: dic vt per Dyn.⁊ Bal.in.l. Lucius.§. a te peto. de leg. ij. per Bal.in.l.ſi creditoꝛ.ſiinter. mandati. Quibus illud adij cias, quod in legationis munere defuncti, pecuniasquas o ſumptibus perceperunt, reddere non debent:ſed ad eredes tranſmittunt. Caſus eſt ſingularis.j. de lega⸗ Soluto matrimonio. 14 tis. iij.llegatus..ſi quis in munere. Quinimo ⁊ finito le⸗ gationis negotio, ſi ex itinere infirmat᷑, ſumptus ex pu⸗ blico ſibi fieri debent, quia etiam pꝛo republica tũc abeſ⸗ ſe dicitur:vt.l.ſi cui.tandiu. S. ex quibus cauſis maioꝛes. per quem hoc ibi terminat Harto.( In text. ibi, quare 12 fructus dotis factiac. ructus ⁊ ergo dotis ante matri⸗ moniũ percepti dotẽ augent: vt hic pꝛobat᷑ cum ſimilib. ibi not.allegatis.vnde pꝛobatur dotem eſſe quid vniuer/ ſale, ex quo per fructus augetur. Quoniam ſi quid par⸗ ticulare toꝛet, augmentum non reciperet:vt.l.videamus. ũ. ſi actionem. de vſuris.⁊.l.ſi filius..j. de verb. oblig. cum ſimi. Pꝛo quo dic vt dixi..eod.in rub. ¶ In tex.ibi, ſed a quo pꝛimum dotale pꝛedium:c.Et ⁊ ibi, ex die nuptia⸗ rum ⁊c.pꝛincipium ergo tempoꝛis, quo incipit lucrum fructuum dotis in marito:tunc erat,cum cõcurrunt ſub⸗ ſtantie pꝛincipium ſcʒ nuptie,⁊ dotis traditio:in alijs au tem materijs quo ſummatur pꝛincipium tempoꝛis/⁊ cu/ iuſq; rei:dic vt plene not. Bartoj. de furtis l.fur eſt ma⸗ mfeſtus.⁊ Bald.in rubꝛi.de rerum diuiſione. In text. ibi, quaſi dotis facti ⁊c. Roc verum niſi facta fuiſſet con⸗ uentio, quod illi cederent lucro ſponſi:quoniam tunc do- tis non fiunt:vt l.dotis fructus.j.S.de iure dotiũ. Sed 14 ſtat dubium, †nunquid valeat conuentio, quod fructus dotis matrimonio etiam conſtante, cedant lucro vxoꝛis:? In quo dic, quod aut hoc non obſtante pur vxoꝛem alit maritus:⁊ tunc eſt conuentio nulla:vt in.l.quero.5. de pa ctis dota.Aut ſeipſam alit vxoꝛ:⁊ tunc conuentio valida. text. eſt in. l.ſi quis pꝛo vxoꝛe.ſi vxoꝛ.5.de donatio.inter virum.Quid autem ⁊ econtra, ſcʒ an valeat pactũ, quod vxoꝛ ſeipſam alere teneatur:dic, quod aut vna cum hoc fit pactum, quod fructus dotis, qui conſtante matrimo- nio percipiuntur, non cedant lucro mariti: ſed doti accre ſcant:⁊ tunc cõuentio valida.Caſus eſt in.l.ſiconuenerit. ad fin..de pact.dot.Et huius eſt ratio:quia quãuis ma-/ ritus vxoꝛi donet fructus dotis, tamen vxoꝛ marito re- mittit debitum adminiſtrationis.quod ipſi incumbit:cũ dotem accepit:vt.l. ex annuo.3.de donatio.inter virum.⁊ Lſicut. cum ſimilib.j. de operis liberto. Certum eſt autem donationem recipꝛocam inter coniuges eſſe validam: vt concludunt Cyn. 7 Bald.C. de inofficio.teſtamen.l.ſi pa⸗ ter puelle. Pꝛo quibus eſt caſus in.l.quod autem.ſi vir ⁊ vxoꝛ.5. de donatio. inter virum. Quodtamen intellige vſq; ad parem quantitatem, non vltra, quia in eo nulla eſt. Caſus eſt ſingularis recte intuenti inl.ex annuo.3. de donationib.inter virum. Aut vxoꝛ ſeipſam alit, abſq; eo quod fructus dotis dati accreſcant:vel aliquid a marito recipiat mulier, quod cum quantitate expenſarum, quid ſibi facit, ſit equale. Et tunc illa conuentio nulla:vt cõclu- dit Bal.in.l.pactum quod dotali.in fi. C.de collatio.⁊ re- cte:quia recte intuenti pꝛobatur in dicto.O.ſi vxoꝛ. ¶ An 16 †autem d indotatam vxoꝛem maritus alere teneatur: ⁊ d maritali affectione tractare:? dicit hic Bal. quod non, al⸗ legans gloſ. in authen. de non eligen. ſecund. nuben.circa fin.quam ego non reperio. Tu autem circa hoc bꝛeuiter dicas ſic:quod aut eſt indotata, eo: quia dos nõᷓ fuit pꝛo- miſſa.Et tunc maritus nonpoteſt eam repellere, ſed ali⸗ mentare cogitur ac maritali affectione tractare:vt in au thentic.quibus modis naturales efficiuntur legitimi g. quoniam.in authen. de nuptijs. ſi quis eum ⁊ in l. quod c ſi nulla. ð. de iure dotium. Dom. Imol.in. ljj. vt in poſ⸗ ſeſſione legatoꝛum.dicit, quod ali debet vt filia. Aut eſt indotata, eo: quia dos non tradita: ſed tamen pꝛomiſ⸗ ſa: ⁊ tunc maritus eam non ealere, ſed repellere poteſt. Caſus eſt. C. ad ſenatuſconſultum Aelleianum.l. fina. et hec fuit vera concluſio Innocen.in cap. per veſtras.de donationibus inter virum. Et vide ad hec que dicam poſt Bald.j. eodem.l. ſi cum dotem§. ſi maritus. In gloſſ.in.l. de diuiſione. ſuper verbo, nuptiarum. ibi, cum 17 actio ſit bone fidei. Notabi.eſt; hec gloſſ.volens, quod quemadmodum actio de dote competens vxoꝛi eſt bone fidei:vt in.fuer at.inſti.de actionib.⁊ in.l.vna..ſed ſi nõ d ignoꝛemus.C.de rei vxoꝛia act. Ita etiam ſi mulier illa, que competit marito.Et adbhoc pꝛimo tex.in dicta.j.vni⸗ ca§. vt plenius. ibi. Et in huiuſmodi actione ex vtroq; latere ⁊c. Secũdo:quia foꝛet abſurdum, quod maritus et vxoꝛ in ctu hoc dotis coꝛrelatiuo, iudicarent impares. Pares enim eſſe debent coꝛrelatinoꝛum qualitates:vyt.l. a ¶ Dies quot hoꝛarũſit.vide Bal. in. c. cun⸗ ctos.de elec.et adde ex quot diebus conſtet bebdomada. ⁊ vide de conſe. diſtin. v. c. qua⸗ drageſima. ¶ Quicd autẽ ſi legatus ſte⸗ tit vltra debi⸗ tumtps intra quodpotuiſſet ſe expedire, an debeat habere ſalarium: vide Bar. in. l. mer⸗ catoꝛes.C. de commer. r mer cat.Quid autẽ in rebꝰ eis do⸗ natis:vide no. in.l. dotalẽ.j. e. ¶ Aide tamẽ tex.⁊ gl. in ver. conſumptum. in. l.j..fi. ad.l. Falcid. vide in ſi. Lud.j. eo. in l.diuoꝛtio.in.ij. col.in verſi. ſed bic ſupereſtdu bitatio.cũ ibi notatis. ¶ Indotatã vxoꝛem, an te⸗ neatur mari⸗ tus alere vide etiam Bal. in Ipꝛo oneribo. C.de iur. dot. —— — —— ar 1 Plu 10 288 R Zudo. Koma.in pꝛim fin. C. de indic.vidui. vlti j.de accep.⁊ l.j. C. de cupꝛeſſis. lib.xj. cum ſimilib. ¶ An autem actio, quam babet mari 38 tus † cõtra extraneum ſit ſtricti iuris, vel bone fidei: bꝛe⸗ uiter videtur, quod ſtricti iuris. argumẽto ſumpto a coꝛ⸗ relatiuis per ſupꝛadicta. Si enim actio, que competit ex⸗- traneo ꝓ dotis petitione eſtſtricti iuris: vt no. gl. in. lij. Z. eo. ergo ⁊ econtra eiuſdem qualitatis eſſe debet in ma⸗ rito dotem petente. ¶ In ea.ibi ſed videtur mulier eſſe 19 in moꝛa ⁊c. Concludit er go gloſſ.quod r niſi aliqua cau⸗ ſa mulierẽ excuſet eo ipſo, quod poſt celebꝛatas nuptias maritus ſubit onera matrimonij, cenſeatur realiter in moꝛa conſtituta circa dotis dation tẽpoꝛe maritus incipit lucr em, adeo quod ab eo ari dotis fructus.Cum enim pic contractus dotis ſit vltro citroq; obligatoꝛius, co: q ſicut vxoꝛ tenetur ad dotem pꝛomiſſam dandam, ita ma⸗ ritus ad onera matrimonij p. ribus. C.de iure dot.⁊.l.dotis fructus. j ſuppoꝛtanda:vt in..pꝛo one- eo.tit.Conſequẽs eſt, yt eoipſo, qò maritus implet ex parte ſua: quia onera ſuppoꝛtat:cenſeatur vxoꝛ conſtituta in moꝛa implẽdi ex parte ſua, ſcilicet vt dotem det, ad inſtar eius, quod dici⸗ mus in emptoꝛe: vt eo ipſo„quod venditoꝛ adimplet ex parte ſua:quia rem tradit: cenſe etur emptoꝛ conſtitutus in moꝛa/ſi non implet ex parte ſua, in dando pꝛeciũ, ideo ad vſuras tenetur:vtl. Julianus..ex vendito. 5.de act. emp.⁊...curabit. C. o.tit..ſ..de pericu.⁊ commodo rei pen.z..ij. C. de vſuris.⁊ita ſequuntur bic Hart.⁊ Bal. eo caſu, quo dospꝛomittitur per vxoꝛẽ. Eo autein caſu, quo dos nõ pꝛomittit᷑ per vxoꝛẽ:tenet, qð non ſit in moꝛa ex- traneus ipſe conſtitutus circa dationem dotis, pꝛopter hoc ſolum, quod maritus incipiat ſnppoꝛtare onera ma⸗ trimonij:quia ex hoc nihil implet extraneo, ſed ipſi vxo⸗ ri.Et conſequenter ipſe eſt in moꝛa, velper erpꝛeſſam in⸗ terpellationem, vel per lapſum biẽnij decurſivt eſt caſus ſingu. in.l.ſin.pꝛeterea. C.de iure dot.⁊ conſequenter ab co tempoꝛe incipiat maritus fructus lucrari. ¶ Tu autẽ aduerte:quia idem Balqd.in.o.§. pꝛeterea.dicit, quod hec equiparatio quam doct.faciunt de venditoꝛe, qui poſſeſ⸗ ſionem tradidit ad maritum, qui onera cepit ſuppoꝛta⸗ re, nõ videtur bona pꝛopter tria. Pꝛimo:quia caſus leg. curabit.cum alijs allegatis loquitur quando vẽditoꝛ ha⸗ bet pꝛecium ⁊ percipit fructus:vel econtra, quando em⸗ ptoꝛ babet rem venditam, ⁊ non tradit pꝛecium:tũc enim contra bonam fidem ſit, ⁊ naturam contractus:quia non debet eoꝛum alter habere vtrunq;: vt ibidem in.l.bona fides.a.de actio.empti.⁊.l.cfructus.C.eo.tit.Sed in caſu iſto non ſit contra naturam matrimonij: quia matrimo- nium ſine dote eſſe poteſt:vt.l.fi. C. Oe dona.ante nuptias. Sed ad hoc reſponde:quod non conſyderamus an fiat contra naturam matrimonij, ſed conſyderamus, an fiat contra naturam dotis.xt certe ſic:quia de natura dotis eſt:vt onera matrimonij ſuppoꝛtentur:⁊ alias nulla eſt eius conſtitutio:vt.l.ſi pater mulieris.in fi.ʒ.de iure dot. al.ſi is qui Stichum§. ibi dos. codem tit.Si dicis, quod in emptione ⁊ venditione eſt pꝛeſtatio commenſurata, et coequalis hincinde:ſed in dote non eſt iſta confoꝛmitas: quia non requiritur qð dotis reditus ⁊ matrimonij one/ ra coequentur. Sed certe hec ratio magis eſt falſa, qᷓ; pꝛi ma:quia eoipſo, quod dos eſt conſtituta: eoipſo maritus iuxta reditum rei dotalis debet commenſurare expẽſas, quas habet facere in ſuppoꝛtandis oneribus matrimo⸗ nij. Text. eſt notabilisj. eod. leſſ cum dotem.ſi autem in ſeuiſſimo. Ibi, quod maritum afferre vxoꝛi decet ſecun- dum dotis quamitatem ac. ¶ Pꝛeterea eſt plus, quod ſi maritus vxoꝛi quantitatem aliquam aſſignat, cum qua ſeipſa nutrire debet, habeat excedentem: tamen reditus qui percipiũtur ex fundo dotali per maritum quatenus eſt exceſſus nulia eſt datio. Caſum allego ſingul. in dicta Lex annuo. ¶ Tertio dicit, quod magis cenſetur a mari⸗ to vxoꝛ ali alio reſpectu: qᷓ; botis contemplatione.argu. in. lltutoꝛ§. que tutoꝛibus j. de excuſatio.tuto. Secus au dem rem lius eſt in venditoꝛe:quia non ex alio pꝛeſumitur tradere ꝙG contemplatione recipiendi pꝛecium. Etideo faci⸗ tunc in moꝛa emptoꝛem conſtituit. Sed certe hoc nõ eſt verum:quia eoipſo, q ego aliquid facere teneoꝛ pꝛo⸗ pter aliquod pꝛecedens, pꝛeſumoꝛ facere pꝛopter illius Ppꝛecedentiam.arg.&.ſi quis cau..fin. j. de ſolu.i. ſi cum au⸗ tum. Si onera maritus ſuppoꝛtare tenetur pꝛopter dotẽ 20 actio.⁊ obliga. ¶ Dum autem circaho 1B am Infoꝛ part. conſtitutam:vt patet: quiaſi conſtitutano poꝛtandanon tenetur: vt ſupꝛa ixi: igitn, Tadſip co, qð vt ex pꝛedictis vides, itaeſt ocqualts cedie ⁊ vxoꝛe peri eſpectum tradendi dotem qu 88 mmarito quẽadmodum eſt coequalitas ⁊ coadequa t ad vxoxoy rem ⁊ venditoꝛem. Igitur rectius Gald mldnn empto⸗ Barto. concluſit, ꝙ ibi maxime: quiayt„qui hic adhe ctum emptionis cauſare titulum onero dirimr ter dicimus contractum dotis:vt.ler as contr de ſum. Itas ſimil E pꝛomiſſion Uone ſde quod ſi per vxoꝛem, cuins maritus S d tol dit tare, ſtat quominus dotem det: ſic ſit in m vüpm⸗ ipſa fructus non percepit ey dote, quam peneo 83 non tenetur maritus ad fructus illos:⁊ ſic viße ehaba. quod cum vxoꝛ eſt in moꝛa dandi dotem, tenextun ele de fructibus perceptis:non autem de his quo dii ſolun re potuiſſet. Et adde, qòð quamnis hoc idẽ ice di gl. hic:tamen iſtud eſt falſuſſimum. Pꝛimo: qni dn 1” quamuis venditoꝛ non teneatur poſt pꝛecium arrh dum penes eum adhuc eſt res vẽdita defructbnan percipere potuit:ſed ſolum quos percepit, ſi ühagud moꝛa:tamen cum eſt moꝛoſus:de bis, quos pere 1 3 tuit tenetur.Caſus eſt in.l.venditoꝛ hereditatis 3 quemadmodum. õ.de here.vel act. ven. Etpꝛoba emp.l.ſi ſterilem.. cum per venditoꝛem. Ita erg dum in vxoꝛe per ea, que ſunt ſupꝛadicta. Secũd adh doctrina Barto. in. l.ſi ſeruum.j„De verb. oblig 8 1 oe lens, qð obligatus actione perſonali, pꝛout rida gata marito ad dotem:ante moꝛamtenetur unde f 7 ctibus perceptis, poſt moꝛam etiam de his, qss un Ppere potuit. Ita ergo in pꝛopoſito. Tertio viuc diin Pꝛo hoc Bart. dicto in.d. l.ſi ſeruus. S. in. vidteanusygY ſicu.ſed ſiper mulierem.iuncto verſi.pꝛeced dundictin rem moꝛa facta fuerit ⁊c. S. de vſu.ſᷣm verum intellccun gloſ.ibi, ſuper verbo, bec eſt. Pꝛeterea, ⁊ſicut qnqdo ma ritus eſt in moꝛa reſtituendi dotem vxoꝛi‚tenetur admj ctus, quos percipere potuit: vt. l. ſi moꝛa.j. eo. vbidicetir ita econuerſo vxoꝛ marito ne ad imparia iudicentur.i d. i.ſfi. C. de indic.vidui. Summarlum. nDaritus, an lucretur fructus dotis, ſi voꝛeſtpui la, non nubilis:? Pactum factum per ſponſam cum ſponſo circa venm fructus dotis:quando valeat:⁊ vide nu.4. 25. verſic, P deaat odicen⸗ ⸗ ¶ In gliin verbo, qualdotis 4 3 ante. in 8 quid ſi ꝑuellam.Ohi bec, ſcz quod f vir non lucretur fructusdots i onera eins ſuppoꝛtauit, que vxoꝛ eſſenopo- terat, communiter tenetur. de quo etiam in. dotis fiu ctus.in pꝛinc.pꝛeallega. in.l.ſipꝛo dote.in gloſ.Cdedo⸗ tis pꝛomiſſio.⁊ per Gal.in.lj. C. de vſuſcapion. pꝛo dote ¶ Fallit tamen ſi maritus ex coꝛpoꝛis aſpectu inhacct dulitatem iuſte deductus eſt:vt puta, quod putauit enn ea tanqᷓ; maioꝛe poſſe conſiſtere matrimonium quodtie lucratur:vt. l.in conſulatu§. fructus. j. eo. ¶ Secũdo ù lit, ſi ea ſponſa de futuro maioꝛ annis. xij. que rem doli deſtinatam, viro dedit: ⁊cuius onera vir ipſe ſuppotꝰ uit, facta eſt: qæ fructus dotis cedãt lucro mariti:q; tune etiã lucrat᷑:vt.d.l.dotis fructus..j. ¶ Tertiofalli etüſ hoc nõ paciſcit᷑ expꝛeſſe:videt̃ tamẽ in dubio donareti- le, eo: q cũ ſponſus ſibi donet alimẽta, ad quenõtenetn- pꝛeſumit᷑ ſponſa remunerare velle eũ in donare volendo fructus ex re in dotem deſtinata, perceptos. Ad hocs mandl.ſi vero nõ remunerandi..inde Papin.( Duno tamen Bar. pic dicit, ꝙ etiãt cum decreto incicis nop ſet ſponſa, cuius onera ſponſus ſupportat,paciſciqffi ctus rei dotis deſtinate, quã ſponfo dat, cedãt lucroſpo Adqe, qð in hoc dicit peſſime, eo:q etiã licet ci decketo indicis nõ poſſit res immobilis ꝑ ſponſam minoꝛẽ ſ donari:vt.i.j.C.de pꝛed.min.licet pꝛopter nuptias dona ri,⁊ in dotem dari ſic:vt in.l lex que tutoꝛes. C. de zäuii tuto. ⁊.l.fi. C.cum autem. C. ſi maioꝛ fac.tamen reom les cum authoꝛitate ſolius tutoꝛis ſponſa ponſd 5 8 ¹ — wulrgug deen lc. 4„ Uh 2 5 tzuuzmzder 4 leie sdonnipodi wſt Fangrenmia nimgrctCSeon ſündänfrandpande renanerawuundt tr wodnonctalisc ſiboeetdeconluctuc Pononie Adqrodter fnii decctur valerec rum addonandumres neguentamen aliusint terynceterin dlüiin voridonationem etiame ſtoonatio remuneratoꝛi detar cqpum notabl „»SGom E fructus qunndoal dcuckssinpendapicen dinape. remartusindedue ontsffucbuspaniia »Kazs uodimeligante at megri 6 dlasfondederdef enswuſs „ Dldandentedanait 3 Epentfece pmna gy 3 eſtinognno andi do Ris.nAn Odkemn p. 8.n Nautend, deha Jan donare, adeo: quod non requiritur decretum iudicis. Caſus eſt ſingularis in.i.hm Barto. in lectu.C. ſi aduer. dona. ſitamen matrimonium non ſequatur, bene fructus donati,poſſunt per ſponſam repeti:vt l.cum veterũ.(vi⸗ de. j.eo.in ſi in apoſtilla. vbi dicit contr a) l.ſi a ſponſo. C. de dona. ante nupt᷑.dl.videamus Sinautem non eſſet facta donatio expꝛeſſe:dico quod non videretur donare ſponſa tacite ob canſam remunerationis, eo: q ſi donare vult:donare debet cum authoꝛitate curatoꝛis: vt. d.lij. C. ſi aduer.dona. Sed hec anthoꝛitas non poteſt interponi tacite:cum requirat verba: vt.l.j. nurus.j. de tutel.igi⸗ tur ⁊c. Et ad id, quod † ſupꝛa dixi: an annus ceptus“ d3 habeatur pꝛo compl:to:⁊ quid in menſe,⁊ die:de quo vi⸗ de gl.oꝛdi. in l.iij.q. maioꝛem autem. 5.de mino. inl. qua etate.⁊ ibi Bart.j. de teſta.dic, vt plene not. Urchi.in.c. fi. de iudi lib.vj.⁊ alij in cle.ne in agro.de ſta.mo.ꝛ in.c.cum vigeſimum de offic. deleg. Et dum dixi, an valeat pactũ, ꝙꝓfructus dotis cedant vxoꝛi matrimonio cõſtante. I d⸗ de valere,ſi ſiat pactũ de fructibus vltimi anni ipſius ma trimonij:vt eſt caſus in dicta.l.ſi inter virũ.ð.de donatio. inter vir.⁊ vxo. Inquantum/ dixiſi upꝛa, quod illa dona⸗ An usdehisgugn ebeencto e 4 tio fructunm remuneratoꝛia, quam fecit ſponſa ſponſo, mper vo 1 2 1† e venditoren d 1 4. nrante moramtay tmoꝛametian dehs . O 1 ſernne 3 Aferuus. S.n Lpig. n* wf d. Mncto verfi paecaad eeS 1 g vſ 8 n.S. de vſu Pm wen 19” tgendide Ahendi dotem vronten GAhAhn 8eh 444 umarlum rreturfructusdotisin rſponſam cunſpono do valeat: zvicenu 74 43 te CImglinpenen lin verit nidrn⸗ He nod rvir non ucremrtn ins ſuppoꝛtauit qpeſtae — Anr Zo angef Amd. kcnctur. de qu CCan „1u gain.Ifipꝛodotennge C de vfuſcqpo a gſp. eoerenohig adpelll aritus ert Co.pPorls h Kl. IAn at a eſt'ot nuta ouodol- ctus eſtevt putacloce reuocatur matrimonio non ſecuto. Adde, quod iſtud vi detur non verum per..ſipater.. f.j.de donat. Que vult remuneratoꝛiam donationem nullo ex caſu irrenocabilẽ foꝛe.Nec obſt.tex.in.d.l.cum veterum.⁊.hſi ex ſpõſo.quia non de hac, ſed ſimplici intelligitur. ¶ Item adde, quod non f improbabiltter attentari polſet, òonationem banc remuneratoꝛiam fieri poſſe per ſponſam minoꝛem, etiam in immobilibus:dnnt amen interueniat ſolennitas decre ti iudicis,⁊ authoꝛitas tutoꝛis.per tex.nota.xij.q.ij. c. pꝛo remuneratione.a⁊.c. quocunq; ſuffragio. volentem res ec- cleſie als donari pꝛohibitas pꝛo remuneratione donari poſſe. Ita ergo ⁊ in minoꝛe, cum hi duo equiparentur. de in integ.reſti. cj. ¶ Secundo per tex.in l.vnius libertus. j. ſi quid in fraud. patro. vbi liberto permiſſa eſt donatio remuneratoꝛia, etiam ſi per illam pars patroni diminua tur.quod non eſt alias conceſſum.⁊ hoc eſt maxime verũ, ſi hoc foꝛet de conſuetudine loci, pꝛout dicit hic gloſſ.foꝛe PBononie. Ad quod tey.notab.de donat᷑.c.ceterum. vt in ſimili deciditur valere conſuetudinem habilit antẽ pꝛe⸗ latum ad donandum res eccleſie: dunt amen non exceſſi⸗ ue:quem tamen alias inhabilem ad donandum eſſe con⸗ ſtat:vnde tex.in.d.l.fi. in..cum autem.pꝛohibentem mi⸗ noꝛi donationem, etiam cum decreto iudicis: limito niſſ ſit donatio remuneratoꝛia per pꝛedicta, qò pꝛima fronte videtur equum ⁊ notabile. Summarium..‿ Fructus, quando a lege pꝛoferuntur:qdð intelligant deductis impenſis.⁊ vide nume..⁊ ibi quid a iudice, vel pꝛincipe. 2 Apxoꝛ ⁊ maritus in deducendis impenſis factis pꝛo recol ligendis fructibus parificantur. 1 Fructus, quod intelligantur deductis impenſis:licet di cantur integri. confiſterematinè 6 Babella, ſi ſolui debeat de fructibus, quod intelligit᷑ de- . 7( 1 1 atl 6 ructls ſ,C⸗ ¹ N. 4 ductis impenſis. uro maior annis* Dictio, mop in teſte qualiter accipiature ercnius oncra Ʒ8 Expenſe facte vltimo anno in re dotali, qualiter dedu- ;4* nepo Tuunl 3dotis cedat uſc be 39s T” 6 l s fructus T. 10 ridcktaméindlbl ſſervidct tamcn r 46 Gl' gt al 1 nidonet allſſiet„angf aro velle eumdohe merare velles cote „ †19 herceplbee deſtinata; prnl . 5„(nde] i uncranal- ne ellär Foh Am del 11 11 dul cantur. KRu ctus ¶ Fructus ex dote per⸗ V e cepti diuiduntur inter coninges detractis pꝛius impenſis, per eoꝛũ lalterum gratia colligendoꝛum fructuum fa- 1 ctis. P.d. No.pꝛimo,ꝙ verbũ fructus/ a lege pꝛolatũ, intelligitur deducta impenſa, que gratia eius colligendi facta eſt. Ad idem.da. de peti.pere.l.ſi a domino..fin.ð. de vſur.l.quod in redigendis.de elec.c.ſtatutum.de offi.oꝛd. 2 cpꝛeſenti.in. vj. ¶ Mo. ſecundo, tquod in deducendis im⸗ penſis factis pꝛo colligendis fructibus rei dotalis parif cantur vxoꝛ⁊ maritus. ¶ Ho.tertio ex fine ſᷣm intellectũ 3 vnum, quod expenſe: quamuis facte pꝛo recollectione fructuum percipiendoꝛum ex dote anno pꝛimo deduci Soluto matrimonio. 15 poſſunt ex fructibus, erdote perceptis anno matrimonij vltimo.quod dic, vt in textu alibus declarabo. ¶ In tex. ibi, qui deducta impenſa ſupererunt ⁊c. Et ſic verbum 4 fructus, † etiam in materia, que in ſe habet titulum one⸗ roſum a lege pꝛolatum, intelligitur deducta impẽſa. Ald quod dicta.l.quod in redigendis.alias, quod in fructi- bus.cum ſimilib.allegatis. Quod tamen dicunt doct. hic fallere in realibus decimis: quoniam ex fructibus agri ſolui debent, impenſa non deducta: vt in. c.tua nobis. de decimis.Secus autem in decimis perſonalibus:quoniã ille debentur ex llhnsſeridn tamenex eis pꝛimum impenſa:vt eo.tit.c.paſtoꝛalis.Fructus enim qui perue/ mäfnt ex opera perſone, intelliguntur deductis impẽſis: 3 Ezindie 4, vt.l. Mutius..pꝛo ſocio.⁊ not.gloſ.in.l.illud.⁊ in. l.vt lo- beatur pꝛo co⸗ cum. C.de collat. Sinautem verbum hoc pꝛoferatur ab pleto, homine:tunc ſit pꝛima concluſio. Quod vbi pꝛoferuntur cum certataxatione quantitatis:intelligũtur ſumptibus non deductis. Ad hoc.S. de contraben.emptio.l.ſi debi⸗ toꝛ H.veriſimile.ã.de verb.oblig.l inter ſtipulantem. ſa⸗ cram.Et hoc ſi pꝛoferantur in contractu oneroſo: ſecus autem ſiin contractu lucratiuo:quia tunc intelligunt᷑ im⸗ penſa deducta.gloſ.eſt ſingularis in l.ſi quis argentum. g. ſinvero reditus. ałs ſinautem reditus.in verbo, fun⸗- dos.C.de dona. ¶ Secundo, quod vbi pꝛofertur ab ho- mine verbum hoc, ſi referatur ad fructus pendentes:in/ telligitur impenſa non deducta, ſiue ſunus in contractu titulo lucratiuo, ſiue in titulo oneroſo:vt l. fructus pẽden tes..de rei vend.l.ſi ſeruus O.locauij.de furtis.⁊.l.ſi pen dentes.⁊.l. quoties..ſi colono.iuncta gloſ.s.de vſufruct. l. Inlianus.. ſi fructibus. S. de actio. empti. ¶ Tertio, ꝙ ſi pꝛolatum ab homine, referatur ad fructus alios:tunc ſi in materia tituli lucratiui, intelliguntur deducta impen⸗ ſa:vt.l.fundi Trebatiani.j.de vſufruc.lega.Et not.gloſſ. in dicto.g.ſinautem reditus.Sinautem in materia titu⸗ li oneroſi:tunc intelligitur impenſis non deductis: vt eſt caſus in dicto.c.tua nobis.vnde ſi pꝛomittit colonus red dere domino dimidiam partem fructuũ:intelliget᷑ abſq; impenſarum deductione, yt ibi eſt tex,⁊ ita etiam hic de⸗ terminat Bart. ⁊ Jaco. de Are. argu.l. cum duobus. ſi in coeunda..pꝛo ſoc.¶ Quid autem ſi verbum hoc pꝛo/ feratur a iudice:dic quod intelligitur deductis impẽſis. ſi natura iudicij hoc patitur, alias ſecus:vt. lij. C. de fruc. ⁊lit.expen. ¶ Quid autẽ ſi a pꝛincipe donantur ad tem⸗ pus fructus rei alterius:dic quod intelligitur deductis umpenſis:quia ſtricte intelligenda eſt donatio:ex quo ten dit in pꝛeindicium alienum. Ita determinat gl. de reſcri. c. ſi pꝛopter tua debita.libꝛ.vj. ¶ Quid autem † ſi verbo fructus, adijciatur, integros. Bal. in. d. l. ij. C. de fructib.⁊ lit. expen.dixit, ꝙ ſi pꝛoferatur a lege, intelligitur nibilo- minus impenſis deductis.Alleg. tex.in.l.j. C. de his qui/ bus vt indig.hoc non pꝛobans:niſi ſibi addatur.l.fundus qui.ibi, dum dicit, hanc impenſarum deductionem nul⸗ lus caſus impedit.S.famil.erciſ.Et ſic conſequenter nulla ſit ſuperadditio. Sinautem cum hoc adiuncto pꝛofera/ tur ab homine:tunc puto, quod intelligetur impenſa nõ deducta. Ad hoc pꝛeſtat argumentum optimum.j.de le⸗ gatis.ij.l.nemo O.a me.⁊.l.ſi pꝛioꝛ.cum gloſſ.ſua.j.eodem. §. fin. C. ad legem Falcid. Et de hoc verbo integros, ple⸗ niſſime dixi in authen. ſi mulier. C. ad legem Falcidiam. ¶ Dubitat f autem hic Bald.quid in gabellis: an ille ſtante ſtatuto debeant ſolui de fructibus, impenſis ta⸗ men deductis.F̊inaliter terminat quod ſic:arguendo de decimis, que debentur eccleſie, per dictum cap. tua no⸗ bis. ad gabellas, que debeantur reipublice. argumen. fina.C.de ſacroſanctis eccleſijs. Sed moder.in boc con tra:quoꝛum opinio mibiplacet, eo:quia non eſt dubium, quod verbum fructus, a conſtitutione pꝛolatum: vt eſt in hoc caſu, intelligitur deducta impenſa: vt hic cum ſi⸗ milib.RNec obſtat dictum cap.tua nobis.quia alia ratio eſt in decimis, que dantur pꝛo anima: quoniam vt dicit tex.ille ſunt tributa egentiũ animarũ:yt in dicto cap.tua nobis. Et ſic quarum cauſa eſt magis pia, ⁊ fauoꝛabilis, qᷓ in gabellis: quarum eſt exactio odioſa. ¶ In tex.ibi, mox ſublatis ⁊c. pꝛout gloſſa verbum hoc, mox, ex⸗ ponit, id eſt poſt menſem, inducit hunc textum Bar⸗ tolus, poſt Dynum, quod ſi teſtes dicunt, teſtatoꝛ in- ſtituit Seium poſtea Sempꝛonium, intelligatur ipſe V Sempꝛonius fuiſſe ex interuallo, ſecundo inſtitutus„et conſequenter reuocatum teſtamentui: quo Titius pꝛi- mo fuit inſtitutus. Sed contra determinat eo:quia hecdi ctio poſten.poteſt verificari in ipſo Sempꝛonio inconti⸗ nenti, in eodem teſtamento inſtituto poſt Titium. argu. Ij.. qui pꝛeſes. de verb.obligal. ſi pater captus.j.d 3 vul⸗ ga.⁊ puoil.⁊ in authen. de inceſtnuptijs.in pꝛin. Sed cer⸗ te omnia hec inra loquuntur de verbo, mox.de quo dic: vt plene dixi in dicto.g. qui pꝛeſes.vnde ad Prdem eins intentionem foꝛmaliter in iſto verbo, poſtea. text.e melioꝛ, qui ſit in iure, inl. quoties.§.ſi quis ita.ĩ Leec, dibus inſtituen. tex. quem ibi licet non hic ipſe Ban to. ac hoc notauit. Sed credo hanc deciſionem inon foꝛe verã, eo:qnia cum verbum poſtea, poſſit veriſicari incontinen⸗ tic ex interualio: vt ex pꝛedictis apparct. Igitur pꝛo⸗ batio dubia, ⁊ conſequenter pꝛobantem non releuans: vt in. c. in pꝛeſentia. de pꝛoba.⁊ in. matrem. cum ſimil eo.tit. Ande conſulerem repetendos foꝛe teſtes: vt ſeipſos de/ clarent:pꝛout iudex facere debet, cum obſcure deponũt. de teſtib. in. c.cum clamoꝛ.⁊.c.per tuas.cum ibi not. ¶ In tex.neceſſe eſt enim pꝛimi anni computari tempoꝛi ⁊c.Et ſic vult tert. quod expẽſe facte per collectionem fructuum anno pꝛimo, de his debent deduci,/ſi ſuperſint:quid autẽ ſi non ſuperſint: dic vt dicetur in gloſ.¶ In gloſ.ſuper ver. pꝛimi anni.ſed dic de vltimis ⁊c. Impenſe ergo facte pꝛo fructibus anni pꝛimi illis extantibus, deducuntur de ijſdem:yt in text.hpis vero conſumptis deduci poſſunt ex fructibus anni vltimi:tanqᷓ; loco illoꝛum conſumptoꝛum 3 ſubꝛogatis: vt hic in gloſ.¶ Sed ſupereſt dubitatio, quid ſi anno vltimo multi ſunt fructus percepti: vnde tunc deductio fiat?determinat Jaco. de Are.⁊ Bartol. deductionem illo caſu non faciendam.arg.l.pꝛoxi.. fina. a?s.l.ſi fundus. in ſi. qui tex.nibil facit indicio meo:qꝛ non alind dat, quã ſi, qunod meſſes ſunt ſteriles: vindemie fer⸗ tiles in eodem fando ⁊ anno. Expenſe meſſium deducun- tur ex fructibus vindemie.Quid ergo ad pꝛopoſitũ.NAec obſtat ſᷣm eos.l.quod ſi ſumptus. s.de peti.hered.quia il la in bone fidei poſſeſſoꝛe loquitur, qui ſentire non debet incommodum.Sed certe ego credo contrarium, ſcilicet, quod maritus reſtituere teneatur, etiam ſi nulli ex ipſo vltimo anno percepti ſunt:quia ad repetendum has im/ penſas factas competit actio perſonalis, que nõ eſt aſtri⸗ cta ſolum ad fructus fundi:ſed reſpicit ad totum patri⸗- moninm mariti. Ad hoc.5. de indi.l. ei qui. tractari. ad Trebellia.lj.·. ſi heres. cum ſimilib. Sed ſi fructus extẽt: bene poſſit ex illis deductio fieri: vt hic. Pꝛeterea ad hoc moueoꝛ ex.l.ſi vno.in fin.pꝛinc.iuncta gloſ.3.loca.vbi eſt tex:quod ſi dominus penſionem remittit colono anni vltimi pꝛopter ſterilitatem fructuum in eodem cõtingen tem:debet eidem ſatiſſieri eo reſpectu:quia in annis pꝛe/ cedẽtibus fuit fertilitas,ſi eam fuiſſe ipſe ignoꝛauit. Ita ergo in caſu pꝛopoſito:cum ignoꝛare potnerit mulier ſte rilitatem fructuũ vltimi anni matrimonij,debet ſibi per maritum ſatiſnieri eo reſpectu:quia annis pꝛecedentibus fuit fertilitas:⁊ ita credo verum, ⁊ videtur equius. d Summarium.. 1& ·Fructns rei dotalis inter virum ⁊ vroꝛem diuidun- tur poo rata tempoꝛis:quo durauit matrimoniũ.⁊ nu.z.⁊ diuiſſonem. vide nu., ⁊nu. 2 2. 23. ⁊ ſeq. Et idem ⁊ in pen⸗ ſione.nu.:. 4 Factum tempoꝛe guerre vel parum ante guerram, quod idem ſit. 6 Fructus percepti ante matrimonium, non diniduntur. 7 Fructus fundi in dubio intelliguntur omnes eſſe coloni, quinummis colit. 3 Fructus percepti ex dote vltimo anno matrimonij, pꝛo rata tanti tempoꝛis, quanto tempoꝛe eiuſdem matrimo⸗ mum durauit. 9 Fructus percepti ex fundo fructuario, an omnes lucret fructuarius illius anni, quo decedit. 10 Baſallus qnando perdit feudum pꝛopter feloniã com⸗ miſſam, an perdat perceptionem fructuum? uI Aenditoa an tranſmittat penſionem rei vendite ad em⸗ ptoꝛem, ſi decedat intraannum. Zudo. Koma.in pꝛimam Inſoꝛ. part. 12 Pꝛelatus vel clericus decedens, an lucretur, ⁊ quos. 13 Reſtitutio dotis ſtantis in rebus i ridebeat-⸗ 14 Fruetus dotis ſi vltra alimenta ſuperext d excedentes ſint reſtituendi: peregtant, an Aimitz 15 Wulier poſt annũ ⁊ ſi non habeat, vnde ſealat- eſt alenda per heredes viri.⁊ nu.. lat nontzna 16 Aut. vnde vir ⁊ vxoꝛ. C. quando locum 13 Intereſſe lucri ceſſantis, non poteſt regulariter der an ⁊ quando pꝛopter moꝛam patris commiſſaminſi dotis poſſit intereſſe peti.nu.io. dut. 20 Kaudum intertia perſona arbitratoꝛum 25 ꝛolatum s pꝛopter hoc eſt nullum. pꝛolatum i 21 Penſio pꝛo qua parte anni intelligatur debitg fructus vltimi anmi lobilibus, quanqo ñie babeat: poſt finitam locationem locatoꝛ etiam pꝛeſtitit fruendi.Et quid in dote in vltimo anno me.z2. 23. z.2 5.vſq; ad.22. 24 Colono, is in quem ſit tranſlatio rei locate exneceſn cogitur ſtare. ſtat 28 Dominus fructus inriſditionis ſi vendidit poo ſer ſibus yni:⁊ alteri pꝛo alijs ſex,⁊ accidit„qd in pltij n ſex menſium emptoꝛis pꝛimi, vnus maleſicin condemnatus autem ad penam fuit tempoxe ſecundi emptoꝛis:cui applicabitur dictapen velſecundo. 29 Dictio ſtatim, quid impoꝛtet. 30 Fructus penſionis non percepte per venditoum graſt integraliter in emptoꝛem, qui cogitur ſtare col 31 Penſo que debetur de fructibus iam peregstraſt in beredẽ fructuarij integre:licet ipſe deceſſertatetan pus ſoluende penſionis. 32 Canonicus, an tranſmittat fructus pꝛebende eis ani integros ad heredem:an pꝛorata: 3 Libellus accuſatoꝛius in quo dicitur Titium vulnerxſ ſe Caium de menſe Nonemb.⁊ eum inſultaſſe demanſ Auguſti eodem annoſuſtinetur. 34 Axoꝛ ſi anteqᷓ fundum in dotem det: enndem locet re annis duobus; ⁊ etiã antep decẽ ann. penſionẽpereiplt marito ꝓ rata pꝛimi anni, quo durauit matr debebiipn ſio ſecundi anni:licet eo.tempoꝛe ma.fuerit diſſolutun, 35 Maritus cogitur ſtare colono, cui fundum dotal ipa antea locauerat. »quando t patienti matrimo acam vltimadie m cömift. ſer menſü Aean prino gu oꝛtio(Sifunqdus plenusi — ctibus datur in dotẽ tem pus locationis inſpicit: vt ſciamus qvidper cipitur, ⁊ tẽpus matrimonij inſpicitur.ſiſci ..⸗.. 1 9/ percepta iuris intellectu, ⁊ etiam percipienda vif 14 dem pꝛo rata anni, qua matrimonium durauit ſiat p fructus percepti ex re dotali, ante matrimonm dem. veniunt in diuiſione: ſed omnes pertinent ad C por iltrigth rnoxae Me muunwaqgn fflonin a0 8. 4 um nttyüin tmpariini e glsckberglatrit pu busmobilbus fEtſihui potanmunrntin gegac cemdeſeauteſtalenda ducit gind eractioS imentandi nrentur h Sed bieſipereſtdubit uftucusdotssſuperexte ddentberedesmulerit decick.Bar antemilosd iminnfuüſtucuunp dusnhiominusipſbene gerdehuiſcn F en tates inenaunongo gocipſeme Balautdort doſerodſogquodpets mmdoeriangiamuane. tunſattaconrano V mn ämttnödcegn 4 Aüne naacie didnn inonb Ano ad. 9, Damona fitt ö. anletoria Rü enriſcit importet on 9 e ercepteper yen den quicogiturſenn defructiusimpnd untegrerlicct ipſederige 1 gre lcet yſedan ls p n (mitdat ernesn mitta fructus predanan I.anprorata- us inquo dictur Tiin Nonemba eum initg. no ſuſtinetur. um in dotem der antn antep decéè ann penſtri Ann qnodurautmea d ti 0.(Sinst Icibusderi rionis inſpiciitſcims. tẽpus matrimoniinbit rir frnetus lucrei Seti puslocationisporii dones.(Poprinogff nter virũ: roxndiui matrimoniũ, non q di- die quo predium chit ſiue immeciite ffuten meciiate teſtin pnim orata vltimi ami oot io ꝙ tnõ omnes u raritus ſec ſolünoelns onii Etittacktöci po quarto trreri 5 tepore vindemi vnr am Baldicl futüwi z:putain ferucnme, 18 Inütad s teſtesqui depoſut, 9 4* 1*. te curs ane g ℳ „ 10 1 dote plenn 7 Tknot. yltimofructus fundi, in dubio intelligi Sn eſſe coloni, qui nummis colit. Ad idem.j de furtis l. ſi ſeruus..locaui. Partiarij autem intelliguntur pꝛodimi dia. ð. loca.l.ſi merces. vis maioꝛ. ¶ In tex. ibi, vt ex ea g pecunia tertia pars viro relinquat᷑ ac. mariti f ergo in⸗ telligunt eſſe fructus ꝑcepti ex dote vltimo matrimonij anno pꝛo rata tanti tẽpoꝛis, quanto tẽpoꝛe eiuſdẽ matri⸗ monium durauit.Et boc ſi fundus in dotem datus fue/ rit ineſtimatus:quoniam ſi eſtimatus eſtimatione, que fa ciat emptionem:tunc pertinet ad virũ totalit er:vt.j. vni- ca.ſed ⁊ nouiſſimi.C.de r ei vxoꝛie actio. ¶ Quid autẽ 9 in fructibus t perceptis ex fundo fructuario: an omnes lucretur fructuarius illius anni, quo decedit etiam ſi in⸗ tra annum decedit. Anvero debeat fieri diuiſio pꝛo rata: dic vt in.l.defuncta.Z.de vſufruc.⁊l.ſi pater.C.eo.tit.⁊ in l.ſi fructuarius meſſem.. quib.mo.vſuſfru.amit. ¶ Itẽ quid in feudatario: an debeant diuidi pꝛo rata fructus anni vltimi:an vero omnes ad eum pertineant:dic vt in c.j. hic finitur lex Coꝛradi.in vſib.feud. ¶ Item an caſu n 20 quo pꝛopter t feloniam commiſſam, pꝛopter quam feu⸗ dum amittit vaſallus, perdat perceptionem fructuum a tempoꝛe felonie commiſſe:an vero a tempoꝛe quo feudũ domino reſtituitur: dic vt eleganter not. Guliel. C. de bis quib.vt indig.l.j.vbi per illum tex. determinat pꝛimã par tem. ¶ Item quid in emphyteota:dic vt not. Spe.intit. 1 de locato.. nunc aliqua. Item quid in venditoꝛe, an penſionem rei vendite, ſi mntra annum decedat, totam ad emptoꝛem trãſmittat:an vero fieri debeat diuiſio: dic vt l. Julianus g.ſi fructibus.⁊ g.ſi locatas.&.de actio.emp.⁊ in.l.fructus.C.eo.tit.⁊ in.l.fi.j.de iure fiſci. ¶ Item quid 1z in pꝛelato, ſeu r alio clerico ſimplici decedẽtis, an fructus vltimi anni pꝛo rata tempoꝛis lucretur, ⁊ quos: an vero integri pertineant ad eum, vel ſucceſſoꝛem: dic vt not. gl. in. c.pꝛeſenti.de offic.oꝛdi.in. vi.⁊ not.in.c.ſi. ne pꝛela.vices ſuas.Et per Archi.xij.q.ij.alienationes.⁊ in.c.ſtatutum. de reſcrip.in.vj.Et etiam nota.de peculio clericoꝛum.c.fi. habent gl. Legiſte in.l.j. C. de anno. ciui.lib. x. ¶ In gloſ. ſuper verbo, idem.ibi, in caſu videtur contra ⁊c. Hotabi⸗ as lis eſt hec gl.ad tria.PDꝛunum, quod ⁊ ſi dote ſtãte in re⸗ bus mobilibus. Et ſic huius reſtitut. non debet fieri niſi poſt annum:yt in. exactio. Si mulier non habeat aliun⸗ de, vnde ſe alat: eſt alenda ab herede mariti. Et idem con cludit gl.in.d.§.exactio. Secundum, quod pꝛopter onus alimentandi lucrentur heredes interim fructus dotis. a ¶ Sed bic ſupereſt dubitatioa, Quid † ſi vltra alimen⸗ 14 ta fructus dotis ſuperextant:an eos alimenta excedẽtes debeant heredes mulieri reſtituere? Dy. hoc indeciſum decidit. Bar.autem illos dicit eſſe heredum:quia ex quo ſi minoꝛ fuiſſet fructuum perceptio alimẽtoꝛum ſumpti⸗ bus:nihilominus ipſi heredes pur onus alimentãdi im⸗ plere debuiſſent. Ita ⁊ econtrario pariter fructus exce⸗ dentes alimentoꝛum onus, debent lucrari. Et mirum eſt, quod ipſe, nec Bal. aut doctoꝛ alius de hoc nibil allegẽt. Ego vero dico, quod pꝛo eis eſt caſus vnicus ⁊ ſingu. ſᷣm veram doctrinam gl.S.mandl.creditoꝛ..ſi inter. ¶ Se⸗ 5 cundum ſentit a contrario t ſenſu, ꝙ poſt annum mulier etiam ſi aliunde nõ habeat, vnde ſe alat:nihilominus per beredes mariti alenda non ſit.Eſt tamen aduertendum circa notabile pꝛimum:quoniam ſi hec mulier ipſa ſe ali⸗ mentari petat ab heredibus viri:quia ſe pꝛegnãtem aſſe/ rat:tunc videtur, ꝙ etiam ſi habeat, vnde aliunde ſe alat: nihilominus per heredes mariti pꝛopter partum vẽtris alenda eſt, quouſq; pariat:vt eſt tex. in.l. curatoꝛ.in pꝛinc. ⁊ in. l.j F. mulier. j. ſi mulier ventris nomi.⁊ in. l.ſed ⁊ ſi mi⸗ bi H.an autem.C. de Carbo.edic.l.iij. Si inſtituiſſet teſta toꝛ poſthumum in vtero mulieris ſibi extranee, exiſtentẽ ita demum illa, donec pariat ex hereditate alimenta pe⸗ tet:ſi alinnde non haheat, vnde ſe alat: vt in.l. extraneo. j. ii mulier ventris nomi.vbi eſt text.notabi. Item ⁊ſi ipſa vxoꝛ ſit ſine dote,⁊ mariti legataria:nec aliunde, vnde ſe alat, babeat:aut cum dote, ſed parua, ⁊ ad alimenta non ſufficiente:petere poteſt ſe immiti in poſſeſſiouem bono⸗ rum mariti:ſi legatum perheredem ſolui negligatur:ꝛ ex eins teſtatoꝛis bonis, donec legatum ſoluatur, alimenta percipiat.Caſus eſt ſingularis in.l.jj.vt in poſſeſſ.legat. Sed hodie iure nouiſſimo alimenta hoc caſu non petet: cum ſtatutum ſit eam inopem exiſtentem, cum dote nul⸗ Soluto matrimonio. la, vel parua, hoc eſt tali, que ſibi ad alimenta non ſuffi⸗ ciat:ex bonis mariti locupletis decedentis petere poſſe partem quartã, ex qua conſequenter alimenta percipiet: vt in auth.pꝛeterea.C.vnde vir ⁊ vxoꝛ.Et licet illa videat 16 loqui r cum maritus decedit ab inteſtato: nibilominus idem etiam ſi cum teſtamento, adeo:quod quartã habeat maritus ex bonis ſuis detrahere, igitur nõ poteſt pꝛobi⸗ bere:vt not.glo.ſingularis in authen.de here.⁊ Falci..ſi 7 vero abſint. ¶ Quo autem ad veritatem tertij, ſcilicet an poſt annum debeat ipſa mulier ab heredibus perci⸗ pere alimenta: dic quod aut dos eſt reſtituta: ⁊ tunc quã- uis mulier maneat vidua: ⁊ ſic videatur etiam in pꝛioꝛi matrimonio perſeuerare:vt.l.omnem.C. de bonismater⸗ nis. tamen alimenta non poteſtpetere, etiam ſi non ha⸗ beat:vnde aliunde ſe alat:⁊ dos reſtituta, non ſit ad hoc ſufficiens:quoniam tunc pꝛouidet lex in dando ſibi peti⸗ tionem quarte bonoꝛum mariti, ex qua ſe poſſit ſuſten⸗ tare:ne inops mendicare cogat᷑ in ipſius matrimonij ve⸗ recundiam:vt in dicta authen.pꝛeterea. Aut non eſt dos reſtituta:⁊ tunc neceſſe eſt hic tractare illum notabilem articulum, ſcilicet an mulier paſſa moꝛam in reſtitutione dotis poſſit contra heredes mariti agere ad vſuras, quas vulgares appellant hodie alimenta. In quo qui- dem reperio quatuoꝛ opiniones. Pꝛima quidem Inno. ⁊2 Joan. Andj. in. c. ſalubꝛit er. de vſuris. quam ſequitur Bartol.j. eo.l. inſulam. in.§. vſuras.⁊ m.l. at qui natura.5. non tantum..de nego. geſtis.⁊ et iam Hoſtien. in tit u. de vſuris H.id quoq;. ver.quid in conuerſo caſu.volentium, quod non:quia in ea ratio ceſſat, que eſt in marito. Ma⸗ ritus igitur pꝛopter moꝛam petit: quia intereſt ſua mo⸗ ram non fieri pꝛopter onera matrimonij, que interim de ſuo cum dotem non receperit, ſuppoꝛtat. Et ideo dici⸗ tur, ꝙ ſi onera non ſuppoꝛtat, vſuras petere non poteſt: vt dicto.g.vſuras.a.l.cum poſt..ita demum. 5. de iur. do⸗ tiũ.⁊.l.fin.3. de doli excep. ¶ Secunda vero fuit opinio Bal. in authen. ⁊ qui iurat. C. de bonis autho.iudi.poſſi. dicentis, a muliere moꝛam paſſa in dotis reſtitutione, vſuras poſſe peti, eo: quia ſi maritus poteſt illas licite pe⸗ tere ob cauſam extrinſecam, ſeilicet pꝛopter onera ma⸗ trimonij:vt ſupꝛa dixi:ergo multo magis mulier pꝛopter cauſam intrinſecam que eſt illa, ſcilicet quia ipſa eſt do⸗ mina dotis matrimonio diſſoluto:vt.l.in rebus.C.de iu⸗ re dotium. Item:quia hec eſt natura dotis, vt deſeruiat oneribus matrimonij, et conſequenter alimentationi, etiam dum illa eſt penes vxo. vt in.l.vbi adhuc.C. de iure dotium. ¶ Tertia fuit opinio eiuſdem hic dicẽtis, quod ratione moꝛe agere poterit ſolum ad intereſſe:vt.l.ſi mo⸗ ra. j. eo. ¶ Quarta opinio Angel hic dicentis, ꝙ ſi non habet vnde aliunde ſe alat, petere poterit: cum patitur moꝛam reſtitutionis, hoc ſcilicet vſuras, hoc eſt tantum, quod ſibi ad alimenta ſufficiat, quoniam tunc eſt eadem ratio, que eſt in caſu, quo ſumus intra annum reſtituẽde dotis: quo quidem concluſum eſt alimenta peti poſſe alias:nunc ſequitur opinionem Innocen.: Joan. And. ¶ Altima fuit opinio eiuſdem in..Titia j.ðe ſolutioni⸗ bus. dicentis, quod aut eſt mulier intra tempus luctus,⁊ tunc ex quo dicitur eodem matrimonio deſeruire lici⸗ tum eſt quod poſſit petere vſuras, id eſt tantam quanti⸗ tatem, que ſibi ad alimenta ſufficiant: poſt tempus au⸗ temluctus, nil petere poterit. Et ad hoc nibil allegat. ¶ Cu autem acuerte:quia caſu iſto quo moꝛam patia⸗ tur, nec habeat vnde aliunde ſe alat: dico pꝛopter bas vſuras dotis alimenta peti non poſſe: ſi dos etiam caſu quo reſtitueretur, ad alimenta non ſufficeret: quoniam ſuccurritur ſibi de petitione quarte partis bonoꝛum ma⸗ riti. per dictam authen. pꝛeterea. Sinautem dos ſit ta⸗ lis, qua reſtituta, ex eius reditibus poſſit vxoꝛ alimen⸗ tari:tunc ſi moꝛam in reſtitutione patiatur:⁊ etiam caſu quo reſtituatur.debentes traheret ad iudicem:nibhilomi nus durum ⁊ longum ſibi foꝛet illam recuperare: licet in quibuſdam hodie modernioꝛibus bic de equitate vi⸗ deatur eam poſſe tantum petere, quod ad alimenta ſufff ciat: nihilominus ꝛ de iurt ſcripto ego idem dico. Alle⸗ go ergo in hoc text. ſingularem in dicta.l. Titia. in ver⸗ ſiculo, ſi foꝛte. Dicitur enim ibiin parte pꝛima„quod vxoꝛ fructus quos percepit ex fundo mariti„in cuius poſſeſſionem miſla eſt pꝛopter contumacia commifſam 16 a Heres lu⸗ crat fructꝰ do⸗ tis ꝓpter onꝰ alimentãdi.ꝗd autẽ ſi ſuper⸗ ſunt fructꝰ.vi⸗ de.d.meũñ in.c. filius.ad fin.de teſt.⁊ etiam in ſimili dictum Lud. 3. eo. in. l de diniſione. in iij.col.in verſi. an autẽ ſiper⸗ ceperunt. — — A 8 1 V A udo. Koma.in pꝛimam Inſoꝛ part. ab beredibus in dotis reſtitutione, non lucratur:ſed de⸗ bet ſibi in dotem imputare:niſi foꝛte, vt dicitur in parte ſecunda arbiter recuperande dotis rationem vſurarum pabere debeat:qꝛ tũc fructus in vſuras cõputabit. Intel ligo autem eam rationẽ vſurarũ debere pꝛobari nõ ſolũ caſu quo vxoꝛ moꝛam tantum patitur:quia Ppꝛopter miee ſolam non pꝛobentur vſure:vt in pꝛima parte legis. S 6 etiam, quo, cum moꝛam patitur, aliunde non poteſt, e alere:quoniam tunc iuſtum eſt verificari ſ ecundam par⸗ tem tex.ibi, ſcz, vt vſurarum pecunie pꝛo alimentis ratio⸗ nem habere debeãt. Ande pꝛo hac queſtione reputo ibi caſum. Tali etiam caſu agere poterit mulier: vt ſibi cum dote reddat᷑ omne id, qò ſi penes eam dos fuiſſet, ex eadẽ lucrari potuiſſet, puta: dediſſet pecunia dotalẽ merca⸗ toꝛibus ad honeſtilucri partẽ, qõ eſt permiſſ um: vt in. c. per veſtras. de dona.inter vir.⁊ vxo.dũtamen mulier ipſa ita dare conſueuerat. Intereſſe enim † lucri ceſſantis nõ pöt regulariter peti, niſi a conſueto lucrari: vt regula pa tet in.l.ſi ſterilis..cum per venditoꝛem.S.de actio.emp.⁊ Lij. alias in..ſi ante. gl.ð. de eo quod cer. loco. Et not.in.j. vnica.in ver.ſimiliqᷓ modo. Ibi dum dicit, queſtum ciui⸗ lium annonarum.Et in.ſinautem ſuperſederit.C.de rei vxo. actio. Sinautem haberet ipſa, que moꝛampatit᷑, vn- de aliunde ſe aleret:vſure ex moꝛa nõ debentur:vt.d.l. Ti tia in pꝛin. dum dicit, ꝙ tunc fructus per mulierem perce pti ex re, in cuius poſſeſſionẽ eſt miſſa pꝛopter moꝛam he redum, computantur in dotem:non autem in vſuras. Et 19 ita declaro iſtum paſſum. C An autem ⁊ quando ⁊ pꝛo⸗ pter patris moꝛam paſſi in dotis ſolutione peti poſſit in⸗ tereſſe:dicam in.d.H.vſuras.vbi rectius cadit.Ceterũ vbi vxoꝛ debeat moꝛari, eo caſu, quo heredes ad alimẽta pꝛe⸗ ſtandatenentur:⁊ an eis tunc debeat operari: dic vt hic ꝑ Gar.qui allegat in hoc Spec.cui adde, quod idẽ not. in I. Caio.õ.vlti.j.de ali.lega.⁊ quod not. Bal. ſecum concoꝛ⸗ dans in.lj.C.de leg.nec refero:quia non eſt opus addere. 20 ¶ In gl.ſuper verbo, ſait. in pꝛin. ꝛc. Et ſic Papinian. Legiſlatoꝛ loquitur de ſeipſo in tertia perſona: vnde eſt argu.ſᷣm Bal.quod non pꝛopter hoc laudum nullum ſit quod nonfuerit in tertia perſona arbitroꝛum pꝛolatum. Et ad idem.c.dudum.de conuer.coniu.vbi eſt caſus non vitiari inſtrumentum ſeu ſcripturam, quamuis in tertia perſona contrahentium ſit conceptum. ¶ In gloſ.ſuper verbo, poꝛtio.ibi,ſi non fuerit debita, niſi tribus mẽſibus. 21 Sentit ergo gl.in hoc pꝛin. licet ibi dicat poſtea contra- rium.quod pꝛo ea parte tempoꝛis, qua annus locationis eſt finitus, vel lapſus:⁊ in qua locatoꝛ pꝛeſtitit patientiam fruendi conductoꝛi, intelligit᷑ penſio foꝛe debita, ⁊ ſic con⸗ fequenter poſſit exigi.Circa quod latius omnibus Bal. hic,⁊ in.l.edem. C. loca. concludit, quod dum loquimur in penſione rei, non autem opere. Aut queritur quo ad obli gationis ⁊ actionis natiuitatem:⁊ tunc ſi locatoꝛ eſt perſo na, in qua ab initio poſſit obligatio vnifoꝛmiter foꝛmari: ⁊ tunc nata eſt actio ⁊ obligatio vnifoꝛmiter:vt in.l.ſi a co⸗ lonoj.de fideiuſ.Aut talis, in qua non poteſt ab initio foꝛ mari, niſi diſtributiue. Et tunc diſtributiue fundatur: vt l. ſi ſeruus communis Meuij.in fiꝗj. de ſtipul.ſer. l. adhuc intereſt.ſi operas.a.ſi operas.S.de vſufruc.Aut querit᷑ quo ad iuris interpꝛetationem:⁊ tunc pꝛo ea rata tempo- ris intelligitur penſio debita, ⁊ fingitur percepta, que flu xit a die locationis:vt eſt tex.hic.Aut loquit᷑ quo ad eius faciendam veram exactionem:⁊ tunc inſpicitur cõuentio partium, ſi qua facta eſt: vt. l. qui inſulam§. qui edem. 6. lo ca.Sinautem nibhil conuenit: inſpicitur conſuetudo pa⸗ trie,ſi qua eſt. eo.tit.licet.⁊l. ex pꝛecepto. His autem ceſ⸗ ſantibus nihilde penſione per locatoꝛem petitur: donec tempus locationis ſit totaliter lapſum, ⁊ buius eſt ratio: quia petens ex cõtractu vltro citroqᷓ; obligatoꝛio fruſtra petit, ſi ex parte ſua per pꝛius non impleat id, ad qð tene⸗ tur:vt l. qui pendentem.&. de actio. emptil. ediles.. oꝛdi⸗ nem:Sde edili. edic. Sed locatoꝛ ex eius parte non cenſet impleuiſſe id ad qð tenet᷑, niſi per pꝛius patiat᷑ cõᷣductoꝛẽ yti toto tẽpoꝛe conuento re conducta:vt in.l.ex cõducto.⁊ l.ſi quis domum s loc. igitur ⁊c. Sitamen ipſe conductoꝛ per pꝛius ſoluerit integram penſionem, nõ poteſt eam vt indebite ſolutam repetere: quia cenſetur ſoluiſſe: vt ſibi cautius pꝛouideat l. ſed ⁊ addes..ſi quis cum in annum. Bůloca.Noc autem verum intelligunt bic, quidam Mo⸗ 24 not. † ſingulariter, ꝙ ille in quem fit trallati dernioꝛes, cum locatur fundus: quoniam lapſo dio non poterit peti penſio pꝛo media parte aned tetur, cum totus annus lapſus fuerit. Et buius b quia pꝛeſtatio patientie in parte tempoꝛis hoc 4 T— affert tantam vtilitatem in parte, quantam aßn U non tio patiẽtie totius tempoꝛis pꝛo tempoꝛetoto:yt pha annuis lega ſecus autem in locatione domus:qmd penſio peti poſſe pꝛo rata tempoꝛis decurſi vaſit tionis: quoniam in eadem pꝛeſtatio patientie 5 3 tempoꝛis, affert tantam vtilitatem in partem 4 u dane pꝛeſtatio patientie tempoꝛis totius pꝛotemponat dem dicunt hanc eſſe nouam ⁊ pulchꝛam conſyderati r ſed tamen non aquertunt, quod eſt peſſima: auoiei ad petendam penſionem, non debet confyderan nan Ppꝛeſtatio patientie in parte afferat, vel non rat vt ſupꝛa. Sed debet conſyderari, quod locatoꝛ ep na- te ſua totaliter impleat, quod conuenit: cum non ſuf ciat implere pꝛo parte,vt petat partem eo: quia ius in plendi eſt indiui duum:vt.l.ſi lege. colonus. 3 loca 213 autem verum eſſe pꝛobo manifeſtiſſime ex duobus. 3 ne enim quod emerim fundum integrum pꝛocétun. m pleuero ne contractum ex parte mea ſoluendo quinqua, ginta: Et ſic dimidiam: dices ne ꝙ poſſim petere dim diam fundi:pᷣm iſtos ſequeretur quod ſic:quia tnntq ſt/ litatem affert ſolutio partis pꝛo illa parte, quantanſau tio totius pꝛo illo toto:yt eſt ex ſe notum. Seqhoceſiſi ſum:⁊ contra caſum.l. Julianus§. oſtendẽdumade ar emp.⁊Ihereditatis vendi. a. de here: vel actioeniginn ⁊ illud, ex quo ſequit᷑. Secundo finge mepignoaaſedo- mum pꝛo mutuo centum, poſtmodum vero crecnoiſo uiſſe quinquaginta:⁊ ſic impleuiſſe meper mecietaq i quod debeo:dices ne repeti poſſe medietatemrei pixeo rate:certe ex ratione iſtoꝛum ſequitur ꝙ ſic:quia tantan vtilitatem affert implemẽtum partis ⁊c. Sed hoc efa⸗ ſum, ⁊ contra caſum. lneceſſarias§. ſi vnus. 6 de pigat l.his conſequenter.§.⁊ cum vnus. S. famil erciſ.um iini. igitur ⁊c. Ande ſequere opi. Bald.que eſt cõmunis.u quo vide qõ dixi.j.de verb. obli.l. qui hoc anno. ¶ Inaa 22 ibi,tempus locationis inſpicitur: vt ſciamus acyultri effectu dicere, quod cum vinea in dotem plena data ma rito fructibus inde collectis per eundem adpenfonai catur:vt ſciamus in vltimo anno matrimonij,quatapars penſionis diuidi debeat inter coniuges:inſpicimus qun tum tempus locationis eſt lapſum conſtante mattino nio:quia penſiot anti tempoꝛis venit in diniſioneno tra. At autem ſciamus quomodo penſio ipſadebeatdmi di, id per quas quotas, inſpicimus quantum tempus i pſum eſt de vltimo anno matrimonij:q iuxtaratamel tempoꝛis lapſi debet diuiſio penſionis fieria hoc in eft ctu vult iſte tex. in pꝛin. ſui vſcß ad yerñ.econtrario( ea. ibi, vt j. de reg. iur. l. minus ⁊c. Iſta ratio noneſt oyn 2 quia f ᷣm hoc ſequeretur quod in. ex contrarioiiba lege, vbi ponitur caſus, quando vinea per maritun bou ta fuit ſibi in dotem data vacua:non fieret diuilo pen⸗ nis totius anni: vt pꝛo quota parte anni durauitmann monium:pꝛo tanta penſio ex tota penſione deducãttaa gnetur marito:ſed ſolum in diuiſione veniretportid hau ſionis commenſurat a lapſui tempoꝛis conductioniʒcy ſicut in pꝛincipio legis non habetur ius niſi intandarn, te penſionis, quantum eſt fluxumt empoꝛe locationis ⁊ in ver. econtrario: vnde hec reſponſio non bona 3 ea.ibi, alij: qnia grauatur ſola in colono ac Pecctimne, tio non eſt bona:quia etiam pariter militat in vrſane trario.⁊ tamen alia eſt in illo verſu deciſio. Er eatmn- drei loctte ex neceſſitate, cogitur ſtare colonorlicet ille,in qnem 1 4 voluntate, non. l.emptoꝛem. C.locati. qd bene hic di un Bal. nos tamen dicemus poſt Barto.j. eo liſi iis 2 ¶ In ea.ibi, quod penſio cum effectu non potuitpen: etur, qoo 25 Nec iſta ratio bonaeſt:quia ſᷣm hanc ſequen etur, old etiam pꝛo rata tempoꝛis fluxi ex anno locationisz 1l— beret penſio in diuiſione venire:yt patet quia: po a tapenſi non poteſt peti niſi in fine anniiyt ſupea i cluſum. Sed hoc eſt falſum:vt in pꝛincipio legis den an vnde ratio, quare:cum fundus locatusplenus pe tem marito datus, in diuiſione venit penſio ſolun n 5 parte, qua eſtlapſum tempus de anno locatiom Aa wemn. — auicd rienngann donperginse Fent rstnubktlungud rinmürisſelüncd farrsourun tmänun mriyiciutindunt raitrrapeccdenteanna iitiregrapuioperühe vanolcciäonisEtid rpocactatempoiser perurnitexegtrzann ſentitgviemin perah ermäusamilbeatond rinonjigter nſedrg demamieigterrilaino qarrein erex ötrario gralker onfiderata peni utenportioconmenſar ronis onſtante matrim t peruenreexcutturae Umalarnöhrſthoe rudſegiteaif m 7 Dant 4 p ſn nus apſi SlnE Ndiapd nendſse Paiſ oltra, aſſignatur pꝛimo hic per Bart. quiapꝛo ea parte, 1 — 1 † 5..—.„ 2„ 4 mpa reene du qua annuslocationis eſt lapſus, marituspꝛeſtitit patien monpant ouans iam colono fruendi:ergo pꝛo ea parte ſolum ius penſio- ns aotapennä nis eſt ſibi queſit un: ⁊ ſic vt viro queſitum in diniſionem dtemin leetioedrin venit. Pꝛo alia autem parte anni locationis, cũ fundus a tenpans e ſitreuerſus ad vroꝛem: æ matrimonium ſolutũ: ⁊ ſic pꝛo „Knpreſtati Ra eadem peeſtet patientiam fruendicolono: ergo ſolũ pꝛo amwützten den eaparte ius penſonis eſt queitum ſolum vxoꝛi, ⁊ conſe⸗ Enponsstotinsine aquenter illnd non venit in diniſionem. Sed certe hec ra⸗ Mot tio non eſt bona: qæ ſᷣm hoc etiam in verſi. econtrario. non ofßtd deberet in diniſionem venire:niſi penſio vnius mẽſis, qui fuit de anno locationis decurſus conſtante matrimonio, Kdet oft cum pꝛo eo ſolo menſe maritus conductoꝛi pꝛeſtiterit pa- Ia ram tientiam. Sed boc eſt falſum: vt in eodem dicitur: igit᷑ ꝛc. cndd CAnde alia ratio aſſignatur bic per Bald. dicentem, ꝙ n ideo pꝛo temnpoꝛe anni locationis, quod decurret poſt ſo- mmrwelf lda dnaen lutam matrimonium:: ſic poſt fundum ad vxoꝛem reuer vbom eſtchami ſum:non debet penſio dinidi inter coniuges in pꝛimoca⸗ unn nifeſtiſtine ann ſu:quia pꝛo eo tempore non eſt certum debitũ iri vel pen undumintegme ſionem. Pone enim, ꝙ mulier non pꝛeſtet tunc patientiã umerparte meaſbun qèeſt polſibile: certe non debebitur penſio. Et ſic interim dices neq poſin intotum eſt: quia dubiũ eſt, an vxoꝛ pꝛeſtitura ſit patien- ſequeretur quodſſelte tiam. Sed certe hec ratio non eſt bona:quia ſimiliter mi⸗ partispeo i apet litat in ver. ex cõtrario.vt ex ſe patet ⁊ i nõ ſit eadẽ deci- loyyt eſter ſenotung ſio. C. Ande vltima ratio⁊ vera fuit Sy. quem refert hic 1Julinnus oft Kän Bal ſezʒ ꝙ imo in hoc pꝛimo caſu non fit contributio pen dencidebar üm ſionis totius ſed ſolum pꝛo parte tempoꝛis fluxi ex anno t Secuncofig mri locationis,ne in vtilitatem nimiam mariti ⁊d amnum ni⸗ tum poſtno Annn mium mulieris, veniãt in commiſtione ꝛdiniſione integri Kſicinpl eaſen M fructus duarum culturarum diuerſarum. Zatis enim eſt erepetipoſſen mn marito, ꝙ veniant in diuiſione integri fructus percepti 95* po p ge daumn ex cultura pꝛecedente annum locationis abſq; eo, ꝙ ve⸗ eite um ſequit pien niat integra penſio percipienda ex alia cultura facienda Senetumparsai in annolocationis. Et ſi dicis: quare ergo pẽſio cotribui⸗ 1lneceſſariasgiſ msi tur pꝛo quota tempoꝛis ex anno locationis fluxi, cum illa acumynuss famat perueniat ex cultura anni locationis: Reſpondeo pꝛout cre opi. Baldquecin ſentit gl. hic in fin. ꝙ ex quo illa quota penſionis pꝛouenit e verb,oblilqnbaa ex mẽſibus anni locationis fluxis tempoꝛe cõſtantis ma- is inſpicitur: ſtſune trimonij:igitur cenſetur quodammodo de cultura eiuſ⸗ cum vinea indotmoh dem anni:⁊ igitur illa in duiſionem venit. ⁊ ex hoc patet: collectis per enmn quarein ver. ex cõtrario. in ver. itẽ ſi meſſes. ꝓenſio inte- timo arnomatinaie graliter conſyderata venit inter coniuges diuidenda: nõ deat inter coniugesnie autem poꝛtio commenſurata tempoi fluxo, ex anno lo⸗ dnis cſtlapſun cyitt cationis conſtante matrimonio: quia ipſapenſio cenſetur tenpons entudi tota peruenire ex cultura eiuſdem anni:non autem ex cul nus quomocopenſoilinzb ruris diuerſis:vt apparet in text. ¶ DZum autem circa hoc dicit hic Bart. quod ſi in pꝛimo caſu legisfuiſſet fun- ntrinomtwi⸗ duslocatus, non pꝛocerta quantitate pecunie, ſed pꝛo cer annc ovenlonsten ta quota fructuum, ex eo percipiendoꝛum diuiſo matri⸗ etdiutſopen duf monio, tempoꝛe durantis locationis: nil de penſione ve- in ſinſchacnma niret diuidendum inter coniuges: q contractus locatio- rlminus a. Jtalttm nis quo ad penſionem eſt tunc conditionalis: vt patet in erctur quod inſe Linterdum. de verb.oblig.⁊ in.lj. de condi.⁊ demonſt.⁊ ſic ſus quando rinezpnr nil iuris eſt queſitum interim marito. Adde qð boc videt᷑ dat aracuanonfen falſum: q licet nõ poſſit hoc caſu diuiſio ſieriretamẽè ſiet o quotaparte ann 1 diuiſio ſpe:vt ſit..eo..itẽ ſi meſſes.in eal.⁊ pꝛout fit etiã penfoer tot panimn⸗ in pꝛin legis noſtre diuiſio non re:ſi teneamus opi.verã, dlumin diufoneſen ſcz penſionem petinõ poſſe, niſi in ſine anni locationis: vt talapſui tempansi, ſupꝛa dixi. ¶ In..ibi, vno mẽſe detracto ⁊c. huius mẽſis is non habetnien detr actio poteſt dupliciter intelligi. Pꝛimo, ꝙ ille mèſis meſt fiuxumtenonn, anni locationis, qni detrahitur ſup pleatur ex menſe pꝛi⸗ de hec repponom mi anni matrimonialis, vel qõò penſio eiuſdem detracti, vae zin con attribuatur pꝛo dimidia quatuoꝛ menſibus pꝛecedenti⸗ „ernitti bus, pꝛo alia dimidia quatuoꝛ ſequẽtibus. Ni autẽ in⸗ — il tellectus impꝛobantur hic plene per Bart. quẽ in hoc vi⸗ ttrin 27 de. Secũdo modo, ꝙ † eius mẽſis detracti nulla habeat qillein qein cöfyderatio, quo ad diuidendam penſionẽ eius in fauoꝛẽ rſtareccloſan int mariti.Et ſiitaintelligatur: no. ex boc Bar. ꝙvbi annus Gariult locationis excedit annum matrimonij reſpectu eius, ꝗd mus poſtEn, von excedit, nõ debet fieri cõtributio ſeu diuiſio in fauoꝛẽ ma venſio cume nrkeg riti. Sed certe hoc videtur falſum, ⁊ contra caſum in ver. aeſtqrüaf, excötrario. vbi enim matrimoniũ fuit cõtractũ de menſe ¹„r aObb,..-. 77 voris flurich g Nouembeis, locatio initiata de menſe artij ſequẽtis, one veniteſt, ſic annuslocationis in multo excedit annum matrimo- 2etiriſt nmij, ⁊tunc diuiſio penſionis fit ea cõſyderata integraliter: b kliumextinp nr lt vnde pꝛo ſolutione dic:q vbi quamuis annus locationis eandus beinn excedit annũ matrinonij, tamen fructus percipiunt in, tas inſpicimusquunne Soluto matrimonio. 5 tra annũ matrimonij:tunc illoꝛũ diuiſio integraliter con vderata fieri debet inter cõinges.Et ita eſt caſus in ver. ex cõtrario.⁊ in verſi.itẽ ſi meſſes.ßᷣm vnũ int ellectũ. Sed fructuũ, qui percipiunt᷑ poſt finitum annum matrimonij ⁊ in tẽpoꝛe locationis diuiſio fieri nõ debet.⁊ ita eſt caſus in ſi filio.in fi.j.eo.⁊ ita intellige Gar. ¶ In ea.ibi, ſed ce dere dʒ ⁊c.⁊· hec vera, niſi maritus eſſet abſens, vel moꝛ- tuus:⁊ſic cedere nõ poſſet. Aut eſſet cõtumax: ſic cedere nollet:quoniã tunc vxoꝛi competit vtilis abſo q ceſſione. ar gu. C. ad Trebll. ſancimus.ad f. 6. de inſti.lj. in fin.⁊l. da⸗ mni.ſ.ſij. dedamn. infec. hm vnam lec. ¶ In eadibi, ſᷣm Azo.⁊ Roge. hec vera⁊ cõmuniter appꝛobata. Dum au 28 temt in fi huius gl. interſerit hic Bal. pulchꝛam queſtio⸗ nem. Auid ſi dominus fructus iuriſditionis ſue pꝛo ſeꝝ menſibus vendit vni, pꝛo alijs ſey menſibus alteri, ⁊ acci⸗ dit, ꝙ in vltima die ſex menſiũ emptoꝛis pꝛimivnus ma⸗ leſiciũ cõmiſerit:cõdemnatus autem ad penã fuerit tem/ poꝛe ſex menſiũ ſecundi emptoꝛis:cui tunc pena illa que iuriſdit᷑ eſt fructus, applicabit: Adde qð ipſe idẽ poſt Pet.⁊ Cy.q.hanc latius tractauit in.l.ſi. C. de fruct.⁊ lit. expen.l. fi. 3.de iuriſd.omn.iudi.⁊ licet plurimũ arguat pꝛo ⁊ contra: nihilominus ego do caſus quatuoꝛ ad que- ſtionem hanc pꝛo emptoꝛe pꝛimo determinantes. CEt pꝛimo caſum notab.in.l. quecunq; actionesj.de act.⁊ obl. dicentẽ, ꝙ lucrum pene, q dominus ſentit ex iniuria il- lata ſeruo, ante ipſius venditionẽ: debet applicari ipſi vẽ⸗ ditoꝛi,⁊ domino pꝛimo licet poſt emptionem eiuſdẽ iniu riantis ſeqnuta fuerit condẽnatio. ¶ Secundo text in.l. fi.j.arb.furt.ceſa.vbi lucrum pene qð ſentit ipſe venditoꝛ fundi pꝛopter arboꝛes ex eo furtim ceſas, ante eius ven⸗ ditionem, ita applicatur eius vẽditoꝛi, ꝙ nõ tranſfert᷑ in emptoꝛem:quamuispoſt emptionem factam cõdemna⸗ tio facta fuerit.Et ſic quo ad lucrum pene applicandum inſpicitur tẽpus delicti:nõ autem cõdemnationis: vt in bis duobus eſt caſus. ¶ Tertio allego.l.j§.ſi fundus.j. de aqua quotid ⁊ eſtiua. ¶ Quarto.l. is qui in puteũ.5. ſi poſtea.j. qð vi aut clam.vbi ſunt per omnia caſus pꝛemiſ⸗ ſis ſimiles.Ad idem etiam facit.j.ſi filius.j. de verb. obli.⁊ J.fi.j. de ſtip. ſer. Pꝛeterea ratio:qꝛ non eſt dubium, ꝙ bic delinquẽs ſtatim cum delinquit, ſtatim eſt ſeruus pene: vt in.l.ſ. C. de ſen. paſſ. Cum autẽ ſententia fertur illa de⸗ claratoꝛia eſt delicti cõmiſſi:⁊ conſequenter etiã pene ſibi a iure iniuncte:vt in.l.j.j.ad Turpil. vnde hec declarato⸗ ria ſententia cum trahatur retro ad tempus cõmiſſi deli⸗ cti.arg.ff. de teſti.l.heredes palam..ſi quis poſt. non eſt mirum,ſi pena applicetur emptoꝛi pꝛimo: cum tempoꝛe ullius fingatur etiam pꝛolata ipſa ſentẽtia. In pꝛimis au⸗ tem quatuoꝛ iuribus eſt queſtionis caſus, ⁊ mirũ eſt atan tis doc.ea allegata non fuiſſe. ¶ In gl.ſuper verbo, ecõ⸗ trario.ibi, vt benignius agat᷑ cum marito ⁊c. bec ratio vi detur nõ bona per ver.item ſi meſſes.in hac.l. Ibi em̃ ma ritus fructus anni perceperat, ſcʒ meſſes: ⁊ tamẽ nibilo- minus contribuuntur etiam fructus vindemie integri, Sed ſolue, ꝙ ibi loquit᷑ quando maritus percepit partẽ fructuum vnius anni in pꝛinc.anni,id eſt perceperat fru⸗ ctus anni integros. ¶ In gl.ſuper verbo, ſtatim. in pꝛin. 29 Et ſic ſᷣm diuerſas expoſitiones eiuſdẽ, ꝙ dictio ſtatim, aliquando denotat quid incõtinenti fieri, aliquando cum tempoꝛis interuallo:vnde eſt argu.ad.qꝗ.ſᷣm Bal. anſi gs accuſet᷑,ꝙ Titiũ aggreſſus fuit, ⁊ eundẽ ſtatim vulnera⸗ uit, intelligatur vulnus incõtinẽti cũ aggreſſu foꝛe factũ, ⁊ſic aggreſſus cõfundatur cum vulnere, adeo:vt pꝛo vno delicto accuſatus puniat ſᷣm gll.qui de crimine.C.de ac⸗ cu.Aa vero intelliget᷑ vulnus ſecutum ex interuallo,⁊ ſic puniat pꝛo delictis diuerſis: determinat ꝙ cum verbum hoc ſit equiuocũ accipi debet in libello criminali in partẽ mitioꝛẽ in dubio:⁊ ſic ꝙ vno momẽto facta fuerit aggreſ⸗ ſio ⁊ vulner atio. Ad hoc.j. de pen.. ſipꝛeſes. Ande not.ꝙ; Lſiquis intẽtione ambigua.s.de iudi.⁊l.inter ſtipulantẽ. S.ſi Stichum.j.de ver. obli. volẽtes ambigua verba libel⸗ li in fauoꝛẽ libellantis interpꝛetari locũ nõ habere in libel lo cauſe criminalis. Quoniã illius verba interpꝛetant in fauoꝛẽ accuſati, per. d.l.ſi pꝛeſes. qðͦ eſt notã. ¶ In gl. ſup 30 ver. debebat. ibi.j.de iure fiſc.l.f.x vbi eſt caſus, ꝙ fructꝰ penſionis nõ percepte per venditoꝛẽ, tranſit integraliter in emptoꝛẽ, qui cogitur ſtare colono. Et ratio diuerſſta⸗ tis eſt: qꝛ in ipſum emptoꝛẽ tranſfert vẽditoꝛ coͤſyderato c — WW ” 31 mnitio voluntarie, at in dote ſecus:q illa ſol. mat. in partẽ vroꝛis tranſfert᷑ ex neceſſitate:vt in.lij.. eo.⁊ ideo mari⸗ to. cui meſt neceſſitas magis auendũ-ꝙᷓ venditoꝛi cui eſt volũtas. Ad hoc.s.qui aciſd.cog..ideiuſſo:..ſi neceſſa ria. ¶ In ea.ibi.ð.de vſufrucll.defuncta.vbi eſt caſus, ꝙ penſio que debet de fructibus iam perceptis trãaſit in he redem fꝛuctuarij inteʒre licet ipſe deceſſerit ante tẽpus ſoluẽde pẽſionis. Ratio autẽ diuerſſtatis eſt:q fructua- rio non debent᷑ fructus ob aliquã cauſam ſpeciſicata, ſed ſolum ex eo ꝙfructuarius eſt.⁊ ideo ſufficit, ꝙ fructus quoꝛũ debet᷑ penſio/ſint percepti ad hoc, vt illa integre tranſiittat᷑ ̊ tẽpus ſoluẽde pẽſionis no venerit. At ma rito nõ igit debent dotis fructus, eo: ſolũ maritusſit: ſed ob hanc cauſam:qx onera ſuppoꝛtat matrimonij. Er- go nõ alterius tẽpoꝛis,quã ſi uppoꝛtanerit, fructus lucra- 32 ri dz. Quod inducit bic Bar. ad. q. An t canonicus fru⸗ ctus pꝛebẽde eius anni integros ad heredes trãſiittat, an vero pꝛo rata eius anni qua vixit? de quo dic vt ſupꝛa dixi plene in textualib.⁊ ponit etiã Arch. de reſcri lib.vj. In gl ſuper verb. meiles. ibieoclem annopoſteadi⸗ uertit Calen. Auguſti ac. Hoc eſt impoſſibile, ſi intelliga mus pꝛo anno cõmuni:poſſibile autẽ ſi de emergẽti:ynde 3 Targuit hic Bald.ſuſtentari libellũ accuſationis, in quo dicit Titiũ vulneraſſe Caiũ de mẽſe Rouembꝛis:⁊ eum inſultaſſe de menſe Auguſti eodẽ anno:q quãuis hoc nõ ſit poſſibile pm curſuin anni communis, tamen erit poſ⸗ ſibile m curſum anni emergentis. Et ibi dicit tenere But.inſt. de actio.in pꝛin. ¶ In gl.ſuper verbo, ſequan⸗ 34 tur. ibi, vel dic ſᷣimn A30. ⁊c. Ex t baclec. ſing. no. hic Bar. ꝙſi vxoꝛ anteqᷓ; undũ in dotẽ det:eundẽ locet pꝛo annis duobus:⁊ etiã ante,pꝓꝛo pꝛimo anno penſionẽ percipiat: marito pꝛo rata pꝛimi anni, quo durauit matrimoniũ de⸗ bebik penſio anni ſecũdi:licet eodẽ tẽpoꝛe matrimonium fuerit diſſolutũ. Et huius eſt ratio: q pẽſio anni ſecundi ſurrogat᷑ loco pẽſionis anni pꝛimi.Cuius diuiſionẽ mari tus nõ põt petere, eo:q ante dotẽ conſtitutã illã integrã mulier perceperat. Bal.autẽ hic tenet contrariũ, dicens: ꝙ vxoꝛ boc caſu cõpellitur reddere pẽſionẽ, quã ipſa per- cepit coꝛreſpondentẽ tẽpoꝛe, quo dur auit matrimoniũ. Quoniã ex equitate tẽpus illud penes maritũ non debet eſſe vacuũ:⁊ ego iſtud firmo foꝛe verũ ex tribus.¶ Pꝛi⸗ mo de diſpoſitione legali que ſit in fructibus naturalibꝰ. bonũ eſt enim arg. ad acceiſiones ciuiles:vt in hac.l.verſ. de penſionibus:⁊ in.l. mercedes.3.de peti.heredi. ↄed in fructibus naturalibus hoc deciſum habeo, ꝙ ſi nũmis co lens in vltimo menſe locationis colligat fructus immatu ros, ad hoc vt dominus nõ habeat maturos:domino te⸗ netur ad illoꝛũ eſtimationẽ ſeu intereſſe:vt not.Al.oꝛdi.in J.pe.j. de vſufruc lega.hoc decidẽs, per l.hec diſtinctio§. cũ fundus. loc.ergo ita in pꝛopoſito/ſi vxoꝛ percepit pẽ ſionem:vt ita dixerim immaturã, eo: ꝙ ã habuit ante tẽ pus debitũ:cõſequens eſt,vt teneat᷑ pꝛo rata tẽpoꝛis du- rãtis matrimonij illã reddere marito.¶ Scðo ad idem deciſio Arch.·xij.qij.alienationes.qui alleg. Inno.in. c. fi. ne pꝛela.vic.ſuas.determinat,ꝓꝙ ſicanonicus locatoꝛ fun di pꝛebẽdarij, illos locet pꝛo annis pluribus: ⁊ ab miitio pẽſionẽ recipiat. Et ſic anteqᷓ; labat᷑ tps.poſt qð eſt pẽſio debita. Decedat autẽ nõ lapſo tẽpoꝛe, q ipſam debitã fa cit, tenet eius beres ſucecdẽti in pꝛebenda penſionẽ reſti⸗ tuere.Et ſi decedẽs heredẽ nõ babeat, coget᷑ colonus eꝝ integro ſoluere. mputari enim ſibi debet, quare pꝛema ture ſoluit: cũ cõſyderare potuerit caſum moꝛtis in ipſo canonico poſſibilẽ futurũ ante tẽpus locationis.ar.. loc. .ſi quis domã.huic ſubiungi. ¶ Altimo nõ eſt dubiũ. ꝙ de equitate:ſi vxoꝛ locans fundũ anteqᷓ; dedit dotẽ nõ percepiſſet exinde penſionẽ pꝛo rata tẽpoꝛis quo matri⸗ moniũ durauittraſmiſiſſet ius agẽdi in maritũ:ꝓut dici- mus in eo, qui pẽdente locatione vẽdit fundũ:vt pꝛo rata tẽpoꝛis cedẽtis poſt vẽditionẽ traſmittat ius penſionis in einptoꝛẽ:vt.l. Julia.. ſi locatoꝛ..de act. emp ⁊l.ſicum ibi plene not.ĩe iure niſci.Et qð plene not in.l.fructus. Cꝛde act. emp.ergo ex pari equit ate:cum eadẽ ſit ratio:dʒ penſionẽ iain percept ĩ pꝛo rata tempoꝛis, quo matrimo- mum durauit marito aſſignare. ¶ Sentit vltimo iſta gl. 35 ꝙ f maritus cogit᷑ ſtare colono, cui fundũ dotalẽ antea vxo: locaner at: de qno dicẽdũ:vt dicã.j. e.ſi filio. in fi. Et duo, qtangit hic Ange. in. ſeq. ponã:vbi cadũt pariter. Zudo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ part. Summarium.&. 1 Qujdtit itis marito debite per vxoꝛẽ ad fr dotali perceptos, debitos vxoni poteſt cope actusetn 2 Lex loquens de certo tempoꝛe pꝛopter icen atio feri. tionis, poteſt reſtringi ad tempus minus. u) taten fe, tempus aie K.9 aAmpliari ac 3 Fructus cenſet᷑ eſſe qð datur ſup:. 4 Cinuiliũ acceſſionũ ⁊ fructuũ nuräla nenche 3 Fundus ſi in dotem detur eſtimatus ſol. matr mdi tio,ſed fundus reddat fructibus plenus, andan eſii 5 caſu Fnetnum diniſio: zan debebite 6 Auo, vel roſeviridiarij, ſi vedant:⁊ bis i dn fructus cenſeantur venditi: ebis inanno fructiñat 7 Piinceps, qui vendit fructus ſue iuriſditionig= gatur vẽ didiſſe id quod ſolitum eſt Kbt vunie rmin iocundo aduentu a populis. hoo ciu 8 Fructus bonoꝛũ mobiliũ in dotẽ datoꝛ yltimi ann durauit matri noniã, qualſter dinidant᷑ inter Cigh 10 Fructus dotis, an ⁊ qnando ſint dos: 1uge 1 Parapbernalia, ꝙnon gandeant pꝛiuilegio dotis 12 Compenſatio debiti qnantitatis ad fructus extant non admittatur, ſed ad conſumptos ſic. trandeg Fructus qunãdo computent᷑ in ſoꝛtẽꝛibi. nu.. 4 17 Percipiens fructus licite ex re mea, ꝙnonadi is 1 ad eſtimationem teneatur. os ſa 18 Libellus, peto fructus, ſi extant, vel eoꝛ ivaloeppcdi 19 Poſſeſſoꝛ bone fidei fructibus naturalib'wlinäuſrit⸗ libus conſninptis ad quid teneatur: 20 Compenſat o debiti quantitatis ad debitunſtcta quantitatis alternatiunm, an admittatur- 1 21 Debitoꝛ generis, an innito creditoꝛe in eoden genere einſdem maneriei.licet diuerſe foꝛme, ſouuipoſſt 22 Pecnnia pꝛo tributis, inuito fiſco, ſolnipoteſtin aiog nere foꝛma. Ob donatiOnes. Gunma De rerum anotari vel donatarũ vna cũ fructibꝰ poſt diuoꝛtiũ ex fundo do tali a marito perceptis, poteſt cõpenſatio ficri.Etqod citur in anno circa oiuiſionẽ fructuũ dici põt ⁊inſexnan ſibus, ⁊ quinquennio pꝛout fit diniſio fructuũ natuaii vltimi anni matrimonij:ita etiã fit diniſio acceſſioni cii lium. h. d. vſq; ad.õ.ſi fundũ. ¶ Hot in.H.ob donationts 1 Quod † qnãtit ates marito debite per vxoꝛẽ ad fruus ex re dotali perceptos,debitos vxoi per mariti pitc penſatio fieri. Ande not.ſccũdo ſᷣm Bal.qypoſtta lloy pꝛo ver a, ſe; ꝙ petẽti dotẽ nõ poſſit cõpenſatioobiſde quo plene dicetur.j. eo Lrei iudicate..j.ꝙ nõ idem ſuu adhibetur ceſſionario dotis, qui qnidem adhibetutyi doti. de qno dicendum:yt in loſ.¶ No. in. quodin i 2 no. ꝙ lex loquẽs † de certo tempode pꝛopter idẽttatmm rationis, poteſt reſtrin ʒi ad tẽpus minus:⁊ ampliun d ẽpus maius. ¶ Ho.ſcðo ex eo tex qð id, qo dat ſupac dinariã pꝛeſtationẽ, cenſet᷑ eſſe fructus. Quod eſt nctai gnum ad infra dicẽda.¶ Ho.in.⸗.non ſolũ. ver. nan hi 3 Tfructus.ꝙ nõ ſolã habet᷑ ratio tẽpoꝛis cõcernentisſu 4 greſſum actus.(No. vltimo † ex eo.ꝙeinilin cceſte num ⁊ fructuũ naturaliũ idem eſt indiciũ.Adicdem oã peti. here.l. mercedes. S. de vſur.I. vſure cũ ſi In tin ibi, ꝙ in anno ⁊c.⁊ ſic inter maritũ ⁊ vxoꝛẽ dinidutur fux ctus ex dote pcepti vltimo anno matrimonij babito 3 ſpectu ad ratã tẽpoꝛis einſdẽ anni,qna matrimonun 5 ranit. ¶ Sed circa hoc hic qrit t Angiin buinslun Quid ſi fundus in dotem det᷑ eſtim atus;ſokanteman— eſtimatio, ſed fundus reddat᷑ fructibus plenusx 4 caſu pariter debebit fructuum diniſoo ſieri dicit:ꝗ 1 ctio ſpectabat ad vxoꝛẽ:⁊ fundus reſtitutusſſt:qavroa lum elegerit, debet tunc fructuũ diniſio fieri bm puile gis natur ã. Sinautem electio ſpectabat ad mariti i fundum plenum fructibus reſtituere elegerit tiner ſio illoꝛum non fit:ſed omnes percepti ad lucrum jin pertinent. Rationem dinerſitatis aſſignant: quian caſu reſtituit ex neceſſ tate:ſecundo vero e vo ir dem ideo vno caſu ſibi fauetur magis, alio minus:ti niden ſoꝛ. ᷣ.ſi neceſſaria.s.qui ſatiſd.cog.cum ſimñ emm 3 d rinonce uretanin pi ehf hh” 5 reauibr' 110 ſema rablütammul fului erarotit vfrcentonſcentl aum orddunn äld caſinddeſltnueit prrtyinddum cimna ruonamurintſe Inolinisrountnbus tochincontrwtblsn dondcunollctiCont telisantar ontinerepe relt adtexratte iti frnat Barmleum qui cumobſtlcum mana Aoegſaloquinr;fibene fKint bones.hocſernn us crcdo pricerentur ſcuanttasprchſolati duusreroſcqucrer Bal funcogſiprorvirozde Mäuam mercademaeft nariam preſttionemcend gaddlgatemgOllti usdſctumlietnon gori- Rchkfaberfrnclsne dzpocsirnnchadue adesretgnitandete wütorcgitſtlths anmcumim ol wmatradanſt timam dd ifr ndinſfan usgem ditrncnaſh Wp ei ſa dus ſu 3 R 4populs. A mutentin otehin as licte exre megu, eneatur. dus fiertant y dordnai „ 4 la fructibus naturaib ad qnid teneatyr- li quantitadsacdeind, ladunm, anadminar. mintto crechthe mnanb llcet dinerſeformeſcuin utis inuito ficoſſolugre ationes. ũfructibꝰpoſt dincrt ptis poteſt cöpeniyin diuifſonèfructnidii io proutftt diniſo funi nonij ita etäftdintoan K fundũ. Chotinſohn smarito debiteper wit tos debitosyroipom le not ſccüdofm Bägne ti dotẽ no poſſtecyelt 1eo Lreiiudicate ſigi- rio dotis,quiqrltim lomtin Jo Ckonit de certotenpoꝛeyuia trinzi ad tipusminsis o ſcöoer eo ter düc cenſet eſſefructssDnt da go in innnſir habet ratio tpolsii go. vltimo f er doſgin maliũ idem tfintid, es 3 devar /ſin „vrondd Inf maritu 13 7 6 modernioꝛes hic ſecundo caſutenent oppoſitũ,co: qr 8 maritus fundum elegit reſtituere: intelligiturt eſtituiſſe um naturan reſtitutionis fundi pleni, id eſt, yt cum vxoꝛ fructus perceperit pꝛo ratatempoꝛis durãtis matrimo/ nij, lloꝛũ penſionem reſtituat marito:vtj.hac cad Hin⸗ terdum.igitur ac.Sed in boc loqnitur peſſime, eo:q tũc panc naturam habet dos ipſa reſtituta, quando dos nõ fuit eſtimata, electione vendendi pertinens ad maritum, quoniam tunc ipſa inmutat naturam ſuam. Quoniã vbi alsſi eſtimata non foꝛet, vel electio ad vxoꝛem pertineret ipſius impediretur alienatio:vt in.l.j.C. de fund. dot. et.l. vnica.⁊ cum lex.C.de rei vxo.act.nunc alienari petierit: vt.l.ꝙ ſi fundus.iuncta pꝛeced.&.de fund.dot. Pꝛeterea poc caſu fundum reſtituit maritus ipſe ex voluntate:vn⸗ de ſuccedit regula, volens ꝙ fructus pendentes fundi er voluntate alienati pertineant ad illum, in quem facta eſt alienatio:vt l. Inlianus.. i fructibus. ã.de act. empalfru ctus pendentẽs.s.de rei ven.l.ſi. pe. j. debis que in frau. 2.l.ſi ſeruus S. locaui.j.de fur. Subijcit autem Ange. ꝙ ſi non poteſt apparere de anno matrimonij vltimo, co: qꝛ ignoꝛatur mitiũ pꝛimi pꝛopter lõgitudinem durationis m atrimonij, ꝙ quo ad miſſionem fructuum habebik tũc recurſus ad annum cõmunem:qð eſt notãlicet nibil alle⸗ get. ¶ In tex. ibij in ſex menſibus ꝛc.⁊ſic maritus ſi fun dus dotalis de ſemeſtri in ſemeſtre fructus reddat: ⁊ pꝛi⸗ mo ſolum ſemeſtri durauerit matrimoniũ, ſi incompleto, debet ſieri diuiſio fructuũ pꝛimi ſemeſtris ſolum pꝛo ra⸗ ta tempoꝛis durantis mãtrimonij:quoniã fructus ſ ecun di ſemeſtris pertinebunt integri ad vxoꝛem. C Ande di cit hic t Bal. Altramon.diſputando determinaſſe qnod ſi vedant᷑ vue vel roſe viridiarij,cuius arboꝛes bis in an/ no fructiſicant:cenſebuntur venditi fructus ipſarum vi⸗- tium wel arboꝛum, vel roſarum.Hec contra facit.l. defun cta õ.ſin.ã de vſufruc.vbi ſi legatur quarta pars redituũ percipiendoꝛum ex fundo:intelligitur legata poꝛtio re- dituum annuatim.Et ſic nõ ſolum pꝛimi: qꝛilla loquitur in vltimis voluntatibus, in quibus plenioꝛ fit interpꝛeta tio, qᷓ; in contractibus:vt.l. in teſtamentis. de regu. iur. de dona.c.cum dilecti.Contractus enim in dubio nunqᷓ; in⸗ telliguntur continere pꝛomiſſionem annuam:yt not. glo. relata ad tex.recte intuenti.in.l.legatum. ſ. de ann. lega.⁊ firmat Bar. in l. eum qui ita§.qui ita.j.de ver.obl. ¶ Nec etiam obſt. l.cum manu ſata§. ſylua. 3. de cõtrah. emp. qꝛ alio caſu loquitur, ſi bene aduertatur. Licet autè p Bal. faciat.l.bones..hoc ſermone.ff.de verb.ſigniſi.nihilomi/ nus credo, ꝙ viderentur venditi fructus pꝛimi termini, ſi quantitas pꝛecij ſolnti ſit conueniens valoꝛi amboꝛum: alias vero ſequcrer Bal. ad hoc argu. optimum.l. cum in fundo.ſi vxoꝛ viro..de iure dot. ¶ In tex.ibi, vt ſupꝛa annuam mercedem ⁊c. Et ſic id qð f ſoluitur ſupꝛa oꝛdi⸗ nariam pꝛeſtationem cenſetur eſſe loco fructus. Ande eſt arg. ad elegantem.q. Old.in eius conĩilijs, conſi. exxxj. cu⸗ ius dictum licet non quotã alleget hic Bal.an ſi pꝛinceps vendat ſeu locet fructus regni ſui intelligatur vendidiſſe id, qð pꝛo eius iocundo aduentu ſolitum eſt pꝛeſtari a ci⸗ nitatibus: Et quidem determinat ꝙ non. Pꝛimo: qꝛ ea venditio referẽda eſt ad eos fructus, quihabent certam, vnifoꝛmem⁊ oꝛdinariam collationem:, nõ autem ad illos quoꝛum declaratio conſiſtit in voluntate donantiũ. 2ld hoc text.optimus.j.de ann.lega.l. Seio amico..medico. Secundo: q diuerſa ratio eſt eius reditus, qui reſpicit ingreſſum, ⁊ eius qui ad tempus ingreſſus ſe non refert: vt pꝛobant dueleges, que quamuis cõtrarie videantur: tamen in hunc modum ad concoꝛdiam reducuntur. ſclj. his verbis g.ſi.j.de leg.iij.⁊ l.queroj.de vſufruc. leg. Ter tio:q iſti non ſunt fructus regni ſui, ſed potius fructus, qui dãtur ſue perſone:vnde in venditione nõ veniũt. Ad boc tex.optimusj.ſi quid in fraud.patron.l.j..pe.ibi rei vendi.perſone accipimus ⁊c. Quod in ſimili videmus, ꝙ quãuis maritus actione de dote vxoꝛiteneatur reſtitue- re omne id, qð ex bonis liberti dotalis ad eum peruenit: vt.ldotalem ſeruumj. co. tamen non id qð ipſe libertus ſibi dedit contemplatione ſue perſone:vtj. eoll.ſi vero. item qnicquid.Ad iſtuin tamen tex.ad quem non reſpõ⸗ det, reſponde tu:ꝙ hic illud, qð pꝛeſtabat᷑ ſupꝛa oꝛdinaris penſionem habebat vnifoꝛmem ⁊ determinatã pꝛeſtatio- nem, ergo loco fructus eſt: ſecus autem in caſuſuo. Quo- Soluto matrimonio. 9 niam vt ipſe ſentit ob jocundum aduentum non ſiebant donationes habentes certam foꝛmam, ſed babẽtes eam foꝛmam poſit am in voluntate donantium: vnde per bũc tex. limitatur deciſio ſna. ¶ In tex.ibi, ſed etiã de pecoꝛe. Et ſic patet, ꝙ t fructus mobilium in dotem datoꝛum vl timi anni matrimonij pꝛo rata diuidunĩ᷑ inter coniuges. Sed contra de.l.ſi cõſtante..quoties.j.eo.vbi dicitur, ꝙ fructus ex re mobili in dotem data percepti per maritũ ſol. mat. ſun ſunt, quando percipiũtur infra dilationẽ ſibi datam reddendam. Text.in.l. ſideicõmiſſaria. ⁊.lanulier. ver. alia cauſaꝗj. ad Treb. dat regulã, ꝙ fructus ex re ſol⸗ uenda poſt diem pꝛefixam percepti infradilationem, ce⸗ dant lugro ſoluere debentis. Soluit hoc hic Bal. dupli- citer. Pꝛimo ꝙ S.quoties.loquitur de lucro acceſſionũ cinilium id eſt vſurarum vt illud cedat marito: quoniam vſura reſpicit pꝛogreſſum tempoꝛis:ipſunn autẽ tempus dilationis reſpicit maritum. Pꝛeterea vſura non eſt fru⸗ ctus a natura pꝛocedens, nec exre, ſed ex cõuentione par tium:vtl. ſi nauis.3. de rei ven.⁊.l.vſura pecunie ã.de ver. ſigni. Tex.autẽ noſter loquit᷑ de acceſſione a natura pꝛo⸗ nenienti, vel ex re, licet cum hominis induſtria:vt de pen ſione domus, partu pecudum. ⁊ ſic de ſi. Cum enim iſte reſpiciant rem⁊ res:ipſa ſol.mat.ſit vxoꝛis:vt.l.in rebus. C.de iur.dot.igitur ſol.mat.pertinent ad mulierẽ:vt hic. ⁊in.d.H.exactio.verſi.ſuniliq; modo.l.vnica.flec obſt. d.l. fideicõmiſſaria.cum H.alia cauſa.q illa loquunt᷑ de fru⸗ ctibus perceptis pendẽte dilatione ad ſoluendũ data ab homine:nos autem de perceptis pendente dilatione ad ſoluendũ data a lege miſerationis cauſa. In qua eſt ma⸗ gna differentia:vt.l.ſi cum militi.in fin..de compen.O⸗ cit enim alibi ad pꝛopoſitum ſingularis tex.ſic foꝛmaliter. tempus enim qð iudicatis ad ſoluendũ miſerationis cau ſa indulgetur, dilationem ſolum, non autem fructunm lu crum parere debet: vt. 5. de vſur.l.in fideicommiſſi.in fin. pꝛin. Bar. autem in.o§. quoties.tradit ſolutionẽ aliã, ean dem tamen cum iſta in effectu:igitur nõ refero. ¶ In gl. in H.ob donationes.ſuper verbo, cõpenſationes.ibi,. ſolu⸗ tio, hic non fuit dos ꝛc. Sentit r ergo hec gl.ꝙ petitioni dotis nõ poſſit obijci cõpenſatio.Et ꝙ dubitabile eſt exa 10 minabitur. j.. eo.l.rei§.j. C Item ſentit, ꝙ fructus dotis non ſunt dos. Et in hoc bene Azo: qꝛ dos eſt quid vniuer ſale:vt.l.qð dicitur.j.tit.ꝑꝛoxi.⁊ plene dixi.3.in rubꝛ.vnde fructus ex re dotali non ſunt dos.ſed faciunt dotẽ.¶ Di cit antem hic Bald. circa text. noſtrum pꝛeſuppoſita illa opi.ꝙꝓ petitioni dotis nõ poſſit obijci compenſatio, debe re intelligi in fructibus ex re dotis perceptis poſt ſolutũ matrimonium:qꝛ illi ſm eum non ſunt dos. ſed acceſſoꝛiũ dotis:vt.j.eo..ſi marito..fi.ergo petitioni eoꝛum nõ po. teſt obijci compenſatio: q noluit l.illum fauoꝛem attri⸗ buere acceſſoꝛio, qð attribuit pꝛincipali:quamuis hoc ſit contra regulas cõmunes.Sed certe hic non videtur eſſe ſenſus gloſſatoꝛis indiſtincte loquentis.PDꝛeterea ⁊ ma⸗ ledicit Bald. quia ſine fructus a marito ante matrimo⸗ nium percipiuntur, ſine poſt illud ſolutum: dicetur dos ex eis pariter augeri:vt.j.ſi marito.in fin.⁊.l. dotalem.et.l. dotis fructus.g.j.⁊.l.ſi ſeruo.3.de iure dot.l. videamus.. eum matrimonium. 6.de vſur.⁊.l.ſi ante.S. eo. De mate⸗ ria autem compenſationis quo ad dotem pertinet, ⁊ eius fructus, dicam plene.j. eodl. rei indicate..j. C Illud ta⸗ men tene † menti, quod paraphernalia mulieris pꝛiuile gijs dotis non gaudent:niſi in caſu.l.fi.C.de pac.conuen. gloſ.eſt fingula.a.de iure dotl.ſi ego..dotis. ¶ In ead. ibi, hic res amoteꝛ donate, ⁊ fructus defierũt eſſe ⁊c. vult 12 ergo hic gl. notabiliter, t quod debiti quãtitatis ad fru⸗ ctus extantes non admittitur compenſatio, ſed conſum⸗ ptos ſic. Et idem vult in.l.neq;. C. de compenſa. Sed buic obiſjcitur de tex.⁊.l.j.ꝛ.ij. C. de pigno.act.c.cum contra.cũ ſimi.de pig.vbi dicitur per creditoꝛem computari debe⸗ re in ſoꝛtem mutuatam fructus, quos eæ pignoꝛe perci⸗ pit. Soluitur communiter illnd intelligi in fructibus cõ⸗ ſumptis:quoniam extantes nõ computantur in ſoꝛtem, ſed pignoꝛis eſſe dicuntur, quemad modum res pꝛincipa lis:vt. lij.C. de pact. pign..l iij. C. quib. mod. pign. vel hy- poth.tacite cõtrah. Et ſic habes ad caſum.l.j.⁊ l. is cui.§. queri poteſt.. vt in poſſleg.volentes fructus rei pigno- rate computari in ſoꝛtem. Limita tameu banc pꝛimam. ſcʒ niſiilli extent:quoniam non imputãtur:vt ſupꝛa dixi. c n 18 Audo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ part. Secunqda eſt niſi quis pignoti accipiat rem, in qua habet directum dominium: vtputa dominus fundũ va- ſalli:quoniam tunc nec fructus quos percipit in ſoꝛtẽ cõ- putat. de vſur. c.conqueſtus. de feud. cj.vbi eſt caſus not. An autem illa iura locum habeant, cum dominus in pi⸗ gnus recipit fundum emphyteoticarium, vel pꝛopꝛieta- rius ab vſufructuario ius vſuſfructus: dic vt notabiliter per Hoſt. in ſummaſua intit.de vſur..in ali quo. C Ter 14 tia, niſi in † pignus quis recipiat rem ſuam, quam a potente foꝛti detentoꝛe recuperare non poterat, niſi tulo pigno.acciperet, certa pecunia mutuata: quia tunc nec fructus imputat.Caſus eſt ſingu.de vſur.c.j. ¶ De⸗ ima eſt, niſi ſ pignus pꝛo dote accipiat maritus. q nec 15 lllos in nitan vorhe imputet.de vſuris.c.ſalubꝛiter. 16 CAltima, nuſtin pignus accipiens † contemplatione pe cunie mutuande magnos laboꝛes ſuppoꝛtauerit:quoniã fructus in ſoꝛtem non imputat, ſed in compenſat. laboꝛis cedunt:vt ſingulariter determinat Hoſtien. in ſumma. de vſuris.g.in aliquo. argu.c. ad noſtram. de reb. eccle. Et ſe⸗ oan.Zlnd.in.d.c.conqueſtus.licet Hoſt. ibi non alleget Et hec vera:qꝛ per Legiſtas non ponitur. nec hic nec alibi. ¶ Dicit autem Bald.ꝙ cum ipſi fructus exre pignoꝛata percepti ſunt conſumpti: inducitur extenua- tio debiti ipſo iure abſq; ope exceptionis.ỹt nihil alleg. CTu autem de hoc allega caſum ſingularem in.l.j. C. de di ſtrac.pig.vbi dicit non pꝛopꝛie appellari compenſationẽ: quia illa deſyderat exceptionem obiectam: vt.l.fina. C. de ſpon. niſi in caſu.l.ſi conſtat. eo.tit.⁊ l.cum aliter. cum ſimi. 3. in eo.tit. Sed certe regulariter videtur liquide quanti⸗ tatis, ad liquidam ipſo iure fieri compenſationem: vt vi⸗ detur caſus in.l.poſteaqᷓ;.S. de compen.Et dic, vt ibi, ⁊ in L Meuius.. arbiter. S. famil. erciſ. ¶ No. autem ſecundo 17 pꝛincipaliter gl. Gar. quod cum quis ex re meafructus licite percipit:vt maritus ex dote vxoꝛis.pꝛocur.in re do⸗ tali, illis conſuuptis, non ad ipſos, ſed ad eoꝛum eſtima⸗ tionem tenet᷑. Quod dicit not.qꝛ ſᷣm hoc non poterit creſ⸗ cere ſeu decreſcere ipſoꝛum eſtimatio.qð dicit Bald.eſſe notan.reſpondens ad.l.vinum. 6. ſi cer. peta. que videtur 18 contrafacere. ¶ Etex thoc arguens, quod pꝛocedat li⸗ bellus, peto fructus ſi extãt:ats eoꝛum eſtimationem.de qua libellandi foꝛma, dic vt dixi in. l. ſtipulationes non di uiduntur.de verb.oblig. ¶ An autem bone ſidei poſſeſ⸗ 19 ſoꝛ f fructibus naturalibus, vel induſtrialibus conſum⸗ ptis ad eoꝛum eſtimationem teneatur, vel ſaltim oblige⸗ tur quatenus ſit factus locupletioꝛ:dic vt plene not.inſti. de rer. diui..ſi quis a nõdomino.⁊ inſti.de offi.iudi.⁊.g.ſi in rem.⁊ in.l.ex diuerſo..de rei vẽdi.s.de vſur.l.fructus. l.qui ſcit.de acqui.rer.domi.l.bone fidei.C.de rei vendi. Lcertam.: per Inn. de reſti. ſpol. c.in literis. ¶ In ea. ibi; 20 ſpeciei ad ſpeciem, vel f ad quantitatem ⁊c. Quid autem ſiſit ex vna parte quantitas, ex alia vero debitum alterna tiuum ſpeciei vel quantitatis, an tunc poſſit obijci cõpen ſatio:dic vt in.l.ſi debeas.s.de compen.vbi eſt tex.notab. ¶ In gl.ſuper verbo, anno. ibi, quid ſi in pꝛimis ſex men ſibus ⁊c. Hec glo.bene loquitur, ⁊ꝛ eam declara, vt hic per Bar. quem non refero:quia non adderem. ¶ Dum autẽ 21 ipſe in.ob donationes.querit, an inuito creditoꝛi pꝛo vno genere mutuato, ſolui poſſit genus eiuſdem mate⸗ riei,licet diuerſe foꝛme. Adde, quod de hoc plene poſt eundem dixi in..ij§. j.⁊ in.l. cum quis. 5. ſi certum peta. Et vide notabilem legem que pꝛobat, quod ſic bn vnum glintellectñ in.l.triticum. in§.j.ĩ.de verb. oblig. ¶ Item 22 adde, quod † in tributis, fiſco inuito ſolui poteſt pecunia in alio genere ⁊ foꝛma, quam tributnm deſignatum ſit, duntamen eadem ſit in effectu quantitas. C. de argenti Pꝛecio..j. C. de collatione eris..j. lib. x. in quibus eſt ca⸗ quitur I ſus notabilis. d Summarium.*. 1&᷑ Arboꝛes cedue in fundo dotali exiſtentes, cenſentur in fructu.⁊ quando cedantur?nu. 3. 2 Arboꝛes non cedue, ceſe vel vi vẽtoꝛum dirupte, nõ ſunt in fructu. 3 Theſauri inuenti in re dotali per maritum, qualiter di⸗ uiſio fat: 4 Fructus dicitur, quod inciſum renaſci nonporufeemnan „ eſter ue ſint, 1 ſi tan Arboꝛes eiecte vi tempeſtati 3 4 pertineant: eſtatis, quando adfructunin 2 Impenſa facta pꝛo inciſura lapidis do dotali, qualiter deducatur: 10 Fructus ſyluarum exiſtentium in locis peinati neant ad demnoslocoemm. Pnatis,Gxa 12 Fructus, reditus, ⁊ pꝛouẽ Le differant⸗ 9t ouetus⸗qnid comprehendana- 13 Fructus, qð etiam dicatur facultas dadi rem in pi 14 Fenum vel palea, quod dicunturfructus m pigns 15 Maritus pꝛo damno dato in re dotali, antene Aanilia, ⁊ ancompetat interdictum quodyn urla numero. 8. man din: 16 Dictio, qnaſi, quando ſit veritatis expꝛeſſina- 17 Actio rerum amotarum, quando detur inter Emphyteota, vel feudatarius res fructiferas cedere, niſi ced dant fundumnu. 6. ue renaſcir in remiſſie Coningeg. ¶ Arboꝛes ce & 1 fu ndu m. fructu, ſecus in nnen ctiferis, veltheſauris,: lapidicinis, quod renaſct fn ctu eſt:ſecus ſi non renaſcitur.xt idem eſt ina 3 nene nis auri fodinis.h.d.vſq; ad interdum Cfn dü 1 er.§. ſi fundum. quod ꝙ arboꝛes cedue in tunpoaeri 5 ſiſtentes dicuntur in fructu eſſe,⁊ ideo earunicfn 3 vt fructuum, ſit diniſio inter coniuges. Que aut wen⸗ dicantur. dic vt.l. ſylaa cedua.j. de ver. ſigni Cy fenn 2 do ex eodem, ꝙ arboꝛes non cedue, ceſevi aur dn 4 pte ſunt vi ventoꝛũin fructu eſſe non dicuntur: ag 2 rum non fit inter coniuges diuiſio, ſed lucro vrolis eo⸗ 3 dunt. ¶ No.tertio ex eodem, quod theſauri permartu in re dotali comperti diniſio fit inter coniuges quéäacho dum comperti in fundo alieno. Qualiter autéilliustug fiat diuiſio: dic vt in..theſauros inſti.de rer. dini nĩc F.theſauros.j.de acqui.rer.domi.z.C.de tbeſaur Ammia lib. x. Et adde.l.a tutoꝛe. S. de rei ven.⁊l.non ineligte 4 in fi. j. de iure fiſci. ¶ No.in. 6. ſi vir in fundo. notabien regulam, ad quam tex. continuo allegatur, ꝙ illudin f ctu tunc dicitur, quod licet inciſum ſit,tamen renaſciur. ¶ In text.quaſi fundum deterioꝛem fecerit ac adan 5 tus enim t quamuis rei dotalis dominus, non poteſi q fundo dotali arboꝛes pomiferas cedere, niſi ſint ccaue vnde arguit hic Dyn. quem ſequitur Bar. retian Alg. in l.ſi colonusãj. arb.fur. ceſa. Quod emphyteotaſufeu⸗ datarius ex fundo arboꝛesfructiferas non poſſttecqunt niſi cedue ſint.Et idẽ eſt in fructuario:vt patet inlſitun dum§. fi.cum duobus ſeꝗ. 6. de vſufruc. Idemetiã io lono ſiſcali:vt.l.in fraudẽ. cõductoꝛ.j de inre 3iſci u dit tamen Bal.ꝙ incidere ex eo arboꝛes poterit, ſindèi geat fundus ipſe reparatione.Alleg.tex.net inlarbcii bus. in ver. materiam.qui tamen hoc non pꝛobathm in tellectum glo. ſuper verbo, materiam. nde meliusvidt facere, ley que pꝛoxime ſequitur. d.llitem fundumſi fna 6 ¶ Item dicit ſe conſuluiſſe allegando Specuintexin aut.qui rem.de ſacroſanc.ecc.ꝙ ſi pꝛopter inciſionem ar⸗ boꝛũ fundus factus fuerit deterioꝛ, cadunt incidentes; iure emphyteoſis/i feudi, quod modernioꝛes dicitpo- cedere in emphyteoſi eccleſie, nõ autem pꝛiuati Cun de eccleſia ſolum loquatur. d. aut.qui rem.Et allegatea que Pabentur in.l.j. C. de fund. emphy. Sed loquuntur mac qꝛ⁊ video quod ſi feudatarius pꝛinati, conſeqnenter en- phyteota ammonitus, fundum deterioꝛem facerenõ de- ſiſtit pendente domino cadunt a iure ſuo. Caſus ettin gularis in.c.j..quicunq; aduocatum. de pace tenenals in. c.j..quicunq;.de cle.viol.pa.in vſib.feuq. per qnẽtelt ſententiam Bal.ego confirmo. ¶ In tex.ibi,ſed ſiritem 7 peſtatis ꝛc. Arboꝛes t ergo vi tempeſtatis ex fundo do tali eiecte ad lucrum non pertinent mariti, ſed mulienis Sinautem ex fundo fructnario eiecte ſint: dicas qnod ſi tẽpeſtatis ad vſufructuariũ nõ pertinent, niſi quatenus ad eins vſum, atq; agri ſunt neceſſarie, pꝛo reliqno ve- 3 pertinent ad pꝛopꝛietarium:vt.l.arboꝛibus. in pꝛinc- pee allegata.⁊l. Pꝛoculus g.ſi eod.titu. Si vero pꝛopter tu tuſtatem, vel alias ex ſeipſis ceciderunt, tuncpertinct? fructuarium:yt in eodem tit.l.agri.ybi eſt calus Can 3 otntnasn mulſiwatur liſ. launriiwind mutrgottzutgcn (terndcnuldd Iran ngſchea dſczmunthlläh rrnotcdleminlmägsg quitercRinwünisaty dtſczqroäfruchsaing tspenenatponinos dispincpispertnetar fatregainibusfeudd, koneapud doberraslte ſtamper extindcinone turum ſalneconſiſtunein entettgoſbiczater nota Mlfarae tig n⸗ l Kancatur. nerae A eriſte 2 ſdo ſt perita Iorn 8 Nrum quandode f eecna uesha — laeed aſde ferſii edesnnon cedle ge, infrucuu eſſe non diamn. Wuges dinffo ſeclue. eodem quod tcur diuſfoft iter onua mco alieno Qualtera Iſ theſauros inſiderh qui rer. domi Cdetbii tore.5 de rei penalnoft TNo in g ſivir inintn cer. ontinuo allegerge ddlicet inciſum ſtrona indum deterioxemfeert: srei dot alis dominug m es pomiferascedere it rn quem ſequitur Var fur. ceſa. Quod enpuj rboꝛesfructfferasnonge lé cſt in fructnariotyrr usſcq de vſufruc Jin audẽ g cöductorj deini idere ex eo arbolespot paratione Alegtgnd m. qui tamen boc won yi verbo materinm mten me ſequitur dliten in gſaluiſſe aleganco en oſanc.ccc pſ puplai fuerit deteriocacutte feuch, quod mocmiii i eccleſte n auten glu tur daut qnitnfiif tund empbi Sclun dat rins piusdenn, funcum dettna nocadunt à ure ſ 1 mnc; aduocstmnnenn, an in locum cadentium teneatur alias ſi ubſtitnere: R eſ⸗ ſponde, quod ſi vi tempeſtatis ceciderit, non tenetur: ſe⸗ cus autem ſi pꝛopter vetuſtatem, vel alio caſu ſimili: vt de pꝛimo eſt caſus. C. de vſufrucl.arboꝛes. De ſecũdo in.d. Lagri.⁊ inſti.de rer.diui..ſed ſi gregis..⁊ vindemiarũ. Et bec omnia multum notanqda ſunt tanq; decidẽtia ca/ ſum, qui accidit in pꝛemiſſis in perſona emphyteote, vel fendatarij.¶ In tex.ibi/ſi arboꝛes cedue ⁊c. Poſſunt er go cedue cedi:qꝛ in fructu ſunt. Sed qñ: dic enim oẽs arboꝛes cedue, ſunt quo ad inciſionẽ mature: qm̃ ſi que⸗ dã mature, quedã nõ:nõ ſit inciſio maturaru, ſed debet ex pectari maturitas immaturarũ:vt de pꝛimo eſt caſus in Lex ſylua.ſm vnam lect.a˖.de vſufruc. Se ſecundo eſt tex. ſing.bm vnam lec.eo.tit..ſed ſi glandes.Fᷣ allit tamen hoc in oliua, que etiam immatura cedipoteſt, eo: quia maio- rem fructum pꝛoducit,qᷓ; matura:vt.j.ſi abſente.ſin. eo. tit licet non ita bonum. Ideo domino contra immaturã ipſamlegem ZAquilie actio datur.ã. ad legem Aquilll.ſ ſeruus ſeruum§. qui immaturam. ¶ In tex.ibi, ⁊ impen 6 ſa ⁊ nõ eſt ei pꝛeſtanda ⁊c. Supple quatenus facta eſt pꝛo inciſura lapidis, qui renaſcitur: quoniam illa deducenda eſt exlapide, qui eſt in fructu, tanq; impenſa facta pꝛo quolibet alio fructu querendo: vt.l. fructus.. eo.⁊..iij.. generaliter.j.titu.pꝛoxi.quatenus autem eſſet facta pꝛo reperiendo lapidicinam, illam ab vxoꝛe pꝛeſtatur viro, tanqᷓʒ impẽſa vtilis: cum pꝛopter eam fundus ſit reddi⸗ tus fructuoſioꝛ:vt l.ſi..de fundo dota. Et quod ad eam repetendam agitur actione mandati, vel negot geſto. vt j. ead.l.§. impendia. in. l§. ſed nec ob impenſas. C. de rei vxo. actio.Et ſecundum hoc, caſus in iſto verſicu. non mutatur:pꝛout vult gloſ.quod communiter doc.ſequun tur. ¶ In tex.vel cuiuſlibet alterius materie c. Supple 10 † ſyluarum. m gloſ.que ad hoc alleg. li..j.ſ. qnòd cu- iuſq; vniuerſi. Sed illa hoc non pꝛobat. Ande allega tu tex.not abilem in.l. magis puto.in pꝛincj.de rebus eoꝛũ. qui tex.eſt ſiigularis ad pꝛobandum hoc, quod gloſ.di⸗ cit ſeʒ quod fructus ſalinarum exiſtentinm in locis pꝛina tis pertinent adſdominos locoꝛum licet exiſtentium in lo cis pꝛincipis pertineant ad pꝛincipẽ:vt eſt text.in.c.j.que ſint regal. in vſibus feudo.Eỹt ita conſului in ardua que- ſtione apud Nolterras, licet quidam cõſuluerunt oppo ſitum. per text.in.dꝛc.j.non aduertentes, quod ille loqui⸗ tur cum ſaline conſiſtunt in publico, ſecus cum in pꝛiua⸗ to:vt eſt gloſ.hic.⁊ tex.notab.in dicta.l.magis puto.ynde quod dixi obtentum fuit. ¶ In text.ibi, niſi talis ſit, vt lapis ibi renaſcatur ⁊c. Ponit ergo tex.notabilem regu lam ad cognoſcendum, quid in fructu eſſe dicatur, ſcʒ yt dicatur illud, quod inciſum renaſcitur. Alibi autẽ dicit tex. in fructu eſſe id, quod ad vſum hominis inductũ eſt: vt.j.in fructu.j.de vſufruc.lega.⁊c. Hoc decidit hic Bar. ⁊ in.l. quedam.§. nibil intereſt. 5. de edend. Quod quãuis vxoꝛi maritus legauerit vſumfructum omnium bonoꝛũ ſuoꝛum, nihilominus eius loco non ceditid, quod perci⸗ pitur mercede inſtrumentoꝛum, que ſumuntur eypꝛoto- collis ipſius mariti, qui foꝛte notarius fuerat, eo: qæ mer- ces illa ſemel exacta, iterum non renaſcitur: cum nõ ſit ve riſimile ei cui redditum eſt ſumptumillud perditurũ: et ſic mercedem iterum debitam futuram.¶ Sed aduerte: qꝛ mirum eſt quomodo tantus doc.ita vchementer erra⸗ uerit. Dicit enim contra caſum rotũdum inl. vxoꝛi. la.ij. in verbo, item Calendarij vſuſtructus ⁊c.j.de vſufruc.le⸗ ga.Ibi enim eſt text. qð facto vxoꝛi legato generali vſuſ- fructus bonoꝛum debet ipſa habere vſumfructum Ca⸗ lendarij, ergo vſumfructum pecunie exacte ex eo nomi⸗ ne debitoꝛis deſcripti in Calendario mariti, ⁊tamen nõ eſt dubium, ꝙ pecunia illa ſemel exacta non renaſcit᷑: qꝛ bona ſides non patitur, vt ſemel exactum iterum exigat, vt in regula iuris, bona fides. Secundo ad idem tex. in. l. vroꝛis.la.j.eo.tit. Tertio:qꝛ vſufructuario non ſolum ce⸗ dit lucrum fructuũ, ſedetiam pꝛouentuum ſeu obuentio- num quaruncunq; ex bonis teſtatoꝛis pꝛouenientium:vt vſufruc.leg.s.de vſufruc. Sed pꝛouentus nomine inclu ditur etiam illud, qò ceſum ſeu exactum non renaſcitur: vt. j. dicam:igur ⁊c.Et hanc opi.ſequitur Bal Pic, licet nibil alleget, ⁊ etiam in l ij. C. de fruct.⁊ lit.expen. Aln autem dictum Bar. poſſit eſſe verum, caſu quo legatus eſſet vſuſfructus omnium bonoꝛum pendet ex eo, quod Soluto matrimonio. 19 pouit gl.in.l.ſi quĩs ita. S. de vſufrnc.⁊ plenius ipſe Bart. 12 in.l.fundum Trebatianum. de vſufruc. lega. Zlttende tamen:qꝛ multoties † in contractibus ac conceſſionibus verba hec tria inſimul cõiunguntur, ſcʒ tructus, reditus, ⁊ pꝛouentus.Que ergo inter hec eſt dufferẽtia, dic qð fru⸗ ctus pꝛopꝛio ſnmpto vocabulo,ille eſt qui ceſus renaſci⸗ tur. hic eſt caſus. Reditus etiam idem, ſed magis gene- ralis eſt eins appellatio in hoc tantum, ꝙ quamuis par-⸗ tus ancille non veniat appellatione fructuum: vt.l.in pe⸗ cudum. 6. de vſur.l.vetus.. de vſufruc.inſti.de rer.diui.ſ. partus. tamen venit appellatione reditus in.l. Paulus reſpondit..j.ʒ.de vſufruct.⁊.l.deducta.g.hereditatis.cũ ibi notꝗ. ad Treb. Habẽt Canoniſte glin. c. gener ali.de elec. lib. vi⁊ ponunt eam moder.in.cſi quis tua.de reſcri. eo. libꝛ. Aerbum pꝛouentus idem, ſed eius appellatio eſt omnium generaliſſima: de quo quidem verbo Legiſte habent ſolum text.tres.vnum in.l.magis puto..ne paſ⸗ ſim.j. de reb. eoꝛum. Alium in.dl. vſufruct legat.⁊ alium in. lj. ã. de exerci. Quartum adde in l.vſure. C.de vſuris. ¶ Item inquatum ibidem poſui:quid veniat appella⸗ tione fructus. Adde an facultas dãdi rem in pignus,fru ctus ſit:⁊ certe ſic:vt eſt tex.in.l.ſi.ð.de vſur.⁊ inj. fructus. de reg. iur.licet contrafaciat.C.de vſufruc.l.intereſt. Sed 14 ſolue, vt ibi in gl. ¶ Item † quid in feno:dic idem: vt in l.pꝛecium.j.de verb. ſigni.⁊.l.ſi abſente. in fi. 3. de vſufruct. Idem etiam in palea:vt not.Specin tit.de deci..j.ver. fin. ar gu.l.ſi fructuarius meſſem.ibi,dum dicit ſtipulam. Sed iſti non declarant, quid hec ſint. Solum autẽ Inno. reperio declarantem qui in. c.paſtoꝛalis. de donatiõ.dicit verbum pꝛouentuslucra vndecunq; pꝛouenientia inclu dere.Et ad declarationem dictoꝛum verboꝛum diligen⸗ ter tene menti. ¶ In gloſ.ſuper verbo, tenebitur. ibi, vel 15 ſuper. l. Aquilia. Hãct impꝛobat Dy. ⁊ Bar. qæ cum ma⸗ ritus ſit dominus reidotalis: vt.l.in rebus.C.de iur.dot. ergo ratione damni per eum in ipſum illati, non compe⸗ tit lex Aquilia, que non contra dominũ, ſed domino com petit: vt.l.item Aldela.§. legis.. ad leg. Aqui. Hec obſt.. ſi cum maritus.in glo.allegatus.qꝛ ibi vxoꝛ damnum de⸗ dit in rebus pꝛopꝛijs marit i:hic autem maritus in ſuiſ⸗ met. Et ita etiam ſoluitur cõtrarium de.l.j.in eo.tit. Bal. autem ſaluat gl.dicens, ꝙ contra maritum habentem in dote dominium qualiſicatum, competit vxoꝛi ſaltim vti⸗ lis Aquilia. arg.l. ſed ſi pꝛopꝛietatis. iuncto..ſi.l.pꝛeced. ⁊l. ſed ſi ipſa.S.ad leg. Aquil.(Tu aduerte:qꝛ videtur vxoꝛi aduerſus maritum nulla Aquilia competere, eo: quia conſtante matrimonio inter coniuges nõcompetit penalis actio:vt eſt caſus in.l.ij. C. rer. amot. Sed illa eſt buiuſmodi:igitur ⁊c. Sed ſolue tenendo Bald. quod iſto caſu Aquilia immutat naturam ſuam:q omni caſu quo alege penalis actio datur, inter cõiuges reſtituitur, ⁊ de⸗ ſinit eſſe penalis. Caſus eſt valde notab.3.de ſer.coꝛrupt. Lvlti. ¶ In gloſ. ſuper verbo, alieno. ibi, contra nos, qui dicimus maritum rei dotalis ⁊c. Quomodo maritus in⸗ telligatur: dic vt habetur in legibus allegatis in gloſ. in Iſciendum.ſi fundus..qui ſatiſda.cog.⁊ in.l.quamuis. S. de iure dot. ¶ In ea.ibi, non † autem expꝛeſſiua veri⸗ tatis c. Quãdo hec dictio quaſi, ſit nota impꝛopꝛietatis, ⁊ quandd expꝛeſſina veritatis:dic vt plene not. Barto.. eodl.ſi ante. Cui adde tex.l.iij. 6. de condic.ob cauſam.in pꝛin. ¶ In gl. ſuper verbo, eam. ibi, ⁊ ſic mutat caſum c. Iſta communiter tenetur. Sed clarioꝛ eſt lect.quam de- di in tex. ¶ In ea.ibi,tunẽ de dolo ⁊c. Iſta communiter repꝛobatur, eo:q hec actio eſt famoſa, illa autẽ inter con iuges non competit:vt in.d.l.ij.C.rerum amo. Pꝛeterea competit f conſtante matrimonio contra vxoꝛem iſto ca⸗ ſu ſmdoc.marito actio ad exhiben.⁊ iniuriarum:vt.lqui pendentem. 3.de act. emp.ergo nõ competit de dolo, per regulam.ljH. ait pꝛetoꝛ.cum ſimil.. de dolo. Quod tamẽ de actione iniuriarum dicunt, mihinon placet: qeilla fa⸗ moſa eſt:igitur ⁊c.vt in.d.l.ij.vnde veritas eſt, ꝙ eo:qꝛ im penſa fuit vtilis, cõpetit negotioꝛũ geſtoꝛũ actio, vel man 18 dati:vt in.d§. ſed nec. in.d.. impendia. Cogitabã ta⸗ men, an contra maritum incidentem in fundo dotali ar⸗ boꝛes fructiferas cõpetat interdictũ, ꝙ vi autclam:quod contra ita incidentẽ generaliter cõpetit:vt in.l.ſi alius.. non minus.s. qð vi aut clam.⁊ certe videtur ꝙp non: quia quamuis hoc interdictum non inducat infamiam iuris: c iij ——;—————— ———— 4 ꝛꝛ— ——— OV Audo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ. part. ꝙlicet quilibet etiam male fidei poſſeſſoꝛdeg vtLneq;.a.de via vi arma.tamen inducit infamiam fa⸗ cti, ergo non competit inter patrem⁊ filium inter quos non d atur actio famoſa: vt l..hoc interdictum. S. Oe vi ⁊ vi arma.⁊ponoꝛi... licet.j.de obſeq. videtur pari ra- tione, nec inter coniuges. Summarium. Impenſafacta pꝛo cuſtodia fructuum, qnando de- ducatur: Impenſa facta pꝛo cura ſerui dotalis,ſi magna fuit dicik neceſſaria.— Maritus, quod repetit impenſas vtiles factas in re do⸗ tali, ⁊ quando ex fructibus non deducantun 3 Impẽſa facta per maritumin cuſtodia caſt iin dotẽ da⸗ ti, qualiter repetantur, veltanc; vtiles, vel neceſſarie: Fỹructus cum extantt⁊ dubitatur poteſt pꝛoteſtari, qunod non amoueantur niſi pꝛeſente domino, vel eius pꝛocu- ratoꝛe. Dominus eõcedens fundum in emphyteoſimpoteſt ſibi fructus arboꝛis in eo exiſtentium reſeruare. Sumptus facti pꝛo cultura vnius anni, quod nõ poſſint deducide fructibus alterius anni. Solni quod debeat de fructibus pꝛeteritis, ⁊ de futuris caueri debet. Diuiſio fructuum percipiendoꝛum qualiter fieri debeat, ⁊ quando quis habeat ius retinendi pꝛo ipſa diuiſione fienda?⁊ nu.i0. Fyructibus reſtituendis quamlibet mobilibus nõ detur dilatio, annua, bima, trima die: 32 Maritus, ac ſocer, heres, pari ratione pꝛocedunt. 33 Inmpenſa facta gratia querendoꝛum fructuum, de fru⸗ ctibus deducituf. 14 Aroꝛ quãdo poſſit ſibi reſeruare partem fructuũ ex fun⸗ 55 16 do in dotem dato percipiendoꝛum: Animus contrahentium, ꝙ pꝛeſumitur talis, qualis coͤ- uenit nature contractus. Impenſa facta iu fructu vnius agri ſterilis, poteſt dedu- ci ex fructu alterius agri⁊ anni fertilis. 47 Aerbunn cautio, quãdo verificetur in nuda cautione, vel requirat fideiuſſoꝛem:?⁊ nu. 12.19.7 feq. 23 Maritus etiam de iure Digeſto. ꝙ in reſtitutione dotis conſiſtentis in immobilibus, non gaudeat dilationc con⸗ ceſſa pꝛo mobilibus. 24 Res mobilis ſurrogata in locum rei dotalis immobilis, ſtat im non reſtituitur. 26 Dilatio in reſtitutione rerum immobiliũ in dotem da- tarum, cur nulla detur: 27 Fructus qui de facili coirumpuntur, dicuntur de rebus que ſeruando ſeruari non poſſunt. 28 Creditoꝛ quas impenſas repetat factas per eum in re debitoꝛis, in quam miſſus fuit in poſſeſſionem. 29 Impenſe vtiles ⁊ neceſſarie facte in dotem, ꝙ repetũtur etiam in matrimonio putatiuo. 30 Paſtinare vineam, quid ſit: vbi dicitur, quod quando de nouo plantatur. 31 Mar'itus quod fructus donationis pꝛopter nuptias nõ lucretur. J nterdum Csireſtitnitur fundus rei do- talis fructibus pendentibus,vi⸗ ro per mulierem caueri debet:de eoꝛum reſtitutione pꝛo rata tempoꝛis, quo durauit matrimonium ſed ſi reſtituit fructus ſeparatus,⁊ apud eum eſt duntaxat, ꝙ ſufficit ad poꝛtionem ſuam, nibil reſtituere compellitur, ⁊ impenſa facta ad culturam pꝛedioꝛũ ad pꝛeſentem vtilſtatem de⸗ ducit de fructibus, ad perpetuam non repetit᷑. Et cõmo- dumlapidicinarũ exiſtentiũ in fundo dotali, pertinẽt ad maritũ niſi tempoꝛe date dotis actũ ſit in contrariũ. Et expenſe meſſiũ ſi ille fuerint ſteriles, deducunt᷑ de vinde- mia einſdem fundi⸗ anni.h.d. vſq; in ſi. ¶ In tex.ibi, tu⸗ tlaeclificioꝛũ ac. Impenſa t igitur, que 3it ad cuſtodiam ediſcij,ex quo percipiẽdus eſt fructus, dicitur facta gra⸗ tia frnctuũ percipiendoꝛũ, non tamen dicitur facta gra⸗ tia culture:vt eſt text.in l.cum quereret᷑ ᷣ pꝛedijsj.de le⸗ ga. iij. Per quem tex. ibi ſingulariter determinat Bart. ſas, quas fecit pꝛo cultura fundi:vt. fundn Squis erciſc. non tamen deducet impenſas factas 9 1 ciuſdem. qð tanq́; falſiſimum, mirum eſta run fuiſſe dictum. Pꝛimo enim confyderandus eſt dn „ttextiin ſ cens queniber ducere poſſe impenſas factas gratiatr ed dedusde Kh. kiffnendain aſtrnezfigirarS citur facta gratia conſeruationis: vt zn an wäs fi.⁊. queſitum.. ſaltuariũ.de fund.inſtruc Sen mentan facta cõſeruandi cauſa, poteſt deduci: vt.d fr van tur ⁊c. Certio:q vides hic,⁊ in. li⁊ fi.j tit py ſa per maritu n facta gratia cuſtodie, ex fr eitur, quaſi videatur facta gratia querendorif hic eſt tex.⁊.jlatius dicam. CNon obſt.d precij „nõ dican 3 tter.rt ſufficiat, ꝙ pertineant ad fructus querendos 5 a 3 le 6 uãdo ʒ, ad hoc vt poſſit deductio fieri:vt d.fructuʒ x hec eſt veritas, quam tenet Bal licet nihil ale ndſt r. WDet alleget, niſtan thoꝛitatem Spec. in l.. C. de fruct.⁊ iit. expen.ayt ibi, vel egrum ſeruum curandum. Ponit ergi 55 penſas factas in cura egritudinis ſerui dot is oirm ter impenſas factas gratia fructus querẽcvuun aciſo quenter vult illas deduci ex fructibus, non atm— Poſſe ab vxoꝛe, qò intellige ſi in penſa fueritmocit aid, niam ſi maxnaco nputabit᷑ inter impenſas neceſiruusʒ ideo repetit᷑.Et hec diſtinctio pꝛobat᷑j ti. pꝛoriliiůcto fi.pꝛeced.⁊ in.l.omnino. ⁊.l. in rebus.§. poſſunt.8 connnno ¶ In tex.ibi, aut res neceſſarias, aut inutiles Inpa ſarum f igitur vtittũ circa rem dotalem factarum ona ditur marito repetitio, vt hic. ⁊.d.§. ſed nec ob inpenſis vnde limit: t᷑ tex.in..ſi vir in fundo.3. ea.l. Düenimyit ꝙĩnpenſa per maritum facta in repertione lapiciscij non renaſcitur,: ſic non eſt in fructu, non poteſtab ytor repeti: debet intelligi, niſi ex repertione ⁊ extractin eius lapidis fundus ſit effectus in perpetuũ fertlio ci enim tunc hec impenſa ſit vtilis:vt l.impenſe j de yerbo figni.igit᷑ eſt in repe.vt hic. Item vides ex hoctextqin⸗ penſe neceſſarie vel vtilesfacte in fundo per eũ, qm cuu- ſam fundi poſſidendi habet ab agente, ob eiuspettoni non dedlucunt ex fructibus perceptis, ſed veninntine paliter in petitione: ſecus autem eſt, ſi facte ſuntperil qui ab agente ad eins repetitionem, non habet cunſam poſſidendi, ſed ab alio. QAuoniam tũñe ille impenſeerftu ctibus deducunt᷑:⁊ quatenus illi non ſufficiunt, ad earun repetitionem poteſt agi. Et hec pꝛobantur in lenptal ſumptus..L.in fundo. 5. de rei ven. Md qð adde. qui o ceptionem§. ſi quis.. de condictione indebi ⁊l dons 4 de leg.j. Item † ex. h. d. ſe apud vꝛbem veterem conſd lniſſe, ꝙ impenſe facte per maritũ gratia cuſtodie caſtri in dotem dati, ſunt in cauſa repetitionis. tanq; tles ſ neceſſurie: vt hic. Non enim videntur facte gratia altu⸗ re, ſed rei:vt. d.l.cum quereret᷑..ꝓꝛedijs. Cu aduerte:q Bar. in.l.fi.j. tit. pꝛoxi. videtur determinare conttartum per illum tex. ſcʒ vt deducãtur ex fructibus, ſed certe 7 l. fi.⁊ clarius plene has dpi. ad concoꝛd. reducit,ſq an ſunt facte expenſe pꝛo cuſtodia tempoali, putrnenee dibus quolibet menſe, ſeu anno ſolnebatur ⁊c. Ettum j eex fructibus deducunt᷑, aut pꝛo cuſtodia perpetnai? empta ſunt mancipia:vt per ea perpetuo caſtunene dia tunc impenſe ſunt in repet tione. Itz eſſ andſn dicta. I. penuiti. n.l. i quid ertra tutelamn. immc& ſuper eodem verbo. ¶ In text.ibi, fructibus exi tibus †mulier recipiat c.Oed an tunc maritus s pꝛoteſtari poterit, qdò non colligat, ant reponat nnv agri:niſi eo pꝛeſente, ſeu eins pꝛocuratoꝛe: cum d bi rem ſuſpectam in fraudando habeat: Pouet 3 erni⸗ queſtionem in tit de deci.H.j.ver. vltimo querit.de 88 nans. ꝙ ſic:arg.lij.ibi, dum oicit ſuh aſpectu cnnen C. quando ⁊ quib. quar. pars debe. lib. x. melius tan opꝛit cit..ſi ita Fj. ð. de vſu.⁊ habi.vbi eſt tex. not. q ä pfum tarius ſuſpicat᷑ de perdẽdo remain qua alter babe v i ggüi gestiwr ru atenni ear wsetf rwireryriyaüi ruiemgffitrucbesc ſenereſtreelvtilesine ttone Tdicem dfſſedn twrun Choingffffünc oeerfructibusfundidc reierare Quodintelige Jüsdediſttadhoeytha ſtltsanäſee:ſtinlg ſaſ Foereo ſäbi reo⸗ otalsspeſumerurfuiſea Cnuentmatgrecötractus. csdorscedantlronar Vitsdotgaorsfuc rsatt hurnſ Knsinffutumisagriſt Chng daey. 80 p 1n euneneharſagr eesdtrdudi V V V ſern I i⸗. 3 A detrfatzgähds Ll Mes 8 dls dü cP 4— anantnr ronf— ſpenſäfer dn SNleruation e. n 91*.2 ¹ ns.v„ d ſtumnü defn„Rmlißd 1 Rch omferunnddd vel vſumfructũ. ad eius tutelam poteſt ponere cuſtodes. tem ad idem facit l. Daulus.3.de pꝛocu. domino litis Hecto, aſſiſtere poteſt in pꝛoceſſu cauſe, dun dubitat de cuſtoditione pꝛocuratoꝛis.Et ad idem.l.ſi ſuſpecta. S.de moffi teſta. ¶ In tex. bi niſi contrariam voluntatem?c. vnde eſt hic text.ꝙꝙ de toto vniuerſali dato, poteſt excipi aliquid particulare. A el melius, ꝙde vniuerſis fructibꝰ rei datis aliquid particulare poteſt excipi:vnde eſt arg. 6 † sᷣm Bald.ꝙ cum in empbhyteoſim ſeu feudũ datur fun⸗ dus, poſſit ſibi dominus fructus arboꝛũ eiuſdem reſer⸗ uare.Ad qs vide gloſ.in.l.certo generi.Z.de ſerui.ruſtic. pꝛed.⁊ in ladamni.S.ſi is qui vuas.j.de dam.infec. l. obli⸗ gationum. placet cum ibi not.i.de act.⁊ obli.¶ In tex. qꝛtotius anni, vnus eſt fructus.Ergo a contrario ſenſu. 7 defructu alterius t anni,non poſſent deduci ſumptus fa cti pꝛo cultura vnius alterius. Quod firmat gl. in§in pe cunia.⁊ cõmuniter onmes ſequunt᷑;j eſtveritas:licet ali⸗ ter dictum fuerit. 3. eol.fructus.⁊ ad ibi allegata reſpon⸗ mantalentaäanſt S detbic Bar. C.Ho er S interdũ. ꝙ defiuctibus prete- 38ratia ructni qagitn e An„ g.. Kancl er fructdus g. tellige ſiin Nepf,e.* nigeftinpenſfarne 6 narcaren dotaenigtn e Tein dotzlemfarm dtio. vepie ddfern dtio vt hick d. ſedeh H.ſvir nfundode pir „ 82 ritis eſt ſoluendũ, de futuris vero eſt cauendũ. Ad idẽ.j. de ſtatuli l. ſtatuliberos.l.ſtatuliber rationem.l. ſeruus 2 ü ber. in ſi. CBo. ſecundo ꝙ cum fructuũ ex fundo per⸗ did cipiendoꝛum fieri debet inter aliquos dinſio, ſi ille ple⸗ nus reſtituatur, debet vt diuiſio fiat, expectari fructuum vlchaſ perceptio:vnde ſBm Bal.non eſtrationabilis diuiſio hoc m caſu illa, que cõmuniter eſt in vſu, ſcʒ vt fructus citra talẽ arboꝛempertineant ad vnũ:vltra illam autemad alium, licet poſſint, ſi velint:vt.l. Caius§.j.j.de legat.ij. ¶ Nota 10 tertio ex eodẽ f ꝙratione fructuũ percipiendoꝛũ ex fun do, atq; inter coniuges diuidendoꝛũ, non habet maritus ius fundi retinendi, n ſi fructus ipſi, eo: qæ maturi de pꝛo⸗ ximo foꝛent percipiendi:vt hic in gl.⁊ bene. ¶ Ho.qnarto uu ex eadem ꝙ r in fructibus, quãuis mobilibus reſtituẽdis vxoꝛi, vt acceſſoꝛijs rei immobilis, non habet maritus di⸗ lationem de qua in§. cum autem. ⁊ in§. exactio. l. vnice. 2 C. de rei vxo. ¶ Mo.vltimo ex f eodẽ, ꝙ id qð dicit᷑ in ma rito:idem ⁊ in ſocero herede, licet contra videatur.l. ſi ve⸗ 8 tunfactainnpet ro. de viroJj. e. ſed alio caſu loquitur:vt ibi dicet. Cſo. noneſtin fructunoren 3 in.§. impendi. ꝙ impenſe † facte gratia fructuum perci⸗ igi, nifi er repetoeith Piendoꝛum, non repetunt, ſed ex fructibus deducuntur. siitt effectus inpepwir enſaſt vtiis:vt linpunti ext bic. Item vicksehr vtllesfacteinfundoygi di babet abagente ob- uctibus perceptis ſetm rſecus autemeſt, ifacrir uns repetitionen, nont Nio. Quoniamtücillime qaatenus illinonſuüfftm tagi.Ethec piobantmi 9 do..de feiven Addo „ 6 S5 de con ichonenät erbod ſe apud nbenſ cteper maritũ grruin m cauſorepettonsim don enim üdentm Awo 1g. A ucrerct ſprcſs2 nrefer A. viqeta dele 3 If” n.fl * se generihu” dcducatur er mache⸗ N, ftn 28 dpi.ad conoctſ, 1 p empoahpe ocnſtocia tempe P.,„wHHN„ eſcueinspo„APelle dandobäde i- rand 44 v 1 gtino 1 4, J. b- 377 7 19 rdesſinngd m„„n bi dun Mrſh 3 n 1 ſe treni 4 ſn:habl l 8 44 orenun 901e Ad idem..eo.l.fructus.cum ſimi. ¶ HNo.ſecundo expen ſe neceſſarie, vel vtiles in res dotales facte, ſunt in repe- titione. Ad idem.d..ſed nec ob ĩmpẽſas.ꝛ.ſ.de nupt.per 14 totum. ¶ Ho. in.. ſifundus. qui apud aliquos, eſt lex.ꝙ vxoꝛ ex fructibus fundi dotalis poteſt ſibi certam partẽ reſeruare. Quod intellige cum dotẽ maioꝛem dedit, quã alias dediſſet, ad hoc vt habeat reſeruationẽ, facere poſ⸗ ſet, alias autẽ ſecꝰ: vt in. l. quarta. 3. de pac. dot. q̃ declarat is iſtã. ¶. No ex eo. S. ibi, eo animo dediſſe c. tex. notabilẽ, ꝙ talis pꝛeſumetur fuiſſe animus contrahentiũ, qualis conuenit nature cõtractus.Hic enim animi fuiſſe, vt fru⸗ ctus dotis cedant lucro mariti, eo:quod hec erat natura ipſius dotis:vt.l.dotis fructus.a.de iure dot.⁊.l.pꝛo one⸗ ls ribus. 5. eo. tit. ¶ Not.in.. qò † in ſementem. ꝙſumptus factus in fructu vnius agri ſterilis, poteſt deduci ex alio fructu eiuſdem agri, ⁊ eiuſdem anni fertilis. Sed in hoc iſte tex. non reperitur alibi bpn Jo. Pagliarẽſem de Se⸗ nis:vt refert hic Gal. ¶ An glo.ſuper verbo, cauetur.ibi nuda cautione ⁊c.⁊ hanc ſequitur hic Gart.⁊ communi⸗ 17 ter omnes pꝛopter duo. Pꝛimo:qꝛ verbum cautio, ale ge ciuili pꝛolatum verificat in cautione nuda: vt eſt opi. gloſſa.in.d.l.ſancimus.⁊ in.lj. C.de pꝛocur. ſecus ſi a lege pꝛetoꝛia:qꝛ tunc intelligit᷑ cum ſideiuſſoꝛe, vel pignoꝛe: vt 1j H. iubet. j. de colla bon. Secũdo:qꝛ boc verbum cautio, ſimpliciter alege inter ſocios pꝛolatũ, verificatur fauoꝛe ſocietatis in cautione nuda: vt.l.verum§. item videndũ. 3.pꝛo ſoc. Sed coniuges ſocij dicunt᷑ diuine atq; humane domus.C.de crimi.expil.hered.L. aduerſus.j.rer. amo.lij. igitur ⁊c. Ad.. autem quatenus.in gl. ad cõtrarium alle⸗ gatus dupliciter reſpondetur. Pꝛimo ſᷣm Angel.ꝙ ibi ideo non ſufficit nuda cautio:qꝛ lex vltrapꝛocedit, dicen⸗ do, ꝙ debeat ſatiſdare, d intelligit cum fideiuſſoꝛe vel pi gnoꝛe:vt.l.j. 3. qui ſatiſda. cog.a.l.pꝛetoꝛie.la.iij.ſm verum intellectum.j. de pꝛeto. ſtip. Sed ſubtilius ſᷣmn Bal.qꝙ ibi ideo maritus grauatus onere ſatiſdãdi:qꝛ releuat᷑ in hoc qð habet dilationẽ ſibi a lege cõceſſam miſerationis cau- ſa in reſtituendo dotem.a. S. de iureiux.l. eum qui. Pic au Soluto matrimonio. b 20 tem mulier ſimpliciter cauet: qꝛ dilatio quam habet ad rem ſoluendam, non peruenit ex vi leg. ſed ex natura rei: vt.l. interdum. de verb.obli.⁊.j.j. de condi.⁊ demon. So⸗ lus Pet.tenet hic contrarium, dicens imo requiri ſatiſ⸗- dationem, eo: qꝛ verbum cautio, a lege ciuili pꝛolatum, in⸗ telligitur cum ſideiuſſoꝛe: vt eſt caſus in.l.in omnibus.. de iudi.iuncta.l.ſi creditoꝛes.j.de pꝛiui.cre.ſm eum. Aec obſt.d.ſancimus.qꝛ loquitur cum verbũ cautio, pꝛofert ateſtatoꝛe.Aolentes tenere opi.communem dicũt, ꝙre⸗ gula Pet.generaliter volentis, ꝙ verbum cautio, intelli gatur de nuda, eſt falſa per. o.l.ſancimus. Bec obſtat. l. in omnibus.cuml.ſi creditoꝛes.q ibi fallit regula.d.l.ſanci⸗ mus.eo:qꝛ in caſu illo ley mãdat caueri arbitrio iudicis: vt ibi apparet:vnde iudex vt bonus vir ſᷣm facti contin⸗ gentiam poterit pꝛecipere, aliquando caueri nude, ali⸗ quando cum ſat ſdatione. Pꝛeterea poſito, ꝙ doctrina Pet.foꝛet vera, t amen falleret hoc caſu:cum verbũ cau⸗ tio, pꝛolatum eſt inter ſocios:œꝛ intelligitur de nuda, per d H. item vidẽdã. ¶ Cu aduerte:qꝛ licet quo ad hũc tex. ſequar opi.communem per pꝛedictattamen quo ad gene ralem doctrinam ſequoꝛ Pet.ſcʒ quo ad legem ciuilem: cum verbũ cautio, ſimpliciter pꝛoferatur, intelligatur cũ fideiuſſoꝛe, vel pignoꝛe. Mꝛimo per tex.in l.habere.S. cau tum.j.de verb. ſigni. vbi Jur ſconſultus non reſtringẽdo ſe ad legem pꝛetoꝛiam, vel ciuilem: dat regulam hanc ge⸗ neralem, ꝙ cautio ſimpliciter pꝛolata intelligit᷑ cum ſide⸗ iuſſoꝛevel pignoꝛe. Secundo:qꝛ ſi ſpeciale eſt in.dl.verũ. S.item videndum.vt verbum cautio, a lege ciuili ibi ſim- pliciter pꝛolatum inter ſocios, fauoꝛe ſocietatis, intelliga tur de nuda:ergo in alijs caſibus eſt in contrariũ ius cõ⸗ mune. ff. de legib. l. qd vero.⁊.l.ius ſingulare. cum ſimi.Et bec videtur mihi veritas. ¶ Quid autẽ ſi verbo cautio, 13 t adijciatur verbum idonea:dic tunc clarum, ꝙ intelliget cũ fideiuſſoꝛe, vel pignoꝛe: vt. l.ſi mandato Titij.. vlti. 3. mand.⁊..iiij.. alij.j.de fideicom.liber. de dona.inter vir. cper veſtras. de pign.c.ſi. de vſur.qᷓqᷓ; lib. vi.⁊ in.c.fin. de ſenten. excom. eod.lib. In quibus Canoniſte habent glo⸗. 19 ¶ Quicd autem ſi dicatur, cautio mediocrisdic ꝙ ve⸗ riſicatur in cautione in obligatione bonoꝛum.Caſus eſt vnicusj. vt lega. nomi.cauea.in.l.ſi. ¶ Quid ſi adijciatur 20 †verbum competens:text.ponithoc de ſententia excõi. ſolet. lib. vj. non tamen eius ſignificationem declarat, ſed habes glo. ſingularem, ꝙ intelligitur cum ſideiuſſoꝛe vel pignoꝛe. in.l.ſi debitoꝛi. de iudic. C Quid ſi adijciat᷑ ver⸗ 2¹ bum ſufficiens, dic ꝙ idem, vt babent Canoniſt. gl.oꝛ⸗- di.in.c.quoniam frequenter..in alijs.vt lite non conteſt. in. c.qua fronte.de appel.in.c.ex parte.de verb.ſigniſi.⁊ in d.c. fi. de pig. in. c.j.de ſequeſt.poſſ.⁊ fruc.¶ Quid autem 2 ſir dicatur in lege caueat, vel ſatiſdet dicit hanc alterna tiuam iſto modo reſolui, ſcʒ ꝙ cauere poteſt, vt poteſt: vn de ſi non eſt perſona ſuſpecta, ſufficit ꝙ caueat. ⁊ ita boc modo debere intelligi gloſ.ſing.relatam ad tex.in.l. pe. in verbo, cum ⁊ res.5.de peti.here.vbicunq; autem ſufficit nuda, intelligas tamen ita ſemper eſſe conceptã, ꝙ ſit va- lida:vt.l.huiuſmodi.in gl.de leg.j. non tamen nuda eſſe dʒ ab appoſitione pene:vt not.gl.oꝛdi.in.l.ij.6.ſed ſi dubitet᷑. ð. de iudi.quam Ange. hic reputat ſing.Et male:qꝛ ſimi⸗ lis eſt in.lniſi.. quamuis.j. ſi cui pluſq; per leg. alc. Itẽ nec debet eſſe nuda obligatione bonoꝛum:vt dicit Bart. in.lſi pꝛius.de noui oper.nuncia.⁊ in alijs locis, quos ibi allegaui allegando tex.in. d.l.filio. ſed non bene. Quia ibi de mediocri loquit᷑, non de nuda. Ande ego pꝛo hoc alle⸗ gare ſoleo duos notabiles caſus: vnum in..omnes ʒ. in hoc.el.ij.C.de epiſa⁊ cle.Et hunc ibi allegaui.Alium quẽ nouiter cõperi in S.ſi quis autem pꝛo pecuniaria.in aut᷑. de ſanctiſ.epiſ.⁊ facit inſti:de ſatiſd.in..ſed hodie. CIn 23 glſuper f verbo, reddetibu, ſed cum immobilia ſᷣm hoc ius. Tenet igitur hec glo.ꝙ ßpᷣm iſta tempoꝛa maritus in reſtitutione dotis conſiſtentis in mobilibus, gaudeat di⸗ latione conceſſa reſtitutioni dotis cõſiſtentis in immobi⸗ libus. Et idem ſentit.ð. eo.l.ij.in pꝛin. Sed contra ſentit melius in.lij. in fi.ͤ. de dot. pꝛele. Quoniã qð etiã iure Di geſt. dos cõſiſtens in mobilibus, veniret reſtitnenda ſta⸗ tim:eſt caſus in.l.cum in fundo.. ſi fundus.³.de iur.dot. ⁊ in.l. vnica.. exactio. C. de rei vxo. ibi, dum dicit: qð ra⸗ 24 tione vtriuſq; fuerat actionis ⁊c.§. autem iĩllum, ſi fun⸗ qus.ad hoc ſingu.not.ꝙres mobllis ſ ubꝛogata in locum 1 c iinj 5„ꝛin AU0 —— ——— —— — — 2— —— 8 rei dotalis immobilis, non venit ſol. mat. ſtatim reſtituẽ⸗ da, ſed annua bima, trima die, olim: vt in l. vnica.. cũ au⸗ tem. pꝛeallega.hodie vero poſt annum: vt in. d.F. exactio. 25 ¶ Mo.tamen ꝙ de iure Digeſt. dilatio reſtituendi do⸗ tem cõſiſtentẽ in mobilibus, annua bima ⁊c.reſtringebat᷑ ad eas res, que cõſiſtebant in numero põdere, vel wen ra, non autẽ ad alias:vt patet in.d§. cũ autẽ.licet gl.in. lſi cũ mulier g.rerũ amo.ff.rer. amo.velit bic generaliter ſi telligere in mobilibus quibuſcunq;. ¶ Sed dubitat 13 26 Bar. que fuerit hec ratio, ꝙad reſtituendũ vere Sr ſtentem in immobilibus dilatio nulla datur:reſpo e m Jac.de Zre.qhoceſt ex eo:q immobilia poſfunt reſtitui de facili ſtatim, mobilia vero ſecus:q conſumunt vt u rimum. ynde infert, vt refert Cy. in.d§. exactio. ꝙ 3i reſti⸗ tuere debens dotem in mobilibus conſiſtentem, haberet facultatem reſtituendi ſtatim nòͦ gauderet dilatione an- ni a lege miſerationis cauſa conceſſa: q ceſſaret eius tũc ratio:qð quidem impꝛobat hic idem.Et Bal in. d.g. exa⸗ ctio.qꝛ ᷣm boc ſequeretur, aò reſtitutio iurium incoꝛpo⸗ ralium in dotem datoꝛum, vt nominu, que poteſt fieri ſta eim ⁊ faciliter.:q ſimplici verbo, non gaudent beneficio di cte dilationis. Sed hoc eſt falſi um, ⁊ contra.d.§. exactio. igit Et iſta opi.mibi placet extribus. Pꝛimo: qxpꝛo ea videtur mibi apertus text.Z.de iudi.ſi debitoꝛi. Ibi em debitoꝛ conuentus dicebat ſe paratũ ſoluere, ⁊ conſequẽ⸗ ter habebat facultatem ſtatim ſoluendi,⁊ tamen tex dicit notabiliter, ꝙ ei ad ſoluendũ nõ debet denegari dilatio, que iudicatis miſerationis cauſa concedit. Secundo: qꝛ Pec eſt dilatio que a lege concedit᷑ ſine iudicis miniſterio: vnde illam habenti per alium nõ poteſt auferri.deregul. iur. indultũ lib.vj. Tertio:q quamuis poſſit ſoluere ſta⸗ tim,tamẽ nõ debet cogi ad ſoluendũ ante dilationis fin?8 ne ſibi auferatur cõmodum, qð interim percepturus fuiſ ſet ex re inſta ſi cõſtante..quotiesj. eo.Et in hanc con/ ſyderationem me trabit tex.ad pꝛopoſitum nota.in.l. ſed ſi damnum. Marcellus. S.de pec.ibi dum dicit melius eſſe ait pꝛeſtare creditoꝛi,vt caueat ſe refuſurum, ſi quid pꝛeſtiterit dominus hoc nomine conuentus, quam dedu ci ab initio, vt medij tẽpoꝛis vſuras interim creditoꝛ cõ⸗ ſequatur.vnde diuerſitatis ratio nulla poteſt aſſignari: niſi qꝛ ſic pꝛincipi placuit. ¶ In ea.ibi reſpon.in eius ele- ctione videtur ⁊c.Et hec vera:vt hic per Bar. licet aliter dicat Dyn. cuius rationibus ipſe reſpondet. Poſſeſſio enim quã vir retinet loco ſatiſdationis cedit:vt.ſ.ad Car bo Lde bonis§.qui pup.¶ In eadibi, vel de vtroq́;. Et bec eſt vera vᷣm Bal. arg.l. ſenatus. 5. de offi. pꝛeſid.⁊.l.fa⸗ cultas.ałs incipit, defenſionis. C. de iur. fiſci. libꝛ.x. ¶ In ea.ibi, quomodo ſtatim reſtituit fructus ⁊c.Not. gloſſ.ſᷣm 27 † Ang que ſentit †fructus, eo:qꝛ pꝛo facili coꝛjumpunt dici de rebus que ſeruando ſeruari non poſſunt.Et idẽ gl. C. ſi aduer.vſuſcap.lj.vnde ſi quis dicat eos ſtare, poſt Uud tempus poſt qð a cõmuniter accidentibus cenſent᷑ coꝛrypti, oebet pꝛobare eo: qꝛ pꝛeſumunt᷑ conſumpti. C. de pꝛob.l.neq natales. in glo. Sinautem ſint res que ſer⸗ uando coꝛrũpi non poſſint, vt eſt pecunia, tũc pꝛeſumit᷑, extare ⁊ alleganti conſumptionẽ incumbit pꝛobatio. gl. eſt vnicaa ſing in..ſi creditoꝛ..ſi inter. in verbo, negetur conſumptũ.S.mand.hoc determinans.argul.ſi quis pꝛo red.C.de dona.nec iſte paſſus reperit᷑ tactus alibi. ¶ In gl. ſuper verbo, petunt᷑. ibi.lpꝛeto:§. his verbis ⁊c.⁊ not. 2 ꝙ in creditoꝛe non ſolum eirca expenſas eſt id ſpeciale, qᷣð dicit glo.ſed etiã hoc:qꝛ repetit a debitoꝛe, contra qunẽ eſt facta miſio, impèſas omnes per ſe factas in re in qnã immiſſus eſt, data:tamen non dolo etiam ſi ad nullã vtili- tatem rei ceſſerit:vt in ead.l.pꝛetoꝛ ait H.qð ait.Et hoc eſt verum de rigoꝛe iuris ciuilis: de equitate vero canonica non repetunt, niſi cedant ad rei experientiam: vt ſingu- lariter determinat Hoſt. ⁊Jo. And. in nouella. in. c.cum veniſſent. de eo qui mit.iu poſſ.qð tene menti:qꝛ non repe ritur alibi. ¶ In glo. ſuper verbo, ſatiſfacien. ibi, ſed alij contra. Et hec cõiter tenet᷑:vt dixi in textualib. ¶ In gl. ſuper verbo, neceſſario. ibi, nõ vero neceſſarias fundo c. vel die ꝙ fundo erat hecdomus neceſſaria:qꝛ ꝓ eius cul⸗ tura reperiri nõ poterat colonus niſi babitationẽ habe⸗ ret in eodẽ:vt cõtingit in agris longe a terra diſtantibus. ¶In glſuper verbo, actionẽ. ibi, mãdati. vel negotioꝛũ geſtoꝛũ ⁊c.xbi decidit, ꝙ repetunt᷑ impẽſe iſte actione de Zu do. Koma.in pꝛimam Infoꝛ.part 4 dote cõtraria marito cõpetente yt in.j.. vbi eſt caſus bᷣm caſum Roge.quẽ weehee deimpẽ, vel ſi conſtante nõ tenebat matrimoniũ ac. No.5edibi 29 que t pꝛopter g.fructus.allegatũ im ea, pii eahe gloſ. trimoniũ verũ. impẽſe vtiles,vel neceſſarie in re leſtma facte, repet ant᷑: vel dotẽ minuant:tũcvbi eſt t.dod deducunt᷑ ex frnctibus dotis:quatenus autẽ noſgaii locus eſt repetitioni.Et ſic not.vnã differentiz di fci ⁊ putatiuũ matrimoniũ. ¶ Zllia eſt, ꝙ licet marit eryeri timus a iure nõ conueniat᷑ ad dotẽ vltra qnã fa ersle ſit:vt.l.maritusj. eo.tamẽ putatiuus dicto peinil 3 4 gaudens inſolidũ conuenit᷑:vt eſt caſus not. ßm d Srd quã ibi ſequit᷑ Jo. And.in. cj de dona interir h dla ad gl. bic moder. arguunt:alias differẽtias pone nte .ſi cũ dotẽ..vlti.j.eo. ¶ In ea.ibi/itẽ paſtinũ e nus i 30 poteſt f etiã exponi ꝙ idem ſit ꝙvineade nouo 1 1. ⁊ ita accipit Juriſcõ. in.l.ſemper. S.jij. q vi aut d5 5 glo. ſuper verbo, declarauerit.ibi vel dic valerepai 31 hec vera vſq; in ſinẽ. ¶ Et vltimo † extra glenot ais. fructus dotis cõſtante matrimonio lucret naritentt tota iſta.l.⁊tribus pꝛecedentibus:tamen fructusdane tionis pꝛopter nuptias non lucrat᷑ vxoꝛꝛvt not glfinga ſti. de dona§. eſt ⁊ aliud.in verbo, exequentur.yndeinoc fallit regula aut. equalitas. C. de pactis conuena rain nem ibi vide ꝛc. d o Summarium 1 ᷣ oꝛa creditoꝛis alleniat obligationen di'ibis, 2 HMaritus poſt moꝛam vxoꝛis, ꝙ tantum dedol aaa culpa teneatur. 3 Moꝛa commiſſa per vxoꝛem in dotis receptione ponte, netur maritus ad culturam rei dotalis. 4 Fructus percepti poſt moꝛam commiſſam inreceptione dotis, non cedunt lucro percipientis, ſed ſunt incaſu i ſtitutionis. 5 Oblatio facta per debitoꝛem, qni tenebatur dedolo uin culpa leui, facit eum ſolum teneri de dolo lataculpa 6 Fructus percepti ex re mihi debita, que olim fiit mes qᷓuis poſt moꝛã mea futura ſit:debẽt mihi cũ re reſtiti 7 O blatio ſola in ſpeciebus debitis, an ſufficiat ad conſi- tuendum creditoꝛem in moꝛa: 3 Depoſitio ⁊ conſignatio rei debite facta poſt oblationi. ꝙ liberat debitoꝛem ipſo iure. 9 O blatio in ſacculo facta, an ſufficiat eo caſu, quo reauin tur realiis 10 Lapſus termini tacite a lege ſubintellecti, ꝙetian on ſtituat quem in moꝛa. Moꝛe appellatione, quando veniat culpa, ⁊ quandody lus: ⁊ nu.z. 12 Contumacia quando ſit delictum. 3 Dolus dicitur delictum.. 14 Lata culpa quibus caſibus dolo cõparetur:remiſine 15 Aaritus, quãdo nõ eſt ſoluẽdo, qò non teneatur de leui 16 Non factum qualiter dicatur factum: 7 Actio legis Aquilie, an competat ex culpa commilain omitt endo:. ſtof Delictum qð ſit in cõmittendo, ꝙ ſit grauius delicto ſa⸗ cto in omittendo. Oſo in 18 Dominium rei dotalis, an auo moꝛtuo tranſeat iplo re in mulierem. 19 Adaritus poſt moꝛam mulieris, an teneatur de fruct bus, qui percipi potuerunt 20 Oblatio quid efficiat, ⁊ quam varie efficiatur: fen 21 Oblatio verbalis, an a quando aliquid operetut: nnu. 46.7.4.7. ji 22 Opkarokeals quid Wergenr vſq; ad nu. 34 vbiinm ria ponit nouem concluſiones. 0, 5 Oblatio realis coniuncta cum cõſignatione: depoſt ne quid operetur. dmn 36 LUmfala illa,ñſit paratus ſoluere, vel offer rodeleoön veriſicetur in ſola verbali oblatione,vel requn 37 Clauſula ſi ſatiſdederit, qualiter nelasto onſgu 38 Oblatio facta per tertium ſimpliciter,ve C tione ⁊ depoſitione quid operetur: irkert p fatt 39 ADonitio, an requirat quãdo a legepena mtatuo gte tinile rücetunobpen deutscemödeſ meriinüchnalg ugorebaermie ratustenevydehtde räddeieperennfäcact ds actenntenenidom dlſenemaa'mlerP crsteeretyrdebitnde etanndeczſafbttutote lineendiumCſicerpet⸗ faleiTuxoblatiopere Fituensfackenmtenenſ tmdecaluotaitorvice ſſine dacalpade verbo⸗ prui Ethectpeoncapl Jperpeciea C Fntertul niſenta Frnersergoy dimfrinoſtrclispoſt vobjsynaeumrereſtun. fmdolict pereptiexm arrolm nöfntnoßrataas nulirfihersjatTich tkaſlguritanunsteye dasdedtisadeötftercun eiändnoiangat Tudodepoſtioetſde tsgidsßndd. gtt Vanalattegt 8 um n näduna Benuittanane i, Riqumt d Ules delne, Ta ; WMhec⸗ Kd ceſ ,, dosdWMdan. dedin edotig. d Ach Etfcn Rehhs ldot aatiuo: vt quis inillam incidateremiſſue. uis sde a ſyndicari non poterat, niſi pꝛo furtis ⁊ ba- ratarijs:an ſyndicaripoterit pꝛo his, in quibus culpabi- lis fuit culpa leui ſeuleuiſſima in faciendo commiſſa: Cuſtos caſtri ad certumtempus ſitempoꝛe finito illud obtulit domino:an teneatur ſi poſtea per inimicos domi⸗ ni illud ſibi auferatur:et ibi quid ſi ſuſcepit cuſtodiamte poꝛe guerre:⁊ nu. 42. 4311. 44.. Hegotioꝛum geſtoꝛ tenetur deculpa lata ⁊leui. 46 Moꝛa pꝛecedens, ꝙ obliget ad caſum foꝛtuitum. J moꝛa ¶ Moꝛa mulieris in dote 2 S recipiendaextenuat pericu/ um mariti:cum teneatur de dolo duntatat, et oe fructibus perceptis. h.d. Hota pꝛimo, qo lcna moꝛa creditoꝛis f obligationè debitoꝛis alleuiat. Ad ide . ma at Frornn. duclin erbo eegnn ualitas d 1 ampons ptandunda er vroꝛem indotisre- turam freidotais poſt moꝛam conmiſen lucoo percpientizſcdin — — — d debſtorem anitenedede im ſolumteneridediort er remibidebita gueche ea futura ſit:debät nihia rgebus debitis anluffaa mmmora- matioreidebite fecu pi mipſoiure. facta, an ſufftcit oaalt⸗ cite alege ſubintelect e⸗ da. ie quando venisteaipane do ſit delictum ictum. caſbus dolo cöpner. zeſt ſolneco qnontne er dicatur factunr ie, n competttgale Fnittendo gftgus 82 mvariecftui 1 aam yerieft u umc icritor 1 4 oyercnr iſfun nelnione gnn C. de pacti an 3 Immariom, 4 dis alleniat obligmion 1 5.de pericu.⁊ cõmo.rei ven.l. illud.j. e.l. ſemel moꝛa. ſecun⸗ fera 2ꝛ dum vnam lect. Ho. ſecundo ꝙlicet t ante moꝛam vxoꝛis teneatur maritus ratione rei dotalis de dolo, lata culpa, ⁊ leui:vt.j.eo.l.etiam licet.a.ſi filioõ.maritum.S. cõmo⸗ da..ſivt certo..nunc videndũ.3. de pac.dota.l. Papi.ta- men poſt moꝛam eiuſdẽ tenetur de dolo ⁊ lata culpa dũ⸗ taxat. ¶ No.tertio, ꝙ poſt moꝛam ab vxoꝛe cõmiſſam in dotis receptione, non aſtringitur coniunꝝ ad rei dotalis culturam:vnde nec conueniri poteſt occaſione fructuum, quos percipere potuiſſet, ſi coluiſſet. Ad idem.&.de here⸗ di.vel actione ven.l.venditoꝛ ex bereditate.verſ.quemad⸗ modum.ꝛdicã in glo. C Altimo no.t ꝙ fructus percepti per coniugem poſt moꝛam alterius cõmiſſam in dotis re- ceptione:nõ cedunt lucro percipientis: ſed ſunt in caſu re tutionis. Ad idem. 3. de vſuris l.videamus la ſecunda. ¶ In tex.ibi, no eſt in culpa ꝛc. Supple leui, ſed lata ſic: yt in glo.¶ bene.vnde eſt hic tet.no.ꝙ vbi ex natura con tractus tenetur debitoꝛde dolo˖lata culpa, ⁊leui:oblatio rei debite per eumfacta creditoꝛi illum in moꝛa cõſtituen tis, facit eum teneri ſolum de dolo, ⁊lata tantũ. Et ad idẽ d.I.ſemel moꝛa.bᷣm lec. Bart.vbi autem ex natura contra⸗ ctus teneretur debitoꝛ de dolo, atq; omni genere culpe, ⁊ etiam de caſu foꝛtuito:vt cõtingit in debitoꝛe generis: vt Lincendium. C.ſi cer. pet.⁊. in ratione.§. incerte.ſ. ad leg. Falci.Tunc oblatio per eum facta creditoꝛẽ in moꝛacon ſtituens, facit eum teneri ſolum de dolo lata⁊ leui:nõ au- tem de caſu foꝛtnito:hic eſt texĩ.de ſolu l.qui decẽ.in ver. ſiſine ſua culpa.oe verbo.obli l.interdũ.in.. de cõdi.fur. Lparui.Et hec theoꝛica placet Bald. C. de vſurl. acceptã. 6 per pꝛedicta. ¶ In textu ibi, fructus tamen, qui † perue- niſſent, c. Fructus ergo percepti ex re nobis debita, que olim fuit noſtra:qᷓᷓuis poſt moꝛã noſtra futura ſit: debent nobis vna cum re reſtitui. Caſus eſt hic,et in.l. ſ. in ſi.ð. de fun.do.licet percepti ex moꝛa noſtra ex re nobis debita: que olim nõ fuit noſtra:cedant lucro percipientis:vt in.l. mulier F. ſi heres.j.ad Trebel. ¶ In glo.j. ibi, que nõ po⸗ 7 teſt aſſignari, vt equns ⁊c. Ho. glo. rque tenet, ꝙ in ſpecie/ bus debitis ad cõſtituendum creditoꝛem in moꝛa recipiẽ di, ſufficiat ſola oblatio, adeo: vt nec requiratur earũdem cõſignatio ⁊ depoſitio.Et idem etiam eſt ad inducendum effectus alios.ſᷣm doc. Iſtam autem glo.cum qua concoꝛ. alia in.dl. acceptam.ſequuntur omnes pꝛeter Ange dicẽ tem, ꝙ quedam eſt res, in qua cadit ſola oblatio: vt immo- bilis:vt in.l.ij. C. quando ⁊ quibus quarta pars deb.lib.x. Quedam vero in qua cadit nõ ſolum oblatio, ſed etiã con ſignatio in folle, burſa, vel ſacculo:⁊ eiuſdẽ depoſitio: vt in pecunia:vt in.l.cũ ſeruus.j.de cõdi.⁊ demon.fi. S. de.l.cõ⸗ miſſoꝛia.⁊.d. l. accept am. ⁊.d.l. ſi per te.et. l.obligatione. C. de ſolu.l. ſipꝛius.C.de diſtr act.pigno. Quedam eſt res, in qua cadit oblatio:ſed nõ conſignatio in folle:vt eſt equus: ⁊ tunc licet illa nõ requir atur:quia eſt fieri impoſſibilis:ta men eiuſdem requiritur depoſitio: quẽadmodum requi⸗ ritur in pecunia:ex quo in vno ſieri poteſt ſicut et in reli⸗ quo, nihil autem vltra allegat. Tu autem aduerte: quia ⁊ ipſius ſpeciei, vt equi videtur poſſe fieri conſignatio, ſi il- lam pꝛo ſigillatione accipiamus. Quoniam et ſi cadit hec in homine pꝛopter faciem:vt inl. ſtigmata. C. de fabꝛicen⸗ ſibus.lib.xi.⁊ in.l.decernimus.ad fi. C.de aque duc.eo.lib. Lij.a. de ſeruis fugitiuis.⁊ in.c.ſi iudex.de ſentent. excom. in. vj. ergo multo magis in alio animali. Et hums ſigna⸗ ture ille erit effectus: qð cognoſcentur per eandem ſpe⸗ Soluto matrimonio. ciem ea, que fuerit oblata:vt in.dLij.de fugiti.Et pꝛo hoc videtur tex.in authen.dos data.C.de dona.ante nupt.ibi, dum dicit, cumq;ſit res mobilis, ſignaculo interpoſitore- condat, vnde videtur velle, quãlibet rem mobilem obla⸗ tam recipere ſigillationem debere, ad hoc: vt ex illa obla- tione recognitio habeatur. Ceterum credo qð in caſibus in quibus ad effectum aliquẽ inducendũ rei debite oblate requiritur depoſitio, de quo dicemus j. tunc, ſi debitũ cõ- ſiſtat in huiuſmodiſpecie eiuſdem oblate, requiratur de- poſitio. Quoniam non video rationem diuerſitatis inter debitum huius ſpeciei, et debitum pecunie. Cum autem debetur ſpecies coniſtens in liquido:vt vinum, oleum) et ſic de ſimulibus: tunc eius oblatio et conſignatio impꝛeſſo ſigillo offerentis in ea re, que oblatam cõtinet:vt.l.videa⸗ mus g.ſi vinum. 3.loca.⁊.l.j. ſi dolium.. de pericu.⁊ como⸗ mo.rei ven. nec pꝛedictis refragatur hec glo.quoniam in⸗ tellexit de cõſignatione pꝛout ſit in folle, nõ autem, vt alijs modis, quos dixi.(2lttende t tamen: quia ſi poſt obla⸗ tionem ſequantur conſignatio ⁊ depoſitio liberatio debi⸗ toꝛis inducitur ipſo iure:vt.oll.ſi pꝛius. duntamen facta fuerit debito loco ⁊tempoꝛe:vt ſi ſoluturusj.de ſolu. vbi autem ſolummodo facta eſt oblatio, tũc re oblata perem- pta ſi ſit debitum generis, inducitur liberatio ipſo iure, ſi vero ſpeciei inducitur ope exceptionis:vt.l.qui decem.in glo. allegata. ⁊0. linterdum. in ſi.⁊.l. ſed ſi alia. S. de conſti. 9 pecu. ¶ Sed dubitatio eſt, an eo caſu f quo requirit̃᷑ rea- a lis oblatioa pecunie, qui infra ponetur, dicatur idonee il⸗ a la foꝛe facta, ſi fiat de ea in ſacculo ſignata: Gloſſ.ſingu.in authen.vt exactione inſtante dotis. circa fi.collatione ſe⸗ ptima hoc ponit.⁊ etiam Bar.in.d. l.cum ſeruus.veritas tamen eſt, qð aut ipſi oblationi anteqᷓ; in ſacculo ſignare⸗ tur, pꝛeceſſit numeratio: ⁊ tũc oblatio reputatur ſufficiẽs. Et ita pꝛobatur in.d.l.cum ſeruus..de.l.cõmiſſoꝛia.⁊.l.fi. Elut non pꝛeceſſit numer atio:⁊tunc ad effectum moꝛe in⸗ ducende in creditoꝛis perſona, dico illam non ſufficere. Quod pꝛobo:qnia quelibet iuſta cauſa excuſat quẽ a mo/ ra.vt l.ſciendum. cum ſimilibus. 3.de vſur. Sed iuſta cen⸗ ſetur cauſa excuſandi quem a amoꝛa, ſi oblatio rei fiat tali tempoꝛe, quo pꝛopter eius obſcuritatem res oblata non poſſit videri.vt no.glo.oꝛdin aria in.l.moꝛe.5.de fer.Ergo iuſta cauſa eſſe cenſetur ad excuſandum quem a moꝛa cũ illa ita fit, quod pꝛopter incluſionem res oblata videri non poteſt. Aut queritur, an ſufficiat quo ad alios effe⸗ ctus:⁊ tunc hoc pendet ex futuro euentu.argu in ſimili.3. de compẽſa.l.ſi debeas.cum ſimi. Quoniam ſi ex apertio⸗ ne apparebit oblationem rei debite factam foꝛe integra⸗ liter:⁊ tunc cenſetur illa fuiſſe ſufficiens:vt.d.l.fin.de lege cõmiſſoꝛia.l.cum ſeruus.ſecundũ alium intellectum.Sin⸗ autem appareat non integralis, tunc cenſebitur fuiſſe in⸗ ſufficiens:quia paria ſunt offerre non integraliter:⁊ nullo modo offerre.vt.l.qui ſibi..jj. de ſol.⁊.l.tutoꝛ.. Lucius. S.de vſur.⁊ hanc puto veritatem. ¶ In eadẽ ibi,⁊ ideo eo 10 tranſacto videtur eſſe in moꝛa. Ho.gloſ.t que continue al⸗ legatur, qò ſicut lapſus termini expꝛeſſi ab homine conſti tuit quem in moꝛa:vt in illa.l. magnam.in glo. allegata.ita ⁊lapſus termini taciti ſubintellecti alege.Ad quod vltra iura glo.facit.c.potuit.de locato.¶ In gloſ.ſuper verbo, u dolum malum culpe mulieris ⁊c. HNo. ergo gloſ.p que mo⸗ ram appellat culpam.Zllibi vero moꝛa appellatur dolus in l. dolus. C. man.⁊.l.non videtur. de regu.iuris. Alibi di cit gl.relata ad tex.qð nõ eſt dolus, nec culpa, yt. lſi veben 12 da S.j.ð. ad leg. Rhodiã de iac. Quid autemt in con⸗ tumacia, an illa delictum ſit? babent Canoniſte gl.de con ſtitutio.c.ex literis.z.iij.qj.in ſumma.Bal tangit hic. ⁊ in I.ſi. C.de crimine ſtellionatns.⁊ in.l.i.. fi. 6. ſi quis ius dicẽ. non obtempe. Barto.in.l. omne delictum.j.de re mili. glo. tamen oꝛdina.in.j.ſi filijs. la pꝛima. S.de interro. actio.⁊ in d.l. in.. ſin. dicit illam delictum eſſe. Quod late diſputat Cynin rubꝛi. C.de crimi.ſtellio. Tu tene quod dicit Bar. in.omne delictum. ⁊ Balcl. in. lj. in fine. nec refero:quia bene loquuntur et non eſt opus addere. ¶ Quid autem 33 in dolo, ſ an illud delictum ſit:tex. dicit qð ſic, in..j. nunc tractemus.verſicu.plane ſine dolo.ibi, quia pꝛopꝛij deli⸗ cti ⁊cjde tutelis et ratio.diſtra. Quo tamen ad moꝛam, quomodo vocari poſſit:dic quod aut moꝛa eſt coniuncta cum contemptu magiſtratus:et tunc dicitur dolus:vt ia dnon videtur.de regu. iur. Aut nõ eſt buic contemptui 21 ¶Oblatio. an eo caſu, quo re⸗ quiritur realis oblatio pecũie, ila dicat ido- nee facta, ſi fuit in ſacculo. — 272 a ¶ Extra gl. vi⸗ de Bal.in. c. l3. ſ de feu. fue. con⸗ Trouer. inter do mi. ⁊ agna, coniuncta:⁊ tunc, aut eſt moꝛacreditoꝛis: ⁊illa poteſt vo⸗ cari culpa, vt hic, in glo lut eſt ex parte debitoꝛis: et tũc illa reſultansex omiſſione poteſt vocari quaſi dolus:q eſt pluſquam culpa. Et ita videtur dicere gloſ.in.d.l. ſivehen. da.§. j.⁊ eſt tex. in. d. ldolus. C In glo. ſi uper verbo, culpã 44 ibi, lata enun dolo comparatur ac. In quibꝰ caſibus t la- taculpa dolo comparetur:⁊ in quibus nõ:dic vt pleniſſi⸗ me dixi in lin actionibus.3.de in lit.iuran.in repe. ¶ In 15 eadem ibi, †ᷣſed certe imo ⁊ de leui, ⁊c. Et hec vera: vt pꝛo- batur. in.d..ſi vt certo..nunc videndum. Et hoc intelli⸗ git Ange. verum:cum maritus ſit ſoluendo dotem.Cum enim non eſt ſoluendo, non tenetur de leui: ſed ſolum de dolo et lata culpa. Ad hoc.j. eo.l.etiam§.j. C. de rei vxo.l. vna..cum autem.. pꝛo ſocio.l.verum.5. tẽpus. ſecũdum vnum intellectum. Pꝛo quo dic,vt dicetur in.d. Jj. CIn glo. ſuper verbo, factũ.ibi, non factum vocat factum. Ex 16 quo ergo nõ factum dicitur factum. eſt ar.ſᷣm Bal.ꝙ in malitijs negatiuis, ita debeat poni locus ⁊ tempus ſecun dum foꝛmam.ilibelloꝛum.j. de accuſa. que eſt canoniʒata. ſicut et in affirmatiuis. De quo tamen dicendum:vt per Bar. in.d. l.libelloꝛum. ⁊ Joã. And. in addi. Spec.in titu. de accuſa.iiij.parte. ¶ In ea.ibi, reſpon. tenetur ⁊c. Hec vera ſᷣm Bar. iure hodierno, quo ſolu. matri. dñium do⸗ tis ipſo iure tranſfertur in mulierem: vt in.l.in rebus. C. de iure do.vnde tunc vxoꝛi tanqᷓ; dñe competit cõtra ma⸗ ritum in leuiſſima culpa exiſtentem, actio legis 2lquilie: vt..iij. in gloſ.allegata. Sed iure iſto glo. male dicit: quia cum ſo.mat.ante traditionẽ non retranſferebatur domi⸗ nium dotis in mulierem:vtj. dicetur:merito ſibi:quia nõ domino:non poterit competere actio legis Aquilie:vt.l. item AMela..legis..ad ſeg. Aquil. Sed tu dic, qõ etiam iſto caſu competere poterat ſaltem Aquilia vtilis, per ea que dixi.S. co.l.diuoꝛtio..ſi fundũ. ¶ In ea.ibi, et hic in 37 non dando ⁊c. Duo vult hec glo. pꝛimno, qð ex culpa cõ⸗ 2 miſſa in omittẽdo nõ competat actio.l. Aquilie. Pꝛo quo Bal. hic allegat caſum.l.ſi cuius.ũ.de pꝛeteritis.3.de vſu⸗ fru. Quodtu intellige de directa:quoniam vtilis compe/ tit:vt in.l.ſi ſeruus ſeruũ˖.ſi foꝛnacariꝰ.⁊. ſi ex plauſtro. 3. ad leg.Aquil. Secundo ꝙ magis delinquitur in cõmit tendo, quam delinquatur in omittẽdo. Ad idem gliſ. ad Silla.l.diuus.⁊ pꝛobat hoc tex.j.de fur l.qui vas..j.. de actio. emp.l. Jul in fi. pꝛin.j. de cuſto. reo.l.carceri pꝛepoſi⸗ 3 tus.⁊.l.ſi. C In ea.ibi,‚cum res ſue ſint ⁊c. Hoc verũ pᷣm Bar.de iure nouo, quo dominium in mulierem ipſo iure tranſfertur:non autem iure iſto, quo quidẽ non retranſter tur ſine traditione:vt ſupꝛa dixi. Bal. autem hic ⁊ Ange. dicunt, qò cum loquimur de iure Digeſt. Aut loquimur in dote cõſiſtente in rebus mobilibus:⁊ tũc nõ retranſfer⸗ tur dominiũ, eo: quia ad reſtitutionem earum pendet di⸗ latio. Pendentia autem dilationis dominij tranſlationẽ interim impeditj.de vſufr.lega.l. Sempꝛonius Zlttalus. Aut in dote conſiſtente in re immobili:⁊ tunc cum illa ſta tim ſol.matri. veniat reſtituenda:vt.3.e.l.ij.Et dixi in.d.l. diuoꝛtio.in.interdum.merito dominiũ cenſetur in mu⸗ lierẽ ſtatim retranſlatũ.Et hoc per tex.bic in verbo, agrũ eius. Quoniam caſus genitiuus ſigniſicat dominiũ. 5. de reli.1ij S.in locum. Tu aduerte:qꝛ non dicũt verum:quod Patet pꝛimo:quia iure iſto moꝛtuo marito dominium do⸗ tis tranſferebatur in eius beredem:vt.li. 6.de fundo do. J. quedam.de acqui. re.do. Ergo non retranſferebat᷑ etiã in vxoꝛem: quia ſᷣm boc eodem tẽpoꝛe duo domini eiuſ⸗ dem rei inſolidum reperirentur.quod eſt impoſſibile:vt.l. ſi vt certo..ſi duobus.a.commoda.cum ſi.Et hoc quo ad rem immobilem: quo vero ad mobilem, idem pꝛobatur. in.la ſi dotis.C. de iure do.et in.l.j.C.de ſer.pignoꝛi dato manumiſſo.vbi patet, qð maritus in teſtamẽto manumit- tere poteſt ſeruum dotalem:ergo ſolu.matri.non eſt eiuſ⸗ dem dominium in mulierem ipſo iure tranſlatum.Quo⸗ niam ſi eſſet, non potuiſſet maritus manumittere: quo⸗ mam nemo ſeruum alienum manumittere poteſt. ⁊ hanc opi.tenet Jaco. de Are.j. re. amo. lſi mulier.§.rerum. Et Pꝛobatur. j.de manumiſſio. ſe eruum licet ipſe alleget l. ⁊ ſi Dotis. Cdeiure dot. Que non pꝛobat:q non de dominio ſed de poſſeſſione dotalis rei loquitur. Non ob.iſte tex. in verbo/ eius qui. Reſponde:vt dicit glo. 5. eo.l. diuoꝛtio.S. ſifundum.ſuper verbo alieno.vel reſponde eius, id eſt, ei debit am pꝓꝛout in ſimili yerbum boc exponit gloſ..ſi cer. Zudo. Romain pꝛimam Inſoꝛ part. a C Alterius extraa gl. quia hec lex pꝛecipue pꝛopter ꝗ 20 pꝛimam in materia oblationis ſemper alle 99 petall. ſi me,⁊ Titium. cum ſumili. C 3 dicta dico, qò etiam hodie de drenade te:aper pie⸗ tranſfertur dominium dotis in mulieren id ndc ob.lin rebus. que eſt fundamentum cömmune diurd her illa reſpondeo:vt plene dixi.a. co.lnon ſolun„Aaoniamac de acquirẽ. re. do.l. bone fidei, ⁊c. ibi loquitur 1 b ea poſſeſſoꝛe, qui credit ſe dominum: nec ſcit ſe 4 done fidei bic autem loquitur in marito, qui ſcit ſe obli teri tener, ſolu.matr.ad reddendũ, ⁊ ide A'gatum fo o ſibi minus fauet 1 gloſſuper verbo, tamen.ibi, licet colere nonteeir.C . on 1 19 vult ergo glo. ꝙpoſt: moꝛam mulieris no nn 1 0 ritus de fructibusqui percipi potuerunt. Sel moꝛam: dic vt patet ex bis, que dixi.. el.de die aaui 94 ligitur ex his que no. Bar. in..ſi ſeruumiin pun e obliga.⁊ eſt caſus hic a cõtrario ſenſu. Si in un tur de percipiendis, eo: quia fuit in moa mulle: in moꝛa non fuiſſet tenetur. Et ita etiam pꝛobatur— deamus.la ſecũda.circa pꝛin.ſᷣm ſecundam lec.3 5 3 2 3li rerh, gatu Ange. aliqualiter hic tractauit. doc in acceptanai vſur.⁊ gl.in. c.cupientes.ſi vero.in verbo, cötem du de elec. lib. vj. ¶ Ideo pꝛo ea colligẽda, quia qnond un facio quatuoꝛ ſeu quinq; membꝛa. Pꝛimum quido 11 tur ſola verbalis oblatio: Secundum quid operenf 3 realis? Tertium quid operetur realis cum confannd ne, et depoſitione coniuncta: Quarto cum lexdiat nen offerre debere:vel quem paratum eſſe ſoluonmrn la verba veriſicentur in ſola verbali oblaticneanrequra tur realis? Altimo ponam quedam bꝛeuiꝭ qpeſtta erra ⁊1¹ materiã. ¶ Quo ergo ad pꝛimũ:dic, qò regulartej balis obltaio ad nibil ſufficiẽs reputatur, per eaqpedicã in membꝛo vltimo. Fallit autem hocpeimo, iſigtodltia eius, qðò non poteſt manualiter offerri: vt funqus. Tun enim verbalis habet vim oblationis realis. Ad boec. quãdo,⁊ quibus quarta pars debetur..ij libæ(Serm do ſi res, que offertur non debet ſolui in loco iuciijſſi alio, vel ibidem ſolui non poteſt: ſed vbi eſt:quoniam tune oblatio verbalis habet vim realis.ar.a.de edédopretn g.ſi. C Tertio, vbi illa reperitur facta creditoꝛi voſin 7 Snus vendere:quoniam vẽditio ſequens pꝛobata eba li oblatione pꝛecedẽte, poteſt reſcindi. Tex eſtſingulurs in.l.fundus qui ucij.. de reſcin. ven ſecudum lecqyun ſequitur Har. ⁊ etiam glo. in. lſi reſiduum. C dediſtracyi gno.Sed in hoc aduerte:quia iſta non videtur verapi mo:quia tex.ibi dicentem, ꝙ debitoꝛ pꝛofeſſus eriſſtp⸗ ratum ſoluere:intelligam de oblatione reali, nonautem verbali. Et hoc per id qð ipſe idem dicit in.pꝛetʒaatiſ ſiquis paratus.j. de no. ope. nun.vbi ar..ſeruus ſibena in ſi.j. de ſta. lib.⁊.L. qui decem§. idem reſponſum.iniiſde ſolu.vult ꝙ ybi reperitur verbum, oblatio:vel verbunſt uere paratus:debet intelligi realiter, hoc eſt, qſt nii ſentia:non autem verbaliter. Secundo per texibiinlin C. debitoꝛem venditionem pignoꝛis impedire nonpoſt vbi tex. vult ita demum per oblationem debitoꝛis inpe⸗ diri venditionem pignoꝛis:ſi ſequatur pecunie depolti ⁊conſignatio:ergo ſequitur, qð verbalis ſola non inchat impedimẽtum.⁊ cõſequenter, nec cauſat facultatonſch ſio petẽdi. ¶ Ron ob.·tex.in.d.l.fundus qui Kucij. Auo niam reſpondet Bal.⁊ Nico. de ISattain dlacceptiꝗ ibi venditio nõ fuit reſciſſa pꝛopter pꝛecedentiãoblatio nis debitoꝛis: ſed pꝛopter defectum ſolẽnitatis requite qð eſt diuinare. Ande tu adde, qð ibi nõ apparet an ur ba quibus debitoꝛ dicebat ſe paratũ ſoluere, nrreſin venditionẽ rei pignoꝛate:an vero fuerit ſecuta.ftconl/ quenter dicam, qðò fuerunt ſecuta:⁊ cöſequenter ſcüinn boc erit ibi caſus ſingularis, qð venditio pignontaide fiſcum pꝛopter moꝛã d ebitoꝛis in ſoluendo tribut 4 minoꝛi quantitate facta ſit, quã foꝛet quãtitas vüun ſ biti:pot peti reſcindi eoipſo, ꝙ debitoꝛ ſe paratũ di i uere velle, qd tenebak:⁊ ſolutio ſequit᷑. PMꝛo quo factie demus in vẽditione fiſcali,etiã hoc ſpeciale foꝛe/ſcʒ 1 9 per facta intelligit᷑ ſub cõditione: niſi alter mehorein 4 tionẽ attulerit:vt ptʒ in.l.ſi tẽpoꝛe.de inſtrulirin 3 cius F.idẽ rñdit ciuitas.j ad munici. Itacrsoinp es vẽditio pignoꝛis facta ꝑ fiſcũ pꝛo minoꝛiquantitatec; 3„„ ctls. ebitoꝛis nõ ſolu tributum debitum pꝛopter moꝛam d nweligtur nitegatancn? 1 mult 5, j- rüniermamütft, rrdyyſtocogud ſoaScdd adidenec intdebitepopteraaſ onoragenlcgrädtCs coriraconfewctan ditchachltonliſcgun ner chegltsmlüden z6trf äcuqp ſebalische ftionenöpvducktactone ofertur oluidebebaradt Irerenplſiate bancd uitennridetur yerur oblatiorcgisftnt ibical rarwer quooblatäſlui vſopecumaſclnidebebat. uninäuerehabetnatiuit vonenprccdentiscötract cltregunturdtpoft Alſiate Antitgoreälter riſerinpiemewicöitins atempreederscödrnns. ealstüſpeiſgntoecto Seleäben 3 3 eipoſtt Ginc 4 9 ste onuenerant Kannärsddayogi dintasrrggat ſunnanünim nan macamaronä dmamgatt darxxhr 3 irdanggn opinno. Tnullan Jela, la nq; mennba.N. 6 1 4 udoperetur reaignn quemp eranneftcn d enparatumeſeſohg. arinſölapodalohlcn ePonamquedan deng rsof ad pꝛimirdieadmn biü ſufficlẽs reputara Fallt autem borpingi imanualtter offemn i bet vimoblationis fag umtaparsdedetrli tur nondebet ſoluin unn lutnonpoteſtſedſbicinn betvim realis aré-titt Ula reperitur factacttn niamvécitio equcsgi- tte, poteſtreſcici Tot aci§ de reſcin penſcitr am gloem.Iſireſcummd incrte⸗quia iſtanonvicte centem, ꝙdebitorpofiſt eligam deoblationerai r idqd ipſe idemdictiil e no.ope nun.vbi g em aui decem ſidemrchont eritur verbum ohlain tmtelligirealtter bocdt crbaliter. Secundope tionempignoissinehn num per oblationendtt ignonis:ſiſequaturpem ſcquitur,qõ Ferbalsſdi ſcquenter, nttulltin b tex.n.d.lfundlscue al Bicode HDtan, reſciſſa pꝛopte gunir vopter defectunſilne detu adde, qo bind I, vicebat ſepafa bs vrste an veroftn vcruntſecuta: iiſar ucrul 4 dvenctoe, mgularis, d Iuercorn- t 7.-p 4 efiſcqli ctunb frp3, intelligitur kactaſub conditione tacita: niſi debitoꝛ debi⸗ tum tributum in faturu n ſoluerit. Iſte eſt nouus: verus intellect as illius.L.⁊ hoc de mẽbꝛo pꝛimo. C Capio igitin 22 ſcom in quo foꝛno has concluſiones. IOꝛima, qo realis oblatio,⁊ in qua non cadit cõſignatio ſeu depoſitio: vt eſt equus, vel bomo: habet vim oblationis tdepoſitionis hm Par. in.d. l. acceptã. arg.authẽ. dos data. C. de donat. ante 23 nup de quo dicyt dixi. ð. ſuper.j.gl. Ct Secũda cõcluſio, qõ realis oblatio abſq; cõſignatione ⁊ depoſitione nõ im⸗ pedit pignoꝛis vẽditionem per creditoꝛẽ᷑ fieri. C. de diſtr. pig.lſi pꝛius. C. debitoꝛẽ ven. pignll.fi. Fallit niſi debitum no ſit liqnidũ: qnoniã ſi offerat debitoꝛ eius liquidationẽ velrealem ſatiſdationẽ de ſoluendo id, qd liquidabitur: tunc pignoꝛis vẽditio impeditur. Ad hoc.Cde diſt.pig. ſi reſduum.in pꝛimo reſponſo.⁊ll.ſeruus, ſi heredi. in fi. in 24 ſupꝛa allegata.⁊.. ſtatulib. rationẽ. eo.titu. ¶ Tertia t qd realis oblatio abſq; conſignatione ⁊ depoſitione impedit initiũ curſus vſurarã:vt.j.ſi per te.⁊.C.de yſur. C Quar⸗ 5 ta, qò trealis abſq; conſignatione: depoſitione nõ impe dit continnationem curſus vſurarum, iam incepti. C. de vſur. d.acceptã.⁊l. ait pᷣtoꝛ.j. ð. de minoll. euictis agris. §. fi.3. de vſur.⁊.l.tutoꝛ pꝛo pnpillo. fi de admi. tu. Quod fallit niſi ſint vſure debite actione: vt in actionibus bone fidei:quoniam cum tuncpꝛopter oblationem verbalẽ ceſ⸗ ſet moꝛa:vt.l.ſi ſeruus..ſequit.de verb.obli.zc˖.dicã. er go ceſſat vſurarum curſus.Et hoc eſt dictũ Bal.in d. l. acce⸗ ptam. qð mihinon placet: q clarum eſt, q vſure que de- bentur pupillo per tutoꝛem:cenſentur deberi actione tu/ tele, que eſt bone ſidei: vt in§. actionum inſti. de actio.et.l. cum quidam§.ex locato.de vſur.⁊ temẽ ad impediẽdum curſum illarum non ſufſicit verbalis oblatio.:ſed requiri- tur depoſitio ⁊ conſignatio:vt eſt caſus in.d.l tutoꝛ pꝛo pu pillo.ſ. ſi. Scðo ad idem:qꝛ vſure, que deb ctur venditoꝛi, ſunt debite pꝛopter moꝛam emptoꝛis:vt.l.ſi.ã.de pericu.⁊ cõmo.rei ven.l.curabit. C.de acti.emp.⁊ll. Jul.. ex vendi⸗ to. co.titu cum ſimili.et tamen curſum illarum non impe⸗ dit ſola oblatiomiſi ſequatur conſignatio ⁊ depoſitio ido⸗ nea:vt eſt caſus in l.ij.de vſur.C.ſm veramlect.¶ Quin⸗ 26 ta cõclu.qð verbalis oblatio abſq; cõſignatione ⁊ depo⸗ ſitione nõ pꝛoducit actionem ex cõtractu, ex quo illud, qꝰ offertur ſolui debebat ad rem conſequendam. C.de pact. inter emp.. ſi ate.⁊ hanc allegat Bar. in.d.l.acceytam. ꝗð quide non videtur verum per caſum. co:t tu l ij.vbi ſo- la oblatio realis fuit ibi cauſa, qò actio naſceretur ex con⸗ tractu, ey quo oblatũ ſolui debebat: vnde dicit Gal. ꝙ aut ipſa pecunia ſolui debebat.⁊ que realiter offertur non ſo- lum inducere habet natiuitatem actionis: ſed etiã reſolu⸗ tionem pꝛecedentis cõtractus. ⁊ tunc non ſufficit oblatio ſola:ſed requiritur depoſitio ⁊ conſignatio.et ita loquitur d.l. ſi a te. Aut id qõ realiter eſt oblatũ, ſi foꝛet ſolutã indu xiſſet implementũ cõditionis ex quo nata fuiſſet actio: nõ autem pꝛecedẽtis cõtractus reſolutio:⁊ tunc ſola oblatio realis abſqꝙ; cõſignatione et depoſitione ſufficit. Et ita eſt caſus in. d..ij. C.de pac.inter empt. Tu adde:qꝛ ad illam legem reſpõderi poſſet:qõ imo ſola oblatio erat ſufficiẽs: quiapartes ita conuenerant:vt in tex. apparet manifeſte. Ande tu melius allega pꝛo pꝛimo eiuſdem mẽbꝛo, text.in l.nec creditoꝛes.C.de pig.actio.vbi patet, qð ſola oblatio debiti realis, qò quidem ſolutum induxiſſet debitoꝛi, non ſolum pignoꝛatitiam actionẽ:ſed etiam cõtractus pigno⸗ ris reſolutionem, non pꝛoducit pignoꝛatitiam actionem: niſi ſequatur eiuſdem cõſignatio ⁊ depoſitio:vt.C.de pig. act.l.nec creditoꝛes.vbi eſt caſus. ¶ Pꝛo ſecundo autem einſceem membꝛo nil poteſt allegari expꝛeſſe loquens in actione naſcenda ex contractu:vnde ar. de vltimis volun⸗ tatibus ad cõtractus, videtur ſᷣn Bart. hoc expꝛeſſum in l.cui fundus.in fi. de condi.et demon.vbi ſecundũ eum eſt caſus, qð ſola realis oblatio eius, qð ſolutũ induxiſſet im- plementum conditionis adiecte legato, ſufficiens eſt ad pꝛoducẽdam legatario actionem. Sedcerte indicio meo tex.ille de hoc nil dicit:quoniã non potuit legatarius ante moꝛtem obtuliſſe, vt impleret conditionem: ergointelli⸗ gatur in foꝛma plena, qð obtulit, depoſuit, ⁊conſignauit.⁊ ſi dicas ſolam oblationem ſufficere per caſum.l.fi. C.de cõ di.inſer.reſpondeo ibi, ſpecialis fauoꝛe libertatis. Sed ta men videtur pur hec opinio verioꝛ per tex.in.l. Jul H. of⸗ ferri.z.de act.emp.quinullam mentionem faciens de de⸗ Soluto matrimonio. poſitione ⁊ conſignatione, dicit ad natinitats actionis cõ⸗ petentis emptoꝛi cõtra venditoꝛem, ſufficere fierirealem oblationẽ: ſecundũ hoc idẽ erit in vltimis voluntatibus, arguendo de vno ad reliquum. ⁊ ſic. d.l. fi. de cõdi. inſer. nõ ponet ius ſpeciale, ſed ius cõmune. ¶ Quodtamen ſupꝛa dixi, ſca qõ vbi ex ſolutione eius, qð eſt oblatum, nõ ſolum inducitur actionis natiuit as:ſed alicuius contractus re- ſolutio:requiritur non ſolum oblatio, ſed depoſitio, ⁊ con ſignatio. imita:niſi oblatio realis facta ſit in iudicio:qm̃ tunc ſufficit illa ſola.glo. eſt oꝛdinaria. 3. de pign. actio.l. ſi rem.. fi.⁊l. aliena§. ſiper creditoꝛem. 5. quibꝰ mo. pignus 27 velbypo. ſol litem liberat᷑§. qui paratus. C Sextat con cluſio, quod ſola realis oblatio abſq; depoſitione, ⁊ conſi⸗ gnatione, inducit purgationẽ moꝛe debitoꝛis, et cõſtituit moꝛam creditoꝛis: vt.l.ſi ſeruũ..ſequitur. et l.interdum. S. fi. ff de verbo. obli.l. decem.j. de ſolu.l. illud. de pericu. ct cõmo. rei ven.⁊.l.parui. 3. de cõdi. fur. Quod Bar. verum intelligit, niſi ſit lis cum moꝛoſo conteſtata: quia tunc non ſufficit ſimplex oblatio:niſi ſequatur ſolutio, aut cõſigna⸗ tio,⁊ depoſitio.Ed hocl. ſed ſi alia. ꝓꝛeallegata. ⁊ tex.inſti. de perpe ⁊ tempo.act.hoc tamen repꝛoba.vt hoc anno di xi in.l.inſulam.j. de verbo. obli.licet Bal. videatur ſequiin 23 d.l. acceptam. ¶ Septimat concluſio, ꝙ ſimplex oblatio abſq; conſign atione ⁊ depoſitione ſufficiens eſt ad iudicij euit ationem: hoc eſt:quia reus agẽti offerens non poteſt cõpelli iudicium ingredi, vel pꝛoſequi.j. iudi. ſol.l. ex iudi. j. de ſolul ſi debitoꝛ offerret. S. de iudi.l. ſi debitoꝛi. ¶ Oð tamen ſingula.limitamiſi reus offerens antea conſtitutus fuiſſet in moꝛa ſoluendi ⁊ poſtea contra eum ageretur ab eo, qui non habet poteſtatem ſolutionis recipiende:puta a pꝛocuratoꝛe ad agendum conſtituto: quoniam tunc ma xime ſi actio ſit famoſa, nõ ſolum requiritur pecunie obla tio, ſed illius conſignatio et depoſitio ad iudicij cuitatio⸗ nem. Iſte eſt caſus bene ſingularis ſecundum veram le⸗ cturam gl.. depꝛocural.ſi reus paratns. ¶ Octaua con 29 cluſio, quod oblatio ſufficiens eſt ad inducendam pene euitationem ſine depoſitione:vbi agitur de pena commit tẽda pꝛopter lapſum termini appoſita ab homine.Quod pꝛobatur ex tribus. Pꝛimo: quia hoc tenet glo.oꝛdina.in ca. cupientes§. ſi vero. in verbo, conſenſerit. de electio. li⸗ bꝛo.vj.Secũdo:quia vſura quodammodo pena eſt ipſius moꝛoſi:vt llecta.ʒ.ſi certum peta.l.qui ſine.a.de neg.geſt. lcum quidam.ſi pupillo.3. de vſu. Sed ad euit ationem viurarum nondum currere inceptarum ſufficit oblatio: vt. S. dixi:ergo ⁊pariratione ad euitationem pene. Ter⸗ tio in hoc videtur caſus in.l Celſus.ſi.ã. de arb.⁊ in.l pe nul.vbi hoc expꝛeſſe firmat glo.3.de nautico feno.¶ Sec 30 dubium eſt, † an ſaltim requiratur eius pecunie oblate 31 obſignatio:licet non depoſitio:⁊ dic qð ſic.Caſus eſt in.d. ..fi.. de lege cõmiſſoꝛia.quam ad hoc reputo ſingularem. ⁊ ad hoc vide Barto.in.d.l.ſi reus. ¶ Sed quid ad † eui/ tationem pene legalis:an ſufficiat ſola oblatio⁊ obſign a⸗ tioꝛtex.in. cꝓotuit.de locato.⁊ in.l.ij.C. de iure emphy.vi⸗ detur requirere ad ipſius pene euitationem debitoꝛis ſo⸗ lutionem:⁊ ſic id qðloco ſolutionis cedit, ſcilicet vna cum oblatione ⁊ obſignatione depoſitio:vt.d.l.obſigatione.C. de ſolu. Secundum hoc non mitius ageretur cum pena legis, quam cum pena hominis, quod eſt contra caſum. l. Celſus:vnde puto dictos tex de ſolutione loquentes ſup pleri debere:dum dicunt ſoluerit, ſcilicet ant obtulerit et conſignauerit:ne incidamus in abſurdum. quod nõ video 32 aliter poſſe ſolui. ¶ Nona concluſio, qð ſola oblatio abſq; obſignatione et depoſitione inducit liberationem ad de⸗ bitas ſpecies ſecuto interitu ipſo iure, a debito generis: cum facta eſt pecunie oblate cõſignat io ſolum:vel cum il⸗ la incontinenti poſtquam eſt oblata, perit ope exceptio- nis:vt.l.quidecem.j. de ſolutio.lparui.de condictio. fur.⁊ l. interdum. fina. de verbo. obligatio. Quas etiam qui⸗ dam intelligunt,⁊ rectius quo ad debitum generis:: ſi nõ fuerit facta conſignatio:nec etiam incontinenti perierit, ꝗs fuerit oblatum:vt patet in dictis iuribꝰ. Ad qð etiam l.ſi per emptoꝛem. 5. f. S. de actio. emp. Et hec ſufficiant de 33 ſecundo membꝛo pꝛincipali. ¶ Circa t qð dum ſupꝛa di⸗ xi, qð vbi ex ſolutione eius, qð eſt oblatum nõ ſolutum in⸗ ducatur alicuius actionis natinitas: ſed alicnius contra⸗ ctus reſolutio: ad cauſandũ hoc, non ſufficit ſimplex obla tio: ſed requiritur depoſitio et conſignatio Adde de boc 22 —— * etiam eſſe caſum expꝛeſſum.a.mandati.l.qui mutuam. i. 4 ¶Item r dum diri, an ⁊ quãdo ſufficiat ſunplex oblatio 35 ad euitandum curſus vſurarum. Adde l. pupillus. ſecun⸗ dum vnam lectu.C.de vſur.pupil. ¶ Quo f ad mẽbꝛum tertium pꝛincipale, pꝛima concluſio ſit hec. Quod oblatio vna cum cõſignatione ⁊ depoſitione eius, qð eſtdebitum, congruo loco ⁊tempoꝛe facta, inducit liber ationem ipſo iure. C. de ſolu.l.obſignatione. Secunda, qð eadem dicto modo facta impedit curſum vſurarum iamcurfere ince⸗ ptarum ipſo iure:vt. C. de vſur. l.acceptam. Tertio, qd ea- dem pariter facta venditionẽ ſequentem pignoꝛis a cre- ditoꝛe factã reddat ipſo iure irritã: vt.l.ſi reſiduũ.C.de di ſtra. pign.⁊ ſi. C. debitoꝛẽ venditionẽ pig. impedire non poſſe. Hec autem intelligenda ſunt, dum depoſitio eſt fa⸗ cta penes perſonam, quã elegerit index: quoniã ſi penes aliam electã a parte tantũ, nõ inducerentur effectus pꝛe- dicti:vt eſt caſus ſᷣm vnum intellectũ gl.in.lij.C. de vſur. niſi eſſet electus talis quẽ quilibet paterfamilias diligẽs pꝛo depoſitario elegiſfet.ar.ð. cõmo.l.ar gẽtum. quoniam boc tanqᷓ recte factũ cogetur ipſe creditoꝛ laudare.a.de neg. geſt.l. Pompo.⁊ hoc tenet Bal.in. dl.ſi ſoluturus. et 36 mibi placet:⁊ hoc de tertio. ¶ Quo ad quartum dic, qð 57 38 8 TEt ſuperea conſului. Adde dð poc conſiliũ habes nu. 395. ꝛincipit, vt ela⸗ rioꝛ resredda- tur. vbi reperiuntur hec verba:ſi paratus ſit ſoluere:vel ſit pã ratus ſatiſdare:vel hec, ſi ſoluere:vel, ſeu ſatiſdare obtule rit:debeãt intelligi de paratione, ſeu oblatione actuali:nõ autem ſufficit verbalis. Ande cum dicit ſe paratũ ſolue/ re, vel ſe offerre:vel ſatiſdare:debet pecuniã vel ſideiuſſio⸗ nem ſeu pignus habere pꝛeſentialiter:alias hee verba nõ intelligunt᷑ veriſicari:vt pꝛobatur in l.qui decẽ g.idem re ſponſum.j.de ſol.⁊ in.l ſeruus ſi heredi in fi.j.de ſtatulib. ⁊ſi dubitet. j.deſideiuſ.⁊ tenet Bar. in.d§.ſi as paratus. Ad qð vide Ange. eotit in.l. de pupillo.is cui.⁊.liiij.. pꝛetoꝛ ait. als, ait pꝛetoꝛ.j. de re iud. ¶ Hoc autẽ intellige de pecunia, que ſoluẽda eſt liquide: quoniã ſi dubia eſt eiꝰ qᷓtitas:ſufficit dicere ſe paratũ ſoluere id, qð liquidabit᷑ de pꝛeſenti dato fideiuſſoꝛe:vel pignoꝛe in cautelã credi⸗/ toꝛis:vt.l.ſtatuliber rationem.j.de ſta.lib.vbi eſt caſuʒ no. CAbi autẽ lex r ponit hec verba:ſi ſatiſdederit ⁊c.ſuffi⸗ cit taliter ſatiſdatũ eſſe, qs ei cui ſatiſdari debebat, quera- tur ex ſatiſdatione mandati:vt eſt tex.in.l.jg.qõ ait.j.quo⸗ rum lega.vbi autem reperiuntur poſita bec verba: ſi per eum non ſteterit, quominus ſatiſdetur ⁊c. tunc non debet quis ſatiſdationem petẽti, moꝛam in ſatiſdãdo facere. Ca ſus eſt nota.ibi.eo.tit l..qõð ait:⁊ hec de qnarto.¶ Quo ad vltimũ vna ſupereſt queſtio, ſcʒ an oblatio per tertiũ acta ſimpliciter, vel cũ cõſigna tione ⁊ depoſitione credi⸗ toꝛe inuito operetur effectum, ac ſi obtuliſſet ſimpliciter, vel conſignaſſet, ⁊ꝛ depoſuiſſet debitoꝛ. In quo dubitat gl. in. d. l. obliga. Bal. autẽ in. d.l. acceptam. dicit, qò aut talis eſt creditoꝛcui non ſolũ debitoꝛ tenetur ſoluere,ſed etiam recognitionem facere:vt eſt emphyteota, ⁊ feudatarius, ⁊ tunc per tertiam perſonam ſine mandato pꝛo illis inuito creditoꝛe nõ poſſit oblatio fieri, co:quia creditoꝛis inter/ eſt, vt per debitoꝛem tune fiat ad hoc, vt ſequatur recogni tio. Aut creditoꝛ nõ eſt huinſmodi:⁊ tunc inuito credito/ re per alium oblatio fieri poteſt. vt eſt caſus no.in. d.l.qui decem.Fj.⁊ in l. cũ poſtliminij. in verbo, ab alio. C. de cap. Ego yero pꝛimo caſu credo, qõ ſi creditou volẽti, facta fo ret oblatio ſeu ſolutio per tertium illi feudatario, velem⸗ phyteote pꝛodeſſet, ita, qò a iure ſuo pꝛopter canonẽ non ſolutum, nõ caderet: vt ipſe Bal. firmat poſt Builiel. in.l. ſi ſolẽnibus.C.de rei ven.⁊ in.l.arboꝛibus..qui tamen.3. de vſufruct.Et pꝛobatur.j.de cenſibus.no.in.l.foꝛma H. ſi cum ego.⁊in l.lex vectigali. 6.de pigno. Cetera dic vt per Bar.in. l.ſi ſoluturus.⁊ Bal in.d.l. acceptam.⁊ hanc mate riam bene no.quia quotidiana eſt:nec reperitur ita bene alibi explicata. Mdde tamen caf um. l. quidam eſtimaue⸗ runt: 6.ſi cer.ꝓeta.ex qua effectus alius ſolius oblationis 39 poteſt colligi. Item dum Bal.† bic querit examinan⸗ dodictum Inno in.c.extirpande.de pꝛebendis.ſcilicet an vbi pena alege infertur pꝛofacto negatiuo:vt in illam in- cidatur, ſit neceſſaria monitio. Adde, qð de hoc plene dixi 40. ad Sillallin cognitione. Poſtremo t bãc.. cum glo. induxit hic Inge. ad queſtionẽ, qd ſi poteſtati electo con ceditur eundẽ ſyndicari nõ poſſe, niſi pꝛo furtis: bar ata- rujs: poterit tamẽ ſyndicari in bis, in quiboculpabilis fnit culpa leui, ſeu leuiſſima in faciendo cõmiſſa. Quod iuſtũ udo. Roma.in pꝛimam Inſoꝛ part. eſt ſecundum eundem: neſiſecus diceren occaſio delinquendi vt. l.cõᷣuenire. cum ſi Modernioꝛes vero tenent hic contrari do concedentis videtur eſſe in oppoſitũ Aunid. lamag la generali de nõ ſyndicando exceperit Band enim aregn, faciendo conſiſtunt, ſcilicet furtum: cetera aalis u ſequens eſt, vt in alijs eadem foꝛma mne a. Werit con fun.inſt.l queſitum.. idem reſpondit eun 3 Ac docſde ſumpta exl. conuenire.quia illa ceſſat er rNecoba lus. Tu aduerte:qꝛ aut poteſtati datur radi Adeſtdd ſu⁊ cognitione cauſarum:⁊ tũc dicendũ 5 ru in pxo leui, vel leuiſſima quouiſmodo cõmiſſa Fidfe decah ſit:ſed ſolum de dolo ⁊ lata.Conceſſio etenin dari nöe impoꝛtat:vt ſolũ de dolo ⁊lata is, cui cäceanm bi b nõ ſolum de leui zleuiſſima. Iſte eſt tex.ſin mm:teneztn ditione..de tẽpoꝛe.iuncta.l.pꝛetoꝛ ait. eſwinlinnme bo. autbo iudi poſ. ꝑt ita ibi no. Barto ſecn teteaſd Bal.in rub. C. de pena iudi.qui male indi Jn dram hoc, qò ſit in culpa is, qui in rebus alienis non aan diligentiam, quam adpibere deberet diligens ibetei J. ſi conſtante.. ſi maritus.j. eo.⁊.l is qui.j. de Ater men ex conceſſione bic cni conceditur noneſ— adii adhibet in alienis eam cuſtodiam, quam in eneihi la minus diligens ſit. Tex. eſt cum glo. ſingulari ß wuii ibi in.lj j. de ſolutio. Ant eidem no eſt cöceſſun Kege ⁊tunc aut ſibi conceditur, ꝙ non poſſit ſyndicaride uii niſtratione officij iam facta.⁊ tunc aut comiſt dol b43 quo ſibi aliquid adeſt. Et de illo poteſt ſynqian uie per eam hanc generalem remiſſionem no vtällgenr lius fyndieatio eſſe ſublata. poc ptʒ. deliblein i de pactis:l.tres fratres.Aut commiſit dolun erwoit nibil adeſt:⁊ de eo non poteſt ſyndicari:quia genrlsi beratio alicui facta per viam cõtractus indnctroniſſo nem doli: ex quo liberato nihil adeſt: vt nogoqadnaij J.actione. C. de tranſac. poterit etiam non obſtante gene ralitate permiſſa ſyndicari ex his, que ad enm peruenl ſent, que tamen ad eligentem ſpectarent: vtdoniius Sticho.in ſiã.de pecu.lega.vbi hoc no. Bart lii ſeruus vetitus.de lega.j. Ad hoc bene facit, quod idem no ſ dei be.leg.l. Aurelio..j. Aut ſibi fit hec conceſſio rationeai miniſtrationis future.Et tunc ea, quamuis generalinoy refragante, ſyndicari poterit de doloſe cõmiſſis unein turus dolus nulla pactione remitti poſſit:vt lſivnusi lud nulla. 5. de pactis. Et ratione hoc pꝛobatur inloquu dam decedens.vna cum gloſ.j.deadminiſtratid tntaun. 41 CSecundo inducitur per Dy. rvt refert hie Brrdad cuſtos caſtri ſeu arcis ad certum tempus, qni eofntvi- lud domino recipere nolenti, obtulit: non teneaturiiye inimicos dolo illud poſtea ablatum ⁊ deſtructumſtqqi uis eius leui culpa intercedente:niſi intercedat dolusy lata culpa. Tu autem circa hoc aduerte: quiapꝛinoua minabimus, an teneatur adreſtitntiònem dicta ablito ne eueniente durante tempoꝛe cuſtodie: finito eo tana tacente domino, in cuſtodia remanente. Circa puinun ergo aduertendum:quia queſtionem ipſam habuideß nus dar mi. 3 de rüte ) a cto, ⁊ ſuper eaa conſului in ciuitate Dantue:et quicen conſilium:quia quoticianum bie interſeram benefacis quo ad queſtionem et illam ponit Oldradus in conſiis ſuis conſilio.xciiij.et eandem ſuo operi Oldrado tactj inſerit Joan. And. in additio. Specu.in rubꝛica deloen to.dicentes, quod ſi in dolo fuerit cuſtos lata culpavelte ui, ſen magna negligentia, inſtum eſt vt teneatur fidepo ſiti..ij.ã.ſi quis ſeruum.fflocati.l. qui mercedem 6. Inpe ratoꝛ.et.l.ſi vt certo..nunc videndum.3. commoda.Aus autem de caſu violentie hoſtium videtur nonteneriqui ulla inter caſus foꝛtuitos numeratur, ſicut latronumin- curſus.C.de pigno.actio.l.que foꝛtuitis.3. pꝛo ſociolcum duobus§. damna fatalia. inſtit. quibus modis recontra Pitur obligatio..item is. C. commodati.ljo.lſi vt ce to.H.quod vero ſenectute.G.locati..j.ʒ. manda linterean ſas..nõ omnia.nec mirum cum nulla cura pꝛouideripo ſit: ne damnum violentia, vel iniuria dctur. s locatilſt de damno. et.l.ſi merces. vis maioꝛ.S.commo.lad cos Ais enim maioꝛ ui reſiſti nõ poteſt, eum qui eiectus eſ teneri non facit..locati.l.ſi merces.vis maioꝛ· de act emptiI.ſi ea res.niſi eiectus pꝛincipali domino deniũcian⸗ potuerit:vt contra violentiam violẽter ſuccurreret: 8 denunciautt enrtafoeftgadedd, ef riuttnii os nn 1 wnedetrr rrär nloopo indee knui Peüta nw arirammnicktdeil btatmerdedtrDn ortdenoncdimede rtunacuttgnld ulläfentäſüb ondti läernimlSügtori nüliamvonyabuert,gu noleereidentsaie Pdchewnalranli uſegurur Sdertial bonbuananis adliin ſdinanadleg Agoll tertoednobus yicenc rdſcilectanerillsali dyolätanpreeſſiſet. vdwerfamlünpuincppal tmiſqramſemiplenaacc pipinepalcaſtodiaſerb duodnpnopterduo pdi un aſäforuto derbätt alewar ctanirrauen deanrancaus orutus ſe ddwm nwtoyre munrtcimmntmir un Raeiſdtnen Knadiniam au eadürinmth wehadotnats an nrasatacuotii uncarcerat ten encacertsfan drtuito ſerben aumnonteneirh nincaſtocie E, d Icuſtocie offtio 8,SG · E“„ † 8 Ares. Ant commuſtdag nonpoteſtſy Ta perr 5 1. a per viamcät Actus Uberato nibiladeg. Hat mbiladeſt:tya; Iſge Borer 4 4 m«c Poterit etiamnan i „ pecu.lega pbibocna Brr Ad boc bene facteawtid ..Aut ſidi ftt her og eure Ettunc ea quamusg czripoterit dedoboſeint pactione remittipoſtdt ciis. Et ratione boe pi a cum gloſiſ deadminirr acitur per Dy nrein rcis ad certum tempus ere nolenti, obtolienonne dpoſtea ablatum:defne intercedente: ni3intruu neatur adreſtitmidinte nte tempoꝛe cuſtoctenn m cuſtocia remanentſi mrowia queſtionem pon nſului in ciuttate att oticianumbieinterirn net illmmponit Olctäs ct eandem ſuo opnt e in additio Speclunrm⸗ in dolo fueritenftsrit mgentia iuſtumckt„ num fllocqtilqune 66.nunc ridencun i, antie boſtium näc. nuitos numerx,e 8 Lauefotntts, acno. ſit ubsni Atalia.in e, ſ1enl onmocnll 1,75 l 1† iSane- ſt fndicergnar yndicarierhis, que aix 13„ſde I 1 K 490 ellgentem pectaror.. denunciauit. Ad hoc.. loca.l.item queritur.. exercit Cõ cludunt tamẽ hoc verũ niſi culpa caſum violẽtie pee ceſſe⸗ rit: vt q cuſtodes in ſufficientinumero non habehat: vel arma, aut neceſſaria victu alia deciebant. bi enim cul⸗ pa pꝛecedit caſum tenetur etiam de caſu de cõmodato, et de depoſito c.bone fidei.c l.ſi vt certo·. ſed interdum. ex⸗ tra depoſi.in commodati.et in.l C. depoſi.cũ res. ad fi. 5.loca..ſi merces§. culpe. S. ad leg. Rhodiã de iac.li ve⸗ Penda F S.de rei ven l.qui petitoꝛio.cum ſimil. Sed ſe⸗ cundum eoſdẽ vera deciſio eſt, qò ⁊ ſi tempoꝛe guerre cu⸗ ſtodiam receperit,de violentia teneatur. Tacite enim ra⸗ tione qualitatis tempoꝛis actum videtur, qð tanta pꝛe- ſtetur diligentia, qò violentia perdi non poſſit. Tacite au tem actum pꝛo expꝛeſſo habetur.S.ſi cer.petall.cum qnid. j. de verbo. obli.triticum. cum ſimil. Pꝛo hoc adducunt id qð videmus.ſcilicet, ꝙ⁊caupo res recipiẽdo, videtur etiam reſpectu damni euenientis pꝛomittere(cum vt plu rimum in caupona damna inferri ſoleãt)cuſtodiam rerũ accipiendo videtur pꝛomiſiſſe tacite ſe ita diligẽtercuſto⸗ diturum:vt neq; damnũ inferri poſſit. Ita igitur in pꝛo⸗ poſito:cum tempoꝛe gnerre,vt plurimum per hoſtes oli te ſint violentie inferri: videtur cuſtodiam ita pꝛomifiſſe tacite ita ſe dilgenter cuſtoditurum:vt violẽtia nullo mo do poſſit inferri. Clarũ autẽ eſt, qò ⁊ ſiquis per pactũ ad caſum violentie aſtrinxerit, efficaci iure eſt obligatus: vt d. c. bona ſides.⁊.d. c.j.ã. de contrahen.emptio.l.fiſtulas.F. frumenta.j.de reg.iur.l.contractus.⁊ qð plene noin l.ſed 4 21ſiquis. queſitum. 3. ſi quis can. ¶ In caſu t tamẽ, qui mibi pꝛoponebatur cõtrariam ſententiam verioꝛem ext⸗ ſtimaui. Pꝛedicta etenim deciſio debet inteliigi,vbi nibil ſpecifice conuentã eſſet de illoꝛum numero, quosſecum in cuſtodia tenere debet. Quia vbi per expꝛeſſim cõuentum foꝛet de numero familie detinende:tunc expꝛeſſa pꝛouiſio t acitan excudit:qne alias facta eſſe intelligeretur.j.de le gaãj.lſi fundũ ſub conditio. Stichus. C. de pac. conuen. .fi.cum ſuml.Si igitur iſte cuſtos pꝛincipalis maioꝛem fa miliam non habuerit, quã cõuenerit, ſed tantũ connentã: non eſt ex violenta ablation? obligatus.Ei enim qui facit qð debet,⁊ non vltra, nil imputaripoteſt, etiã ſi perditio caſu ſequatur.ſ.de rei ven.l.vtiq; S.culpa.3. de vſufr.l.ar⸗ boꝛibus.. nauis. ⁊.d.l. ſi vt certo.. ꝓlane. ⁊ll. quéad modũ. 9.ſinauis.ad leg. Aquil. In caſu igitur illo, qni tantũ ac- ciderat de duobus, videndum erat, que tunc interuene⸗ rant, ſcilicet an ex illis aliquo modo inferri poſſet, qõ cul⸗ pa violẽtiam pꝛeceſſiſſet. Pꝛimum quidem erat, an ex eo qð duo exfamilia pꝛincipalis cuſtodis arcem exeuntes,⁊ ad miſſarum ſemiplena accedentes capti fuer ant: culpa ipſi pꝛincipali cuſtodi aſ cribenda fuerit:⁊ quidem dicebã, quod non pꝛopter duo. Pꝛimo:quiaiſta captura erat ſo⸗ lum caſui foꝛtuito aſcribẽda:quoniam per hoſtes qui oc⸗ culte nocte caſtrum intrauerunt inſidioſe facta fuerat in die autem caſus foꝛtuitus, ſicut dicit tex.notabilis in.l. in rebus. Z. cõmo.in verbo, paraturũ inſidias. Secundo: qꝛ facta fuerat etiam per homines terre domino ipſi Man⸗ tnano ſubiecte, qui ſeditionem aduerſus eundẽ nocte ea- dem ſecretiſſime fecerant. Que quidem ſeditio ſimiliter foꝛtuito caſui aſcribitur. Ad hoc.j.de reg.iuris l.contra⸗ ctus.in verbo, tumultus. Clarum eſt igitur, qð captiua- tio hec per eos facta, quostalia facere debere non erat ve riſimile ratione ſubiectionis fidelitatis debitarum caſui foꝛtuito quidem aſcribid upliciter pꝛobabam. Pꝛimo ex eo, quod concludit gloſ.in. d.. damna.⁊ in. l.j. C. depoſiti. volens argu.l.eum qui§. idem ſcribit.j.de fur. furtum ab vxoꝛe domeſticiſq;,quos obſeruatio debite ſidelitatis a⸗ ſtringit, factum caſui foꝛtuito aſcribi. Secundo ad idem tex.ſing.j. de cuſto. reo.l.ſi. verſi. interdum. dicens fugam, quam carceratus fecit opera vnius ex cuſtodibus, eſſe ca ſui foꝛtuito aſcribendam:non autem culpe.Et ideo cuſto dem alium nonteneri:⁊ hoc ideo:quia non erat veriſimile ſocium in cuſtodie officio fraudem aliquam committere Iu 4 velle. ¶M Secundo videndum erat, f an fuiſſet culpe cuſto dnd¹ dis aſcribendum, eo: quia ad poſtulationẽ eoꝛũ, qui dicen tes ſe literas habere, aliquem ex familia pꝛo ipſis accipiẽ- dis traſmiſerat:⁊ vt ipſum trãſiiſſum captiuarẽt, factus fuit inſultus ⁊ rumoꝛ ad arcem:⁊ quidem dicebam, ꝙ nõ: quia his literarum ſigillatarum delatoꝛibus:cum foꝛte vi ri fide digni eſſent, credidit. arg.. cõmo. l. argentum. cum Solnto matrimonio. 23 ſimili.¶ Secundo:q hec finiliaris deſtitutio facta fuit pꝛopter rem licitam, ſcilicet literarum accept onem: vnde abſit vt ea, que pꝛopter bonũ ac licitum facimus: ſi quid per hec contra noſtram voluntatẽ mali acciderit, nobis imputetur. Dicit tex. pulcher. xxiij.diſt.v. de occidendis. nec enim diuinare potuit ipſe cuſtos:neq; etiã debuit ru⸗ moꝛ atq; inſultus pꝛopter hoc eſſe ſecuturus.S. man. l.ſi fideiuſſoꝛH.ſi cum deb.toꝛ.5.ad leg.Aquil.l.putatoꝛ.vt ec cleſiaſtica beneſicia.c.j.videmus enim Paulum licet ſpi⸗ ritu Dei plenũ, nõ potuiſſe ea, que ſecreta fuiſſent diuina re.xxij.q.ij. beatus. Concludendũ igitur illum cuſtodem excuſatum foꝛe.Ei enim parcendum eſt, qui foꝛuitum vio lentie maioꝛis caſum, non pꝛeuidit: aduerſus quem, quia, niſi odioſum, nullum hominum conſilium pꝛouĩdere po- tuiſſetdicit pulcher tex.j.de admi.re.ad ciuit.perti.l.ij.. eo tempoꝛe.j.de actio.⁊ obliga.l.j..is quoq;.j.de damno infec.l.fluminũ H.Seruius. Pꝛeſumere enim debuit atq; potuit ipſe cuſtos bomines terre aduerſus dominũ nul⸗ lo modo ſeditionem facturos:cum ſidelitatem ſe ſeruatu ros iurauerant. Quilibet enim pꝛeſumitur ſeruare velle, quod iurat.dicit tex.j.de cap.l.poſtlimi.ius H.captiuus.et 44 hec ſufficiant de pꝛimo membꝛo.( Quo ad ſecundum dico, ꝙ aut finito tempoꝛe cuſtodie, nõ obtulit cuſtos ar⸗ cem domino: tamen non ſtetit per eum quo minus reſi⸗ gnaſſet, ſi dominus requiſiuiſſet. Et tunc quamuis videa⸗ tur pꝛimafronte dicendum, iſtum de caſu violentie tene⸗ ri,eo:qꝛ in culpa fuit ſe immiſcendocuſtodie, que amplius ad eũ nõ pertinebat. Culpa em̃ eſt immiſcere rei ad ſe nõ pertinenti.j. de regu.iur. l.culpa. Tamen dico non teneri, 49 niſi fuerit in dolo, lata, vel leui culpa. Eſt enimt de hoc fi⸗ nito cuſtodie tempoꝛe, ſi in eadem perſeuerat, vt de nego. geſtoꝛe.clarum eſt autem negotioꝛum geſtoꝛem ſolum de culpa lata et leui teneri: non autem de caſu foꝛtuito: niñ culpa pꝛeceſſerit:vt hic patet in.ltutoꝛi.C.de nego. geſt.⁊ Lnegotinm.j. eo.t tu.l.ſiue bereditaria.⁊ l. deb toꝛ.niſi ſit neg.geſtoꝛ pnp lli. Quoniam ⁊ ipſe de foꝛtuito caſu tene⸗ tur: cum pupĩllo obligatur:vt firmat glo. oꝛ. 5. de neg. ge. I pupil in pꝛin.⁊.l.ſi negotia.⁊.iij.. interdum. Aut finito tempoꝛe arcem obtulit domino:ipſe autem illam recipe/ re recuſauit:⁊ tunc ſolum de dolo⁊ lata culpa tenetur:nõ autem de caſu foꝛtuito,⁊ leui. Ad hoc tex.no. hic,⁊ in.lil⸗ lud.ð.de pericua⁊ cõmo.rei ven. Aut ſinito cuſtodie tẽpo re in moꝛa fuit arcis reſtituende:et tunc de caſu violentie 45⁵ tenetur. Pꝛecedens t enim moꝛa ad caſum foꝛtuitũ obli gat:vt.ᷣ ey legati cauſa.⁊Lnemo..j.cũ ſimi.j. de verb. ob. ⁊per hec manet hec queſtio ꝑfectiſſime declarata. ¶ Itẽ 47 ad materiã t oblationis. de qua.. adde caſum.L.qui Ro⸗ me.F. Seia.j.de verb. oblig. ⁊.F. illud quoq;.in autb.vt ex⸗ actio.inſtãte dotis. Item dicta.i.ij.in ſi.C.de iure emphy teo. Decidit id de quo ſupꝛa dubitabam, ſcilicet, an ſim⸗ plex oblatio ſufficiat ad euitationem pene legalis. Summarium.. 1 Matrimonium, qõ diſſoluatur captiuitate alterius ex coniugibus, de inre Digeſtoꝛũ.⁊ vide nu.2. 2 Dos pꝛofectitia filia moꝛtua in matrimonio ad patrem renertitur, et iam ſilia exiſtente in eins poteſtate ſicte. 3 Pactum de dote lucranda, ꝙ ceſſat cũ maritus vxoꝛem occidit.⁊ vide nu.19.⁊ vide nu.20. 4 Pactum intelligi debet, ne ad doloſum trabhat᷑. ⁊ nu. 19. Lucrũ ſperare ex pꝛopꝛio delicto, ꝙ ꝗs nõ poſſit. ⁊ nu.ii. 6 Axoꝛi virum occidenti dotis repetitio denegatur. 7 Maritus quibus caſibus dotem nonlucretur, etiã ſtante pacto, qõ lucrari deberet: 3 Maritus, qui ex foꝛma ſtatuti, vel pacti vxoꝛe pꝛedecedẽ telucratur dotem, an illam lucrabitur ſuperexiſtentibus filijs ex ipſo matrimonioꝛ 10 Lucrum dotis quo maritus pꝛiuatur, an traſeat ad eius heredes:vel ad quos: 1 Filins cõceptus in captinitate, qd bodie ſit legitimus. Filiafamilias an de iure Digeſtoꝛum habeat beredem in doteꝛrremiſſiue. 14 Maritus, ꝙ etiam de iure canonico non poteſt occidere vxoꝛem in adulterio depꝛehenſam. 25 Occiſio vxoꝛis, quãdo dirimat mrimoniũ iam cöͤtractũ. — — — »„Gnn 10 92* . A ä —— 2 4 CConfſuluit. Adde ꝙ conſi. a ſan ecc.⁊ Bal.in. C. de do. ꝓ:omiſ.Et coᷣſuluita ſimiliter zAng.vnum ba hoc bis Ange.vt vidi.:eſt in eis ſibi contrarius. CAlti⸗ bes. nume. 76,1 3 mus de quo r alias dubitaui eſt: quid ſi decedat vxoꝛ ſu⸗ Aiud uu. 80. Audo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ part. 16 Adbibere medicũ imperitum ⁊ nõ adbibere:paria ſunt. 17 Alaritus vxoꝛi egrotanti adbibere debet medicum, ct medelam. 12 Aulneratus, qui non adbibuit medicũ: vel adhibuit im- peritum, ⁊ moꝛtuus eſt:ſi vulnus non erat moꝛtale:an vul uerans teneatur de occiſo: 21 Maritus, ſi ſtatuto permittente, occidit vroꝛem adulte- ram:an pꝛiuetur lucrodotis ſibi expacto,vel conſtitutio- ne pꝛoueniente:— 22 Paruus, qõ videtur renunciare lucro dotis, ſi paſſus eſt vxoꝛem poſt delictum commiſſum, longo tempoꝛe in poſſeſſione reidotalis manere. ſtib 8 ¶/ Quo ad 85 3 gb bo 1 U De hoc vt moꝛ⸗/ Naa fllia dos ad patrem reuertatur, pariaſunt SNam tempoꝛe moꝛtis fuiſſe in patria poteſtate vere veſicte. Et ſi maritus occidat vxoꝛem lucrum dotis perdit, qð alias babuiſſet. h.d. ¶ No. pꝛimo ꝗõ † iure iſto captinitas vnius ex colu gibus inducit matrimonij diſſo⸗ Iutionẽ. 2d idem eſt de diuo: Iiij. eo. l. ſi qnis ſtipuletur.j. de capt.in ſi.lcum due.⁊.non, vt a patre. CHo. ſecundo regulam. j dotem a patre pꝛofectam moꝛtua in matrimo nio filia, ad patrẽ reuerti: nedũ ſi illa fuerit tẽpoꝛe moꝛtis inpatris poteſtate vere:ſed ſicte. Adiidẽ. C. eol. dos a ꝑa tre.cũ ſi.¶ No in..ſivir.qð pactũ de dote lucrãda ceſſat cum maritus vxoꝛẽ occidit:ſed ſitpeniteat ſe malũ feciſſe, in uon curando, alia faciendo, illud recuperat:vt eſt tex. no.in..ſi cũ dotẽ..ſi antẽ in ſeniſſimo.in ver.pactis,vide⸗ 4 licet,ꝛc. No. ſcöõo pactũ f ita intelligẽdũ eſſe, qd eius be neficium ad doloſum, ſeu delinquentẽ non trabatur. Be⸗ neſicij enim generalitas male merẽtes nõ cõpꝛebendit.j. de legij l. Lucius.. ucius Titius Damã. Sicut et ge⸗ neralis pꝛoteſtatio doloſo nõ pꝛodeſt pteſtãti.6.de inſti l. ſi quis mancipijs,vel iumẽtis ſi ille. de homici.c.ſi.li. vj. C Ho.ex eodẽ tertio.illud generale, ꝗò ex pꝛopꝛio deli⸗ cto non poteſt quis lucrũ ſperare: nec ſuam cõditionẽ fa⸗ cere melioꝛem.Ad idẽ.ſ.de reg.iur.lL.nõ fraudantur. H.ne⸗ 5 mo. ⁊ibi cõcoꝛ. ¶ Ho.vltimo f in ver. idẽq;.ſecundũ vnum intellectum:qð vxoꝛi maritum occidenti dotis repetitio denegatur. Et huius eſt ratio: qꝛ ipſa tunc eſt diſſolutio- is cauſa:merito dote pꝛiuari debet.C.de repull.cõſenſu. ¶ In tex.ibi, vxoꝛem ſuã occiderit, ⁊c. Ponitur ergo hic 7 æs vnus in quo maritus ſperatũ lucrum dotis amittit. ¶ Secundus eſt, ſi vxoꝛis ab alio occiſe moꝛtem nò vin⸗ dicat.j.de his, quibꝰ vt indig.l. ci qui moꝛtẽ. de iure fiſcilj. cum moꝛtẽ. Lertio, de quo dubitatur eſt,ſi vxoꝛ deceſ⸗ ſerit nondum ad domũ ducta:vel cum qua nondum car⸗ nalis copula fuerit ſubſecuta, an tũc maritus ex foꝛma cõ ſtitutionis vel pacti dotẽ lucretur:de quo dic vt per Gar. inInibilã. rerũ amo.⁊ Bal.inl. nõ ſine. C. de bo.que liber. inl. Deo nobis.C.de epi.⁊ cle.plene ponit do. Bar.de Sa ly. in. cum ante. C. de dona. ante nup. z eſt tex. optimus in Ifalſus.. Julianus. lib. xxj.ff trac. an etiam ad patrẽ.j.qd fal.tut. ¶ Quartus etiam de quo dubitatur eſt:quid ſi cõ ſtitutio dicat maritũ lucrari partem dotis date:veldotis ſmpliciter: an intelligatur ſolũ de dote ꝓmiſſa nõ adhuc data:de quo vide per Barto.in.liubenus§.j C. de ſacro cti vel conſtitutionis lucrabitur tunc maritus dotẽꝛ⁊ cer⸗ te videtur qnod nõ:per boc,qð habes in ſimili: ſcilicet qð quamuis pꝛopter adulterium vxoꝛis dos cedat lucro ma riti:vt in..plerunq; de donat.inter virum avxo:⁊ in.l.ſin. cum ſimi. C.de adul. Tamen hoc fallit vbi ex matrimonio extant ũilſj:quoniam dos ipſis tunc cõſeruatur:yt eſttext. in authẽ. vt liceat matri ⁊ auie§.qnia vero plurimas. ver. anid de adulterio. ¶ Contrariũ tamen verius exiſtimo. Pꝛimo per tex.in autbẽ.ſed hodie.C.de adult.vbi eſt ex⸗ pꝛeſſum, qð quauis dotem maritus nonlucretur pꝛopter adulterinm vxoꝛiscum ex ea extant tres liberi, beneſicio legis:tamẽ lucratur ex beneſicio pacti, ſi boc conuentũ ſit. ¶ Secundo per tex.in l ſi pater. in pꝛinci..de pac.dota. vbi in verbo, etiam.que eſt dictio implicatiua eſt caſus, qð pactam ꝙ vxoꝛe pꝛedecedente maritus lucretur dotẽ‚lo perexiſtentibus ex ipſo matrimonio filijs: an ex foꝛma pa cum babet etiã filijs ex eo matrimoni Aa imonio extati † queſtio circa hoc ponitur per Bart in iti de ſecund.nupt.⁊ Bal. in.lj. C.9de inoff dictali 4 Dot. 6 4 10 vroꝛis beredibus dandã eſſe zcncrum er C 3 teribi 5ed côtrad uishe temybi dicit applicari fiſco:ſoluit Bart.ꝗ bic qui mon, pꝛinatur maritus occidens vxoꝛem trãſit amn d di redes.Sed cõtra de dicta.l.cum Dotem. et. d.ei maritus ex occiſione, quam facit ipſe de nen t pter cuus woxtemlaclaun e dehe Onacus autẽ pꝛiuatur pꝛopter nõ vindicationem v S tranlteh alio. Sed buic ſolutioni refragatur.l. u 1 ſci Lcum ratio.j.de bo.daml.bis cöſe Kaarl aldd erciſ.⁊..j..ſi inus. j. ſi quis anenter is rci. ⁊.l.j.§. ſi dominus. j.ſi quis aliquem teſtari„,un rit. In quibus patet heredẽ occidiſſe eum 1 obiu moꝛtem ad hereditatẽ veniebat:⁊ tamen 3 ecf nis applicari heredibus occiſi, ſed fiſco, ndeſe dditgena eſt, qð ſpeciale in lucris nuptialibꝰ:yt percdidi din tur. per.j.C.de ſecũ.nup.Sed hoc eſt cõtra die rli J.·d.j. cũ moꝛtem. vbi delucronuptiali Rackarerdle dul lud fiſco applicatur:vnde idem Bar.in lij deß amenie indig. dixit quoddam eſt lucrũ, q ei,quipoſt lsonigt cidiſſet, pꝛopter moꝛtẽ occiſi perueniſſet er diſdapöde gis:⁊ llud applicatur ſiſco per dictã arai 1 1 160 AC ratio. verſu nem. Sed quoddã eſt lucrũ, qð perueniſſet er diſ si bominis:⁊ illud applicatur occiſi bercdibus An bec doctrinaeſt falſa,⁊ cõtra dictãl. pis coſ dungif d. S.ſi dñs.⁊ dictã l.cũ ratio.in fi.vbi occich huirf 3 diſſet, applicabatur bereditas ex diſ Hoſinmreſond d tamen pꝛopter occaſionẽ applicatur fiſcotai e facit.l. ucins j. de iure fiſ.vnde dicas, qs rnn 5 u1 nulla generalis poteſt doctrina tradi. CInta ndan eſt equum ⁊c. Eꝑ pꝛopꝛio ergo delicto non poteiſpe 3 qnis pꝛemiũ:vnde arguit hic Bal. qd ſtante ſtatuto gene rali, ꝙ occidens bannitos cõſequatur certũpꝛemiunnt alio ſ peciali, ꝙ occidens certos erbanitos, pumiatue go dimidia magis quam ſi occideret alios,is qui dccidtti ex bis, non poteſt cõſequi pꝛemiũ virtute ſtatuti pimin cum delinquat:vt patet: quia pur puniturconſcquenst ex delicto pꝛemium ſperare nõ poſſit. Tu autẽdebocde vt dixi in. l.ſi quis in graui§. hi quoq;j. ad Sillani. Cy 12 glo.j.ibi. ſed hodie cõtra ⁊c. Qum ⁊ ergo captiuitascau gum hocdie nõ inducat diſſolutionẽ matrimonijiſanntu qð filius cõceptus tẽpoꝛe captiuitatis cõiugũ, aer tism tus:non cenſeatur ſpurius:ſed legitimus:q iureboce no cõſyderato naſcitur ex nuptijs legitimis:igitura a his qui ſunt ſui.l.ſilium diffinimus olim.nuncerat ſcrn pꝛopter diſſolntionẽ ſecutã:vt dicit tex.in..dinusſdea pti. ¶ In ea.ibi.C. de repu.lj.⁊c.⁊l. ⁊ ſi alia.j. de bodan ¶ In glo. ſuper verbo, debeat ibi, vel dic. hic inreſumn 31 ſionis ⁊c.vult ergo gl. ꝙ de iure iſto in dote ꝙflinahe beat heredem, qõ eſt valde dubitabile. Et dic vtplened cam in repeti.l.poſt dotẽ. j. eo. ¶ In ca.ibi:yel verius bec vera. ¶ In glo. ſuper verbo. lucrifacere ibiqʒcin 14 licet ⁊c.t Nec etiam licet de iure canonico xxxijqãiia monere ꝛz.c. interfectoꝛes.a.c. inter hec. Inde dicinus occiſio vxoꝛis, quamuis adulterantis facta per marttmn impedit matrimonium cõtrahendũ ex poſt ontrabipu enndem:vt in.d. c.admonere. cum alijs allegatis. CSet 15 an T dirimat iam contractum glo. ſentit, quodnon incn⸗ de penitẽ⁊ remiſ. Contra tenet Archiiin.dceinterfech res epi. gloſ.puto verioꝛem:qꝛ pꝛo ea videtur ciſistit qõne.⁊ cauſa in. c.quicũq;. als quocunq;, niſi ctraiſtte cũdum matrimonium cum ea, que vna ſecum ocaqdiinp rem pꝛimam:quoniam tunc credo illud nullũ per cinm c.pꝛimi. de conuerſtone infidelium. CIn ca ib'chiaſd 16 te medicumic. Not. r᷑gloſ.paria foꝛe adhibere mecichm imperitum:vt in dicta.l.ſi ſernum.de verboꝛumn obligach ibi dixi:vel non adhibere. Idem tenet gloſſin dicto as.j dei— mancipium in ea allegato, in aduocato.( Hot ctiam 4 17 ea †ſecundo hic Bald. Quod maritus vxoꝛi ceraum vt dle ſcniſfimo⸗ cuins bet medicum adbibere, et medelam. quod dic infra eodem. lege, ſi cum dotem§. ſi autem in 18 Arguit ex eademta tertio:quod ſi vnlneracus: vulnus iudicio medicoꝛum non eſt omnino moꝛtale nes gens fuerit in adhibendo medicum vel adhibnerit innt rex tali neg ritum:ſi moꝛitur, potius deceſſiſſe pᷣſumatu gentia, quã ex vulnere. Aide conſiliũ Bal qo nepenin b'*. Cl puiuatur 3 vuucde nöapiyits this 3 anutrtnem.C. d rroſalfn kabr. uroennatiteidcdd viuerorisnonpine ttueBlasttwwtbie dit prniencöalegit worlsbmenninline gebieſezutxr yiönm oibiusſbinisdinla renfirvſtöratan:hi ran reeppr biemſoe norspuent Balferibs poruteiamquis ibiinsd ſemaauaincquillusgcn adiusdſeentemaqinfag riſtpyxevent Tuadt deneraltas! Gacchus doeaden naneoſingter. dinetealsgö slbhpf unhoitmeaferäsrenſb urpena deemixeiweecch d' a, indguirm „ LCun de Rt 4 1 3 c. MW 0 4' erfkoſodu ma 4 danfact eamehe 1' 8 d 5 8 5 — — enes perdicilin zeiluerägpenn dpllcatur occiſi ber ÄlA cötradictil) nam fioccidertt idsx cöſcqmipꝛenii nnnie tpatet: quiapurpuntra un ſperarenopdiſtTuat mgrauig. hiquoc; ue. tcötrac. Cum ferxen ducat diſſolntionémerno s tpoꝛe captiuitatscily wſpurius-ſedlegtinun ſcitur ex nuptſſ legine filium diffinimuscunm onẽ ſecutäevtdicitexind Cderepullialaſuii yerbo debeat bi eldie d gl ꝙdeiureiſonan etvaldedubitsbirn. oſt dotẽ.j.eo. ndulin gdo ſuper verbouctänn unlicctde iurecaonlag Kctores e interbees namuis adukternnsn onium cötrabendchhe .1 monere umaiſ 12 contractum giſetten LContra tenet Aln verioꝛem:qy auicũq; als qlocnnc „„0 Ii doufite 1„omntol, hꝛiſti nomine amen. ſicut ſepiſſime. Ad qð facit optime E occidit H.ſi. ã. ad leg. Aquil. ¶ In eadẽ ibi, ex pacto 19 q' fecerat ⁊c. Ho. ergo: qð ⁊ lucrũ, qð quis habiturus eſt ex pacto pꝛopter alterius moꝛtem amittit: ſi ipſe pꝛeſtet moꝛtis cauſam/ eo: quiatale lucrum regulañ. eſt ſecũdum mentem illud concedentis.arg.j.de reg. iuris.l. Neratius. Sednon pꝛeſu nitur voluiſſe cõcedere lucrum dotis oc- cidenti eam marito:igitur ⁊c. Ad idem tex.de cõceſſione pꝛeb en. c. paſtoꝛalis. vbi lucro, quod qni ſperat, pꝛopter alterius nesligentiam, pꝛiuatur: ſi eius dolo alter in ne- gligentiam inciderit.Ad idem.j.filie eo. ⁊ l. dubium. C. de repudijs.vbi lucro dotis, qò maritus ſperat, ſi matri- monium diſſoluatur per diuoꝛtium:pꝛiuatur ſi ipſe ſimu 20 latam diuoꝛtij cauſam pꝛeſtiterit. C Sed ſtat r dubium: nunquid hoc lucro dotis ex pacto pꝛouenientisinaritus pꝛiuetur, ſi vvoꝛem occidat: quia in adulterio compꝛehen ſamꝛ⁊ quidem videtur qð ſic: qnia parificantur lucrũ do⸗ tis pꝛoueniens ex lege vt in.c.ſi. de donat. inter viru. Sed perdit dicto caſu:cum peruenit:vt concludit hec gloſ.igi⸗ tur ac.Cõtrariũ tamẽ puto per tex.quẽ ſing.ibi no. Bar. in.l.cum tabulis.ij. de his quibꝰ vt indis. dicentẽ, qð id qð dicitur, ſuperuenientè inimicitiã inducere pꝛiuationẽ lucri in aliũ a teſtatoꝛe illati:vt l.ſi inimicitie.j. de his qui. vt indig.⁊ liij..ſi cum l. ſeꝗ.⁊l.ex part: de ali leg. locũ ha bet cum inimicitia ſuperuenit culpa eius, in quem lucrũ conferebatur:quoniã ſecus:cum culpateſtatoꝛis. Ita igi- tur in pꝛopoſito qᷓuis occiſio vxoꝛis pꝛoueniès culpa ma riti,pꝛiuet eum lucro dotis:tamen non occiſio eiuſdẽ pꝛo- ueniẽs culpa ipſius vxoꝛis.Et ita puto:licet cõtra.omnes Icõmuniter teneant. ¶In ea ibi, qõ ei nõlicet ac. ſ ergoa cõtrario ſenſu ſᷣn Cv.⁊ Bar.ſi ex foꝛma ſtatuti liceret ma rito vxoꝛem in adulterio cõpꝛehenſam occidere, occiden- do lucro dotis non pꝛiuaretur pꝛouenientis legis autho ritate. Bal.autẽ tenet hic contrariũ, eo: qꝛ qui ſibijpſi ius dicit: pꝛemium qð alege ſibi defertur amittit. Caſus eſt notabilis ᷣm eum in.l.interdũ..qui furemjj. de fur. An⸗ ge. hic ſequitur opi.cõmunem reſpondẽdo ad H.qui furẽ. qð ibi ius ſibi, quis dixit circa rem recuperabilẽ, ſc; circa remfurto ſubtractam:hic autem ius quis ſibi dicit circa rem irrecuperabilem, ſcʒ circa bonoꝛẽ amiſſum. Moder- nioꝛes putant Bal. verius dicere, eo: quia in. d.. qui furẽ. potuit etiam quis ſibi ius dicere circa rem irrecuperabi⸗ lem: quia in caſu illius 5. fur niſi captus fuiſſet, et ductus ad ius dicentem:qꝛ in faga exiſtens nũquam amplius po tuiſſet appꝛehendi. Tu aduerte:quia pꝛo Bar.pꝛimo fa/ cit generalitas:l. Gꝛacchus cũ ſimil. C.de adul. Secundo pꝛo eodem induco ſing.tex.l.qui vas.in pꝛin.j.de fur. Ibi enim eſt caſus, qð ius ſibiſpſi dicens illicite, puta: qæ ꝓpꝛia authoꝛitate auferẽs rem ſibi ſubtractam cõtrall. extat. et Lſi quis in tantam.non pꝛiuatur pꝛemio pene legalis in/ iuncte furi, qò ſibi cõceditur: ergo multo magis maritus ius ſibi dicens licite: quia permittente cõſtitutione vxoꝛẽ adulter antẽ occidẽs nõ pꝛiuatur pꝛemio pene legalis, ſcʒ perditionis dotis in perſona vroꝛis, que fibi attribuitur. Non obſtat..qui furem.q reſpõſionem collige ex gl.ibi, que eſt ſuper verbo, periculo maioꝛis pene. ſcʒ qb ibi vi- detur furẽ ducens ad ius dicentẽ extraoꝛdinario ⁊ inho⸗ neſto modo:ex qnalitate huiuſinodiductionis poſtulare, qð pꝛo furto puniatur pena coꝛpoꝛali:⁊ igitur renunciari pecuniarie dupli vel quadrupli. Sed certe ⁊ hec ratio mi litat in caſu noſtro, ſcilicet qs ex quo eligit maritus vroꝛẽ affligere ppter cõmiſſum adulterium, pena diuoꝛtij, ſc moꝛtis:videatur renunciarepene legali, que cõſiſtit in do tis perditioñ.⁊ alijs que habẽtur in.d. authen. ſed hodie. Con ob.tex.in dl.qui vas.qꝛ ibi dicit ſibi quis ius cir⸗ carem aduerſus delinquentẽ: ergo nõ videtur renuncia⸗ re pꝛemio pene, quam extoꝛquere poteſt a delnquente ex eo: qð rem pꝛopꝛia authoꝛitate a fure abſtulerit. In caſu autẽ dicti..qui furẽ.dicit ſibi quis ius circa pꝛimũ delin⸗ quentem:qꝛ eum cepit⁊ ad ius dicentem duxit.⁊ ideo vi⸗ detur renũciare pꝛemio pene legalis: vnde ex hoc habes vnum qð eſt nouũ ⁊ ſingulare, ſcʒ qð qᷓuis ius ſibi dicens in perſonã delinquentis videatur renunciare lucro pene: vt in..qui furẽ.non tamẽ:cum ius ſibijpſi dicit aduerſus delinquentem:ſed circa rem.Et iſte eſt caſus ſingularis in Amnonc 228.. qui vas. in pꝛin. C Et ſupꝛadictis † adde, qð lucro do „an,Tlln, tis pꝛocedẽtis ex culpa vxoꝛis videtur maritus renuncia/ Soluto matrimonio. 24 re:ſi paſſus eſt longo tẽpoꝛe vxoꝛẽ, puta adulterã in poſ⸗- ſeſſione rei dotalis manere.Eſt tex.ſing.ſᷣm vnum intelle ctum..de iure do.l.cũ poſt.in pꝛin.qð diligenter fige coꝛ⸗ di:quia eſt magna limitatio ad iura ſupꝛa allegata, volen tia, qð pꝛopter adulteriũ vxoꝛis dos cedat lucro mariti. Summarium. Cauſam habens ab agente, quando poſſit illi refrica re queſtionem dñij:vbi regula cum falentijs.nu.2.⁊ ſeq. 3 Hegans, quando poſſit ſuam negationẽ ſtatim reuocare: 4 Hegans poſſeſſionem, quando eſt paratus incontinenti pꝛohare agentem non dominum, poteſt queſtionem do⸗ minn illi refricare. 5 Agenti ex contractu mutui velex alio cõtractu, de cuius 7 8 9 natura eſt, qð agẽs ſit dominus;poteſt referri queſtio do⸗ minij.⁊ vide ibi duas limitationes.⁊ nu.5.. Agenti actione pignoꝛatitia non refertur queſtio dñij. Queſtio dominij, qð non poſſit referri agenti actione de/ poſiti, locati, vel emptionis. Queſtio dñij, ꝙ referri poteſt agẽti ex delicto vel quaſi. 10 Queſtio dominij alieni,qð nõ poteſt referri agenti. n1 Queſtio dominijI, qð nõ poſſit referri agenti actione per⸗ ſonali deſcendẽte ex quaſi contractu, extra id qð agitur. 12 Regulall. is a quo.. de rei vendi. cum ſimil. qð nõ babeat locum in cauſa matrimoniali. 33 Tertius, quando poſſit poſt ſententiam latam pꝛo agente actione perſonali, referre queſtionem dominij? 14 Tertius pꝛoteſtando dicens ſe dominum, an poſſit impe dire reſtitutionem faciendam babenti ad rem actionem perſonalem?⁊ nu. 16. ⁊ ſe 17 Conuentus, quando efteciperede nreterti 13 Aro:, an agat aduerſus maritum ad reſtitutionem rei a⸗ liene in dote date: tit ibi glo.Et pꝛobo, pꝛimo ex caſu ſimili in. c.vaſallus feu⸗/ dum, qð ſciẽs.ſi de feu.fue.contro.in vſi.feu.vbi lʒ negatio vaſalli negãtis feudũſit cauſa perditionis ipſius:tamẽ ve rũ eſt:niſi ignoꝛater negauerit:vt ibi. C Scðo ex regula dicẽti ſcientiãnõ autẽ ignoꝛantiã debere puniri.C.de ta⸗ bula.l. generali. lib. x. j. de decre. ab oꝛ. fa.l.ſi.j. de act. ⁊ obli. l.ex maleficijs.S.longe minus.de cõſti.c.t animarũ.lib. vj. cum ſi. Tertio: qlex illa pꝛeſupponit aduerſariũ in men« dacio cõſtitutũ, qò quidẽ mendaciũ pꝛeſuoponit volũ. 5. de noxalil. electio.. neq;. 3. quod cum eo.l ſed ſi ex parte. Linterdum.⁊ in canone, homines falſum iurant. xxi.q.i. Ignoꝛãtia autẽ ductus a dolo eꝑcuſatur.C.ad leg.Flauiã ———— 944 — * 4 fTOdictam.llimitãt:niſi poſſeſſionẽ neg A. udo.Roma.in pꝛimam Infoꝛ.part. de plagiar.ꝓplagiarijs.( de bis, qui ſibi aſe cril ſenatus. j. de libera. cauſa.l.igitur.§.j. de abigeis. li cumn ſimili⸗ bus. cũ igitur ceſſet dolus:lex ideo merito· conſequenter ⁊ diſpoſitio.¶ Scðolimita, t niſi ipſe negans ſuam nega tionem ſtatim reuocauerit:⁊ antequã actoꝛ in Pobeti⸗ nis onere grauaretur. Quod pꝛobo: q d.ſ idco ſic dil⸗ ponit:quia per negationem rei conuenti träſterebatur in agentem onus pꝛobandi conuenti poſſeſſionẽ: vnd ecum in onere pꝛobationis grauaretur:in hoc cundẽ voluit. L⸗ leuari: vt ſtatim qð pꝛobaueritcoͤuentũ poſſidere in Fum poſſeſſio tranſferatur:licet aliter de dominio non con 3 terit. arg. ð. de iurciur.l.eum qui. Et in caſu pꝛopoſito cel⸗ ſat ipſa ratio:quia incontincti reus ductus eſt penitentia: igitur ceſſat eiuſdem diſpoſitio. C Quod autẽ potuerit pꝛefata negatio incõtinẽti per aduerſariũ reuocari qua⸗ tuoꝛ ſuadent. Pꝛimoper glo. oꝛdi.. cum in poſitionipus: de iureiur. lib. vj. quã apud legiſtas ponderat Bal in re⸗ eLedita. C. de edẽ.·dicens,qð ſicut teſtis incontinenti di⸗ ctum ſuum coꝛrigere poteſt:de teſti.cogẽ..pꝛeterea. Ita ⁊pars incõtinẽti reuocare reſponſionẽ poſitioni factam: ¶ Secundo: quia ad euitandã pens, licet factã negatio⸗ nem per penitentiã reuocare.C.de nõ nu.pecu.authẽ.cõ⸗ tra qui pꝛopꝛiã.⁊ no.glinſti.de act.in..item.ita in.cH. poꝛro. que fuerit pꝛimacauſa benei. amit. ¶ Tertio: q cum hoc ſit penalegalis:merito licitũ eſt, vt ⁊ in alijs ſumi libus, ad eam euadendũ penitere. In quibuseuadendis, quãdoq; ſufficit penitẽtia ante ſententiã:quãdoq; ante li⸗ tem cõteſtatã:vt pꝛimum patet.C.loca.l.conductoꝛes.C. vnde vi.l.non ab rej. de bo. lib.ſi cũ maioꝛ..accuſaſſe.(t per Bar.j. de fur..qꝛ mentis. Scðm patet in.9d.l. electio.§. neq;.⁊. ð.de in ius vo.l.qᷓᷓ uis. C.de iuriſdi.om.iudi.l.in cri minali. C. de epi.⁊ cleri. authẽ. ſtatuimus.iunctis his que no. glo. in. c. ſi diligenti. in verbo, perdãt. de foꝛo competẽ. ¶ Quarto:qꝛlicet reſpondenti interrogationi aquerſa- ri eius reſponſionẽ reuocare:quando nulla captio ex tali penitẽtia fit actoꝛi. Dicit tex.no. in.l.de eta.. Celſus. 3. de interro.act. C Altimo ad hoc accedat no.in ſimili in.l.is qui ſe obtulit.de rei vend. ¶ Tertio Wmile modernioꝛes s paratus ſit incon tinenti pꝛobare agentem nõ dominũ.ar.i.iij.õ.ibidẽ.S. ad exbiben.ſiis a quo. j.vt in poſ.le.⁊..literas.de reſti. ſpol. ⁊ tamen in hoc male: qꝛ in odium ⁊ penã mẽdacij, ſpeciale eſt:vt in interdicto adipiſcende poſſeſſionis nõ poſſit agẽ ti referri queſtio dnñij, etiã qò incontinenti offerat pꝛoba⸗ re.glo. eſt ſing. in authen. item poſſeſſoꝛ.C.qui pot.in pig. ba.⁊ aliqui etiã in authẽ.vnde ſumitur, ⁊ hoc etiam ſequi⸗ tur do. Ant.in. c. pe. de iura.cal.vbi glo.in.d.l.fi. facit ſpe/ ciſicam mentionem. ¶ Tertio adde inquãtum vult, †q agenti actione perſonali pꝛoducta directo, ex cõtractu ad cuius ſubſtantiam requiritur:qð agẽs ſit dominus: vt in mutuo poteſt referri queſtio domim.per ea que ſcribit Cy.in.l.ij.C.ſicer.pe.ꝗð bhoc fallit pꝛimo:niſi mutuans pe cuniam alienam, ac poſtmodũ agens fuerit ſibi reddi ſti⸗ pulatus:quoniam tunc exceptio dominiſj ſibi referri non poteſt. Caſus eſt.C.ſi cer.peta.l.qᷓuis aſcrip. ¶ Secũdo: niſi mutuata pecunia fuerit conſumpta:quoniam tunc nec queſtio dominmij referri poterit:vt.l.non nude.cG.ſicer tum pet.ſᷣm intellectũ Guiliel.qui tamẽ communiter re⸗ pꝛobatur in.l. a furioſo. in fi.⁊ L.nam ⁊ ſi fur. 3.ſi cer. ꝓe. ⁊ qð ibi dicitur teneas. ¶ Quarto inquantũ tvult, qõ ad pꝛo- ductionẽ actionis pignoꝛatitie nõ ſit de neceſſitate debi⸗ toꝛem eſſe dũm:⁊ ideo ſibi ita agẽti nõ poſſit referri que⸗ ſtio dominij:qð hic pꝛobatur aperte in.l.ſi rem.H.pe.a.de pig.act.⁊l.reſcriptum.j. 3. de diſt.pig. ¶ Quinto adde, S Tinquantũ vult, ꝙ agẽti ex cõtractu, de cuius ſubſtãtia nõ eſt, qð tradẽs ſit dis:ſed bene, qò recipiẽs ſit nõ dñs:vt eſt mcõtractudepoſiti,locati,⁊ emptionis: vt patet in.l. neq; pPisnus j de reg. iu.l. ei a quo.j.de vſuſc. l.qui rẽ..p epoſi.l. ue rei.3. de cõtrabẽ. empt.⁊l.qui rem.⁊ l. ad pꝛobationẽ. Cloca.nõ poteſt referri queſtio dñij alieni.qð hoc eſt ve⸗ rũ:niſi euictio. immineat in limine cõtractus. Quoniã tũc poterit referri alicui dnñij queſtio, adeo: qð non compelle- tur emptoꝛ ad ſolutionem pꝛecij: niſi venditoꝛ ſibi pꝛeſtet ſatiſdationem deindemnitate, caſu quo ſequatur euictio. Caſus eſt in. ſi poſt perfectã. C. de euict.⁊ in.. habitatio⸗ num.fl.. de peri. ⁊commo.rei ven. C Sexto adde, quid 9 ſ actio oꝛiatur ex quaſ delicto, vel delicto:an agenti do⸗ 10 minij queſtio referri poſſit: dic qð poterit refewx dominij pꝛopꝛij: vt..ſiue manifeſtus.H.f en lneſto ¶ Dominij autẽ alieni queſtio, r an referri pofir . dicos .ſi er mum er ſic:vt. l.⁊ ideo elegater. in eo.titu. Aut agit nn 4 voluntae fuit dñs:agit tamẽ reſpectu iuris, qò babet in winüg ſeu depoſitione reiꝛ⁊ tũc queſtio alieni domi fr aut agit is, qui olim fuit dñs: eſlione poteſt:vt in ea.l.in§. Beratius. et in lmamifonien cum in ſecundda. C. deffur. Aut ille qui tepoꝛef umi gſt erat dñs, ſed ex poſt factus eſt dñs tt ingulanfn teſt ea queſtio referri, ꝙ tempoꝛe furti dũs non retüegy ſed nec legatarius.in eo. titu. Aut titulo vnineriä n ſecus:yt eo.ttu ſi ſeruus.vbicunq; autẽ—— tem eſſe dñm, ſemper agenti ex eo crimine,queſto 3 nij referripoteſt. Caſuseſt. C. ad leg.ꝓlaniam de den rijs..ſi pꝛeſes. ¶ Septimo adde inquantũ vuſt 1 6 agit actione perſonali deſcendẽte ex quaſi cötracu 5 id qð agitur, nõ poſſit referri queſtio dñij.per.* §. ſed ſi nummi.S. de cõdi.inde.⁊.ſi quis conchnio ni locatia modernioꝛes hic ꝑutant hoc verũ,iiop i,d exceptio dmij alieni:ſecus ſi pꝛoprij et arg. bon Lun än depoſiti. Sed in hoc male dicunt. Pꝛimo:q cnacii 3 dicte.l.ſi quis cõductionis.que loquitur in ereeptonen minij pꝛopꝛij:⁊tamen negat illã opponipoſſedeqn a tra caſum in.S.ſed ſi nũmi.que ſimiliter loqutturdes 1 Pptione dmij:qð cõuentus ex pꝛeſcriptione qaefierte. men vult illam uõ poſſe opponi. Non ob dlbonafes illaloquitur dum agitur actione perſonaii qxcittr contractu directo.Et ſᷣm id qð agitur. Ros aoninac caſu. ¶ Octauo inquantũ vult.qð vbi aliqnoagattacto/ ne perſonali, ſi ſuperueniat dñs ad eandẽ rem agenscoy tra cõuentum actione regli:poterit ipſe connentuspuſ nali agenti referre queſtionem dominij eo:quiamnſiu tione pꝛeferri debet dominus reali agens per legi bon fides.pꝛealleg.z⁊..j..j. j.de ſtip. ſeruo. Adde ad intltati l.ibona fides.notat dominus Anto.in. c.in literis dereſtt 12 ſpolia. ¶ Nono, inquantum † allegando lis aqno unl 33 ſeq.. de rei ven.l.pen. de peti here.l.ſi quis amultisaʒe noxa.j.ſi vero adhuc.. de peti.volentes, qð ibicõcurnn duo ad eandem rem reʒali, vel perſonali agẽtes: ilipiino fieri debet reſtitutio, qui pꝛimus ſentẽtiam obtinuit yen expectata ſentẽtia, nec diſcuſſione iuris alterins. Adtt qð quãuis illa iura ad hoc etiam allegat gl. Canoniſtis de capitulo de reſcriptis.tamẽ eoꝛum deciſio fallitinan⸗ ſa matrimoniali:quando duobus litigantibus nonctt li pꝛimo coniunx aſſignanda, qui pꝛimus obtinuitiſeidi ſcuſſio⁊ terminatio iuris alterius expectat᷑ Et hocyn pter pꝛeiudiciũ irreparabiler et vt ſingulariter ternina Inno.in. c. cum inbibitio.de clan. deſpon. impu. ¶ Du mo inquantum idẽ tãgit, an tertius volens referre qu ſtionem dominij poſt ſententiam latam pꝛo agente zeio ne perſonali, eius ſentẽtie executionẽ impedirepoſſttn mittẽdo ſe ad dicta per eum in.d pen.rin.dlis aqxot liita tamen§. quoties. j. ad Trebel ⁊l.a dino ipern bus.j.de re iudi.⁊ per Inno de teſti.c. veniens. Aacend de hoc ponit Bal.in.l.ob maritoꝛum.Cne vxoꝛ pio nan to.⁊ in.l.etiam.C. de execu.rei iudi.⁊ quod notant donm mei in deciſionibꝰ, deciſio.ij..clix.vbi queritur,anſicon pareat tertius ad impedien. executionem poſttres ſati tias latas, audiri debeat, vel nõ:pꝛopter deciſoonẽ clenen 14 tine, vt calumnijs. de re indi. A ndecimo inquantiſpo 15 nit, an tertius nõ agendo, ſed pꝛoteſtando dicès ſedon⸗ num:poſſit impedire reſtitutionẽ faciendam habent rem actionẽ perſonalem allegando. penulcuman 9 ibi poſita.C.depoſti. Adde, qs boc membꝛũipſepin ⁊ notabilius explicat in. non ſolum.moꝛte deſorne nuncia.in pꝛima queſtione pꝛincipali,que eſt ſubmem ꝓteſtationis inbibitoꝛie:⁊ ibi dictis adde dictun 21 3 de cenſi. c. ſignificauit.quod refert ⁊ ſcquitur edkdes, nis in conſilijs ſuis:conſilio.ccxxxiiij.dicentis iim 1 hibere poſſe ſolutionem debiti illi kerbenu, pu 4 unt bona. Pꝛo quo optime textus in.d. athanaiis we mniſon ¶ Secundo adde tcd- . · 4 ſum notabilem. l. beres cum debuerat.jad Lnam num. quevult valere pꝛoteſtationem inbibitoria detract per beredem reſtituentem bereditatem 1 Cand 2 viot 1 dlün aahd Tih exioſ ic TMn, peienepgpl mnültrürnßl dane thibin’p. „Sum drrtwsxcionid agumevrepoſt Paneftäumerceybons ruritracpfepoſt Peneiun peſhale diui 4 Dartrspodoke oh onnenixer atraqpa Srorconuentaper ma faumneconueniatur 1Snſcpensin ſe inciein dencieänm neconueniat benecinmneconnenist dobenoennetiamingu GLonünnrconventäsyere cötratucdebratoante nefcio necomueniatur i flio eratinurtiancij necomuenirur tracßfa Verefeimpünleginne dranſeratheraksſu ſetdytm inperrztunſi jKrnitiineacheraie i ſandningerennſi cgrexruitad ueh dilun 10nüih onkeng mtſengtanctgi DYyppon 8 J eöntalurſorne Ceoätmonaii dleme M d eCndn tosäe uüEh I5 ng dleſdo 1 f e 1KAN r disaw 6 d 1 reͤey Is ned giter, Adijja rte 8 3 7 un Neor 4 dde i - Teoerin Taſuseh N drnnnne Septime„2d keg flah 7 eptimo adge 5Nha. OldeCen. ſoanth 1 1 entuserweſ 1 Peeſcrptione dohecrw S41 7 opponi R pe ſec Pponi. Bonchaig Ldcoh 7 1 Sttur achooneperon, 1* 1e, 8.LCtpmidoSacitne v. Trmid qd agttur prr nonant vr 9 quant vult. d ſbiai 1 Adce, perueniatdſs adeantin, donc re Alr potertiyſecnr re queſtionemdomniett detd ominns real Pas 11K. de ſtip ſeruo Jet tdomunus Antoincyih nquantum Aleganchls pen de peti herel ſigusn ue.5 de peti polentsscii em reali velperſouiui do, qui pꝛimusſcntaimt necdiſcuſſione iunsan raad bocctiam allegetal criptis tamẽ coundecii ouando duobns ittgant aſſignanda,quipiimusct no iuris alterinsegpecti reparabileret ſtingugn bibitiode can dehonin ertigit antertius oine oſtſententiam atanpat ſentetie exccutionẽmmir aper cum indlpatu des j ad Trcbelaladn per Imodeteftem In.Lob nuntorum Cin erecu rei iucl qneli⸗ decſio ijacit bi und. „eriend n rc reſtitutlone funncs e, rando pell lem allegandolh ri Oonitrn Smon 1 dor Inennegatchsz 1 ₰ gat mä opponidg Trebellianicaiet erroꝛe debitoꝛibus hereditarijs: ne 3i 16 deicommiſſario ſoluant. C Tertio adde.l.tvnde falſum. 3 de conſtitu. pecun.lſi qnis pꝛohibuerit. 6. de dois N ideiuſſoꝛ creditoꝛi.j.de ſideiuſſo.l. Quintus. Srnayj que pꝛobant vnum eius membꝛum in dicto..moꝛte.ſ.in⸗ ualidam eſſe pꝛoteſtat ionem inhibitoꝛiam, quam nõ ap⸗ paret ex aliqua iuſta cauſa eſſe fundata: ſecus ſi iuſta: vt 17 Lnam iſi fur.. ſi certum peta. ¶ Caderet etiam hictexa minatio illius materie: an ⁊ quando conuentus de iure tertij poſſit excipere. In qua remiſſine pꝛocedo. Ponit eam Compoſtellanus ⁊ poſt eum alij:de reſcri. cap. man⸗ datum.⁊ in.c.cum dilectus. de inre patrona. Cyn.⁊ Hal. C de ſer fugitil.cum ſeruum quiſpiam. Barto·in. lii.j. de excep.rei indic. habetur gloſ.in l. pis conſequenter S.j. 3. fami.erciſcund.⁊ in.l...in fi‚cuml. ſequen.6. ſi ager vectig. ⁊habentur tex.optimi,de quibus Bar. non fecit mentio⸗ nem in Lcreditoꝛ.verſi.ſed ſicum alio.⁊l. Claudius. S. qui. nctd in 18 po. in pign bab. C Poſtremo ad declarationem legis, quero nunquid aduerſus maritum agat vxo: ad reſtitu⸗ tionem rei aliene in dotẽ date, per eundẽ poſtmodũ vſu⸗ capte:⁊ quidem dic, qð aut bec vſuſcapio pꝛoceſſit ex titu lo dotis pꝛeexiſtente matrimonio vero⁊ legitimo:⁊ tunc vxoꝛ eam repetit. Ad hoc.lqui alienam.⁊.J.ſi alienam. 5. de donat. cau.moꝛ.j dictus..ſinummi.Aut extitulo do⸗ tis putatiuo, eo:quia non pꝛeexiſtebat matrimonium le⸗ gitimum, ꝛtuncputatiuus maritus illam ſibi ex vſu ca⸗ iendi lucrifacit neq; putatiue coniugi reſtituere debet. Eſt caſus notabilis in.l. Pꝛoculus.a&.de iuregentium.ct ibi limitatur hec lex. Summarium. Maritus actioni de dote opponit, ne conueniatur vltra quam facere poſſit. 2 Beneſicium exceptionis competens marito, ne conuenia tur vltra qᷓ; facere poſſit:non tranſit ad beredem. Beneſicium perſonale non tranſit ad beredem benefi⸗ ciati. 4 Maritus pꝛo dote conuentus, quando poſſit excipere ne conneniatur vltra qᷓ facere poſſit?⁊ nu..⁊ ſeq. u Bxoꝛ conuenta per maritum ad dotem: an babeat bene⸗ cium, ne conueniatur vltra qᷓ; facere poſſit: 12 Suſcipiens in ſe indicium pꝛo marito, quando babeat beneſicium, ne conueniatur vltra qᷓ; facere poſſit- tz Beneſicium ne conueniatur vltra quam facere poſſit: an babeat locum etiam in qualibet alia actione?⁊ nu. 4. 15 Coniunx conuentus per alterum conſtante matrimonio ex cõtractu celebꝛato ante matrimoninm:an gaudeat be neſcio, ne conueniatur vltra qᷓ; facere poſſit: 16 Filio beredi mariti, an cõpetat beneficium exceptionis: ne conueniatur vltra qᷓ; facere poſſit: Beneficinn pꝛinilegium, reſcriptum, ſeu officium: quan- do tranſeat ad heredes ſeu ſucceſſoꝛes: 18 Reſcriptum impetratum ſuper eo, quod non eſt ad bere des tranſitoꝛium:ad heredes non tranſit. 19 Reſcriptum impetratum ſuper re, qne poteſt ſucceſſo⸗ rem reſpicere, tr anſit ad illum: ſi in reſcripto de eo ſit fa- ctamentio. 20 Clauſula, ⁊ quoſdam alios, in reſcripto poſita, quãdo cõ⸗ ꝛehendat ſucceſſoꝛem: 21 Succeſſoꝛ ſingularis nominati in reſcripto, regulariter ex eodem conueniri nonpoteſt. 22 Succeſſoꝛ vniuerſalis expꝛeſſim in reſcripto nominati, ꝙ ex eo conueniri poteſt. Reſcripta iuriſditionalia debent eſſe perpetua. 23 Pꝛiuilegium vniuerſtati, velloco conceſſum, ꝙ tranſeat in quoſcunq;ſucceſſoꝛes: quando non. 24 Beneſicium conceſſum eccleſie, quod ea deſtructa ſupe- rioꝛis authoꝛitate extinguatur. Et quid ſi hoſtium incur ſuꝛnumer. 26. 26 Nosis cui beneficium erat conceſſum, ſi deſtructus fue⸗ rit,⁊ꝛ poſtea reparetur: an beneſicium recuperet. 27 Veneficium conceſſum vniuerſis ciuibus ciuitatis, qð ci- uit ati videtur conceſſum. 28 Veneſicinm conceſſum alicui loco cum expꝛeſſione certe qualitatis:quod finitur, ſi in loco ſuperuenit defectus il- Soluto matrimonio. lius qualitatis. ſucceſſoꝛem. 30 Eccleſia cui conceſſum fuit beneficium licet augeatur:ta⸗ men dicto beneſicio vtitur. 31 Pꝛiuilegium an fuerit conceſſum dignitati, an perſone: qualiter cognoſcatur: ⁊ vide nu.5. 32 Wiiuilegium ſeu beneſicium conceſſum perſone, qð non tranſeat in ſucceſſoꝛem. 33 Beneficium perſonale cauſans conceſſionem aliquã rei, quando in heredem tranſeat? ⁊ nu. 4. 36 Pꝛiuilegium conceſſum contra ius commune, in dubio cenſetur conceſſum perſone. 7 Conceſſio facta ab inferioꝛe apꝛincipe, qualiter intelliga tur⸗remiſſiue. 38 Officinm conceſſum alicui, quando dicatur perſonale: et ad ſucceſſoꝛem non tranſire.⁊ nume.ſequen.⁊ ſeq. vſq; ad finem. —. Maritus beneficium A m C 4 L ritu e habet:vt ad dotem non cõ NNueniatur vltra quam facere poſſit, quod qui- Sdem ad eius beredem non tranit: licet ſuus —‿ defenſoꝛ eo vti poſſit hoc dicit cum ſequenti/xpꝛin.ſequẽ. 1 CHo. pꝛimo t maritum actioni de dote opponere poſſe exceptionem, ne condenmetur vltra quam facere poſſit. Adidem.c.de rei vxo.act.l.vnica..cum autem. inſtitu. 2 de act. F. item ſi de dote. cum ſi. CtHo. ſecundo beneficiũ huius exceptionis ad heredem mariti non tranſire. Ad idemqj.de re iudi l.ſciendũ.⁊..ſi fideiuſſoꝛ.in fi.ð. pꝛo ſoc.l. 3 verum. S. quod cum eoll ſiex parte. ¶ Hot.tertiot regulã generalẽ, beneficiam perſonale ad heredem beneficiati non tranſire. Ad idem.j.de reg.iur.l.in omnibus.a.lꝓpꝛiui legiaꝗj.de aqua quotid.⁊ eſtiua. l.ã.permittitur. j.de cẽſi. Let atem.in fi. ⁊l..in fi.j. de iur. immu. C. de excu. mu l. ſoꝛ⸗ didoꝛum lib. x.⁊ in regula, pꝛiuilegium. de reg. iur. in. vi.⁊ 4 infra dicam. C Ho. in l.alia. † defenſoꝛem conuenti bene⸗ ficiati,ne condemnetur vltra quam facere poſſit, eius ex- ceptionis beneſicio poſſe vti. Ad idem.j.de re iudical. ſi cum pꝛocuratoꝛ.⁊ dicta.l. verum.pꝛo ſocio. ¶ In text. ibi, 5 qõ facere poteſt:c. Eſt ergo regula:vvt maritus pꝛo dote non condemnet᷑ vltra quã facere poſſit. Que pꝛimofallit, ſi etiam ipſa vxoꝛ eſt pauperrima. Quoniam tunc in pari cauſa, magis fanetur mulieri, que tractat de damno vitã- do quam marito tractanti de lucro. ⁊ ita tenet hic Bart. allegans Jacob. de Aret. in. liſi maritus. j. eod. arg. lpꝛe⸗ ſes. C. de ſerui.⁊ aqna.⁊.l.ſi quis a liberis..de alimentis. de libe. agnoſc.quod etiam ſequitur Bal in.lji. C. qd cum eo. Ad hoc regula iuris volens, in re dubia potius fauen dum eſſe repetitioni, quam aduentitio lucro.jſ. de regulis 6 iur. Inon debet.. in re obſcura. CFallit rſecundo, ſi ipſe maritus dolo fecerit, quo minus facere poſſit: vt.letian. Sllicet.j.eod.⁊ dicta.l.vnica. q. cum autem. Tertio, ſi ſe 7 Tmaritum negauerit: quoniam inpenam mendacij hoc pꝛiuatur beneſicio. Ad hoc. S. pꝛo ſocio.j. ſi vnus ex ſocijs. S. fin. S. quod cum eoll.ſed ſi ex parte.⁊l.ſed hoc ita. ſ.de re 3 indic. ¶ Quarto ſ conſtitutio aliqua ciuitatis deroga⸗ ret legi dicenti non poſſe marito concedi dilationem in dote ſoluenda, vltra quam concedat lex. Quoniam tunc ſi dilatio ad dotem ſoluendam/fuiſſet conceſſa marito, poſt illam conuentus eo beneficio non gauderet:ne ſumul duo bus gandeat beneſicijs.Caſus eſt vnicus ſᷣm lectu.gloſſ. ⁊ veram in.j.ſed ſi ex parte.in..ſed ante etiam..quod cũ co.vbi Juriſconſultus hoc decidit in filio emancipato, hoc beneficio gaudentis:cum conuenitur, pꝛopter ea que egit tempoꝛe patrie poteſtatis. C Quinto, ſi pꝛomittat 9 Tmaritus pꝛimus marito ſecundo ſe ſoluturum id, quod in dotem habuit, quantitate dotis expꝛeſſa maxime. Ca⸗ ſus eſt.j. eodl.ſi pꝛioꝛ.⁊ vide ad hoc.l. eum qui.. ſi mulier. 10 3. de inreinrand.( Sexto fallit, tſi cõᷣueniatur addotem non actione pꝛo dote, ſed alia perſonali ſubꝛogata in lo- cum illins ex culpa et negligentia ipſius mariti. Caſus i eſt in. l. diuoꝛtio.. de nego. geſt. Ceterum r ⁊ ipſa vxoꝛ ſimili beneficio gaudet contra maritum agentem:vt.l.nõ tantum..ſi.cum ſimi.j.de re iudi. Quod tamen vltra pꝛe- miſſa fallit:niſi ipſa ſciens ſe non poſſe ſoluere tantam do tem, quanta eſt pꝛomiſſa, dolo pꝛomittit ad hoc, vt pꝛo- d 25 29 Beneſicium conceſſum dignitati, vel rei, quod tranſeat in — Zudo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ part. pter dotis amplitudinem trabatur maritus ad eius con iugium. Caſus eſt ſing. in.ꝓe.. de iur. do. in fi. C Intex. 12 ibi, defenſoꝛis,:c. Supplet nontamen iudicium ſuſcipiẽ⸗ 33 tis animo nouandia donandi. Quoniaman iſte condene tur inſolidũ, vel quatenus poteſt facere, inſpiciuntur ver ba obligationis.quoniã ſi ꝓmiit ſoluere id, qò debet:ma⸗- ritus dicto beneficio gaudet:Secus, ſi pꝛomittit ſoluere dotem, quam recepit maritus:vt patet ex dictall ſi Pelor⸗ cum ibi not.in glo.Et dicto..ſi mulier.:.l.ñ eſennius. cũ ibi notj.de re indi. ¶ In glo.jibi, et ſi quecũq; aliaactio T intenditur inter eos conſtante matrimonio, ⁊c. vult hec gl.duo. Pꝛimo, pꝛimum quod inter coniuges fit locus di cto beneficio quacunq; actione inter cos inſtituta, qnod quidem fallit in caſibus duobus. ¶ Pꝛimo ſiconuenire⸗ tur alter actione deſcendente ex delicto quoniam tunc cõ demnatur inſolidum:vt. d.j.ſi ex parte. et.l.ſi rem. et l. ſed Poc ita.jde re iudic.¶ Secundo./niſi conueniretur actio ne reali:vt quilibet alius poſſeſſoꝛ:vt. Neſennius.a.j.fun- dum. pꝛeallegata. Ad idem. S. de pecu.ldepoſui...liin bo⸗ 44 ne fidei. ¶ Secundo vult, f ꝙ tunc demum ſi quacunque alia actione conueniatur, dicto beneficio gaudeat: quan⸗ do conuenitur matrimonio conſtante:ſecus ſi ſoluto. Et ita etiam vult in.d.l. non tantum. Allia tamen gloſ.in.ldi uoꝛtio.quam ſequitur hic Bar.non vtitur pꝛedicta diſtin ctione:ſed ſolum conſyderat, an contractus alius ex quo conuenitur fuerit celebꝛatus conſtante matrimonio: an oſt ſolutum. Quoniã pꝛimo caſu, beneſicio gaudet, etiã ſi ſoluto conueniatur:ſecundo non.Ad pꝛimum membꝛũ allegat tex.in.d.l. non tantum.⁊ ſᷣm dictam.l. diuoꝛtio.Et boc ego puto verum.Et pꝛobo ratione:quia boc benefi⸗ cium ne conueniatur ⁊c.competit coniugi ratione reue⸗ rentie maritalis: vt dicit text.in.l.alia.. eleganter.j. eod. Sedreliquie renerentie marit alis in geſtis conſtãte ma⸗ trimonio, durant eo ſoluto:vt.j.⁊. ij.j.rer. amo. igitur, ⁊c. 5 Sea ſubijcio caſum rnouumſcilicet, quid ſiconuema tur conſtante matrimonio alter ex coningibus, ex contra ctu celebꝛato ante matrimonium:an dicto beneſicio gau⸗ deat:wel etiam ſi conueniatur ſoluto:dico ꝙ ſic. Ad hoc allego tex.no. j.rerum amo.l.z ideo.. fi. etiam vbi in ſimi⸗ li eſt deciſum, quod pꝛobibitio facta, ne alter ex coniugi⸗ bus conueniatur ab altero actione furti, babẽs in ſe ſolã rationem reuerentie maritalis, locũ habet etiã de eo fur⸗ to, quod commiſſum foꝛet ante matrimonium. Idem er⸗ go pꝛopter identitatem rationis dicendũ in caſu pꝛopoſi to:⁊ hoc no. ¶ In glo.ſuper ver heredi.ibi, ſed ſuo ſic, ⁊c. a6 vult ergo gloſ.quod filio heredi coningis hoc beneficiũ competat, per tex. in. l.et iam. in ea allegatum. Sed dubi⸗ tatio eſt:nunquid requiratur, quod ſit filius eiuſdem ma- trimonij:an vero ſufficiat etiam diuerſi? In hoe variant gloſ.quos refert Bar.in.d. l. ctiam. Ego vero refero me ad hanc eõcluſionem:quod aut qᷓ;nis beres mariti ſit di⸗ uerſi matrimonij:tamen eſt filius vxoꝛis ad dotem agen⸗ tis,⁊ tunc aduerſus matrem agentẽ bac exceptione gau- deat. Quod pꝛobo:quia coꝛrelatiuoꝛum eſt eadem diſpo ſitio:vt lcum emptoꝛ.cum ſ..de reſcin.vend.Sed ſiagat filius cum parente:gaudet parens exeeptione,ne conue/ niatur, e. vt inſti. de act.. ſunt pꝛeter ea. ver. ſed a ſi quis cum parente.l.ſunt qui.j.de re iudi.⁊.l. qui a parente.j. eo. Exrgo idem econtrario:quando parens cum yilio. ¶ Se⸗ cundo, quod ſi habet ſilius aduerſus matrem actionè ad alimenta, ſi eget! ſi quis aliberis. ũ.ſi alimenta.ide libe. agnoſ.z.L.aliment a. C. de nego. geſtis. Ergo multomagis exceptionem hanc, per quam id retinet ex quo poteſt ali⸗ mentari:vt.d.Lin condemnatione.in gloſ. alleg. argu. j.de regu.iur.l. inuitus.. cui damus. cum ſimi. Aut heres ma riti filius eſt eiuſdem, non tamen ex vxoꝛe, que nunc dotẽ etit ſed ex alio matrimonio:⁊ tũc non gaudet iſte dicto neñcio: quia ceſſant in eo eius beneficij rationes: igi⸗ tur ⁊c.de lega.ij.. Titio Seio..vſuras.: l. ſemper H. deññ hontinde iur. immu. cum ſimi. Ceſſare autem eas in not reh aui⸗ reſpectu mariti:vt vxoꝛ eum non conue⸗ nurde quam facere poſſi ſt:ratio eſt, reuerentia marita us: vt in. ſ. eleganter. in hac.l. Sed iſta adhuc non tranſit: gienr. In filijs autem eiuſdem vxoꝛis ratio:ne per illam 8 aeintneliragnam facere ⁊c. Et quia erubuit lex ma cedere: vt ſilios pꝛopꝛios, quos alere te netur:ita compellere poſſit ad ſoluendum, ꝙ eis nibil ad 17 ria f an, quando beneſicium, velpꝛiuilegi alimenta remaneat: vt patet in dv allega.Sed hec ratio clſatm ade nuͤunt Pꝛetereaz (In glo legis, quia tale beneſicinmain bae ii— Moee mat iuriſdit onale, ſeu officium, tranſeat ad berenwreſcn f ceſſoꝛes: vtilis⁊ Ionga eſt. Et pꝛo caſen Lden ſ babetur recurſus. In qua hoc ponunt Wrc b quia ſatis imperfecte:nos eã asgrediamur. Dai rẽdo, quid in reſcripto iuriſdit:onali:ane o 1 1 petrantis iudicium poſſit inſt tuere, vel dli 1 Et fimuiter.an ex eo poſſit conuenire heres 3 cceſt quem facta eſt impetratio.Qui quidem paiſuas per Canoniſtas varijs in locis. Sed per Jonn Abetyr regula, is qui. de regu. iuris.libꝛ. vj. Ct Le AnAnckn quando l. bellus pꝛincipi. ¶ Secundo ü 5 inlic. de beneficio:an ilind ad heredes beneſiciati Ins gut lati trãſpe velſucceſſoꝛes:? Et quid etiam de prinlegiorgne hän ponunt glolzin ccum veniſſent de inſtit xvig vuſm nes.⁊.xv.q.ij.in ſumma. Fede.de Senis.jn ſu Daſäſh tiam reperi BParto piect . et in. Julianum..ſi quis alicui.de lega.: fideico j ii la 1 conſti.ꝓꝛinc.⁊ in l. Gallus j. de libe.⁊ poſthumis CT tio, quid in cpꝛomiſſ.quod poſuit Bal hic rinif dr ⁊ſi quis.C.communia delega. et Balcdl. in lauj le bec verbaj. de vulga.⁊ pup.gloſ in tutelaſde trecen c.ſin. de teſtamen. libꝛo. vi. Canoniſt.in c. quenam o’dss de offic. deleg.⁊ etiam ponitur in l. moꝛe.sla qpinde i riſd.omnium iudicum.circa pꝛincipium ergo dicenäum 18 ſic. ¶ Pꝛima concluſior reſcriptnm impetratun ſuper 19 eo, quod non poteſt reſpicere ſucceſſoꝛem:vt eſtyſuſrna ius, quod moꝛte finitur, in eundem tranſitum non fict Ad hoc.Lſtipulatio iſta habere licere..ſ quis itaſde verboꝛum obliga.vbi in ſimili dicitur ſtipulat onem n gulariter in beredes tranſitoꝛiam: vt.. ſi pactumade pꝛobat onib.et.l.veteris.C. de contrabend. et comnt tend.ſtipula.ad heredem tunc non tranſiret: cum inte ponit ur ſuper re ad eum non tranſiniſſibili. ¶ Seana reſcriptumt impetratũ ſuper re, que poteſt fucceſſoun reſpicere, ad illum tranſit, ii in eodem ipſus factaſt nen tio. Quod pꝛobatur equiparando compꝛomiſſa, reſe pta, delegatoꝛia, compꝛomiſſis: iuxta. c. vno delegstoi de offic. deleg. Compꝛomiſſum enim in heredem tranſt cum eius in eo facta eſt mentioꝛlicet alias non:vtldien pꝛoferre.. ſi hered..l.fed ⁊ ſi interpellatus inſnade r 20 bitris.eodem titu.c.ſi. ¶ Tertia vigoꝛe clauſile gme 2* ralis,⁊ quoſdam alios ⁊c.in reſcripto appoſſte:ſucciſt illius, qui in illa clauſula compꝛebendebatur, conuenti non poteſt:ſi ille deceſſerit re integra, puta: qniaachu non citatus. licet deceſſerit re non integra.Sic eſt caſis de reſcrip.c.ſignificauit.¶ Quarta, ſucceſſoꝛrt expꝛeſim nominatus in reſcripto,⁊ ſingularis:ex eodem conuenii regulariter non poteſt quia reſcriptum adeo eſtfriciſi mi iuris, quod ad rem vel perſonam insodem non con⸗ pꝛehenſam, non trabitur. de offic. delegs. c. P. B cay, cum olim abbas. Fallt tribus caſbus. Pꝛimus ſ exyil ſim nominatus in ſucceſſoꝛem ſingularem alienaneritcan ſa mutandi iudicii.Caſus eſt in.c.j.de aliena iudi muta cau.facta.Secundo ſi ſingularis ſucceſſoꝛ ſcienter ſnceeſt rit in vitium /de reſti. ſpo. c. ſepe. de ind.c.quia A ſecundi 2ð2' vnum intellectum. ¶ Quinta ſucceſſoꝛ r vniuerſalis/ pꝛeſſum nominatus in reſcripto, contra quem iluc qu impetratum, pꝛout contra tenentem dignitatem alt- laturam:ex eodem conneniripoteſt. Caſus eſt ſeendum verum intellectum glo. de foꝛo competen.c.dilecl tima ſucceſſoꝛ vniuerſalis ſpecial ter nominatus, onde quem reſpectu perſone pꝛopꝛie, nõ antem dignitatis 3 pꝛelature:illud fuerat impetratum:ex eo poteſt conne 1 ri, quicquid dixerit Hoſtien. Quod pꝛobatur. pꝛimo 9 caſum apertum in.lC. quando libellus pꝛincipi'vb a idem ſtatuitur in herede impetrantis. Secundo: ur communio cauſe reſcriptum continens expꝛeſſionẽ nen ne vnins facit trahi ad illud, ad eum cum quo eſtcom 3 nio:vt.l.j.C.de diuer.reſcri. Ergo multo masis id nn bet operari identitas perſone fictione leg inro— alis ei Aaute ausc d Tandib- vuc la gnodite aurmih ausgubnolzlifne rännpounsgwtnc ls quiſKausniru afadumici eadentc ſapiclegdeaneeſoce ſt urhoitweſcperidu tnaater ſcesſtclr net tpinonpaetde nor Jmoen ctüne cnnoneherdjximus contrpenempe inlin rnnktcottnlſ ſaen pae Contantie colar tun CQuicautanfü dneurirantuncpeiullegi papoſtunimuaſoner elcanboca derelizio tarccceienſtreſpectan SomsergoreConrat Nonan anodmpocpen. hoü ndefnunerssch Ppitoalzarnlliskr deuuano: decergroicr- aagzipſedecharas er ſähaeoreineg. runlätr pulmne eenichqhdäfeg itcäguundor Raosongon cun vonſf trdäultge cum circa dentpinn d m ingern treſpicere ſreſturn 2z Soluto matrimonlo. qnalis eſt illa teſtatoꝛis: heredis:vt in aut den de iureiu. aou entè pꝛeſtito. circa pꝛincipium. Lertio ad idem Tre- guls volens iuriſditionalia reſcripta debere eſſ eperema. Cde diuer.reſcri.lij. fallit hoc, niſi is contra quẽ nomma⸗ tin fucrat impetratum tempoꝛe impetrationis non erat ¹ inrerũ natura:quoniam tunc in eius heredem illud vires non habet. Caſus eſt notabilis in. lij.j. que ſentẽ. ſine app. reſcind.in l. Neratius.j.de reguliur.⁊ facit. lſi deceſſ erit. in pꝛĩac.. qui ſatiſca cogan.⁊ hec de pꝛimo membꝛo pꝛin cpali dicta ſufficiant. Circa ſecundum dic tprima con cluſio:pꝛinilegium ſeu beneficium vniuerſitati,ſ en loco cõ ceſſum in quoſcũq; ſucceſſoꝛes trãſit. Ad hoc li..permit titur. j. de aqua quoti.⁊ eſti l. foꝛma.§. quanq́;. ⁊l.ctatem. in ſi.j. de cenſi. huius eſtratio: quia quicunq; ſuccedant, eadem vniuerſitas/t idem locus eſſe videtur: vt.l.pꝛopo- nebatur.3.de iudic. Fallit hoc, niſi conceſſum fuerit ſu⸗ per re, cuius ius ſi conceſſio facta fuiſſet pꝛiuate perſone, non foꝛet ad heredes trãſmiſſibile:vt eſt ius vſuſfructus: quoniam illudſi ciuitati, vel vniuerſitati fuerit relictum ſucceſſoꝛes tantum vſq; ad annum centeſunum tenentur: vt l.an vſuſfructus nomine.C. de vſuſfruel. vſuſfru.muni cipibus j. de vſufruc.lega. Qua ratione idem puto in con ceſſione mere facultatis facti:puta, quod lapidẽ ex agro meo cedere liceat.cum ⁊illa in heredem pꝛiuate perſone nontranſfertur:vt dictall.apud Julianum. 9. ſi quis ali⸗ cui. Fᷣinitur etiam dictum pꝛiuilegium ſeu beneficium, ſi ipfa vniuerſit as diſſoluta ſit authoꝛitate ſuperioꝛis:vyt p- batur in c. abbate. ad fi.cum ibi not ꝓer 2 nnocen de ver. ſigniti.c.iij.j.reſpon.cum ibi nota.per Barto ſide colle. illici. In ciuitate autem idem eſſe pꝛobatur in.j. ſi vſuſtru. ciui. quib. mod.vſuſfruc. amitta. Et ex co,quod not. go. oꝛdina.ponens quot modis poſſit deſinere eſſe ciuitas, in Leius qui.ʒ.ſi quis inſtructus.alias..Celſus.alias eſt lex. mitur, ineunden dui 24 ſ. ad municip. Eademft etiam deciſio, quod de beneſicio 5 iſta babere leeregch biin fmüdietu ihid des tranftoriam:tlir kcteris.C.de cond tt redem tunc non rairte c eum nontranſnſt vatũ ſuper re, qpe ati tranft ſi in eocenyiui ar equiparando comotn. Anpꝛomifſis: iuxtacm mpꝛomiſſum enim inben taeſtment olliettalasw 1..fed: ſiinterpeltts: cf.(Tertia prigot ii lios:c. nreſcrpto opit mſuls compꝛebendeher cceſſerit reintegra pett cceſſertt renon integu⸗ ant(Quartz ſtatg pto⸗ ſingularisic docn teſt quiareſcrptmaut em velperſonan natt btur de offc delgicp Illttr buscaſbuspre „. c rcceſſoren fingulstmis Caſaseſtineide ünun⸗ ſaceeſcrtar⸗ ſiſmsime ſpocſepede ruccdhu- ſeu pꝛiuilegio conceſſo eccleſie: quoniam ſi illa deſtructa ſit authoꝛit ate ſuperioꝛis.pꝛiuilegium ſeu beneficium ex- tinguitur. ſecus ſi caſu:quoniam tunc pꝛiuilegium rema⸗ net.vt pꝛimum patet de no.oper.nunc.c.pj.vbi etiam hoc not. Innocen.: etiam habetur gloſſ.oꝛdina.xvij.q.vij. in canone. hec diximus. Secundum patet in. l. edem. 5. de contraben. emp.: inll. in tantum.. ſemel. 5. de rer. diuifio. ⁊ inſti. eod. titul.. ſacre.: firmat hoc etiam Bald.in tit. de pac. Conſtantie. colla. x. in gl.ſuper verbo, nos Romano⸗ 25 rum. C Quid autem tſideſtructa fuerit eccleſia hoſtinm incurſu:an tunc pꝛiuilegium extingnatur? videtur ꝙ ſic: quia hoſtium inuaſioneres ſacre religioſe eſſe deſinunt: vtql.cum loca.6.dereligio.Sed beneficia non concedun⸗ tur eccleſie, niſi reſpectu vt ita dixerim, ſanctitatis ⁊ reli- gionis ergo ac. Contra tamen eſt veritas: quia iure ca- nonum, qunod in hocp euaſet cinili: incurſu ſeu inuaſione hoſtiũ, non deſinunt res eſſe ſacre:vt cõcludit gl.not. vñ.q. ſ.p aſtoꝛalis. ar 3u il ius tex. xix. q.i. que ſemel. Et illam vi 25 de quia not.declarat dictam.l. cum loca. ¶ Quidtautem ſilocus ioſe deſtructus fuerit reparatusꝛan tunc in pꝛiui legio ſeu beneficio reintegratur? pendet ex his que not. Barto. in l.inter ſtipulantem.. ſacram.j. de verbo. oblig. Aeritas tanẽ eſt, quod ſic, per. I.ſeruitutes. ũ. ſi ſublatam. 5̃.de ſer.ruſtic.per quam hoc firmat do. Bald.plenius in dicto verbo, nos Romanoꝛum. Ratio autem qnare, ſibe nencium concedatur eccleſie, illud perpetuum eſt: vt pa- tet. xvi.qovltima.in canone finali.illa eſt:quia ipſa nunquã 27 moꝛitur. xij. qij liberti. ¶ Qua t ratione idem eſt, ſi con⸗ ceſſio facta fuerit vninerſis ciuitatis ciuibus: quia cenſet fact afuiſſe cinitati.de rebus dubijs.l.ciuibus. Sed illa nunquam perit niſi pꝛout no.in gloſ.dicti..ſi quis inſtru n 3 1 in referipto, on m 22 ctus. igitur c. ¶ Secũda concluſio, t beneſicium ſeu pꝛi T uilegium conceſſum loco certe qualitatis, cum eius expꝛeſ ſione, finitur eoipſo, quod in loco ſuperuenit illius quali⸗ tatis defectus. Caſus eſt iuncta adiectione Innocen. et Joan. Andr.in cap.dilectus.de capel.mona.vnde pꝛiuile gio conceſſo omnibus eccleſijs monaſterialibus, ſeu regu laribus deſinet gaudere ea eccleſia: quia de regulari fa⸗ 29 cta eſt ſecularis. ¶ Tertia beneficium ſeu pꝛiuilegium conceſſunm rei vel dignitati perpetuum eſt: ⁊ in ſucceſſoꝛẽ dignitatis tranſit.de inſtitu. cap.cum veniſſentꝗj.de regu. inris.l. in omnibus. ⁊..pꝛiuilegia. j. de exceptionibll. exce⸗ ptiones, que perſone, cum ſimilibus. Et huius eſtratio: quia dignit as nunquam extingnitur. de reſcriptis. ſigra⸗ 30 tioſe.lib.vj.q Quid autẽ ſiipſa dignitas rangeatur, puta 9 — conceditur pꝛiuilegium epiſcopatui Senenſi: nunquid ſi eccleſia efficiatur archiepiſcopalis: an gaudebit codem pꝛiuilegio: dic quod ſic, eo: quia dignitatis augmentum nullum nocumentum affert, ſed pꝛoncuum. j. de conditio. ⁊ demonſtral. falſa../cum concoꝛ dan ibi. 3. de iudi.I.ſi lõ gius.ad ſmem. in.l.ij. alias.iij. C. de digni libꝛo.xi.Et ita determinat in ſimili Joan. Andr. in additio. Specula. in titu.de indic.delega.dicens declarãdo cap.quoniam ab-/ bas. de offic.delega. Quod delegatio facta epiſcopo ex- pꝛeſſo nomine dignitatis, durat quamuis delegatione fa cta eius epiſcopatus dignitas augeatur, puta: quia fiat archiepiſcopatus. CQuicd autem ſi dubitetur, an con⸗ ceſſio facta fuerit dignitati, vel perſone quia tunc ea fun- gitur:recurrendum eſt ad ea que not. Joan. And. in cap. ex tuarum.de autho.⁊ vſu pal.dicens quod ſi verba ſunt dubia pꝛiuilegij, ſeu beneficij:pꝛo declaratione recurren- dum ad pꝛincipem concedentem. argumen.in dicta.l. He⸗ ratius.de regulis iuris.in cap.cum veniſſet.de iudic.et in cap.j. apud quem, vel quos feud. controuer. debeat ter⸗ minari.Quocd ſi eius copia haberi nõ poſſit in beneſicijs: pꝛeſumimus illa conceſſa dignitati. Quoniam in his eſt largiſſima interpꝛetatio facienda..de conſtitu.pꝛincip.l. beneſicium.de verboꝛum ſignifi.cap.olim.de donationib. cap.cum dilecti.de pꝛebend.quamuis.libꝛo.vj. In pꝛiuile gijs autem, eo:quia illa ſunt contra ius commune ſtrictiſ⸗ ſima eſt interpꝛetatio facienda.de regulis iuris.que a iu⸗ re. libꝛo.vj.⁊.l.quod vero.S.de leg.de conſuet cap.cum di⸗ lectus.⁊ in.l. ex facto. cum ibi notatis.de vulg.: pupil. ma⸗ xime, quando tendunt in pꝛeiudicium iuris tertij: vt in.l. nec auus.C.de emancipa.lib.in.l.j..merito.⁊..ſi quis a pꝛincipe.j.ne quid in loco publicꝗj.de teſtamen.mili.Llcum filius.de reſcriptis.quamuis.libꝛo.vj.⁊ in cap.ex parte. et cap.ſuper eo.de offic.delega.de pꝛiuileg.cap.paſtoꝛalis. cum fimilibus.igitur pꝛeſumi debet conceſſum perſone, niſi per eum, qui de pꝛeſenti vtitur dignitate, pꝛobetur: quod ipſi ⁊ ſui pꝛedeceſſoꝛes pacifice eo vſi fuerunt. Ouo⸗ niam tunc onus pꝛobandi id conceſſum perſone, tranſfer tur in aduerſarium.Et iſte eſt caſus in dicto cap. cum ve⸗ 32 niſſent. de inſtitutio. ¶ Quarta, † beneficium ſeu pꝛiuile⸗ gium conceſſum perſone in ſucceſſoꝛem non tranſit, quan do expꝛeſſim cauetur, quod ſit perſonale: vt in. lij. in fin. de iu.immu.ꝛ dicta.l.etatem.in fin. 6. de conſtitu.pꝛincip.ct.l. ſoꝛdidoꝛum.C.de excuſa.mune.libꝛo.x. Ex quibus patet idem eſſe quando ex aliquibus appareret perſone contẽ- platione conceſſum. Fallit autem hoc pꝛimo:iſi ei viuen ti cui conceſſum fuit, inceperit competere:quoniam in eo, quod competere cepit ad heredem tranſit:vt.l.heredes. C. ad Aelleia.⁊.l.nonſolum.6.de in integrum reſtitutio. 33 ¶Quinta, pꝛiuilegium ſeu t beneficium perſonale cau⸗ ſans conceſſionem aliquam rei, in heredem tranſit, quate nus eo viuente, cui conceſſum eſt, facta fuit eius pꝛiuile- gij ſeu beneſicij executio:vt patet in.l.defuncta.3.de vſu⸗ fructu.z⁊ in.l ſi fructuarius meſſem.quibus mod.vſuſfru. 34 amit. ¶ Sexta concluſio pꝛiuilegium ſeut beneficium, quamuis perſonale tranſit in heredes pꝛiuilegiati ſeu be neficiati, quando ipſi fuerunt etiam cauſa conceſſionis illius:vt patet in.l.qſſiduis.O.exceptis.C.qui potioꝛes in pignoꝛa. habeantur. ſecus ſi non fuerunt cauſa, neque etiam cauſa, que erat in beneficiato, verificetur in eis. Hoc patet hic:quia cauſa ob quam conceditur marito, ſeu ſimili,beneficium ne conueniatur:niſi quatenus ⁊c.eſt reuerentia maritalis: vt in.. elegãter. Sed iſta eſt ita an⸗ nexa beneſiciato, quod nõ verificatur in herede.igitur ⁊c. Et ad iſtud membꝛũ alleg.l. verũ.⁊ dicta.l ſed ſi ex parte. J.l.c ſi fdeiuſſoꝛ.cum.l. ſcien. in fin.de iureiuran. ¶ Septi 35 ma concluſio„vbi dubitatur, an † beneficium cenſeatur conceſſum rei,vel perſone: in dubio pꝛeſumitur rei pꝛo⸗ pter benignam ⁊largiſſimam interpꝛetationem, que eſt in beneficijs pꝛincipis facienda:vt in dicta.l.beneficium. cum ſimilibus. alleg. ¶ Octaua, pꝛinilegium eo, quia con 36 tra tius ius cominne.Et maxime, quãdo tendit in pꝛe⸗ iudicium inris alieni, cenſetur conceſſum perſone in du⸗ bio:⁊ ideo non tr anſitoꝛium in heredem pꝛopter ſtrictiſ ſimam interpꝛetat onem, que eſt tunc in eodem facienda: vt dicta regula, que a iure.⁊ dicto.cpaſtoꝛalis. conm alijs d n 26 ——— 9== 2 4 — SDrumun Zudo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ. part. allegatis.Et hoc tenet glo.iuncta cum text.in.liij.. qnod autem. S. quod qui ſq; iuris. licet aliud teneat: male in dicto..quanquam.⁊ hec omiua locum habent in benefi⸗ cio ſeu pꝛu legio conceſſis a pꝛincipe. ¶ Quid autem n 37 Tconceſſis ab inferioꝛe per viam contractus, vel aliter? dic vt notat Bartol.in dicta.lpenul de ſerui. lega. et in.l. continuus..ſi ab eo.de verboꝛum obligatio. et in.l. quiſ⸗ quis.in gloſ.C.de epiſco.⁊ cleri. per eundem in.j.ſi ſic. de verboꝛum obliga.⁊ Bald.in. liuriſgentium.§. pactoꝛum. S. de pac.⁊ gloſ. in dicto cap.poſſeſſiones.⁊ cap.· cum ve- 32 niſſent.⁊ hec ſufficiant de.ijpꝛincipali. Quo ad tter⸗ tium, ſcilicet quid in officis: dic de officio pꝛocuratoꝛis 7 tutoꝛis:vt in.l. mandatum diſtrabendoꝛum..lſi quis ali⸗ cui..moꝛtis.ã.manda. inſtitu. eodem ttu.g.item ſi ad⸗ buc.⁊ in.llibera. 6.de pecul.: in.l. furti.q.non tamen. S. de infa.⁊ in..tutela..de tute. ILcuius bonis.j. de cura. furio. In quibus etiam habetur de off·cio cura. ¶ De officio executoꝛis dic:vt in gloſ. dicte.Itutela. eſt gloſ.oꝛdi.in.c. 39 fin. de teſta.lib. vj Be officio verof arbitri. vel arbitra toꝛis, caſu quo ſit factum cõpꝛomiſſum in aliquem expꝛeſ ſo nomine ſue dignitatis:an ad ſucceſſoꝛem in dignitate tranſeat:dic vt per Innocen. de offic.deleg.c.ſi.ꝑer Bar. in. lqui liberis..hec verba.de vulga.⁊ pup.⁊ Bal.inl.fi. §. ſed ſi quis.C.commu. delega..j.c.j. de inueſti.in mari⸗ to facta, de vſufruct. ¶ Quid autem ſi fiat expꝛeſſo nomi⸗ 40 ne r perſone:materia clara eſt in.lin compꝛomiſſis.S. de arbi.⁊ in..ſi quis arbitratu. vbi plene dixi poſt Bart. Md ibi tamen dicta adde, que notat dominus Balqd. in. l.ſi ſic legatum..ſina.de legatis.j.⁊ in.l.ꝓoſt dotem.j. eodem.de offic.delega.dic vt dicto cap.abbas.⁊ dicta.l.mere.⁊.l.ta⸗ le pactum.in gloſ.S.de pact.⁊ notabiliter ponit Jo. And. in regula, ⁊ omni.de regu.iuris.libꝛo.vj.in Mercurialib. 41 ¶ De officio vero⁊ ducis, aut alterius pꝛincipis ſecula⸗ ris habẽtis dignitatem cum adminiſtratione, an illud ad beredes tranſeat:dic quod non de iure commnni, ſi con⸗ ceſſum ſit per viam feudi,vt in. c.j.de feu. march. Quid au tem ſialit er: dic vt de voto. Summarium. F actum contra bonos moꝛes, quod ſit inualidum. 2 Pactum per quod tollitur ius reuerentie, non valet. ⁊ vide nume.19. Exemptio generalis ſubditi facta per dominum, non cõ⸗ Ppꝛehendit ius reuerentiale. Axoꝛ verſus virum ad ius reuerentiale aſtr ingitur. Pactum, quod debitoꝛ pꝛopꝛia authoꝛitate capi poſſit: an valeat. et numer o.5. vbi quid ſi iuramentum inter⸗ Uenit? ⁊ nu. 7.7. 9. 4 Pactum, quod debitoꝛ captus, teneatur operari credi⸗ toꝛi.⁊ nu.⸗. Pactum nudum continens id, quod ius commune, va- let, ⁊actionem pꝛoducit. n10 Pactum factum per debitoꝛem ꝓꝙ poſſit pꝛopꝛia autho/ ritate capi:an compꝛehendat eius heredem: 21 Mulier, que in tutela renunciauit omni iuris ⁊ legũ au- xilio, poteſt vigoꝛe talis adminiſtrationis capi. 12 Autbhen. nouo iure. C.de offic.diuer.iudi.non habet locũ in meretrice. 13 Statutum permittens capturam ⁊ carcerationem debi⸗ toꝛis, an valeat: ⁊ quid in berede debitoꝛis: ibi. nu. 4. 15 Renunciatio facta beneficio ceſſionis bonoꝛum, etiam cũ iuramento:an valeat: 16 Caſus, in quibus quis non poteſt cedere bonis. 17 Debitoꝛ iurans a ſeipſo non cedere bonis, ꝙ iuramento non obſtante, poterit tamen cedere. 18 Aro:, quod non poteſt in ius vocare maritum ſine venia. Idem in monacho verſus abbatem. Ele anter. ¶ Inualida eſt cõuent io, quod maritus conueniatur vltra quã 4 facere poſſit.hoc dicit. ¶ Nota pꝛimo †renunciationem, ee cuius celebꝛat ione quid inducitur, quod eſt contra bo nos moꝛes, eſſe inualidam. Quod generaliter obtinet in quacunq; conuentione. C. de pac.l. pacta, que co ntra.j. de 5 mult ibusjj. de regulis inris. Lnon eſt ſingulis.( verboꝛum obligationibll. generaliter. ſimilibus. ¶ Hota ſecundo damerreorht plagñ. cum inducitur renunciatio iuris reuerentie, eſſe er quam vnde eſt, quod generalis exempt o ſubiect nh ldam, minum, illum aiure reuerentiali non intelligi 3 re. C. de bonis liber..fina.vbi eſt caſus noty thedratici.Et eius quod in honoꝛem epiſcopalis dreca dre, ⁊ reuerentiam:vt in cap. conquerente. de offi efhe Et ita eſt caſus de donationib. cap. paſtoralis Ferdina ratione pꝛedicta eximere intelligitur aure Fiſtan vin pꝛocurationis:vt in.c.cum venerabilis.de cenſi u Ni not:de relig.domi. cap. conſtitutus.(Nota vitinaoudt rem marito ad ius reuerẽtiale aſtrictam foꝛe C dnl ibi, nam quod contra bonos moꝛes id pactum lidn ur. uentio ergo bonis moꝛibus contradicens nullius 3 menti. vnde arguit hic Drn.ad tres queſtiones ⸗ edno ma, an valeat pactum quod debito: pꝛopꝛia auhn 6 poſſit capi:vide conſilium domini Audonicide Wi quod incipit Quidata, ſer Joannes, N udouici 3 reriĩ Paul.Pet.ſuper.l.pacta, que contra. C. de pacti weri queſt.poſſit⁊ carcerari. ¶ Secunda, an ſupereos anli leat ſtatutum, per quod renunciatur facultati mp bonoꝛum ſiue iuramentum inſeratur, ſiue non 2 T. pꝛimam queſtionem t ſcias aliqual ter hic Barti Bl 1 ⁊ etiam idem Barto. in.l. Titio.la ſe ecundajdecnhi ⁊ demonſtra. Bald.in. li. C. qui bon. ced. poſſ: An z epac.tribu.l.nemo carcerem.libꝛo. x. Et qnotſittnd cendum, pactum hoc eſſe inualidum. Pi mochia de da eſt conuentio, per quam qnis liber deducitus ad 3 ciem ſeruitutis. C. de lib. cau. l.liberos. lnec ſi yoſels a1 interrogata. ⁊.l.parentes. Sed carcer ſeruitutis pecen introducit:vt.l.ij.de libe. ho. exhib.igitur rc.(Secnm do quia certum eſt legi pꝛobibitoꝛie perpartes renuna ri non poſſe:vt not.glo.in. Li. C. ne fideiuſ. do dentur. gti requiritur lex pꝛohibens, ſic dicens: nullus bomo ie Ppꝛo debito teneatur, etiam ſibona non ſint, ex quibusae ditoꝛibus ſolui poſſit. de pignoꝛibus.c ii.gitur.(Ta tio:quia permittendo quis ſeipſum ab aſtero poſſe ena rari, videtur concedere illi poteſtatem ſuper perſonaet membiis ſuis. Sed nemo ſnoꝛum membꝛoꝛum eſtdoni⸗ nus: vt.l.liber homo. S. ad legem Aquiliam. igitur ic ¶ Quarto pone, quod creditoꝛis in nibilo interertde bitoꝛem retineri carceratum: dices tu hanc conuertonẽ valere:certe non. Quod pꝛobo:quia ſi per illum, ciisi nihilo intereſt, non poteſt acquiri ſeruitus rei:vtlno- ties. 3.de ſeruitu.titul.generali.inſtitu.de ſeruitu ſ ice autem.⁊ in.l.ſicuti.verſicu. fina.. ſi ſerui.vendi. Ergo unl tominus per eundem poteſt acquiri ſeruitus ſpeceeiſu uitutis in perſona.(Quinto, non eſt dubimn, quodſ creditoꝛis in nibilo intereſt debitoꝛem retinere carer tum:ille carcer tunc non erit, niſi debitoꝛis penama ci nis macerationem. Sed carcer ad cuſtodiam inuentus eſt:non autem ad penam: vt. l. aut damnum ſolent ſde penis. C. eodemtit ulo.l. incredibile. ⁊ eodem titu.quam/ uis.lib. vj.igitur c. Imo repꝛehendẽqus eſt creditoꝛtic de inhumanitate et duritia aduerſus ſuum debitoꝛn Ad hoc.6̃.de ſer. expoꝛtan.l.ſeruus ea.¶ Sexto carcexa tio eſt actus iuriſditionalis:⁊ ſimiliter etiam capturaiſt ex ſe patet:ergo pꝛiuatoꝛum cõuentione.hoc credttoꝛiiu riſditionem alias non habenti concedi non poſſe. Cde ii riſdi.omnium iudicum.l.pꝛiuatoꝛum. Quod autem iurſ ditionis ſit, ita quod pꝛiuato non competat: patet inmi ca. C. de pꝛiua. car.Et huius ſentent e fuit gloſoudnain authen.imo.que eſt ſuper.l.ob es. C. de actio.⁊ obliga. i cet alia contra ſenſerit.⁊ non ben e Linterdum—ufuri- J.de furtis. quam Bartol. ibi repꝛobat.⁊ in.lpenultisde condictio.ob cauſam. ¶ Et pert hoc apparet multomns gis inualidam foꝛe conuentionem:ſi cum boc.qnod debi rem liceat carcerare, conueniat:vt idem carceratuscreci toꝛi ſeruire ac operari teneatur:vt patet ex gloſſoicteam then. imo. relata ad.d.l.»ob es. Non eſt enim cocedencun ſingulis pꝛiuatis:vt capere: carcerare facta conuent ne liceat:ne ſi ſic diceremus, cauſam daremus rer w Fr autem boc, niſ ſit debitoꝛ ratione redemptionis u. 8 wwi Aapl vnt gn iolse, tol⸗ aToined, 1Cd MWnne H 4 cu oitau devun riit 1, trwegensg lant anhuldus aüscrrälkin Vööhl6 d ef 1 3 - agrixil 1 vratanenmnde, 1„ℳ N Imnuxoulé wCreratt Hdal fwintpidoqunder rnperniſenckät rnt zainſcictemd. Quarepttoitdeaüd tunchlgttſegsene trconmunipoteſtere walcun:qüapactm vnmaneckpalicum- poſaitBrrinlideyſi naltiodererhoblig. dis onmunerdeqnoſb ienirtilsactonisp ducllegtina TPaoqua derungconuenitdep rrorededonaintervit crenpadleun ocaſ dun tnncobligmoe tesqaectiam deimt lspulkrwopeaanthori Kcontrarinm conhen dunwſtsqnotlkkrdie dinte dolſtdehitens deaenpüöghictſe a xrüumtrdie iäiesa Hasmehmimnde Rarehährintt drdicpsanen J rcerem.bꝛox ct, Ae 11 ſ Reſſeinualicum Piig, er quam qnislipervan d bh 11 de ub caullberog. Trete e⸗ re des Seddcarex legipeobr Somnli rnefickiuſdgdn bidens, ſicdicens:pul ctiam fibona nonfig ſit de pignonbiseaig coo quis ſeipſum ibety dere ilipoteſtaten irf nemoſuoꝛum mendem no S. ad legem aulm. wuod creditoris innbiör rccratum: dicestabeno Auod pꝛobo-quiaſiperihn poteſt acquiri ſerutusn tul generali mſttade ſin crſicu. fina ſiſcripenäi :m poteſt acqufriſerutes (Quinto, non cideim intereſt debitoꝛem rher non erit, niſidebtonis he Scd carcer ad qnfudin enanv vt.aut dannun,i lo lincredible odmt Imo reprebencitiin duritia acueriis unn ortan ſeruns a(ë ſonalis: ſimltter tna atorumcöͤuentontac ccdinorp enticoncecinong nhabenticonc ü tru * uato non. compcttn 8„ 3 Iit col- puius ſentent e ude . Lobes(deaceoe uper. 0bs. phi eLutcr Aan” non bene ri, 1 1. 1 obet. fn 0 bire WUen E vrd 4.ſ.C. 8 1 2 cedaoſe 5 ‿ Chodhe 1s lberdeing. wefßs delie dedcanrſcan de lide.bo erbidzgttran bitoneptrogt ſtihus de eo facte:quoniam tunc etiam deiure licitum eſt illom in creditoꝛis ſeruitium loco pignoꝛis retinere, do- nec pꝛecuun ſoluat. C.de capti ij.:Lqui teſta mento..j.. de teſtamen. CQuid autemt ſi interuenerit im amentũ: an tunc conuentio validetur: videtur quod ſic,per cap.er reſcripto.de inreinr and. vbi determinatur validam fuiſſe conuentionem per quam monachus iurando pꝛomiſit reſpectu debiti: donec illud ſolutum fuerit, ſemetipſum in obſequnium daturum:ot ſiiuramentumnoni: terueniſ⸗ ſet:certe conuentio faiſſet inualida, per dictam l'ob es. et Iqui filios.C.que res pisn. obliga. ꝓoſſ.in.li. C.de patrib. ui filios. cum ſimilibus. Sed ſolue dupliciter. Pꝛimo, quod ibi ideo valuit iurata conuentio: quia etiam interue nit authoꝛit as Pape. Et ita intelligit gloſiſtum textum in cag.vt pꝛidem xxiij.queſtione. viij. ſed quia. Sed diui⸗ natio eſt ideo ſolue ſecundo,vt ibi ſentit Joan. And ſci⸗ licet, quod aut illi iurantes poſiti erãt in certo loco, a quo etiam ſi voluiſſent recedere non potuiſſent.Et tunc con⸗ uentio inualida per ſupꝛadicta, nec etiam eo. quna volun⸗ tarie ibi extitit, excuſatur eos redimens apena canonis, ſi quis ſuaden.de ſententia excommu.vt ſi poſiti erant in loco, a quo ſi voluiſſent, potuiſſent eoꝛum voluntate! ece⸗ dere:ſed nolebant:vt obſeruarent fidem et pꝛeſtitum iu⸗ ramentum:i tunc hoc non impꝛobatur.Et ita loquitur.d. cap.ex reſcripto. Etpꝛocedunt hec ſi obligauerit ſe quis ad carcerempꝛiuatum:ſi autem ad carcerem publi⸗ cum:tunc dixit hic Bald. conuentionem validam. argul. fina. C.de malefi.⁊ Mathe.l.capite quinto.de adulter. et dicta.interdum.qui furem.⁊ in authen. vt iudices ſine quoquo ſuffra..neceſſitatem.l.ait pꝛetoꝛ.õ. ſi debitoꝛem.ſ. de his que in fraudem credit.ſi quis in ſeruitute. defur. Igenerali.C.de decurio.libꝛo x.et.lj.C. de cur.vel coboꝛ. ⁊ quod not.gloſ.in cap.ſ..j.de pace iuramen.firmã.in vſi. feud.: inſtitu.de act.circa pꝛin.licet certe iura illa parum faciant:quia loquuntur in caſibus, quibus de iure com⸗ muni permiſſum eſt alicui capere quem pꝛopꝛia authoꝛi⸗ tate, ⁊ ad iuſdicẽtem ducere. vnde nibil ad pꝛopoſitum. Quare puto iſto caſu dicendum, quod aut quis per pa⸗ etum obligat ſe ad carcerem publicum, eo caſ u, quo de in recommuni poteſt carccrari:⁊ tũc pactum qᷓ;nuis nudum, validum: qnia pactum t nudum continens id quod ius co mmune, eſt validum. Iſta faciunt ad queſtionem, quam poſuit Bar. in. lj. de vſuſcap. Et per eundeminlſi ita ſti- pulatio.de verb.oblig. Quando ſtatutum diſponit id, ꝗò ius commnne:de quo ibi ſcripſi in recoll.vbi omnes mo/ derni:⁊ vtilis actionis pꝛoductiuum:vt no. qloſ.oꝛdi..de pacllegitima. Pꝛo qua allego caſiun ſingularẽ in.kinter ſocerum..conuenit.de pac.do.iuncta glo.inl.ſi quis pꝛo vyoꝛe.. de dona.inter virum.lut obligat ſe quis ad car- cerem publicum eo caſu, quo de iure commnuni eſt pꝛobi⸗- bitum⁊ tunc obligatio eſt inualida per rationes pꝛecedẽ tes, que etiam t decidunt inualidum foꝛe pactum, per qð quis vult pꝛopꝛia autboꝛitate capi poſſe:licet Bal teneat hic contrarium.⁊ non bene per pꝛedicta. ¶ Sed eſt du⸗ bium poſito, qnod iſtud dictum pactum teneat. An ex eo 10 demf capi poſſit debitoꝛis heres. In quo Bar. in. l.ſi de⸗ ceſſerit. in pꝛinc.3.qui ſatiſda.cogan.determinat notabili ter, ꝙ non, per Ulum tex dicentem, qð conuentio pꝛopter quam, quis ſe obligat ad aliquid, quod eſt ſue perſone co⸗ herens, non afficit ſuum heredem. Sed hoc eſt huiuſmo⸗ di:igitur c.Ad hoc facit tex.in.l. Paulus.a.de pixn.vbi tex.dicens conuentionẽ, qua teſtatoꝛ obligauit bonaà que⸗ renda per ſemon afficere perſonam heredis: quianon bo na querenda ab eo. Item facit tex.valde not.in.l.qui Ro⸗ me. a. Angeriusj. de verboꝛum obligat᷑. vbi obligans ſe ad ſolnendũ quicquid Titium viuentem debere conſtitiſ ſet non obligatur:i declaratio debiti ex perſona Titij iã moꝛtni, facta fuiſſet in perſona heredis eius. ¶ Fallit au tem hec deciſiot in muliere que ſuſcipiẽs tutelam filij re⸗ nunciauit omni legum auxilio: quoniam tunc qᷓ;nis mu⸗ lier pꝛo debito regulariter capi non poſſit carcerari: vt in auf.nouo iure.C.de cuſto.reo. in.l.j.cum aut᷑.ibi pofi⸗ ta. C.de offi.diuer.iudi.tamen capi poterit, et carcerari: quo caſu reſpectu eius, qõ debet filio ex tutele adminiſtra tione vigoꝛe pꝛedicte generalis renũciationis.ta deter/ minat not. Bartolus. ſ. de teſtamen. tu. l. ſi quis ſub condi⸗ tione. ea ratione:quia qua ratione fauoꝛe filij mater tute/ Soluto matrimonio. lam ingrediens, poteſt renũciare titulo Aelleia.vt in aut᷑. matri⁊ auie. C. quando mulier tut. off. fun. pot. Idemre- nunciare poterit alteri beneficio pꝛo ſe introducto per.d. auth mouo iure. quod eſt notan.⁊ bec ſufficiant de pꝛimo. 12( Düͤtamen f intelligas. d. aut. nouo iure. non habere lo 15 cum in meretrice:vt terminat Bal in. l.conſentaneum. C. quomo.: quand.iud. Et huius eſtratio:qꝛ perſona ſui le⸗ gum obſeruationem vite ſue vilitas excludit.C.de adult. Lque adulterium. ¶ Quo ad ſecũdum, ſcilicet, an valeat ſtatutumt debitoꝛis permittens capturam, ⁊ carceratio⸗ nemꝛdicendum videtur ꝙ non:quia quod non poteſt fie⸗ ri perpactum, non poteſt fieri per ſtatutum. Et an valeat argumen. poteſt fieri per pactum: ergo per legem vel econtra.vide per Thomam in.l. non ſolum.. moꝛtisij. de noui oper.nunc.not.in.l. non impoſſibile. ff.de pactis. hic allegat. vt patet ſumpto argumen. ex.l.on impoſſibile. ad fin.ã.de pac.z⁊ not.gloſſ.ſingul.de euictio. C.de decur. lib. x. Sed reſpondeo, quod hec regula negatiue cõcepta falſa eſt:vt patet ex gloſſ.hoc plene not.in.l. neq; pignus. I pꝛiuatoꝛum.⁊ nec ex pꝛetoꝛio.j.de regu iur.quam exa- minat Bal in. l.pꝛo graui. C. commi.vel epiſto.⁊ tangitur in.l.cunctos populos.C.de ſumma trini.licet affirmatiue concepta ſit vera:vt in.l.fin.in fi. C. de ſideiuſ.vbi vide per doc.in. c.ſi diligenti. in no. de fo.compe.vbi eſt text. ¶ Se⸗ cũdo qſtatutum authoꝛitatem habet ab hominibus cõ⸗ dentibus ſed nullus ex condentibus dominus eſt mẽbꝛo⸗ rum ſuoꝛum:yt.dllliber homo.igitur. Sed reſponde, qð quemadmodum diſpoſttio teſtatoꝛis collata in eũ, in quẽ ius habet, vt in libertum: valida eſt, quis per eam perſo⸗ ne illius libertas infringatur:vt in. d.õ. Titio.in fi.reſpõ. Ita ⁊ valida eſt oiſpoſitio ſtatuentium, per quam infrin⸗ gitur libertas perſone in quam ins habent. Ande validũ eſt ſtatutnm, quod inſignis latro ſeu bannitus ſeruus ca⸗ Ppientis efficiatur. C. quib.ad liber.pꝛocla. non lic.Lpꝛo la⸗ tronum.vbi eſt caſus ſingu.ſecundum vnum intellectum. ¶ Tertio:quia hominem carcerare eſt cõtra bonos mo res, quod eſt aſumptum Dy. Sed conſtitutio quid cõtra bonos moꝛes continenseſt inualida.iiij.diſt. erit autẽ lex. igitur c.Sed reſponde cõtra bonos moꝛes eſſe, ſi ſequa⸗ mur reſpectu carceris pꝛiuati:vt in.d.l.vnica.C.de pꝛiua. car.ſecus ſireſpectu publici:⁊ in caſu licito: vt patet in.d. Lj. C. qui bon.ced.poſſ.in..ſacrilegij..fin.qui alias eſt tex. legis incipiens, cum eo.j. ad leg. ul. pecu. in. d.l. nemo carcerem.⁊ in.I.iij.. tutoꝛes.j.de ſuſpec.tuto. ¶ Sed ſtat 14 † dubinm:munquid pꝛeſuppoſita validitate ſtatuti conce 15 dentis debitoꝛis capturã,⁊ incarcerationem pꝛopꝛia au⸗ thoꝛitate, iſtud locum habeat in debitoꝛis herede: Bald. eleganter determinat, ꝙ ſic in l.poſtulante. in pꝛin. qui fa⸗ cit egregie.j.ad Trebel.per illum text. ¶ Appellatione enim debitoꝛis, ita venit heres, ſicut defunctus: quia is iI- le eſt a quo inuito exigi poteſt:vt.l. debitoꝛ.j.de verboꝛum ſign..l.vt obligatus.cum ſi.j.de lib. cau.⁊ hec de ſecundo. Ct Quo ad tertium, ſcilicet, an valeat renunciatio facta facultati ceſſionis bonoꝛum cum iuramẽto, velſine: ſcias Panc queſtionẽ tractari per Cy.⁊ Bal in..lj.C. quibon. ced ꝓoſ.per Dyv. Barto.hic.⁊ Spec.videtur tangere in tit. de alleg.⁊ diſpu.alias de renunc.⁊ conclu.ʒj.verſi. item eſt beneſicinm. Canoniſte in. c. Odoardus. de ſolut.ct do. Ant.de iureiu.c.cum contingat.Fᷓede.de Se.in ſuis con⸗ ſilijs, conſilio apud aliquos. lx. ſed apud me. vñ. Plenius tamen omnibus hoc ponunt dommi mei in deciſionibus antiquis, deci. ccx.⁊.clxxj.: miroꝛ, quod nullus de eis facit mentionem:⁊ maxime do. Anto. cui opus illud fuit opti⸗- me notum.Et quidem videtur pꝛimo dicendinn, ꝙ nõ:qꝛ per talem renunciationem aſtringitur ad detruſionẽ car⸗ ceris:cum ex ceſſione illam euitet:vt in.d.lj. C. qui bo. ced. De truſionc autẽ ſequitur inbumanitas⁊ crudelitas ſine commodo creditoꝛis:quia fruſtra ibi detruſus inbuma⸗ ne vexabitur, ⁊ fame foꝛſitan moꝛietur. Clarum eſt autem iuramentum per qð inhumanitas deducitur, inualidum foꝛe.de iurein.c.cum quidam.Debet enim vt id ſit validũ babere in ſetria.ſ.veritatem, iuſtitiam, ꝛ iudicium: vt not. gl.O.de nup. aut.qð eis.⁊ patet de iureiur.c.⁊ ſi Chꝛiſtus. xxij.q.j.inrabunt.xxi.q.iiij.animaduertẽduin. Non enim ilud fuit repertum: vt eſſet iniquit atis vinculum. de iu⸗ reiurando.c. quanto.xxij.q.iiij.inter cetera. Item eſt cla rum innalidam eſſe conucntionem, ex qua paciſcentinul d uü) 27 9 — — — 8 LEEn Zudo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ. part. lum queritur commodum vel vtilitas:vt patet in dictax. quotes.a.d.l.ſicut.verſus fmem. Item etiam nulla eſt cõ⸗ uentio, per quam in voluntate alterius reponitur facul⸗- tas diſponendi de rebus pꝛoprijs.a.de pact..nemo. Sed reſponde inhumanitatem ſen crudelitatem non ſequi: quoniam ita pꝛouidendum eſt: vt carceratis victus non deficiat quia etiam pꝛo criminali cauſa detentis non de⸗ negatur. imo ſi volenti ad illium afferre ſtratum, aditus negetur, iniuriarum eſt actio: vt patet in.liſi victum, ant ſtratumj.de re iudica.⁊..reo criminis. j. de ſolu.⁊ de hoc Cde epiſco.audi.l.iudices. ¶ Pꝛeterea ex hoc etiam ſe⸗ quitur creditoꝛis cõmodum:quia vel tedio carceris affe⸗ ctus ſoluet vel alius in eum pietate commotus, ad ſolu- tionem ſoꝛtis inducetur.⁊ conſequenter hoc caſu iſte car⸗ cer nõ erit penalis, ſed tedialis:vt ita dixerim, infra de⸗ clarabo. ¶ Secundo:quia ex hoc cred toꝛ non repoꝛta- bit commodum:cum in carcere exiſtens nil lucri acquire re poteſt. quod foꝛſan extra faceret: ⁊ad talem foꝛtunam deueniret:vt creditoꝛi ſatiſfaceret.Cum ig tur carcera⸗ tio non pꝛoſit, dicto reſpectu videtur renunciatio, ex qua hocſequitur, non tenere: cum ex hoc creditoꝛ veniat con- tra pꝛeceptum charitatis et humanitatis. Item.: quod debitoꝛ renuncians ſibijpſi inhumanus ſitr impius:arg. j. de appella.l.non tantum. Sed reſponde, quod cum car- cer qui aſſignatur debitoꝛibus debeat eſſe ſub lata, ⁊ uibe ra cuſtodia ad ipſum vſum hominum conſtitutus: vt di⸗ cit tex in dicta nemo carcerem.igitur conſequenter ibi operari poterit, vt ⁊ extra:⁊ ſic lucrari. ¶ Tertio: qꝛdebi toꝛ ſic detruſus, non poterit audire diuina, nec eccleſiaſti⸗ ca ſacramenta percipere pꝛo libito voluntatis: nec audi⸗ re verbum Dei, quod non minus affligit ipſum.j. qõ.j. in⸗ terrogo vos fratres.ex quo poterit foꝛſan deduci ad infi⸗ delitatem:igitur talis renunciatio, que pꝛopter bec po- teſt debitoꝛem deducere in deterioꝛem exitus ſalutis eter ne, non videtur poſſe iuramento validari. Ad hoc. xxij. queſtione.iiij.ſi aliquis.in dicto cap.cum contingat.6. ð. c. ſi vero.eodem tit.Sed reſponde hoc eſſe falſum: quia iſta carcerato etiam damnato ad ſupplicium vltimum, ſi pe⸗ tantur non poſſunt denegari.de peni.⁊ remiſſ.clemen.j.⁊ eodem titu.cap.cum in te.alias, quod in te.j.in cap. fin. de ſenten.excommu.in.vi.Eſt enim hec carcerat o ciuiliter conſyderanda, non autem inbumana. argumen. 6. de ſer. J.ſi cui. ¶ Quarto ſcqueretur ex hoc damnum reipubli⸗ ce, cuius intereſt homines diuites habere, atque ſeruire potentes.a. eodem.lj.l.cum ideo. ad finem.de bon. dam. ⁊ in authen.yvt iudic.ſine quoquo ſuffrag.. cogitatio. E t quia foꝛte huiuſmodi debitoꝛis ſeruitio indigebat: vnde in eius pꝛeiudicium talis renunciat io non videtur iura- mento validari poſſe.ad hoc.l.vltima.j. ad municip. Sed reſpondeo hoc caſu:cum reſpublica indiget, poterit a cu⸗ ſtodia carceris liberari.Cauſa enimvtilitatis publice po teſt ius pꝛiuatumn ledi.&. de euictionib.l. L ucius. 6 de rei vendica.l.item ſi verberatum.⁊ qnod not. Bart.in.l. An⸗ thiochenſium. de pꝛiui.cre.¶ Quinto ſequerctur ex hoc pꝛeiudicinm vxoꝛis: liberoꝛum, quibus non poterit vite neceſſaria ſubminiſtrare:igitur ⁊c. In eoꝛum pꝛeiudiciũ non videtur talis renunciatio iuramento validari: vt in dicto cap.cum contingat.de pactis.quamuis.lib.vj. Sed reſponde has remotas occaſiones in conſyderat one non eſſe. Ad hoc gloſ.de homi.c.decetero.alias enim rare car cerationes reputarentur valide:quod eſt abſurdũ. ¶ Se xto:quia conſtringitur debitoꝛ per talem renũciationem ad quandam ſpeciem perpetue ſcruitutis: quia ad perpe tuam carcerationem:conſequenter etiam carcer iſto caſu erit pena:vbi debet eſſe cuſtodia:vt.a.dixi. Sed ad hoc reſpondeo multipliciter. ¶ Pꝛimo:quia carcer iſto caſu non eſt penalis. vide per eũdem in deci.ſuis deci.dcclxvj. ⁊ allegat l. aut damnum. ſi licet j. de pe. vide no.in. l.cos. in.. ſuper bis.de appel.Sed tedialis.ideo enim immitti⸗ tur vt tedio affectus creditoꝛibus ſatiſfaciat. Eld hoc qð dicimus in ſimili, ꝙ miſſio in poſſeſſionem ex pꝛimo de- creto, qnamuis largo modo ſiat contra contumacem in eius penam:vt.l. ſatiſq;. 3. de in ius vocan.tamen pꝛopꝛie ſit aduerſus eum, ad inferendum tedium, quo affectus ve niat coꝛam iudice reſponſurus:vt.l.is cui.in pꝛinci.j.vt in poſſle Sa. ⁊in. c. quoniam frequenter.. in alijs. j. vt lit. non conteſta. ¶ Secundo, quod quamuis ex hoc tacite reſul⸗ tet conuentio de carcerando, quam ſupꝛa diri lidam:tamen hoc non conſyderatur ad unafüns inna, nunciationis: quia illa venit in eius conſec iditatem G clarum eſt, ꝙ alias pꝛohibita poſſ unt ven remit tiam permiſſi:vt.l.jj. de auth. tut l.in mociic 4 onſecnen emp.l. quedam.j.de acqui.rer.do. in. cper 3„otrab. in gloſ.ij.vbi concoꝛd.qui fili ſint legi. CT. eneradilen ipia carceratio ſit ſpecies ſeruitutis:vt dicta qus bo.cum ſpeciem libertatis infringat:yt dee J de liher men ſufficit, ꝙ pꝛopter hanc nõ fit ſeruus crec Titoty Poc reperitur.l.cautum.Sed ſeruus/yt ita dir dorisgus carceralis quod ſentit, donec ſoluit. Et iſta ſcan in tiij iure permiſſa ex quo permittit carcerationem eudel 1 mo carcerema.d. l.j. qui bo. ce.po.⁊ per hocetiaj mn detur ad caſum.l.ob es.C. de act.⁊ obli. Illa enmn repon ob es alienum nõ poſſe compelli debitoꝛem creal den nire:eſt intelligẽda cum iure ſeruitutis anto dſe pꝛia ex pacto debitoꝛis debitoꝛem vult compeller eſſbja ſeruiendum, quod quidem eſt pꝛobibitum:quia 3 biac nibus libertas tolli ſeu ledi non poteſt:vt d. ub ri de libe. cau. Secus ſi iure cõtractus ab eopetat Fenni operarum: quia quemadmodum ipſe operas ſiuas dun locare alteri:vt.l.qui operas..l.in operis S locn pariter videtur, quod ⁊ creditoꝛi.( Pꝛetereae 35 3 cto reſultat facultas carcerandi authoꝛitatepnbit 3 3 caſu permiſſo, quod eſt licitum: vt in dictoſ man 4 l.nemo. cum ſi. ¶ Queſtio autem pꝛimain— tat de carceratione authoꝛitate pꝛopꝛia pꝛuati cij eſ non permiſſo: bene veritas eſt renunciationen eſſ 8 dam, etiam ſine iuramento:⁊ hoc videtur poüri pi mo quiatres ſunt caſus. ¶ Pꝛimus, ꝙ quandoq ms renunciat iuri pꝛo ſe introducto ob reuerét amperſonea tunc renũciatio eſt inualida.⁊ ita eſt caſus hic. ¶ Qun doq; quis renunciat iuri pꝛo ſe introducto ex aatnac tractus, velactionis: ⁊ tunc etiam renunciatio valicaã de pac.l.ſi quis crediderit.j.de regu.iuris.ſi conuenrt ¶ Quandoq; quis renunciat iuri pꝛo ſe introqucto aia ge,pꝛopter quandam equitatem ſeu humanitatemyt caſus noſter in ceſſione bonoꝛnm:⁊ tunc renunciatio ra da.de regu.c. ſtatuimus.⁊.c. ad apoſtolicam. Cde paais ⁊de epiſco.⁊ cleric.l.ſi quis in conſcribendoa. S.in eoden tit.l.pactum inter heredem.⁊ quod plene not.gloſodinn authen.vt ſine pꝛohib.matres debi..pꝛoptereain ven ſenatuſconſulto.⁊.c.ſi diligenti.de foꝛo compe. ¶ Seam do qnia renunciatio iuris non tendens contra boncsmo res:regulariter eſt valida:vt in dicta.l.ſi quis in conſibẽ do.⁊ dicta.l.pactum inter here dem.ſed hec eſt buvſno⸗ di:vt patet:quia non babet perpetuam cauſam pachidi tionis. ¶ Quoniam plures ſunt caſus, in quibus qys non poteſt bonis cedere. Quoꝛum duos ponit hic Pan alios ponit Bald. in. lj. C. qui bonis. ⁊ Angelin.lis qi bonis.j. de ceſſio. bo. Quibus duos ego addo. Pꝛimus babuit inducias quinquennales: quoniam tuncexcui tur a facultate cedendi:vt.l.fina. C. qui bo.( Secundus ſi poſt publicationem bonoꝛum ſuoꝛum facultasſibi co ceſſa fuerit a pꝛincipe recuperationis eoꝛundem:quoniã ſi ad euitandam creditoꝛum vexationem relit tuncbonis cedere, non poteſt:vt eſt caſus ſingul. quem ſolus egono- tojj. de ſen. paſ. in. l.v. ad fin. Tertio non reperitur inſe bec renũciatio pꝛohibita:ergo in dubio debet ctſcri pcy miſſa.S.quibus ex cauſis maio.l.necnon..quod cissde pꝛobatio.l. ab ea parte.⁊ quod plene not. glo hasregilis diſcutiens in.c.inter coꝛpoꝛalia.in verbo, quod non inue- nitur.de tranſactio. ¶ Quarto quia cum taciti: expu eadem ſit virtus:vt.l.cum quid.3.ſi certum petalquia ceptum.C.locati.z⁊.l.triticum.cum ſimi.j.de verbocblba, ergo ſi valet renunciatio tacita, que reſultat er benefch inducie quinquennalis:vt dicta.l.fina. C. qui bo. Parita⸗ tione vel maioꝛi dicendum valere expꝛeſſam. quod qn dem limitat Fᷓederi. in pꝛeallegeto conſilio: niſi mam ſta ⁊ notoꝛia ſit paupertas ipſius renunciantis: cum ſpeno lucri in futurum, puta:quia decrepitus:⁊ ſimiliter cu 3 negat ua, quod alius pꝛo eo ſoluit: quoniam tunc ce den poterit renunciationi, non obſtante tanquam innatiar quemadmodum pꝛopter inhumanſtatem inualicum 9 iuramentum, quod filins pꝛomittit alimenta non derin jfirma SPecu in titu. aui fliſ fint legit.ſive vt ſierifirmat Specu in titu qui flijſint lesit i pone. te poo⸗ rüfundeguch 3 un genrisah 4 umtaſcmn atana natscſegetacane grttanatmiin Lrrnonpattänerdt doskancretackac lcetſtaädenuswdca Anärinadäntde vrdicticrs e- tsbisnbialegtte y vorrbo ſegatſtin tmet Dmraxionbusd wnobſkxradlietdep. er qonianilaratoi duromarrinonio, yt d boreſſeraicum ſiadſt rs erzo abſque cauſ Peetrreailabonainca drmelormosautemin fturdeteriormaͤece acherans Hulleldeg rosdeneggetSelcc facunckquodmxride trononiamtmepſetn weindicummebherte uügutnnen ſeenuBertaeGullel rrattigpunrimiite mendusdarfcjſ n Raäusſt eräoynd, nnzänacanni am cperzsa ling e fnod: qccditon ſ ds carcerandj aufn d Adeſtlicttum: 0 2 Ra e vertas eſt renuneirderd, ramento:a] 1 afis. CPꝛinds, a ſeintrod ucto rueſes TK ee. Ainna tmualida aita ciici N jatiur peoſe intotdehg ms. tuncetiam manr rdidertjderegunril. tsrenunciat in poſim am cquttatem ſcubungt Tonebonomnrrtneran umus..Ad apoſtoleand Tfi quis in conſer bentaez bercdem. quodplarnt bib. matres debiſoy efdlligenti defoo congi oiris non tendenscamn. tvahda-vtin dictalſiqusi minter beredem ſca bect on babet perpetnameunt im plares ſunt calus,ng ederc. Quoꝛum duospn nlC.qui bonis,: Tmt Quibusduosegoadtt- unqnennales qnonane enciryt. LfinaCqpibo(e un bonorom ſücrunfaale pe rerupertonstemtr ctoꝛum verationen u t eſt caſus inguqum e acin(Toromm⸗ ibitrergomdubidce auſis maio lneonſce ten qnodpleneetsi, corporaliain ctoch 1 . tact [Quarto cua mn egcctolo inpreallege aam 4 renunaa far repttts 9 9. eg 87 cl p 6 endum r rüvris „Ofblll t Al Pare uerfa guttjti h F. 1 1 u. Atitu neti alias ver.item ponea: ſequitur Bartol in d pone pater. alias ver.item pone.⁊ b 5 Thus hcberis Haſi velparensãj.de liber. agno ſcen. Cla⸗ rius ponit Bald.n.l.pactum quod dotali.C.de collatio. Pꝛo quo caſus eſt,de iureiur anci:c.cum quidam. C Zld⸗ uerte tamen quia ſi quis ex rſeipſo iuraret non cedere bo nis, non obſtante iuramento, cedere tunc poteſt:qꝛ qᷓ;uis longa ſit dubitatio:an actus factuscontra iuramentum valcat:de quo per Inno.in.c.dilecto. de pꝛebend. Specu. 7 Joan. Andr. in addi.in tit. delegato.g.nunc ti zeteuü ver. ſed ſilegatus.⁊ eundem Joanin regula, quod ſ emel. de regu.iur.libꝛ. vjin Mercur. Barto. in Lſi quis in pꝛin⸗ cipio teſtamenti de lega.ij.⁊ in.l.ſi quis aüdde üinn de leg j. In quibuſdam lec.vbi etam per Bal.in.l. ſi quis o eo.j.de ſideiuſſ. Gal.in auth.hoc iure.C. de teſtamen. Sloſin.c... item ſacramenta.de pace iuramen. firman. in vſibus feudo.⁊ alibi.xiſ.qij.vltima voluntas. Allia.j. eo. quod incipit, Licet mulieres. de iureiur an.lib viji⸗ Wesf⸗ de pꝛocura. eod.lib.⁊ etiam Specu.in tit.de emp.⁊ vendi. .tertio loco. ver.⁊ no. generale conſilium. no in.c. intelle cto.⁊. c.tua de iureiur ando. tamen hec eſt firma regula, ꝙ quamuis vbi caſus ſit contra iuramentum ſecum habens concurſum iuris communis; ille ſit innalidus:vt eſt caſus in dicto.c.intellecto.de inreiurand.tamen vbi actus ſit in contrarinm ſecum non habens iuris communis concur⸗ ſum:vt eſt de non cedendo certe ille eſt validus: vt eſt ca ſus in.c.ſicut ex literis..ſi inter.de ſponſa.Et hoc eſt, qdò recte intuenti dicit gloſin dicto.c.fina.de pꝛocura.in.vj. et hec ſufficiant de queſtione tertia. ¶ In text.ibi, reueren⸗ 3 tiam, t que maritis exhibenda eſt:c.dicit ergo hic text.⁊ in lvnica..cum autem.C. de rei vxo. actio. Ab vxoꝛibus maritis eſſe pꝛeſtandam reuerentiam. Ande eſt argumẽ. quod vxoꝛ maritum in ius abſq; venie obſeruatione, vo- care nonpoteſt. GSeneraliter enim omnes verſonas, qui⸗ bus reuerentia pꝛeſtanda eſt, ſine venia in ius vocare non licet. vt.ã.de n ius vocanl.generaliter. Qua ratione Jo. Andr in addi in titu de inquiſi:.fina.in addi.incipiente. tex.dicit neceſſarijʒs c. Idem dicit in monacho.vide in di ctis locis:vbi allegat.ex parte.de accuſa.¶ In gloſ.ſu⸗ 19 per verbo, negat: ibi, treſpon. nec tunc valet:c. Et iſtam tenet Dyn rationibus de quibus hic per Barto. dicens non obſtare.l.licet. de pac.dota.que in contrarinm gllega tur quoniam illa ratio in pacto, per quod connenitur ſo⸗ luto matrimonio, vt dosvlterioꝛi die reddatur, dicens hoc eſſe validum ſſi adſit iuſta cauſa:ſapplet gloſ.pauper⸗ tatis. ero abſque cauſa iuſta non valet illa conuentio. Pꝛeterea illa bona in caſu in quo conditio, eiuſdem effici tur melioꝛmos autem in pacto, in quo conditio eiuſdem efficitur deterioꝛ:vnde caſus ſunt diuerſi. Bart.tamẽ hic adherens Guiliel. de Cu.tenet opi.contrariã per.l.diuoꝛ tio.S.de neg.geſt. Sed certe.illa loquitur cum culpa ſua factum eſt, quod maritus non poſſſt ſatiſfacere integrali⸗ ter:qnoniam tunc ipſe tenetur negotioꝛum geſtoꝛũ actio/ ne inſolidum nec habet beneficium, quod non conuenia- tur ni quatenus facere poteſt. Et hoc in caſu poſſet vera eſſe opin. Barto.⁊ Guiliel.ſcilicet, quod vbi culpa mariti pꝛecedit impotentiam integraliter ſatiſfaciendi. tunc re- nunciatio huius beneficij ſoluto matrimonio, valeat per illam l.alias ſit vera opinio Dy.per rationes ſuas:et hoc placet moder.⁊ etiam mibi. Summarium. ̈ Tempns ſpectandum eſſe, ad hoc, vt maritus inſoli dum teneatur:vel habeat beneſicium, ne conueniatur ⁊c. Res iudicata dicitur pꝛopꝛie poſt lapſum decem dierum adie ſententie late. 2 Tempus ſpectari, ad cognoſcendum: an aliquis ſit di⸗ ues, vel non:: nu.. 4 Locuples quis dicatur. — gi ¶Quando aliquẽ uum lcate. nõ eſſe wesgerdn ſeſt cauſa moderande condemnationis, inſpici Mtur tempus moderate rei indicate. h. d. C In 1tex ibi, rei iudicate c. Text tamen in.l.verum.§.tempus. 8.pꝛo ſoc.de ſimili beneſicio loquẽsdicit ſpectaritempus Soluto matrimonlo. rei iudicande.vnde videntur iſte leges cõtrarie: cum res indicata pꝛopꝛie ſit poſt lapſum decem dierum a die late ſententie:vt in. c. quod ad conſultationem de re iudica.li⸗ cet largo modo loquendo res iudicata dicatur ipſa ſen⸗ tentia, eoipſo, quod pꝛofertur. Et ita aſſumit text in.I liti⸗ gatoꝛibus.C.de appelde quo plene not.gloſſ.in.l.elegan⸗ ter.. ſi poſt.. de condictio. indeb.c in..jj.de re iudic.⁊ ibi plenius per Bartol. Poſſumus dicere, quod inſpiciatur tempus vtrunq;.Et quidem pꝛimo tempus rei indican- de, id eſt ſententie pꝛoferende:vt ſi tunc maritus ſit ſoluen do integraliter, inſolidum condemnetur. Et ita loquitur tex. in dicto..tempus.Item ⁊ tempus rei iudicate in exe cutione faciende: pꝛout pꝛopꝛio modo hoc vocabulum ſigniſicat: vt..dixi. Quonam tunc ſi maritus deſũt eſſe ſoluendo integraliter:fiat moderata executio, quatenus poteſt facere:licet pꝛeceſſerit condemnatio iſolidum.Et ita loquitur iſte text.quod eſſe verum pꝛobo ex duobus. ¶ Pꝛimo:quia hec exceptio‚ne conueniatur vltra ᷓ; fa- cere poteſt, tanq; modificatiua ſententie, poteſt opponi in executione:vt traditur in.l.ex diuerſo..fin.j.eod.a in.l. Neſennius.in fin.j.de re iudica. ¶ Secundo:quia caſum babeo ſingularem, quodſi tempoꝛe quo fuit condemma⸗- tus, filius non habebat exceptionem huiuſmodi: vt quia erat in poteſtate:: imo condemnatus fuerat inſolidum: ſi tempoꝛe quo petitur executio, ſuperueniat ſibi qualitas huius exceptionis pꝛoductiua:quia tunc reperiatur ſui iuris:exceptionem opponere poteſt ad ipſam ſententiam modificandam. Tex.eſt ſingularis in..ſ filius.. quod cũ co. Ita igitur in pꝛopoſito, ſi tempoꝛe ſententie maritus hoc beneticium non habebat quia poterat ſoluere inte⸗ graliter:⁊ ideo ita condemnatus fuit:ſi tempoꝛe executio nis ſuperueniat inopia pꝛopter quam non poſſit ſoluere ſolidum:⁊ conſequenter qualitas pꝛoductiua dicte exce⸗ ptionis:certe, ⁊ tunc tempus executionis ad ipſius modi ficationem inſpicietur.: ita declaro hec iura. ¶ In gloſſ. in verbo, riudicate. ibi, ſed non placet ⁊c. Bar.⁊ ceteri ſic diſtinguunt quod aliquando quem eſſe locupletem, vel non eſſe:eſt cauſa actionis dande, vel denegande: et tunc inſpicitur tempus litis conteſtate. Ita pꝛobatur in. l. qð autem.iuncta.l.ſi mulier acceptam.. fina. qui alias eſt. ũ. fina.l.ſi ſponſus.S.de dona.inter virum.in. litis.iuncta.l. pupilli. in pꝛincip.S.de nego.geſt.⁊ in..in pupillo. iuncta Ipupillo. j. de ſolutio. Quandoq; aliquem eſſe velnõ eſſe locupletem:eſt cauſa moderande condemnationis:⁊ tunc inſpicitur tempus rei iudicate. Yta loquitur hic,⁊ in. d. 6. tempus. in.l. queſitum.S. de pecu. in dicta..ſi pater. que alias incipit, Si adomino..quo tempoꝛe.: in.lſi quo. ⁊.¹. quod ſi in diem..de petit.heredi. ¶ Quem tamen..po⸗ ſtremo allegatum. Ang. dicit hic loqui: cum aliqnem eſſe, vel non eſſe locupletem:eſt cauſa vtriuſq;.ſcilicet, tam de⸗ negande, vel concedende actionis:q; moderande, vel nõ moderande condemnationis. Tamen boc ſecundum mẽ bꝛum declara:vt in textualibus dixi. ¶ Pꝛimo vero ad/ de. quod etiam ſipoſt litem conteſtatam ſuperueniat lo⸗ cupletatio, eo: quia iſta qualitas ſuperueniens eſt cauſa: vt pꝛoducatur actio ex cauſa de pꝛeterito:quamuis illud tempus inſtitute actionis ſeu litis conteſtate non adeſſet: tamen condemnatio ſequitur:vt.l. ſi mandauero. Ia pico- la.. mandati.l.ſi rem.ũ.ſina. de pigno. actio.⁊.non poteſt videri.cum ibi plene notatis.&.de iudic.ad hocl.ſi ſinau⸗ tem.õꝓoſſidere.a.de rei vendica.et.l.tigni.verſus finem. ad exbibend. ¶ tScias autem illum dici locupletem, qui ſatis idonee habet eius rei cauſa, quam actoꝛ ſibi dari feu reſtitui petit. Ita declarat verbũ hoc legiſlatoꝛ, ⁊.l.quos nos.. locuples.j.de verboꝛum ſignifica. Quia declaratio vera eſt in non habente beneficium exceptionis, ne conue niatur ⁊c. Quoniam in habente non requiritur, quod tan tum habegt; quod integre poſſit ſoluere: ne co beneſicio gaudeat:ſed quod tantum habeat, quod quamuis inte- gra ſolutio fiat:tamen ſibi ſuperſit pꝛo victus neceſſitate: vt patet in.l.in condemnatione.j. de regu. iuris. Summarium. 2. Compẽſatio contra dotis repetitionem admittitur. ⁊ vide late nume.3. d iij 28 — 8—— —————ée———— — — — —— * ä*.. 1„„- 4 3 CAide mo der. in dicto c: quẽadmo⸗ du., Ludo. in.l ſi quis in graui..ſi cũ omnes. j. ad Süula,. in fin. pꝛims col 8ℳ 2 4 Compenſationis exceptioquodtollat ipſo iure natur a- lem ⁊ ciuilem obligationem. Heres maritipꝛo dote retinenda, quod non poteſt oppo nere exceptiones, quas maritus opponere poſſet. JIus coercendi moꝛes vxoꝛis,quod non tranſeat in here des marti.⁊ vidle nu.;. Aerberans vxoꝛem ſine iuſta cauſa, qua pena puniatur. Axoꝛ caſtigari poteſt a viro moderate. 6 Exceptio compenſationis, quando poſſit poſt ſententia opponi: 7 Obligatio ad eſtimationem rei, quod ipſa re perempta, fuccedit in obligat ione rem reſtitui. 10 Compẽſatio, quod fiat a iure abſq; facto bominis:vt pe⸗ na euitetur. 31 Heres mariti aduerſus vxoꝛem dotem repetentẽ: quan/ do poſſit dicere dotem ſuo lucro ceſſiſſe, ob illius adulte⸗ rium: 12 Heres mar ti, an poſſit contra vxoꝛem mariti excipere de adulterio in vita mariti:vt lucretur dotem. 33 Maritus aduerſus beredem vxoꝛis adultere, habet do⸗ tis lucrum. 44 Axoꝛ pꝛopter eius malos moꝛes non reſpicientes pudo- 3 rem mariti, non perdit dotem. B2 di mariti ¶ Heres mariti poteſt Der 2 dobucere compenſat onẽ ob res donatas, amotas, vel impenſas: licet moꝛum vxo- ris coerctionem nõ habeat.hoc dicit. ¶ No.pꝓꝛimo quod T exceptio compenſationis cõtra repetitionem dotis po teſt obijci. ¶ t Not.ſecundo, quod compenſationis exce- pt io tollit ipſo inre naturalem: ciuilem obligationem.id quod addit Bald.. inter tutoꝛes.j.de adminiſtra. tuto. de quo dic vt infra dicam. ¶ Hot.tertio ſecundum vnum in- tellectum: beredem mariti pꝛo dote retinenda obijcere non poſſe vxoꝛi id, q ipſe maritus viuẽs obticuit. CHo. 4 quarto ſecundum aliam:quodf ius coercendi moꝛes vxo 9 ris, non tranſit in beredem mariti: ⁊ boc ex textualibus declarabitur. ¶ In tex.ibi, moꝛum vero coerctionem nõ babet ⁊c. Quamuis † gloſſ.⁊ docto.hunc text.intelligant velle dicere, qunod pꝛopter adulterium ab vxoꝛe commiſ⸗ ſum, heres mariti non habet dotis retentionem, ſi vinès maritus crimen boc obticuit: et conſequenter ſit bic ca⸗ ſus de eo, in quo dubitauit Specu.in locis hic per Bart. allegatis.de quo dicam in glof. Camen puto poſſe alſter intelligi. Certum eſt enim, quod quamuis, ſi maritus ver berat, ſine iuſta cauſa vxoꝛem: quod in hoc puniatur: vt ipſi dare cogatur tertiam partem eius, ad quod aſcendit pꝛopter nuptias donatio:vt in authen.vt liceat matri et auie.ʒ.ſi quis dotem pꝛopꝛiam.⁊ in authen. bec cauſa.C. de repudijs.Cum verberibus affligere ſit ab ingenuis alienum. vt.j. eodem titu.l. conſenſu.5. jtamen iuſta ex cau ſa vxoꝛem, puta:quia male moꝛigerata, poteſt coꝛrigere. xxiij.q.iiij.duo iſta. Quinimo ⁊ moderate caſtigare:vt cõ⸗ cludit glo. vij.q.j.ſicut alterius, quam ſequuntur Hoſti.⁊ Joan. And. in cap. quemadmoduma. de iureiurando. et recte cum ipſa quaſ ſerua ſit:⁊ ſamula mariti. xxiij.qõ.v. eſt oꝛdo.et cap.hec imago.vnde maritus eam moderate caſtigare poteſt:qnemadmodumtale ius babet, in reli- quis ſue familie: vt in.l.reſpiciendum. 9. furta domeſtica. J.de penis.inl ſi ſilius. C. de patria poteſtall. ideoq;..i.. de vſufruct.l.eleganter.a.de pignoꝛa.actio.lij.c.domino/ rum..de his, qui ſunt ſui vel alieni iuris.inſtitu. eodem tit. ſed ⁊ maioꝛ. Quinimo ſivxoꝛ ſit cleriei in minoꝛibus maritus omnem poteſtatem pꝛeter cedem, cam caſtigan⸗ dihabet male moꝛigeratam, adeo: quod et in compedi⸗ bus ponendi. Tex. eſt ſigularis.xxxiij.queſtione.ij.pla⸗ enit tamen ins iſtud moderate caſtigationis in heredem non tranſit. t hoc videtur tex.velle.¶ In text.ibi, com⸗ penſationes tamen ct Si tex.hunc intelligis, quod he- res compenſationem obijciebat poſt factam ad dotemcõ demnationem, pꝛout videtur poſſe pꝛobabiliter intelli⸗ gi: eſt hic caſus, quod compenſationis exceptio poteſt poſt ſententiam opponi.Ald idem Lij.C. de compenſatio. vbi eſt caſus. Quod tamen fallit, niſi agatur interdicto recuperande:quoniam tunc agenti aut executionem pe⸗ tentinon obſt. compenſationis exceptio:vt concludit gl. adina de odine cognitio 5.ſin. In gloſ ſuper verbo, udo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ. part. 7 8 pecuniariam.ibi, quia tũc condicitur eſpinuas gloſ.t quod in obligatione rem— 7.Cho cedit obligatio ad eſtimationem. Quod perempta ſar oſt Barto. in.Lſtipulati ndinigpiesſtplenedim poſt pulationes non diuiduntur Dedir oblig.( In eadem ibi,pꝛima rplacet c.gl ur de verdo, S. eodem.et in.l.diuoꝛtio..ob donationes officaiml Pic allegato. ⁊ in. l.neq;. C. de compenſatio.r J.Kacegt, amot. valde dubitat, an petitioni dotis per inljC reri poſſit obijci compenſatio. ¶ Tu autem nokoden ne materie/ dic, qnod tres ſunt caſus. Wꝛimn declarztd, quando vxoꝛi dotem repetenti obijcitur 4 uuodd pꝛopter aliud, ad quod ipſa eſtobligata:⁊ B retento poteſt fieri. Caſus eſt in dicto.ʒ.taceat. 2II nne hoe non citur dotis extenuatio puta: quia yxoꝛ poſon6o di riti, ex quibus percepit fructus iam cõſumpt Sresnu citur, quod in tanta quãtitate dos eſt ertennand di tam aſcendit eſtimatio fructuum conſumptornzuc N poteſt. Caſus eſt in.l. Titia.j.de ſolutio Quoqanet br ciatur extenuatio pꝛopter impẽſas indote eat di vt ldiuo:tio.õ.impendi.ð. eod.et in..ſed nec dlane ſas.C.de rei vxo.actio.⁊ in.l.qnod dicitur.jde in npm Sꝓper retentionem inſtitu.de actio(Blinanay na tur compenſatio:⁊ tũc tres ſunt caſus.(Panm n ri acceſſiones dotis, id eſt fructus repetenti obij dhin la:⁊ tunc poteſt vt in dicto..ob donationes Aai dus, ſi ei repetenti dotem confeſſatam poſtlapft neu ra opponendam exceptionem nonnumeratedgrn iustamen vera numeratione, non aliter conſit acrn ciatur:⁊ tunc poteſt.Caſus eſt ſecundum man ie di pꝛeallegate. CTertius eſt, quando opponituj uunn 1 tenti ſolutam vere:⁊ tunc communis opi quam ſ m— hic Barto licet Guiliel.de Cugno, quem rein Pitn dicto..ob donationes.contracdiicat, eſt opoſſtitnen de eſt debita quantitas liquida:vt pꝛobatur bierinlſi dotem.ſ. ſi pater.⁊lſi conſtante..ſi vxoꝛaa linijs ſili Et pꝛo bac opi.inducunt modern.text.in bone fan ſtitu.de actio. cui ſimilis eſt in.fina. C. de compenſadin tem aduerſus omnes actiones obijci poſſe compenſcii nem excepta dũtaxat cauſa depoſiti: ergo ſequitun/qui cauſa dotis manet ſub regula affirmatius Sedrnſpen de, quod ad verbum illud, dũtaxat excepta, ſuppletur alia cauſa, que reperitur in iure expꝛeſſa:vt in imiioypo nit gloſſ. in.l.ob es tantum. cum ſinnlibus. Cde prc mino. Sed quod cauſe dotis:cum per vxoꝛem repatur non poſſit obijci compenſatio: eſt expꝛeſſum in dicuſ taceat.igitur. Et ſi dicis, ibi eſt expꝛeſſum, quod nmnpc ſit ſieri dotis retentio: certe reſpondeo, qnodnſſetum intelligas eſſe pꝛohibitam compenſationemcenetxxil erit ludibꝛio, ⁊ verbis impoſitus, non autem rebus cin tra.liij. in fin. cum ſimilibus. C. communia delega gtidi opin.Guilicl.puto eſſe veram. ¶ In gloſſ ſuper verd obligatus.ibi, non enim fit a inre, niſi in maleſicijsnegi 10 gentijs ⁊c.Fit etiam ⁊ a iure abſq; facto hominis coni ſatio:vt ſequatur euitatio incurſus vſurarum:et conſ quenter pene:vt in.l.ſi conſtat. C.de compenſationib 3t etiam, vt ex fructibus perceptis ex re pignoꝛata, ac on ſumptis, fiat excomputatio pecunie debite:vt iCdeyi gno. diſtr act o. In alijs autem caſibus poſt compenſc nis obiectionem ab homine factam, licet ipſo iure compt ſat:vt l.poſteaꝗᷓ. 3.de compenſa.⁊ dicto..in bone ſddeiſt dicta.l.fina. In gloſſ in verbo, habet ibi non lictt bet di hoc excitarẽ ⁊c. ſecundum bunc ergo intellectum deln rando textum in verbo, moꝛum, id eſt adulteriieyit rem commiſſi: vt hie eſt ſingularis caſus, quod puopte adulterium commiſſum ab vxoꝛe, quod quidem riluis maritus obticuit non poteſt heres dicere dotem ſio i cro ceſſiſſe. Et hnius due ſunt rationes. Pꝛimæoniano licet heredi accuſare de adulterio per vxoꝛem conmiſ aduerſus maritum:ſi aduerſus illam viuens maritus ticuit:vt li.. his ſolis..fina. Cde renocan donal iin in j. ad Sillania.. l. omnino. C. de inoffic.teſtamen. Secin⸗ da ⁊ pec eſt Bald. quia boc ius, vt dos cedat incro maii pꝛopter adulterium vxoꝛis, tencit ad vindictame quod notat gloſſ. in lcum emancipati.. emancipatus lins j. de collatio. bono. quam plene examinat Ipꝛetoꝛ edixit..ſi dicatur j de iniuris. Ergoin bereco non tranſitoꝛinmn: vt l.iniuriarum actio. la 6i miuris uene manfezun dihu— fonanat zuni eoye '„ 6 4 Bartolin lannurniict r.ntin dctaltnu. dun marti doncernent uXncds. „„SM E booptermunah : Socctzscontrhipo turocjounne chune ; Serittstartainter irter alos 4Socerinqubusloco, Peratesbabent ben rap acerepoſſit. Judiaum quodelſepe tematrimonio. „Arrmwadiantoryn 3 Armeanpatiririn flumptaonodghos nurtalgdicturinpa. dLalusinqubusn undlponert plurr Socrr qu ckeparreyin arfeumerrepnonise Atunntrrediker dRllaone däturgineul aIſicon nte ſüa mäucunt mocerntmſain iimilscſtinlfna(dein nes actones objſopoſten tat cauſadepoſti orgii tſab regulaaffrnanuss in luchdütaxat egeguiin entur miureegpeclen 3 tantun. cum fimlbue0 ompenſatio: eſt eprii idies bieſterpreſunm ntio: certe reſpondeo iu biditam compenſatonenr rdis impoſitus non autm- imuibus.C communidd- eſſeveram. C3i golh enim ft ainre müinnatt mraiuresbſchacobre cuitzto incurſüs rirmn nlfj conſtet(de oma- us perceptis ynt pgur moutatiopecmniededten ali santem afbeeqäie bomne factam lect pi⸗ de compenſa⸗ dicoſai doſlin verbo hodctin sdueſunt mminspi W niuris.Sed certe hoc non videtur bene dictum:qꝛ tunc dicit ur ius tendere ad vindictam, quando tendit ad eſti⸗ mationem illate contumelie:vt not.dicta glo.quam Bar. in pꝛeallegato loco ſequitur. Sed hoc non eſt: vt expꝛeſſe atet:igitur. vnde manet pꝛima ratio firma. CSed eſt 12 pulchꝛumt dubium munquid heres poſſit vt lucretur do tem excipere de adulterio commiſſo per vxoꝛem in vita mariti, marito ignoꝛante:⁊ ideo illud obticente. In quo dubitat hic Bald. mibi vero videtur, quod ſic. Pꝛimo: uia tunc ceſſat pꝛima ratio. Secundo per illud, quod in imili deciſum habeo, per gloſ.oꝛdi.in.i.fideicommiſſum. C.de fideicom.dicentem heredem poſſe dicere legatario: legatum non debeo:quia vxoꝛem viuẽtis teſtatoꝛis adul⸗ teraſti, pꝛopter quod; ſi teſtatoꝛ ſciuiſſet, ſicut ignoꝛauit le gatum ademiſſet. ¶ Secundo ꝑer tex.notabilem in.lijj. de bis quibus, vt indign.vbi indignus reputatur legata- rius legato, ſi poſt moꝛtem teſtatoꝛis, memoꝛiam defuncti de crimine aliquo detulit.Et hoc ex eo:quia ſi viuens de⸗ latus fuiſſet, veriſimiliter legatum ademiſſet. Pꝛopter quaml. Bartol. ibi appꝛobat gloſſ.omnino in.l ſoꝛoꝛem. C. de bis quibus.vt indignis.dicentem legatarium poſt moꝛtemteſtatoꝛis adulterãtem vxoꝛem, teſtatoꝛis pꝛiua- rilegato. ¶ t Quid autem ecõtra:nũquid aduerſus adul tere vxoꝛis beredes habeat maritus dotis lucrum: Ca- ſus eſt quod ſic.C.de adulte.j.fin. ¶ In eadem ibi,/ſed ho die non poteſt reijci, nec dos per hoc lucriſieri ⁊c. hoc ir. a eſt tverum:iſint tales mali moꝛes, qui non reſpiciant pu doꝛem matrimonij:vt eſt inebꝛiatio.⁊ ita loquitur dicta.l. ſina.C.de repud.Secus ſi illum reſpiciant:vt eſt adulte/ rium:quia tunc vxoꝛ poteſt reijci⁊ dotis perditio ſequi⸗ tur: vt in dicta.l.finali. C. de adulterijs. Que ambo per ſolam mariti concernentiam: vt plene declarabo infra in.l. Lucius. Summarium..‿ Pꝛopter vnumquodq; ⁊ illud magis. Societas contrabi poteſt cum muliere:vltra, quod dicũ tur ſocij diuine ⁊humane domus. Societas tacita inter virum ⁊ vxoꝛem, idem operatur qð inter alios. 4 Socer in quibus loco parentis habeatur: auſe dotisrcunper nun 4 Parentes habent benefſicium:ne aliberis conueniantur vltra, qᷓ facere poſſint. Judicium, quod eſſe poſſit inter virum ⁊ vxoꝛem, conſtã⸗ te matrimonio. Air ⁊ vxoꝛ dicuntur vna anima. 3 Axoꝛ etiam patri viri reuerentiam pꝛeſtare debet. 2 Fllia nupta, quod quo ad omnia pꝛeterquam ad ſeruitia maritalia, dicitur in patris poteſtate eſſe. 10 Caſus, in quibus vir non lucratur dotem, etiam ſi ſtatu- tum diſponeret, ꝙ lucraretur. Socer qui eſt ex parte viri, ⁊ que ex parte vxoꝛis, quo ad beneſicium exceptionis: ne conueniantur vltra qᷓ; facere poſſit, num inter ſe diſtent: 12 Stipulatione oꝛitur vinculum vt riuſq; obligationis. Socero uoq; ¶ Socero vtriuſcʒ. Q epartis et mulieri, dat boc beneficiũ ne cõueniatur vltra quam facere poſſit.hoc dicit.cum.l.ſequen.⁊ ſequen. ¶ Hot.in..t ſocero.l.ex di⸗ uerſo.ibi, magis placet c. quod pꝛopter quod vnũquod⸗ quetale, ⁊ illud magis. Ad idem. C. de ſacroſanc. eccleſijs. authen. multomagis.Eſt etiam ⁊ alius modus allegandi iſte ſcilicet, quod id quod reperitur in cauſa ſecunda, mul tofoꝛtius reperitur in pꝛima. ¶ Hot.ex eodem ⁊ ſecun⸗ do:cum muliere contrahi poſſe ſocietatem. ¶ Ho.tertio, inter f coniuges contractam dici ſocietatem, non ſolum humane ſed et diuine domus. Ad idem.C.de crimi.expi/ late heredita.l. aduerſus. j.rerum amotarum.lij. Ho. ex eadem tacitam ſocietatem inter virum ⁊ vxoꝛem id epe⸗ rari, quod inter alios operatur expꝛeſſa. quod tamen in- tellige, quo ad conſecutionem beneſicij exceptionis: ne conueniatur ⁊c. Non autem, vt vxoꝛis bona in communio nem veniant cum marito:nec econtra: vt in cap.penulti. Soluto matrimonſo. 29 4 de conſuetud. C Mota in.l.quiaf parentis. quod quo ad conſecutionem huius benenicij, idem eſt eſſe parentem, et baberi loco parentis:licet alia diuerſa ſint, eſſe vere tale: velhaberi loco talis:vt.l.ſi maritus in magiſtratu.j.j.j. de adulterñs.ꝛ.l.mercis.la ſecunda.in gloſſ.de vert am ſi⸗ 5 gniſicationib. ¶ Hot. ex t eadem, parentes habere bene- ſicium, ne conueniantur vltra quam facere poſſint. Ad idem inſtitu.de actionibus.⸗. ſunt pꝛeterea...ſunt quiij. 6 de re iudicata.(Hota in verſicu. item † ſi mulier. inter virum et vxoꝛem conſtante matrimonio poſſe eſſe iudi- cium.Ad idem ſupꝛa eodem.l.ſi conſtante.de iur. dotium 7 Lvbi adhuc. cum ſimilibus. ¶ In gloſſ.l. quia parentis. ibi, vna⁊ eadem anima. vt eſt gloſſ. in. l.ſi cum dotem. 6. ſi maritus.ibi, caro ⁊c.vt in cap. Martinus. de cognat.ſpi⸗ ritu. ¶ In eadem ibi,⁊ vxoꝛ quoq; eſſe videtur ⁊c. Sup⸗ 2 ple quo ad reuerentiamt pꝛeſtandam: quia non ſolum vi ro, ſed etiam patri pꝛeſtare debet. Et ita loquitur bic, ſi⸗ cut ipſe ſocer, quo ad matrimonij affectionem gerere ſo⸗ let paternalem: vt.J.ſinali. 5. de his, quibus vt indignis. ¶ In eadem ibi.C.de condictio.inſertis.l.ſi vxoꝛem ⁊c.⁊ 9 F. ſcimus. † inſtitu. ad ſenatuſconſultum Tertullianum. 1 Li.in fine. j. de iniurñjs.et..ij..quod ſi in patris.cum ſimi⸗ libus. 5. eodem. Pꝛobant vxoꝛem eſſe in poteſtate pa⸗ tris, quo ad omnia exceptis ſeruitijs maritalibus, et ex⸗ bibitione operarum.Quoniam quo ad illa eſt in poteſta⸗ te mariti:vt.l.ſicut j. de operis liber. ¶ In gloſſ.l.ex di⸗ 10 uerſo. ſuper verbo, eſſe. ibi, t vt lucretur dotem expa⸗ cto ⁊c.Caſus in quibus hoc lucrum dotis marito non ac⸗ cedit: quamuis ſtatutum illud diſponat, vel pactum: po- ſui in.l.ab hoſtibus..ſi vir.3. eodem. Quibus adde duos. Pꝛimus in.l.iſ. 3. de pact. dota.⁊l.j.ſ. de dote pꝛelegata. Secundus/ſi ſit in dotem datum fendum:quoniam tunc dos lucro mariti non cedit: quamuis boc dictet ſtatu⸗ tum, vel pactum:niſi conteſtetur dominus. Ita pꝛobatur ex caſu notabili in cap.j..quamuis.qui eſt ſingularis de inueſtitu.de re alien. facta. in vſibus feudoꝛum. ¶ In ea⸗ n dem ibi, ſed t hic conſtãte matrimonio ⁊c. hec gioſſ.non videtur facere differentiam quo ad beneſicium puius ex⸗ ceptionis in ſocero ex parte viri, vel ex parte vxoꝛis, quam tamen videtur facere text.in dicta.j.ſicut autem. iuncta dicta.l. ſed hoc ita. et.l.penulti..de iure dotium. Sed certe: quia eadem eſt ratio in vtroque, puto gloſſ. recte dicere, ſcilicet vt ſiue conſtante, ſiue ſoluto matri⸗ monio alter conueniatur, gaudeat eo beneſicio: niſi fibi aſcribi poſſit dolus:vt dicta.l.penultima. ¶ In gloſſ.ſu⸗ 12 per verbo, ciuili.ibi,et naturali ⁊c.r Et bene: quia ex ſti⸗ pulatione oꝛitur vtriuſque obligationis vinculum: vt patet in.l.ſi fideiuſſoꝛ.S.de condictio. indebi. Ideo autem foꝛte tex.dixit, iure ciuili vxoꝛem obligatam nec ſubiecit naturali:quia obligata erat ex ſtipulatione, que introdu- cta eſt a iure ciuili, non gentium: vt not.in..ex hoc iurc. inſtitu.de iure natur. Summarium.. 1& Exceptio non impugnatiua, ſedlimitatiua ſent etie, poſt ſententiam poteſt opponi. 2 Dendantha iudicis in iure errantis/ntollit alteriben?⸗ cium. Erroꝛ iuris in iudice, ꝙ ſent ent iam irritam non reddit. ⁊ vicee nu. 5.6. 7.9. 4 Exceptio, ne conueniatur vltra, quam facere poſſit, oppo ſita per maritum in iudicio, operatur: quod poſt ſenten⸗ tiam non poſſit opponi exceptio doli generalis.et vide nume.. 7 Taciti ⁊ expꝛeſſi, quod idem non ſit iudicium:quo ad in ualidandum actum. 8 Sententia, an ſit certa, vel incerta:recurritur ad acta. 9 Erroꝛ in mente iudicis adeo vitiat ſententiam, quod non licet appellare. 10 Erroꝛ iudicis in ſententia, qui e; actis, ad que ſe refert, apparet:an inualidet ſententiam: u AMaritus an poſt ſeutentiam opponere poſſit c:eptio⸗ — —— — — 14 Ounus — 1, ³ — „ — 58 „ 21 „ 2 — —— nem, ne conueniatur vltra qᷓ; facere poſſit. 32²2 Exceptio doli generalis, ꝙ ſubꝛogetur loco cuiuſlibet al⸗ terius exceptionis. 33 Exceptio ne conueniatur vltra qᷓ; facere poſſit, quod ſit tempoꝛalis. 1 15 Axoꝛ querens aliquid ex eius induſtria, an querat vin de 6 Axoꝛ quo ad operas obſequiales ⁊ domeſticas, debet elle in officio mariti:non quo ad induſtriales: artificiales. — 5,24 eptio non 5— A C Exc 3 2 (e Jin iUdiciO. mpugnatina ſen⸗ ntieſed modiſicatiua executionis, põt poſt ententiam opponi. hoc dicit. Et eſt commune ⁴¼ ſummarium: vel ſic. Maritus etiam poſt ſententiam, eo beneficio, ne conueniatur ic. tutus eſt. hoc dicit. ¶ Hota 1 pꝛimo regulam, † ad quam ſemper allegatur ſecundum intellectum communem:exceptionem non impugnatiuã, ſed limitatinam executionis ſententie: poſt ſententiam opponi poſſe.Ad idem.j:de re iudica.l.x eſennius. g. fina. j de fideiuſſoub.l.fideiuſſoꝛes. S.ſina. Caſus autem in qui⸗ bus exceptio poſt ſententiam opponi poteſt, exceptia re⸗ gula.l.perempt oꝛias.C ſenten.reſcind.non poſ.habentur per gloſ. magiſtram in..tempoꝛales. inſtitu. de exceptio. ⁊ in.Ij. C. de iuris ⁊ facti ignoꝛan. ¶ Nota ſecundo, quod 2 †ſententia iudicis in iure errantis beneficium alteri nõ 3 tollit. CMot.tertio, ꝗò t erroꝛ iuris iniudice ſententiam irritam non reddit. De quo dic, vt dicetur in gloſ. ¶ In 4 textu ibi, doli t exceptione eum vti opoꝛtere ⁊c. Sup⸗ ple generali, que ſubꝛogatur in locum exceptionis, ne con ueniatur ⁊c. Quod tamen intellige: niſipendente iudicio per maritum hec exceptio oppoſita fuerit, ⁊ ſuper ea co⸗ gnitum: quoniam tunc eadem opponi non poterit poſt ſententiam, in qua condemnatus eſt inſolidum:quia tunc eſſet ſententie impugnatiua, non autem modificatiua. et argumen. C.de fide inſtrumen.l.fina.⁊ melius. ã. de com⸗ penſationib.l.quod in diem.§. ſi rationem.⁊.l. ſinautem.§. fina.s.de negotijs geſtis. Et ita tenent hic communiter docto.ꝛ⁊ bene. ¶ In gloſſ.ſuper verbo, inſolidum.ibi, ex⸗ 5 pꝛeſſo erroꝛe ⁊c. Eſt ergo concluſio gloſſatoꝛis duplex. Pꝛima, quod ſententia lata contra ius, iuris erroꝛe in ea dem expꝛeſſo, nulla eſt. Et hoc pꝛobat l.ij. C. quando pꝛo⸗ uoca.non eſt neceſſ.lj..item cum contra ſacras.j.que ſen ten. ſine appella.cap.j.⁊ cap.cum inter vos.de re iudicata. 6 Ct Secunda, quod ſententia lata contra ius, iuris erro re in eadem non expꝛeſſo, eſt valida:neque citra appella⸗ tionem venit retractanda. Et hoc pꝛobatur in.l.pꝛeſes.j. de re iudicata.in.l.ſeruo inuito..cum pꝛetoꝛ.j.ad Trebel lianum. et.l. Titius. 3. quod cum eo. et.l. poſthumus..ſi quis ex his.ð.de inofficio.teſtamen.l.cum putarem.famil. erciſcund.Et hoc:quod tamen hic repꝛehendit Jaco.de Areꝛima ratione, quia paria ſunt babere erroꝛem in mente, vel illum expꝛimere: cum tacitus intellectus ha⸗ beatur pꝛo expꝛeſſo: vt l.cum quid.S. ſi certum petatur.l. qui ad. S. locati. et. l.iij. de verboꝛum obligationib. Sed 7 Poc reſponde pꝛocedere, quo ad colligendam volunta- tem partium actu exiſtente valido:⁊ ita loquuntur illa iu- ra. Quo autem ad inducendam eius inualiditatem, taciti ⁊ expꝛeſſi non eſt eadem poteſtas: vt.l.nonnunquam.j.de conditio.⁊ demonſtra.⁊.l.expꝛeſſa.j.de regulis iur.cum ſi⸗ 8 milibus. ¶ Secunda:quia cum qualist ſit ſententia cer⸗ ta, vel incerta recurrendum ſit ad acta: vt. lpenulti. C. de de ſenten. que ſine cert.quantita.l.ait pꝛetoꝛ..ſi iudex.j.de re iudica. Ad que in dubio refertur:vt patet ex not.in.l.ſi quis ad exhibendum.j.de exception.rei iudicate.in cap.ſi confirmationem.de electionib.libꝛo.vj.ꝛ in.l. be enim cau⸗ ſeij. de ſuſpect.tuto.Et patet in cap.cum ad ſedem.de re- ſtitu. ſpoliatoꝛum. Ergo conſequenter, vt patere poſſit, an erroꝛ ſit in indice, vel non referenda eſt ad acta: vnde de verbis ab eo pꝛolatis non eſt curandũ. argumen.j. de re iudica.l.iuſiurandum. Ad quod reſponde ſententiam ad acta referri:vt ex iſſdem eius incertitudo declaretur: et conſequenter ne ex incertitudine reſultet eius inualidi⸗ tas.inſtitu. de actionib.. curare. vnde non eſt referenda ad hoc:vt ex eadem reſultet inualiditas. vide text not. et gloſſ. in ſimili. in cap.jvt lite non conteſta. in glo in ver. ſer uatun ⁊ in ver. coniugij, argumen j. de rebus dub.l. quo- ties. de verboꝛum ſigniſſ. cap. abbate. Tertia: quia er⸗ 3.uGo. Roma.in pꝛimam Infont. part. 9 10 tẽ ſiappareatf erroꝛ iudicis in ſentẽ 1² 15 roꝛt in mente indicis ita ſentẽtiam vitia. ceſſe appellare: vt patet in dicrali t aos nöeſtne⸗ rit j. que ſenten. ſine appella. Ad quam nc o, putane⸗ ibi illa non fuit nulla ex erroꝛe indicis inm onde, qnod ſed ex eo:quia confirmabat ſententiam ac zente retent. ſe reterebat.Et in qua erat expꝛeſſus erroꝛ in erpeeſe ter etiam videbatur erroꝛ expꝛeſſus in ſente Mfegpen mante, ex regula, que vult ea contineriin ſcri t 3 refert ad ea, que continenturin illa, ad Gaan itracqus ſe de conditio. inſtitu. linſtitutio talisꝗj de beredi relof Laſſe toto.j.de conditio. et demonſtrat ſiit ſenuttun per hoc apparet verioꝛem eſſe opin. gloſſato.q Hena 8₰. ui tia eractse ulda expꝛeſſe refert:an tunc ſi ſentẽtia— aneſ ⁊ B. eſt pꝛobatũ teneri in centũ:vt apparcte uiaper. tecondemno. vide in poc Innocen depꝛobatia:ico niam contra.de re iudica.cap.cum Bertholcus Mad Lj. C. de manumiſſ.dominos meos in declioni deciſio.xx..xxviij.Et ego plene dixiin.lſi is ad naſid acquiren. heredi.igitur hic non repeto. In dannde T item not.hoc ſpeciale ⁊c.videtur velle gloſ anoaſpult le ſit in marito:vt poſt ſententiam hanc exceptio ui ſit opponere.Et ratio ſpecialitatis eſt: quiaſi dann 3 renunciare expꝛeſſe huic exceptioni ſibi competen d nedebite reuerentie: vt.lalia.eleganter Scodmn 1 maritus.a. de conſtitu. pecu. Pari ratione nec tacte 3 opponendo eam ante ſententiam. Sed certe dem 8 in quacunq; alia exceptione.pꝓer textum indict heſe nius.§. fina.ỹt quia ſtat regula per dictamiſ ttauſa⸗ res..vlt. Quod omnis exceptio non Peremptina Kan dificatiua, qualis eſt bec: poteſt poſt opp oni Quuraine idem concludunt docto.bic in exceptione innentei von confecti. ¶ In gl.ſuper verbo,doli.ibi que Teſtocioſase Hoc falſum: quia imo fauoꝛabilis:cum loquatur tmn erceptione doli generali, que ſubꝛogatur loco cuiuſi de qua in.l.qui ſe debere.a.de condictio.ob cauſam( 5 eadem glo.que tamen fuit adiectio:duntamenvult qii tutus exceptione doli, ſoluens non poſſit repeterennnia verum ſit dic, vt plene dixi in.l. ſi quis cum gliter de ya boꝛum obliga. ¶ In ead.ibi, ſecus ſi ſoluerit ante ſet tiam:quia tunc repetit ⁊c. Nanc ſolu.vna cum Dyoſtiu guente repꝛobat hic Bart. volens tutum dicta exeeptd ne, ſi ea non oppoſita ſoluat, ſolutum non poſſe repetan per caſum.lnam ⁊ maritus. 5. de condictio indeb cticen ſequitur hic dominus Bald. eo:quia cum non iifringit debitum per ſuum beneficium, ſed illius petitionen, o beneſicio oppoſſto immutat:ſolutum eo non oppoſtoc irrepetibile.vt.l.ſiteſtamẽto.H.j.j. de fideiuſ. ¶ Duntani 33 † circa hoc, quãdo concludunt exceptionẽ, ne quis onuo- niatur ⁊c.eſſctempoꝛalem:non autem perpetuam, yoolt volebat Dyn. Adde, quod iſtud etiam concludit gooſii dicto..tempoꝛales.inſtitu.de exceptio.⁊ not in.lijſ ma cum. ſequen.j. de exceptio. ¶ Poſtremo extra goſdd 14 † no. Pꝛimo ad intelligentiam text. ſcilicet, quodhicin de nò ex toto errauit in iure condemnando maritũ inſ lidum:ſi hoc conſyderans, quod eſt inſolidum obligatis; vt eſt caſus...pꝛoximo.ſed in alio, quo ad hoc erraut. quod ei non dedit facultatem ſoluendi, quatenus comno de poterat:que ſibi a iure eſt conceſſa. Bene poſſumusd cere eum erraſſe, in non conceſſione cuiuſdam facnitats ſoluendi a iure conceſſe: quatenus commode poteſt qui tamen eſt inſolidum obligatus:⁊ ideo eſt, quod tuis erroꝛ non vitiat ſententiam. Et hoc eſt hic de melte n cob.de Are. ¶ Secundo inquantum ſupꝛa diti, eſt ſi poteſtate † viri qnantum ad exhibitionem ſeruitipeſa ctam.1ſicut j. de operis liberto.( EAdde dubium;an quod ex eius opera ac induſtria mulier acquirt,queſs viro ſuo. In quo quidem Innocen. de teſtamentsen cum in officijs.cuius opin.refert dominus Paldindie Lſi vxoꝛem. in cap.j.õ.decedenti.qui feu. dare nofünn vſibus feudoꝛum.Dixi pꝛo regula viri eſſe, qnicqn 1 lier ex eius opera ac induſtria querit:argumen dicte ir cut. Contrarium tenuit Petrus de Bellapera Kir dicio meo:quoniam videmus inter virumet yrorena poſſe ſocietatem bonoꝛum omnium: vt eſt füs5e 3 rimo.ibi, ſicut cum ſocio fuerit c. Et clarior m rnuſc , itienstiſr enhe S.ergo quicqmm menta.fina j de alimentis ⁊cibslegatis. eSoqte nd un ic Luxaug le rulſtoim keoilhan M „»Salu ers ctits tugc rrepieneneconnenia Fsaterus mvrnonſe : Drrctsappelutonenn) Cuuſiletbh cttushen duckcomyrbendan: Cluulilgebi:heratids Cquodconprbendatcn „Fälcum nquo quisnon nertrmneumeretuminfi feninagficcechtin euc Feucunpoquoſeruitiun mnaszctam adectranen 'Fenarctamextraneus. ptto. Fentunfiwleitrxoſe⸗ ddereciöus Lunaumn minr Syytoſsurſcafan e mdenu dernsatteran leent dnge enpytt ian 7 4 Nmrundi ud at gm 9 e üyt Vralt dein boe zmarn end nentannlaned Iſp⸗ nilt. 5 1 tt pecu Paningdor 3 7 ope* 8— 1u 7 ntentiam Se 1 — A LCcpPhonen 7 u 1 ſn. Per textmi Ala ſtatregulaper Ne, e 9 na pe Aclam 4 Anſeere ₰— h V nnls epdiononpere — 7 1 cſt Pecpoteſt 00 n Auper verdo dolu biagr K W petit:c. Nanc ſonpuci dic Bart volenstutundi „ 7 In„ ſita ſoluat, ſolutumnonal 1Oſf.. Doſtoppenn. e n tunc ex eius opera ſeu induſtria, querit:ſibi qnerit. Quo⸗ niam ſi marito quereret, nõ poſſet inter cos eſſe ſocietas: yt ea rat ione non poteſt eſſe inter patrem ⁊ filium in pꝛo⸗ fectitijs:vt l..ð.de contrahen.empt. ¶ Secundo video: quod id quod vxoꝛ ⁊ maritus communiter emũt, pꝛo par te vxoꝛi queritur:nõ diſtincto, an poꝛtio pꝛecij ſoluta per mulierẽ pꝛouenerit ex eius induſtria, ſeu opera:an aliun de:vt l.ſcripture.in gloſ.C.de ſide inſtrumẽ. ¶ Tertio vi deo id, quod ſibi emit mulier, ſibi queritmon autem mari to, non diſtincto vnde pꝛecium oꝛiginem habuerit. C. ſi quis alteri, vcl ſibi.lj.⁊l. multum intereſt.ꝛ.l.⁊ ſi inſtrumẽ- ta.C.de fide inſtru.lib.x.⁊.ſi filij. C. de dona. inter virum. ⁊licet dicat᷑, quod quicquid querit mulier, ſi pꝛobari non poteſt:vnde aliunde licite queſiuerit: pꝛeſumitur queſitũ ex bonis viri:vt.l.etiam.C.de donationib. inter virum.a.l. Quintus. 5. eod titu. Quod plene declarat. d. Gald.in.l. cum opoꝛtet.C.de bon.que liber. tamen ex hoc non ſequi⸗ tur:quod emptũ per mulierem ſibijipſi ex eo, quod queſi⸗ uit, ſit mariti: poterit etiam tunc maritus habere actionẽ ad repetitionem quantitatis, quam pꝛo ꝑꝛecio dedit: et res mulieris remanebit.C.de rei vendi.l.ſi ex ea. C.cõmu. vtr. iudl.ſi patruus.⁊.penul.cum ſſ. C.ſi quis alte. vel ſibi. (rNon obſt. d. ſicut. quoniam, ꝙ text:ibi dicit, quod in officio mariti eſſe mulier debet: confiteoꝛ quo ad operas obſequiales ⁊ domeſticas:quoniam in his debet ei pꝛeſta re ſeruitium: vt ibidema. xxxiij. q.v. eſt oꝛdo rati onis.⁊.c. hec imago.Quo autem ad operas induſtriales ſeu artifi⸗ ciales, minime: quia hoc non reperitur lege cautum, ⁊ ma xime:quia earum exercitium plerunq; virile officium eſt, ⁊ ab eis mulier reperitur pꝛobibita:vt.l.penul.6.de eden. ⁊ hec videtur veritas. „Summarium..‿ Heres et filius eiuſdem matrimonij, quod babeat exceptionem, ne conueniatur vltra quam poſſit:⁊ an in ſe lijs alterius matrimonij:remiſſiuu. Heredis appellatione in materia feudali:venit filius. Clauſula t bi, et tuis heredibus:in conceſſione feudali: quid compꝛehendatur:. Clauſula tbi,: heredibus quibuſcunq;:in cõceſſione feu di, quod compꝛebendat etiam non flios. maritus Sde conccin 4 Feudun, in quo quis non tenetur pꝛeſtare ſeruitiũ: traſit nna PA eArnHia p nus Bald. co:quia cunl beneficium, ſediliwgt 9 in extraneumꝰ etiam in filiam feminam: Femina, ꝙ ſuccedit in feudo exiguo. dunmutatſoutmm 5 Feudum, pꝛo quo ſeruitum reale pꝛeſtatur, tranſit ad fe iintae teſtamcto ſ jſde fcul minas, ⁊ etiam ad extraneum. conelucunt cgccton 7 Feminax etiam extraneus, quod ſuccedũt in feudo em/ poralcmenon autem perpc de, qœuod iſtud etianccnai 7„ A sainſtitu.de exceptlo ſeln ptitio. 2 Feudum ſimpliciter pꝛo ſe ⁊ filjs conceſſum, intelligitur ⁊ heredibus.. Nepotes, quando veniant appellatione filioꝛum? ccpto(Poftem 10 Emphyteoſis eccleſiaſtica, in extraneum beredẽ, an trãſ⸗ ateligentamtertſällce aunt inure condennacte zerans cuodeſtinſiim 4 4 py 1—1 daub M Imo. ſec in alio, quo Al 12² 7 4 1Cnatan zcnltatem ſolucncichaln 4 4 ⸗“ aiure eſtconceſſePmg„ z Aar mnonconceſſione cuulhe eat? ⁊ vnde nu. 14. uu Intellectus ad tex.in..licentiam.in authen. de alienatio. zempbft. 1 4 In perpetuum dicitur, quod ſine tempoꝛis pꝛeſinitio⸗ ne eſt. 4 Contrahentes, ꝙ cenſeantur voluiſſe agere, ſecundũ qð conuenit nature contractus. nceſſe: qnatenus oma 5 Empbyteoſis pꝛiuata ſimpliciter conceſſa: an dicat᷑ per⸗ „„ Aee lceoe dum obligatus tentiam. Et hocckii 5 nn anirun, Empbyteoſis accepta per virum ⁊ voꝛem pꝛoſe, ⁊ eoꝛũ liberis:an tranſeat etiam ad filios alterius matrimonij: 19 Fiſcus, quod non habeatur per omnia loco extranei be⸗ redis. zundoinquantum entum ach abiricrenie ers liberto(Büün, 4 gier goul. ac jnduſtrusmule t dd fn ocehH-e he, uidem In olel A un 7. c efert dom 1 6 petua:⁊ ad extrancos heredestranſeat: cfrn Feudum, an tranſeat ad deſcendentes in infinitum: —ſ[ ¶ Beneſiciũ buius Tiamfilij Repeſei. quis conueniatur 1c. ad filios eiuſdem matrimonij tranſit. h. d. Hot. ꝙ t licet huiuſinodi exce⸗ ptio in heredem non tranſeat:vt. S. eod. lmaritum. cum ſi. Tamentranſit in heredem eiuſdem matrimonij ſilium. ¶ In glidem dici poteſt.Et ſi ſint nati ex alio matrimo⸗ nio ⁊c. In hoc, an filius alterius matrimoni, gaudeat be⸗ Soluto matrimonſo. neſicio huius exceptionis:gloſ.quas Bar. hie refert, ſunt diſcoꝛdes.Tu autem dic, yt plene dixi in..maritii. 5. cod. ¶ In ead.ibi, ſic⁊ in feudis c. vult r igitur gloſſ. hic.⁊ in Lex facto..final.j.ad Trebellianum. quam communiter docto.ſequuntur:vt dixi inl.pꝛo herede..ſi quis tamen. j.de acquiren.heredi.quod appellatione hberedum in ma teria feudali, reſtringatur ad filium: et ſic non referatur ad heredem extraneum contra regulam l. ſciendum. cum ſimilibus.j.de verboꝛum ſignifica. Pꝛo qua videtur ca/ ſus in dicto.c.j..ſi clientulus.de alienat.fend.quod dicit Petrus de Bellaperti.⁊ Jacob.de Rauẽ. eſſe verum:vt refert hic Bald. quando feudum ſimpliciter conceditur, puta:quia non facta mentione heredum:vt tunc ad filios tantum tranſeat:non autem ad heredes extraneos. per tex.dicti.c.ſi clientulus.ſecns ſi facta fuerit conceſſio vaſal lo,⁊ eius heredibus:quoniam tunc illud tranſit etiam ad beredes extraneos.argu.dicti cap.ſciendum. Quod di⸗ co expꝛeſſe eſſe falſum:⁊ contra caſum apertum in.c. Ti⸗ tius.quod eſt finale.ſi de feud.fucr.controuer.inter domi. ⁊ agna.in vſibus feudo.vbi in contractu feudali facta fuit expꝛeſſa mentio de herede:⁊ tamen tex.vult verificari ſo/ lum in filio. vnde ſtat r pꝛedicta regula firma, quam pꝛi⸗ mo dic fallere, niſi ab beredibus, additum fuerit quibuſ⸗ cunq;:quoniam quamuis tunc generalitas eius verbi vi⸗ deatur debere reſtringi ſecundum naturam contractus ad filios.arguj. de damno infect l. damni. verſicu.⁊ quod in ſtipulatione.Z.de vſur..ſi ſtipulatus.j.de lega. jll.ſi lega ti ſerui.j.vt legatoꝛum nomine caue.l.j.. belliſſime.⁊.5. ſi quis ſub conditionc. cum ſimil b. Tamen contra.eſt: quia tranſibit tunc feudum in heredem extraneum, ⁊ etiam le⸗ gatarium:vt concludit do. Bald.a recte in.l.S.de rerum diuiſio.⁊ cap.j.de pꝛohib.feud.aliena.per Federi. argu.l. in conuentionibus j.de verboꝛum ſignific.⁊.ld tempus. S.in re legata..de vſuſcap.⁊ caſus mihi videtur in capij. de feud.non haben.natur am pꝛopꝛ.feud.in vſibus feudo. 4 Secundo fallit, † niſi ſit feudum, pꝛo quo uon eſt quis obligatus ad pꝛeſtationem ſeruitij. Quoniam tunc cre- do, quod et in extraneum tranſibit beredem. Boc au⸗ tem verum eſſe pꝛobo:quia qua ratione in iſto caſu in feu doiſto ſuccedit ilia femina, que alias ſuccedere pꝛobibe- tur·:vt in.c.j.õ.hoc autem notandum. qui feud. da. poſſ.et in. c.j.de gradib.ſucceſ.in feud.⁊ in.cj.de feud.ffemi. in.c.j. quemadmod fen. ad filiam perti.vt eſt ſingu. caſus in. c.ſi cui.de capi. extr aoꝛ. Coꝛradi.quem titulum pauciſſimi li⸗ bꝛi babent. Refert tamen do. Baldin dicto.g.decedenti. Eadem etiã ratione ſuccedit heres extraneus, qui alias reperitur pꝛobibitus. ¶ Tertio fallit, p niſi ſit feudũ exi⸗ guum:quoniam tunc quemadmodum ⁊ in eodem ſucce/ dit filia femina, alias pꝛobibita: quod patet ea ratione: qꝛ pꝛo eo non aſtringitur quis ad fidelitatẽ:⁊ conſequenter, nec adſeruitium:vt eſt caſus ſingu.de ſidelitate.de capit. extraoꝛd. Coꝛra.⁊ refert do. Bal.in. cj.S. eſt ⁊ alia. que tue. pꝛi.cau.benefi.amit.in vſi.feu.eadem ratione ſuccedit he/ res extraneus, alias pꝛohibitus. ¶ Quarto fallit, niſi ſit Ttale feudum, pꝛo quo non pꝛeſtetur perſonale ſeruitiũ, ſed reale:quoniam tunc concludit eleganter Cy.in auth. ingreſſi. C. de ſac.ſan. eccl.hoc non eſſe pꝛopꝛium feudum: ſed contractũ innominatum, do, vt des: cũ exnatura pꝛo⸗ ꝛij feudi non aliud veniat, qᷓ exbibitio ſeruitij perſona⸗ is:vt patet in. c.j.quali.deb.vaſal.iura.fidel.⁊ in. c.j.de foꝛ. ſideli.⁊ in.c.in foꝛma.in decretis.⁊ imo tunc illud nõ regu labitur ſecundum ius fendoꝛum:ſed ᷣm ius commune, ſe cundum quod datur regula:vt ius ex coͤtractu queſſtum tranſitoꝛium ſit in heredem quẽcunq;:vt in.l. veteris.C.de contrahen.⁊ commit.ſtipu. cum ſimi. ¶ Quinto fallit, niff T ſit feudum emptionis iure ueſitum:quoniam tũc, qua ratione ſuccecdit filia femina, alias pꝛobibita pꝛopter na- turam contractus emptionis:vt concludit Bal.allegãde O do.in dicto.ſ.decedenti. Pari ratione etiam tranſibit in extraneum. Quod tamen dictum ego nõ puto verum: nec in femina:nec in extraneo berede. Quomam nõdebet regulari ſᷣm naturam contractus:ſed contractus ſᷣm na- turam rei:dum queritur de tranſmifſione in beredẽ faciẽ da:vt patet in.qſtipulatio iſta.q.ſi quis ita de verb.oblig. vbi caſus:quod qᷓʒuis ſtipulatio de natura ſui ſit in bere⸗ dem tranſiniſſibiis: vt. d.l.veteris. tamen tuncnõ traſmit titur. cum res in ea deducta non eſt trauſiniſſibilis: vt cʒ 30 — — amm AI vſuſeructus. Ad idem in..ſi quis domum 5§. puic ſubiun⸗ gi poteſt.6.loca..neceſſario.;.fina. S. de peric.⁊ comno. rei vendi.( Illud autem no. quod feudum ſumpliciter conceſſum pꝛò ſea filijs: heredibus conceſſum intelligi⸗ tur. RNo. glo. oꝛdi. in. cj. quibus mo. feu conſti. poteſtein vſi. feud. Earatione: quia quilibet non ſolum ſibi, ſed etiam ſuo heredi in dubio pꝛouidiſſe videt:vt eſt doctrina text. in. cj. de duobus frat. a capi.inueſti. Adidemil.ſi pactum. de pꝛobat.⁊ hec addenda ſunt ad ea, que tangunt Cyn. Balcdl. in..libertiliberteq;. C. de ope. libe.⁊ in. vqui ſe pa⸗ tris. C. vnde libe.⁊ no. quia quotidiana ſunt.. In ea ibi, yt filijs mulieris detur, non extraneo heredi ⁊c. dicit hic Ange.verbumt filas. in hoc caſu, non includere nepotes tunc:quia illi nõ ſunt filij einſdem matrimonij:vt iſte text. deſyderat tunc:qꝛ in pꝛiuilegijs aiure commum exoꝛbitã tibus appellatione filioꝛum includuntur nepotes:vt pꝛo⸗ baturj. de excu.tuto.l.ij..non ſolum.verſi.hoc autem.⁊.l. ſed ⁊ milites. verſicu. hoc autem. pꝛo quo plenius vide, qõ no. Bar. in.i.liberoꝛum.j. de verb. ſigni.⁊ Bal. in.l. Gallus. S.inſtituens j. de libe.⁊ poſthu. dũtamen illud ſcias, quod in pꝛiuilegijs appella.liberoꝛũ, non extenditur vltra pꝛo⸗ nepotes:vt no. gloſſ.ſingu.quam ibi Bar. valde cominen⸗ dat in.liliberoꝛũ. 5.de ſena.ar.diuo. C. de queſt. ¶ In ea. 10 ibi, ſict ⁊ in eccleſiaſtica emphyteoſi, ⁊c. Cõcludit ergo hic nota.glo.que ſemper allegatur, eccleſiaſticam emphyteo⸗ ſim in heredem extraneum nõtranſire.Et qꝛ paſſus quo⸗ tidianus eſt⁊ dubitabilis valde:igitur opus eſt inſiſtere. Hunc ergo tetigit gloſſ.in.g.alienationis.in aut᷑.de non alie.⁊ in rub.C. de alie.pꝛed.ciui.lib.x.⁊ in aut.ſi quas rui⸗ nas.C.de ſacroſan.eccl. Gar.in.l. Gallus..quidam recte. J. de lib. ⁊ poſthu..l.vt iuriſiurandi.. ſi liberi. j. de ope. lib. J.ſi tibi.. ſi pactus. S. de pac.⁊ in.l. quod dicitur. j. de verb. oblig.⁊ in authen.perpetua.C.de ſanct.epiſco. Gal.in.l.ij. C.de ſuis ⁊ legi.⁊ in dicta authen.ſi quas ruinas.vbi etiã Cy.qui in aliquibus locis tangit in dicta.l.liberti.⁊ idem Bald.in addi.quas facit ad Specu.in titu.de loca. Anto. ⁊ Joan. And. in. c. in pꝛeſentia.de pꝛoba. Specu.in titu. de loca..nunc aliqua.verſi. vij.⁊ in verſi. cxiij.⁊ ibi etiam Jo. And.in addi.z⁊ in verſi.cxv. Pꝛo parte autem negatiua, quod ad heredes extraneos nõ tranſcat, pꝛimo arguitur: qnia res emphyteotica pꝛohibetur alienari: vt.l.fin. C. de iure emphy.in.c.potuit. de loca.Ergo in beredem extra⸗ neum pꝛohibetur tranfferri: quia quod eſt inalienabile, nõ eſt in heredem trãſmiſſibile:vt.j.codicillis..matre.de legat. ijaꝛ in.l. ſi quis pꝛioꝛis.j. de ſecund. nuptiſs. Et quod plene not. Bartol.in. l.ſi ita quis.. j.ca. lj. de verbo. oblig. Bald.in.l. ea lege. C. de condictio. ob cauſam.⁊ not.in.l.ſi⸗ liuſfamilias..diui.de legatis.ij. C Secundo pꝛobatur: quia fiſcus tenet locum heredis extranei:vt.lj.C.de bon. lib. in glo. oꝛdi. Sed in fiſenm ex publicatione non trãſfer⸗ tur empbhyteoſis:vt in cap.felici..ſi qua vero feudi.de pe. libꝛo. vj.⁊ in cap.fundamenta.. quod ſi ſecus. de electio. eodem libꝛo.Et de iure ciuili pꝛobatur:quia quod eſt in- alienabile, eſt ex confiſcatione in fiſcum intranſteribile: vt eſt caſus ſingularis in.l. Imperatoꝛj. de fideicommiſſ.li⸗ berta.⁊ plene dixi in.j.ſi finita..de vectiga. de damno in⸗ fecto.igitur in heredem extraneum non eſt tranſmiſſibi⸗ lis. ¶ Tertio pꝛobatur per textum, in authen.de non alie nandis.in..emphyteoſim autem.yvbi tex.dicit emphyteo ſim eccleſiaſticam non tranſire, niſi in flium, ⁊ nepotem ac cipientis, ſeu eins coniugem: ſi de coniuge expꝛeſſa men⸗ tio factafuerit:ergo ſequitur, quod non in extraneum he redem. ¶ Quarto pꝛobatur:quia perpetua emphrteoſis in re eccleſiaſtica eſt pꝛohibita:vt in authen.de non alien. §. alienationis.⁊. 5.ſi non etiam perpetuam. in cap. nulli. H. alienationis. de rebus eccle. non alienan. ergo ſequitur, quod eſt pꝛohibitus einſden in heredem extraneũ tranſi tus:quia qua ratione poſſet tranſire in vnum: eadem ra- tione in quencunq; ſucceſſiue:z ſic in infinitum.Et ſi dicis hoc foꝛe coꝛrectum.per.. licentiam. in authentic.de alie/ na.⁊ emphrteo.vbi dicitur emphyteoſim reieccleſie, cui⸗ cunq; non ſolum ad tempus poſſe concedi: ſed etiam ad u in perpetuum. Reſpondetur multipliciter:t quoniam in eins. ũ. intelligentia variant ſcribentes in ſupꝛa poſitis 1 emiſſionibus. Pꝛimi enim dixerunt, quod dictus. 5. li⸗ centiam coꝛrigit dictũ.. emphyteoſin. quo ad numerum veltempus:non autem quo ad qualitatem de facto here⸗ A udo. Roma.in pꝛimam Infoꝛt. part. dum:vt ſic ſit ſenſus, quod vbi olim per non poterat emphfteoſis eccleſiaſtica trnnphittoſn niſi in filium, nepotem ac. hodie per.z licenn tum face 1 in quẽcunq; deſcendentem per lineamdir am tranſbi accipiente.Quiquidem intellectus mibino dnr ponderandum, quod titulus de ienationeda g eccleſie maioꝛis Conſtantinopolitane non ze emphiteoſ facere,niſi in duos accipientis perſone derdeſetraft do. g.ſi vero contigerit. volentem, quodſi al hn empbyteoſis dicte maioꝛis eccleſie peruenus ex caui dür npdnen 4 1 abt. d tuenti datur intelligi, quod dicrnsz dinriüdien 1 ſt emy teoſim maioꝛis eccleſie tranſitum facere i 1 accipientis heredes. Pꝛimo oanim Son andmn ex eadem linea:quoniam ſi loquereturdee rancetlus fiſcus, in quem tranſitus fecit ea emphftedſts neis:imt quilibet alius extraneus heres, haberet oteſtxrauoden retinendi. Quod tamen negat.d..i vero conti remilm hoc ponat in eccleſie maioꝛis clectione:ynde dandem tertinm ius eiuſdem authentice poſſtum indic dun tiam.loquatur in heredibus extraneis:non ura ün⸗ ſcendentibus ex linca accipientis. Quiaſihoc ein dei ret differentia inter emphyteoſim eccleſie naaru tranſitum facit ſolum in deſcendentes: vt.⸗ le emphrteoſim alterius eccleſie inferioꝛis, dun 3 6 tiam. vult expꝛeſſe facere.ỹt hec eſt ratio quome 9. dernioꝛum, qui bunc paſſum diſputauerut quemi ha lo modo placet:quinimo differentia remanyttij b 35 vbi emphxteoſis minoꝛis eccleſie tranſitumunten duos deſcendentes accipientis: vt in.Fiempbteiſs 3 cleſie inferioꝛis tranſitum faciet in deſe Cendentesar que:vt in.. licentiam. ¶ Secundus fuit nntelectdin tium, quod aut queritur, quod emphyteoſs inpit conceſſa, tranſeat ad heredes: ⁊ tunc dicendum quvit ſed ad duos pꝛoxime deſcendentes accipientis tuni vt in g. emphrteoſim. Aut queritur, an emphyttoſsu cleſie, ſi data ſit pꝛo ſe⁊ ſuis heredibus quibuſcunque n infinitum, valeat: tunc dicendum quodſic: vt in qlien tiam. Quiquidem intellectus videtur non eſſebondsſſt ratione:quia qua ratione, cum res eccleſie exttttl am debita ſolennitate alienatur ſimpliciter: duntanen ſoj mere lucratiuo: cenſetur alienari in perpetuum, atto quod ab beredibus quibuſcunque etiam extranei cit in quem facta eſt alienatio, non poteſt auocari:ſtatt in authen. hoc ius.C.de ſacroſanctis eccleſijs.canoniʒtta r. queſtione.ij.hoc ius.et in capij.ſine exceptionexiche⸗ ſtione.ij.⁊ in cap.j.de rebus eccle.non alienan libꝛoxjpai quoq; ratione idem dicendum eſt, ſi cum eademſolemi⸗ tate ſit alienata, per viam emphyteoſis ſimpliciter, quod dicere nullo modo mihi placet. Quia igitur ſi per vim alterius contractus oneroſi, quam emphyteoticites cleſiaſtica alienatur in quencunq́; heredemin inſnttan. illa tranſit abſq; facultate auocandi. Quia penes alienn tes eccleſiam nibil iuris remanſit. Sed igitur ſi alienetn ex contractu emphyteotico ſunpliciter, poteſt auoum per eccleſiam finita linea deſcendentium. Secunda: qyn penes eccleſiam remanſit nuda pꝛopꝛietas, ſeu dirccum dominium:vt patet in.lj. C. qui in perpetuum ſiaget ſe ctigalis.vnde ne illud directum dominium ſemper elet nudum, quod foꝛet, ſi tranſiret in heredes quoſcunquenn infinitum:igitur noluit lex non tranſire, miſivſqucad ſ cundam perſonam deſcendentem habita conſyderatu- ne. Pꝛimo videtur facere et voluiſſe text.in autbentide non alienand. F. neque illud. C Secundo cam pobbo, per id quod habemus in ſimili, ſicet, quod idtvſtau- tum eſt ne vſuſfructus tranſeat in fructuarij btdesm infinitum, etiam ſi dictum ſit, quod ad heredem tna d vt l. antiquitas. de vſufructu. Et ſic dicendo naofibee penes dominum manens ſemper eſſet nuda,ſionft 1 vt ibi. et in liij.ĩ.ne tamen. 5.de vſufructu. ¶ Ance ta⸗ tius fuit intellectus dicentinm, quod aut conceditna dleſiaſtica emphyteoſis cum ſolennitate, de qnainan Sdicentiam. et tunc intelligatur conceſſa in perpetun, et conſequenter in heredes quoſcunq;, etiam pernat faciat.et ita loquitur dictus..licentiam. Ant ſinena⸗ coſim. ſcilicet, vt non ad ei tunc loquatur..emphjteoſim.ſcilicet, yt nior, 9 pl 1 6„ 9 M d- mraümmun ſ tnai zumprptt Karchlimuni Kaftkcbkälem aanzatngwil l ianonsetiPchaß heckhvtmütni ünrprunneniſs un flertanEtldis tremndeturtesdcch deraooätmelletexpone Anclerlqpad Lähedc Ktutonerctaienarinon docopſnecgecptche, cülrekgtmacceeiaate pbrteoſinpepetuamohe aurhxtocctterocomnuta leentaergon aljscafth mune Tertoprobo-qu phrteoſfinoaanſteriem, fritpoſſterclela nperpe hercesertrmeostralttur deraseccenon glenein ſardmacdecrgoinahsc oommone(Quarto pooh dlelhigbiter detrane onceciinſpemaccaſblsal adiun gwodems gond recanonſocauracrgorecn idenoliope.unergon Manndehetzaſlenti rum Toadiſi pro eran unmadrms dnon dmamndünägts mnaiſtenaſtſn b Peernnpſat un dma n d enpdätuim ſe. ere E do a KreEtheccſtrang ancpaſſun dlchh nepaſtumdiprtawn Tne deſcencentes Acyin ofm Aut queritur, g ag do ſer ſcus hereciblsgen tunc dicendum antähen nintellectus yicetrn ratone, cum res zacir e Alienatur ſinpuren cenſetur alienarimpenr us qulbuſcunque etanen alen⸗tio, nonpoteſt aor 5C.de ſacroſanctsccqiſ cinssct in capiſie cgege derchus ccclenon alina en dicendum cit ſicunas er viam emphrteoſs imi lo mubiplacet Quisigtr zdus oncroſi, quam ernppna ur in quencunc bertcani acultate auocanci Quum liuris renanft Std bi prteotico ſinplicte’ ae taunea deſcencenumeb ananiit nudapeopiits tct in.i.quumperpimn ad dirctum dommme rfitranftretin bertlae oluntlex uentannne n deſcend enm hai facerect volu 9.—.CSeuae Fi 9 4*ʃ 44ʃ¼ niſctrn t neos,ſed ad deſcendentes, dico tranſeat. Sed certe mo⸗ dernioꝛibus hoc non placet, ⁊ ratione: vt mibi videtur: q ſolennſtas adinuent a per ius ciuile circa alienationem rei eccleſiaſtice, hodie non eſt neceſſaria ſeruari: dummo- do ſeruetur illa, que tradita eſt de iure canonico: vt con⸗ clud t gloſſ in dicto cap.j.in verbo, tractatus.in.vj.de re/ bus elleon alien. CIn partem ergo contrariam, quod traſeat ad extraneos, videtur pꝛimo pꝛobariper dictum 5l cent iam. in authen. de aliena.⁊ emphyteo.z in authen. perpetua. C. de ſacroſanc. eccle. vbi eſt expꝛeſſum emphy⸗ petuum conceditur cum in omnem beredem illud traſit: duntamenpenſionemſoluat: vt eſt expꝛeſſum in.ſ. adeo. inſtitu locati. Ex quibus patet, quod iſte paſſus remanet ſat is dubius, quem etiam tractauit do. Bal in.i:fin. C. de bered.inſtitu.⁊ in authen. defuncto. C. ad Tertullianum. ¶ Mihi vero videtur dicendum, ſalua ſemper ſubſtan⸗ tia veritatis:quod aut querimus, an emphyteoſis eccle⸗ ſiaſtica poſſit concedi in perpetuum ita vt in quoſcunq; peredes etiam extraneos tranfferatur:⁊ tunc dico quod non, etiam iuris ſolennitate ſeruata.⁊ ad hoc eſt caſus in dicto..ſi vero etiam perpetuam.et in dicto H.alienatio- nis. Nec obſt..licentiam.qui ſolus in hoc facit dubium: quia reſpondeo, quod ille eſt coꝛrectus per dictum. c. nul⸗ l.. alien ationis.vbi Papa poſtqᷓ; dixit alienari rem ec- cleſie, eſſe pꝛohibitum: ſubmiſit alienat ionis verbo inclu- di perpetuum emphyteoſis contractum:i ſic reſuſcitat di ctum..licentiam. Et ſi dicis, quod dictum. c. nulli.loqui- tur cum alienatur res eccleſie ſine ſolennit ate:certe reſpõ deo:quod tunc ille tex. poneret caſum non dubium, cõtra I. ancille. ⁊ l. quod Labeo, cum ſimi. maxime: quia antea ſtat utum erat alienari non poſſe ſine ſolennitate:vt in di⸗ cto cap.ſine exceptione. Secundo hoc pꝛobo: quia ſi ſpe- ciale eſt:vt vna eccleſia alteri eccleſie cum ſolennitate em⸗ phyteoſim perpetuam concedere poſſit:vt eſt caſus no.in auth.vt decetero commutationes.H. illud iam qnoq;.ver. licentia. ergo in alijs caſibus eſt in contrarium ius com⸗ mune. ¶ Tert io pꝛobo:quia ſi ſpeciale eſt, vt rem in em⸗ hyteoſim datam ſterilem, factam poſtea fertilem ei, qui ecit: poſſit eccleſia in perpetuum concedere: ſic etiam in heredes extraneostrãſitur am:vt eſt caſus in.c.ad aures. de rebus eccle.non alien.⁊ in authen ſi quas ruinas.C. de ſacroſan.eccle.ergo in aljs caſibus eſt in contrarium ius commune.¶ Quarto pꝛobo per.c.ij.de rebus eccle.non alie. lib.vj. vbĩ tex.dicit rem eccleſie in emphyteoſim poſſe concedi in foꝛma ⁊ caſibus a iure conceſſis. Modo nõ eſt dubium, quod foꝛma, quomodo concedi debeat, non eſt iure canonico cauta:ergo recurrendum ad ius ciuile.ar. cap.j.de noui oper.nunc.⁊.x.diſtin. in adiutoꝛium. Dodo non recurri debet ad..licentiam.quia ille coꝛrectus:vt.3. deduxi: ergo ad.o.ſi vero etiam perpetuam.:..emphy⸗ teoſim.vbi datur foꝛma, qd non cõcedatur perpetuo, ſed in duos tantum deſcendentes accipientis trãſitura. Aut quer imus, an ſ ſit conceſſa ſimpliciter: videatur concedi in perpetuum vel vt tranſeat in deſcendentes duos ſecũ/ dum foꝛmam.d.O.emphyteoſim.⁊ tũc dic quod nõ in per⸗ petuum deſcendentes, ſed quod in duos tantum trãſeat: videtur eſſe conceſſa.Et ita eſt caſus in dicto..emphyteo ſim. Cenſentur t enim contrahentes voluiſſe agere, ſecun dum quod conuenit neture contractus: vt.l. diuoꝛtio.5.ſi fundus.Z.eod. not.gloſ.in.c.j.in verbo,beneficium.de ca di ſaälcct,Ghe- 1 3 2 3 nus in ſimiiſdl magj 14 pitu. Coꝛradi. in vſibus feudoꝛum. I imitauit † tamen el auſeat IMfflunn, tus tranſcit u, Ln„ 4* *1 ſ Meen!, 7 rnetn C! 5 4. ℳ 2 v mle r ndn v uner„ manens ſerhnl. 1e E hoc alibi ſingulariter Barto.eſſe verum: niſi conceſſa ſit res ſterilis ei, qui ſuo laboꝛe eandem reddidit fertilem et melioꝛem:quoniam tunc tranſibit in heredem eius extra/ neum. Ita dirit notabil.in.l. quicunq;. la.ij.de omni agro deſertõ. lib.xj.per illum tex.dicentem, quod qui rem pa⸗ trimonialem pꝛincipis de ſterili fertilem reddidit, illam in perpetuum habet:⁊ vt pꝛopꝛiam, tranſmittit ad here- dem. Quod dictum eſt certe falſum:quia ſi hoc eſſet, quod ipſo iure pꝛopter ſuperuenientem fertilitatem, facta fuiſ⸗ ſcttranſmiſſibil is in extraneum:fruſtra Papa in cap. ad Soluto matrimonſo. aures.de reb.eccle.non alie.conceſſiſſet facultatem eccle⸗ ſie:vt ibi in perpetuum fundum in emphyteoſun concede re poſſit, qui antea eundem ſibi in emphyteoſim conceſ ſum ſterilem reddidit fertilem. ỹᷣruſtra enim pꝛecibus imploꝛatur id, quod iure communi conceditur. O. dethe- ſaur.l. j.lib. x. j. de acquiren. hered. l. ei qui ſe..l. que ſub cõ- di.j.de conditio.inſtitu.cum ſimi.vnde ibi eſt contra eum caſus iſto modo inductus. ¶ Hec obſt.d.l.quicunq;.quia in re pꝛincipis loquitur:nec apparet ibi an emphyteoſis data fuiſſet.⁊ hoc de emphyteoſi eccleſie. ¶ Emphyteo⸗ 15 ſis autemf extranei ſimpliciter conceſſa, perpetua eſt: et in heredes extraneos quoſcunq; tranſitoꝛia, ex regula. d. ſi pactum.⁊ dicta.l.veteris..l.obligationum fere.. pla⸗ cet.de act.⁊ oblig.Ex quibus patet ius contractus regu⸗ lariter in heredem tranſitoꝛium, ⁊ tempus non eſſe modũ tollende obligationis.Et ita puto in hoc notabili ⁊ quo⸗ 16 tidiano paſſu. ¶ Quid autemt in feudo, an illud tranſeat ad deſcendentes in infinitum: an vero idem ſit, quod in emphyteoſiꝛdic vt.j.eodem..quod vero Coꝛradus.et.. hoc quoq; ſciendum.qui feud.dare poſſunt.⁊ in cap.j.de ſucceſſ.feud.⁊ de alena.feud.cap.in feudo.: de feud.mar⸗ chie.cap.j.in pꝛinc.c.O.ſi capitanei.⁊ in cap.j.de gradibus ſucced.in feud.: m.c.j.de natur.ſucceſſ.feud.⁊ in cap.ſatis diſpoſitum.alias, ſatis bene. de pꝛobibi. feu. alienatio. per Lotbarium.⁊ ad dictum..ſi cui.quem ſupꝛa allegaui.vi⸗ de dictum Bald.in dicta.l. quoties. C.de ſuis: legi. Al timo hec ⁊ gloſ.dum dicit filios alterius matrimonij gau dere beneficio exceptionis huiuſmodi, inducitur per do⸗ minum Balc.in rubꝛica.C.de pꝛiuileg.dotis.ad queſtio⸗ nem, ſi maritus ⁊ vxoꝛ accipiant in emphyteoſim rem pꝛo ſe,⁊ eoꝛum liberis:an illa tranſeat in filium, quem alter er coningibus ſuſcepit ex alio matrimonio:⁊ ſic non commu nemꝛde quo vide per eum, qui ibi ponit veritatem, alle⸗ gando Specu.in authen.qui rem.C.de ſacroſanct.eccleſ. ⁊ reſponde ad.l.cum vir vxoꝛi.de conditio.et demonſtrat᷑. 18 ¶ Ad pꝛimam ⁊ tamen rationem ſupꝛapꝛoparte nega⸗ tiua factam, reſponde, quod regula illa non pꝛocedit: quoniam ⁊ multoties res pꝛohibetur alienari, que tamen ex titulo inſtitutionis olim tranſfertur in heredem: vt.l. quedam.ffde acquirendo rerum dominio.et.lj. de fund. dota. ¶ Ad ſecundam reſponde, quod non eſt verum, 19 quod ft fiſcus per omnia habeatur loco extranei heredis, maxime:cum alterius bona capit ex delicto: vt plene no⸗ tatur in..ſi. C. ad legem Juliam de vi. et. l. quoties.in fin. j. de nouationibus. et. l. inter eos.ũ. fina. de fideiuſſoꝛibus. etj. eodem.l.ſi marito publico.in.l.ſi conſtante.in fine.vbi dicetur. Summarium. 3&ꝙ Culpa in rebus alienis punitur:⁊ quid in pꝛopꝛijsꝛa vide nu.i4. 15. z. 16. 2 In dependentibus ab animo magis inſpicitur intentio, quam faetum. 3 Dolus in alium commiſſus, magis punitur, quam culpa. vſq; ad nu.6. 6 Actio legis Aquilie, ꝙ competat marito pꝛo damno in re dotali dato. à Maritus pꝛo re dotali obligatur de dolo ⁊ culpa:et vide nu. 3. ſequen. 9 Maritus ob eius culpam:an perdat beneſiciũ exceptio⸗ nis:ne conueniatur ⁊c.⁊ vide nu.j. 10 Aſurarius, qui omnia eius bona conſumpſit, ne reſtitue⸗ re vſuras teneretur:an in foꝛo conſcientie teneatur? 12 Libertus, qui poſt impetrationem annuloꝛum aureoꝛũ negat ſe fuiſſe libertum, amittit ius impetrationis. 411 C et in. ¶ Beneſicium exceptionis hu⸗ iuſmodi marito conceſſum, com⸗ petit exceptione doli ab eo commiſſi, in rebus pꝛopꝛijs in damnum vrxoꝛis: in dotalibus vero commiſſi, qualiter⸗ cunq;:et ſi maritus obligatur vxoꝛi ratione doli, vel cul⸗ pe, pꝛopꝛij:non liberatur per ceſſionem actionis: ſecus ſi ratione doli, vel culpe, alieni. hoc dicit vſque in inem. 1(LHota pꝛumo, † et ita communiter allegatur: quod in rebus alienis culpa punitur:in rebꝰ vero pꝛopꝛijs culpa⸗ —— 948 — — 2 ann 2 — tur ſolum:nõ punitur. Et his verbis loquutus fuit Im- peratoꝛ Mape ine pꝛeſente ⁊ tribuno poſt coꝛonatione, beatiſſime pater culpa in alienis rebus eſt punienda, in ſuis culpanda:ita dicunt leges mee. Non tamen aliquid allegauit niſiin voce. Mudo. Donta. d idemj. eadem l.ſi conſtante..ſi maritus. S. ad legem Zlquil! legis. la vl⸗ tima. C. mandal in re mandata. 3 de petitio heredita.lſi quid poſſeſſoꝛ..ſicut. Not.magis inſpici intentionem, 2 † qnam factum in his, que deſcendunt ab animo de quo did, vt in. l. eum qui..ſi miuria.:.§.cum aliquis. j. de iniur. in. verum. j. de furtis. et. l. diuus.ſ.de ſicarijs. vbi plene per Barto. not. Cy. C. ad leg. Jul.de vil quoniam mul⸗ 3 ta facinoꝛa.(Mot. tertio, quod magis obligat †dolus, anam culpa, qui in alium committitur directè, q́; qul in directe ⁊ per obliquum.Et ad idem dicto. cum aliquis. 4 10.5.i iniuria.. Hot. qnartonot. f regulam, quod licet vbi quis incidat in obli gationem ex vitio pꝛopꝛio.non li⸗ beretur ceſſione actionis:tamen eadem liberatur, cum in obligationem incidit vitio alieno. C Poſſumus ctiam? quintot not quod qui ideo obligatur:quia babet aduer/ ſus alium actionem/ eius ceſſione liberattr. ¶ Not.mari/ 5 to † competere actionem legis Zquilie ratione damni in re dotali commiſſi. Ad idem. C. de iure dotium lin bis. ⁊ imo conſequenter reſultat, quod ipſe rei dotalis eſt do- minus: cum illa domino competat.3. ad legem Aqnuilll. 7 item Mela„. legis. MNot. quod dolus per maritum in ſubuerſione patrimonij pꝛopꝛij commiſſus, ob hoc ſi⸗ gillatim, vt damno eſſet vxoꝛis:aufert eidem beneficium ſpe dicte exceptionis. Ad idem.C.de rei vo.actio.l.vni- 8 ca..cum autem. ¶ Hot. t maritum ratione rei dotalis obligatum eſſe de dolo ⁊ culpa. Ad idem. S.de iure dot. in rebus. ⁊5. eodem. l. ſi filio. 5. maritum. de pact. dota.l. Pomponius.alias, Pampbilus.ã.commodall.ſi vt cer- to..nunc videndũ. ¶ In tex ibi,ſi dolo mariti res dota- 9 les interijſſent ac. Quid t autem ſi interueniret eius cul⸗ pa:an tunc excludatur beneñicio dicte exceptionis?gloſſ. fentit, quod ſic in.l.verum..tempus. 3. pꝛo ſocio. Et pꝛo illa facit tex.hic in verſiculo, cum tamen queritur. ibi, dũ dicit:quia in rerum ipſius adminiſtratione, non erat cul- pa ab eo exigenda ⁊c.Ergo acontrario ſenſu, habenda eſt ratio culpe in adminiſtratione rerum dotalium. Sed ſolne, quod boc ſumi non debet:quia reſultat in iure abſo nus intellectus: vt.l.ij. cum ſimilibus. C. de conditio inſer. Quod autemreſultet, patet bic in ver. filius, in verbo, ſi dolo mariti.Ex quo datur intelligi, qunod non niſi, cum dolo mariti res dotalis perijt, excluditur idem a dicto beneſicio.¶ Pꝛo eadem tamen gloſ.facit text.noſter.in pꝛincip.volens in rebus dotalibus dolum atq; culpam exigi a marito.Sed reſponde, quod ibi loquitur quo ad vinculum obligationis de dote:nos autem loquimur quo ad excluſionem dicti beneſicij:ꝛ ideo verioꝛ videtur gloſſ. in dicto.cum autem.que ſentit contrarinm. ¶ In text. ibi, quanqᷓ; enim dũtaxat dolum ⁊c. Si ergo maritus do⸗ lo dilapidauit patrimonium ſuum ob hoc:vt non habe⸗ ret vxoꝛi dotem reſtituere:ad reſtitutionem compellitur: a0 neq; beneſicio dicte exceptionis gaudet. quod induxit bic Bar. ad queſtionem vſurarij, qui vt non haberet vſu- ras reſtituere, omnia ſua bona conſumpſit: an in foꝛo con ſcientie teneatur? Cuius deciſionem dicit Theologis re⸗ linqueñc idem dixit bie Unge.moder. autem dicunt bic, quod ſi querimus quid in foꝛo contentioſo: tunc eſt obli⸗ gatus, quaſi dolo deſierit poſſidere: ⁊ conſequenter po- teſt incarcerari:nec gandet benencio ceſſionis:vt.l.ſina.. vlt. ſecundum vnum intellectum.ſ.de bis que in frandem credi. Aut in foꝛo conſcientie, tuncſipoſt doloſam con- ſumptionem penituit,: cõfeſſus eſt:liberatur. Quia qua- cunq; boꝛa redierit peccatoꝛ,⁊ penitentiam atque contri tionem babuerit, dimittetur ſibi. de peni. diſt.jpoteſt idẽ. Quinimo liberatur, ́uis non poteſt reſtituere:q Deus non arctat, quem ad impoſſibile. argu. eoꝛum que not. de regu.iuris.ꝓeccatum.libꝛo.vi.Et hoc mibhi placet:quia ca ſus eſt expꝛeſſus. xiii.q.vlt ſires. Et ad idemn quod habe⸗ tur de vſur. c.cum tu.de rapto.c.ſuper eo.⁊ de homicid.c. ſicut dignum.§.os. debebit duplex imponi penitentia: vna pꝛopter delictum extoꝛſionis:alia pꝛopter doloſitatẽ conſuinptionis. Pali enim multiplicatio penam nõmi⸗ nuit, ſed auget:vt l. nunqᷓ́; plura. cum ſij.de pꝛiuat. delict. Audo. Roma.in pꝛimam Infoꝛt. part. n1 TEt ſie beneſiciũ dicte exceptionis 12 tra qui pꝛopꝛiam.C. de non nuune.pecu.ꝗ 13 14 55 In text. ibi q́;q́; eum duntaxat dolum ei noc 5 5 perditur drepit, loſam patrimonij ſubuerſionem. Weraitu Pterdo⸗ pter ipſius matrimonij negationem. Scd etiam po⸗ ne regule dicẽtis, quod perdit benefi cium:cum Mratio, quod eſt beneficij cauſa:vt.ſi dubitet..itad mihnegat deinſſoꝛib.ſedſi ex parte ſinterdum 3 qnoa undefe vnus ex ſocijs.in ſ.ð. pꝛo ſoc.⁊ l. ſed hocita ad cum colſ dic. Quam doctrinam etiampꝛobat Balc — in ddene n authen ã- 1 Bar. circa hoc dicit, quod libertusſi ſeen n ranen nnuloꝛum aureoꝛum, negauerit ſe fuiſſe lben ationen dit beneficium dicte impetrationis. Et alleg lann„pel, annul. aureo. Adde, quod male alleg. quia imo Anein eiuſdem titu. ¶ In glo. ſuper verbo culpam d dlrei tiam, t quam in rebus ſuis adhibet ⁊c. Etideo ten dül ritus in re dotali de culpaleuiſſima, ſiinſiis rch na diligentiſſimus:vt no.glo.in.lin rebus hic ANc d vero tenetur de dololata ⁊ leui, vt dicto.nunei A cum alijs notabilibus allega. ¶ In gloſſupery nai pa. tibi.l. ediles.. Pedius.⁊.lcum autem fin di⸗ den ibi de dolo ⁊ culpa in rebus pꝛopꝛijs commiſrino la eoercetur:quia quamuis dominiumpꝛo pꝛeſenti aans penes culpabilem:tamen ſpes erat reſolutionis euſ 3 pꝛopter redhibitionem. Et imo etiam in redotaj ba tur ratio culpe per maritum commiſſe: yt bicrquin Fus ſit tunc mariti pꝛopꝛia:tamen habetur ſpes rättndns eiuſdem pꝛopter matrimonij diſſolutionem et itcopa betur ratio culpe, per beredem commiſſe in hercdttte cuius eſt reſtitutio faciẽda:yt in lmulier.veriſtaliquis j. ad Trebel. ¶ In ead. ibi, ſed hec ⁊c.: bene:opiaidide dolo loquitur, non de culpa. ¶ In ea. ibi de hiscui ſin ſui vel alie.iuris.l.j..fi.⁊ inſtitu. cod. titul..videanvsss g. ſed ⁊ maioꝛ. Sed ſolue, quod ibi pꝛeſunebatur diis ex qualitate facti, ſcilicet ratione exceſſine caſtigatuss domini in ſeruum, ſine iuſta cauſa. argumen. Cde inti ſi non conuitij.⁊ de pꝛeſump.c.j.cuin ſi. Hic antemacaa ſolũ culpa abſq; aliquo dolo vero, vel pꝛeſunpto( glo. ſuper verbo, alium. ibi. J. ait pꝛetoꝛ.illud ac Trye T eſt ſolutio. Pꝛima Jacob. de Belui dicentis, qnod i adeſt dolus pꝛeſumptus aduerſus alios creditores:i ideo coercetur dolus reſpectu omnium: quia pꝛeſun⸗ tur, quod ſicut fraudare volebat emptoꝛ illum crecitoi quem ſciuit:ita voluiſſet fraudare alios ſiſciſſet. Sene enim malus in codem mali genere, ſemper malls yreiu mitur:vt in regula, ſemel. in. vj. ⁊.. ſi cui. q.ijſdemde accuſ. cum ſi. ¶ Sccunda Oy. dicẽtis, quod hic loquitu indo- lo debitoꝛis, qui certat de retinẽdo:⁊ ideo ſibi facliusſu curritur de dolo in re pꝛopꝛia commiſſo:vt coerceatur lum ratione eius, aduerſus quem committitur. Ibidedi lo emptoꝛis, qui certat lucrari decipiendo:c ideoſibim nus ſuccurritur:quia coercetur rationedoli,quo ad dei toꝛes omnes:non ſolum quo ad eum, aduerſus quem 6 miſit. ¶ Tertia fuit Barto.ibi:ſcilicet, qnod ibi debin fraudulenter vendens commiſit dolum aduerſusonneꝭ creditoꝛes:licet emptoꝛ commiſerit ſolum aduerſustii quem ſciuit. Ande attend itur potius generalis debit ris vendentis, quam ſpecialis dolus ementis. Ancdtat ſciendum cuius culpa, ſeu dolus in re pꝛopꝛia commiſts 16 debeat puniri: † dic, quod res eſt ita pꝛopꝛia, quocie- ſperetur debere ad alium redire:⁊ tunc culpain läs pꝛopꝛijs non punitur. Et ita loquitur bic,:in dichoſſ maritus. cunn ſimi bi not. alleg. C Fallit primo:niſ a beat ſecum dolum pꝛeſumptum reſultantem et qualte te facti: vt.d.lj.õ.fin.⁊.d.c. videamus. ¶ Fallit ſemmie niſi culpa ſit ex eo:quia culpa id ſit in re pꝛopꝛi un ſum contra iuris diſpoſitionem.C.de falmolljſſnaan S.videamus. ¶ Fᷣallit tertio miſi culpa ſit er eercnd u pa id ſit in re pꝛopꝛia commiſſum contra iuris d 9. tionem. C. de falſa mone.lj. C. de theſau..libꝛox 1 1 Lquicunq;.C. de heretic.j.ſi cui. 5. Ariſto.ſi demniene in cap.j.de vſur.⁊ ibi habes caſum, quod ldener an 0, pꝛo exercendis vſuris, eſt excommunicatus. Vlti— der ce de vſur. libꝛo.vj. Ant res eſt pꝛopꝛia:⁊ tamen önſt qd alteri poſſit eſſe reſtituenda:⁊ tunc in propui cu: etiam punitur in vtilitatem illius, cuiĩ ſperatut re i vt l.cdiles.. Pedius.hic in gloſ. allega cum alſs? ho lijs Sale uniome - Vrnnuczunein um wrqandi-, arütpoldratde — uiracztrtiuſ twmgofit gardedorerprfunt Earntopegtnlie ddpadotepadct Aaadentu ibererent Erryto dlcvis tyen rſtreremſanrſcf 4 eatunttninpot ltene lnſto. 6 Juuer npoltt wlenic ürropponemdanpote 1Cdartusſoluensooten onſegaaturlberatonem- „Deoitatunadpiascauſa ruonum onuenti „Dospſaluipoteſt muleer Implendo votum. ¹D poſtolinbemus Cde⸗ dan neyptwosermabeſe Dosmalersdiuenenti natrmoni reper⸗ dar tusexpenisockani dplmläea anancod Hauchäxeusountgen 6 alrrsgefnucde einanmütrm vnäcg dchn fmeepnar. nicmac A lo dolo pero Nlwin 4 3 di 14 Factum ſtatim poſt litemn conteſtat am dicitur factum in Dh de Pelm U.Ct Del — — , A g ells gal rrſperr 3 niiſpge 14 3 Nopb ISomer ſtaca acrae 2 Acta dicuntur facere rem notoꝛiam re pendente. denihen 3 Exceptio dilatoꝛia ſuperueniens iudicio pendente, an r„ iAAn KA jfohe ARUAeH r A e ommiſſa-nta IIIIIIII Ar 4 aßſ Ulalt 3ſ mali genere ſenpern Delinmlciſit 27 Sos, ꝙ ſolui poteſt mulieri matrimonio conſtante pꝛo Or. dicetis quod hiclox conſ 22 D ſpoſitio l.iubemus. C. de ſacroſanct. eccle. an pꝛocedat . Soluto matrimonſo. r hoc quo ad culpam. ¶ Quo autem ad dolum dic, qnod aut ille n re pꝛopꝛia commiſſus nemini eſt nociuus:⁊ tůc ſolum Deum habet vltoꝛem:vt.l.ij.C.de inreinr and. aut in re pꝛopꝛia comnnttitur in impꝛopꝛiũ tamen alterius:⁊ tunc punitur regulariter ſolum reſpectu illius, aduerſus quem comm tt tur:non autem alio:um vt hic.:.d.l. Fulci nius..quod ſi aduerſus.⁊ alijs hic in gloſ.allega.ỹt.d.H. ſed ſimeretricem.alleg. hoc. In glo. ſuper verb. culpa. fal lit in caſu dicte.l.ait pꝛetoꝛ.H.illud.que in fraudem credi. ⁊ ratio ſpecialitatis patet eꝑt riplici ſol.quam.S.dedi. Summarium. Excepto ſuperueniens pendente iudicio exclndit ius agentis, quod ab inſtio erat validun7. Dos ex triplici cauſa poteſt conſtante matrimonio vxoꝛi reſtituiꝛꝛ quando maritus cogatur: nu.zi. AMulier tenetur alimentare eius parentes ⁊ fratres,ſi e- geant, vel banniantur. nu. 22.7. 23,7 ibi quando non. Redimere captinos ab hoſtibus, eſt opus pium. ⁊ nu. 5. Inume. 25§. Dotem Wam ſine patris conſenſu filiefamilias, per ma⸗ ritum ex iuſtis cauſis ſolui poſſe:nec repetitionem eius atri competere. Poiutum pꝛo captiuo redimendo, videt ur in dubio ſol⸗ ui animo repetendi. Solutio facta pꝛo liber ando captiuo, non refert per quẽ fiat.. Pater, an cogatur in eius vita ad ſoluendum condẽna⸗ tlonem pꝛo filio: dat u0 Acto de dote ex parte mulieris eſt bone ſidei. u Exceptio peremptoꝛia ſnperueniens quandocunq; iudi cio pendente pꝛodeſtreo. pꝛoſit reo:⁊ nu. ſeq. ⁊ ſeq.⁊ nu. 19. 7.20. initio. iis 3 Judex, an poſſit volenti opponere in litis exoꝛdio reſer⸗ ſus erſus alcsc ommc 24 Haritus ſoluens dotem vpoi, in caſu permiſſo, quado uare opponendam poſt.: vide nu.z6.in fi. conſequatur liberat onem: 26 Deputatum adpias cauſas poteſt pꝛo redemptione ca⸗ ptiuoꝛum conuerti. implendo votum. etiam in captiuos ex maleſicio. terus qucm connitm 29 Dos mulieris diuertentis, an poſſit poſt reintegrat ionẽ „ riee ienAe“ 1IUTAIIOtGlPen matrimonſi, repeti⸗ ocrcctur ratonedi zo Maritus expendẽs dotem in cauſis neceſſars pꝛo vxo- mAAASA nU MArepſte tt cnm, Schhetls- * — —2³à — — — 411 30 „ aring u 1f IAN Awiugin 5 g —oe fHeIal eneralut MIAh Ar90 DODae re. ipſa inſciaran, et qnando dicatur bene expendiſſe: et quando de eius voluntate:vel ea ratum habente. iifte dlumateci 32 Intellectus ad legem ſina. C. de nego. geſtis.ſcilicet qnan do expenſum contra volũt atem alt erius repetatur.vſq; ad nu.;s. Jusenes0 36 Compẽſatio qð ct am fit in actionibus ſtricti iuris ipſo iure, ſi opponatur. ; mulier ¶ Si pendente iudicio * deſiciat id, quod eſt cau- a toncedencde act ionis, iudicium expirat:⁊ ſi Nconſtante matrimonio maritus vxoꝛi dotem ſoluat in iuſtas cauſas:vel ipſe pꝛo ea in eaſdem exponat, eatenus de dotel beratur, quatenuseſt ſolutum. h. d. vſq; ad.l.ſ cum dotem. Ludo. doc. ¶HNo. inl.ſi mulier. ꝙ exce ptio rſuperueniens pendente iudicio ius agentis exciu- dit, quod ab initio erat validũ: vnde ſequitur pꝛo reo ab⸗ ſolutoꝛia ſententia. Ad idem.3.de condict fur.i.ſi ſeruus. ver. jj. re. amo..fi. eoll. ſi cum dotẽ.. eo autẽ tempoꝛe. C. de rei vxo. act.l.vnica..⁊ hoc rei.ſ.de iniur.l.ſed ſivnius. õ.ſil o.3. ſi vſuſtruc.pe.l.vti frui..ſi poſt litẽ.ʒ.de rei ven.l. ſinautem.j.poſſidere.3.ad exhib. t gni.poſt pꝛin.Tld cu⸗ ius declaratonem vide Bar. in. j.j. de excep. ¶ Hot.in.l. 2 qᷓuis. † quod extriplici cauſa poteſtdos conſtante ma- rumonio vxoꝛireſtitui. Pꝛimo ex cauſa neceſſitatis, qꝗd eſt quando vult es alienum ſibi incumbens ſoluere. Secu do ex cauſa vt ltatis, quod eſt quando ex pecunia dotali, vult ideonea pꝛedia emere. Tert o ex cauſa pietatis et honeſtatis:quod eſt quando vult ſibi neceſſarijs indigen tibus in alimentis ſuccurrere:vel eos ab hoſtibus redi⸗ mere. Et generaliter vbicunq; ex dotis ſolutione ſeualie nat one cauſa dotis efficitur melioꝛ licita eſt quãuis ma⸗ trimonio conſtante eam vxoꝛi ſolui vel alienari nõ liceat. S. de iure do..ſi ita conſtante.⁊.l.fi.ã. de pac.do.l.ſi mulier. ¶ Ho.ſecundo ex eadem teneri mullerem ad alimen⸗ tandum eius fratres, ac parentes, ſi egeant. Ad idem. lj. C. de alen. lib.j. de adminiſt. tuto..tutoꝛ.. in ſeruiendis. l. ſccundum dignitatem.j.de tute.⁊ ratio.diſtrah.l.j..ſed nonnullos.j.vbi pup.edu.deb.j. de libe. agno.l. qui filium. T.. ſi quis aliberis.ver. igitur etiam mater. ¶ Hot.tertio ibi, tquia iuſta ⁊ honeſta ⁊c. quod piũ opus eſſe videtur captiuos ab hoſtibus redimere.Ad idẽ.C.de ſacroſanc. eccle.l.ſancimus.xij.q.ij.ſanctoꝛũ. ¶ t Rot.ex eadem vlti⸗ mo, ꝙ fil iefamilias etiam ſine patris cõſenſu ex iuſtis cau ſis dos per maritñ ſolui poteſt, adeo: vt nec patri ſuper- ſit eius repet tio. Ad idem.j.eo.l.ſi cum dotem.. ſi poſt ſolutum. ¶ thᷣo.in.i.ſed ⁊ ſi ideo.ibi, vel vt mulier eæ vin⸗ culis vindicet ⁊c.pium opus videri quem redimere ex iu ſtis carceribus. ¶ Nota ⁊ ſecundo ibi, reputatur ei id quod impenſum eſt c. Quod id quod ſoluitur pꝛo re- demptione captiui, videtur in dub:o ſolui animo repe- tendi:non autem donandi. An autem hoc ſit verum/ſi fi⸗ lius redimat patrem: vel pꝛo eo condemnationem ſol⸗ nat vel contra:⁊ quid in matre: dic vt.C.de captiuis.lli⸗ ber captus.Et ponit Builiel.de Cugno in.hfrater a fra⸗ tre.de condictio. indebi. Bartol.j. de pecul legato.l. Sti⸗ chus.ꝛ vide quod idem no. n.l.ſi cum filius.j. de donatio. 7.. heredes..ſi filius.6 famil erciſc.⁊.Iſi filius. C.de neg. geſtis.⁊ ego plene dixi poſt Bald. in authen. ex teſtamen⸗ to. C. de collatio. ¶ Mot. ex eadem, rquod non refert per quem ſiat ſolutio pꝛo liberando captiuum ex vinculis:cũ vt hic apparet, quocunq; ſoluente debeat relaxari. Ad idem.C.de captiuisl.cum et poſtliminſ.a. de nego. geſt. An autem pater poſſit tcogi in vita ſua ad ſoluendum condemnationem pꝛo filio:notat Bald. in.l. ley Coꝛne⸗ lia.j.de vulgari ⁊ pupilla. Abi ſcripſi de ſoluendo.j.de ſo lutioni..ſolutionem ⁊ indicium.j. de nouatio.l. Stichum. 10 S. fina. cum ſimi. Hot.ex eadem, actionem † de dote ex parte mulieris eſſe bone fidei. Ad idem.(.de rei vxoꝛie actio.l.vnica.. ſed ſi non ignoꝛemus.inſtit. eodem.5.fue⸗ rat. Quid autem ex parte viri, dictum eſt in.i. de diuiſio⸗ ne. ð. eod. ¶ In text.l.ſi mulier.ibi, expirat iudicium ac, Et ſict except o peremptoꝛia ſuperneniens qnandocũqᷓ; pendente iudicio ante ſententiam pꝛodeſt reo.⁊ ad idem iura in notab.allegata. Idem eſt in exceptione declinato ria indicis: quoinam ⁊ illa quamuis in litis exoꝛdio de⸗ beat opponi:vt in l.ſina.C. de except io.⁊ in..ſeda ſi ſuſce perit. S. de iudic. tamẽ ſi poſtea ſuperuenerit:poterit poſt opponi.S.de arbitr.l. non diſtinguemus. g. cum quidam. extra de offic. deleg. c. inſinuante. Quod tamen limita:niſi ſuperueniat poſt cõcluſum in cauſa:quia tunc illa ad im/ pecliendam pꝛobationem ſcientie, opponi non poteſt: vt ſingulariter determinat Joan. And. de oꝛdine cognitio. cap.cum dilectus. Quod ego confirmari ſoleo taliratio⸗ ne: quia non eſt dubium, quod in notoꝛio non poteſt iu⸗ dex, vt ſuſpectus recuſari. de appellationib. cap. pꝛopo⸗ 12 ſuit. vbi eſt caſus notabilis. Sed poſt t concluſum in cau⸗ ſa acta iudicij aperta faciunt rem notoꝛiam:vt not. In⸗ nocen.de appellationib.cap.ex inſinuatione. et babetur bona gloſſ. cap.ſignificauerunt.alias incipit, ſignificauit. in verboloquere.de teſtibus. Igitur videtur quod poſt concluſum in cauſa ex ſuſpicione:tunc pꝛoueniente non poſſit tunc recuſari, quaſi tunc merita litis ⁊ cauſe ſint no 33 toꝛia. Quid autem in dilatoꝛia t exceptione dic: quod ius canonicum vt tur bis verbis, ſcilicet quod illa debet epponi ante litis ingreſſum.de iudic. cap. inter monaſte⸗ rium.ius vero cinile dicit, quod debet opponi intrs litis cxoꝛdia.(.de pꝛobatio. l. exceptionem⁊ meltus. C. de ex⸗ ceptionib.l.pe. Quod Innocen. in cap. paſtoꝛalis. de ex⸗ ceptionib. declarauit, id eſt, ante litis conteſta. in ipſa lit. 14 cont eſta. vel ſtatim poſt. Quoniam ſatis † dicitur fieri in pꝛimoꝛdio, quod iit ſtatim poſt litem conteſtatam: vt 32 ——, pꝛobat tex.not.iuncta gloſ.ſuper ver. narrationemin.liij. 15 circa pꝛin. C. de iura. calum. ¶ Fallitt autem regula: pꝛi⸗ mo ſi erroꝛe facti nonfuerit oppoſita ante: quoniam tunc opponi poterit poſt:xt.lerroꝛ.quamita ibi exempliſicat 16 gloſſ.C. de iur. fac. iʒnoꝛantia.( Secundo, niſi t ſit ex- ceptio excommunicationis: quoniam illa poteſtin qua- cunq; parte litis opponi:vt l.exceptionem. de except.⁊ in 17 lijj. eod. titu. Cy allit j tertio niſi ſtatutus fuerit termi⸗ nus certus ad eas opponendas:quoniam tunc poſt non poteſt opponi niſi ſuperuenerit de nouo vel niſi ſcientia antiquitus competentis nouiter habeatur: vt in. Ö.pa⸗ ſtoꝛalis. Ad idẽ. c nulli..c.vt circa. de elcc.in. vi. C Quid 18 Tautem ſit iudex volenti opponere in litis exoꝛdio, reſer⸗ net opponendam poſt an ipſe hocfacere poſſit:⁊ conſe⸗ auenter ille poſſit opponere poſt:dic qð queſtio pulchꝛa eſt⁊ dubia. Et apud Zegiſtas pꝛimo tetigit Wutri.in l. ſi ſideinſſoꝛ.in pꝛinc.S.qui ſatiſda. cogan. Poſtea vero indi uerſis locis varians do. Bal.ſcilicet inl.exceptionem.⁊ in Iperemptoꝛias. C.ſen. reſcin. non poſ. inl..licriminis. C. qui accuſ.inon poſſ.apud Canoniſtas Archi.quem do. Bal.allegat ſed coꝛrupte.iij. q. vj.exceptio. cum ipſe e alle⸗ get.ij q.v.mihi vero videtur quod inualida ſit huiuſmo- di iudicis ſententia.ſ.parte appellante. Quod quidẽ pꝛi⸗ mo pꝛobo ex doctrina tex.in.i.ſ.in ver. neq; omni..de fer. ibi, dũ dicit:neq; enim ſententia pꝛetoꝛis iuri publico de- rogare poteſt ac. Secundo videtur mihi caſus expꝛeſſus, ⁊ ad hoc pꝛopoſitum notab.de iudi.c.exhibita.⸗bi Papa ad inſtantiam partis appellãtis irritauit pꝛoceſſum eius indicis, qui in oppoſitione ⁊ cognitione exceptionis iure peruerterat oꝛdinem. Sinautem pars non appellat:pꝛo⸗ nunciatio poterit eſſe valida, tanq́; lata cõtra ius partis, iuris erroꝛe non expꝛeſſo.vt in.c.cum inter vos.de re iudi. ⁊ in.l.j..idem cum contra ſacras.cũ ſi.j.que ſent.ſine app. reſcin.Et ergo tunc poterit pars poſt opponere. Quod pꝛobatur ex doctrina gloſ.tertie ad pꝛopoſitum ſingu.ꝛc. in.c.ex conqueſtione.de reſti.ſpo.dicentis, quod vbicunq; pꝛopter iniuriam iudicis dilatoꝛiam exceptionem ſuo in tempoꝛe non potuit pars opponere: poterit opponere Ppoſtea:ne factum pꝛetoꝛis ipſi parti pꝛeiudicet. 3. ex quib. cau.maio.l.ſed a ſi per pꝛetoꝛem. dico etiam validam eſſe reſeruationem, ſi de conſenſu partis aduerſe illa facta fue rit. Quoniam licet ſit dubium, an conſenſu partiũ poſſint ſolennia iudicij omitti:tamen conſenſu earundem poteſt iudicij oꝛdo peruerti.vt no.glo.ij.in.c.cum olim.de cauſa Poſſ.⁊ eſt ſingularis, dicens valere examinationem teſtiũ de conſenſu partium factam ante litis conteſtationem: vbi ſecundum iuris oꝛdinem debetpꝛepoſterari vt extra 49 vt lite non conteſta per totum. ¶ Fallitt a⁊ quarto dicta reʒula:niſi ipſa exceptio ſuperuenerit poſt:⁊ ita iuret qꝛ tunc poterit poſt opponi:vt pꝛobatur in.l. eleganter.in.. ſi quis poſt.5.de condi.indebi.⁊ habetur glo. Legiſt.in.l. ij. C. de conſoꝛ. einſdem lit.: in.l. Pomponius.5.rati.6. de pꝛocura. Quam tamen fallentiam limitauit ſingulariter Inno.in.d.c.cum dilectus.de oꝛd.cog.⁊ hic Ange. refert ⁊ in dicto.a.rati.⁊ in.d.l.ij. niſi illud ius excipiendi, quod ſuperuenit poſt, poſſit deduci per viam actionis in alio iudicio:pꝛout poteſt poni exemplũ in exceptione ſpolia/ tionis, inxta. c. fi de oꝛd. cogni. quoniam tunc non poterit poſt opponi ſed aliud indicium per viã exceptionis debe bit de nouo reſtitui. Quod dictum non reperitur alibi: Fi ipſe Inno.non ſe clare firmet:mec etiam.l.hoc poſ⸗ it bene pꝛobari.ſed tene menti:quia eſt magna eius au- 20 thoꝛitas. ¶ Fallitr vltimo in minoꝛe: vt in.l. minoꝛ. xxv. ann.omiſſai. 5. de mino. Quod tamendeclara per ea que no. Inno.in. c.coꝛam felicis.de in integ.reſti. ¶ In text l. quãuis.in t ex.ibi, ſed vt liberis ex alio viro agentibus ⁊c. 21 Sed eſt dubitatio: an conſtante matrimonio, ſi non vult maritus vxoꝛi ob has inſtas cauſas dotem ſoluere, poſſit compelli:⁊ dic, ꝙ non. gloſ. eſt oꝛdina. in.l. mutus..j. 5. de iurẽ dot.in verbo, poteſt. Et illam ratione confirmo:quia tex. ibi buic ſimlis dicit per maritum ex iſtis cauſis con- ſtante matrimonio vxoꝛi poſſe ſolui. Certum eſt autem, 8 ea que ſupponuntur noſtre poteſtati, non ſubijciun uriuris neceſſitati. ã. de iudi. l. cum quicquid.C.quomo. ⁊ quando iud. C Intex ibi, aut parentibus conſulere, ⁊c. 22 Et ſic ex dotet poteſt vxoꝛ alere parẽtem inopem, etiam exulem:yt dicit tex. in. d. lanutus..j. vnde notandũ, quod Audo. Roma.in pꝛimam Infoꝛt. part. 23 1ſiſit bannitus, co: quia rebellis ſue cinit 24 Hoc, qð ratione cenſeat᷑ t ſolutum mul 25 de vinculis vindicet ⁊c. ergo pium † ſᷣm do. parenti exuli ſeu bannito tenetur filina u re. Et ad idem tex.in auth.inc ii uen deeſta, mitur.Cde inceſt. nupt quod limita dupli neynde niſi ſit bannitus pꝛopter cauſampacis fraer.Pino, ctiam ex patrimonio Paterno, quod aq eum. qnoni täͤc tenetur alimentapꝛeſtare:vt eſt caſus ſina e uenitno hominem. de pac.tenend in vſib.feud. Seenüe 1 atie. S Alit tunc cum poſſit filins eum occidere:vt; Ktis: qnoman relig. vbi eſt caſus not.⁊ quod no. Garto inlſt ant cum inceſtu. 5.liberto jde adul. Ergoa ſibi in acitni gare:quia hoc agere eſt agentem occidere dicn n d lib. agno.⁊l necare. C In tex. ibi, imoei recte ouken ſori, n. conſtante matrimonio:z ideo conſeqnarun na dienss rationem. Intellige ſipꝛobat maritus conſent ne liere in iſtas cauſas expoſuiſſe: quoniam liber 1 emu conſequitur ad inſtar creditoꝛis eccleſie, ſen ünd non aliter repetit, quam ſi pꝛobet conuerſum in d m ſeu ciuitatis vtiliat em:vt in authen. hocius porre dühe in.l.ciuitas.5.ſi certum peta.ita gloſtingn conenalr militudine no.⁊ ex illo tex.qui bene pꝛobat in ni 9 creditoꝛibus..de iure dotium.quam valdenoaditan ctum eoꝛum iurium. ¶ In tex.l. ſed ſi. imo bbiy 3 t mulier WMelnl 10 Bal captini ex vinculis redimere, etiam ſi ibi ſit ex inſta cauſi cd maleficio, pꝛo qno venit imponenda Pena pecuniaria ei e cuniaria iſte tex. indiſtincte loquatur. ¶ Item eſt rrgmatun d z5 cundum t eum, quod executoꝛes deputat ac diſtrbuen dum ad pias cauſas, poſſunt diſtribuereinradengtiana captiuoꝛum, etiam iuſte ⁊ ex cauſa maleſich, Cxven 27 ar. ſᷣin Bar. quodt licite cõſtante matrimoniopoſſtnu lieri dos ſolui pꝛo implẽdo votum factum perſeataʒ aliqnem ex ſuis neceſſaras:qnia ſi licita eſt ſouutio itʒ pꝛo liberatione coꝛpoꝛis:vt hic:ergo multo magispoi beratione anime, que qualibet re eſt pꝛecioſior indiſn cimus.C.de ſacroſanc.xij.qj.pꝛecipimus. de penian 28 miſſ.c.cum infirmitas. ¶ Sed ſuccedit pulchun dũ bium, an diſpoſitio dicte legis, ſancimus. volentis ia ptinoꝛum redemptionem alienari poſſe res ecqeſe ſai habeat in captinis ex maleſicio: glo in.d.c ſacrounxia ij.quam hic allegat Bal. ponit dubium:ſed n trmat o des. Mihi vero videtur, quod ſi eccleſia poteſtcaptunm bunc ita honeſte ac occulte iuuare, ꝙ ipſa non inaditi malam opi.puta:quia dicatur maloꝛum auxilixtrix tune alienatio in hanc cauſam poſſit fieri: quia hoc al uct ſia reis maleſicij poteſt auxilium pꝛeſtare xiiijqotii qui.xxiiij.q.v. reos ſanguinis defendit eccleſia. Alas u tem dico ꝙ non quoniam malis viris miſericoꝛdie opn ſubtrahimus potius, q́ᷓᷓ inpendamus dicit tex pulche xiii.q.vlti.ſi res.⁊ ita mibi videtur. ¶ In glollſi muli 29 in fi.⁊c. In hoc t an dos mulieris diuertentispoſt rant grationem matrimonſſ, poſſit repeti, dic bꝛeuiter,q at matrimonſ reintegratio eſt ſequuta incontinentii tm dos data, eſt irrepetibilis, ſiue per vxoꝛẽ, ſiue eius pan ſiue alium extraneum data fuerit.Et buius eſt ratio di plex. Pꝛima: quia pꝛopter accelerat am reintegraten factam, diuortium caloꝛe iracundie pꝛeſumatur fuiſſe a ctum.Et ſic cum pꝛo non facto habeatur. cenſetur vese monium ſemper duraſſe, ꝛ nunquam diſſolutum fuſt Hoc pꝛobatur in.l. dinoꝛtium non eſt.. de diuot nin ñ non diuoꝛtium.⁊ de iure dotium.ct er generaltuet gis, quicquid caloꝛe. de regu.iur. cum ſi. Secũda qlia 3 incontinenti factam reintegrationem, cenſetur cemn trimonium, non diuoꝛtium:vt.. pleriq; de rituni ur.. reintegratio eſt ſequuta ex interuallo:⁊ tunc ideſen des dit ipſa mulier:eſt irrepetibilis. Et huius eſtraude conſtituta in pꝛimo, cenſetur tacite repetita m boc 3 M do:⁊ ita loquitur hic. Pꝛobatur autem hoc Inlpi 6 vxoꝛij. eo.in. ldotem.⁊.ldiniwIpoſt dinortium lier poſt diuoꝛtium. 3. de inre dot. Ant dos fult di — äyno- . 4 eintegratio mattin patrem, vel extraneum, ⁊ tunc ſi reinteg ſtirrepeti dos reinte .. 1„ 0,/„— grata:vt pꝛobatur in..icum maritus. ſide pac⸗ . cõſenſus coꝛum:⁊ tunc dos eſt repetibilis:ſt p 11 cg jiiß b rregaaui amorgan ft dunoqnase, ts utvral ratene gle „p rnd, ſe iis Qur ſbiconum rrtun pnnia nen inſohenäisſdes readotäſcvipnpllier den ctamqpeglterwide ntwrinpatxrepgpllo, adninſtatmjanliſg tamenpurboccaſupottt rilimeairione qhr eTertoo qniaregulanp modeſtgetum noſtrono drusptlitatem etonno Polimms ehanſirctum! ſttmqrir rſedgni rtenrdüntarrdüttg ricennoquifnpüeike Räprnteondgenrütah Krdonecſorjsenncoyi rretinrlim arn u ira eannn 4 madexbg dillsſellegis Kruasſletgigdelh eoll inſulam ſ.ſi.. de nup.l.ſi vt pꝛoponis. ¶ In gllſed ⁊ ſi ideo. ſuper verbo, maxime ibi, ſed foꝛte idem ſi non ha tee be itratum, ꝛc. Pꝛo huins declaratione gl.† dic tres eſſe Nr 30 caſus Bm Bart. Mꝛimus, qð aliquando maritus exponit nd cöſtante matrimonio dotem in iſtas iuſtas cauſas de ſue c vroꝛis voluntate: ⁊ tũc inducitur ipſius liberatio. Ita eſt n caſus hic. Elliquando exponit ſine ipſius vxoꝛis volunta- temnon tamen contra:⁊ tunc duo ſunt caſus. Pꝛimus, qð aliquando exponit maritus in redimẽdo ab hoſtibus ne- ceſſarium mulieris. cui ip̃a ſucceſſura erat:⁊cuius ſucceſ⸗ ſione fuiſſet pꝛiuata, ſi redemptio fuiſſet neglecta:vt in ca ſu authen.ſi captiui.de epiſc.⁊ cle.⁊ tunc inducitur mariti liberatio:quoniam vtiliter geſſit negotium, qõ eſt vxoꝛis re ipſa:iuxta notata in.l.ſi pupilli.õ.ſi Titij ſeruum.⁊ H. itẽ queritur..de neg.geſt.ꝛideo ratum habere compellitur: vtl. Pomponiusſcribit ſi negotium. eo. titu. Secundus ſimaritus exponat in redẽptionẽ matris, vxoꝛis ſue, cui ipſa non erat ſucceſſura:⁊ tunc dicit Bar.huius impenſe e.. ulh rationem haberi debere ad inducendam liberationẽ ma de z Ocp.nl nnu riti. Pꝛimo: quia geſtum cenſetur negotium, qð eſt vxo⸗ eur dorumon ris naturali ratione, que dictat ipſam debere ſubuenire ter,fſibi coniunctis. Que ratio nibil valet pꝛopter duo: qæ ea⸗ men dem ratione deberet baberi ad inducendam mariti libe⸗ rationem, ideo impenſe de dote facte pꝛo redimendo ex⸗ mi tanit traneum:quia tunc geſtum eſt negotium, qd eſt vxoꝛisra e ipe tione naturali dictante quẽlibet debere alteri benefacere: : e1 LJen i vt in.l. ſeruus ea. de ſer. expoꝛ. Sed hoc eſt falſum ⁊ contra Le dee dey 3 es dpu, Hunc textum, qui tantum in neceſſario loquitur. igitur ⁊c. undiſntumm Secundo: quia video qò ⁊ naturalis ratio, que dictat quẽ rercuuſs mi debere ſubuenire cõiunctis, locum ba in pupillo, cuius ſi nrddſtantemne tutoꝛ expoſuerit in alimẽta parentũ pupilli, aut ſoꝛoꝛum, inpdo rornfn velfratrum eiuſdem, non tenetur. et Puius eſt ratio: quia r niaſenc geſtum eſt negotium, qd eſt pupilli naturali ratione:vt.lj. Disnticcrot S.ſed nonnullos. j. de tutel. ⁊ ra. diſtra.⁊ in. l.tutoꝛ ſᷣm digni inan katem§.in ſoluendis.j. de admi tut. Et tamen video, qòð ſ tutoꝛ dotẽ ſoꝛoꝛi pupilli ex alio patre nate, vel matri eiuſ⸗ dem, etiam que aliter nubere non poſſint: non poteſt hoc tutoꝛ imputare pupillo:vt l.cum plures H.cum tutoꝛ.de adminiſtra. tut.j.⁊ in. I.j.pꝛeterea.j. de tutel. rati. diſtra. tamen pur hoc caſu poteſt dici geſtum negotiũ, qð eſt pu pilli naturali ratione, que dictat aiunctis ſubueniridebe re. Tertio: quia regulam habeo generalẽ, q ex negotio, quod eſt geſtum noſtro nomine, omnimodo tamen ad al⸗ terius vtilitatem, et non noſtram, pꝛout hic:obligari non poſſumus, etiam ſi ratum habeamus: vt in.dl.ſi pupilli. §. item queritur.ver. ſed quid inquit Pedius. Mouetux ⁊ ſecundo art. per hũc tex. in verbo de neceſſarijs ſuis. qõ videtur loqui ſimpliciter de neceſſario quolibet. Sed M reſpondeo:ꝗqð generalitas huius legis ſequentis in boc nus p inpencansdut verbo, neceſſarijs: cum coniuncta ſit cum.l.pꝛecedenti, de- artanibiridetm CS bet reſtringi per illam, quetantum loquitur in redẽptio/ randosmuliensdit nefratrum, velparentum, vel alioꝛum in pari gradu. Bo nonüpoſitrepcdnn num eſt argumẽtum, qò exlegum cõiunctione inducitur: mregrnockkſcqutainatn vi.l. Hallus§.ille caſus.j. de libe. ⁊ poſthu. Et ideo verioꝛ ds fuepernoi eſt in hoc caſu opi. Ange. tenentis hic cõtrarium moti, ſo dnafrerttbust: lummodo per. d..ſipnpilli..ſi Titij ſeruum. qui nibil fa- rter ceertmt eit:vt ex teipſo clare videbis.(Tertius caſus pꝛincipa⸗ ncereuzt lis † eſt,ſi expendat maritus contra vxoꝛis voluntatem a erbabetnat pPꝛinci. Quoniam tunc buius impenſe ad inducendum li⸗ unnanabe berationemnon habetur ratio ꝓer.l.i. C.de nego. geſt. et lſi pꝛo te.S. man. que volũt me non teneri:cum aliquid ex⸗ e aredokium.ter Pancs cotra meam voluntatem in meam vtilitatẽ, ſi pꝛo⸗ Sdeimnede anſec 3 itio expꝛeſſapᷣcedat. 2ld qne iura adijcias quatuoꝛ rederegu onen t32 velquinq; notabiles fallentias. Pꝛima niſi quis r expo- untentesname nat mutuandoalteri flio exiſtenti in ſtudio:: ita diligèter tumFn rmn operanti, ꝙ peritus efficiatur: quoniam tunc q́;nis cõtra nutacrintenn g patris voluntatem, tamen repetitur. glo. eſt vna⁊ ſingu in rcpctibliset ng Iſed ⁊ Jul.qð dicitur.a.ad ace.⁊ facit qð habetur.C. nſcturtacte eo.titul. Macedoniam. Et ratio eſt fauoꝛ publice vtilita ohaturaee, tis, cuius intereſt ſtudioſos et peritos habere:vt in pꝛoe/ „ „ur 1ZI di Probe 7 i ruün- io inſti it i . iiIpokei 3 mio inſti g. fi. ¶ Secũda,ſiquis expoſuerit in funere de⸗ Lrne edoks— neti: quia tunc qᷓnis contravolũtatem heredis, nibilo⸗ rnſane n, munusrepetit: vt eſt caſus ſing. in.l. ſed ſi quis. idẽ Na⸗ ſanſadse beo, ait. alias ſi pꝛohibente. 3. de religio. C Tertia ſi im⸗ ddencum, 34 pendat pꝛo liberando illum, pꝛo quo ſi non facta eſſet ſo den nnxtns. her lutio,incurriſſet in penamperſonalem. Quoniam etiam 129 t vonaxec 3 ru tunc quis contra eius voluntatem, nibilominus repeti⸗ — dosckfnpulll 29 ſ 88 dnad Soluto matrimonio. tur: vt no. determinat Jo. Andin. claicus. de focompc. lib. vj. in nouella. Et facit qð no. Bar. in.l. Stichus.j. de pe 35 cu.leg. C Auarta ſi accedat medicus ad infirmum gra- uiter, ſeu alius pꝛo eo impenſas in medelis faciat: quoniã ⁊ ſi contra eius voluntatem, merces tamen impenſaq; pe- titur:vt no.glo.ſingu.lxxxiij.diſt..j. CAltima in.. ſi quis a mancipijs veliumentis.et..ſi ille.ð. de inſtitoa. ¶ In ea. a ibi.C.ſi dos conſtante matrimonio.l.j.⁊c.⁊ cõcoꝛ..dotes. in authen. de nup.ꝛ etiam cum his legibus concoꝛ.tex.⁊.l. ſed pꝛo rata.s.de religio. ¶ In gloſ.ſuper verbo,bone ſi⸗ 6 dei.ibi, eo compenſato ⁊c.⁊ bene, quoniam ractiode dote, bone ſidei eſt. vt hic vides. In bone fidei autem iudicijs olim ipſo iure fiebat compenſatio:vt in.l.poſteaquam. de compenſa..licet, ſecus in ſtricti iuris. vt. I. debitoꝛ. in gloſ. S.de nego.geſt. Sed hodie etiam idem in ſtricti iuris ex- ceptione oppoſita ab homine:vt in§.in bone fidei.inſtit. de act.⁊.l.fi. C. de compenſat. ¶ Et ad id quod ſupꝛa dixi de reſeruatione exceptionum vide no.per Bart. in.l.nam ⁊poſtea.in pꝛincip.de iureiuran.qui tamen non loquitur de terminis noſtris. Summarium. 2. 1& Caſus omiſſus quando remaneat in diſpoſitione iu⸗ ris communis:⁊ nu.5. 2 Pꝛouiſio ſpecialis hominis, quando deroget generali?: numero. 20. 7.21. 3 Pꝛouiſum in vno caſu, non cenſetur pꝛouiſum in alior et numero. 4. 6 Pater ſtipulatione, extraneus vero dotans pacto, poſ⸗ ſunt ſibi actionem ad repetendam dotem appꝛopꝛiare:et de ratione.nu.io.vſqᷓ ad nu.iʒ. 3 Pactum nudum patris pꝛo dote filie reddenda, an ſit nullum: 9 Zerbum vnum relatum ad diuerſas perſonas, poteſt di⸗ uerſimode intelligi. 1I Facienti ex neceſſitate, magis fauetur, quam fac ienti e voluntate. 12 Diſpoſitio generalis, qò non cõpꝛebendat, niſi caſus qui ſunt de ſpeciebus ſui generis. 14 Pactum de dote lucranda:in caſu moꝛtis, an babeat lo-⸗ cum vxoꝛe depoꝛtataꝛ? nu.1z. 15 Moꝛs ficta quãdo idem operetur, ꝙ moꝛs vera: ⁊ nu. 16. ⁊ vide nu.6l. 17 Weahtis appellatio ne, ſemper in dubio intelligitur de na turali. 18 Intellectus ad.l. fi. C. de poſthu. heredi.inſti.⁊ ſeq. 22 Dynus fons legum. 3 Intellectus ad.l. Beblius Marcellus. de pactis dota. et nume.ꝛ 4. cum ſequen. 25 Filiafamil. an de iure. ff.habeat heredẽ in dote? ⁊ nu. 60, 25 Dos eſt quid vniuerſale. 23 Dos an moꝛtua fllia ſuperſtitibus liberis ad patrem re⸗/ uertatur: 30 Heres anomalus, quis ſit⸗ 35 Lucrum dotis in caſu omiſſo, an ſpectet ad maritum, an vero ad filios, an vero ſit ipſius vxoꝛis: ⁊ vide nu.ʒb. cum ſeq.⁊ nu. 45. ⁊ ſeq. 37 Heredis inſtitutio an inducatur per argumentum a con trario ſenſuꝰ ⁊nuze. 39 Diſpoſitio legati ſeu fideĩicommniſſi, an reſultet per argu⸗ mentum a contrario ſenſu conditionis:⁊ nu. 40.⁊.ſeꝗ. 42 Argumentũ a cõtrario ſenſu in cõtractibꝰ quid operet᷑? 43 Lucrum, qð remonetur ab aliquo contemplatione alicu ius, illi applicatur, cuius contemplatione remouetur. 44 Diſpoſitio emanans contemplatione alicuius: ʒ eio yer ba in alium dirigantur, illi acquirit actionem. 45 Conceſſionis effectus, quod extendatur, quatenus cauſa eius extenditur. 47 Argumentuma contrario ſenſu, an habeat locum in ſta⸗ tuto? ⁊ vide nu.ʒ 2.cum ſeq. 4 Statutum inquantum fieri poteſt ad ius commune re- duci debet. Statuti verba impꝛopꝛiani:vt reducat᷑ ad ius cõmune. 49 Conuentiones ſunt ſtricti iuris:⁊ tamen ad conſonantiã cum iure cõmuni reducuntur.⁊ arguit᷑ a contrario ſenſu. c ¶ Aduertito ad hoc gloſſe⸗ ma ab Kudo. huc allegatum: qm̃ nõ ſuo loco citat᷑:qñ quidẽ eſt gloſ.g.ſi mu⸗ lier. l.ſi cum do⸗ tẽ.j. quod pꝛo⸗ pter cõcoꝛd. al⸗ legatas nolui⸗ mus iterlinire, ———— — — u e.— —— 91 Audo. Roma.in pꝛimam Inſoꝛ part. 50Statuta equiparantur vltimis voluntatibus, que redu⸗ cuntur ad conſonantiam cum iure cõmuni in eis argui- tur a contrario. Argumentum a contrario ſenſu, qò babeat lo cum in ſen tentijs. Et quod per coniecturam ſumitur, non dicitur pꝛopꝛie ſumi.nu.57. 53 Statutum, qð non extantibus liberis, femina ſuccedat: an illis extantibus ſuccedet:⁊.S. nu. 47. cum ſeq. 59 Caſus omiſſus, an⁊ qñ habeatur pꝛo omiſſo:remiſſiue. 62 Axoꝛe ⁊ viro ſimul decedente, in caſu dubij lex pꝛeſumit vxoꝛem pꝛedeceſſiſſe. , ¶ Qui pꝛoui⸗ J cum dotem. det ſibi in vnũ Sſum, alteri videtur renunciare. h.d. ſm vnũ ntellectũ.vel ſic.Caſus f omiſſus remanet in diſpoſitione iuris cõis:⁊hoc ſiue loquamur in cotractibꝰ, ſiue in ſtipulationibus:vt bic, in pꝛin. ſiue in appellationi/ bus:vt in cle. appellãti.de app.ſiue a teſtante:vt in.l.cõmo diſſime.ff de lib.ꝛ poſthu.⁊ in.l.ex his.j. de excu.tut.ſiue a canone:vt in.c.ij.de trãſla.pꝛela.⁊ in.c.is qui.de ſenten.ex- com. lib. vj.⁊ in cle.ne Romani.⁊ in cle. cõſtitutionẽ. de ele- ctio.ſiue a lege:vt in.l.an in totũ. C. de edi.pꝛiua.ſiue a ſta tuto etiam iurato.c.penul.de iureiur.ſiue a cõſuetudine. 1a. C. que ſit longa conſue. ſiue ab impetrante pꝛiuilegium vel gratiã:vt in.c.ſuſceptũ.de reſcrip.lib.vj.⁊ in.c.cum in il lis.⁊.c.cui de non.de pꝛeb.lib.vj.ſiue a cõcedente gratiam vel pꝛiuilegiũ:vt.d.c.ſuſceptũ.⁊ dictis iuribꝰ.⁊l.ſolemus. g. ſi.ff.de iudi.ſiue in pꝛeſcrip.vt.c.auditis.⁊.c.cum olim.de pꝛeſcripa.cum contingatde deci.facit qò no. Inno.in.c. cum diectus.de capelmon.cl.H.hoc interdicto. et qð ibi no. Bart. ff.de iti. actuq; pꝛiua.⁊ in omnibus iſtis caſibus, caſus omiſſus habetur pꝛo omiſſo:et remanet in diſpoſi⸗ tione iuris cõmunis.qð tene menti in diſpoſitionibus iu ris cõmunis.h.d. ¶ Mot.pꝛimo ſcõm vnum intellectũ, qõ pꝛouiſio t ſpecialis hominis, derogat generali pꝛoniſioni legis, quo ad illum, qui ſibi pꝛouidit. Ad idem.C. de pact. conuenl.ſ j.de pꝛecario.l.⁊ habet H.cum quis.j. de lega.j. .ſi fandũ ſub cõditione. Stichũ.Et dic de hoc vt no gl. 2 Cy.in lij. C. de iure emphy.⁊ Bald.in.l. vbi adbuc. C. de iure do.⁊ in.l.ſfi. C.de repu.here. et qð habet᷑ in.l.iiij ſiꝗs 3 cõdemnatum j. de re iudi. CBo. ſecundo, † ꝙpꝛouiſio in caſu noſtro, nõ inducit eandem pꝛouiſionem in caſu alio: imo in eodem tacite inducit conſenſus excluſionem. No 4& ta tertio ſecundum t intellectum Petri, quod pꝛouiſio in 5 vno caſu non extẽditur ad alium, nec quo ad pꝛouiſionis identitatem:nec quo ad pꝛeiudiciũ pꝛouidentis. Ad idẽ 3. de pacl.ſi vnus H. ante omnia. C Ho. ſecundum eundẽ. Ta⁊ ita cõmuniter allegatur:qð caſus omiſſus remanet in diſpoſitione iuris cõmunis, Eld idem. 3. de condi.ob cau⸗ ſaml.ſi extraneus.et dic, vt infra dicam. CMo. ex eadem 5 †yvltimo, qð pater per ſtipulationem, extraneus vero per pactum appꝛopꝛiare ſibi poſſunt actionem ad dotem da tam repetendam.Ad idemj. eo.l.quoties.C. de iure doll. auia C. de pac. conuen l. ex moꝛte. C. de rei vxo. act l. vnica. 7 F. accedit. cuin ſi.(In gloſſ. ſuper verbo, mulieri. ibi, vt B. titu. jl.ſi filia, ꝛc.⁊ cõcoꝛqj. eo.l.filie. C. de repu.lldubium. ¶ In ea bi/ſi vero a patre vllum;/ ⁊c. fvult ergo gloſſatoꝛ qð pactum nudumpatris pꝛo dote filie reddẽda, nu llum ſit:⁊ conſequenter ſibi eam actionem non appꝛopꝛiet inca ſu, in pacto expꝛeſſo.Et ſecundũ hoc ad tex.noſtrũ, qui vi- detur dicere contrarium, reſpondet:qð verbum pepigit, ꝛout refertur ad patrem, ſuppleatur per ſtipulationem: icet pꝛout ad extraneum poſſet ctiam intelligi depacto nudo qð valet ad appꝛopꝛiandum ipſi extraneo de dote actionem:vt in iuribus a notant bus allegatis. CAnde 9 ſecundum hoc t no. non eſſe abſurdum verbum vnum ad dinerſas perſonas relatum, diuerſimode intelligi cũ non poteſt intelligivvnifoꝛmiter. Ad idem liij in fi. iuncta glo. S. de offi.pꝛocu. ¶ Ael ſecundo ſol uit:qð qᷓ;uis vera ratio deciſionis coniungat etiam extraneum:tamen deciſio ſo⸗ lum extraneum reſpicit. Quod quidem cõmuniter repꝛo- batur: quia ſequens determinatio adiuncta pluribus de- terminabilibus, debet ea pariter determinare: cũ poteſt equalitate ſeruata:vt l.iam hoc iure.⁊ll. Lucius.j. de vul⸗ S. ⁊pup. j.de leg. iij.l. ſi legatarius§. ſi. C.de impubl. quã⸗ uis. C. de teſta. mili.llin teſtamento.(Ande ſoluit Bart. frrien icens, qò quamuis nudum leat ad appꝛopꝛiãdum ſibi dotis actionem-= 2n incucendam renunciatonéeiuſdem mentansxl ad uoꝛem ipſius filie. arg.lplane.in pꝛinꝗ del uomiſſoinfe, eſſe mentem tex. Hoc autẽ impꝛobat hic 85 S.hae dict bant. j modernioꝛes dicẽtes, qs pꝛopter nn erend, nunq́; videtur renunciare, quis iuri alias 6 emention pꝛobatur in l.certi condictio.. quoniã ſgitun tente ſupꝛa. Hec ob.d.l.plane.quoniãlicet ibi trãſl 1 fieurpan cta eſſet inualida:nihilominus cum conſtererd lgan ne expꝛeſſa, illa nõ debet inualidare traf nracchd men. leg. l. ſitamen tranfferam. attẽto,ꝗd leeidedh adimi in minus valida voluntate: cum nuda d doſi eoꝛum ademptionem ſufficiat:vt.l.militis coch Lnnessß teranus. j. de teſta. mili.l. ex parte.⁊ Jiij.. ſij 1 ſe In caſu autẽ noſtro de ademptione expꝛeſſan zeuie Et hãc ſolutionẽ ſenſit Gar.·m eũ ina.ſi iure dotte Ael.ij.ſolue, ꝙ ibi agitur de pꝛeindicãdo legaldf lesii magis de facili fit:vt in dictis iuribus. In caſu uu ſtro agitur de pꝛeiudicando ſibi ipſi, q nõſit itaſ runn vt in.o H.quoniam. Tu autẽ aduerte:q— niam igitur.nõ multũ videtur vꝛgere. Ibienim 1 3 pulatus altert inutiliter mutuam pecuniã redai: 3 tur ſibijpſi ademiſſe certi cõdictionẽ ex uumeranmut pliciter facta oꝛtam:qꝛ cenſetur voluiſſe quererxdnſn tacita cõditione,ſi illi queri poterit. ar.ſi mein S5 ſi quis vi..differentia.j.de acqui.poſſigir aütinedeß ciente:qꝛ illi querere nõ poteſt pꝛopter inutiitati ſ 1 tionis, remanet ius agẽdi ſibi. Caſus autẽ moſte üibu diſſimilis:vt ex ſe patet:vnde de vno ad reliquinon adtt illatio. Pꝛo eius tamen opi. quia veraeſt, alegoſngii rem tex.in l.ſi ita ſtipulatio. C. de oper.lib danten dĩtoy ctrinam, ſcilicet ꝙ nõ poteſt quis ex ea cõuentione, an vt inutilem impꝛobat, querere in fanoꝛẽ ſnipreſun nem voluntatis ipſius, qui inutiliter cõuenit. Secic idem tex.no.in.l.ſi quis ante. in fi. ſcðm vnnmintelln glo.verioꝛem.j.de acqui.poſ.vbi eſt expꝛeſſum,ꝙpermi actum inualidum nõ cenſetur renũciare iuri ſidi aiusn lido queſito. Et pꝛopter hec duo, opi. Garto noneſten pactum patris noͤn, 10 ¶ In ea ibi, † eſt ratio:vt ibi ⁊c. In hocſc;,que ctnat diuerſitatis, qõò pater ſtipulatione, nõ autempactonnco- poteſt ſibi appꝛopꝛiare actionẽ de dote: extraneus fen etiam pacto nudo. Solẽt aſſignari quatuoꝛ yelqunon tiones. C Pꝛima:quia patri eſt per legem puonſimeyt abſe q; alia cõuẽtione actio de dote ſit cõmunis uss: ie vt..ij H. ſed qð in patris.S. eo. Non autem extraneo:qile ſimpliciter dans cenſetur mulieri donare, in cmiusfanoi ler inducit fictam ſtipulationem:yt in.d.lvnicaſactedt Hec ratio nõ videtur bona:qꝛ ſicut ſolidam actioni qʒ rendam mulieri, caſu quo pꝛomiſſio dotis fimplicter i tollit pactũ extranei:vt in.d.H.accedit.ita eSt paritgriln cõmunionem actionis inducendam debettollerepacun patris:vt idem iuris ſit de parte quo ad partemqdeu to, quo ad totũ:vt.l. que de tota.de rei ven.⁊quiſcitaa vſur.⁊ in.c.paſtoꝛa.S. item cum totum deoffi deleg Iin quia ex ea ſequeretur, qs bec ꝓuiſio cõmunionis ftui fauoꝛẽ patris, redundaret in eius leſionẽ, cõtra. ano re. ⁊. nulla. de annu. lega. Scsða eſt ratio: qꝛpater cogti filiam dotare:nõ autem mater, auia, vel extraneusrtli C.de do.pꝛomiſ.⁊.qui liberos.Z.de ritu nup.(qne ini liter nõ videtur bona:qꝛ per hoc magis videtur fübun, ripatri grauato ⁊ neceſſitato ad dotandũ, qnamiſia traneo,qui nõ niſi ex voluntate donat. Quoniã tegujnaj cit magis faueri quid facientibus exneceſſitate/qn 33 qui ex volãtate:vt l.ſi fideiuſſoꝛ g.ſi neceſſaria: ſan 4 recog. Item: qʒ officiũ paternum ad hoc eum nea Nas, non debet ei eſſe dãnoſum:vt lſi quis ex ſignavonbis ſimi.ĩ.quemadmoteſta.apert. Item:q afnicto non 4 alia dariafflictio: vt ltam dementis. C.de epiſcoan u dinus. cum ſi. de offi pꝛeſi. Jtem quia patrisi 4 ſtate non habẽtis, officium etiam eſt dotarẽ ſtanen di fi. C. de do. pmiſ.⁊ tamẽ ille appꝛopꝛiare ſibi pote Antt nem per pactum:vt in d.accedit. H.e traneũ Ce ſbi tertia ratio datur:qꝛ actio filie iam queſita nonporriii auferri ſine eius voluntate. argu.. eo.lqnoties m au Sed hec ratio pꝛeſupponit falſum qðſit queſita ime renda:cum non nata ſit conſtante matrimom O,fi co lolh 'nalcat. reinopo Tuarzninnſu oluuguckatvetendi nümacumperparen rien geſiederoverenta tinieLſtseingan! Amrtierrrdoistr onlieerretawrin erte adle mote Rauoahte mübperoriacomusy crguoddmlodotenſi ſbjcftiecömunterconye ein booqpipſeerercitun onſenteenepeleatacene riscgſameethecpatenth loxen mboctitn Jgit vpropiiarenonpoſitta däege nitn:ſperſty nammhocgrauauerit ſl üponitarſbiato on dtonemſädtiſentrillain fauorfngtrinteteſiſeg oſerranei Jgtur ral cum mutunpoſttibiacdn ananisdeinrin( eremümnen urtetinten canedendche äſtn liCon f L'ME Kan ocenſeturpoln 1 dercrend poteſtpogtr n Kins agäch ſbi Laſusarin „ d erPnoͦ pokeſtquis gegtim auerere i fauoiſnn es pfus quiinmtereönn. IlRqois antein fiſcommmn de acqal.poſybieſteryrin aum nõ cenſetur renieareine tpropter becduo, opi Wmn Trettratoytibi c Inhach ſd pater tipulationenöana propuare actionẽ de dote ndo. Solät aſſignariquatw auma quus patrieſtperlegen ctione actio de doteſtt eöma Sin patris 5.co. Hon auteme ns cenſetur mulier donun tan ſtipulationennyt noln ndetur bonæ:qſicut olcm ri caſu quo promiſſodotbi ranci:t in d.accedtaci actonis incucencamdch iurssft depmnteqnocim ntlque detotadenene dora.ſtemcum tcrumden cretur, O5 ber pulſocim redundarctin eusleiehene nn leca Scdaectrænegie annu.leg4See arr nö autem mater,anl, CrLg lberossdeftdin — A to addotätii rjould facientbls, ei mg. nceiuſbrßüätn Ve ogerumai, poficüpr. asgin errette Intsag⸗ ettan denells g 3 vrt ltam. Thuig vt l. ij.j. de do. pꝛelega.⁊ in. I.⁊ ſi. alias verſicu. no. nnlatnrenenden auna ſtante tali ratione ſequeretur, quod nec per ſtipulationem poſſet pater ilie auferendo ſibi actionem appꝛopꝛiare: vt.d.l. quoties.⁊llcum a ſoce⸗ ro.C.de iure dot.⁊l.ſi. ð.de pact.⁊l. Stichum..ſi.j. de no⸗ ua.ð. de pac.do.l.ſcum dos.qð tamen eſt falſum:vt hic.et d. quoties.( Elliafuit ratio Ange. hic, et in.l. lecta. 3. ſi cer. pet. dicentis ſe vltra omnes nouiſſime bãc rationem aſſignare, ſcilicet, qò cum traditio dotis, quam facit pater pꝛo filia:ex neceſſitate legis reſultat:vt.9d.l. qui liberos.cũ ſimil. merito non poteſt veſtire pactum nudũ: vt paciſcen ti patri pꝛopꝛiam cauſet actionem. Quoniam neceſſaria traditio non inducit veſtimentũ pacti:vt no.gl.in.l.in tra⸗ ditionibus.⁊ll.ſi intra..de pac.licet voluntaria ſic:vt.l.le- gem.cum ſimi.C.o.titu.⁊ ita etiam dixi in.l.ſi extraneus. Que ratio quamuis coloꝛata, tamen eſt euidenter falſa: quia ſecũdum hoc ſequeretur, qò pactum nudum patris emancipãtis appoſitum, in dotis traditione:cum ille etiã dotare teneatur:vt in.d.i.fi.C.de dot.pꝓꝛomiſ.non veſtire⸗ tur dotis datione. Sed hoc eſtfalſum:⁊ ctra.d.l.vnicam. g. accedit.et.extraneum..de rei vxo.igitur ⁊c. ¶ Alia fuit ratio:quia ſunplex pactum non poteſt nouare actio/ nem:ſed ſtipulatio ſic: vt inſtit.quibus mod.tol.obliga.O. pꝛeterea. Que quidem ratio non eſt bona. Pꝛimo: quia non aſſignat differẽtiam inter patrem ⁊extraneum:quod eſt id, qð queritur:ſed inter ſtipulationem et pactum nu⸗ dum.Secundo:quia ex hac ſequeretur, qò pactum nudũ extranei non poſſet nouando adimere actionem compe⸗ tẽtem filie. iuxta dictum..accedit.quod eſt falſum: vt ibi, 7.0.I. auia. Ande aduertendũ, autenim queritur, an pactũ nudum factum per patrem, vt ſibi appꝛopꝛiet actionẽ do- talem, veſtiatur coherentia contractus: ⁊tunc dicendum eſt ꝙ ſic. Caſus eſt ſingu.in.l.tale pactum.ʒ.fl.3. de pactis. Aut an veſtiatur dotis traditione: et tunc dicendum, qð non!licet veſtiatur in extraneo: vt in.d.§.accedit.d.l.auia. 28d.I. ex moꝛte. Ratio autem diuerſitatis poteſt aſſignari multiplex:quia cum ius patrem releuauerit in hoc, ſcili- cet, quod dando dotem ſimpliciter filie, non intotum: ſed ſibi ⁊ filie cõmuniter competit actio ad dotis repetitionẽ: ⁊ in hoc, qð ipſe exercitium eius actionis licite habet filia conſentiente, vel ea tacente, et non habente contradictio- nis caſum:vt hec patent in.lij.quod ſi in patris.et..ſi.⁊ Ldotem.in hoc titu. Igitur voluit grauare in hoc, vt ſibi appꝛopꝛiare non poſſit actionem per pactum nudumtra ditione initum: fed per ſtipulationẽ. Cum autem extra⸗ neum in hoc grauauerit, ſcilicet, vt ſi dotẽ ſimpliciter det, vel pꝛomittat:ſibi actio non competat ad eius dotis repe titionem:ſed cẽſeatur illa in totum donata mulieri, cuius fauoꝛe fingitur interceſſiſſe ſtipulatio de ſibi reddendo:vt inH. extraneũ. Igitur voluit in hoc releuare, vt per pa- ctum nudum poſſit ſibi actionem dotisappꝛopꝛiare.arg. Leum qui.6.de iureiuran. ¶ Tertia ratio poteſt eſſe hec, qõ patri eſt pꝛouiſum, vt in actione de dote, que eſt cõmu- nis ſibi ⁊ filie, ipſius ſit exercitiũ vt ſupꝛa pꝛedicto modo:⁊ ei non fllie fieri debeat reſtitutio:vt in authen. ſed qᷓʒuis. Cde rei vxo.act.⁊ in.J.fi. C.communia vtriuſq; iudi.cum ergo pater facit ſimplex pactum d e ſibi reddenda:nõ cre dit ley qð velit innouare pꝛouiſionem ſibi factam a lege: cum abſq; pacto etiam ſtante communione actionis, de⸗ beat ſibi fieri reſtitutio:vt dixi. Sed potius ſecũdum pꝛo⸗ uiſionem iuris intelligatur paciſci, qò nõ poteſt in extra⸗ neo excogitari, cui nulla eſt facta pꝛouiſio, ſi dotẽ pꝛomit⸗ tat ſimpliciter: ideo in eo pactum vires habet ſecundum regulam dicentem:quod intraditione rei ſue quilibet pa ciſci poteſt:vt.d Ilegem.C.de pac. lj. C. de pact. conuen. 20.Nin traditionibus. Et ſecundum aliam, ꝙ pacta incõ/ tinenti appoſita pꝛoducunt actionem:vt.l.petens.et.l.in bone fidei. cum ſimi. Q.de pac.Eỹt ſi dicas, pur per ſtipula tionem poteſt pater nouare. Reſponde, qð illa inuenta eſt, vt perimat: vt in.d..pꝛeterea. et in.l. Aquiliana. cum ſeq.S.de tranſactio. Ideo pater ſtipulando creditur vel⸗ le impedire in filie perſona natiuitatem actionis: cum foꝛ tioꝛi, quo poſſit, vtatur remedio:⁊ ad hoc pꝛincipaliter in- nento. Poteſt etiam alia aſſignari ratio, ſculicet, ꝗò pꝛoui ſio communis actionis de dote eſt facta in fauoꝛem filie, ⁊ non patris: quia de iure communi in totum debet patri queri ratione poteſtatis:dum nil ſit in pꝛofectitijs imnu⸗ Soluto matrimonio. tatum.in l.cum opoꝛtet. C. de bo.que lib. nimirum ergo ſi contra iſtam pꝛouiſionem factam in filie pꝛecipuum fauo⸗ rem lex de facili non permiſit patri, cuius iuri voluit dero gari, ſubuenire pacto: ſed ſolum ſtipulatione. Que ratio penitus ceſſat in extraneo, cuius iuri nulla facta eſt dero- gatio:⁊ cui voluit per pactum nudum poſſepꝛouideri:vt magis alliceretur ad dotãdas mulieres videns ſe ſimpli⸗ ci pacto poſſe illis auferre dotis repetitionẽ:⁊ vt eius mu niſicẽtia circa dotationes non retardaretur. Quod de fa cili contingeret, ſi videret ſemper neceſſarium eſſe ad ap⸗ pꝛopꝛiationem actionis ſibi faciendã, recurrere ad diffici⸗ le ſtipulationis vinculum.Eỹt in hanc rationem me dedu- xit text.in ſimili. in l.ij. Ibi, dum dicit:ne patrũ in liberos muniſicentia retardetur. C. de bo. que libe.⁊ in authent.vt liberti decetero.ſi quis autem. Ibi dum dicit:ne domi⸗ noꝛum in ſeruos retardetur liberalitas ⁊c. Que quidẽ ra tio ceſſat in patre:cum ille nõ ex liberalitate, ſed ex neceſ⸗ ſitate dotet:vt.d.l.ſi.C.de do.pꝛomiſ.et d.l.quiliberos.et bec vltima omnibus eſt melioꝛ. ¶ In eo ibi, ſed ſolue:vt ibi ⁊c. Solutio, ibi datur, qð ibi ſtipulatus fuit dotem ge- neraliter, ſcilicet, in omnem caſum ſoluti matrimonij: hic autem ſpecialiter in vnum caſum ſoluti matrimonij tan⸗ tum, ſcilicet, moꝛtis, vel diuoꝛtij. Sed certe hec ſolutio nõ Iz eſt bona pᷣm do. Bal. hic:quia diſpoſitio r generalis nõ po teſt compꝛehendere, niſi caſus, qui ſunt de ſpeciebus ſui generis:vt.l.item earum..interemptum.j de legaiij.⁊ l. ſi quis ſtipuletur.j. eo.⁊.l.cum querebatur.j.de verb. ſign. Sed caſus non ſoluti matrimo nij,de quo ibi queritur, nõ eſt de ſpeciebus generis compꝛehenſi in actione de dote reddenda in omnem caſum ſoluti matrimonij: vt ex ſe pa iʒ tet. igitur ⁊c. ¶ Ande cõmuniter appꝛobata ſolutio, ⁊r eſt: q ibi in caſu omiſſo non cenſetur dotans pꝛoſpexiſſe ex vi foꝛme contractus:ſed ex eo:quia cauſa cõtractus redu⸗ cta eſt ad non cauſam:vnde competit cõdictio ob cauſam que quandoq; oꝛitur tacite extra id, quod agitur:vt.l.ſiis qui.ᷣ.ſi libero..commodati.Et ſi dicas:quare ibi in caſu omiſſo, non cẽſetur dotans renunciaſſe cõdictioni ob cau ſam.ſicut hic actioni de dote:reſpondeo ſm Bart.ꝛ bene, q hic operatur fauoꝛ ſecuti matrimonij:cum eꝑ eo indu⸗ catur pꝛeſumptio donationis dotis ſimpliciter date per extraneum:vt in.d.accedit. Que quidein pꝛeſumptionõ reſultat matrimonio non ſecuto:vt.i.ſi ego. in pꝛinci.ã.de iure do. ¶ In eadẽ ibi, per ingreſſum monaſterij:ſecus ſi 14 depoꝛtatione, ꝛc. vult t ergo gloſſatoꝛ qò pactum dotis lucrande in caſu moꝛtis, non babeat locum vxoꝛis depoꝛ⸗ tatione ſecuta:vt.l.⁊ ſi alia.j.de bo.dã. Et huius eſt ratio: quia per eam non diſſoluitur matrimonium, ſi durat ma⸗ ritalis affectio: vt.j.C.de repudi licet habeat locum ſecu to ingreſſu coniugis in monaſterium. Et huius eſtratioꝛ quia iure ciuili per ingreſſum alterius ex coniugibus ma trimonium diſſoluitur:vt in.l. Deo nobis. hic allegata. et in.g.ſi vero conſtante.in authẽ.de ſ anc.epiſco. De iure au⸗ tem canonico, ſi non eſt carnalis copula ſubſecuta, induci⸗ turdiſſolutio per ingreſſum alterius vnius, altero etiam inuito:vt in.c.verum.z.c. ex publico.de cõuerſione cõiuga toꝛum. Carnali vero copula ſubſecuta, vtroq; ingredien te diſſoluitur:altero vero in ſeculo remanente, etiam ſſ il⸗ lo conſentiente, alius qui ingredi velit: non poteſt, niſi in tantum tranſiuerint dies ſui, qò amplius de incontinẽtia ſuſpicio eſſe non poſſit. Quoniam tunc ſoluitur matrimo nium, quo ad thoꝛum:licet non quo ad vinculum cõiugij, cum non poſſit tunc remanens alteri nubere:vt hec patẽt in. c.vxoꝛatus.et. c.coniugatus.⁊.c.cum ſis.eo.tit. Et hinc 15 dicunt hic modernioꝛes:qð cum † de iure canonico moes ſicta, que introducitur per ingreſſum monaſterij, nõ ope⸗ retur eundem effectum, quam moꝛs vera:quia ſecuta moꝛ te vera alter coniunx licite ſecundo nubit:ſecuta autem ci⸗ uili non:vt ſupꝛa dixi:nerito pactum de lucranda dote in caſu moꝛtis, non babebit effectum, ſtatim ſecuto ingreſſu, ſed ſecuta moꝛte naturali. Quoniam vbi moꝛs cinilis in actu, de quo queritur, non operatur eundem effectum, quem naturalis, naturali non cõparatur: vt patet in. d. l.j. Cde repu. et in. d.l.at ſi auia. Ego tamen cõtra puto:quia video iure canonico deciſum in fimili, quod legitimatio filij, que non petitur a patre viuente, ſed eo naturaliter moꝛtuo, etiam ſi ingreſſus ſit monaſterium, de iure ciuili: vt patet in. lj.g. ſi impuberijj. de colla. bono.: in autben.ſi e ü 34 — —ÿõ ——ʒ——— —— —— ua mulier.C. de ſacroſan.eccle.de iure canonico petitur ſtatim poſt iugreſſum patris moꝛte naturali non erpe⸗ ctata:vt in.c.cum ſimus.in verbo tunc, vbi eſt caſus ſingu laris.de reg. ¶ In eo.ibi licet ſit argumentum cõtra, 7c. 16 dic qõ ibi T quo ad caſum, de quo querebatur, moꝛs ciui- lis introducebat eũdem effectum, quem naturalis: ⁊ ideo ei equiparatur:⁊ eius habet vires: vt patet in.l. Gallus. cunq;j. e. ¶ Ad materiam vide conſilium do. Moariani Sodini de Senis.quod incipit, Symon Garnabei.⁊ do⸗ mina Mariana, ꝛc. vbi plene diſtinguit. Quid ſi vxoꝛ ſola 1” g.⁊ quid ſitantum.j. de lib.⁊ poſthu.⁊ ſi quis filio S. quo- V W fuiſſet ingreſſa religionem, ſecũdo, quid ſi ſolus Symon: tertio, quid ſi ambo feciſſent pꝛofeſſionem de iuſto: ſecus ſi non induceret eundem effectum:quia tunc non equipa⸗ raretur illi, nec eius haberet vires. et ita loquitur.l. ex ea parte. inſulam. hic allegata.l. Statius Floꝛus§. Coꝛ- 17 nelio felici.de iure ſiſci.j. Illud autem fno. qð appellatio/ G ne moꝛtis in dubio ſemper intelligitur naturalis:niſi, vbi V reperitur expꝛeſſum, qò includatur etiam ciuilis. Nec eſt doctrina glo.oꝛ.xvij.qj.· placuit.⁊ in.c.ſuſceptum.de reſcri ptis. in. vj. arg.l.ſi. C. de his qui veniam etatis. cum ſimili. n ea.ibi,ſed argumentum extra eo.de poſthu.here. 18 inſtitu l.ſi.⁊c. dupliciter datur hect ſolutio. Pꝛimo, quod ibi verba erant ambigua:⁊ apta compꝛehẽdere, niſi vnũ. Sed certe bec eſt falſa:quoniam illa verba, inſtituo poſt⸗ bumum, qui naſcetur intra decem menſes poſt moꝛtem meamnon erant apta compꝛehendere caſum natiuitatis poſthumi intra decem menſes pꝛoximos moꝛti teſtatoꝛis viuentis:⁊ tamen compꝛehẽdunt:vnde ſecundo ſoluit hic Ange.quod ibi igitur compꝛehẽdunt alium caſum:quia abſurdum foꝛet, ſinon compꝛebenderet contrarium men ti teſtatoꝛis: qui voluit decedere teſtatus:vbi ſi nõ cõpꝛe⸗ henderet, decederet inteſtatus. Sed hec eſt falſa, ⁊ de dire cto contra caſum.l.cõmodiſſime.j.de libe.⁊ poſthu.⁊ ideo ſolue:vt ibi per Bar. ¶ In eadem ibi, alij dicunt in eman 19 cipato lo qui, ⁊c. Hec eſt falſa ratione, f que ſequitur: ⁊ q tunc pater diceretur etiam extraneus: vt in d.l. vnica.S. extraneum. C.de rei vxo. ¶ In eadem ibi, eligẽdo vnum expꝛeſſe, alij videtur renunciare: ⁊ conſequenter ipſi filie 20 actionem de dote r appꝛopꝛiare. Pꝛo hoc facit ſᷣn Dy. quia pꝛouiſßo hominis facit ceſſare pꝛouiſionem legis: vt dã. ſin. de pactis conuen.cum alijs ibi notabilibus allega⸗ tis. Sed hec ratio non eſt bona ſᷣm docto.dommuniter:qꝛ verum eſt, quod pꝛouiſio hominis facit ceſſare pꝛouiſionẽ legis extrao:dinariam, non autem oꝛdinariam: vt no. glo. in.l.ij.C. de iure emphyte. Sed quatenus lexpꝛouidet, q dote data ſimpliciter per patrem, intelligatur actio eſſe cõmunis ſibi a filie, pꝛouiſio eſt oꝛdinaria: licet quatenus pꝛouideat eſſe actionem filie, pꝛouiſio ſit extraoꝛdinaria. Cum iure oꝛdinario ⁊ communi id pꝛofectitinm, quodeſt penes filium, ſit totaliter patris:vt.l.certum. C. famil. erciſ cun. ⁊.d. L.cum opoꝛtet.igitur ⁊c. Puta pꝛouiſio hominis facit ceſſare pꝛouiſipnem legis in eo caſu, in quo eſt facta pꝛoniſio:non autem̃ in alio. Bar.tamen⁊ Bal.⁊ cõmuni⸗ ter alij ſequuntur hanc opinio.ſcilicet, quod in caſu omiſ⸗ ſo per patrem actio ſit integra filie: quia hec determina⸗ tio huius tex. ſcilicet, in eum caſum, in quem nonpepigit, eſſe mulieri actionem ⁊c.cum referatur ad duo determi⸗ nabilia, ſcilicet, patrem ⁊ extraneum:debet ea pariter ter⸗ minare, er quo poteſt equalitate ſeruata: vt. d.l. iam hoc iu re. cum alijs allegatis. fecus ſi non poſſet: vt.d.l.ij. in fine. de offi.pꝛoconſu.¶ Aduertendum tamẽ, quod ipſe idem Parto in l.ſi conſtante.in.v.ſeu.iiij.q. ſecunde partis.. co. dicit hanc deciſionem pꝛocedere, vbi ipſa dotata tempo- re ſtipulationis ſeu pacti, eſſet pꝛeſens, quoniam tũc pꝛo- pter eius pꝛeſentiam diſpoſitio in caſu omiſſocadit in pa ctum tacitum:ex quo ſibi queritur integra actio: ſecus ſi dotata eſſet abſens:quoniam tunc, cum diſpoſitio nõ poſ⸗ ſit cadere in pactum pꝛopter abſentiam perſone, cuius Pꝛeſentiam illud requirit:vt l. ij. 6. de pactis.merito in re⸗ uunciationem non poteſt cadere, ſed in pactum ficꝗ. de le Sa.ijlſi ita ſcriptum.. ſub conditione.⁊.l cum ſua mate⸗ ria. C. de pactis. Gar. de Saly. bic in repe.ſua euius dicta appꝛopꝛiant modernioꝛes, dicit bic hoc eſſe falſum, quo- niam tacitum pactum, ex quo bic mulieri incaſu omiſſo, queritur actio, non deſyderat pꝛeſentiam perſone, cum Ex pacto tacito, etiam abſenti queratur. Q.de pactisij. et A udo. Romain pꝛimam Infſoꝛ part. ſi creditoꝛes. In quibus eſt caſus.Et quia rid tra iſtam lindiſtincteloquentem, non habi tione pꝛeſe entie ſeu abſentie mulieris Tu 2 3 dicte.l.ij.⁊d..ſi creditoꝛes.loquitur wes nertergteg. pacto abſenti queritur exceptio, nos autem dad rtacto cain, quo tractatur, an ex tacito Pacto abſ oquimureo actio. Et ſic caſus ſunt diuerſi: cum ninon ruerxnu alteri exceptio, quã actio queratur: vt patet nn llen 3.quibus mo.pign.vel hypo. ſol.iunctallſ berien j. ad Trebel ⁊ in.l. reſcriptum. kf.. Heredi res pecuni litem in duobus. fi. 3. de pact. Pꝛetereaco 1— tiliter:quia ſi diceremus ex tacito pacto dunn— dins ii lieri queri actionem, cõcurrerent ſ pecialitates trusmu ma qð pactum nudum pareret actionem cont iin §. igitur nuda. cum ſimi· Secunda qdpactun zegen retur ſine pꝛeſentia alterius partis coͤtra dieanlſe tia, quod licet alias pactum veſtitum veſtiat aua dum iuxta ſe poſitum:vt no. gloſ.ſing. in lij.Cde unnu, traditur in.d..petens.⁊ dliuriſgen.. qninimo vnne eſt verum inter eaſdem perſonas paciſcentes unadi inter alias ab illis diuerſas:vt eſt caſus noiin! Kan ca.Sed hic veſtiretur in fauoꝛem perſone dinrſene ſcentibus, igitur ⁊c. Clarum autem eſt pluresſpenani tes circa idem regulariter non concurrerexyt fcumf 9 de do.pꝛomiſ.niſi dicamus, qð quemadmodumfano 8 tis eſt ſpeciale:vt ex pacto nudo et expꝛeſſo garar, f mulieri pꝛeſenti actio dotis, etiam ſi dotansſt nans vt eſt caſus j. col. Caius. ad finem. Ita etim querarr pacto nudo t acito in caſu huius legis. Qmnünrng riter taciti et expꝛeſſi eadem eſt virtus: vtlan qxddʒ cer. peta.⁊l. iij.de verb. obliga. cum ſimi. Aaldetanandu bito in hoc pꝛopter pꝛemiſſas ſpecialitates, qneebxxr ſultant: vnde non firmo ſed relinquo cogitandũ(as uertendum tamen: rquia huic lecture quamcommui ſequuntur doc.refragatur tex.l inter ſocerum am ter.. de pac.dota.vbi in caſu omiſſo dos cedit lucona riti, non autem queritur innlieri, pꝛout hic videturaul tex. Ibi enim dicitur, quod cum inter patrem ⁊ gnenm, conuenit vt defuncta in matrimonio ſine liberis fliados patri reſtitueretur. id inter contrahentes actum ſicetu vt ſuperſtitibus liberis defuncta filia, dos retineatun.an 22 huius contrarij ſolutione Dy. fons legũ in qvocici lio:vt bic Bar. refert, foꝛtiter dubitauit, iinaliter dicis— ibi caſus moꝛtis fllie ſuperſtitibus liberis,nonfittʒtil⸗ ter omiſſus, ſed tacite pꝛouiſus per argumentiacontra- rio ſenſu, quod intelligitur venire ex tacita mantediſo⸗ nentis.j. de teſtamen l. qui teſtamẽto. C. mulier Cdeñi. L.apud antiquos.cum fimi.Et imo eo caſu doscectʒedi citur lucro mariti pꝛopter ſuperexiſtentiam libergidi autem caſus fuit totaliter omiſſus:⁊ ideo in iloo quann dos ipſi mulieri. Et hanc ſolutionem, de quactamtan mẽtionem Dyn. in. c. quod ob gratiam. de reguiutns C.de legibus¶.qð fauoꝛe.ſequitur hic Bal dicens/pete⸗ videri caſum in pꝛeal l.inter ſocerum.vir dotem ii d citur, qõ ex pacto expꝛeſſo patris veniunt fiij ad dots ſecutionẽ. Si ergo hoc ibi operatur pactum erpeſim eadẽ ratione debet operari tacitum:yt in.o ci intaia d.l.cũ quid.cum ſi. CSed certe hec ſolutionõ ricetudo na:qꝛ qua ratione ibi in fauoꝛem virireſultat arauna a contrario ſenſu, eadẽ recte intuenti deberetrelitne pic.Si enim dotãsfacit pactũ, ꝙ ſoluto matrimoniod 4 ſibi reddatur per diuoꝛtiũ, quare a cõtrario— bet reſultare hec diſpoſitio, ſeʒ, ꝙ eo ſoluto perman dat lucro viri, pꝛout reſultat ibi erppacto, q mormna trimonio filia, ſine liberis, dos patri reddatur: rbarc trario ſenſu,ꝙ moꝛtua ea cum liberis dos per yu E neatur, nõ video.(Ande ſcõaſſolutio fuit Fars e uiſo hoc diſputãtis, quem refert⁊ ſequitur hic Ba ſi⸗ tis, qo ibi dos retinetur per virum pꝛo ilijs ſupe 4 tanq; pꝛo heredibꝰ malieris, cuilucrũ dotis in d ſo eſt queſitũ.Et ſic illa cõcoꝛ.cũ iſta.⁊ pꝛo hoc dr riu ſum in.l. Beblius Marcellus. 5. de pac. d04 ſünſ 00 rationes hoc cõfirmãtes. Iꝛima:qr pꝛeſumptocaat nationis eſt in mulierem in caſu omiſſo. vt in fa onuſ Scða:qꝛ pᷣſumptio eſt, ꝙ pater dotas magis 1 lü nados ſo velit diligere filiã, q liberos, in quos,q nonm e 6.2, zbꝰ j decocht nulla cadebat affectio. ar.j.de leg.1 qui fliab 1oenon 2 aſe mißiusgi 7 gola leff ionn vooltn antai . S gdund anſ 1 1 cibs Mbo N 4 pam „H Adn mascxima zasrcftinomi 1 aüoniſoacärnd d arlaſtrinäſpatts dübuiio noopohit rrcfetaiwimisght Pxwimorin füchancei 1(Sunatttcran didctr ödesckſer reegmertenonenine motwusergtriceodoh üſcerrjevlmmiame rixro Raponqöbin quuemunfutcauſtas eametpatemquecom dicisinnbustrachtura ſco Quodautem cömmn bionuemtumeratpery liofneliberss dos perſ ſeyobitpxer ſczadnat wopixeſbilieelietp matrimoniolderitamen! 4 p nretur int 10 „ Qlarum autenth adicamus dcamus 9d quenache .pt ern 273 n— „eer packo nuco tt pig, )— 8 ½ 44 n clododis erian idgah 8 1 atoincaſu buinslegs ohn. ppꝛeſſi eadem eteits denedleramades Ppter premüſtasſperaltas non frmoſcdreinqgocgn men-Tquiabuiclecture qune crefragatur texlint dn ota vbiin caſn omiſſodos tt- nqueritur mulieri, pontn acitur, quod cuminteyrn functa in matrunonofixlie rur.id inter contrahents sliberis defunctafiindonn ſolutione Dr. fonsleginn refert fortiter dubltantt ſ s fllie ſuperſtitibus lbers itacite pꝛouiſusper aauns dintelligitur venneextaclu tunen ui teſtanätoCE os cum fimi Et imococain nt pꝛopter ſuperexitenin uttotalteromiſſusr deon ri Et bancſolutionen di mn c.quodob grarun d od fauote ſquitur biPan- demon. Beblius g. vlti. Tertio ad idem tex.ſᷣm intelle ctum gloſ.in.l. Lucius.j. de here.inſti. vbi ſi pater grauat filium, caſu quo deceſſerit ſine liberis: liberis exiſtẽtibus, nõ cenſetur puidere illis.ſed filio:vt faciat ſicut vult. Ita ergo in pꝛopoſito in hoc caſu omiſſo, ſeʒ ſuperſtitibus li⸗ beris, non cenſeturpater pꝛouidiſſe eis: ſed eius flie, cui poſtea decedenti ipſi in dote heredes erũt. ¶ Pꝛo hac ſo 33 lutionis veritate indagãda t pꝛimo videndus eſt intelle⸗ ctus dicte legis, Bleblius Marcellus. que difficilis eſt. Dieo igitur, ꝙ illa ad pꝛopoſitũ nibil facit: quoniã ibi pa ter ſtipulatus fuerat medietatem dotis remanere penes maritum:mnedietatem vero reſtitui fratri vxoꝛis, ſi illa in matrimonio decederet ſine liberis. Accidit caſus, ꝙ illa deceſſit ſuperſtitibus liberis poſt factum diuoꝛtiũ:⁊ ſic nõ in matrimonio:deciditur, qò maritus vigoꝛe pacti, nibil ex dote percipit:q non euenit caſus expꝛeſſus, qui erat, ſi in matrimonio decederet cũ liberis. Sed euenit caſi us ſe⸗ paratus, ⁊ totaliter omiſſus: cum deceſſerit non in matri⸗ monio, ⁊ cum liberis:vnde ad hũc caſum totaliter diuer⸗ ſum conuentio illa lucrãde dotis trahi non potuit:vt.d.l. ſi vnus.. ante omnia. Item deciditur, ꝗò ipſe Beblius marcellus maritus per medium filie, quam percepit ex vxoꝛe ſua, ante alium terminum, cõſequetur medietatem dotis, cũ illa ab vxoꝛe fuerit inſtituta vna cũ eiuſdẽfratre: que quidẽ vxoꝛ integrã dotẽ percepit ex pꝛelegato dotis ſibi facto, per Beblium Marcellũ patrem. No. ergo qð ibi dos nõ ceſſit lucro mulieris ex pacto tacite reſultante in caſu omiſſo a cõtrario ſenſu pacti expꝛeſſi:ſed ex pꝛele- gato, ſeu fideicõmiſſo patris, pꝛout ibi dicit tex. in fi. Itẽ ibi filia ideo in dote potuit teſtari, et habere heredẽ: quia erat effecta ſui iuris pꝛopter moꝛtem patris. Nos autem loquimur in filiafa. vnde iſte caſus nihil ad pꝛopoſitum. 2 4 Sed ſuccedit circa illam. dubitatio vna, ic; quare ibi dicitur, qð dos ceſſerat lucro fllie, eo: quia pater ei illã pꝛelegauerat. Non enim ceſſerat lucro filie, eo: quia pater moꝛtuus erat:⁊ ideo dotis actio in eam conſolidata.iuxta ſi ſocer.j.eo.⁊ l.vnicam.O.videamus.⁊ S.⁊ hoc ex rei.C.de rei vxo. Reſpon.qð ibi nõ potuit interuenire cõſolidatio: quia nunqᷓ; fuit cauſata actionis de dotis cõmunio inter eam et patrem, que cõmunio conſolidationẽ cauſat: vt in dictis iuribus traditur:⁊ plenius per Bar.in.lpoſt dotẽ. J. eo. Quod autem cõmunio cauſata nõ fuerit, patet: quia ibi conuentum erat per patrem, quod cõſtante matrimo nio ſine liberis, dos per filiam peti non poſſit a patre: et ſic voluit pater vſq; ad natiuitatem liberoꝛum dotem ap/ pꝛopꝛiare ſibi ſoli: ⁊ licet poſt moꝛtẽ patris nati fuerint in matrimonio liberi:tamen hoc non introducit cõmunionẽ actionis, ⁊ cõſequenter nec conſolidationem, quin tamen iſta cõmunio in dote in patrem filiam, ſit quedam ſocie- tas:vt.l.qui hominẽ§.ſi gener.j. de ſolu. merito nõ poteſt cauſari poſt moꝛtem vnius.Societas enim moꝛte finitur: vt.l.verum..fi.⁊.actione.H.moꝛte.3.pꝛo ſocio. Ande non poteſt incipere tunc, cum debet finẽ aſſumere:vt in iuribꝰ vulgaribus.in.l.vſumfructum cũ moꝛiar.j.de vſufru.leg. — 1b 1 preAlint berm 25 Et ita declaro illam legẽ. CScðᷣo videndum an;† ſit ve⸗ 1 ia gohlt N’ co epreſpansen. „4 F rgo d0c 1 opel atur dn . 1 4* 2 p 4 4* 0) cbet opel aritacttum. 1 epecſcleeoe rrireladult myrifelhe 1 erideen „. 7 dhbtonun 97 rum, qd Bar. pꝛeſuponit, ſcʒ qð filiafa. de iure Digeſto. in dote habebat heredẽ:⁊ quid in pꝛofectitia dote. Ipſe idẽ Bar.in.l.poſt dotẽ.j. eo.cõcludit, qðſic, per illũ tex. ſᷣm vnã lec.⁊ per.ð.H.cũ inter.ſᷣm intellectũ Jac.de Bel.S. ¶ Nec ob·pᷣm eum ſi dicatur, qð ſi de iure Digeſto. in peculio ca- ſtrenſi vel quaſi, in quo quidẽ filiuſfa. maius ius habet, qᷓ; filia in dote pꝛofectitia:vt patet: qꝛ de eo teſtatur.vt inſti. qui.nõ eſt permiſ.fa. teſta.circa pꝛin.⁊.l.fi.cũ ſi. C.de inoffi. teſta.qð filia facere nõ poteſt de dote pꝛofectitia. ex regu⸗ la.l.qui in poteſtate j.de teſtamẽ. Idẽ in eodẽ ipſe ſine con ſenſu patris in indicio eſſe poteſt:vt patet in..lis nulla.3. de indi.ꝙ filiafa. in ꝓfectitia nõ poteſt. patet in.j.huius leg. Ipſe non poteſt ab inteſtato habere heredẽ:vt..j..ij. 2.Ipater, qui caſtrẽſe. j. de caſtrẽ pecu. ergo multo minus babere poterit filia in dote pꝛofectitia. Qnoniã reſpõdet, ꝗd in flliofa. eſt, ex eo: qæ non poteſt habere deſcendentes, qui nõ ſint in ſui patris poteſtate, vel ab eis emãcipati: et ideo ipſe illis pꝛefertur.ar.l.j..nepos.ff.ſi quis a parente. ſecus autẽ eſt in filia: quoniã illa habere poteſt deſcenden tes, qui nõ ſunt ſub poteſtate patris ſui:yt inſtit.de patria poteſtate.in fi. Et ideo illi patri pꝛeferũtur. Bald. hic ⁊ in dpoſt dotẽ ⁊..pꝛo bereditarijs.C.de here.act.⁊.l.pe.C. Soluto matrimonio. 35 de falſa cauſa adiecta leg.tangens iſtud paſſum dirxit opi. Bar. eſſe falſam:qꝛ hᷣm eam ſequeret᷑, ꝙ filiafa. haberet be redem in re certa:⁊ nõ in vno aſſe, qð in pagano eſt impoſ ſibile:vt ibi,⁊.j. de acquir.here.lʒ in milite ſit hoc ſpeciale: vt.l.ſi miles vnũ ex fundo.j. de teſta.milit. ¶ Sed ad boc reſponderi poteſt, qò dos cũ ſit ꝓ quid vniuerſale: vt. l. qð dicitur j.de impen.⁊ cõcluditur in rub.5. e.igitur tolerari poteſt, qð in dote tanq́ʒ in vniuerſitate filiafa. ab inteſtato babere poſſit heredẽ:lʒ nõ in alijs: vt in ſimili dicimus in milite, qui cũ diuerſa poſſit habere patrimonia in vniuer ſitate patrimonij vnðꝰ habere poterit heredẽ qualitatis: licet eiuſdẽ nõ habeat in alijs:vt..j⁊.ij.C. de teſta.mili. Et ſic qð ibi operatur fauoꝛ militie, hic operetur fauoꝛ dotis vt ſubijcit ipſe ratione ſeruitij: qꝛ ſᷣm opin. Bar.ſequeret᷑, qð filiafa.in dote haberet heredẽ, qui tamen nõ teneretur ſuis creditoꝛibꝰ. Pone enim qð filia habet creditoꝛes pe culiares, et peculium ſeparatũ indote, certe ſequitur ſᷣm Bax. qð heredes eius in dote, tanqᷓ; in re certa, non tene⸗ buntur creditoꝛibus peculiaribus:vt.l.quoties.C. de he⸗ re.inſti.qð eſt abſurdũ.Sed certe hec ratio non videt᷑ con cludens:qꝛ interdum ratione diuerſitatis peculioꝛũ ⁊ he/ reditatũ, hec abſurditas toleratur: vt patet in. ſi certarũ. 5. Jul.j. de teſta. mili.⁊.l.ſi arrogatoꝛ.vbi no..de adoptio. Quicquid tamen ſit credo opi. Bar.non verã. Pꝛimo per tex.l.qð ſi nulla..de relig.vbi datur pꝛo regula filiũ⸗ fa.ab inteſtato heredẽ habere nõ poſſe. Secundo: qꝛ non obſtat ratio Gart.de pꝛole, quam filiuſfa. nõ poteſt babe⸗ re niſi poſitam in poteſtate ipſius patris, vel ab ipᷣo patre emanipati:ſecus in filia, ⁊c. Roc enim eſt euidenter erro⸗ neum. Pone, ꝙ filiuſfa. habẽs caſtrẽſe peculium decedat ſuperſtite patre ⁊ nepote ex filia:nõne pater occupabit iu re peculij patrimonium flij, ſm theoꝛicã Bart. ſequere- tur, ꝙ non:ſed hoc eſttruffatoꝛiũ dicere.⁊ cõtra tex. d. l.ij. de caſtrẽ.ꝓecu.igitur ⁊c.Abſurdũ enim eſſet dicere, ꝙ pa ter iſto caſu excludẽs filios defuncti:vt eſt caſus expꝛeſſus in.l.ſi pater. in fij.de ſuis ⁊ legi.excluderetur a nepote.⁊.l. ſi viua.C.de bo.ma. Pꝛeterea longa eſt differẽtia in iure, an alicui queratur per ſe, an per alium: vt patet in.l. qui li beris..hec verba.de vulga.⁊ pupil.etl.cũ filio.de lega.j. Sed vbi diceremus filiumfa.poſſe habere heredẽ ab in⸗ inteſtato, quid impediret, qð nepos quereret hereditatẽ patris auo, ſicut ſi a filio heres in caſtrẽſibus fuiſſet inſti⸗ tutus? certe nibil.Nec ob.d.ljH.nepos.Ibi enim non di⸗ citur, ꝙ ip̃e ſit heres nepoti:ſed ſucceſſoꝛ de iure pꝛetoꝛio. Vertum eſt autẽ, qð pꝛetoꝛ non poteſt beredẽ facere:vt in g.quos autẽ.inſti.de bono.poſ.¶ Pꝛeterea ibi auus acce pit bona nepo.eo:qꝛfuit obꝛeptitia arrogatio, ⁊ in pꝛeiu⸗ dicium facta. ¶ Nõ ob.tex.d..cum inter..d.l.poſt dotẽ. quia reſponſum patebit.j. In dote autẽ aduentitia Gar. in.d.l.poſt dotem.cõcludit idẽ, ſca qð iure iſto habere po⸗ teſt heredẽ ab inteſtato. Allegat tex. cum glo.in.l. cuius. 5. de iure do.Que quidẽ hoc nõ pꝛobat, quoniam qᷓ;uis quo ad caſum auus paternus dotans non cõtemplatione flij, deceſſerit cõſtante matrimonio:tamen non ponit caſum, qð deceſſerit maritus, vel matrimoniũ fuerit diuoꝛtio ſe⸗ paratum:⁊ cõſequẽter videtur decidere, qð actio ad illam dotem aduentitiã repetendam nõ competat patri ipſius nepotis, ſed ipſimet, qð etiam hodie eſt expꝛeſſum. in au⸗ then.qð locũ.C.de col.⁊ hãc opi.reperio etiã tenere dñm Benedictũ de Plumbino in repeti.d.l.poſt dotem. ʒ nõ 27 ita perfecte. ¶ Tertia ſolutio fuit Bal.in.d.H. cũ r inter. dicẽtis, qò dum legeret.l. qð fauoꝛe. C. de legi.intellexit il⸗ lum H.ꝛ hanc.l. quoties.ante nunqᷓ intellexerat ſic, ſc, qõ ideo ibi in caſu omiſſo actio eſt mulieris:qꝛ conuentio pa tris in caſu expꝛeſſo tendit ad ſui iuris diminutionẽ, yt pa tet:quia ibi ſtipulatus fuit pater dotẽ ſibi reddi filia moꝛ⸗ tua ſine liberis:⁊ ſic in vnum caſum tantum.Cum in omnẽ caſum filia, moꝛtua, ſcilicet, cum liberis, ſiue dotis actio fit integra patris ſecundum veram opin.que cõmuniter ap pꝛobatur, in. l. dos apatre. C. ſolu. matri. ⁊ in.l.poſt dotem. vbi plene dicamj. eo. Hic autem ideo in caſu omiſſo actio eſt cõmunis patri ⁊ filie: quia ſtipulatus fuit pater ad ſui iuris inducendum augmentum.Quia queſiuit ſibi appꝛo pꝛiare integram actionem in eum caſum, in quoerat alias cõmunis,ſi ſimpliciter dos data fuiſſet.⁊ ideo ea ſtipula⸗ tione querens augmentare, non debet diminuere. ⁊ regu la dicente, ad vnum effectum inducta, nõ debere operari e iij W — ſſ⁄ —yy— ꝛ— ———— Audo. Romaain pꝛimam Inſoꝛ part. contrariumj. de leg.j legata inutiliter.j. de ali leg.l.lega ta inutiliter.de verb.ſigni.c.tranſmiſſe.ĩ.de condi.⁊ demòõ. L.cum tale..ſi. cum ſimi. Subdẽs, qð hec eſt veritas:licet a noſtris maioꝛibus ignoꝛata. ¶ Cu aduerte: quia iſta ſo⸗ lutio non videtur vera. Pꝛimo:quia pꝛeſupponit, qdð in 28 caſu t ſuperſtitũ liberoꝛũ ex fllia moꝛtua, dos reuertatur ad patrein: qð eſt valde dubitabilt: vt patet in.d.l. Oos 3 patre.⁊. iſ. C. de bo. que lib.⁊..illam. C. de colla. In quib bene no.⁊ dicã in.d.l.poſt dotẽ. Scõo: qꝛ pꝛeſupponit hic in caſu omiſſo actionẽ eſſe cõmunem patriz filie:qðquidã eſt kalſum. Cum vt diri, cõmunis leciiit, ad in caſu omiſſo actio hec eſt mulieris pꝛopꝛia. Certio:q pꝛeſupponitur, qõ pater hic ſtipulabatur ſolum in caſum cõmunis actio- nis:qð quidem eſt manifeſte falſum. Quia pic,vt vides ſti pulabatur etiam in caſum moꝛtis indefinite: ergo etiam in caſum, quo actio erat pꝛopꝛia ſua:puta ſi filia deceſſiſſet in matrimonio ſine liberis:vel cum liberis, ſᷣm vnam opi. 29 CAnqde quarta ſeu quinta opi.fuit eiuſdem in.l.pꝛo he redit arijs. C. de heredita. act. dicentis, conſyderari debe- re tres caſus. Pꝛimus, qð aliquando ſtipulatur ipſa mu- lier, vel eins pꝛocuratoꝛ dotem ſibi reddi in caſum diſſolu ti matrimonij ſine liber is:⁊ tunc liberis exiſtentibus do/ tis actio non eſt ſua.qð ipſe pꝛobat per.l.j.in pꝛin.j.de do⸗ tepꝛeleg. dicentem, qõ ex tali ſtipulatione eueniente caſu omiſſo, puta:q liberis ſuperſtitibus, dotis cõditio effici⸗ tur deterioꝛ. Sed non efficeretur deterioꝛ, ſidiceremus hoc caſu dotem eſſe mulieris:igitur ⁊c. Secundo aliquan do ſtipulatur dotans illam reddi ſibi.ſi mulier deceſſerit, non exiſtentibus liberis:⁊ tunc in omiſſo caſu, ſc exiſten⸗ tium liberoꝛum, dos eſt pꝛopꝛia mulieris. Caſus eſt hic. Nec obſt..cum inter.quia ibi retinetur per maritum pꝛo filijs,tanqᷓ; anomalis ſucceſſoꝛibꝰ matris in dote:non au/ 30 tem heredibus pꝛopꝛie pꝛout in ſimili r anomalũ heredẽ 31 dicit reperiri gloſ.oꝛdi.inſti.eo.cui libertatis cõſeruande cauſa bona adijciũtur..in pꝛimis.in verbo, eam. ¶ Ter tius, ꝙ aliquando ſtipulatur dotans illam reddi mulieri, ſi deceſſerit in matrimonio ſine liberis:⁊ tunc in omiſſo ca ſu ſuperſtitum liberoꝛum, non poteſt dici eſſe mulieris:q pꝛouiſio ad vnum caſum reſtricta, in caſu contrario indu- cit pꝛouiſionem contrariam:⁊ hoc argumẽto.j.de col.do. J.par nubenti filie. ¶ Cu aduerte:qꝛ in ſecundo caſu, dum concludit, qò in d 5§. cum inter. Ibi dos retinetur per ma⸗ ritum pꝛo flijs, tanq́; beredibũs anomalisvxoꝛis: nõ vi⸗ detur bene dicere:quia non reperitur iure cautum, quod filiafa.in dote habeat heredem anomalum:vnde hec opi. non poteſt de iure fundari. ¶ Quare ſexta f fuit opinio eiuſdem, in authen. ſed ⁊ ſi quis. C. de ſecun. nup. ſcʒ ꝙ ali⸗ quando ſtipulatur dotans reddi ſibi ſub cõditione, ſi de- ceſſerit mulier in matrimonio ſine liberis:⁊ tunc in omiſſo caſu exiſtentium liberoꝛum, dos pertinet ad mulierẽ. per tex. iſtum. vnde ſtipulatur pater dotem reddi mulieri ex/ pꝛeſſe, vel reddi ſimpliciter: quo caſu intelligitur ſtipula⸗ tus cõmuniter ſibi ⁊ filie:vt in.d.l.ſi poſt dotẽ.ᷣm vnam le⸗ ctu.Si diſſolutũ fuerit matrimoniũ ſme liberis:et tunc in caſu omiſſo ſuperſtitũ liberoꝛum, nõ poteſt intelligi pꝛo- uiſum eidem.E&t inde dos conuertitur in lucrum viri per d H.cum inter.⁊ ſic apparet ꝙvbicunq; hoctetigit Bald. 32 ſemper variauit. ¶ Ande.vij.fuit r opi.d. Gar. de Saly. hic, in pen. ſin. quã fibi appꝛopꝛiãt hic modernioꝛes dicen tis, ꝙ aut caſus omiſſus veniens a cõtrario ſenſu, non po teſt euenire viua muliere:⁊ tũc eo caſu dos applicatur lu- ero viri. Aoluit enim lex fauere mulieri:quiafruſtra fauiſ ſet ſibi, eo:quia moꝛtuo. Et iſte eſt caſus in.d. g. cum inter. Ibi enim ſtipulatus fuit pater dotẽ ſibi reddi, ii filia de⸗ cederet in matrimonio ſine liberis.vnde caſus omiſſus, ſi decedat cũ liberis:non poteſt euenire ea viuẽte.Zlliquan do caſus omiſſus poteſt euenire muliere vina:: tũc eo ca dos cedit lucro mulieris, cui magis lex voluit fauere, duam marito. Et ita eſt caſus hic, vbi pater ſtipulatꝰ fue- rat dotem ſibi reddi ſi matrimoniũ diſſolueretur per moꝛ tem. Caſus ergo omiſſus, qui eſt quod ſi diſſoluatur per Diuoꝛtium euenit muliere viua. Itẽ ſtipulatus fuit dotẽ ſibi reddi,i matrimontũ ſolueretur per moꝛtem indefini⸗ te:⁊ ſic caſus omiſſus, qui eſt ſi diſſolnatur permoꝛtem po teſt euenire viua muliere: puta, ꝙ diſſoluatur moꝛte ma- riti.Et ſi dicis:poteſt etiã euenire muliere moꝛtua, puta: quia diſſoluatur matrimoniũ moꝛte ſui. Rñide, ꝙ cum iſte caſus vna cum alio, ſcilicet ſi miter includatur ſub mdefunto afecetmartns tet a cõtrario ſenſuꝛ⁊ cõſequẽter, cum eoſosSparitrrel ſus debeat pariter determinare. in olianotrarusſe ſimi. allegat.merito in dubio determinatn boc dure cnm mulieris. ar.&. e. lj.⁊ becvidet ſatiscolorataſdi infauors tamẽ aduerte, qd ſitenemus q tin caſn duntio CT. cedat lucro mariti‚ in caſn omiſſorſequerat, antc.d Pꝛimus, ꝙ ſi maritus ſecundo nubit dane len 8 boc dotis lucrum liberis matrimonij pꝛimm a reſerun interdicta facultate:vt.l. generaliter. C de 3 Pnancſt imo etiã ſi hoc lucrum dotis caperet e fom cn.n.Oun tranſitum ad ſecũda vota perdit, qno adp 4 ſtannige liberis pꝛimi applicat᷑:patri vſumfructũ ſau nercteng di:vt cõcludit Bal. in authẽ. ex teſtamẽto 6 dn feleha Et ratione:q; ipſa cõſtitutio ſimitationẽ menin— nem recipit aiure cõmuni poſito in dlgenerai end noxal.ij.de cõſue.c.cũ dilectus.cum ſi. Scõo:i nanen maritus nõ ſecundo nubat:hoc lucrũ ülijsi— monmij reſeruare tenetur, alienãdi ſibi penitnd 3 ran facultate. Caſus eſt ſingu in authẽ vroꝛe min dte verum gloſ. C. de ſecun.nup.⁊ in authẽ vnde unue in§. nuptialibus. in authẽ. neq; vir, qd ey dote uu intellige ſecundũ authẽ.ſi tamẽ. e. titu. Terto 3 d teſtamentũ faciat, ⁊ extraneos vna cum üdens 3 dmſ trimonij heredes inſtituat, vel ſine: nibiomiun, b 5. crum erit integrum ipſoꝛum liberoꝛum: neqg cum 48 neis heredibus, ſicut reliqua hereditas nnneai m Caſus eſt notabilis in authẽ.de aup H ſolma Qug ⁊licet liberi ipſius matrimonij beredes pattnöin d⸗ tamen non pꝛobentur ingrati: lucrumtameniiua dat percipiunt. Qaſus eſt no.in authen. heres. Coeſccin 34 CSi autẽ t dicamus, qdð in caſu.d. in caſuoniſtas ſit fllioꝛum, vt heredum matris:tunc ſequerentur na Pꝛimu m, qo pater in illis percipiet ſolum vſanfren pꝛopꝛietate filijs reſeruata: vt.l ij.C. de bo nater auni Secundo qð ſi repudiant liberi hereditatẽ matnsni terunt hoc lucrum dotis habere:cum ⁊illudſt heradtu tis repudiare pars:vel ipſa hereditas. Si verodicinus quod hoc lucrũ pertineat ad liberos:nonvt heredtsnn tris:ſed vt ex tacita puiſione aui reſultante a cotranoſi ſu caſus expꝛeſſi:tunc reſultabit effectus apꝛemiſſsdina ſiſſimus, ſcʒ qs habebit illud, vt donatarius:notmatis 35 heres. C Ande cum ſupꝛa repꝛobauerimusqyibatt volentis hoc caſu liberos percipere, vt matribertdes: merito dubitatio ſtat in hoc, ſcʒ an lucrũ perayiatuxyer maritum, an vero per filios ipſos, an vero ſit ipiusmilte ris. Et quidẽ ꝙnõ ſit mariti in caſu omiſſo ſcʒ erſſttin liberoꝛũ, patet ea ratione: qꝛ ſicut per viã vyltimeyolitus in dubio cẽſetur teſtatoꝛ in eius patrimonio ſuampoiti tatem aliene voluiſſe pꝛeponere:vt.l.cũ auus ſ deccnc demon.l. generaliter.§. cũ autẽ. C. de inſti.⁊ ſubſtilſcũtan tiſſimi. C. de ſideicom.Ita ⁊ pariter:cũ diſponit quispa viam contractus, cenſetur in caſu dubij velle pꝛeponat ſuos extraneis:et magis pꝛoximos minus pꝛorinmis hoc.a.de pac.l.tale pactũ..ſi. C.de reuo.donalſivinch l j. in glo. oꝛ.C. de donat. cau. moꝛ. Ergo in caſupropoſtu in hoc caſu omiſſo, extantes liberos, ſeu deceentenuli re, cenſetur pꝛeponere voluiſſe marito. Hec ob ter naſ cum inter.quoniam ibi dicitur ita, ſc tacite iner eoda tes actum intelligitur, vt ſuperſtitibus liberis, deimne filia dos retineatur:vnde no.qð obſcure loquitur:necte clarat in cuius lucrum, ſcʒ ipſtus mariti liberorũreim lieris. Item no.dum dicit tacite inter cõtrahentes aann intelligitur ꝛc. Quia vult ibi expꝛeſſe tex.q Arorean liberis extantibꝰ,nõ ex cauſa hereditaria pꝛout yl 5 to. ſed ex tacita voluntate cõtrahẽtiuma ſic in illis perdis 36 eſt caſus cõtra eum. Reſtat ergo nunc videreme — 10 lucrum cedat ipſis liberis extantibus, qmibusa enn ſenſu auus voluiſſe pꝛouidere videtur:an vero ip ütz ri:⁊ ſi ſic, quo iure tunc poſt moꝛtem mulieris habeſt 6 ri: Id cuius declarationẽ pꝛimo videndũ. an ve ba dition alia inducant diſpoſitionè: In qno quicemee qð conditio ex ſui foꝛma non inducit diſpoſitionemp ...—.— 46 ſam:vt patet in.l.ſi quis fub cõditione.j.ſi quis omiſ ſa teſta. Fallit tamen hoc, niſi reſultaret u nuuſion non induceret:ita eſt caſus nota.j de ope li C*r nbumanits- ſiol . 4 Prsirnn ſwirbti jdebo mjle lbben 1 neronpten okkum aneketon lugugttim nin Irannd aktrmaünilg op Tanaqyiatetane aennaimnchl dsapentätadäici nnnoſeleöctonis zintaruſdt piisfihi tus ſzcacdkrarodd cenr Paohaturpuinad wprienöͤpercöſetuas ſarickſsnah uprtet onecturatiuer ter z.Etbinc diettten tpaam antcalatacz vo Cvottaliubemus,Hic ocköſegnenszdinſtte dücgideſolnencoleggta, tspoltioniſczipſnsgra rsadStaüſoe herei lanäſheerainct nionis rcppoce qefi noniseouuntädefane dslsſt ie Thi tntaeane 4 enerdäranes Ptzcompue mengterſeapyare- miuicdeagiiſ wirüsnwend 2 Idu autbé tar. Wä in zul dame ettu Ty Ahi. ſp* e nantas ſ.nüſſa 324 8 Rund Fuhee ndon. , S Adepign aid, 1 d' ec eog„ , SOS vnaconſih 45 rmAr„ 44ʃ Yoro. 14 no ncj derecesoere R Nenen— Dentur ingrati-lucrmhe — 1 Ingrati: ucunta M aeß us eſt no.in authe n ſ(, 4 3 Ael. nderssh Iuramnes 5 gLn ns, odim(aſu d in ai 2) A 87 rec 14&. Rfedum matris-Cnncſccung Iering. 14 N 1 dacermilispercpit cunt A Iq Tefer reer 1 lata.Ft JCdepyrs repuctant liberibercdttin rumAie! 93, 84 Idotis haberer antlen 33 inductafuit ipfius filij inſtitutio. CAnde pars ⁊ nega⸗ 8 2* 5„ 1];ꝙ 6 pars. vel ipſa berecitas gin 1A„ 1 u pertmeat ad liberos nan 9. aata puifione auireſokema ſrtuncre obhr 3 babebit illud,ytd Lenmfſwarerohanen Kduſ up:a reprobane W aſn liberos cros percpe ſultabit efferwsam IHN It hr OnKaus Hf w 1 1 tio ſtat in boeſſzanlueriye eroper fllos ipſos an ehe pnöſit maritiim ceſuonſtſ caratione:qrſicctper rüſt rteſtstorineiusparimohe- 11 D 4 1 * * —, 8 „ umteg libcros ſelde ſo, ertantes liberosſie „47 9 „voluſſe m rito,Tgd- nere voluiſſe marte 6 1 egf amibidictturtt 4 9 0 igitur, N ſapelſtth (Gtantl 4G 37 n autꝭ inducat diſpoſitionẽ a contrario ſenſu eins, facio tres caſus. Pꝛimus, an a contrario ſenſu inducatur heredis inſtitutio. Secundus, an legatam ſeu fideicõmiſ⸗ ſam. Tertio quidem in contractibus, cuius deciſio pen⸗ debat ex dictis.a.pꝛoxi. C Quo ad pꝛimũ p videtur pꝛi⸗ mo inſtitutionem a contrario ſenſu cõditionis induci, per Letiam Fᷣ.libertus.ff.de bo lib. vbi tex.dicit nõ male vide⸗ riteſtamẽtum feciſſe libertũ, qui ita ſcripſit, ſi filius meus me vinoanoꝛiatur: patronus heres eſto. Ergo ſequitun o cenſeatur tex.dicere, ꝙ a cõtrario ſenſu cõditionis, ce- Latur filius inſtitutus, id eſt ſi filiy meus viuo me, nõ mo- riatur, beres ſit: quoniã ſi ſecus diceremus, maleteſtatus fuiſſet libertus, ex quo reperiret ſuus filius ſe pꝛeteritũ: vt.j. Z. de iniuſto teſta.cum ſi. Sed reſponde, ꝙ ibi nõ di⸗ cit libertum non male teſtatũ, eo: q a contrario ſenſu cen ſeatur filius inſtitutus,ſc, ex eo: quiaſi filiꝰ decedit, viuo patre ſuo liberto, eius pꝛeteritio non inducit rupturam teſtamenti: quando in eo reperitur inſtitutus Pasronne qui poſt ſilium liberto ab inteſtato ſucceſſiſſet:vt in..ſed noſtr a.inſtitu. de ſucceſ.liber.⁊ regula eſt, qd moꝛtuo filio pꝛeterito in vita patris:pꝛeteritio non reddit irritũ teſta mentum paternum i in eo inſtituti reperiantur venietes ab inteſtato:yt..poſthumus.ver. idem,⁊ circa.j. de iniuſto teſta. Qui tex. licet ab omnibus reddatur ſing.tamẽ conſi milem habet, quem ego do in. d H.ſi libertus. ¶ Secundo idem videtur pꝛobari in l.qui heredi ꝗ.ſ.j.de vulg.⁊ pup. 2rqᷓuis. C. de impu. In quibꝰ patet ſine vitio factam vi⸗ deri banc ſubſtitutionem: ſi filius meus, qò abhominoꝛ, intra pubertatis annos deceſſerit:⁊ cõſequenter mibi he res non erit: Titius heres eſto.Ergo ſequitur qð a con- trario ſenſu cõditionis, ſeʒ ſi nõ deceſſerit, eum beredẽ in- ſtituit. Quoniã aks vitioſa foꝛet ſubſtitutio:tum quia pꝛe⸗ terito ſubſtitui non poteſt:vt.lij.verſi.ſed ſi eos.j.de vulg. ⁊ pup.Tum:quia teſtamentũ, qð beredis nõ habet inſti⸗ tutionem, nullum eſt: vt. l.pꝛoxime. ver. Calphurnius j. de bis que in teſta.delẽ.cũ ſi. Sed reſpondeo:qõ ibi nõ a con- trario ſenſu cõditionis, ſed ex illis verbis, qò abbominoꝛ, tiua, ſcʒ ꝙ a coͤtrario cõditionis ſenſu, inſtitutio nõ indu- catur. Pꝛobatur pꝛimo:q inſtitutio heredi patere debet ꝛopꝛie, nõ per cõiecturas:vt. lij. ſi tabule teſtamen. exta- unt.vbi eſt caſus notabilis. Sed qð patet a cõtrario ſen ſu patet coniecturatiue:vt in.l.apud antiquos.C.de furt. igitur ⁊c.Et hinc dicit tex.heredis nomen expꝛimi debe/ re palam, articulataq; voce. j. de teſtamen.li.heredes palã. C. eo.titu.l. iubemus. Hic etiam apparet, qð poſitio eius qð eſt cõſequens ad inſtitutionẽ, ſc;, grauamè iniunctum alicui de ſoluendo legata, nõ inducit neceſſariã antecedẽ- tis poſitionẽ, ſc; ipſius grauati inſtitutionem: vt.l. heredi⸗ tas ad Statiũ.j.de here.inſti. Nec refragatur lex.cũ in te/ ſtamẽto..hec verba.in eo.tit.vbi dicitur qð poſitio ſubſti tutionis recipꝛoce, qð eſt cõſequẽs, inducit poſitionẽ inſti tutionis eoꝛundẽ:qð eſt antecedẽs:quoniã ibi verba teſta toꝛis illa, ſc; Mucius ⁊ Titius, inuicè ſubſtituti ſunto: in- definita erant,⁊ apta compꝛehendere inſtitutionẽ ⁊ ſubſti tutionem:vt ex ſe apparet. ¶ Scðo hoc aperte pꝛobatur ex tex l.ex facto, etiã agnitũ.j. de here.inſtit. vbi eſt expꝛeſ⸗ ſum, qð ex illis verbis:ſi mihi Seius heres nõ erit, Sem⸗ pꝛonius beres eſto, Seius ipſe a cõtrario ſenſu non cenſe tur inſtitutus. ¶ Tertio patet in.l.ſi quis eum. H.fina.j.de vulg.⁊ pupil.vbi Juriſcõſultus determinat teſtamentum paternum nullũ eſſe ita confectum, ſi viuo me, filius meus decedat:⁊ cõſequẽter heres nõ ſit,talis heres eſto. Igitur ſequitur, qð a cõtrario ſenſu, ſcʒ, ſi viuo ſe, nõ deceſſerit: nõ cenſetur inſtituiſſe:qtunc non eſſet teſtamentum nullum: cum non reperiret fllius ſe pꝛeteritũ. ¶ Quarto hoc pꝛo⸗ batur in. l. Gallus.. etiam.⁊..idem credendum. verſicu. ſane.j.de lib. et poſthu. vbi ex illis verbis: ne nepos meus, me viuo, moꝛiatur, pꝛonepos qui ex eo poſt moꝛtẽ meam, mibi naſcetur. heres eſto:non videri inſtitutũ nepotem a contrario ſenſu, ſcʒ ſi ſe viuo non deceſſerit:⁊ conſequẽter ſi agnaſcatur auo, rumpi teſtamentum auitũ. ¶ Quinto boc ꝓbatur in.l.poſthumoꝛũ.ver.ne ergo.j. de iniuſto te⸗ ſta.⁊ in. dJ. Gallus.. in omnibus.vbi Caius ⁊ Sceuola re ferentes cõſilium BGalli, circa ſubſtitutionẽ nepotis, que ſit ita:ſi flius meus, me viuo, moꝛietur,:c. dicunt neceſſa⸗ riam foꝛe inſtitutionẽ filij: ne irritetur teſtamentũ. Ergo Soluto matrimonio. 39 36 ſequitur, qõ a cõtrario ſenſu eius cõditionis, non cenſue⸗ runt filium inſtitutũ: quoniã tunc arctaſſent teſtatoꝛẽ ad ſermonẽ ſuperfluũ, cnius bꝛeuitati ſtuduit Sceuola in. d. J. Gallus.. quidã recte.⁊ ex hoc apparet verũ eſſe intelle⸗ ctum Bar. ad.l.ſi quis ita heres inſtituatur, ſit legitimus. j. de here. inſti. dicẽtis quod in caſu illins legis legitimus beres cõditionaliter nominatus ſuccedit ab inteſtato, nõ autem ex teſtamẽto:quaſi cenſeatur inſtitutus a cõtrario ſenſu cõditionis.⁊ hec ſufficiant de pꝛimo. ¶ Scðo ad ſe⸗ cundũ, ſcʒ † an a cõtrario ſenſu cõditionis reſultet diſpo⸗ ſitio legalis ſeu fideicõmiſſi? dicendũ videtur ꝙ ſic: q vi⸗ detur expꝛeſſus caſus in.l.pater nubenti filie.j.de col. do. Et ſi dicatur, que eſt ratio diuerſitatis inter inſtitutionẽ beredis, ⁊ legata ſeu fideicõmiſſa: Rñdeo:qꝛ in legatis et ſideicõmiſſis ad eoꝛum iuducendam diſpoſitionem, ſuffi⸗ cit mens cõiecturata teſtatoꝛis:vt eſt expꝛeſſum in.l.cum pꝛoponebat in fi. de leg. ij. vnde dicimusilla etiã nutu fie⸗ ri poſſe:vt.l.⁊ in epiſtola. C. de fideic.cũ ſi. quã cõiecturatã mentem in inſtitutione heredisſuifficere.a.fuit negatum. ¶ Scdo per hoc videt᷑ caſus in.l. L ucius la fi. ad.fi.3. de here.inſti.vbi eſt expꝛeſſum, ꝙ teſtatoꝛ grauãs fratrẽ re- ſtituere hereditatẽ ſub cõditione, ſi deceſſerit ſine liberis a cõtrario ſenſu, ſc, liberis exiſtẽtibus: cẽſetur illos pꝛetu liſſe fddeicõmiſſario ſubſtituto. Intelligo, ſcʒ vt illi liberi iure fideicõmiſſi veniãt ad hereditatẽ ipſius fratris teſta toꝛis:non autẽ ab inteſtato in eadẽ ſuccedãt eoꝛum patri. Licet hocvltimũ ſequatur omniũ doc.opi.cõmunis, quo- rum remiſſiones.j.dabo. Et qð hec opi.mea ſit vera, pꝛo- bo multipliciter. Pꝛimo per tex.d.l. Lucius. cuius ver⸗ ba ſunt hec, ſcʒ nam pꝛudens conſiliũ teſtãtis animaduer tatur.Non enim fratrem ſuis ſolũ pꝛetulit ſubſtitutis, ſed ⁊ eius liberos, ⁊c. Sed nõ eſt dubiũ, ꝙ ſi diceremus iſtos liberos exiſtentes venire ad bona, que fuerunt patrui, ex ſucceſſione ab inteſtato patrui eoꝛum facta ipſi pꝛeferren tur ſubſtitutis ex tacita voluntate patris, que eſt vt inte- ſtato decedens, videatur velle ſibi ſuccedere pꝛoximos:vt l.conficiuntur.in fij.de iure codi.ergo male diceret tex.qð iſti liberi pꝛeferrẽtur ſubſtitutis ex volũtate teſtantis:qð non eſſet aliud, quam Juriſcõſultũ coꝛrigere:hoc autem non pertinet ad doctoꝛẽ. ¶ Secũdo de hac queſtione vi⸗ detur mihi caſus rotũdus in.l.ex facto.in.§. ex facto.j.ad Treb. Ibi enim dicitur, ꝙ ſi mulier inſtituẽs filiñ, eundẽ grauet de reſtituẽdo hereditatẽ Titio,/ſi ſine liberis deceſ ſerit:qui ſi ipſe filius poſtea in inſulã depoꝛtetur, ⁊ liberos ſuſcipiat, ſi querat᷑, an excludatur fideicõmiſſarius: decidi tur ꝙ ſicliberis cõceptis ante depoꝛtationẽ:licet poſt na tis:ſecus autẽ in poſt conceptis:q illi non pꝛeferuntur ſi⸗ deicõmiſſario.Ergo ſequitur, ꝙ iſti liberi ad hereditatẽ auie paterne, vocantur iure fideicõmiſſi. Quoniã ſi eſſent ſolum pᷣlati ſubſtituto ab inteſtato, nõ fieret illa diſtinctio: imo reſponderetur totaliter negatiue, ſes ꝙ ipſiliberi be redis depoꝛtati fideicõmiſſarium nõ poſſunt excludere: cum patri eo, quia depoꝛtatus eſt ab inteſtato, nõ poſſint peredes eſſe. Jure enim antiquo depoꝛtatus nedũ ex te⸗ ſtamento:ſed nec etiã ab inteſtato heredẽ habere poteſt: niſi ex ſpeciali cõceſſione.C.de penis.l.depoꝛtatoꝛũ.⁊ cla⸗ rius.l.depoꝛtati.⁊.l.depoꝛtatus.C.de bo.pꝛoſcrip. ¶ Ter tio de hac queſtione videtur caſus non cauillando literã, ſed intelligendo pꝛout iacet in.l.filiuſfamil.. cũ quis.j.de lega.j.vbi foꝛmaliter dicitur, cum quis eſt rogatus, ſi ſine liberis deceſſerit, per fideicõmiſſum reſtituere: conditio defeciſſe videbitur:⁊ ideo fideicõmiſſarius excludetur, ĩ patri ſuperuixerint liberi, nec queritur, an heredes exti- terint, ſupple patri. Ande no. ibi caſum, ꝙ liberi extantes veniunt iure fideicõmiſſi, quoniam ſi venirent, vt heredes patri ab inteſtato, non poſſent hereditatẽ paternam pꝛo parte repudiare, ſcilicet quatenusilla eſt pꝛeter bona: que ipſe pater percepit a teſtatoꝛe eum grauante, ⁊ pꝛo parte adire, ſcilicet quatenus paterna hereditas continet bona dicti teſtatoꝛis grauantis:vt.d.l. ij j. de acquiren. Pere. Cuius tamen contrarium aperte dicit ille tex. ¶ Quar⸗ to iſtud pꝛobatur exl.vnum ex familia.ů. fij. de lega.ij. vbi tex. dicit qð verba enunciatiua ad grauatum, vel beredẽ directa:quamuis expꝛeſſe non impoꝛtent fideicõmiſſum: tamen ſufficit ꝙ impoꝛtent cõiecturatiue.ỹt ad idem..fi⸗ deicõmiſſa.. hec verba.⁊.l. Pampbhilo.in pꝛin.j. de de le⸗ ga.ij.licet ſecus:cum ſunt directa ad alium quam ad here e iiij dem:vt patet in.l. Jul. ex bis j. de leg.iij in l. generali. in pꝛin.j.de vſufruc. lega ⁊ j.de lega. iij l.ꝓater.§. fundũ. et qð no.glo.magiſtra.j.de lega.ij.l.peto.Cum ergo in pꝛo⸗ poſito verba hec,ſĩ ſine liberis deceſſeris, volo heredita- tem reſtitui tali:quamuis, quo ad liberos enunciatiua:ta men ex quo relata ſunt ad heredemilʒ expꝛeſſe eundẽ non grauauerit de reſtituendo liberis extãtibus: tamen vt il⸗ li veniant iure fideicõmiſſi ſuficit eius teſtantis mens in hoc coniecturata. Sed hec coniectura reſultat a directo cõtrario ſenſu verboꝛum, que eſtiſta: ſi cum liberis deceſ⸗ ſeris, volo ꝙ reſtituas illis. igitur c.(Quinto hoc pꝛo- batur ex tex.d.l.cum acutiſſimi.⁊ o generaliter.in.d.cũ auus. in quibus dicitur filium grauatum ſub tacita con/ ditione/ſi deceſſerit ſine liberis: quoniam liberi, ſi extant ex pꝛeſumpta voluntate aui, que eſt:vt nolit extraneos in eius hereditate pꝛeferri, imo veniunt ad bereditatẽ exclu ſo ſubſtituto. Intelligo enim, qð veniat iure fideicõmiſſi. ſi enim veniret iure ſucceſſionis ab inteſtato: tunc non ex/ cluderet ſubſtitutũ ex tacita mente aui, hic extacita volũ⸗ tate patris, que eſtſi ab inteſtato decedit, velle venire ad eius hereditatẽ ſibi pꝛoximioꝛes:vt.d.l.cõſiciũtur. Quod ergo in caſibusdictarum legum operatur tacita, vel ſub⸗ intellecta illa cõditio: ſi ſine liberis, ⁊c. illud idẽ operatur in caſu noſtro eadem expꝛeſſa.ar.l.cum quid. cum ſimilib. 40 ¶Cria ſunt que obſtant huic † cõcluſioni. Pꝛimũ tex. in.l.j. C.de pact. Ibi enim filius rogatus erat per patrem reſtituere Licinio Frontoni ⁊ fratri hereditatem ſub con ditione:ſi ſine liberis decederet:ipſe idem vt ſibi remitte⸗ retur ius fideicõmiſſi, ſextantẽ ſuper parte, que erat vn- eiarum ſex:⁊ cõſequẽter vncias duas dedit Micinio Fron toni:dicitur qð liberi ex Philino poſtea nati, nõ poſſunt reuocare alienationem illampartis hereditatis duarum vnciarum:er go ſequitur, qð non veniunt iure fideicõmiſ- ſi.quoniam ſi venirent, vt fideicommiſſarij, alienationem reuocare poſſent:vt.l.fina..ſed quia noſtra.C.communia 4de lega.l. Marcellus.. res que.j. ad Treb. reſpõde, † qν alienauit ibi ſolũ quatenus erat ſua legitima.Cum enim eſſent fratres duo: legitima bonoꝛum patris non erat niſi triens, iuxta authẽ. nouiſſima, C. de inofficioſo teſta⸗ men.⁊ conſequenter medietas trientis.que eſt ſextans:et ſic poꝛtio legitime alienationis fuit alienata. Certum au tem eſt, qõ in fideicõmiſſaria ſubſtitutione facta filio, non venit eius legitima:vt.l.coheredi.eum filie.verſic.nec fi⸗ deicõmiſſo. j.de vulga.⁊ pupil l.quoniam in pꝛioꝛibus.C. de inoffic.teſta.Ergo illam abſq; metu reuocationis po- tnit libere alienare.Et iſte eſt verus intellectꝰ illius legis cum qua decipiens ſemel magnum doctoꝛẽ, hunc paſſum ſemel diſputantẽ concluſi. ¶ Secundo refragatur tex.in l. generaliter. in pꝛin.in verſi. cui enim ferẽdus eſt libellus. ibi dum dixit, omni pene fructu paterno defraudari, ꝛc. Cde inſti.⁊ ſubſti. Ibi enim videtur dicere, qð liberi ex- tantes, a contrario ſenſu conditionis, vocãtur ad beredi- tatem illamteſtantis:vt ad fructum paternum.Et ſic vi⸗ detur inducere, qð vt ex iudicio patris, non autẽ vt eyta- cito fideicõmiſſo inducto, ex verbis teſtatoꝛis. Sed reſpõ de, qò ibi non dicuntur hereditatem, vt fructuum pater- num percipere:quia eis cẽſetur illa obueniſſe pꝛopter pa trem inſtitutum:⁊ quoniam eos edidit. Quoniam regula eſt, qõ extranei cõtemplatione filius meus percipit:ex me Ppercepiſſe videtur.vt.ſed ſi plures..in anrogato. cum ſi⸗ mi.j. de vulgu.⁊ꝛ pupil. Et ſic ſenſus eſt, qò cè᷑ſentur vocati jure taciti fideicõmiſſi eis relicti contemplatione patris. ¶ Tertio refragatur tex.in.l.iubemus.ver. idemq; in re tinenda C. ad Treb. Ibi enim in pꝛecedẽti parte.l.legiſta toꝛ poſuerat caſum, qð ſi teſtatoꝛ grauat fratrem inſtitu⸗ tum de reſtituẽdo alteri cõfratri/ſi deceſſerit ſine liberis: poteſt dum reſtitutio fit detrahi quarta, adeo: vt nec fru- ctus ex hereditate percepti in eadẽ computẽtur. Poſtea in.d. ver. idemq;.dicit idẽ eſſe, ſcilicet vt fructus in Treb. non computentur, ſiteſtatoꝛ grauauerit filium de reſtituẽ ſd nepotibus.ỹt ſic cũ in hoc verſi.faciat mentionẽ de ſi⸗ 19 eaatd liberis reſtituere iure fideicõmiſſi, videbatur 85 Lodé iure ipſi ad hereditatem aui, non vocarentur ex illis veybis, ſca,ſi deceſſerit ſine liberis, poſitis circa inſti⸗ tutionem filij, in pꝛima parte legis. Et eſt inductio dicte legis per quoſdam modernioꝛes. Que tamennihil facit: quoniã ibi fideicõmiſſaria ſubſtitutio nepotum non repe udo. Roma in pꝛimam Inſoꝛ part. titur ad ad hunc effectum Nex verbis, ſiſiney ceſſerit, adiectis circa inſtitutionem ij parte. l. non videãtur illi vocati ad 1 di fideicmiſſi:quoniam de hoc legiſlatoꝛ ib beit ad huũc effectu, ſc; qò qnẽadmodun cum 8 ril. reſtituere cStratriin Trebellianicamno cdae ctus hereditarij:ita nec cũ fllius gran atur auitdt teſtatoꝛis nepoti. ¶ Quarto refragatur r 7 eſttn nc eſt, qð magis viddeatur voluiſſe Beſc Wart on dere nlio: yt poſſit de hereditate facere d vell udit ipſos liberos, in quos nõdũ natos, nulla cocereen 1 , dct 8 Ponde, q ſatis p— ſteiusfiij ſeh 1 eeiuſdẽliberig⸗ uepꝛeſunifn mo diſponere circa magis pꝛoximos: 5— ſunkn .— circa pꝛorimos minus.⁊ ſic de ſingulis:vt ſ Luſ di ſigni..cũ ita.in fideicõmiſſo.⁊. peto. frat heredes mei 6.ſj. ad Treb.⁊ qõ plene noti 37 8 rolucroma 7ele de,- aacdod⸗ ſum vidiſti, qò lucro mariti, nõ lucro filioꝛũyt dun tris.vnde ego cõcludo, ꝙ lucro nepotũ immeciate adſ⸗ poſitione aui.Et ꝙ ita ſit verũ, pꝛobo dupliciter Cpu 43 mo: quiat regulam notabilem habeo, qs cun quisrah uetur a lucro alterius contemplatione:tũc lncrunilia plicatur, cuius contemplatione remouetur atter, Iact tex.in.l. ſi legatarius. C. de leg.in.l.ſi defunctus. Cde ſis ⁊ leg in.l.poſt legatũ..authoꝛitate j. de his quii incig. 7.1ij.. ſi duo fratres.j. de col. bo. gloſ. Canoniſtalisdeiu- repat.c.quia clerici.de fo.compe.c.ſi diligentiiin gloper, dant.⁊ no. Bar.j. ad Tertu.l.ij.. vidẽdum. Sed bic auus ſtipulatus ſibi dotem reddi in caſum, ſifilia deceſſert ſne liberis, a lucro dotis excluditur pꝛopter ſupererittutes 44 liberos:ergo illis dos applicatur.(Secuᷣdo: oiſpo ſitio emanans cõtemplatione vnius, illi queritatonem, vel ius:licet eius diſpoſitionis ſermo in aliũ dinguurʒt J. fideicõmiſſa§. interdum j. de leg. iij.l.ſeruo legatoſäte ſtatoꝛ. de leg.j.⁊.l. Titio centũ.F. Titio genero deconcic demon. Ande dicit tex.alibi pulchꝛe.nõ enim qneriopex tet, cũ quo de ſuis, quis loquatur: ſed in quẽ ſuerolitats intentio dirigatur.j. de lega. ij.l.cũ pater. donationisa miles ad ſoꝛoꝛem.in pꝛin.ſed hec diſpoſitio,ſcʒ dotenſ lo mibi reſtitui,ſi deceſſerit filia ſine liberis:a cotratioſa ſu non poteſt emanare, niſi cõtemplatione liberoꝛi: ergo illis lucrum dotis cedit:nõ autem marito, cum quoauls loquitur. ⁊ hoc credo verum. Ceterum ſipnr ſis ſie nere, qd in caſu exiſtentium liberoꝛum cedat lucro muli- ris:tunc dico, qs liberi poſt moꝛtem mulieris capiit ent non vt eius beredes: ſed ex tacita coniectura voluntats aui, que videtur eſſe, quod moꝛtua filia dos remanèaty- nes liberos. Hoc autem verum eſſe pꝛobo perlegẽ,pat dotem, ſecundum vnam lectjj. eo. Ibi enim co: quiapatu dotem donauit filie, eadem:quia tranſitũ facit in ibns ſextãt:nõ vt matris heredes, ſed ex volũtate ani qucpi ſumitur eſfe, vt poſt moꝛtem filie donatarie prine,ran neat penes eius nepotes, vt donatarios ſecuncos: 21 antem verum eſſe pꝛobatur: quia vt dicit tex. adpꝛopo— tum notabilis in. dotem ůilie in ſi ſecundũ lecturamamn gis appꝛobatam.j.de caſtren.pecu. Dos matrimoniꝭ— perens oneribus eius ac liberis ex eo matrimonb dn fertur:qð verbũ exponitur, id eſt ad vſinn datui La clare patet, quodliberi mulieris habent dotemct u, cturata mente dotantis. Et eſt ratio: quia cunſeme⸗ 5, pꝛopꝛiauerit pater mulieri dotem,in caſu matrime n 9, luti cum liberis:videtur voluiſſe non ſolum eam m— ſed et eius liberos in eadem ſibi pꝛeferri. Hec uunen. tura donationis inter viuos; vt donatoꝛ donmatar arurrnxii rnchin nmw in oclryte üüusümtatdeti laödeoffciscnim ſarrllcutemäd, erelinpoſtſtonezcn ebiscweimntapdhac, dir gatlendingonc inviscöitodovibdsn dsſant. CSccundop. ſstcſeigtgheqhe nibüonmusn blckm uminusytnotlodd tesfmnundcbenefat Äjſrdumpdemoba 4eprreneur:vt patet tataraadinscömunen tleccunatozinterpet. di ſincäöpnrgroneing dülgtgratztimeſſedl nickcadaudientiäcem iyedenugrpupla (en ſect pſisim Panturxtcumuecöm ddaminn dſend. V Doni cn dünato d 2nifigbns 2Bldatg Aflio, KnsSfratt Nauith Arioiſdelih peſe Eciſenrz I ktatous ogcingt früld CIrcamagis poinorean Ig 8 Aucromaritinölnen thein döclnco lucroneperifne Etqitaſtveri noboddin Fulam notabllemnhabedgide Aterius contenplatontit Scontemplatione renoutnt taruus. Cde leg in denn legatü g. authoꝛltate delit atres j de col bo gooenai lericide fo compe ci dimn j ad Tertu.1ij ſ.viceumm dotem redcim caſum itune dotis excuuditur poptexin lis dos applicatur(Sui cötemplationeynius ilicn us diſpoſitionis ſrmoindi Fanterdumäſ delegiillem a Titio centu. Titogeme dicit ter alibipulchrenöm uis quis loquaturſſ nail. ur joelegaicüpanſa reminpunſechhecdipcti ſideceſlerit ilanelbinin manare,niicötenaliir otisceditnö antem narihe ccreco verunCLämmd, eritentumlbroumaben d uveripoſtmottem 8 redes: ſedextu laär reſſe, quoch unmian „eautemverumelt armanejmats W en ewigtraſtlu t tie eicemt rwüth Liu N- 4„ Cl. 0— unde Gſten⸗ 4 donn eius ſucceſſoꝛes heredes cenſeatur ſibi voluiſſe pꝛeferre: vt. j. de donall.j. cũ ſi. Tertio hoc apparet ex.l.auus.j. de iur. dot. Ibi em̃ auus paternus nõcõtemplatione filie dotẽ donauit nepoti. Dicit᷑ ſᷣm vnam lect.ꝙ moꝛtua mu⸗ liere dos non redit ad eins patrem, ergo neceſſario ad eiuſcẽ liberos non iure hereditario, vt ſupꝛa concluſum eſt, ſed ex cõiecturata mente donantis. Et hoc eſſe verum 45 pꝛobat: qx regula eſt, ꝙ quatenus extendit᷑ cõceſſionis cauſa, eatenus debet extendi eius effectus. 6. de exer. l.§. nõ autem.. de diuoꝛ.in fi.cum ſimi. Sed matrimonij cau ſac fauoꝛ, que ambo induxerunt validã donationem do- tis in dotata:extendit᷑ in liberos: ergo ſimiliter effectus ipnius matrimonij.⁊ facte donationis:per que altera ho- rum opi.ſcʒ ꝙ vel cedat lucro nepotũ,⁊ non filie, vel lucro filie ꝛ nepotum, vt donatarioꝛum, non videtur valde ſu⸗ ſtentabilis. Non tamen pꝛo nũc applico me magis ad vnã qᷓ; ad reliquã:q res eſt valde dubitabilis,⁊ pꝛofecto indi⸗ 47 geret deciſione Ceſarea. ¶ Et ex bis arguũt bic Cy. Bal. ad queſtionẽ, an ſtante ſtatuto, ꝙ non extantibus li⸗ beris ſuccedat filia femina:ijſdem extantibus ipſa exclu⸗ datur:⁊ certe queſtio in hoc recidit, an in ſtatutis locũ ba beat arg.a contrario ſenſu.qð quidãà dubiũ poſuit Bart. in. l.omnes populi. 6.de iuſti.⁊ iure. Bald.in.l.apud anti⸗ quos. C. de furt. ⁊0.conuenticulam. C. de epiſc.⁊ cleri.⁊ ꝛ paſſus vtilis eſt⁊ quotidianus,⁊ etiam in eo extenſe cõſu⸗ lui:igitur plene tradam.ỹt videtur pꝛimo qð ſic.⁊ hoc ſe⸗ quunt hic Cyn.⁊ Bal. ¶ Pꝛimo:q ſicut in legibus ciuili iure quo vtimur deſcriptis, ar. a cõtrario ſenſu earũ pꝛo- babilius ſumit᷑ ad deciſionẽ eius,de quo querit᷑.5.de teſti. L.ex eo..de offi.eins cui manda.eſt iuriſdi. l..huius rei. j. de teſta.l. qui teſtamẽto. mulier. j. ex quib. cau. in poſſ. eatur.l.in poſſeſſione..cum dicitur.de regu.c.cum virũ. de his que fiunt a pꝛela.c. cum apoſtolica.⁊ qð ipſe not.de elec.c.publicato.in nouella. Ita parifoꝛmiter dicendũ, ꝙ in his cõſtitutionibus municipalibꝰ, que pars iuris ciui⸗ lis ſunt. M Secundo pꝛobatur, qꝛ hoc idem videmus in ipſis reſcriptis, que quantuncunq; ſtricte intelligẽda ſint: nihilominus in biſdem argumentũ a contrario ſenſu aſ⸗ ſumimus:yt not.gl.oꝛdi.in.l.ſi pꝛocuratoꝛem§.ſi ignoꝛan⸗ tes.ff.mande⁊ bene facit.c.tranſiniſſe.de ver.ſigni. Nec eſt abſurdum, ꝙ de vno hoꝛum ad alind arguamus, cũ equi- 43 parentur: vt patet. Quia T ſicut inquantum poſſibile ſtatuta ad ius cõmune reducamus. adeo, vt ſᷣm illud in- tellectum atq; interpꝛetationẽ accipiãt:vt.l.ij.C. de noxa. l.fi.. in cõputatione.in gl. C. de iure delib.l. Ceſar.j.de pu bli.l.vt gradatim§.ſed ſi lege.j.de mune.⁊ hono. de cle.nõ reſid.c.ad audientiã.c.cum dilectus.ita ⁊ eodẽ modo re⸗ ſcripta.de vulg.⁊ pup.l.ex facto.de reſcrip.c.cauſam que. ¶ Item ſicut ipſius iuris municipalis verba impꝛo⸗ pꝛiantur:vt cum iure cõmuni ad conſonantiã reducatur: vt eſt caſus not. de conſue.c.cum dilectus.ita ⁊ ipſius re/ 49 ſcripti. de offi.deleg.c.ſuper eo. ¶ Tertio idẽ pꝛobat᷑:qꝛ hoc idẽ videmus in cõuẽtionibus, que ⁊ ſtricti iuris ſunt, ſicut ⁊ ſtatuta.5.de pact.l.ſi vnus..ante omnia.j.de verb. obli.l. ſi ita ſtipulatus. F. Chꝛyſogonus.⁊ que interpꝛeta⸗ tionem talem a iure recipiunt: vt cum ipſo ad conſonan⸗ tiam reducantur:ſicut ⁊ dicta ſtatuta.3. loca.l.quero..in⸗ ter locatoꝛẽj.de verb.oblig.l.ſi ſtipulatus fuero per te nõ fieri, quominusꝗj.de dam.infec.l.quidã. ad ſi. In quibus ⁊ argumentũ a cõtrario ſenſu aſſumitur, ita: vt diſpoſitio- nem inducat, in.d.l.inter ſocerum§. cum inter. ⁊ in.l.pecu⸗ niam.a. ſi cer.pet.Clarũ autem eſt de conuentione ad con ſtitutionẽ ar.pꝛocedere, maxime affirmatiue:vt in. l. nõ im poſſibile. S.de pac. C. de ſideiuſ.j.fi.⁊ qõ not.j.de reg.iur.l. nec ex pꝛetoꝛio.⁊.l.neq; pignus..pꝛiuatoꝛum.in gloſ.⁊ in rub.de decre.decur.lib.x.in gl. ¶ Quarto pꝛobatur:quia 5O hoc idem videmus in vltimis voluntatibus, quibus ma gis, quam contractibus conſtitutiones municipales ac- cedunt ⁊ equiparantur:vt not. Bart.in. l.j. ad fi.ſ. de regu. Cato. ⁊ Bald. de pace Conſtan.x. col. in glo. ſuper verbo, nos Romanoꝛum.⁊ll. quoties.la.ij. in lectu. antiqua. C. de ſideicommiſ.quicquid idem dixerit in.d.l.omnes populi. ad fin. In his enim videmus argumentuma contrario ſenſu pꝛo inducenda diſpoſitione aſſumi:vt patet in.l.ſi le gatum pure.j.de adimen.legat.⁊ in.d. I. ucius.:.8.l. pa⸗ ter nubenti filie. C Quinto pꝛobatur argu. Et idem vi⸗ Soluto matrimonio. 51 37 demus in ſententijs, in quibus etiam contrarius ſenſus diſpoſitionem inducit:vt patet in.l. Pomponius g. ſed ⁊ pis.a.de pꝛocur.⁊ in.l.ſi inter me⁊ te.j.de excep.rei iudic. Clarũ autem eſt inter ſententiam ⁊ conſtitutionẽ quandã eſſe ſimilitudinem:quoniam ſicut ſtricti iuris eſt conſtitu⸗ tio, ita ⁊ ſententia. C. ſi plur. vna ſen.l. i⁊ qð not. Bart. in.l. inbemus. 5. de condi. indeb. Item, ⁊ ita ſentẽtia a iure cõ- muni interpꝛetationem recipit, ſicut ⁊ ipſa cõſtitutio. j. de re iudi.l. Heſennius.§. conſtitutio. S. co.l.ex diuerſo§. vlt. Et hec opinio eſt vera regulariter, maxime: cum ⁊ ipſum ſtatutum nullius effectus foꝛet pꝛoductiuũ, niſi a contra⸗ rio ſenſu ſumeret arg. Quoniam ⁊ in tali caſu videmus in nouiſſimis iuribus argumentũ a contrario ſenſu ſumi, adeo:yt per illud reſultet coꝛrectio ad diſpoſitionem iu⸗ ris antiqui:vyt not.gl.ſingu.in.l.nulla, niſi emerſis. dum ita intelligit aut. diaconiſſa. poſitam ſuper eadem.l. C. de ſa⸗ croſanct.ecc. ¶ Fᷓallit autem hoc pꝛimo, niſi vbi ex argu⸗ 52 mento a ontrario ſenſu ſi diſpoſitionem iuduceret ipſi ſtatuentes in penam incurrerent gleſt ſing. in cle. vnica. de vſur.quam ſumme not. Bal.in auth. ad hoc.C.co.titu. 5z Fallit ſecundo, vbi t ex arg. a contrario ſenſu ſumpto: reſultaret abſurditas:vt patet.C.de condi.inſer.l.ij.C.de iuriſd.omn.iudi.l. inter. ⁊.d. l.conuenticulã. not. gl. de eta. 54 ⁊quali. c.j.lib. vj. CFallit † tertio vbi ex eodem argumẽ- to reſultaret coꝛrectio alterius ſtatuti, quãuis iuri cõmu ni derogantis:quoniam tunc quantuncunq; per illud re⸗ duceremus ad ius cõmune, nibilominus ſumi nõ debet bic, recte intuenti. Eleganter terminat Bart. in. lij.§. hoc interdictum.j.ꝙ vi aut clam.Et huius eſt ratio: qꝛ pꝛeſu⸗ muntur ipſi ſtatuentes, ſicut ⁊ pꝛinatus quilibet: itẽ ſicut ⁊ ipſe pꝛinceps, magis conſeruare velle id, qdð a ſeipſis eſt conſtitutũ, q́ᷓ; qò ab alijs, ſcʒ a iure cõmuni, ſiue municip. ſi hominẽ.C.de offi.pꝛefec.pꝛeto.l.foꝛma.¶ Fallit quar/ 5õ to,cum ratio conſttutionis ex qua argu.a contrario ſen ſu ſumitur repugnat deciſioni, que ex argumento a con⸗ trario ſenſu inſurgeret:quoniã tunc non ſumitur.Hec eſt gl. ſingu.in. l.cum pꝛetoꝛ. in ver. videtur.3.de iudi. ¶ Fᷓal⸗ v6 lit r vltimo vbi ex eodem induceret᷑ coꝛrectio iuris com⸗ munis:quoniam tunc ſi ſtatutum in aliud operari poteſt. arg. a contrario ſenſu iuris cõmunis coꝛrectoꝛium nõ aſ⸗ ſumitur. Ita determinat Jacob. Butr. in. d.l. apud anti⸗- quos.⁊ Bar.in.d.l.omues populi.ꝛ huius eſt ratio: qꝛ id qð ſumit᷑ a contrario ſenſu diſpoſitionis dicitur ſumi per ſubauditiones ⁊ coniecturas:vt.l.apud antiquos.in ver⸗ bo, per coniecturam. ꝓꝛealleg. ergo non pꝛopꝛie. Quia id 57 quod † per coni ecturã ſumitur, nõ pꝛopꝛie ſumi dicitur: yt eſt tex. ſingu.j. ſi tabu. teſta. nul. extab.lj.ibi, q ex conie⸗ ctura, nõ pꝛopꝛie ⁊c. Sed per impꝛopꝛietates ⁊ ſubaudi⸗ tiones ad conſtitutionem nouã factas, non debet induci coꝛrectio antiqua:vt not.gloſ.in.c.cupientes.in.g.quod ſi per viginti.de elect. lib.vj. ¶ Secundo:quia caſus eſt ex⸗ pꝛeſſus in.l.fina..filijs autem. C. de bonis que liber.iun⸗ cta.l.penulti. C. qui teſtamen. quod ad inducendam iuris coꝛrectionem, non poteſt ſumi argumentum a contrario 58 ſenſulegis. ¶ In queſtione ergo Cyn. de ſtatuto, dicen dum eſt etiam extantibus liberis filiam feminam ſucce-⸗- dere.Et ſi dicis quid operatur ſtatutum, dicens quod nõ extantibus liberis, ſuccedat femina: cum ⁊ hoc erat de iure communi:vt.l.maximum vitium.C. de liber.pꝛeteri. Reſpondeo, quod operatur boc, ſcilicet quod habet fa⸗ cultatem adeundi ex iure duplici, ſcilicet communi⁊ mu⸗ nicipali:vnde ſi renunciat facultati adeundi per ius vnũ: adire poteſt ex iure alio cui non intelligitur renunciaſſe: vt.l.ſi domus.S.de ſerui.vꝛb.⁊.l.ſuum.C.de iure deliberã. 59(Articulum autem illum, an † ⁊ quando caſus omiſſus habetur pꝛo omiſſo. Bal.ponit hic, ego vero dicam ple⸗ ne in.l.ſi vero..de viroj. eo. E thec babeantur loco repe titionis ſcholaſtice in hoc pꝛincipio. ¶ Et inquantum ſu 60 pꝛa dixi, ꝙ †F filiafamil. iure iſto in dote non habet here⸗ dem. Adde, ꝙiſtudtenet Bar. in.l.in quarta.j. ad.l. falc. Et ſic eſt ſibi contrarius. ¶ Item inquantum, ſupꝛa dixi, 61q lucrum dotis collatum in virum in caſu moꝛtis mulie ris pꝛedecedentis, habet locum eadem ingreſſa monaſte⸗ rium. ¶ Adde, ꝙ dubitatio eſt, quid ſi ambo ingrediunt eodem tempoꝛe, an tunc lucrum dotis cedat patri ma-⸗ riti et quidem puius deciſio pendet ex intellectu text.in a. udo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ part. ant de ſanctiſ.epiſcop ᷣ.ſi vero conſtante.in verſi.ambo⸗ bus autem monaſticam vitam ingredientibus, vacanti⸗ bus dotalibus placitis.ỹt ibi,dum dicit: quoniã neq; ex pactis nuptialibus aliquid lucri viro, aut mulieri conce⸗ ditur ⁊c. Quod quidam intelligunt, ꝙ ambobus intran⸗ tibus monaſticam vitam, ſi vacãt dotalia placita: puta qꝛ pacta ſuper dote lucrandafacta non fuerint, ⁊ ſic neq; eꝝ pactis nuptialibus:qꝛ non factis, aliquid viro, vel mulie⸗ rilucrari concedatur:tunc licentia ſit eoꝛum alteri per al terum relinqui poſſe. Et ſic volunt,; quemad modũ pa⸗ ctum lucrande dotis locum habet altero religionem in⸗ greſſo:yt.oↄl. Deo nobis.ita⁊ vtroq;ſi factũ ſit. ¶ Allia opinio eſt in contrarium,ſcʒ ꝗð ambobus ingreſſis vacã⸗ tibus dotalibus placitis⁊ ad nullitatem, ſeu ad irritum deductis pactis factis ſuper dote lucranda:quoniã neq;, id eſt poſtqᷓ; neq; ex pactis nuptialibus ſtipulatione fa⸗ ctis, aliquid lucrari conceditur. ſupple per.l. Igitur li⸗ centia ſit alteri per alterum poſſe relinqui. Et iſte intelle⸗ ctus mibi placet. Pꝛimo:q ſi diceremus ambobus ſimul intrantibus locum eſſe pacto lucrande dotis, lex introdu ceret duas fictiones. Pꝛimam moꝛtem fictã per ingreſ⸗ ſum religionis.xvj.q.j.placuit. Secundã:qꝛ fingeret moꝛ⸗ tuam mulierem ante virum:quoniam vt pacto de lucran⸗ do locus ſit, neceſſe eſt mulierem pꝛedecedere: vt.l.ij. S. de pac.dot. Sed lex regulariter non vult duas fictiones cõ⸗ currere circa idem:vt.l.j.C.de dot.pꝛomiſ.igitur ⁊c. Ter⸗ tio: qꝛ ſi voluiſſet ambobus ſunul ingredientibus pacto de lucrando locum foꝛe, ſuperfluo poſuiſſet dictum ver. ambobus.circa hoc:qꝛ ſatis deciſum eſſet in pꝛin..ſi vero cõſtante.pꝛopter idẽtitatẽ rationis. Qua enim ratione in ipſo pꝛin.voluit lucro locum foꝛe alio ingrediẽte vtroq;: hoc autem eſſet contra.quibus.in.j.conſti.Codi.igit᷑ ⁊c. 62 Et ita puto verum. ¶ Illud tamen nota, ꝙ ambobus 1 2 3 4 AꝘ☛ 6 7 8 9 ſimul decedentibus in caſu dubij pꝛopter debilioꝛem na⸗ turã, pꝛeſumit lex pꝛedeceſſiſſe vxoꝛẽ:⁊ ſic locus eſt lucro. S.de donat. inter vir.⁊ vxo.l.cum bic ſtatus..ſi anno.j. de reb. dubijs l.qui duos§. ſi maritus.:.l.ſi ita.5.de relig.l.ſi Ppoſſeſſoꝛ.alias, cum poſſeſſoꝛ.§.j. Summarium.. Jus patris in dote nõ poteſt pacto filie deterioꝛari. Solutio dotis facta fiilie de patris voluntate, ſi ilam non ſit perditura, ⁊ facta in iuſtam cauſam, impedit patrem repetentem. Actio de dote competens patri, eo moꝛtuo, non traſit ad eius beredes, ſed ad filiam. Solutio facta creditoꝛi ſtatim conſumpturo, an liberet debitoꝛem: Scientia patris ſola:an ſufficiat ad habilitandam perſo/ nam flie:vt agere poſſit ad dotem, an vero requirat᷑ con⸗ ſenſus expꝛeſſus. Aoluntas vt intelligatur, ſufficit facto expꝛimere. Aerbum exigere, ꝙ includat ſpontaneam ſolutionem. Pꝛomiſſio dotis, ⁊ datio, quod vbi eſt eadem ratio pa⸗ rificantur. Filius vel filia ſi euictione pꝛiuet re ſibi pꝛo dote, vel ali⸗ mentis, vel legitima per patrem aſſignata, cogitur iterũ Pater dotare, vel aſſignare. Pater an teneatur iterum dotare filiam, que caſu perdi⸗ dit dotem: 20 Aerbum poteſt, poſitum in tempoꝛe pꝛeſenti, quando in⸗ cludat futurum. uI Solutio dotis per maritum vxoꝛi, tunc non perditure, ſi poſtea perdit, an liberet maritum: ⁊ nu. 12. ſ Solutione fa⸗ Si poſt ſolutum. arspurnoso luntatem filie,patri actio de dote non tollitur. niſi ipſi filie nõ perditure ex iuſtis cauſis ſoluatur. h. d. Hot. pꝛimo ſolutionem dotis filiefamil. in non iuſtam cauſam factã abſq; patris voluntate, patrẽ facultate repetendi nõ pꝛi⸗ uare. Pacto ⁊ enim flie ius patris in dote deterioꝛari nõ poteſt.&. co. l.nõ ſolũ. ⁊.ij.. idẽ de volũtate.S. de pac.dot. 2 Lcũ dos.cũ ſi. ¶ No.ex ea.ſcðo, ꝙ ſolutio † dotis'citrapa tris voluntatẽ facta filie non perditure, ⁊ in iuſtas cauſas CH o.vlrimo ſᷣm Elng. ex † ver. ſed patrẽ facultate repetẽdi pꝛiuat. Ad idé,5 G ao. tertio ex b— S.Co.l.qnani 3 Cko tertio ex f eadẽ᷑, ꝙ moꝛtuo patis actio zandis. tens ad dotis repetitionẽ nõtranſtertur in herans(oye⸗ niam iure pꝛiuilegiato traſit in filia j. eo.I ſiſ eredes. vxo. act.l.vnica§.videamus.⁊.⁊ hoc exre r C filia poteſt agere:q ſibi obſtat exceptio facte wec tme i.ſe cte ſolutionn .. 3 mortuo patre; nis gl. ſua. ꝙ licet quãdo quis mutuat ſtatim c Wat Auncaz habeat actionem ad repetitionẽ in. iqui mpturond vſuſcap.pꝛo empt. Tamen ſecus rider nſ ſeiretde ilud, qs debet creditori ſtatim coſunpt aoansſdin non obſtante inducit liberatio. Tex 55 94 5 quomiã hac Sed certe hoc hic non pꝛobat᷑:qxbic non deling hm emn bitoꝛ ſoluẽs ſciret creditoꝛẽ conſumpturu mcheande nec etiã dicit tex.ꝙ ſciret creditoꝛẽ conſi um 4 malüͤyſin vſum, nec etiã dicit text. ꝙ ſciretc reditoré: uui mal aliquo modo:licet poſtea creditoꝛ conſum F umptmi vt hoc anno ſuccincte dixi in.l.is cui Pomnee f tices hoc eſt diſtinguendum:qꝛ aut ſoluitur erecitde alüi quẽ quis ſcit conſumpturũ, ⁊tunc liberatio den nean in.. quod ſi mino:§. ſtipulatio. 3. de mino.⁊ 1ſi 1 mc munerandi.ſi adoleſcens luxurioſus.3.ma 1un uitur creditoꝛi maioꝛi ⁊ it dedneändAnrſi maioꝛi ⁊tunc aut ſcit debitoꝛ enncaã pturum eſſe, ſed non in quẽ vſum, ſcʒ malum vel s 9 ⁊ tunc ſoluendo liberatur. Quemadmodum etiã enun. pecuniã repetit ſi mutuat ei, quem ſcit cöſumptu auſ non in quẽ vſum:poſito, ꝙ poſtea conſumaturiy nnnt vt..iij. alias.iiij.: incipit, quatenus ver.nerrilns“¹ in rem ver. Zlut ſcit creditoꝛem conſumpttrieſe dde lum vſum, ⁊tunc ſolutione non liberat᷑ Etpai dina pꝛobatur in.l.ſi quis cũ ſciret.⁊ melius ex caſi 9 aü ſingulariter pondero inlj.ſi pꝛo parte.verſum n w 3.de in rem verſo. vbi eſt expꝛeſſum, ꝙſi ſeruohabi miniſtrationem peculij.⁊ ſic cuilibet alteripꝛocuratui tim conſumpturo in malos vſus. debitoꝛ pecunii oi non liberatur:ergo per identitatem rationis, pnten liberatur ſoluendo creditoꝛi pꝛincipali. ¶Sed attiai qꝛ bic non videt᷑ bona equiparatio:q poſſet dici, itd in caſu.d H.verſum.non liberatur debitoꝛ ſoluendo pron ratoꝛi:quem ſcit in malos vſus conſumpturũ: quia coy ſetur amplius non eſſe pꝛocuratoꝛ, ⁊ eius mandatunre uocatum pꝛopter ſuperuenientes in eo malos notss vt.l.cum quis.in pꝛin.⁊.l. ſi cum Coꝛnelius. cum fimüiſde ſolu. Secus cum ſoluitur creditoꝛi pꝛincipaliiqſipene- niens in eo malitia vite non inducit liberationendibit ris. Quod tamen dixi, verum eſt per. d.Lſi quisc ſint. ¶ In glj. ibi, que expꝛeſſa exigit ⁊c. Nac glreputo in gularem in hoc, ꝙ quãuis ad babilitandamperſonanpa tris pꝛo dote agentis, ſufficit ſcientia filie cum non cin tradictione:duntamen non habeat contradicendiiuſim cauſam:vt.l.ij..vlti.cum ſimi.3.eo. Tamen ad habiltm⸗ dam perſonam fliie, non ſufficit ſola patris ſcittia:ſedn quiritur eius conſenſus expꝛeſſus. Quod quamuis om muniter appꝛobetur mihi eſt dubitabile. Pꝛimo:qyi hac actione de dote:quedam eſt quaſ ſocietas inter pa trem ⁊ filiam:vt dicit text.in.l.qui pominem.ſi gener de ſolut. Sed regulariter inter ſocios omnimoda debe eſſe equalitas.S.pꝛoſoc.l.ſi non fuerint.inſt.eo.tit.j. qyi dam.circa pꝛin. Ergo ius, qð ſtatuitur circa habilitato nem perſone patris:intelligi debet ſtatutũ circahabitt tionem perſone filie. ¶ Secũdo:q video in ſimiliqii plex ſcientia patris abſq; expꝛeſſo conſenſu, excluditini lio exceptionẽ Macedoniani: quinimo ipſumpatem obligat.. ad Aaced.j.ſi filius.⁊...ſi tamen ſcientel3 lia. ¶ Itẽ video, ꝙ ſimplex ſciẽtia patris abſq; contraci ctione, inducit legitimitatem adoptionis ſui fiiij: ſt d adop.l. in adoptionibus.⁊ l. ſi pater naturalis ꝑquã qm dem perdit patriã poteſtatẽ, que eſt ineſtimabilis: ſt liuſramil..j.ßm vulgarẽ.j. de lega.j. ergo multo magisʒ inducere filie agentis habilitationẽ:ex quo nõ tractat: 1 tam graui pꝛeiudicio.Quod certiſſime veru eſſet xbinn hoꝛũ duoꝛũ ↄcurreret, ſcʒ vel, ꝙ pater vna cũ ipa fii 1, ret:qm̃ tunc ex hac adinuicẽ coniunctione facta de Pa, do, inducit᷑ patris cõſenſus ſufficiens: vt pꝛobai eer in. I. Lucius Titius. S. qui. mo. pig. vel hypoaalcũ pate ..„ 77 9 4 gete g.libertis.⁊ ibi no. Bart.de leg. ij. Ael ſi pater ſis didde pꝛo filla. cauſam inſtruat:puta ducẽdo aduocatos velpe adöt- eberibi ,ng euagül⸗ 1 Cre ngu 0 27 ſewe. laui u ſaper oſcä” Tellsuoannodn Tellsgortrqdiani ſsalgutietibieſe raerbli deüadtrilänrcf qnäasftyrſenstiye ernararſncuck ergoprrirgoneino udpecenstiincont noturalssdoctrina J regalabune erſum p neryſom Erideo melno derxyrpereum CJn pimüfgenns cdielt) dmoett exinſtac dotaperditnüͤlberat N Meſperea de. 8 ſamzden ep Touäs, Sery 4 di. quda dſeam 6 nem atfenoutafah — tion M 1 et recito wuntge 3. 4) da incncklderng 1 7t 6 9 nor ſkpuläro dn adoleſcens dndehe maicd: nha noni döte bo aexfim ſzn Auberatur. 2 menen dſt mutuat e ina ondero in ſipao panteſen ter ſuperuenientes nan npun alſicum Comelnagr mſoluitur crecitonpincyi litia vite non incuett ibern ꝛen dixi, verum eſtperalii que † expꝛeſſa erigie hi „cp quäuis ad babitancm, gentis, ſuffict ſcientifün ntamen non habeat omaur elticumfimi Seo Tamaa onſenſusexpꝛeſſus Qlwci 0 o filia:quoniã hec ſunt ſignũ ⁊demonſtratio euidentis cõſenſus: ſuffictt ſi facto, q́uis t verbo nõ det voluntas intelligi:vt lrepꝛehendẽda. C.ſi cer.pet. l.⁊l.ſed Julia. pꝛoinde. 3. ad Maced. Quinimo magis eſt voluntatẽ fa cto declarare, qᷓ; verbo:vt. lſi tamẽ§. ei qui. 3. de edil. edic. ⁊ ad hec accedãt que not.d. Bal.in.i.nõ ſolũ..neceſſitate. C.de bo.que lib. ¶ In gl. ſuper verbo, exactã.ibi, a ſpõte ſoluẽte ⁊c.Ho.gl.qꝙꝙf verbũ exigere, includit ſpontaneã ſo lutionẽ.qð plene tractaui. S. co.l.nõ ſolũ.⁊ dic vt ibi. ¶ In gl ſuper verbo⸗ ſupereſt.ibi, vel ibi in ꝓmiſſione, bic in ſo⸗ lutione facta bm quoſdã ꝛc. Hec tſ olutio cõiter repꝛobat᷑: qꝛpꝛomiſſio ⁊ datio vbi eadẽ eſt equitas parificant᷑. C. ad leg. Falci.i.ſi. cũ ſi.Et ideo dic, vt plene dixi in.l.ij. in. ſed vtrũ. ¶ In ea.ibi,ſʒ an coget᷑ pater iterũ dotare ⁊c. Muic queſito, ſc an pater filiã, ã dotẽ perdidit, iterũ dotarè co gat. Duplex adijcit᷑ confoꝛmis queſtio. Pꝛima, an pater filio perdẽti legitimã, quã ſemel in vita ſibi aſſ ignauerat, cogat iterũ aſſignare. Secunda, an pater filio cui in vita quid aſſignauerat pꝛo alimentis illud ꝑerdẽti, iterũ aſſi⸗ gnare cogat᷑?⁊ pulchꝛa ac quotidiana ſunt hec tria, in 9- bus ſepe cõſului:⁊ de eoꝛũ quolibet dic vt pleniſſime dixi poſt Bar. in aut. qð locũ.⁊ in aut. ex teſtamẽto.nec hic re⸗ peto, ſed duo tantũ addo.tMPꝛimo, ꝙ filio ſeu filie ſi per⸗ dat iure euictionis rem ſibi pꝛo dote alimẽtis, vel pꝛo le- gitima aſſignatã, pater cogit᷑ iterũ aſſignare. Caſus eſt. O.de inoffi.teſta.l.ſcimus.in pꝛinc.¶ Scðo, ꝙ conditioni cõi, que eſt ꝙſi caſu perdiderit, pater iterũ cogit᷑ aſſ igna⸗ re, potẽter refragat᷑ tex.l.ſi noxali. als, ex noxali. ꝗ. eſt aũt. cum duobus ſeq..de pec.vbi eſt expꝛeſſum, ꝙ ſi pater ra tione eius, qð ſibi debetur, qõ ſibi de peculio deduxerit: qᷓuis illud caſu perdiderit, tñ iterũ ius deducendi nõbʒ cũ caſus ſuo damno aſcribat᷑. Ita igit᷑ dicendũ in filio, vt ei caſus pꝛopterquẽ amiſit, qð ſibi in vnũ ex pꝛedictis cau ſis aſſignatãũ eſt, ibi aſcribat: nõ autẽ cõpetat ius iterũ pe tendi. ¶ In ea.ibi lij.ſed vtrũ ⁊c.Et intellectui quẽ ibi dedi ad tẽx.illñ,nõ refragat᷑ t verbũ, poteſt, ibi poſitũ: qꝛ quãuis ſit pꝛeſentis tẽpoꝛis.tii:qꝛ eſt extenſiuũ, dicit tex. ꝙ ex natura ſui includit futurũ.j.de leg.ij l.ſi ita s.in pꝛin. ergo pari ratione, imo maioꝛi pꝛeteritũ. Pꝛeterea ibi, il⸗ lud pꝛeſens ſtat in confuſo:vt ex ſe apparet nde ſuccedit naturalis doctrina Inno.de excep.cdilecti.ponentis pꝛo regula hunc verſum, Pꝛeſens cõfuſum, pꝛeſentis non te⸗ net vſum.Et ideo includit ⁊ pꝛeteritũ ⁊ futurũ: vt ibi de⸗ claratur per eum. ¶ In glo.ſuper verbo, ex iuſtis.ibi, ſed pꝛimũ verius ⁊c.dicit Bar.ꝙ hec opi.gl.volẽtis, ꝙ vbi ſolutio eſt facta ex iuſta cauſa filie, tunc non perditure, ſi poſtea perdat nõ liberat maritũ: pꝛocedit vbi ſolutio eſt facta ex iuſta cauſa volũtaria:pꝛout exemplũ poni poteſt in cauſis, que habent. 5. eo.l. quãuis. cum ſeq. Sed vbi ſo⸗ lutio facta foꝛet nõ perditur᷑e, ex cã neceſſaria:vt ſupꝛa ex ſuperueniẽte viri dilapidatione, ꝓpter qð neceſſitat᷑ ad dotis redditionẽ:vt.l.ſi cõſtãte.j.eo.Tunc ſi poſtea cõtin/ gat eius perditio, nõ liberet᷑ maritus: quominus teneat patri:diſtinguit, ꝙ aut perditio dotis eſt facta per filiam data opera, ⁊ tũc nõ liberat᷑ maritus:vt pꝛobat᷑ in.l.iij. als iiij.qᷓ incipit, quatenus. ver. ſed ſi ſic acceperit. 6. de in rem ver.niſi ipſe pater etiã in perdẽ do dolum cõmiſerit:vtl.ſi pꝛo patre.§.verſum. S. de in rem ver. lut perditio dotis eſt facra in caſu foꝛtuito, ⁊ tunc inducit᷑ liberatio, per. d.l. quatenus§. fial. ſeruus.in eo.tit. Et hanc opin.ſequit᷑ hic Bal dicẽs, ꝙ in neceſſarijs debemus conſyderare pꝛinci- pium:in vtilibus vero finẽ. Et patet eꝑ.l.ſed an vltro.a.l.ſi negotia.que illã ſequit᷑..de neg.geſt. moder.autẽ tenent/, ꝙ ſiue cauſa fuerit volũtaria, ſiue neceſſaria: ex quo iuſte facta fuit ſolutio mulieri nõ veriſimiliter perditure,puta, q erat in verbis ſuis diligens:licet poſtea caſu perdatur abſq; eius culpa, inducat᷑ mariti liberatio, ex eo: q ſoluit legis authoꝛitate, ⁊ ſic in nulla culpa fuit: vnde liberatus dici debet: ne alias reperiat deceptus legis authoꝛitate cõtra.l.j.C. de his qui ven.eta.⁊.l. Gꝛacchus.de adult.a.l. meminerint. C.ynde vi.Et qꝛ lex non dʒ eſſe captioſa, nec alicuilaqueũ inijcere:vt in.c. literas.de reſtit᷑. ſpo.⁊. xxvij. qj.de viduis.⁊ idẽ dicũt teneñ.lʒ mulier ex poſtfacto eam ſui culpa perdiderit, ex quo maritus nõ fuit in culpa tem poꝛe ſolutionis:cũ videret illã diligentẽ,⁊ ſic veriſimiliter nõperditurã:ſecus ſi veriſimiliter debuit ſcire, vel dubi⸗ tare ipſam perditurã. ar.d.l.ſi quis cũj ſciret. ¶ Hec obſt. Soluto matrimonio. 38 . ſi ſeruns.cũ ſimi.alle.q loquunt᷑ in actione de in rem ver ſo, cuins illa eſt natura, que ſupꝛa eſt dicta: vt patet in.d. .verſum.hic autẽ loquit᷑, quãdo facta eſt ſolutio in caſu permiſſo authoꝛitate legis. JIdeo debet induci ſoluentis liberatio. Ego vero dico in ſolutione facta ex cauſa volũ⸗ taria, tamẽ iuſta:opi. Bar. eſſe verã: q caſus ꝓ ea expꝛeſ⸗ ſus eſt in.l.fin. in verbo, ſi pꝛeciũ creditoꝛibus ſoluat᷑. 5. de de iur. dot. Ibi enim eſt caſus, ꝙ cum ex cauſa iuſta⁊ vo- luntaria ſoluit maritus vxoꝛi dotẽ, ita demũ eſt liberatus ſi ſoluta deinde in illam iuſtã cauſam fuerit cõuerſa:vt pa tet ibi, ſi pꝛecium creditoꝛibus ſoluat. Illa enim cõᷣditio⸗ nalia verba implementum foꝛmale deſyderant:vt.l. Me⸗ uius.⁊.l. qui heredi.cum ſimi.de condi.⁊ demon.vbi autẽ ſolutio foꝛet facta ex cauſa neceſſaria, ad iuris ſit de libe- ratione, ſi ſequat᷑ perditio: dicãꝗ. eo.l.ſi cõſtante. ¶ Quid 12 tamen † ſi ab initio conſtante matrimonio dos mulieris 6 3 9 fuerit ſoluta in cauſam iniuſtã, ea tamẽ expẽſa in cauſa in ſta, pꝛopter quã ſolui potuiſſet:an tunc ſequat᷑ mariti libe ratio:dico ꝙ ſic per duos tex.ad hoc not.vnũ in.d.l.quate nus. alleg.l.iij. ver. hoc enim iure. 5. de in rem verſo.alium in. d.l. Julianus§. pꝛoinde.õ. ad aced. Summarium. 60 olus dans cauſam liberationi mariti in dote, red⸗ it illam ipſo iure nullam.⁊ꝛ vide nu.. Dolus dãs cauſam delegationi, qñ reddat ipſam nullã: Relictum in dubio videtur factum animo compenſandi cum debito neceſſario.⁊ vide nu.12. 7.13. Delegatio mulieri ſine dolo per maritum, ⁊ per mulierẽ acceptata ſcienter de non ſoluendo, an inducat mariti li⸗ berationem:⁊ vide nu. 16. Maritus acceptans pꝛo dote ſcienter ab vxoꝛe delegãte inopem, an ſibi pꝛeiudicet: Expꝛomiſſoꝛ pꝛo dote, an dari poſſit mulieri conſtante matrimonio: Dos ⁊ relictum pꝛo ea in legitimam imputantur. 10 Relictum factum epiſcopo, ancomputetur in quartam ſibi debitam? remiſſ iue. IRelictum factum vxoꝛi per maritum, an in dubio in do⸗ tem ſibi debitam? imputetur: 14 Relictum per vxoꝛem marito, an imputetur ſibi in lucrũ quod ipſe percepturus eſt ex dote ſoluto matrimonio. 18 Conqditio illa, ſi deceſſerit ſine liberis, ꝙ operetur, quod 3 ſiliberi extent, ꝙ videantur vocati. Si mulier ¶ Delegatio pauperis debito⸗ eris ignoꝛante muliere, actionem de dote nõ perimit, ꝛ⁊ relictum in dubio videt᷑ factum ani⸗ mo compenſandi illud in debitum neceſſarium. h. d. cum §.ſeq. ¶ Hot.pꝛimo, ꝙ dolus dans † cauſam liberationi mariti in dote illam reddit nullam ipſo iure,⁊ conſequen⸗ ter pꝛiſtina actio firma manet. ¶ rHot.ſecũdo, ꝙ regula⸗ riter dolus dans cauſam delegationi, illã non irritat ipſo iure, cum ſit contractus ſtricti iuris, in quem interueniẽs dolus ſtatim nõ irritat:vt.l.dolo.C.de inuti.ſtip.Tamen fallit ſi fiat pꝛo cauſa dotis:quoniam illa ratione doli ſta⸗ tim eſt irrita fauoꝛe dotis:vt hic eſt caſus ſingu. ¶ Hot.in T in.ſi pater. quod relictum factum videtur in dubio vt compenſetur cum debito neceſſario. Ad idem. 5. eod.j.ſ 4 pater. j. eo.l. dotem. Hot. ſecundo, quod † relictum fa⸗ ctum filie aſcendens ad tantam quantitatem, quanta fuit dos per patrem exacta ſine eius conſenſu, ii fuerit acce⸗ ptatum, aufert ipſi filie actionem, quam habebat aduer⸗ ſus maritum pꝛo dote recuperanda. ¶ In text.ibi, dece⸗ pta accipiat ⁊c.⁊ ſic videtur f velle tex.ꝙ vt delegatio nõ perimat actionẽ de dote competẽtem vxoꝛi, ſi delegatus fuerit ſoluendo, non debet fieri dolo ⁊ muliere errante. ¶ Quid autem econtra, ſi non dolus interueniat, ⁊ mu- lier non exiſtentem ſoluendo, ſcienter acceptet, an tunc inducatur mariti liberatio:videt ꝙ ſic:q imputandũ eſt mulieri, quare egentem debitoꝛẽ ſibi delegatum ſciẽs re⸗ cepit. arg.liinter cauſas. abeſſe. 3. mand. 3. de iure dot.j. Ponuteenad Fegerdgun bona§. de illo.j. de damno in⸗ ec. Et. ſi is a quo 5. ſina j. vt in poſſeſſio. lega.l.ſi arbiter. §j.. qui ſatiſdare cogan...j. cum ibi notatis plene de — ——— Audo. Koma.in pꝛimam Inſoꝛ part. ſideiuſ. Ita ſentit gl. etiã tenent cõiter doct. Pꝛo quol. licet. S.de pac.dot.vbi eſt caſus iuncta gl.qꝙ ſolu.matrimo nio valet pactum, per qð concedit᷑ marito facultas dotẽ ſoluendi vltra diem a lege conſtitutam:ꝛ ſic per qð dotis conditio efficit deterioꝛ cum ſubeſt iuſta cau ſa, puta: quia maritus eſt inops. Ita ergo in pꝛopoſito vbi ſubeſt iuſta cauſa, puta mariti inopia, videt᷑ valere delegatio inopis debitoꝛis vxoꝛi facta,licet dotis conditionem faciat dete rioꝛem.Ego vero in hoc dubito:qꝛ non eſt dubiũ, non va⸗ lere pactum, per qð dotis cõditio efficit deterioꝛ:q́;uis fa ctũ ſol.mat.niſi adſit iuſta cauſa.hec eſt firma regulatext. in. dLlicet. de pac.dot. Sed per delegationẽ inopis debi- toꝛis, quãuis ſciẽter facta mulieri, dotis cõᷣditio efficitur deterioꝛ, caſu quo maritus eſſet diues:⁊ ſoluẽdo:ergo foꝛ maliter ibi caſus, ꝙ hec delegatio nulla: qð eſt indubita- biliter verũ:vbi non adeſſet ſpes aliqua, ꝙ ille delegatus inops in futurũ efficeret diues ⁊ ſoluendo. Quoniã tunc reſultat ex hac delegatione quedã tacita cõuentio, ꝙ dos nunqᷓ poſſit cum effectu repeti ſed pactũ per qð dos ſo- luto matrimonio moꝛte viri cõſtituit irrepetibilis, eſt nul lum:yt eſt expꝛeſſum in.l.vt aũt.⁊.lij.ð.de pac.dot.igit ⁊c. Non obſtiſte tex.qꝛ hic ad verbũ, decepta, ſubintelligam marxime, cum non videã ałs dicta argumenta ſolui poſſe. Ad quoꝛũ fundamentũ accedat.l.etiã directo..de fun. dot.⁊ ita puto quicquid dicãt hic doc.¶ Quid autẽ econ tra, f ſi maritus accipiat pꝛo dote delegatũ inopẽ:diſtin⸗ guit Bar.ꝙ aut accepit ignoꝛãter:⁊ tunc ſibi non nocet.l. pꝛomittẽdo.pe..de iur.dot.Aut ſcienter, ⁊ tunc etiam non nocet:qꝛ videt᷑ accipere, vt vxoꝛi donet. llleg. text.l. cũ vir.ð.de iur.dot. C Aduertendũ:qꝛ miroꝛ qũo in hoc ſcðo mẽbꝛo tam vehemẽter errauerit. Dicit enim contra caſum expꝛeſſum in.d.l.pꝛomittẽdo..j.in fi. eius. Reſpõ⸗ deo, ibi enim eſt expꝛeſſum, qðò ſi maritus pꝛo dote ſcièter recipiat nomẽ inopis debitoꝛis, ſibi imputet:⁊ eius eſt pe riculũ. Nec obſt.qð videat᷑ hoc facere animo donandi vxo ri per.d.l.vir. q boc eſt falſum. Quoniam vt ibi apparet, ibidẽ erat certũ, qð animo donandi inopẽ ſciẽter accepta bat, ergo delegatio nulla: q donatio inter coniuges pꝛo-⸗ pibita. In caſu autẽ quo dubitat᷑, pꝛeſumo potius, quod quãuis inopẽ ſciẽter acceptauerit, eo: q iuſte ſperabat eũ in futurũ poſſe lucrari,⁊ ſic ſoluendo fieri. argu.l. ſi defun⸗ ctus.cum fimi.C.arbi.tute.qᷓ; qõ acceptauerit animo do⸗ nãdi mulieri. Quoniã huiuſmodi pꝛeſumptio, que indu- cit delegationis inualiditatem, eſt refutanda. Et alia ſu⸗ Pꝛa poſita amplectenda, tanq́; inducẽs validitatem. arg. jde reb.dub. l. quoties. cum ſimi.⁊ ita credo verũ.ꝛ ſic cõ⸗ ſului. C In text.ibi, nihilominus ei actio remanebit do⸗ tis ⁊c.Et ſic vides ꝙ doloſa liberatio facta per vxoꝛem marito de dote, eſt irrita ipſo iure:vt patet:qꝛ ea non obſi ſtente, manet in ſui roboꝛe dotis actio. Et buius eſtra⸗ tio:qꝛ quemadmodũ dolus ex pꝛopoſito dãs cauſam cõ⸗ ſtitutioni dotis, reddit illam ipſo iure irritam: vt.l.ſi res. S.j. 6. de iure dotiũ.⁊.l.ſiue generalis.eo.tit.licet dolus re ipſa cauſet inintegrũ reſtitutionẽ:vtl.iure ſuccurſum.in Hi. in co.titu.⁊ qð plene not.in.lj.C.ſi aduer.dot.⁊ in.l.ſi ex cauſa.in dotis.a.de mino.⁊in.l.cum poſt..j.j. de admi. tut.Et qꝛetiam dos eſt cõtractus bone fidei: vnde dolus in eodem interueniens illũ reddit irritum ipſo iure, per tex.in..iij.ſi. ð. pꝛo ſoc.⁊ in.l.in cauſe..de mino.⁊ qð ple- ne not. in.l.eleganter. 3. de dolo. Ita etiã⁊ dolus das cau ſam dotis liberationi ſeu reſolutioni, illam conſtituit irri tam ipſo iure.⁊ eius qualitatis cenſeat actus liberati nis ſeu reſolutionis, cuius eſt eadem cõfectio. C. de pꝛea min.l.ſi ad reſoluendã. 3. de pac.4.ab emptione.cum ſi.vn⸗ de hic eſt tex.valde notab.ad queſtionẽ doc.in.l. actione.⁊ l de tutela. C. de in inte. reſti.tit. generali.⁊.l.in ſummain Pꝛin. S.de cõd.inde.vbi tractãt, an dolus dãs cauſam libe rationi, ſeu actus reſolutioni, ilã reddat ipſo iure irritã. ¶ In gl. ſuper verbo, manebit. ibi, ſolutio. hic eſt fauoꝛe SHotis ⁊c. Hec vera:vt in textual.plene dixi:ʒ doct.cõiter teneant ſe 6 bi rs inus: quentẽ. ¶ In ea.ibi, reſpondeo tunc minus:c. hec gl.m Bal.ꝛ Ang. eſt ſingu. ad hoc, ꝙ ſicut cõſtante matrimonio nõ poteſt regulariter dos ſolui, ita nec eo cõ ſtante põt dotis expꝛomiſſoꝛ dari animo nouandi. Quod Tari eiiſekpꝛomiſſoend eſt ſoluẽdo:vt hic in tex. C.2 ad autè ſi oluẽdo ſit, dixit hic Ange. foꝛte dicendũ dair poſſe ꝑer tex in. ij.yer.nec cogit᷑.S.co. ybi patet cõ⸗ ſtante matrimonio valere pꝛomiſſionẽde ſo p maritũ alteri factã. Sed melius videt᷑ Dp endo dotẽ chum.ſi ab alio.j.de noua.vbi exp ti cõſtante matrimonio animo nouãdi ) ne patri vxoꝛis marito: vt coꝛrelat tio. C. de niealleg Jul. cũ ſin plenius. j. e..ſi cõſtante. quoties. In glſuno ſipater.ſuper verboarübi ead, dde Sie dia debita iure nature dos relictain cauſa dön 3 Snpu⸗ ſoffl teſta tant᷑:vt.l.qm̃ nouella.⁊.l.ſcimus.cñ̃ fumil. C dei Sinautẽ eſt Falcidia debita iure inſtitutionis imputat heres, que nõpercipit iureberedital cti tit. ff. ad.l. Falcid.l. in quartã. ⁊l. iq autẽ.⁊. lo, ſech re 10 ¶ Quid autẽ ſit in quarta debita epiſco da gc aute 1„—.—, 1 de relict „ ,—.. 18 eccl. an in illã relictũ ſibi factũ imputet᷑:dic vt in coffig, de teſta. ¶ In verb. tm̃. ibi, vel ibi vir, bic pater zc dit ergo gloſſa.ꝙ relictumt per maritunnroninn non imputat in dotem ſibi debitam, ⁊ ſic non ene th ctum per maritũ vxoꝛi in dubio animo cumill acom 3 ſandi.Et huius eſt ratio:qꝛ maritus in dote elddebtn 1 luutarius cõſyderato initio cõtractus. egatum An creditoꝛi per voluntariũ debitoꝛem non cenſc in de relictũ animo cũ debito compenſandijj.delegaij 8 toꝛem.C.de here.inſti.l.ſi compenſandi aninogtheca ratio.d.I. vnice. ſciendũ. C.de rei vxo act quangiali ad hoc. Quam limita, niſi maritus vxoꝛi leget ari 34 dotalis nulliter vendite:quoniam tunc cẽſetur reliquiſe animo illud compenſandi cum dote vẽditaagi eins recuperatione ſubmonetur. Caſus eſt notabdalegil Iz cumpater§. qui dotale. ¶ In patre autem quars unj filie legat, cenſetur legaſſe animo illud cum dotecomya ſandi:vt hic cum alijs allega.Illa ratio eſt:qꝛpaterdij⸗ toꝛ eſt eiuſdem ex cauſa neceſfaria, etiam conſpderzuni tio, cum ex diſpoſitione legali teneatur filiã dotareta tem ſibi iam datam conſeruaret:yt in ſepiusallegalin l.qui liberos.⁊ auth.quãuis.C.de rei vxo. In neceſſten bus autem nemo liberalis cenſetur exiſtere. remſegui cum ſimi.j.de ali. leg. Et hoc eſt etiã nota in aut preter C.vnde vir ⁊ vxoꝛ. ¶ Iſtum tamen text limita niſ par 33 filiam inſtituiſſet vnã cum heredibus extraneisviſcti cumfratribus, qui tamẽ ex paterno patrimonio aljs e titulis tantum lucri percepiſſent, qᷓ; fuit dos ipius ſie Quoniam tunc,licet ipſa filia actionem ad dotem exani non habeat contra maritum: tunc eam vt ſibipepuan aſſignari petet ab eius coheredibus ⁊ ſic relictumitinõ compenſabie᷑, neq; eandem excludet a dotis integrapei tione. Caſus eſt ſing. in. l.ſi. C.cõmu.vtriuſq; iudi ¶he 14 autẽ t inducunt᷑ hic per Bar. ⁊ alios ad queſtionoantii ctum per vxoꝛẽ marito imputetur in lucrum odipſepe cepturus eſt exdote ſol.matr. iure municipali yelcoue tionis:de qua dic vt pleniſſime dixi in.d. aut pꝛeterea. vnde vir ⁊ vxoꝛ.⁊ ideo hoc nõ repeto. ¶ In eaiibi velüi debitum cepit eſſe poſt teſtamentũ ꝛc. cõmuniter tenai 15 In gl. ſup verbo, lucroq; in firc.vel dic hm Dyq ha verba cõditionaliter ponunt᷑:⁊ ſenſus eſt, qdſ pꝛopter gatũ mulier lucrat᷑ tantũ, qð ſufficiat ad dotiscuantnnn tũc illã nõ põt petere:ſecus ſi nõ lucret᷑:vt/q licet dland eſſet ſibi relictũ, tamen grauata eſt de reſtituãdo. Aͦbo j. ad Treb.l. mulier. g. cũ pꝛoponeret. de leg:il. Impela 16 toꝛ. ſi centũ. ¶ Alterius extra glo. aduerte:q pooopt mea poſita in..ſi mulier. dum dixip delegationẽ inoy 4 debitoꝛis,ulieri etiam ſcienti factã, non mnteligin empta actio de dote. Pꝛobabiliter induci poteſt rel d l. cui bonis.j.de nouatio.volens eum, cui bonis du 4 ctum eſt generaliter: non poſſe nouare ſnam oblige 8 nem:niſi eius conditionem faciat melioꝛemiit. cendum, quod hec mulier cui alienationi dotis 9 4 3 dictum particulariter: vt.l. vnica.§. ⁊ cum lex. Atde⸗ vxoꝛie actio.⁊ inſtitu.qui.alie.licet.in ꝑꝛinc non Pdito⸗ legationem ex qua reſultat nouatio ſue dotis d 3 nem facere deterioꝛem, ſed tantum melioꝛem: 8 operatur interdictio bonoꝛum generalis genee ani lud operetur particularis particulariter. ar&/ niſtratio. tutoꝛũ.lſ duo. ad fin.de legatis:m an Inneinel ſolutum a in pꝛincip. CtItem dum in g. ſi poſt ſolutum. tex. inſtitu.pꝛo ſocio. in fin. Adde, quod erroꝛ eſt:q 4 „* — ri z dari— ſſepꝛ pꝛomiſſoꝛẽ dari ab vxoꝛe animo donãdi,e ſe pꝛo dote er⸗ do de diſpoſ n. De quo die yt da 3 1 1 noſen vöogtin nonm tdelesulle ea 3 grimgi— »San rardit 9 vims nunn Trruas daseto in ſas 1 z Len riperg „ AaMrvy0 elglhbn augubguddtoij eneri 0d 9 pann ruußt Frtassſoudd Cſ ns uſotacöpchtiefe in CPrrbi Iſi choꝛus, 1 wtewfynraädm podati gsgoptad poritsgddictiſe ciſtetvensnonpabe ſieinricictinlcämm naſtminxrüdecoit Inbomoimperialidegn Mcaut iem quecunc; vnjertencatur bich Fhodeicremittttan ſadipuineip Bonobe Yüertiimplerbannum derinliſderent nſ ldiuoslajjjdecaſto. asnonperdtkſtpebaf teneſttbäntus gaipoſ in aucjdepomelhyil ninederalgennep. (Truarmegnd nagarsxplernkfi ienes ſijcfait wmiridenig tadn dsiüß Mitaxhoc Scfäminrctnari Rnenpigin disuu tfen 9 dnäü, S ſciendu. Cde nimita, miſimaj vendite: quonia umpenſandi cum legaſſegninoilltann am alhs allga Jlanatactn ex cauſaneceſtaria tandg poſttionelegalitenetuün ttan conſeruaretzttinigie rauth. quäuis Cderig noliberalis cenſetur eritit Uileg. Et hoc eſtetͤnctna roe.(Iſtum tamentmien ſſet vna cum beredibrsetn qui tamẽ expaternopati ucripercepiſſent, qfitax clicetipſattliaactoonenat ntramaritum tunceamuft ab eins coberecibustſelt necz eandem excluctt adite ſtängin ftC.cömstrült ntbic per Bar aglos u marito imputetut uwom, dote ſol matr iufe mmni dieytpleniſimedirindan ideo bocnorepetoJi eſſe poſt tetamentu nin⸗ erbo jucroq;infi Itamengrauatac ier§üpropole 3 TAterunsertrade— ſſ mulier dum 3 1 inet quidemſi nihil. eo.tit. circa pꝛinc. C Ceterũͦ pꝛo 63 13 opi. quam 7 tenui in pꝛin ſi cum dotem. ſcʒ;ꝙ ex illis der bis adiectis inſtitutioni beredis grauati, ſcz ſideceſſ eri ſine liberis ⁊c. extantes liberi videantur vocati iure fidei⸗ cõmiſſi. Adde, ꝙ nouiter induco rationemtalem:q non eſt dubium, ꝙ illa verbas ſi ſine liberis deceſſerit, a cõtra- rio ſenſu habent in ſe ablatiuos abſolutos, ſed ablatiui abſoluti pꝛolati ab eo, qui habet poteſtatem grauandi, inducunt ius fideicommiſſi:vt.l.fideicommiſſa.cum eſ⸗ ſet.de legaliij.⁊ in.lratione.tam 2 ſi la.ij.j.ad legem al cid.cum ſimi.igitur ⁊c. Summarium. F̊ilio de rato cauẽti in patris abſe entia, competit do⸗ tis repetitio.. Jus patrie poteſtatis, an perdatur pꝛopter bannum? Exceptio banni patris, non nocet filijs. 1 Exceptio banni, que obſtat pꝛincipali, an obſtet eius pꝛo⸗ curatoꝛi: Infamis, quod non poſſit eſſe pꝛocuratoꝛin locis in qui- bus eſt pꝛinceps.— Conſenſus requiſitus ad legitimandam perſonam iniu⸗ dicio,poteſt pꝛeſtari per nuncium, vel epiſtolaum.ñ Declaratio voluntatis negatiuefieri poteſt per nunciũ, vel epiſtolam.. Filia agendo pꝛo dotis repetitione, ꝗñ patripꝛeferat: 5 ¶ Patre abſent i ex canſa neceſſa⸗ 1 oatri. ria, ilie pꝛeſtanti cautionem de rato poteſt dos ſolui.h.d. ¶ HNo.ꝙ filie de rato cauẽti in pa⸗ tris abſentia cõpetit repetitio dotis.⁊ ita econtra.ð. co.l. ij in ſi. ¶ In tex.ibi, eſſe non liceat ꝛc. hic Ange. ſupplet, puta:qꝛ t pater erat bannitus:vnde cõſequenter not.tex. pꝛobantẽ, qð pꝛopter bannũ non vidtet perdi ius patrie poteſtatis.qð dicit eſſe verũ in bãno dato ex foꝛma ſtatu⸗ ti, cũ ſtatuens non habeat poteſtatẽ, niſi quo ad ea, q ſunt ſue iuriſdi.vt inl.cũ vnius. is qui. de bo. auth.iudi.poſſ. in.c.vt animarũ.de conſtit.lib. vj.cum ſimi.ſecus dicit eſſe in banno imperiali, de quo facit mentionẽ in aut.itẽ nul⸗ la.⁊ aut. item quecunq;. C. de epiſ.⁊ cle. Cum poteſtas im perij extendatur vbiq;, vt.l. depꝛecatio. cum ſimil. ad leg Rho. de iac.remittit tamẽ ſe ad plenius dicta per eum in ſua diſpu.incip. Gono.bannitus.moder.autem hic dicũt/ ꝙſ erit ſimplex bannum ſᷣm fonnã iuris cõis:pꝛout not. per gl. in. j. j. de vent. inſpi.⁊.l. j. C. de mo. mulc. ⁊ no. Bar. in.l. diuus.la.ij.j.de cuſto.reo. Tunc in dubio patria pote ſtas non perdit᷑:vt pꝛobat in.l.fi.C.de requi.reis. Sinau⸗ tem eſſet bãnitus, qui poſſet impune offendi:vt eſt videre in caſu.c.j.de homic.lib.vj.liij..tranſfugas.j.de ſicar.⁊.l. minime.3.de relig.tunc pꝛocederet dubitatio pꝛedicta. ¶ Tu aduerte:qꝛ ego dico, qð ſi eſſet tale bannũ, ex quo bona patris applicarent᷑ ſilijs:tunc dico, ꝙ perderet᷑ pa- tria poteſtas:qꝛ filij efficiũtur ſui iuris.Cex.enim habeo ſingularẽ dicentẽ, ꝙ ſi ratione delicti, bona delinquentis patris filijs applicent᷑, ex hoc reſultat, vt eo ipſo illi ſui iu ris efficiant᷑.tex.eſt in aut. inceſtas.⁊ in aut.vnde ſumitur. O.de inceſt. nupt. Sinautẽ nõ contingat bonoꝛũ applica/ tio filijs,tunc erit videndũ, cui ipſe bannitus equiparet. Quoniã ſi depoꝛtatopatria poteſtas amittit᷑:ſi relegato, nõ:vt patet inſti.quib.mod.ius pat. poteſt.ſol..relegati.⁊ .pꝛece.Cui ergo equiparet᷑, no. gl. oꝛdi. in. d.. relegati. et inſti. de capi. dimi..ſi minoꝛ.⁊ in.c.j.hic finit lex Coꝛra.in vſib.feu. GBar.in ſua diſpn.incip. Statuto Lucane ciuita tis ⁊c.⁊ Bal.in.lj. C. de here inſtit.ꝛ⁊ etiã tangit᷑ in.l.ex fa⸗ cto.H.ex facto.j.ad Treb.nec hoc ego tango:qꝛ nõ eſt no⸗ ſtra materia. ¶ In tex.ibi/filie ſatisdotisfieri opoꝛtet ⁊c. Intelligendo, ꝙ pater eſſet hic bannitus, eſt hic caſus vᷣm Bal.ꝙ exceptio banni patris nõ nocet flijs:vt patet: qꝛlicet bãnitus pater nõ poſſet in loco banni per ſe pete⸗ re, tamẽ petit filia. Et hoc clarũ eſt in caſu iſto, in quo bã⸗ num inducebat᷑ pꝛopter relegationem, ⁊ ſic nõ perdebat bannitus ea, que ſunt iuris ciuilis, vel gentiũ, nec pꝛobi⸗ beatur eo in loco per pꝛocuratoꝛẽ agere:vt patet.j.de in⸗ terdic.⁊ releg. hec eſtdifferentia.in l. eius qui.. ſed rele⸗ gati.j.de teſta..de mino.l. Papi.exuli..ex quibus cau. Soluto matrimonio. 39 maio.l.ſed ⁊ ſi per pꝛetoꝛem.õ.j.⁊ in.l. ad cognĩtionem. ex 4 quib. cau. in poſſ.eatur. Abi aut ey t foꝛma ſtatuti ban nitus non debet audiri, an exceptio banni obſtans ſibi, obijci poſſit eius ꝓcuratoꝛi in rem ſuã, vel ſimplici-Bal. ponit hic,⁊ etiam ipſe in.l. qui ſtipendia. C. de pꝛocu. ⁊tan gitur.S.de pac.l.ſi cum emptoꝛe.pleniſſime ipſam diſpu⸗ tauit, ⁊ diſputatio incipit, Statuto cauet᷑, qð feneratoꝛ. Bar. ponit in.l.apud Celſum..de authoꝛe.⁊.H.ſi cum le⸗ gitima.de doli excep.⁊in.l.doli mali.j.de noua.Dy. in. c. ſi quis in ius.de reg.iur.in. vj.gl. oꝛdi.de iure patro. c.j.eod. lib. Specin tit. de pꝛocur.ſequitur.ver.ſed ſiexconnnu⸗/ nicatus.⁊ ver.ſed nunquid.el.iij.ꝛ in tit.de ceſſ.act H.j.ver. illud etiã queri᷑.¶ In gl.ſuper t verbo liceat.ibi.6.miſ⸗ ſionẽ ⁊c.per iſtos duos tex.⁊.l.ſed ⁊ milites. ſed ignomi⸗ niaj. de exc. tut. volẽtes nõ ingredi vꝛbẽ licere, neq; loca, in quibus eſt pꝛinceps. imitat᷑ tex.ſi. inſti. de excep.vo lẽs infamẽ poſſe eſſe ꝓcuratoꝛẽ:qm̃ hoc eſt verũ, niſi in lo cis in ꝗbus eſt pꝛinceps. Quonia ad illa infami interdi⸗ citur ingreſſus:vt vides.⁊ hoc de iure ciuili. Quid autem canonico iure:dic vt in.c.Imperatoꝛum.ingl.⁊· per Ca⸗ noniſt. de iura. calum.iij.q̃. vij.c.j..c. infames. ¶ In gloſſ. ſuper verbo, opoꝛtet.ibi, niſi pater per nuncium, vel epi⸗ ſtolam ⁊c. ¶ Mo.gl.ſᷣm Ange.ꝙ cõſenſus, qui requiritur ad legitimandam perſonã alterius in iudicio, poteſt pꝛe- ſtari per nuncium, vel epiſtolam. Ad idem. li honoꝛes.§. fi.j.de decur. ¶ Sed rectius hec gl.f notaret᷑, ꝙ declara⸗ tio voluntatis negatine in iudicio, poteſt fieri per nunciũ vel per epiſtolam.Ad idem.l.honoꝛes..fin.j.de decurio. ¶ Sed rectius etiam hec gl.notaretur, quod declaratio voluntatis affirmatiue:vt in.c.cum dilecti.de dolo ⁊ con/ tuma.¶ In ea.ibi, ſed contrat puto ⁊c. hanc dicit Bart. pꝛocederè, ſipater non habet iuſtam cauſam contradi⸗ cendi, quoniam ſi habet: pꝛocedit opinio pꝛima. Ad boc tex S. pꝛoxi.⁊.l.filius F.ſed ⁊ filia. S. de pꝛocurato.a.. ſed ſi vnius..ſi.j.de iniur. Dici tamen poteſt, quod cum exer⸗ citium actionis ſit ipſius patris:igitur ſit conſequens, vt eius voluntas contradictoꝛia filie agenti pꝛeferatur: vt ad hoc tex.in hac.lin§.ſi ſoluto.ibi, adminiſtratoꝛ bono⸗ rum patris furioſi, qui loco abſentis habetur:‚vt.lij.. fu rioſus.cum ſimil.de iure codic. Pꝛefertur filie in actione de dote,ꝛ hoc niſi pater eſſet perſona vilis, qui etiam pꝛe⸗ ſens ab sgendo repelleretur:quoniam tunc filie, que pꝛe⸗ fertur, exercitium agendi competit, etiã ſine patris con⸗ ſenſu:vt in.pꝛoxi.⁊. in.d..filia. Summarium. 2. & Judicium repetitionis dotis, quod ſit oꝛdinarinm. Conſenſus requiſitus in legitimatione alicuius perſone, debet ante litem conteſtatam interuenire. Aoluntas pꝛeſtita ad legitimandam perſonam, ꝙ reuo- cari poſſit ante litem conteſtatam, ⁊ quando non:? nu. 14. 4 Aoluntatis mutatio, quod inducatur pꝛopter ſtatus mu tationẽ, ⁊ quãdo: vide nu. 10. ⁊ que illam impediãt. nu. 1. Pater ratione eius turpitudinis agere nõ põt ad dotẽ, ⁊ quãdo dubitatur, ſi reſtitueret eius dotis dilapidatio: Judex poteſt ex officio dotis fauoꝛe, etiam non imploꝛa⸗ to, conſeruare dotem filie. Item conſtituere dotem pꝛo filia nuptui tradenda pa⸗ tre abſente. Conſentiens non habetur, qui ob reuerentiam paternã non contradicit.⁊ nu.u. Contradictio iniuſta habetur pꝛo non contradictione. Delegatoꝛum plurium ſi vnus qui interlocutus eſt, ad⸗ miſit appellationem altero contradicente, an poſſit ad⸗ mittens eius admiſſionem reuocare: 2 APetus reuerentialis, an introducat nullitatẽ matrimo⸗ nij ſpiritualis, vel voti: 13 Statuto dictãte ꝙ mulier ſeu minoꝛ nõ poſſit here ſine cõſenſu pꝛopinquoꝛum, ꝙ ſi pꝛopinqui iniuſte cõſenſum pꝛeſtare denegent, non per hoc contractus vitiabitur. 18 Judex arbitratur, an filia habeat iuſtam cauſam con⸗ tradicendi: 5 ¶ Coſenſus, qui requiritur ad Eo au tem. bütawaann veſennann agun Ludo. Roma.in pꝛimam Infſoꝛ.part. tis, debet interuenire tempoꝛe litis cõteſtationis, anteq́; poſſit conſentiens variare. Et quandoq; actio de dote pa tri datur ⁊ filie denegatur, quandoq; econtra. h.d.( Ho. 1 pꝛimo, ꝙt in iudicio dotis, ſi tractatur de eins repetitio-⸗ ne, pꝛoceditur oꝛdinarie, vt patet: qæ lis conteſtatur. Ad idem..eod.l.ſi mulier diuerterit. Idem ⁊ ſi tractetur de eius petitione.C.de dotis pꝛomiſ.j.ſi cum ea.⁊ſic eſt expe ditum, ꝙ de iure ciuili dotis, iudicium non eſt ſummariũ licet de iure canonico contrarium videatur. per cle. diſpẽ dioſam.de iudi. Quod tamen text.iſte recte intuenti non pꝛobat:qꝛ etiam in ſummarijs lit. conteſt.fit:vt..ij.§.ſi.. ad ephi. Et ideo de hoc dic, vt plene dixi in.l.i S.e. HNo. 2 ſecundo, ꝙ vbi alterius conſenſus requiritur ad legiti⸗ mandam agentis perſonam, debet ille interuenire ante lit. conteſt. Quod eſt notan. ad declarationem eoꝛum, que habentur inll. cum non ſolum. neceſſitate. j. de bon. que 3 lib. No. tertio t voluntatem pꝛeſtitam ad habilitatio- nem volentis agere inducendam ante lit. conteſt. poſſe li cite reuocari.quod eſt notabile maxime ad ea, que dicun tur in..ſi conuenerit.S.de iuriſdit.omnium iudic.⁊ in.c.j. 4 de indi. ¶ Ho. quod pꝛopter t mutationem ſtatus indu- citur tacita mutatio voluntatis:yt hic apparet:qꝛ ſecuta emancipatione filie, que patri agenti conſenſerat, inducit ipſius cõſenſus reuocatio. Et hoc ex eo:qꝛ pꝛopter eman cipationem actio antea communis, in ſolam filiam conſo lidatur:vt.l.ſi ſocer.j.e.l.vnica. ⁊ in.§. videamus. ⁊.§.⁊ hoc ex rei.C.de rei vxo.¶ MNot.qꝙ f ratione paterne turpitu⸗ dinis patri licite denegatur ius agendi ad dotem, quan⸗ do dubitatur eius dotis,ſi reſtitueretur, futura dilapida tio. Ad idem tex.ſed ſi vnius.filio. j. de iniur. ⁊.ſiliuſ⸗ famil..ſi ⁊ filia.de pꝛocur. ¶ HNo.in verſi. ideoqʒ officium 6 Tiudicis. Quod fauoꝛe dotis filie conſeruande, iudex po teſt interponere pꝛopꝛium officium, etiam non poſtula⸗ tum ſicut ⁊ vide mus, ꝙ interponere poteſt in patris ab⸗ ſentia fauoꝛe filie, que nubere vult, officium ſuũ pꝛo dote ſibi cõſtituenda:vt l.pꝛofectitia.circa pꝛin.a.de iure dot. Et in hoc ſunt iſti text. notab. qꝛ dant tallentiam ad regu⸗ Lam..iiij.. hoc autem iudiciumꝗj. de damn.infec. ¶ Nota 7 in ver. quid enim ſi filia c. Quod † non cõtradicens pꝛo- pter reuerentiam, quam ad perſonã habet, ſeu etiã pꝛo- pter verecundiam, nõ habetur pꝛo conſentiente. Ad idẽ ſpe. j. de fur.l.ſi in conuentione.ad fi. C.de nup. ¶ Ho.vlti 8 mo in f verſi. quod ſiin patris. ita ſemper allegatur, qð iniuſta contradictio habetur pꝛo non contradictione.Et ideo illicite cõtradicentem ſingit conſentientem. Ad idẽ cj. cum ibi nota.de bis que fiunt a maio.part. capi. MIn tex. ibi, mutauerit voluntatem ⁊c. Re ergo integra:qꝛ lite nondum conteſtata, ⁊ ſic efficaci iure ad agendum nondũ patri queſito, poteſt filia mutare voluntatẽ. Quod indu- cit bic Bal. ad deciſionẽ queſtionis diſputate vltra mon/ 9 tes, q habet:ꝙ ille vnus ex duobus iudicibus ſimplici⸗ ter delegatis, qui detulit appellationi a grauamine in⸗ terpoſito:altero non deferente, poteſt eius dilationẽ re⸗ uocare.Quoniam ex ea ius nulli queſitum eſt, attento, ꝙ non ſolus iuriſditionẽ exercere poteſt.vt in.c.cauſam ma tri de offi. deleg.de re indi.c. duobus.¶ Tu aduerte:qꝛ licet pꝛo hoc faciat cle j.de appel.dicens appellationi in⸗ terpoſite a pluribus deferri debere per omnes, tamen non pꝛocedit eo caſu, quo appellatio eſt interpoſita ad Pꝛincipem. Quoniã tuuc ⁊ ſiplures fuerint delegati, ſuffi cit vt cauſa per appellationem a grauamine interpoſitã ad curiam pꝛincipis deuoluatur, delatio vnius ex iudici⸗ bus/ licet omnibus alijs contradicentibus, ⁊ hoc pꝛopter reuerentiã maieſtatis pꝛincipis.arg.de app.c.ſi duobus. Et vt maius dignum, trabat a ſe minus dignum. de con⸗ ſec. ecc. vel alta. c.i lib. vj.⁊ de pꝛeb. ſi a ſede.eo.lib. cũ ſi. Et hoc per has rationes ſingulariter determinant do. mei in deci. antiq.deci.ccix.quas non vidit do. Gal.licet alias ſtetur maioꝛi parti iudicum:vt..duo ex tribus.j. de re iu i.zl. ſicuti. cũ pꝛece.ð. de arbi. cũ ſi.Et hoc diligẽter tene menti. ¶ In tex ibi,/vel etiã emancipata ſit ⁊c. Mↄutatio ens de ſubiectione reſpectu patrie po inducit mutationẽ volũtatis in fauo- odiũ autẽ eiuſdẽ non:vt patet.j.de ver. §.ꝗ ſibi. ¶ Ande eſt ar.an mutatio ſta⸗ vt puta: qꝛ de pꝛo⸗ ducat tacitã reuocation ẽ mãda⸗ — k ſtatus cõting teſtatis in libertatẽ rem ipſius filie, in obli.l.eum qui ita. tus cõtingens in n perſona pcuratoꝛis bo effectus ſit rib ti? In quo dic, ꝙ ſic:vt pꝛobãt hec iuxa ſ⸗-1.- Veteer eee gs ſe droot ſ A dreelci gel fir.tut l.qð ſeruus.ałs incipit, qdͦ de oſu den l. xogaſti.§. ſi. 3. ſi cer. pet.. ſi nõ ſoꝛtẽ H. qui filio us Sdep, cõdi.inde. Quod limita, niſi debitoꝛ babeat dein glozd uendi domino vnũ, ⁊ pꝛocuratoii ſen adiecto cultat ſ niam tunc per mutationẽ ſtatus cötingentéins iecti, vel pꝛocuratoꝛis, non intelligit mutatay dſona a mini. Et ſic nec poteſtas illi ſolnẽdi. Caſus 8 ram doctrinã gl in.l. Stichũ. vſumfructũij ns cum ibi not. ¶ In tex ibi, verecũde per abfärne dlli G cõtradicat ꝛc. Et ſic, vt in notabiiibus diri a-in pmi recundiã ſeu reuerentiã non cõtradicens nõ Ahnr cõſentiente. Sed ſtat dubium, an metus reuer eabetn. troducat reſciſſionẽ actus, cui ꝗs metu, deren ulsn troducit, aſſenſit. Hoc idẽ tangit per Bart in 9 ii rande.j. quar.rer.actio nõ dck in linterpoſtas dan⸗ act.l.metũ. ð. qo met. cau. Pabet gl. qui dlevelvom 9 nuante.xx.q.iij.pꝛeſens clericus.⁊ aliquid p Immdran deleg. cauſam matrimonij.⁊ Hoſt in ſua funimame 3 ponũt hic, quoꝛũ dicta mibi nõ placẽt. Ego Ande l. ſi ob turpẽ. 6. de condic.ob tur. cau. unc vero ſin cõſyderans dico ſic:qð aut cõtrahit quis cũ alio,q; du quẽ pꝛopter reuerentiã timet, ⁊ tunc fimpler netd 00 rentialis nõ inducit reſciſſionẽ actus cũ alio geſti len interceſſerint mine, vel verbera ſic:vt pꝛimũ— l.ſi patre cogente.ſᷣm verum intellectũ.3 dentmm 3 Lfideiuſſoꝛ.pater Seij. ̃. de pign. Secuncũin 339 ris.de deſpon.impub.ꝛ in.c.j.qð met. cau mdleinpacha⸗ bes differẽtiã huius metus ab alins generis men Dn in alterius generis metu, hoc eſt, ꝙ metusillav terid inducit reſciſſionẽ actus, etiã in pꝛeiudiciũ cunnſidet aj ex illo actu eſt queſitũ ius.6.qð met. cau.lillndalſis 12 Sed circa hoc f dubitat᷑, an ipſe metusreuerani introducat nullitatẽ matrimonij ſpiritualis yel vot 6 perſonã hoc genere meticuloſam emiſſi, in bocglſngi c. pꝛeſens clericus.pꝛealleg.dicit ꝙ ſic,per illuter qupa rum facit. Sed cõfirmari poteſt ea ratione/qne pabag militẽ voluntariũ ⁊ non coactũ eligit ſibi Cheiſtusgya non eſt. Contra tñ dico, qꝛ non leuis metuspꝛouthie 3 ſed grauioꝛ regrit᷑ ad huiuſiodi reſciſſionẽ actꝰ gſhci alia perſona, qᷓᷓuis ob reuerentiã metuit,tuncdieci ꝙ ſic. Et iſte eſt caſns expꝛeſſus in.d.lj H. que onerandd quar.rer.act.nõ det᷑. F̃acit. C. qð met. cau..ſi per inpuſ ſionẽ. Si em̃ metus reuerentie.verecundie ſufftttad t ciſſionẽ actus geſti cũ eo, qui timet ob verecundi ouam minat᷑ quis ſe illaturũ:vt.j.nõ eſt veriſimile.ja ſifene ratoꝛ.qð met.cau. Pari ratione etiã metus reuerentie ita mihi videt᷑. ¶ In tex.ibi,dicẽdũ eſt potins acqyi cere pꝛetoꝛẽ. Iniuſta em denegatio conſenſus factapfli patri agẽti, nõ nocet. Ande arguit Bar. ꝙ cõſtantecoſt tutione pꝛout cõiter eſt ꝑ Italiã, nõ valere 5ctum mulu- ris, ſeu minoꝛis ſine cõſenſu cõſanguineoꝛũ, ilicita dene gatio cõſenſus facta ꝑ cõſanguineos huiuſinodiperſone Zhenti nõ nocebit. Quoniã tũc vel perdunt illicite dene⸗ gãtes cõſentire ius cõſentiendi.ar..ſi legatario..a duo⸗ bus. j. de fideicõ.lib. vel cogit pꝛetoꝛ ad conſentiẽdiar tutoꝛ nolit.cũ ibi not..de auth.tuto.vel ſupplet coſenſim ipſe iudex.ar.lj.⁊.ſi furioſi.⁊cd..ſi in aiunctione(dem ptijs.⁊.ſi infanti. ad fi. C. de iur. delib.⁊ l bonoꝛũ(ꝗad mit.de hoc tñ dic, vt plene dixi in ſi gs mibi bonain ſů j.de acqui.here. M In gl. ſuper verbo, mutauerit iine 14 Taliquod damnũ ſentit, ergo a5ꝛio ſenſu, ſi damnum ſen tiret pater ex mutatione volũtatis filie, qm̃ iam foꝛteci ſas feciſſet pꝛo lit.inſtructione, ⁊ futura pꝛoſecutionen poſſit volũtas mutari.qð nõ ſequit᷑ hic Balip ter indiin cte loquẽtẽ, ⁊ †ſequẽter re ꝓbat eoꝛũ opiiꝗᷓ er dictoiio pcedit, ſc; qpòt reuocari ante lit. conteſt. Sloditen ſec regula volẽs ꝓcuratoꝛẽ ante lit.cõteſta.poſſe renocaenn l.ante litẽ. alleg. in gl. cũ ſi.pꝛocedit, niſi ꝓcurator inteni plite aliquas impẽſas fecerit: qm̃ tũc no poteſt renoen⸗ Ego miroꝛ de tãto doct. g obliuiſcit de caſu legis Aer tis non poſſe ante lit. conteſt. reuocari Procuratoru de pꝛopꝛio impenſas pꝛo lite fecerat, niſi pꝛins illeſt 4 fundantur. Tex. eſt apertus in.l:que omnia g ncu S. de pꝛocu.ꝛ per illũ tex.ita intelligo iſtum. ¶ Ae don⸗ 15 C. de actio. ⁊ obli.l. ſicut ac. dic ſm.d. Bal q; mn voluntalis ſ J. de nt ſeru— on eibb⸗ N 1 ur. duerc dcokutnode mcoſt 1 ön rrilt ni (uM 1 uennjeskanlitm audlaunetsco zanagaudamn „Sali erichsnnoucte durimoläcmium on videnumen. Coüiunvpeüepnde nu bomanisc A Afnsmoisfnide waunatapveaanit Darttustenetur eroan cſlruaasprſtanturiu dema 4pide nu.:5. Dosamartto quandog niddeeztuneienidebe rrius quiratione ei püpentetinudrecuper Patrineito ppoteſt tenretroſsfnrorewſup Fiüsprreabſente quoc rionemaa. tor, modnpellkador ruspirnmonumſoreme rrdiues quancotenert ſcenone,g, ümatnetrſainin (Juciäs Kdtroräingntgg ratennmm, n ennggäbtme u mamtmimn 1 2 montnegn aäme K. V r mrigaerinige Inter ineduelin ſ tie darſt 3 iſterdabinn neid ne arns anigsſr Actio n din K7 8 yhia veſens qerien Säglie d S ali' 3 ip 1 d 15 poluntatis impediunt quatuoꝛ. Pꝛimum Misidnie vinculum:vt.lſicut. hic allegata.⁊.l.in cõmodato.. icut. cum ſimi..commod. ¶ Secundo ius alten queſitum: s. de pac.l.ſi j. eo. l.qnatenus. cum ſimi. ¶ Tertio,ſi resnon ſit integra.de public. 3.l.ſi quis pꝛobibuerit.a.de condic. ob cau.j.ſi pecun.cum ſimil.¶ Quartoſ voluntas traxit ſecum executionem:vt d.l. quiuſmodi·.ſi Stichũ apud Aufidium. allegatis in gloſſ.(In glo. ſuper ver bo, 1 fi⸗ lie.ibi, vel ſubſidium filij actione ſeruata ac. Hanc ſe⸗ quitur Bart. licet Angel pꝛecedentem ſc ꝙ tali debeat dari curatoꝛpatri,qui poſtea per.ſi ſoluto.j.hac.l.⁊ eius opi.mihi placet per tex. hic dicentem, quatenus⁊ filie et patri conſulatur:⁊ ſic vult, ꝙ vtriq; conſuleretur, ſi filie actio ſtatim daretur. ¶ In glo. ſuper verbo, cogatur.ibi, vel † ſatis eſt, ſi non cont᷑radicat ⁊c.poteſt etiam bin do. Bal.tunc iudex pꝛonunciare ſeratum habiturum, uod pater faciet.arg.l.i..idem Pomponius j. quod fal:tut. in§. ¶ In gloſ. ſuper verbo, nmia: ibi, ſed alij contra ac. dictampinzwie Drn. ſequitur opi.pꝛimam Bar. vero dicit iudicis ar⸗ .a Ilb no piac; oncicobtnr u 8 ledant etraptalen Pm veruminteleien er Sei Sdenalnüän prhen epig Semmii ddnc.gmtt un us metus ad alis ga s metu hoceſtg mnei ne actus etüin puinii eſit lus qd met ali Kdubitak, mipſeneded tate matrimonijſprrtig eere meticuloſamenili nn sprealeg dict giegri bfrmaripoteſtearatma ĩ non coactũ elgitiit mdico,qnon euismiden fad huiuſmoci niſiſni ais ob reuerentiametin bitrio relinquendum, qui conſyderare habeat, Wei pꝛopter affectionem, quam habet ad maritum, iuſta ha⸗ beat contradicendi cauſam, vel non: quod mihiplacet ſi filia ideo contradicat:quia velit excludere patrem volen tem repente agere,ꝛ ſic marito dilationem ad ſoluẽdum concedere, per.llicet. S. de pact. dota.ſ ecus autem, ſi ideo contradiceret:qꝛ vellet marito dotem remittere: quonia tunc non poteſt, per. l.vt autem. 6. de pact.dot. maxime in patris pꝛeiudicium:vt. ð. eo l.non ſolum. & Summarium.* Furioſus non poteſt diſſoluere matrimonium. Aatrimonium iam contractum furoꝛ non diſſoluit.et vide nume.z.— Coniunp.ſi participat de infoꝛtunijs alterius coniugis/ nil humanius eſt. 35 Affines vxoꝛis furioſe, poſſunt officio iudicis petere a vi ro alimenta pꝛo ea.⁊ vide nu.. q. Maritus tenetur vxoꝛem alere,⁊ etiam ad medelas ne⸗ ceſſarias. ⁊ pꝛeſtantur iuxta dotis quantitatem. nu. 5.7 vi⸗ de nu.2 4. 7 vide nu. 2²5. aſas expꝛeſſus indliſg 6 Dos a marito quando auferripoſſit, vel ſequeſtrariꝛet dek. FacitCqdmet cuul quid de eatunc fieri debeat: ⁊ nu. ⁊9. us reuerentie ereci zuaritus, quiratione eius delictiperdit dotis lucrum, ſti cu eo, quitimetob jenn ꝙſi penitetillud recuperat. zturüyt nä cſtreriimiſ 6 Mater iare iſto, ꝙ poteſt matrimoniũ diſſoluere filia exi Pariratione ctümehen ſtente furioſa, furoꝛe inſuppoꝛtabili.⁊ vide nu. 16.7.335. In ter ibi dicicũettyn Filia patre abſente, quod poſſit agere ad dotis recupe⸗ aſta eñ denegatio corſaie rationem. nu.; 4. cet Ande argut Erg“³ε Axoꝛ, quod repellik adotis exactione, ſim aritus omne iter eſtp Italuͤnralrie necöſenſucöſenguirvi B ctapcöſanguineostnuin t. Quonütücrelpettni as aſentiendiarlſitsin eius patrimonium foꝛtune inopinate perdidit. Aroꝛdiues, quando teneatur alere virum pauperem. et vide nume.;ꝰ. 14 Axoꝛ, an teneatur ſequi virum vagantem? 15 Judicis arbitrio relinquit, an furoꝛ ſit inſuppoꝛtabilis: i 17 LKaudes matrimonij. che..„ ib vecoi— 19 Alimentoꝛum appellatione, an veniant medicine: not deant lii ntr 20 Pretoranteneat pꝛeſtare medicinas aſſeſſoꝛi infirmo? Lifurioſicona 21 Dominus an teneatur ad medicinas infirmo famulo- e 22 Famuls tẽpoꝛe inſirmitatis, an debeat habere ſalariũ. kriij 3 1 yt plenedirinligsn 1 23 Copula, ⁊ poſita inter genus ⁊ ſpeciem, quid operetur: remiſſiue.⁊ vide aliquid. nu. 19. ſa 26 Bona mariti, an ſicut ſunt tacite obligata pꝛo dote, ita etiam pꝛo alimentis vxoꝛis: tn 2 7 Dictio taxatiua, ꝙ excludit ea, que ſuntremota. Officio iudicis agitur ad alimenta vxoꝛis. 9 3 23 Hypotheca tacita, ꝙ competat etiã pꝛofructibus dotis vxoꝛi reddendis. 30 Mulier quibus caſibus teneatur filiam alimẽtare, ⁊ per quantum tempus: vſq; ad nu.z. 34 Filia poteſt nuptias contrabere patre exiſtente furio⸗ ſo,vel abſente. 37 Furoꝛvt pꝛobetur, qualiter articulari debet: remiſſiue. 40 Saritus, qui male tractat vxoꝛẽ poteſt excõmunicari. 4 Nira vxoꝛ vna caro, vna anima, ⁊ vna voluntas dicuntur. 42 Sequeſtratio, quando ſit permiſſa. remiſſiue. 4 Soluto matrimonio. 40 S 1 maritus. ¶ Furioſus nõpoteſt vxo/ rem repudiare, nec ipſe re⸗ pudiari, niſi adſit furoꝛis intolerabilitas:⁊ marituscogit᷑ vxoꝛem furioſam alimentare, quo dotem diſſipante, illa ſequeſtratur.Et pater agere poteſt pꝛo ſe ⁊ filia furioſa,⁊ pꝛo eadem repudium mittere, quo furente, vel mente ca- pto, eius curatoꝛ, vel pſa ad dotis repetitionem agit. h. d. vſq; ad.tranſſ grediamur. CHo. pꝛimo furioſum non † babere poteſtatem matrimonij diſſoluendi: quia ſen⸗ ſum non habet. ¶ Ande not.ſecundo furoꝛem non diſſol uere matrimonium iam contractum licet impediat con⸗ trabendum. Ad idem.S.de his qui ſunt ſui.l.patre furio- ſo. ð.de ſpon..furoꝛ cum ſimil. ¶ Hot.ſecundo f furoꝛem ſuppoꝛt abilem de iure ciuili nõ afferre licitam diſſoluen⸗ di matrimonij cauſam. ¶ Ho.tertio nil humanius foꝛe, qᷓ; vnum coniugem alterius foꝛtuitis caſibus eſſe partici pem. Hot. ex eodem quarto furoꝛem inſuppoꝛtabilem ⁊ defectum ſpei ſobolis pꝛocreande.de iure ciuili afferre licit am cauſam diſſolutionis matrimonij licet de iure ca nonico ſecus ſit:vt.j.dicam.Ad idem.C.de repu.l.in cau⸗ ſis.⁊ in authẽ.de nupt.per occaſionem. ¶ Hot.tertio H. ſi autem in ſeuiſſimo.pꝛimo cognatos vxoꝛis furioſe li⸗ cite in eius fauoꝛem impetrare poſſe a iuſdicente, vt ma⸗ ritum circa vxoꝛis alimẽtationem, ⁊ alia cõpellat. ¶ Ho. ex f eodem maritum non ſolumteneri ad vxoꝛem alen- dam, ſed ad medelas ei neceſſarias. Ad idem. C. de nego. geſt l.quod in vxoꝛem.C. eo. l.ſi ab hoſtibus§. fin. in gloſſ. ¶ Ho.ex eadem tertio alimenta vxoꝛi per maritũ pꝛe/ ſtanda eſſe iuxta date dotis mẽſuram.⁊ in hoc eſt iſte tex. not. ¶ Ho.ex ver.ſi vero.dotem a marito auferri,⁊ ſeque ſtrandam eſſe, cum hic concurrunt, ſca ꝙ maritus qᷓ;uis circa pꝛopꝛia diligẽs,illam dilapidat, ⁊ cum mulier eſt fu rioſa.Quod not.ad.l.ſi conſtante.⁊.l.vbi adhuc.⁊ aut.qð 7 locum. de collat. Ho. ex eod. † ex ea dote ſequeſtrata 9 nõ ſolũ mulieri, ſed ſue familie pꝛeſtãda alimẽta.(Mot. ex ver. pact.vcʒ dotalibus.iuncto ver.tunc licentiã ba- beat:vt curatoꝛ furioſe ⁊c. Quod quãuis marito peccãti circa ius matrimonij auferatur dotis lucrum:vt.d.l.ſi ab hoſtibus.ſi.tamen idem reintegrãs ⁊ penitens etiã co- acte illud recuperat.⁊ in hoc eſt iſte text. valde notabi.ſᷣm Frãc.Cig.⁊ Hico. de Mat. ¶ No.ex ver. item pater. ꝓa⸗ tri cõcedi facultatem diſſolutionis matrimonij filia exi ſtente furioſa furoꝛe inſuppoꝛtabili. Ad idem.C. de rep. l.diſſentientis.ſicut ⁊ ipſi conceditur facultas diſſoluendi 10 ſponſalia:vt. l. adoptiuum.§.j. C. de iur. dot. ¶ rHMot.ex§. ſiſoluto.pꝛimum curatoꝛi patris: deinde in ſubſidiũ flie ius agendi ad recuperandã dotem cõpetere.¶ Hot.ex eodem, ꝙ ſtãte patris abſentia exercitiũ actionis ad do⸗ tem recuperãdã competere flie,licet als ipſa ſine patris conſenſu non haberet perſonã legitimam.Ad idem. 5. de iudi.l.ſi longius.ſi filius.ð.ſi cer.pet.l.cum filiuſfa.viati⸗ cum.. de ꝓcur.l.ſilius. ſed a filia.j.de iniu.l. ſed ſi vnius. . ſilio. ¶ In tex.ibi, foꝛtuitis caſibus participẽ eſſe. Per 12 bũc ergo text.dicẽtem vxoꝛem participẽ eſſe debere in⸗ 13 foꝛtunij maritalis coniugij.determinauit Jac de ZAlre. in L.vbi adhuc.C.de iur.dot.vt hic refert Bal.: Ang. vxoꝛẽ repelli a dotis exactione, cum maritus omne patrimo⸗ nium inopinate foꝛtune impetu perdidit nulla ſui culpa pꝛecedente. Dictam ergo.l.ſi conſtante.⁊.l.vbi adhuc.cũ authen.quod locum ·intelligit, vbi inops factus eſt, vel ex eius defectu, vel ex creditoꝛum cumulo, quod ſecun⸗ dum eoſdem videtur contra mẽtem dictarum legum in⸗ diſtincte loquentium.vnde ad text. hunc reſpondentvxo⸗ rem participem eſſe debere infoꝛtunij, ſine pꝛeiudicio ta⸗ men dotis. ꝓper dicta iura. Que quidem reſponſio nõ pꝛo⸗ cedit:vt infra pꝛoxime deducam.de hoc dic vt dicam in dicta.l.ſi conſtante. ¶ Secundo inducitur idem text. ad queſtionem, an vxoꝛ r diues ex dotis reditibus, vel als teneatur alere virum pauperem.que tractatur per Spe. in titu. de donat. inter vir H.foꝛmatis.ver.quid ſi vir.licet Barto.hic eum allegat erronee:quia in..j.verſic.quid ſi mulier diues.qui non reperitur, rectius tamen allega⸗ uit in dicta.l.ſi conſtante.⁊ per Gal. in dicta.l.bi adhuc. ⁊ hic. Aeritas auten hec eſt, quod aut maritus peccauit in legem matrimonij, puta: quia commiſit adulterium: ⁊ tunc ob matrimonium hoe gaudere non debet, quod vxoꝛ cogatur eum alere.arg.in dicta.l.ſi ab hoſtibus.§.ſi. n * 1 —— — 1 3. udo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ part. Aut non peccauit,⁊ alimentapoteſt petere. Alleg. doct. authen. pꝛeterea. C. vnde vir ⁊ vxoꝛ. Epꝛeſſe tamẽ de hoc eſt caſus in.l.maritus..j. 3. de iur.dot.⁊ in.d.l.vbi adhuc. 14 ver. ita tamen. C Inducitur ⁊tertio ad queſtionem, Tan teneatur vxoꝛ ſequi virum vagãtem, quam tractat Gui⸗ liel.de Cug.in.l.obſeruare. pꝛoficiſci. de offi.pꝛoconſul. Cy.in.l.liberte. C. de oper.lib. Bar.in.l. Meuia S.fin.j.de ann. legat. Bal. hic, ꝛ in. l. qui manumittuntur. C. de oper. liber. gloſ.de coniug.lepꝛo.c.j.xiij.q.ij.vnaqueq;.⁊.xxxiij. ꝗ.ij.ſi quis ineuitabili. alsſi quis neceſſitatis. C Aeritas autem eſt hec,ꝙ aut eundem cepitab initio ſciens huiuſ⸗ modi in eo qualitatem, ⁊ tunc ſequi tenetur:ꝗqꝛ videtur in eum conſenſiſſe cum ſuis qualitatibus. argu. C. de ſpon.j. ſ... de iure dot.l.pꝛomittendo g.pe.de vſufruc.⁊ habita.l. ſeruũ.equitij.cum ſimil.Aut ex poſt facto hec qualitas ſ uperuenit,:tunc non tenetur. argu.j. de oper.lib.l.quod niſi.ã.vlti.ã.de pꝛocur.l.ſed ⁊ he..non ſolum.niſi peregri natio eſſet honeſta, ⁊ non magna:q tunc teneretur. argu. d. l. MMeuia..ſi.⁊c.ſi quis pꝛo vxoꝛe. de donat. inter virũ. Et bec eſt communis doc.ſententia, cuius ſcàm mẽbꝛum videtur mibi dubitabile per iſtum text.pꝛeſupponentem furoꝛem in coniuge ſuperueniſſe ex poſt:⁊t amen maritũ cogi in hocfoꝛtunio participare. Ita igit᷑ particeps de- bebit eſſe de hac, vt ita dixerim, vagabunda peregrina⸗ tione ſuperueniente, niſi illa ſit inſuppoꝛtabilis ipſi vxo- 15 ri,per iſtum text. qui mibi videtur habere caſum. C An autem † ſuppoꝛtabilis ſit, vel non: indicis relinquitur ar⸗ bitrio:vt.d.l. Meuia..ſi. ¶ In tex.ibi, vel pꝛopter ſeui⸗ 16 tiam furoꝛis:vel, quia liberos non habet. ỹuroꝛ ergo in⸗ ſuppoꝛtabilis t in muliere, ⁊ ſterilitas, inducunt iuſtam cauſam diſſoluendi matrimonium de iure ciuili. Jure au tem canonico ſecus eſt:quia quos Deus coniunxit, ho⸗ mo non ſeparat. Et eſt caſus apertus in hoc iſtum tex. coꝛ rigens. xxxij.q.iij.ſi vpoꝛem. xxxij. q. vij in canone. nõ ſo- lum.⁊ in canone illi qui.⁊ in canone, neq;, qfurioſus. et in n7 cano.tantum. ¶ In tex:ibi, pꝛocreande ſobolis cupidine tenta c.vnde alibi dicit tex. ad pꝛocreandam ſobolem mulieres a natura pꝛogenitas, imoq; maximã in boc eis ineſſe cupidinẽ.C.de indic.viduil.ij.vnde alibi dicit text. marimum eſſe munus, ſi mulieribus concedatur conci⸗ Pere, conceptumq; tueri. 5. de edili. edict. l. queritur. S.j. et inde dicitur alibi.pudoꝛ eſt mulieribus nuptiarũ pꝛemia ⁊ſobolis pꝛocreationẽ non habere.xxxij.q.ij.pudoꝛ. An⸗ de alibi refert tex.in teſtamento veteri, maledictam eſſe ſterilem: qꝛ ſemen ſuũ non reliquit ſuper terram.xxxij.q. iiij.recurrant ᷣ.his ita. quod verbum gl.exponit ibi ſin⸗ gulariter ignominioſam ⁊ obſcure fame.vnde vult ſtexi⸗ lem infamẽ infamia facti. Quod eſt notabile,⁊ alibi non reperitur.Caret enim eo, quod eſt vnum extribus bonis matxrimonij, que hic ſunt, ſcʒ fides, pꝛoles,? ſacramentũ. kxvij.q.ij.omne itaq;. ¶ In tex.ibi, velcognati, adire cõ⸗ 18 petentem iudicem ⁊c. Cògnati ergo ⁊ ius adeundi iudi⸗ cem habent:vt compellatur maritus male ſe habẽs, egre vxoꝛi alimenta pꝛeſtare.Ego idem eſſe dico in pꝛocura/ toꝛe fiſci. Alibi enim dicit tex.ſingulariter, quod id quod in alimenta infirme etatis ſtatuitur, per pꝛiuatum ad ho- noꝛem ciuitatis pertinere dignoſcitur.j.de lega.j.l.ciuita tibus.ver.hoc amplius.vnde conſequenter eius cura ad Pꝛocurationem fiſcalem pertinet: quinimo dico, ꝙ boc ius petendi habet quilibet de populo. Quod pꝛobo:q alimentoꝛum ſtatutio ad piam cauſam pertinet: vt in.i. Mela. ibi, diffinitur tamen pietatis intuitu ⁊c.j. de alim̃. lega. Sed cuilibet perſone competit poſtulare: vt ea que piam cauſam reſpiciunt execntioni mandẽtur:vt eſt text. ſingu in aut. de eccle. titu.⸗ ſinautem:qui hoc factum iuſ⸗ 19 ſit. verſi. inautẽ ſancimus. ibi, omni alij. igitur ꝛc. Ct In text. ibi,⁊ꝛ alimenta pꝛeſtare, ⁊ medicina ei ſuccurrereꝛc. Hec ergo copula, ⁊ cuius natura eſt, vt ponat᷑ inter diuer ſa:vt patet in rub.de iur.⁊ facti igno.ꝛ in.l.de ſtatu.in gl. de teſta. caufat nobis pꝛobabile argumentum, ꝙ appella tione alimentoꝛum non veniant medicine. In contrariũ tamẽ videtur tex in. verbo, victus in.l.quos nos. ver bum vinere de verb. ſigni. vbi dicit, verbo victus, ⁊ cõſe⸗ quenter alimentoꝛũ ea contineri, que cultui coꝛpoꝛis ne/ ceſſaria ſunt. Sech vt ex ſe patet medicine ſunt buiuſmo⸗ di:igitur c Adidem tex. in l. legatis. j. de alimen. leg. ibi, dum dicit: quia ſine his coꝛpus ali non poteſt ꝛc. Bartol. 20 CEt buic eſt ſimilis queſtio, anp 21 eſt in infirmofamulo:quoniam domi 22 gitur etiam hic, an idem tempoꝛe infrnitt ſoluit, quod aut alicuiſunt debita alime puta:quia iure legati, vel in viro, qui tenet ampliit da alimenta vxoꝛi, ⁊ tunc obligatus ach al ur ad pae m⸗ gatus ab medicinas, vt hic:⁊ in dicta. noil bl⸗ dicta.l.legatis.⁊.d..verbo victus.⁊ di ſclinir debentur alimenta ex cauſa ſeruitij, puta vndere.Ji mibi impendit operas:⁊tunc dico, c noda Aandd qlis Pauci valoꝛis eſt obligatus. argujj de im en meciicinas co.l. dubium H. impendia. iuncta gls. comme unnas §. poſſunt. non autein valoꝛis magmi. ar 3 lin redns text. in.l. item ſi ſerui.. quas impenſas. 3 de ean ech m Ldlict , oteſta medicinas pꝛeſtandas acceſſoꝛi udnd. 6 8 4 1 ſe locis.Et veritas eſt quod non: quiap illum cibandum nõ Anann alimentaßen haduin 1 ſignificationis ſint:vt patet erl diarijsj dealladi me in gl. Ciboꝛũ autem appellatione,nõ enn ne:yt eſt expꝛeſſum in.!non omne.j depenn leg ca differentijs inter ius ciuile ⁊ ius canonicũ ins u leg. Aide i — m tertig cp ta not. in. l.cum antiquitas. de teſta. CEt imnis e nusei ad medicinas:vt in.d..quas impenſan— quod foꝛte eſſet intelligendum, niſi ſint pauci unn gu. dicte.l.omnino. cum alijs allega per me Suartzan, dicit tex.nobis ſeruire intelligunt, quos egrosa aü qui ſeruire cupientes pꝛopter aduerſam valttncin in⸗ pediuntur. j. de ſtatulib. l. cum heres.§. Stichus 8 is de habere ſalarium: de quo eſt Flinllarborbtsſöanden vſufruc.⁊ in.l.ſi vno.g.item cum quidam Slocaa Par nit in.l.opere.j. de vſufruc. lega. Bal.in.liberiiden C.de oper. liber. Nec inſiſto: quia docto. beneloqpuytr 23 ¶ Item tex. iſte dum ponit copulam inter alineri medicinas, poſſet intelligi, quod non ponatit itua uerſa, ſed vt inter genus ⁊ ſpeciem:yt i ſimiliin nnie de ſeruitu.⁊ aqua. ¶ In text. pᷣm dotis quantitaten 24 Sunt f ergo aliment᷑a per maritum yxoii preſtandain xta dotis quantitatem. quod pꝛimo intellige im duot dicam in gloſ.Secundo vᷣm dotis qnantitatem, cymu ditus, qui ex dote percipiuntur. Ad hoci. de alimenleg. l. cum alimenta.in pꝛinc.j. ad Trebellia.l. Imperatoral fin. Semper tamen ita ex dotis reditibus alimentaſil/ adminiſtr anda ſint: vt ex eiſdem aliquid ſuperſt Sin per dicit tex. notab. in l. ius alimentoꝛum ybipapl etn ca. deb. facit. j. de ceſſio. bon. l. quibonis.⁊ita inteligide⸗ bet heclitera.⁊. c.per veſtras.de dona inter virlict aut bic text.allegetur pꝛo ſimili in.l.cum vnus alinentssj de alimen.⁊ cibar. leg. tamen male:quia ille bic, qpodiſt non dicit, ſed hic, ſca quod licet regulariter alimentain pliciter relicta debeãt commenſurari cumreciitibus j ſumuntur ex patrimonio teſtatoꝛis,tamen ſialicuilegnt eſt dos,⁊ eidem alimenta certe debent illa commenirn ri iuxta quantitatem redituum hereditatis:quiaitapu ſumitur teſtatoꝛ legatariam dilexiſſe in alimentis pvn dilexit in dote:⁊ in hoc ille tex.non eſt alibi. ¶ In boen 25 tem, an⁊ † quando maritus vxoꝛi teneatur alimenta pu ſtare:do. Bald. hoc poſt antiquos doct in dicta lqdyxy rem.diſtinguit eleganter,⁊ ego ipſum refero:quiaaiinn ſunt addenda.Aut enim eſt inlier in ſeruitio marit 4 operando, ⁊ tunc debet ſibi alimenta pꝛeſtare, etian 7 tra dotis quantitatem, ſi dos non ſufficiat. arg.iquod nulla. 6. de reli.Et quia onus impenſarumpati debet quo percipit commodum ſeruitij:vt dicta lin bunſ poſſunt.⁊.d.l.item ſi ſerui. quas impenſas. ſech 49 quis.alias, ſed ⁊ ſi quid.. ſufficienter.&. de vſufruct nõ eſt in ſeruitio viri, culpa viri interuenienteputnne inſuppoꝛtabilis ſeuitie eſt, quo caſu licita eſt denisnde ſeparatio:vt in.c.literas.ad fin.de reſti.ſpo.Ettu deun ſcʒ vt alimenta percipere debeat.argu.l. abeo d 8 mibi bibliothecam.Z.de contrab.empt. Et hanc Ar⸗ 1 Bal.Sed caſum expꝛeſſum pꝛo hoc addo uran ſi j. de alimen. legat. Zlut non eſt in ſeruitio vini vu 4 culpa, ⁊ tunc ad alimenta pꝛeſtanda maritans nu 8 pellit: quia fruſtra debitum ſibi fieri Petit⸗ours düls ri debet, non impendit. Ad hoc..de edii edict. eau ad fi..de actio.emp.l. Julianus H.offerri ⁊ lqui pepe 8 1 dnu Jte ſoorſumm Ayiro ba tem. Aut neutrius culpa intercedẽte ſcoꝛſum a bitr Mnntenen Snainte nuunſr üefſ aaueand ·* mamtrAe dun. Cncttdan lenicae boaitn ſimman mmartébo 4 M„ n o aigrwin dune ſ vdgyutin nn 7 rxtedingnan t minoidm in fiaſes laerclg eansce irattuapyohe nindccuricgt dntineittn apodiude oiigwoygwisesüm eſacäutionefm dachi urdepi Tregoains diottanälgsdanbitg neTatobmefeglm ronpimpaeciain tenteKtieninbelanb dintperdicionem walam unertemciergoſcqutro mobencauſſeperataEfen ris geralucere qlerencti diiſcnn Titodeaumg olll:popriecam fimi( ontaetabxpotbecaertendi gilepenntur eademactone ſanllominocoaccelorie nndaraconededoteq hoxn dülüw dsdeius(Vartmnen meadRsriiepennen malintogäo. czümiddnem ASAcoggi ⸗ maten fher V demandni neaalſgtene d Maldd autemg d danßin ¹„ T 1 insciule ins uden Heciniſſto: ohüadoruin rdum ponit opulanin t intelligi quodnangae rSenusſpecienetnſti- 4(Jn text fm dotsan mentaper maritun mn tatem. quod puino itin ecundopm dotisqhunta epercipiuntur Aaaihe npuncj.ad Trebelialin 2 tis:vt ſupꝛa dixi. nitur bec litera, vt ſecun dũ reditus do⸗ leneeudnlach hoc enim dos datur: vt matrimo⸗ nij oneribus deſcruiat, que conſiſtunt circa vxoꝛis alimẽ⸗ tationem, ctiam liberoꝛuntvtl.ſi is qui ſ.ibi dos.⁊l. do⸗ tis fructus.ð. de iure dot l.actione. f. cum lſ e.. pꝛo ſo cio l.ſi maritus.⁊.ſi filia. hoc amplius.S.famil. erciſe cüll dotem flio. S. de caſtren.pecu.⁊.l. pꝛo oneribus. C. de iurẽ dot. Sinautem reditus dotis non ſufficiant, tunc ſi poteſt mulier aliunde ſe alere:bene eſt:ſimautem non:o fficiũ ma⸗ riti eſt ſupplere:vt ſenſ erunt bic gl. Jaco.⁊ Bal. quicquid dixerit Ang. Et pꝛobat in dictal.q; ſi nulla.⁊ hoc ex par/ te mariti:quoniam ex parte vxoꝛis clarum eſt: vt maritũ ipſanon teneatur alimentare:vt inll. ſi mulier. als incipit, ſi ſtipulata.in H.j. de dona inter vir. niſi in caſu pauperta⸗ ¶ Et tũc f ſuccedit quotidiana queſtio quam tractat hic Bar.⁊ in l. Luciusꝗj. de ali.lega.: Bald. in l.vnica. C. de rei vxo. act. Specu. in.d5 foꝛmatis.in ver. ſed nunquid bonaa ibi etiam Jo. Andan additio. ſcʒ, an quemadmodum mariti bona intelligantur pꝛo dote taci⸗ te obligata, ita etiam ⁊ pꝛo alimentis vxorl debitis: In quo quidam tenuerunt, quod ſic, co: q ita alimẽta deben⸗ tur pꝛopter dotem datam, vt hic:ſicut ⁊ vxoꝛi deben pꝛo⸗ pter pecuniam creditam. Sed pignus acceptum pꝛo pe⸗ cunia credita intelligitur obligari pꝛo vſuris ſibi accedẽ/ tibus:vt in.A. Lucius.s. qui pot.in pig. hab. ergo ita taci ta obligatio hypothece reſultans pꝛo dote intelligit ex⸗ tendietiam ad alimentoꝛum debitum. ¶ Sed certe bec opinio non aſt vera,⁊ cõmuniter cõtrarium tenemus, eo: qꝛnon reperitur iure cautum, ꝙ;pꝛo debito alimentoꝛum inſurgat tacita hypotheca:vnde nõ eſt ſuperſtitioſis ad⸗ inuentionibus induceñ.qð legibus non reperitur expꝛeſ⸗ ſum:vt in.c. inter coꝛpoꝛalia.de tranſla.pꝛela. C Secundo qꝛ obligatio pignoꝛis regulariter non reſultat, niſi ex ex⸗ pꝛeſſa cõuentione, bm doctrinam Juriſcon.in l. cõtrahi⸗ tur. 3.de pig. Tu ergo qui vis dicere, ꝙ reſultet tacite ex diſpoſitione legis da mihi tex.ex quo regulam habeo pꝛo me. ¶ Tertio hanc regulam firmat text. l. aſſiduis.C.qui potio. in pign. habe. circa fin. ibi hic autem tantum ad do⸗ tem ⁊c. Ibi enim legiſlatoꝛ loquens de tacita hrpotheca, dicit per dictionem taxatiuam tantum, illam addotẽ ſo⸗ lum extendi:ergo ſequitur, ꝙ non ad alimenta, que ſunt ſen itaer dotis retthu 27 ab ea cauſa ſeparata. Eſt † enim natura taxatiue dictio⸗ nt: vt ex eiſdem qliuttt W in lius alimentouni- ceſſio bon.qnibonistt per veſtras dedonainte xpro fimili inlcum mna rleg tamen malerwiali (G qnodllicetregulnit cbedt commenſuranam rimonio teſtatouistana- nimenta certedebentlun tem recituum eredtäi- jegatariam dllriſehne inocileternonektähie do maritus roitename oc poſt antiquosocKnd ſeganter,egoiyſinstna lut enim eſtmüler'” im, edebet ſbidliment⸗ hi tatem,ſidoslont tun 1 zimpenſrrnne nis, ea excludere, que remota ſunt a contentis intra ſe: vt Liij..cum Titio.j. de alimen leg.ꝛ in. c.cũ eccleſia.de cau. poſſeſ. pꝛoprie. cum ſimi. ¶ Non obſt.d.l. Lucius. q; ibi non tacita hypotbeca extenditur ad debitum vſurarum: qꝛille petuntur eadem actione,qua pꝛincipalis ſoꝛs:et ſic ſunt illi omnimodo acceſſoꝛie.¶ Tllimenta autem nõpe tuntur actione de dote:qꝛ hoc nõ reperitur iure cautum. vnde ex eqnitate officio iudicis, ꝙ maxime conſtante ma- trimonio patet:q tunc actio de dote non naſcitur:vt l.ij. cum ſimi.j.de dote pꝛelega.niſi eo caſu, quno vergat mari⸗ tus ad inopiam:vt.ſi conſtante.cum ſimiij. eo. Et ita con⸗ 28 ſului his diebus. Bene tamen dico, † quod pꝛo fructi⸗ bus dotis vxoꝛi reddendis,cẽᷣſetur ineſſe tacita hypothe- ca, quemadmodum ⁊pꝛo ipſa dote. Quod pꝛobo: ꝗ iſti fructus de dotis actione petuntur, ſicut⁊ ipſa dos: vt eſt erpꝛeſſum in..ſi marito publico õ.fin.j. eo. Sed hec tacita hypotbeca ineſt actioni de dote:vt in.d.l.vnica.H.⁊ vt ple⸗ nius.C.de rei vxo.act.⁊ in.fuerat.inſtit.de act.igitur ⁊c. Pꝛeterea dicit tex.⁊ hos fructus dotis eſſe,⁊ in dotẽ con⸗ uerti. S. eol.ſi ante nuptias.in fin.vbi allegaui concoꝛdan⸗ tias.Non obſtat dictio illa reſtrictiua tantum, poſita in.d. L.aſſiduis. Quoniam reſpondeo ex doctrina tex. ad pꝛopo ſitum valde notain cle.exiui.H.cum autem natura.de ver. figniſica.ſic dicentis, natura termini reſtrictiui, hoc eſt: vt quemadmodũa ſe remota excludit, ita ſibi coherentia ⁊ connexa includat, ſed fructus connexi ſunt doti, ⁊ eicohe rent:vt.d.l.ſi ante.igitur ⁊c.¶ In tex.ibi, competens ha⸗ 29 beat ſolatium cum familia ſua ⁊c.vides t igitur hic text. ꝙ ex reditibus dotis ſequeſtrate mulier non ſolum ale⸗ re debet ſe, ſed ⁊ eius familiam. qð videtur cõtra tex.in. d. Lvnica..ſileat. C.de rei vxo.dicentem, ꝙ non ex dote, ſed ex pꝛopꝛio patrimonio naturalis ſtimulus cogit patrem ad alimentandũ liberos. Ad idem. C. de bon. que lib.l.cũ non ſolum§. ipſum autem.l.j.ius naturale.5. de iuſti.⁊ 3o iure.⁊inſti. de iure natur. circa pꝛin. In hoct dic bꝛeuiter, Soluto matrimonio. 31 ꝙ quatuoꝛ ſunt caſus in quibus mulier filium alimenta⸗ re compellitur ¶ Pꝛimus intratriennium adie ſuena⸗ tiuitatis:vt..nec filium. C. de pat. poteſt.⁊..ij. C. de infan. expo.ꝛ in.c.ij. de conuer.infide. Quod intellige, niſi mater nobilis ſit, cui dedecoꝛi foꝛet allactatio. Illa enin tunc non tenetur:qꝛ dicitur non poſſe, ex quo non poteſt ſaluo ſuo honoꝛe⁊ dignitate:vt.l.nepos Pꝛoculoj.de ver. ſign. ⁊filiusꝗj. de cõdi.inſti. Et ita firmat not. lʒ0 in ſunnna tit.de pat poteſt. circa fi. Itẽ fallit, niſi mulier eſſet pau percula, que vt poſſit alimenta percipere babet circa alia vacare, q́; ad lactationẽ: vel habet extraneos:vt inde mer cedem aſſumat.argl. ſed ſihereditas. S.j. S. ad exbi. Duo tamen circa hoc not.ꝓꝛimum ꝙ eo caſu, quo mater tenet filiam allactare, eo caſu ſemper inuito etiam patre penes ſe eum alimentare poteſt. Et apud Legiſt. not. glo. ſingu. in. lij. eirca pꝛin. in verbo, iuſtiſſima cauſa.. de liber. exhib. ⁊ videtur pꝛobari per tex.d.c.h.de conuer. inſide.⁊ ita bis diebus reſpondi. ¶ Sed quod tenetur alere intra trien⸗ niũ poſt natiuitatẽ: quoniã dum eſt in vtero debet ali vẽ⸗ ter expatrimonio paterno:vt.lj. mulier. ⁊l. curatoꝛ.j. de ven. in poſſmitten.⁊l.ſed ſi is gõ.an autem.j.de Car.edict. Secũdus pꝛincipalis eſt,ſi ſit natus filius ex inceſtu. Quamuis enim ille de iure ciuili a parente ali non merea tur:vt in aut. ex complexu.C. de inceſt. nup.tamende iure canonico ali debet ex bonis vtriuſq; parentis:vt in. cum baberet de eo qui duxit in matri.Et de matre videt pꝛo- bari.j. de liber. agnoſcll.ſi quis aliberis.ver. idẽ in liberis 32 quoq;. ¶ Tertius cum natus eſt filius ex matrimonio, 3 qð poſt matrimoniũ detecta cã extitit ſ eparatũ. Quoniã ⁊tũc ille alitur ex bonis vtriuſq; parentis:vt eſt caſus no⸗ tab. in. c. i. qui filij ſint legi.(¶ Quartus, ſi non t habet ſi⸗ lius vnde aliunde alatur:vt. 3. eo.l. quãuis. cum ſimil. Ex⸗ tra hos autem caſus, an mater poſſit alimenta per ſe pꝛe⸗ ſtita repetere:dic vt in...ſi quis a liberis.O.ſi mater ali⸗ 34 menta. C. de nego. geſt. ¶ In tex.ibi, aut † ſi curatoꝛis nõ 35 ſit copia agere filie permitteñ.⁊c. Patre igitur exiſtente furioſo, ſeu abſente, agit filia ad dotis recuperationẽ non requiſito conſenſu:ſicut ⁊ abſente patre, vel furioſo nu- ptias contrahere poteſt conſenſu non expectato:vt in.l.ſ ita pater.⁊.ſinepos.⁊.ſi filius. 3.de ritu nup. Sicut etiã ⁊ dictis caſibus pacta dotalia: cum ea tantum celebꝛata valida ſunt, per. l. quatenus. S. de pact. dot. Quam tamen podie puto coꝛrectam, per.l.ſi furioſi. C. de nupt.vbi pa⸗ tre furioſo exiſtente,per eius curatoꝛem ac ius dicentem dos filie conſtituitur. Pari ergo ratione hiſdem interue nientibus pacta dotalia conſicientur. ¶ In text. ibi, pa⸗ trem † tamen eius poſſe certum eſt. Jurẽ ergo ciuili exle gitima cauſa poteſt pater non ſolum ſponſalia, ſed ⁊ nu⸗ ptias filie diſſoluere:vt patet hic, 0d.l.diſſentientis.⁊.d.. adoptiuum§j.de iure dot. Rodie tamen iure canonico, qð pꝛeualet:cõſenſus parentũ in nuptijs filioꝛũ nõ atten⸗ ditur:cum ſolum ille ad eos honoꝛandos poſtulet:vt hic pbak. xxvij.q.i.ſufficiat. xxxij.q.ij.honoꝛant᷑.de ſpon. c.vỹ 6 niens.⁊ in.c.j. de deſp. impu. ¶ In gl.ſup verbo, foꝛtui⸗ tis. ibi, arg. contra. C. de dona. inter vir. ⁊c.l.res ⁊c. Solue Eᷣm Dyn.ꝙ ibi fuit delictum mariti, cuius pene vxoꝛ non debet eſſe particeps:vt ibi,ꝛ in.l.marito publico.inpꝛinc. j. eo. Hic autem fuit infoꝛtunium caſu pꝛoueniens. ¶ In 37 gl. ſuper t verbo⸗ferendus.ibi,‚æ non pꝛoijcit lapides ⁊c. ¶ Not.modũ articulandi ad pꝛobandũ furoꝛem:de quo 38 dic, vt dixi in..jj. de verb. oblig. CIn gl ſuper verbo, licentia.ibi, ſed hodie hec cauſa non numeratur ⁊c. Po- teſt dici, quod ſatis numeretur pꝛopter generalem clau⸗ ſulam poſitam in.d.l. conſenſu. C. de repud. ¶ In glo. ſu⸗ per verbo, quãtitatem. ibi, quod eſtfalſum ⁊c. Imo eſt ve 39 rum, ſi mulier † baberet, vnde aliunde alimentaretur, ꝙ ſi non habeat:tunc verum dicit gl. vt in textualibus dixi. An autem mulierem indotatã teneatur maritus alimen⸗ tare? dic vt plene dixi in.lde diuiſione.S.eo. ¶ In ea.ibi, 40 item iure canonico excommunicatur. Etiam not. gloſſ. excommunicari poſſe maritum male tractantem vxoꝛem. ¶ In gl.ſuper verbo.participem.ibi,⁊ vnũ coꝛpus⁊ vna A1 anima ⁊c. Ex quo ſunt vna caro, vt t eſt gl. 3. eo.lJ. quia. Et not. Z. eo. in fi.xub.vt in.c. Moartinus.vbi in gl.concoꝛ.de cogn.ſpir. Et intellige:vna anima, ⁊ vna voluntas: qꝛ qð vult vnus, debet velle alius. Eadem enim ſeruitus mu⸗ tua, que eſt inter eos: debet pari iure cenſeri.xxxij.q. vj. f apud nos.Et idem ſurgit vnum reputari ſuſpectũ in cau ſa alterius, maxime cũ inter eos ſit domeſticitas: vt l. pꝛe⸗ ſenti.ᷣ.cficubi.in gl. C.de his qui ad ecc.confu.iure dome- ſtici teſtimonij fides impꝛobatur:vt.ij.C.de teſtib. ¶ In gl. ſuper verbo, ſequeſtrari. Item ibi dic ſpeciale de ſeque 42 ſtratione hic c. ¶ Sequeſtrationis 8 materiã vide ple⸗ ne per Legiſt.in. l. C. de pꝛobi.ſequeſtr.⁊l.ſifideiuſſo:§. ſi.qui ſatiſda.cog.Et per Archi.in.c.qꝛ res. xj.q.i plenius omnibus Jo.Andlin regula, in generali. in mercur. Summarium. 1&ᷣ ·Actio de dote, ꝙ competat contra maritum, etiam ſi pecunia dotalis alteri ſoluatur de eius voluntate. 2 MPater duntaxat tenetur de peculio, ſi dos ſoluta fuit fi⸗ lio ſine eins iuſſu:⁊ inſolidum obligatur, ſi eſt facta eius iuſſu. nume.z. 4 Solutione dotis facta ſocero, ꝙ non reſultat aduerſus ſi⸗ lium actio, niſi ſit patris heres. 5 Matrimonium inter liberam ⁊ ſeruum, an conſiſtat de jure canonicor⁊ vide nu.;7. 6 Dos putatiua, quod etiã in eius exactione gaudeat do- tis pꝛiuilegio.de quo nu.⁊ 4. ſeq.vſq; ad nu.qꝭ. 7 Jus domini in actione de peculio, non tollitur pꝛiuilegio alteri competenti. M 9 Res ex dote empta, quaſi dotalis cenſetur. 10 Pater an cogatur pꝛo dote filij ſe ⁊ ſua bona obligare. 11Satiſdatio dotis reddende, quod non ſit pꝛobibita. 12 Hypotheca tacita pꝛo dote, ꝙ competit etiam mulieriin bonis ſibi a ſocero donatis pꝛopter nuptias. 13 Pater, qui ſimpliciter conſentit filio in dotis receptione, an ex hoc ſolo cenſetur obligatus inſolidum ad eius re/ ſtitutionem. 14 Adoptio filij facta poſt matrimonium ⁊dotis receptio⸗- nem, quod obliget patrem adoptiuum inſolidum. 15 Conſenſus patris pꝛeſtitus filio mutuum aſſumenti, an obliget patrem inſolidum: 16 Pater ⁊ filius ſi ambo confiteantur ſe dotem recepiſſe, an quilibet eoꝛum ad reſtitutionem pꝛo dimidia teneatur-⸗ 17 Pater ⁊ mater ſi conſiteantur dotem filij recepiſſe, an ex hoc quilibet eoꝛum pꝛo dimidia teneatur: 18 Filius, an poſt eius emancipationem poſſit dotem quã pater recepit petere: 1 Emancipatio ⁊ moꝛs in materia dotis equiparantur. 19 Füilius ſi ſeoꝛſum a patre habitet, an poſſit petere dotem ſibi conſignari:? Et ſi pater ſoluit, an conſequatur libera⸗ tionem: vſq; ad nu.22. 23 Lucrum, quod percipit filius ex dote vxoꝛe pꝛedecedẽte, an debeat cum fratribus conferrerremiſſiue. 36 Axoꝛ putatiua, an poſſit capere ex teſtamento viri puta⸗ tini, ſicut vera. 38 Dos data pꝛo matrimonio illicito ſcienter contracto, an Poſſit repeti: 39 Aeadens merces mercatoꝛi, qui poſtea fugam arripuit, an mercibus extantibus pꝛeferatur in illis omnibus alijs creditoꝛibus:⁊.40. 4!1 Aoutuans pecuniam mercatoꝛi pꝛo emendo merces, an ſi mercatoꝛ aufugit⁊ remaneant meyces, an in illis cete- ris alijs pꝛeferatur?„ 4 2 Emptum ex pecunia mea, au pꝛe omnibus alijs mibi obligatum remaneat, ⁊ in illo alijs pꝛeferar:⁊ vide nume⸗ rO.§1.7.52. 3 Dicta doc.in lectionũ diſcurſu, non ita attendenda, ſicut oicta in conſilijs. Ailitia pꝛiuati, quando poſſit obligari: 44 Solntio vbi fugitiuo fit, ſoluti dominium per fugitinum domino queritur. 45 Rempublicam ex pꝛiuatis diſcoꝛdijs turbari. 45 Jus recuperandi pꝛopꝛia authoꝛitate, an poſſit cedi. 47 Dos ſoluta tilio quando patrem obliget. 48 Agens contra filium, vt heredẽ, pꝛobare debet eius im⸗ miſtionem in hereditate. 45 Seruus habens liberam adminiſtr ationẽ peculij, quan⸗ do poſſit illud obligare? 54 HNater, an poſſit cogere filium yt emancipationem veci⸗ piat: remiſfiue. 3. udo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ. part. Tranſgrediamur.(Nn maritum, ſi dotem recipiat per„e datur cond ſus ſocerum, ſiſibi dinta ſedor enelaliam Jrm ünn tantum de peculio,ꝛ in rem verſo renet s iuſſu fllo:alus tatiua habet pꝛiuilegiũ in actione ad er Cft rorpu⸗ contra omnes, pꝛeter dominum ꝛcontr. arehetanmn bus dotalibus ertantibus, que poſſunt ailum habet e retineri. h. d. cum.lſeq. CMo. pꝛimo n5 8 uatur pecunia marito, an alteri eius voln deße Ppariter de dote actio aduerſus maritum ai eonim idem.j. de ſol.l. ſolutam. 3. de pig act lſolutun Velt C Hot. ſecundo ex ſolutione dotis facta fil m ſeln patris iuſſu, patrem teneri duntaxat de Secnaſhalſh ſu rem verſo.⁊ ſic non inſolidum. Cip o.tertio lo pelden dotis facta iliofamil.iuſſu patris patrem ouiit iutie dum:q hoc introducit ipſius iuſſus natur. 8 d ꝙ iuſſu. Lj. cum ſimi. ¶Ho. ex eodem, e ſ d idena facta ſocero,non reſuſtare obligationẽ in enuun illi heres exiſtat,⁊ ſic non tenetur filius vtilins, i res. ¶ No.in ver.x ſimiliter.inter liberam 3 poſſe conſiſtere matrimoniũ. Zldidem. Cde in cum ancillis.⁊ hoc clarũ de iure ciuili, de iure 3 9 nico inter liberam ⁊ ſeruũ matrimonium cäffft 3 condi. ſue conſcij ſint:⁊ ſic etiã conſiſtet inter ſnrhh c..· de coniug. ſeruo. Inter ignoꝛantes vero ſeu eenen circa conditionem perſone, matrimoniumnulu daner poſt ſcientiam ratificetur:vt in.c.ij. 5i eotti aetbf dem, dos † etiam putatina gaudet in ſiugato din legio inter alias actiones perſonales Adumar dot.l.ſi ſponſa.j.de pꝛiui.cred.l.ij..ſ ſponſa Chum pꝛiuilegium f alteri competens excludereius dninn actione depeculio, boc eſt, quomiausexee antann 3 ſibi per ſernum debitum detrahat. Ad icemni ex facto. CHo.qꝙ in rebus in dotẽ datis/ſ ertmi in dote cõparatis, dominus in actione de peculionöntn tur mulieri. Ad idem.S. de pec. depoſui linboneftt ntereſſe an⸗ 9 C RHo. res ex dote cõparatas, quaſi dotales cenſen,ai idem. S. de iure dot l.ita conſtante.⁊ſiex lapicicinisct res que, ex dotali.j. de verb. ſigni. l. Labeo. itentidon⸗ nus in gl. Et intellige vt. j. declarabo. ¶ In tex⸗dos 10 cero data ſit aduerſus ſocerum agere dc. Cumergopa⸗ ter dotem vxoꝛis filij voluntarie recipit ipſe adeittſi tutionem obligatur. Sed ſtat dubitatio puichutquet diana:an cogatur pater pꝛo dote flij ſe obligne, bona ſua. In quo quidem ſunt opi.tres. C¶ Pꝛima Ddicm⸗ tis ꝙ ſic per texll. ſi. ad fi. de ſuſpec.tut. vbi videtut epti ſum patrem poſſe cõpelli ſe obligare pꝛo filicfmi nto re qui a iudice datur. Igitur pari ratione cogipoteſſ obligare pꝛo filio dotem recipiente:cũ dos⁊ tuteia eiu Parentur:vt patet in.l.pꝛo officio. C. de admi tut innctal aſſiduis.C.qui potio.⁊ hanc opi.ſequitur Oldrperta quemadmodum§.j.5. de iure dot.⁊. illud.⁊ ant.t qyu inſtan.dot. vnde ſumit᷑ aut᷑.dos data.C. de don aante nn ¶ Secunda fuit opi. And.de Piſis tenentis contʒarů ea ratione:qꝛ pꝛohibitum eſt hodie ſatiſdationemmuit ri pꝛo dote dari:vt.l.j.⁊.ij. C.ne fideiuſ.dot. dent Ergo t admittitur interuentus patris, vt ſe obligantis necy ti bonoꝛum eius hypotheca:maxime, qſᷣm eumnulla la cautum reperitur, ꝙ ipſe ſe obligare cogatur.(Tini fuit opi. Bar. quem ſequnntur hic Bal.⁊ Ange diconts ꝙ aut eſt conſuetudo iuxta dotem datã ab vxoꝛe fer do⸗ nationem pꝛopter nuptias a patre mariti:tuncnõ cn, pellatur pater pꝛo dote ſe ylterius obligare earationeic ex quo compellitur ipſe tunc pꝛo filio tam inpoteſtitic emancipato conſtituere donationem pꝛopter nuptizant in..fi. C. de dot.pꝛomiſ.⁊ in.d.H.illud. ⁊ l. qui liberossn- ritu nup.Ergo non debet compelli vylterius ſecum brpo theca ſuoꝛum bonoꝛũ obligare: ne als duplicionere gia uetur, qð eſt regulariter inbibitum:vt.. Titia quiiiij ta.de lega.ij.⁊..pe. cum ſimi.j.de dote pꝛeleg Antnon., conſuetudo donationes pꝛopter nuptias ex parte mi toꝛum conſtitui,: tunc aut filius vxoꝛẽ accepit ualta f ſue cõditionis indignã:⁊ tunc non poteſt eompell ſe 5 gare, attento, qð per hanc cauſam iure veteri ein dẽ 5. debatur exberedatio: vt in..iij..·ſi emancipatus eu 8: 6.„ 9 tur. cta. Aut accepit dignum:⁊ tunc ſe obligare wompelie ſorernon aasnenee jatiwin uurni wi petr adiakritis, goin AnCpeoacm Pertogl haamnumunittü cotuchnagarrätnattne vyabratrtrioſcüin Gircyt ulhoüisſgelde npg Cdndktiſänmſenoe derroientiſe:atpreit poytrnytesrwneftrisſ tderbonynndipan, nupenearain donatoneyvptern pporbecatsprelttniogedodst fresmeCad Geleatnalig uprirantoonationicRin? u coret wwoibypothecataclad gciſtsſinenonpollunſbiine nnscamſmideregiur ſi aubecaidonishis anonmnſ ſetmnachlüermhoephaiile ddemwmraindtkrtlutel cp bocerg alunöafrngepar nöcötteetfän d dg edu 5 mnexjemearicn nerſ laxanitd 8 1 putatina rmiärninl ctionesperſonitsxtt dpuui crdlijſſ aig tericompettnstlid id, boceſt, ggominzan debitun detr etitn Prinrebusindotädgzi dominusin actonedenn dem depecldepoſtin Keccöͤparatas qluiſdane ot lita conſtantenlie j de verb ſignil ale flige vt. declarabo(êt verſus ſocerum agrtal dij voluntarierecytm tur. Sedſtat dubitzto rpsterpꝛo doteflijſeti lem ſunt opi tres(pir f adfdeſuſpecut nin ſe cöpelliſeobligre poft tur. Isitur pari ranun dotem recipientetidet tin poo offcio(deate otio zhanc opiſeguitn, Fis de iredoteſilu umit ant dos data n opi Andde Pilsmmtt bibitum cttbolleltlen eti Cne tceiſdun nentuspatrsstüihe othermunnegtin ꝙ ipſeſeoblien 3 9 em ſeqornterbicbi⸗ b jurtadotem ichte eudo iugt ranstt —= z dL fi.⁊ d.ſl quis inter tres. 6. Imperatoꝛ. Tu vero Tendan egeFmperatora d ffinon videt᷑ pꝛobare intentionem doct. quoniam illi dicunt, ꝙ ſi pater pꝛo ſilio electo tutoꝛe idoneo non vult cauere vllo modo, vt eum a tutela eximat, attento qð ad ſatiſdandũ impotensa tute la remouetur:tunc iudex ipſum vna cũ fllio cõpellere po⸗ terit ad tutelam adminiſtrãdã:nõ ergo, ꝙideo ibi pater cõpellitur, ſed qꝛ in fraudẽ hoc faciebat. qd ſe pꝛo ſilio nõ obligabat, ergo vbi de fraude non cõſtat, nõ cauſaturhec cõpulſio.¶ Mec etiã aliquid videt᷑ facere text.in.d.l.quẽ⸗ admodum a.jqꝛ ibi dicit᷑, ꝙ ſi per mulierẽ filio vel ſeruo data ſit dos,⁊ pater ratũ nõ habeat, mulier repetere po- terit:vnde duplex cadit reſponſio. Pꝛima, ꝙ ibi loquat in dote pꝛedictis data ab vxoꝛe patris vel domini, et pᷣm banc ille tex.nihil facit. Secũda, ꝙ loquat᷑ in dote data ꝑ mulierẽ patris filio,⁊ marito ſuo:qꝛ tunc m bunc int elle ctum magis videtur caſus contra Dyn.qᷓ pꝛo:q dicit᷑, ꝙ ſi pater non habet ratam dationẽ datam.dos eſt repetibi lis. Item videt᷑ velle, ꝙ non cogat᷑ ratam habere, conſe⸗ quenter nec ſe obligare, ſi non vult. Tex. autem in. d. ſ. il⸗ lud.non videtur etiã dictã opi.pꝛobare:qꝛ vt dixi ille lo⸗ quitur in conſtitutione donationis pꝛopter nuptias, non autẽ alterius obligationis. Pꝛeterea t ratio do. Undr. nõ videtur vꝛgẽs:qꝛ poſſumus dicere. Pꝛimo, ꝙ quãuis ſit pꝛobibitum pꝛeſtari ſatiſdationem dotis ſeruande:vt in ſuis iuribus:tamen non ſatiſdationem dotis reddẽde. eo. ſi conſtante. quoties.vbi hic plene ponã. ¶ Scðo qꝛ quãuis ſit phibita pꝛeſtari ſatiſdatio acceſſoꝛia ad obli gationẽ pꝛincipalẽ, tamẽ nõ eſt pꝛohibita obligatio alte⸗ rius vna cum marito coequaliter obligati:imo permiſſa: vt l.ſin. C. de do.cau. Pꝛeterea, quãuis ſit pꝛohibitũ dari fideiuſſoꝛẽ, non tamen pꝛohibita ſui, vel hypothece obli⸗ gatio, tanqᷓ; magis accedens ad naturam dotis. cui ineſt pypotheca tacita:⁊ hoc ſpecialiter pꝛobatur in.l.quãuis. als incipit, Callipodius. j. de ſol.⁊ in.li in pꝛin. ð. qui pot. in pign. ¶ Ande tñ ſalua ſemper ſubſtãtia veritatis, vi⸗ detur dicendũ ſic: aut pater cõſtituit pꝛo filio donationẽ pꝛopter nuptias.⁊ tunc vlterius ſe obligare vna cum by/ potheca bonoꝛũ non cõpellatur. Quod pꝛobo:qꝛ hec bo⸗ na ventura in donationẽ,pꝛopter nuptias:cenſent᷑ tacite hypothecata ꝓ reſtitutione dotis vxoꝛis.Tex.eſt in aut. ſine a me.C.ad Aelleia.⁊ in aut᷑ ꝓꝛomiſſa.C. de dona.ante nup.⁊ in aut.donationẽ.C.de iur.dot.ỹt ſi dicis quomo⸗ n2 do reſt vxoꝛi bhypotheca tacita bonoꝛũ dicte donationis: q cũ ſua ſint, non poſſunt ſibi intelligi obligata: vt.l. neq; pignus. cum ſimi.dereg.iur. Reſpondeo ꝙ imo cadit hy potbeca in bonis his, ex quo non ſunt ſua irreuocabiliter ſed reuocabiliter:vt hoc ꝓbat᷑ in.l.ex ſextante.. atinus. j.de excep.rei iudi.Et facit l. in bello..ſi quis ſeruumj. de cap.hoc ergo caſu nõ aſtringet᷑ pater vlterioꝛi obligatio⸗ nis oneri, ne cõtingat eũ dupliciter grauari: vt in.d.S.qui in vita.cum ſimi.Aut non eſt conſtituta donatio pꝛopter nuptias,ſi hoc nõ habet cõſuetudo:⁊ tunc dico:ꝙ aut pa⸗ ter non vult ſe pꝛo dote obligare, ne filiuſta. reperiat vxo⸗ rem:qꝛ foꝛte nulla vult ſibi nubere,ſi non eſt bene cauta de dote rehabenda,a⁊ tunc dico patrem cõpellendũ. Roc pꝛi mopꝛobo per texd.l.fi..d. Imperatoꝛ.Si enim ibi pa⸗ ter ſe pꝛo filio tutoꝛe dato obligare cõpellit᷑.Cum igitur ꝛo eo cauere nõ vult voluntarie, vt eundẽ eximat atute e onere in pꝛeindicium pupilli:igit᷑ pari ratione pꝛo do/ te ſe obligare cõpelli poteſt:cũ igit᷑ voluntarie nõ vult vt filiũ inbabilem reddat ad vxoꝛẽ reperiendã. Secũdo iſtud apertius demõſtro:qꝛ qua ratione pater pꝛo filio de iure cõpellit cõſtituere donationẽ pꝛopter nuptias:ne ſi nõ cõſtituere vellet auferret per indirectũ filio poteſtatẽ matrimonij contrahendi: qꝛ foꝛte de facili vpoꝛem nõ re/ periret:ſi iladonatio pꝛopter nuptias nõ acciperet:vt eſt erpꝛeſſum in d.l.fi. C.de dot.pꝛomiſ..d..illud.merito ea⸗ dem ratione cũñ non eſt de cõſuetudine tales donationes celebꝛari, cõpellitur ſe pꝛo dote obligare, ne ſi non ſe obli⸗ garet/ filius vxoꝛẽ nõ reperiret. ¶ Tertio iſtud pꝛobo ex tex. ad pꝛopoſitũ valde ſingulari inl.ſi.idẽ reſcripſerũt. j. ad municip. Ibi enim dicit᷑, ꝙ ſi pater ideo filium eman cipauit, ne pꝛo eodẽ decurione creato caueret, a ſic eman⸗ cipationis actum fecit in pꝛeiudiciũ filij ⁊ reipublice, tunc pꝛo eo quãuis emancipato cauere cõpellitur, ſeu cauiſſe intelligit. Ita igit in pꝛopoſito ſi pater igik pꝛo dote filij Soluto matrimonio. 42 cauere nõ vult, ne filius vpoꝛem reperiat, ⁊ ſic hoc agat in pꝛeiudiciũ filij⁊ reipublice, cuius intereſt matrimonia cõ trahi:vt ciuitas liberis repleaf᷑:vt l.j.cũ ſi.ð.eo.tũc cauere cõpelli dʒ, ſeu cauiſſe intelligit᷑. Nec ad hoc ꝓpoſitũ eſt me lioꝛ tex.illo. C Quarto pꝛobat᷑ hec opi.in.l.ꝗ liberos.5. de ritu nup. Ibi enim dicit᷑, ꝙ ad officiũ iudicis pertinet cõ⸗ pellere parẽtes,vt filios in matrimonijs collocent, ſi eos reperiant filioꝛũ matrimonia pꝛohibere.Et ſubiĩcit, phi⸗ bere autẽ vident᷑, qui conditionẽ non querunt, ſm verum intellectũ legis:qui facilitatẽ matrimonij contrahendi, cũ poſſunt, iilijs non dant: ergo ibi eſt expꝛeſſum, ꝙ ſi videat iudexigit᷑ patrẽ nolle pꝛo dote ſe obligare:ne filins de fa cili vxoꝛẽ reperiat:poteſt tũc ad illud eum cõpellere. aut pater nõ ideo denegat cauere, ne nuptias flij impediat, ſed ne in obligationis vinculũ incidat:⁊ tunc ſi ſine patris obligatione nõ poteſt vxoꝛẽ reperire certe cõpelli dʒ per rationes pꝛoximas, q etiã in boc cõcludunt. Si vero ſine ea reperire poteſt vxoꝛẽ,tunc non compellit᷑ obligari per regulã rub.ne fil.pꝛo pat.vel pater pꝛo filio.que in hoc nõ reperit pati exceptionẽ.ỹt hec eſt ſubtilis veritatis cõclu 1ʒ ſio huius quotidiani paſſus. Succedit dubitatio pul chꝛa, quid ſi pater ſimpliciter cõſentiat filio in dotis rece- ptione:nũquid ex huinſmodi ſolo cõſenſu cenſeat᷑ obliga tus inſolidũ ad dotis reſtitutionẽ: Pꝛo qua determina⸗ tione Bar. facit tria notabilia mẽbꝛa. PDꝛimũ, ꝙ aliqñ pa ter cogit filio ↄſentire, nõ tamẽ ſe obligare:vt in caſu.l.cũ nõ ſoln.⸗.neceſſitatis.C.de bon.que lib.⁊ tũc ex huiuſmo/ di cõſenſu nõ obligat᷑, ⁊ licet ni hil alleget. Tu tñ dic hoc velle gl. oꝛdi.in.lj.ſi ratũ. in verbo, habuerit. S. qs iuſſu. quã põderauit.d. Bal.in.l.j.C. qð cũ eo.Aliquãdo pater cogit᷑ cõſentire filio ⁊ ſe obligare.Et tunc ſimplex cõſen⸗ ſus inducit obligationẽ patris inſolidũ. Caſus eſt ſᷣm eũ. J.de tute. l. ſi filius. iuncta.d.l.ſi quis inter tres. S. Impera⸗ toꝛ.z.j.fi. de ſuſpec.tut. Quandoq; cogit᷑ pater neq; cõſen/ tire, neq; ſe obligare. Et tunc ſimplex conſenſus hoc indu cit, ꝙ pater ſolũ de peculio obligat᷑.Et iſte caſus ſn eun⸗ dem eſt in.l. Lucius Titius Caiũ. j.de admi.tuto. ¶ Tu autẽ aduerte:qꝛ ſcðm mẽbꝛũ, qò fundat in. d.l. ſi filius. vi⸗ detur dubiũ. Ibi enim ſlius fuit tutoꝛ datiuus:qꝛ a pᷣtoꝛe datus,⁊ cõſequenter a iudice maioꝛe:merito ſuccedit gl. oꝛd.in aut.vt bi qui oblig.ad ſi.ſuper verbo, aget. quã ſe⸗ quitur C.in rub.C.de tut.vel cur.qui ſatis non dedit.vo lens, ꝙ qᷓᷓuis tutoꝛ etiã cũ plena inquiſitione datusa iudi ce minoꝛe teneatur ſatiſdare, ar.§. nos autẽ. inſti. de excu. tut tamẽ tutoꝛ cũ iuquiſitione datus/a iudice maioꝛe ſa⸗ tiſdare nõ tenet᷑:vt inſti.de ſatiſd.tut.circa pꝛin.lo.ij.⸗.hoc dictũ.j.de teſta.tut.cũ ibi not.⁊.l.nõ dubiũ.⁊.l.non omniũ. C.de tut.⁊ cura.qui ſatis non dedit.Cum ergo in caſu.d. ¶ſi filius.eſſet tutoꝛ datiuus a iudice maioꝛe creatus:cõſe quenter nõ tenebat᷑ ſatiſdare.Et ſic nec pater ꝓ eo ſe obli gare:nec video reſpõſum aliud, niſip diuinemus ibiteſta toꝛem tutoꝛẽ datũ fuiſſe, ſine inquiſitione:quo caſu regula vt a quocunq; datus ſatiſdare debeat.arg.j.de cõᷣſir.tut. Ltutoꝛes a patruo.ſᷣm verũ intellectũ.⁊ ideo cũ in eaſu.d. Lcogeret filius ſatiſdare, ⁊ pater pꝛo eodẽ, ſi alius ſideiuſ⸗ ſoꝛ nõ reperiebat᷑:vt in.d.l.ſi gs inter tres.6. Imperatoꝛ. merito eſt, ꝙ ſimplex cõſenſus ꝑ patrẽ pꝛeſtitus in aſſum ptione tutele, inducit eiuſdẽ obligationẽ inſolidũ. Ter tium vero membꝛũ eſt etiã dubitabile valde:qꝛ quamuis in.d.l. Lucius Titius Caiũ.filius, qæ tutoꝛteſtamẽtarius exiſtens, nõ teneret᷑ ſatiſdare:vt.l. teſtamẽto. cũ ſij. de teſt. tute.⁊ cõſequenter nec pater:vt pꝛo eo ſatiſdaret cõpelli, ⁊ igit᷑ eiuſdẽ cõſenſu nõ videret᷑ induci debere patris obli gationẽ inſolidũ, eo: qæ nõ neceſſariã:tamen pur regula vi detur falſa, per tex.l.filius. de admi. rer. ad ciui ꝓert.l. ho⸗ noꝛes.in ſi. de dec.⁊.l.quoties..l.libertus.ꝓ.j.j. ad muni.⁊ d. I.i. C. qð cũ eo.l.j. C. de decu. ii.x.⁊... C. de ſilijſfa. e. lib. in quibus eſt expꝛeſſum, ꝙ ſi pater cõſentit aſſumptioni fi⸗ lijfa.ad decurionatũ, ſeu magiſtratu, conſenſus ille eundẽ obligat inſolidũ:⁊ tamẽ non eſt dubiũ, ꝙ non cogit᷑ cõſen⸗ tire:qꝛ poteſtↄtradicere ſi vult.d.l.honoꝛes.Itẽ nõ cogat ſe obligare:vt.l.ſi. C.de filijfamil lib.x Nõ video aliud reſ⸗ ponſum niſ,, qð dicta iura cõtineãt ſpecialitatẽ fauoꝛe rei publice. Sed certe ⁊ eadẽ ſpecialitas debet eſſe fauoꝛe mi noꝛis:vt.d.l. Lucius.ar.l. cũ oſtẽdimus. ſij. de ſideiuſſo. tut. vnde materia eſt valde dubia.Et ꝓpter pꝛedicta ar⸗ bitroꝛ in ea nõ poſſe dari certã magis theoꝛicã ipſa, quã f ij ——— „Gnn 10o“ dat Bar. pꝛeſuppoſita pꝛo vera.¶ Pꝛimo reſultat que⸗ ſtio decidenda ad queſtionẽ pꝛopoſitã, ſc; ꝙ eo caſu, quo cõpellitur pater ſe pꝛo dote filio obligare, ſimpler conſen ſus eum reddat obligatũ inſolidũ:alias vero de peculio. Quod tamẽ declaro, niſi cõſenſiſſet pater receptioni do- tis facte per filliũ,a quo contractũ matrimoniu nullũ eſt: puta pꝛopter defectũ etatis,vel aliter. Tũc enim ſimplex ſenſus patris in eo obligationẽ ſolidi nõ inducei et. Ca⸗ ſum allego valde notab.in.lj. ver. pꝛo infante. C. de mune. ⁊hono non cõtinuam inter patrem ⁊ filiũ. iib. x. Ibi enim dicit᷑, ꝙ ex cõſenſu, quẽ pꝛeſtat pater aſſumptioni filij in⸗ fantis ad decurionatũ, eo: q nulla huiuſmodi aſſumptio eſt, nõ reſultat in eodẽ obligatio ſolidi, licet ſi conſenſiſſet aſſumptioni valide, ſic:vt in. d.l. filius. de admi.. cũ ſimil. Ita ergo in pꝛopoſito, quãuis ſ aſſentiret receptioni do- tis reſultãtis ex matrimonio valido, obligaret᷑ inſolidũ, eo caſu, quo poſſet cõpelli ad expꝛeſſe ſe obligandũ, tamẽ ſi cõſentit receptioni dotis ey matrimonio inualidonon: per. dl. qo eſt valde notabile. C Scðo declarãdo adijcio, 14 ꝙt ſubſequens adoptio tilij: q antea dotem receperat, inducit obligationẽ patris adoptiui inſolidũ:quẽadmo⸗ dum ſi ſe expꝛeſſe obligaſſet ab initio, eo tamẽ caſu, quo co geret ſe obligare. Caſum ad hoc allego notabilẽ in.l. Lu⸗ cius..idem reſpondit.el.ij.j. ad municip. CEx pꝛemiſſa 15 etiã theoꝛicat Bax.inducit᷑ declaratio.j.ſed Julia..qᷓq́ᷓ;. C.qð cũ eo..l.ſi filius.⁊l.itẽ ſi ſciẽte.a. ad ace. In qui/ bus apparet conſenſum paternũ pꝛeſtitũ filio mutuũ aſſu menti, excludere beneſicium exceptionis oacedoniani: quin ex eodem pater obliget᷑ inſolidũ, vel de peculio: deci ſio reſultat ex eadẽ, q tamẽ, vt pꝛedixi eſt dubitabilis val⸗ ts de. ¶ Coheret etiã r pꝛemiſſis queſtio tertia quã ponit hic.(d. Bal.ſcʒ,ſi pater ⁊ filius ambo cõfeſſi ſunt ſe recepiſ⸗ ſe dotẽ, an cenſeat oblig atus ad reſtituendũ quilibet pꝛo dimidia, ſi dimidia pꝛeſumat ad quẽlibet perueniſſe? qð videt᷑ dicendũ per.l.reos..cũ in tabulis.j.de duob.reis.⁊ l.Araniꝰ H.ſed cũ duo.j.de ſideiuſ.⁊ l.vir vxoꝛi..ad Ael⸗ leia..ſi. An vero teneat᷑ quilibet inſolidũ:qð videt.ar..ſi vero ſinguli.C.ſi cert.pet. An vero teneat pater tm̃, quaſi ad eum pꝛeſumat᷑ integra dos perueniſſe, per locũ a cõi- ter accidentibus:cũ videamus vt plurimũ patrem tanqᷓ; adminiſtratoꝛẽ dotẽ recipere: Bal. enim hic, ⁊ in. l.ſi con⸗ ſtante.j.eo.tenet poſt Dyn. opi.pꝛimã per. d.g. cũ in tabu⸗ lis.licet referat Cy.cuius opi.dicit lege nõ pꝛobari, dicen tem:ꝙ aut filius eſt magnus mercatoꝛ/⁊ qui continuo ne- got iatur:⁊ tunc pꝛeſumit᷑ integraliter dos ad ipſum per⸗ ueniſſe. Aut gubernat᷑ apatre, ⁊ tũc pꝛeſumit᷑ perueniſſe ad patrẽ. Cu aduerte:qꝛ qnantũ ad hoc, ad què pꝛeſumat perueniſſe:veritas eſt, ꝙ ad quẽlibet pꝛo dimidia per. d.§. cũin tabulis.reiecta hac cõſyderatione Cy. arg.l.ſi ꝓpa⸗ tre H. ſi. 3. de in rem ver.quinimo licet tota perueniſſet ad alterũ:tamẽ pur quilibet pꝛo dimidia remanet obligatꝰ. arg. d. l.ſi vero ſinguli. licet ſi is qui nibil recepit, conueni⸗ ret:imploꝛare poſſet vt eius ſumptibus actio dirigat᷑ con tra eũ, ad quẽ peruenit pecunia:vt pꝛobat᷑. 6. cõmo.l. vnde querit᷑..l. cũ in plures..veſtimẽta.. loca.⁊ not. Bar.j. de duob. reis.l.ij.vbi duo.ałs eſt..iij.¶ Quid autẽ, ſi cõſi⸗ 17 terent᷑ t pater ⁊ mater ſe dotẽ filij percepiſſe, an buiuſmo di cõfeſſio inducet, vt ad aliquẽ cenſeat᷑ pꝛo dimi dia pue- niſſe, ⁊ꝛ cõſequẽter quilibet pꝛo eadẽ obliget: Bar. in ſimi⸗ li queſtione cõſulens, conſi.ſuo incipiẽ. Punctus queſtio- nis talis eſt:domina nupſit cuidã L.⁊c. qd refert.d. Bald. in. L. C. de duo.re.⁊ in.l.mater. C. de rei ven. dixit, ꝙ ſic po⸗ nendo caſum in vxoꝛe ⁊ marito cõſitentibus ad eos perue niſſe pꝛeciũ rei dotalis vendite:⁊ hoc eſt arg.d..cũ in ta/ bulis. Sed male loquit᷑:qꝛ cõtra caſum apertum in autſi qua mulier.C. ad Aelleia.vbi eſt expꝛeſſum, ꝙ cũ vxoꝛ vna cu viro eodẽ inſtrumẽto ſe obligat, vel confitet᷑ ſe recepiſ⸗ ſe ⁊c. cõfeſſio huiuſmodi nunqᷓ; ad vxoꝛẽ perueniſſe pbat: vnde eſt opus aliter pꝛobare perueniſſe ad vxoꝛẽ. Et per illũ tex.ibi opi. BGarto.impugnauit Bal. recte:ſed pꝛius becfuit ſentẽtia Spec.ex eodẽ text.licet ipſe nõ alleget in tit. de oblig.⁊ ſol. g. ante omnia.ver.quid ſi vir.ſi tamẽ ipſa mulier confiteret᷑ in foꝛma iudicij ad hoc inſtituti ſe pꝛe⸗ cium percepiſſe, vel in dotis receptione concurriſſe:tunc foꝛte pꝛeiudicaret ſibi cõfeſſio huinſmodi ad inſtar eius, qðᷣ dicimus cõfeſſionẽ,⁊ ſi quãuis extraiudicialè, nõ pꝛe⸗ indicare libertati:vt.l.nec ſi volẽs. cum ſimi. C. de libe. cau, Zudo. Koma.in pꝛimam Inſoꝛ part. 18 ꝓximis † quarta quotidiana queſtio 19 tamẽ in foꝛma iudicij ad hoc inſtituti fas..a vt eotitl.interrogatam.⁊. hentiſai Peeindicargt AMatta.in.d. aut.ſi qua mulier. Quodinteld Hicode tur peredibꝰ mariti agẽtibus: quoniaſic du ecuconite eo, qui dotè repetit, vel emptoꝛe dotalis. 3 crek agente facta illis agẽtibus marito ſeu eius here lnd Il confeſi ſet. Ad hoc optime tex..fſ. 3. de interrog act s Sac ndl⸗Slecech ⁊ plenius in.l.ij.C. famĩl. erciſ. An ſlins na pontthie P. tionẽ poſſit dotẽ, quã Pater recepit ab eo den emancye ſignari,adeo:ꝙ nõ poſſit ipe pater dicere in petere ſti tionẽfacte emãcipationis, gaudere debere dinnmnena fructus dotis?⁊ quidã videtur puma fronte Diciarit, trẽ dimidiã poſſe conſeqni per tex.l.cum op nündüge tem. C.de bon. que liber. ybi apparet patrè in asscim tions libertatis ilio preſtite dimicibaben neimnan bonoꝛũ aduentitioꝛũ, q̃ obuenerant filio ereu 13 ſtate. Sed,vt ſciamus, quid de dote fili conſequa den caſum hũc equiparamus ad aliũ diſponẽtẽ 8 errpate aduẽtitio filij qrat᷑ patri:yt eſt expꝛeſſum in 83 n que lib.igit᷑ ⁊c.contrariũ tñ ipſe determinat mid dn bis rationibus. Pꝛimo:q emãcipatio⁊ moꝛsin 6 laan dotis eꝗparant: vt.l.vnica.§.videamus. Cde rei vadi S. de iure dot.l. ſi pater filie nomine. j. eo. i ſocer 8 nnn Sed patre moꝛtuo dos integra percipi debetpenen onera matrimonij ſuſtinet:vt in.l.ſi maritus 8 hoc amplius.S.famil.erciſ.igit᷑ ꝛc. ¶ Scdoꝛg emane tio⁊ exheredatio equipar antur:vt. ij.6. qcuo 5 lio erheredato integra dos debetur, qualingtau matrimonij ſuſtinenti:vt j.de dote Pꝛelegalijſper au0 trariu.igitur. Tertio: q ius percipiendi viamfraci dotis tacitã habet conditionẽ,ſi matrimonijonera oeij pere volens ſuſtineat:vt.l.cum poſt H.in domu ad ine dot.j. eo.l. inſulã g.vſuras. Et ideo dicimus,ꝙ bidsaſ debet, vbi onera matrimonij ſuſtinent̃. 3deiiuredili qui Stichũ..ibi dos.S.pꝛo ſoc.l. actione.ſiciſ de cõſequens eſt illã cum integro vſufructu apnd ſiin emancipatũ eſſe debere:cum per emancipat onẽ jiti eum pater poſuiſſe in libertate alibi moꝛanci,⁊ſicmam monij onera per ſe ſuſtinendi, ex quo per eundẽpaterni familiã exiuiſſe dicit᷑:vt.l.fi. de capi.dimi.alcapitisdin nutio.j. de ſuis ⁊ legi. RNon obſt.tex.in.d.H. cum autajttz d. l.j. qæ infra pꝛoxime reſpondebit᷑. ¶ Huic autenrcon⸗ foꝛnis eſt queſtio do. Ange. hic, an ſi filiusa patr ſe⸗ ſum habitet, petere poſſit dotẽ ſue vxoꝛis ſibiconiguarr ⁊ bꝛeuiter ſe expedies tenet, ꝙ ſic, per regulã dſib dos. Tu pꝛo ea queſtione dilucidanda debes cõſyderat,a in dote filijfamil.pater habeat vſumfructũ,pꝛoutin pen lio aduentitio: In quo Bar.quẽ miroꝛ hic ab eoꝛũ neni ne allegari in.l.contra nurũ..quoties j. rer. ano. Woitu biliter diſtinguit, ꝙ aut dos cõſiſtit in ſpecie: tũc antpa ter vſumfr uctũ nõ habet, ⁊ huius eſt ratio ſm eumqi non efficit᷑ peculij:vt hic in..fia in.l.in bone fidei adee cul.Aut conſiſtit in pecunia numerata, ⁊ tũc yſuffrucis patris eſt. Et huius eſt ratio:ꝗꝛ tũc illa efficiebat oimt culij pꝛofectitij:vt..dotẽ filie.j. de caſtren. pecaaldcpoli 5. de pecu. Rodie vero efficit aduentitiivtdli(de que lib.vbi ſuccedit regula volens, ꝙ aduentitonin fructũ lucret pater. ¶ Tu aduerte:qꝛ mirũ eſtqio dus rentiam hanc fecerit, que lege cauta nõ reperit ui 1 dicendũ in quacunq; re dote cõſiſtente patris eſſer un fructum:vt manifeſtiſſime pꝛobo ex tribus teltibnsina iunctis. Pꝛimo ex.d.l.j.C. de bon. que lib cunnsyertaie malia ſunt hec, ſcz, hoc quoq́; cõuenit obſe eruari ia quid vel vroꝛ marito non emãcipato, vel marsfrin poteſtate, quocunq; iure, vel contulerit, veltran 4 ſi Patri nullatenus acquirat᷑, atq; omnino in einstan 4 delata eſt, iure duret ꝛc. Intelligo aute nullatenns. ratur patri, ſe; quo ad pĩopꝛietatemiſ ed vſum di fls Hoc autem verũ eſſe demõſtrat. Pꝛimo Peneiem m 9 legis vt ex ſepatet, equiparat hunc caſum bohh ec nientibus filiofa. ex linea materna, quoꝛ pohe cüſmi nullatenus querat patri, tamen vſuſfrne.ſic. 1 14 rrli. C de bon. que liber. Secundo clarius demonſti ea t cnius foꝛmalia verba ſunt hec, ſe Lete eiuſdem tit. cuius foꝛmalia verba erit de⸗ rerum que ex ſubſtãtia ſpeciali cõiugis ad ſupe ſolo, zuis ide inſacri„uctu tamen uenerant: qnãuis idẽ in ſacris, ſit vſufructut 9 0 ſunbabitmtäytindiCebon floſerſunbabitmntipaterpon dumpoeo,ſedprovxore elbe vſelbeis woraimentayr albers nötmntumaimenain Cuoatboealegolſiftunſho neaqfliusreitſecſumbahter nantadenegare Quoniäadindhes donssalnäexoipoſtone h dexromi itättas:ſtliierts üttſärgenutoniusero Kartlecſisuwdnariene tzarivindättamain düanrodenc Kwmraantipellt, ſarrnigt le linndnn agittwid dügmaanſt eüüinamwa Sdeij dlang aneg. dnleraf det nſegmi ttde ramus aa nedehie nusatelidian Darrlyt eterpeſ 1 duiparanratisg 3 5 4 d0s debetur, uin ntrxtſdedteprg ertio TPius dercyin ſconditioné ſimatryngh dos pro ſoelactoneſit licum integro vlarma ebere: cumper emaxie einlibertate glibimun Lſuſtinendi, ex quoprar di.vt. fi de capidinieli giBon obſttexindſar ne reſpondebit(huin ddo. Ange hic anſtfllsn epoſſit dotéſuerxorsſt les tenet, ꝙfieperregtin ne dilucicanda debes it ater babeat vſunfrucin quo Bar.qni mirorbi tra nurü.quotkestda aut dos öfftttin pete habet huuusettrone thicin Fefinlnbanit npecunianumerats i s ctratioqtiellacfi looté fllei decaltugun veroeffcik acuentiſa it regllayclspunn, Tuacuerteqme „eau arat! iee rernarnurei kri tamenel toatrit zrisd ,, „. Secun od khu mate formalia wii ui — ic Me tla ſpecual 7 bu n uns lit 9 4 nenſe eatxtcum poſtſinni Ff uras Etideo dendgi atrimonijſuſtineizdin 5vſu varentibus deputato dominiũ ei, que acõiuge, ucha⸗ Unar meruit, reſerueĩ, parẽte etiã pꝛo namei ationis beneſicio, ſi voluerit, ſicut er maternis rebꝰ pꝛe⸗ miũ habituro. Que vltima verba iũcta.d.l.cũ opoitet.. cũ aũt.vident᷑ cõtinere caſum queſtionis ſupꝛa pxime foꝛ mate poſt Bal. Et ꝙhecll.ij. in dote loquat manifeſtiſſi⸗ me demonſtrat.iij.pꝛoxime ſubſequẽs.cuius verba ſunt hec,ſcz, Quod ſcitis pꝛioꝛibus continet᷑:nec a filia, que in oteſtate eſt, donationẽ ante nuptiaspatrimec a filio do- tem acquiri:eo addito cõfirmamus ⁊c. verba enim illa ſci tis pꝛioꝛibus de neceſſitate:vt etiã vult glibireferunk ad ꝛecedentes leges ſcõll. j.⁊.ij. quarum verba ſupꝛa retuli⸗ mus, cũ nulle alie leges pꝛioꝛes ſint de hocloquentes ſic bec liij.manifeſte declarat pꝛimã ⁊ ſecundam legẽ in do⸗ te loqui⸗⁊ conſequenter clare determinant dotis vſumfru ctum patri acquiri:vnde in iſtis videt apertus caſus que/ ſtionis, qð tamè intelligo ſi ipſe oneraſuſtineat matrimo/ nij:quoniã ſi nõ:tunc vſuſfruct.erit penes filiñ ſuſtinentẽ, per..ibi dos.cũ alijs in pꝛoxi.q.deductis. C R edeun⸗ 20 do Tigitur ad queſtionem do. Ange. accedit ipſiſecunda ium eius determinationem pꝛoce⸗ moder.opi.hic dicenti. dere/ſi emancipauit pater filium ab eo ſeoꝛſum habitan/ ideat᷑ eum poſuiſſe in libertate alibi moꝛan- tem:qꝛ cum vi 1 di:vt ſupꝛa dixi,⁊ cum vxoꝛ cum eo manere debeat:qꝛ non debet a viri cohabitationeſ eparari:vt.l ceterum S.j.cum ſeq.ð.de vſu⁊ hab.merito conſequens eſt: vt dotem filio dare teneat᷑, qui ſuppoꝛtat vxoꝛis ſecum ſtantis onera, et cõſequenter matrimonij. Sinautem non emãcipaſſet eũ: tunc ſi de patris voluntate ſeoꝛſum habitet, idem dicen⸗ dum videt᷑ eadem ratione. Sinautẽ abſq; voluntate, cer⸗ te tunc filio imputek:ex quo ſeoꝛſum habitare vult, niſi foꝛ te aliqua inſta cauſa ſinul habitationè impediret. Namſi⸗ cut ex cauſa filius cogere poteſt patrem ad ſe emancipan dumvt not. Bar. in..quidã, cum filium. de ver. obli.ita vi detur, ꝙ ex cauſa ita cõpellere poſſit patrem: vt patiat᷑ de per ſe eum habitare foꝛte tamen bm eoſdem ſi fllius ſuſpe ctus eſſet de mala adminiſtratione, ſufficeret patrẽ pꝛe- bere alimenta cum ipſeſit, qui obligatus eſt ad reſtitutio- nem dotis,ꝛ ſic non debet cogi reſtituere, niſi ſit ſibi cau⸗ tum. arg. O.l. j.j.⁊..pater. de dote pꝛeleg. ¶ Aihi vero iſta vident᷑ ſomnia:qꝛ ex quo hecdoseſt aduètitij peculij: yt expꝛeſſum eſt in.d lj. C. de bon. q lib. iũcta.dl.qð ſcitis. cõſequens eſt,vt eius omnimoda adminiſtratio ſit penes patrè,⁊ per conſequens non peti per filium: quãuis ſeoꝛ ſum habit antẽ:vt in d.l.j C. de bon.que libe. Ceterum ipſ̃ ſilio ſeoꝛſum babitanti,pater pꝛouidebit de alimentis nõ ſolum pꝛo eo, ſed pꝛo vxoꝛe ⁊ liberis. Quoniã pater filio pꝛo ſe liberis ⁊ vxoꝛe alimenta pꝛeſtat:vt patet in.l.ſi quis a liberis§. nõ tantum alimenta.iuncta.i.glij. de lib. agno. Quo ad poc alleg.dll.ſi filiam..hoc amplius.nec ratio/ ne ea, ꝙ filius velit ſeoꝛſum habitare poteſt pater ſibi ali⸗ menta denegare. Quoniã ad inducẽdã neceſſitatẽ pꝛeſta tionis alimẽtoꝛũ ex diſpoſitione hominis, eſt neceſſaria habitationis idẽtitas: vt. libertis libertabuſq; meis.j. de ali. leg.ſ.fi. ergo multominus ex diſpoſitione legis.ar. 3 de arb.l. Celſus. Quod maxime verum eſt ſi iuſta ſit cau ſa,quare ſeoꝛſum habitet:cum ea ſtante poſſit filius adire iudicem:vt patrem cõpellat ad hoc patiendum. arg.opt. J.fi. de interdic. ⁊ releg.moꝛis.in pꝛinj.de penis. ⁊ l.cura⸗ toꝛes.circa pꝛin.ã.de offi.pꝛocu.Ceſa.¶ Quod autem di 21 cunt filium † ex iuſta cauſa cõpellere poſſe patrem ad ſe emancipandum.Adde, ꝙlicet opi. Bar. ſequat᷑ Ange. in J.vtrum.de verb.oblig tamen glanſti. quib. mod.ius pat. poteſt. ſol.ſirmat contrarium dicens, ꝙ exillisiuſtis cau⸗ ſis, ex quibus pater poteſt cogere:vt emancipationẽ reci⸗ piat, que numerant᷑ ibi in Inonpoteſt. 5.de adopt:⁊ in.l. n.. ſi quis aparen.fuer.manu.c in.l.nec auus.C.de eman. lib.⁊ in aut.quib.mod.natu.effic. ſui§. generaliter. non po teſt econuerſo filius cõpellere patrem. Quodtamen ſitve rius, ad pꝛeſens nõ examino: qꝛ non pertinet ad materiã. 22 ¶ Pꝛemiſſis autem adijcias.ꝙ ſi filio emãcipato iuſſu nurus, ſoluat pater dotem, conſequit᷑ liberationem: quo- niam ei ſupereſt modo, ſi agat ſocer, patri dicere de pꝛece denti iuſſu cõpenſationem:vt.l.ſane. ad fin.3.de iure dot. per quẽ tex.refert ibi Gar. hoc dixiſſe Mar. Silli. ¶ An 23 autem lucrum dotis † percipiat filius vxoꝛe pꝛedeceden- te, an debeat cũ fratribus cõferre: poſt hec examinat bic Soluto matrimonio. Bar. ego autem, qillud late diſcuſſi in auf᷑. ex teſtamen- to.C.de colla.non repeto:addo tamen ſolũ text.l.cũ quis. j.de dote pꝛele. Ibi,dum dicit, ꝙ matrimonij cauſa id lu- cratus eſt, non ex patris indicio ⁊c. qui tex. aperte pꝛobat hoc eſſe lucrum aduentitiũ, ergo non conferendũ:vt.l.fin. Cdde collatio.⁊ dicvt ibi dixi.¶ In text.ibi,ſi mulier. ibi⸗ dum dicit cõcedi opoꝛtet quaſi pꝛiuilegium in bonis ac. 24 Eſt tergo hic expꝛeſſum, ꝙpꝛeexiſtentia putatini ma⸗ tri monij, dat doti putatiue pꝛiuilegiũ in actione perſo⸗ nali. Cui adde, ꝙ etiam dos putatiua gaudet pꝛiuilegio pꝛobibite alienationis dotis. Gl.habeo ſingu in.ldotalẽ. verſi. beredi..de fund.dot.⁊ illam tene menti. ¶ Secun⸗ 25 do:q r in dote putatiua nõ adeſt beneſicium, ne maritus conueniatur vltra quam facere poſſit. Caſus eſt ſing.Fm intellectum Jo. Andl.in. c.j. de dona.inter vir. ¶ Tertio, 2 6öꝙ in dote putatina nõ eſtlocus lucro dotis, qò alias ha bet maritus vxoꝛe pꝛedecedente ex foꝛma pacti:vel conſti tutionis. Caſus eſt notab in. C.e condi. ob cau. Quoc tatiua nõ fuerit conuerſa in veram, cum potuiſſet ſi d0⸗ lus non adfuiſſet. Quoniam tunc lucro locus eſt. Caſum allego ſing.ĩi.qð fal. tut l. Julianus.que ałs incipit, an etiã 27 in patre.¶ Quarto, ꝙ f̃ ſicut vere dotis maritus onera matrimonij ſuſtinens. lucrat fructus:vt l.pꝛo oneribus.⁊ dotis fructus.cum ſimil. Ita⁊ putatiue:vt in.linſulam. 28 5.fructusj. e. ¶ Quinto, ꝙt quãuis fructus cõſtante ma trimonio perceptos ex dote vera lucretur maritus adeo vt non debeat ex his deducere impẽſas in dotem factas: vt j. de impen. per totũ. tamen in dote putatiua ſecus eſt: quoniã ſumptus gratia vtilitatis eius facti de fructibus ex eadem perceptis, deducẽdi ſunt:vt in. d.. fructus. Eſt caſus not.⁊ not.gl.ð. eo l. diuoꝛtio.⁊ in..impendi. CSe⸗ 29 xto, ꝙ quãuis † donatio coniugi facta exiſtente matrimo nio vero, moꝛte donãtis confirmet: vt in.l. Papinianus. de dona inter vir. ⁊ l. donationes, quas parentes. C. e.tit. valet tamen donatio facta coniugi putatiuo:vt eſt caſus in l.cum hic ſtatus.H.ſi quis ſponſa.de dona.inter vir.quã Bal dicit non eſſe alibi, in l. eam quã. C.de ſideicõ. C Se⸗ 30 ptimo, ꝙ ſicut res ex dotali pecnnia empta dote exiſtẽte vera:dotalis efficit:ſi vxoꝛi hoc expediat, ⁊ eius conſenſu accedente, ⁊ non alias:vt hec pꝛobant᷑ ex glil. Labeo, ⁊ Sa binus g.item ſi dominusj. de verb. ſigni.⁊.c.jH.cum vero Coꝛradus.in ver.nominatim.gꝗ feu dare poſ.in vſi.feu.⁊c. text.in.l.ex pecunia.C.de iure dot.a l.ſi ex lapidicinis.et.l. res que ex dotali.⁊l ita conſtante. cum ſeq.&. de iure dot. Ita ⁊ res empta ex pecunia dotali putatiua:vt hic:eſt ca 31 ſus notab.¶ Octauo/ꝙ quemadmodũ f verus maritus in dote cenſetur habere titulũ oneroſum:vt in.l.ex ꝓmiſ⸗ ſione.j.de act.⁊ oblig.⁊ etiam in ipſius dotis lucro:vt not. gl. oꝛdi.in.l.ſi donaturũ..de condic.ob cau.ita ⁊ maritus putatiuus:vt no.gl.oꝛdi.⁊ fi.in.l. Pꝛoculus.. de iure dot. 32 CHono, q † quãuis dos vera in aliena re conſiſtens etiã pꝛeſcriptione a marito perfecta vxoꝛi ſolu. mat. reddi de⸗ beat, tanqᷓ; ipſa pꝛeſcribẽdi cauſam dederit. 3. eo.l.ſi alie nam. ⁊.. qui alienamj. de dona. cau. moꝛ. tamen, an hoc ca ſu reddi debeat pꝛeſcripta dos putatiua, eſt diſtinguẽdũ: qꝛ aut coniunx eam dotem dans eſt talis:qui ſibi non ꝑo⸗ teſt acquirere:vt qꝛ ſeruilis conditionis,⁊ tunc illa pꝛeſcri pta non eſt reddenda ſibi, quãuis etiam poſt pꝛeſcriptio⸗ nem conſummatam efficiatur conditionis libere,⁊ conſe⸗ quenter habeat facultatẽ ſibijpſi acquirẽdi. Ita eſt caſus nota. in.d.l. Pꝛoculus. Aut cauſam dãs talis eſt, qui ſibi querere poteſt:vt puta:qꝛ minoꝛ ⁊ tũc pꝛeſcripta ſibi red⸗ denda eſt:vt pꝛobat generalitas.l.indebiti..ſed ſi nũmi. Z.de cõdi.indeb.⁊ facit.d.l.qui alienam.de dona.cau.moꝛ. 33 ¶Andecimo, ꝙ ſicut titulus ⁊ dotis vere pꝛeſtat iuſtam cauſam vſucap.pꝛo dote ꝑ totũ.ita ⁊ titulus dotis puta⸗ 34 tiue: vt.d.l. Pꝛoculus. ¶ Duodecimo, ꝙ quãuis f pꝛo- pter impenſas factas in dote vera, non habet locum do- tis retentio: vt.d.l.vnica..ſed nec ob impenſas.C.deret vxo.act.tamen pꝛopter impenſas factas in dote putati⸗ ua, ſic:vt eſt caſus notab. hic, in.l.⁊ ſi quid. ¶ Decimoter⸗ 35 tio, ꝙ quãuis † vxoꝛ veramarito poſt omnes excluſo fiſ⸗ co, ab inteſtato ſuccedat: vt..j. C. vnde vir ⁊ vxoꝛ. Tamen nõ vxoꝛ putatiua:Vvt in.l.j.in eo.tit. ¶ Eln auteu putati⸗ 36 ua f capere poſſit ex teſtamento putatiui mariti, ſiicut ve- raꝛ dic vt in.l.vxoꝛi maritus.j.de vſufruct leg.⁊ in.perfe⸗ f iij 43 a tamen limitaa: niſi dolo dotem dantis factũ ſit, ꝙ dos pu a ¶ Quod tamẽ limita. Adde, ꝙ contra iſtam limitationẽ vi⸗/ detur caſus in J.a diuo. 5. de ri tu nup.ſhn Pa. de Caſtr. hic, ꝗ cõtra tenet.ſed tu tene cũ Lu⸗ do.hic, ⁊ dic ꝙ licet vi pacti vel ſtatuti, nõ con⸗ ſequatur lucrũ, tamen p actio⸗ nem doli vel ex⸗ ceptionem do⸗ li, illud idẽ cõſe quit᷑.dl. adiuo. cũ gl. fi.ã ſic con coꝛ.cũ.d.lxan in patre.⁊ hic ad⸗ de Balqd.in. d.l. an in patre. vbi idem dicit, qð in. d. l.j.C. de cõ⸗ dic.indebi.⁊ vi⸗ de bonũ text.in aut.de nup.. ſi vero ab initio. ctus.a.de ritu nupt.⁊in l.ij.jq.de his quib.·vt indig.⁊ in Lqui cõtra.cl.ſi quis inceſti.de inceſt.nup.Et per hoc ha- bes plene vna cum his, que tangit gl. ſuper verbo, actio- ne. ſimilia ⁊diſſimilia inter vera⁊ putatiua, matrimoniũ ⁊ 37 dotem. ¶ In texiibi, cum ſeruus eſſet ꝛc.⁊ ſic de iure ci- uili,cum ſeruis non poteſt cõſiſtere matrimonium, qð iu- re canonico eſt coꝛrectum:vt in notabilibus dixi: qð etiã ſimiliter per canones coꝛrigit᷑ in his caſibus, in bus lex vetat matrimonium conĩiiſtere, quos non reperit᷑ expꝛeſſe appꝛobare ius canonicum:puta inter tutoꝛem ⁊ pupillã, ſenatoꝛem ⁊ libertam, terram regentem ⁊ſibi ſubiectam. In bis enim caſibus ⁊ ſimilibus eſt iuri ciuili derogatũ: cum ſecundum canones poſſit coniſtere matrimonium. Ellleg. canoniſte notam Jo. Anqdin.c.fi. circa fi. de ſecun. nup.in not. Mirum eſt tamen.ꝙ ⁊ ipſe ⁊ alij non viderint gl ſingularem hocdicentem.xxx.q.iij.ita diligere. Rec au tem aut hoꝛitas pꝛobari videtur ex regula.c.cũ apud.de deſpon. volente, omne matrimonium non cõtrabere pꝛo⸗ hibitum, cenſeripermiſſum. C In tex. concedi debet pꝛi⸗ uilegiũ ⁊c.dos ergo data in matrimonio de iure nõ ſub/ ſiſtenti, putatiuo tamen, poteſt repeti: ⁊ habet pꝛiuilegiũ 38 vere dotis. Quidt autem de dote data in matrimonio il⸗ licito, qõ partes nõ putant ſubſiſtere, ſ ed nullum ſciũt, vel ſi errant, ſupine errant: an illa ſit repetibilis: vide qõ ple- ne habetur in.l.ſ. ã. de condi ſine cau.in.l.in teſte.z.j.dote. ⁊..pꝛefectus.Z.de ritu nupt.⁊ in.d.J.qui contra.a.l.ſi quis inceſti.in aut᷑.inceſtas.eo.tit.⁊ l.ſi tutoꝛ.C.de interdic.ma⸗ tri.⁊ inſti. de nup. in§.ſi aduerſus. Rabent canoniſtetex.⁊ pulchꝛã gl. in. c.⁊ ſi neceſſe. de dona.inter vir.⁊ poſuit Bal. in rub. 5. eo. ¶ In tex.ibi, que vel in dotem date ſunt, vel ex dote comparantur ⁊c.⁊ ſic in dote extante rebabenda, vel in re ex dote comparata, pꝛefertur mulier domino in 39 actione de peculio. Et bec inducunt docto. hic ad.q. duas. Pꝛima, vendit quis merces mercatoꝛi poſtea fugã arripiẽti,⁊ fallito, extãt ille merces vẽdite: querit᷑ an in il- lis pꝛeferri debeat ipſe vẽdẽs omnibus alijs creditoꝛibꝰ. Pꝛo cuius determinatione, qᷓuis ipſi bꝛeuiter loquant, pꝛimo videndũ eſt, an res vendita non ſoluto pꝛecio tra- dita cenſeatur pꝛo pꝛecio tacite obligata: qꝛ ſiſit ratione hypothece pꝛefertur venditoꝛ alijs? ⁊ quidem videtur, ꝙ ſic. arg.l. Inlianus.§.offerri..de actio.emp.a. l. heredita⸗ tis.S.de here.vel act.ven.vbi tex.dicit venditoꝛem, donec Ppꝛecium ſoluatur, retinere poſſe rem venditã loco pigno ris. Sed contrarium eſt:quoniam vt ibi dicit gl.illud nõ eſfe pignus pꝛopꝛie. Quod patet:qꝛ cũ res vendita, dum exiſtit penes venditoꝛem, ſit adhuc in eius dominio:meri to non poteſt ſibi eſſe pignoꝛi:vt.l.neq; pignus.cum ſimi. de reg. iur. Quod autem tradita pꝛecio non ſoluto, nõ ma neat pꝛo eodem tacite pignoꝛata:eſt expꝛeſſum ſubtiliter intuenti in..j. ad fi.j. de reb. eoꝛum.in. lj in fin. a. de excep. rei vend.⁊ per hec hic determinat Bald.in.l.pꝛetextu. C. commo. Ego addo tex. clarioꝛem in.l.pꝛocuratoꝛis. alias lnec deducendum§.plane.&.de tribu. uncpꝛo determi natione queſiti, dico ſic:q aut venditoꝛ non habuit ſidem de pꝛecio,⁊ tũc ipſe in rebus venditis pꝛefertur omnibus alijs. Roc autem verũ eſſe pꝛobo:q ex traditione rei ven dite, nõ habita fide, nõ tranſfertur dominiũ in emptoꝛẽ, ſed manet penes venditoꝛem:vt in.l.qd vendidi.ã.de con trah.emp.⁊ in.l.inciuile.C.de rei ven. Succedit ergo do/ ctrina volens, ꝙ pꝛetendens in aliquibus exiſtentibus pe nes ſolutam dominium, in illis pꝛefertur omnibus alijs falliti creditoꝛibus: vt eſt expꝛeſſum, in.l.ſi vétri. in. ũ. bo⸗ nis. j. de pꝛiui. cre.in.l.ſi hominem. quot. 3. dep. Aut ven ditoꝛ fidem habuerit de pꝛecio,⁊ tunc cum dominium ſit tranſlatum in emptoꝛẽ, merito conſequens eſt: vt in illis nõ habeat pꝛiuilegium pꝛelationis, ſed cum alijs concur⸗ rat. Et iſte eſt text. quem Dyn. reputat ſingularem in.l. quidam fundum.&.de in rem verſo.melioꝛ tamen text. iu⸗ ris hanc diſtinctionẽ pꝛobans in.d.l.pꝛocuratoꝛis..ſed ſi 40 dedit. CHPoc tamẽ vltimum membꝛũ limitat hic Bal. niſi foꝛte tẽpoꝛe vẽditionis mercatoꝛ pꝛeconcepiſſet frau⸗ dem fugiendi: q tunc cum dolus dediſſet cauſam baben⸗ di fidem de pꝛecio, perinde eſt ac ſi babita non fuiſſet. Al⸗ leg. tex. ad boc valde notab.in..ſi quaſi.de pig.act. Dictã autéfraucẽ pꝛeſumit hie Ang. ex parnitate tẽporis, pu- ta ſi die ſequenti fugã arripuerit ar.d.lſi ventri F. ſi.⁊ ar. de elecc. fferri. In dubio autẽ quando pꝛeſumatur fides Zudo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ part. 41nõ adderem. C Secunda, ſi ex 42 qquid in re empta † ex pecunia mea, ego habeg 43 deatur tenere hanc opi. allegans t tex.ſFm eumi babita de pꝛecio,⁊ quando non: vide.d. non donationis. C. de contrab empr anen norin M refero⸗ emnn ecum 4 er ta mercatoꝛi, emit ipſe merces aue ed er memunn 4 dum fallito ego in illis einſdem pꝛeferan ipſopoſtno, Pꝛo hac autẽ plene tractãda: vidẽda ianui ditonbus. an res empta ey pecunia mea ſit mibi tacite 85 Pini ſi hoc eſt ratione tacite hypothece, in ila aisiSata:g CEt quidem eſt dicendum, ꝙ regul arite ijs pꝛefer eſt ſing. in. l. quãuis.la.iij.C. de pign.Falli n non. Caſis Pecunia pupilli: quoniã illa eſt iibi tacite obln ee eſt ſing: bmn veram doctrinam glin lidema Sata Tag pig. hab. vbi gl. argnendo a ſimili tenct i ISu prtu Pta ex pecunia militis. Bene tamẽ verum en 1 ꝓpta ex pecunia mea mihi obligetur expꝛeſſe pfires n ſterius:tamen in eadem ſum potioꝛ alijs eeuins d bentibus hypothecam pꝛioꝛem:yt in.licet. C nubqsh in pign.hab. ⁊ in aut.de ec uali.dot. his conſogni rd r jnaut 5 Ueng qꝛ vero:⁊ in aut.obtinet. C. de pig. uenssen alios creditoꝛes pꝛiuilegium exigendi: In ono mita fuit vna opi.in d.ilicet. C.qui pot. ꝙ non: qm eanm alijs concurrere debeo, per text d.llicet.⁊procur. amci §. plane. vbi hoc videtur expeeſſum.(Secintanntas But. tenentis contrarium, per text lqui in nauema. 2 quis. a. de pꝛiui. cred. vbi eſt expꝛeſſum, ꝙ murj leny niam in nauis emptionem ſeſt inter alios cretkars u gendo pꝛiuilegiatus.Sed certe illa non oPſknd negi tur in caſu ſpeciali, ſc; in mutuante in emptionen b89 quo caſu, ſpeciale vt pꝛiuilegium habeatin gigntdes ex cuius pecunia illa emitur. Et ratio ſpeciaitaʒs ch deducantur facilius bomines ad muruandun nhii modi cauſam, cum ex eadem contingat facuſtas meren⸗ di ⁊ negotiandi, qd publice vtile eſt. Dicit eñ texat Poſitum ſing.in. l. ij. ad fi.j.de nundi. foꝛmaliter ſicddi ſumme pꝛudentie ⁊ authoꝛitatis apud Sꝛecos dieh cum inſtitueret quemadmodũ ciuitas bene rbetedän tari poſſetin pꝛimis negotiatoꝛes neceſſarios eſ dun rit. Pꝛo eo tamen videtur eſſe caſus in aut. qnoinreCg potio. in pign. hab.vbi eſt expꝛeſſum creditoꝛem excuins Ppecunia res empta eſt, in eadem foꝛe inter alios pauie⸗ giatum:⁊ ſic ibi videtur queſtionis caſus apertus Re⸗ ſpõde, ꝙ tex. ille male ex coꝛpoꝛe authenticori extracus fnit per Guarnerium:q extractus eſt ex. ſ. hiscoſtouds. in aut.de equali.do.qui hoc ſolũ dicit, yt appatter ſa⸗ bo litere ibi, hypothecas quaſdã pꝛeponere iniots t ꝙ is ex cuius pecunia res empta eſt ſi eademſttibid pothecata, licet poſterius: pꝛeferatur tamen in eagcii toꝛibus habentibus hypothecam pꝛioꝛem excepta dete Et ſic ibi non dicitur aliquid de pꝛinilegio pꝛelations i actione perſonali. Inde tertia fuit opi. glo oꝛdiin dlo quis.de pꝛiui.cre.dicentis, ꝙ aut pecunia ad hocſpecu liter mutuatur, vt inde res ematur,: tunc in eadem em pta mutuãs habeat pꝛelationis pꝛiuilegiuma ita loqui d.l.qui in nauem:⁊.d.l. qð quis. Aut ibi mutuata eſt im pliciter, ⁊ tunc mutuans peinilegio non gandet, ſed con currit cum alijs: vt in.d. S. plane.⁊.d. pꝛocuratoris. Sct certe non reperitur pꝛimum membꝛumdiſtinctionis int pꝛobari:quoniam, yt dixi d. I. qò quis. ⁊0.lqui innauem. loquuntur in caſu ſpeciali mutuantis in emptionõnanis vt etiam ſpeciale eſt in mutuante in refectionẽ ediñicj it habeat tacitam hypothecam in bonis mutuatoꝛijsapii uilegiũ pꝛelationis inter actiones perſonales:vt prinun membꝛum pꝛobatur in. l.S.in quib. cau. pig. yel pypotn cite contrah. Secundum in.d.l ſi ventri.j inlerecic qui ob reſtitutionem.Et ratio ſpecialitatis eſt— blice vtilitatis, cuius intereſt, ne cinitas er deſtructise ſicijs defoꝛmis maneat, eadem reſcicum ⁊ ad hoc 8 pelli poſſint domini:vt l.pꝛeſes.3.de offi pꝛeſilac du toꝛis.j. de damn. infec.⁊.l. ſingulare.C.de ediſic. une 4 de edifi.publ.licet.d. Gal.in.l.in rebus.C.de iurs dim c te mirã eſt quomo⸗ de pign. vbi ad hoc mirabile.Sed certe demt do tãtus doct.ita male intellexerit illãl.ſed foꝛte co ne boc eũ dixiſſe in lectionũ diſcurſu.¶ Debes enim pui 3.„„ ligari. ſcire, ꝙ in hac materia, an militia pꝛinati poſſit oblig 1 2. niſfim mobibens m. kuerunt tria iura. Pꝛimum antiquiſſimũ pꝛohibe ltiam faatit rulns Kimn ſii gra vey ſa 1f optin 1 ſ rin rol munaan, jain nat ſnine grana. cgſe eernumba ie nen aapec dügtid aundonuna ernch rrengtacee päluch Knrxitle llrüüncyun, ragie ruugiunn tSuperuen tam qutmotemütantschi prſeqemidobigemnenttt lleenanr grcecruänc nanpticgyeemulumnbi gum qeglis ct eyüſisnd tne nentigertlucuntdina. tamr ſip erbomatüöiül Etrroperaltatsdntt two oluitur olutidominüddn rturiceoſolnenstuneiyſine rmeoſolwii defugitiui mälat ndn iGeoſopent tmedictilt 8 Lirceeeeet volctrmariudiſedjepoſtit rguertemimuäothelurdrn öingtmplhücsglrigtun ſgasireuuls decn(N iummürtletun prullust Ganpeatrinonenanthortg dütſntgunlntedien raüdwnnmcmeateigt mnnirxohen gilgn danöcceagh 4 eraddhaſtiedegnodit wenämnügtipera 1 d ennägade cr 5 V uChi 88 3 7Meeonendwwen dwinnan dsregut darslülinnmn + erguodm'm ſ wärime ngmdlſpgnih mnsnrimkänt udn aiebxperd sjndum nas depi alnde, quomiz llch mfä doctrina 0 1' S— nsSetemRilnei eſemmntuanteinen 3 tpriuilegiumpa 4 Uaemitur Etrai etng I Ktratio gratr ushomines ad mnat ner eadem contngrien ſun SpudlieytleetDun adfijdenuncifemin authoritatis ayuäcin zemacmodicintssn is negotiatorssnecſen videtur eſſe ciusnut vybieſt expꝛeſfum entte zeſt, ineadem or ite detur queſtionis cite nale er coꝛpoꝛe anthanitn umqextractuscſterſt qui hoc ſolũdiet ng thecas quaſdi preponat runia res emptaeſtſtcl- ſterius: pꝛeferatyrtuna- us bypothecampiixnge kor aliquid deptinlegont Anqde tertiafutt opigati dicentis pautpecumäu inderes ematur,:tnnche tprelationispruſtgme dlqd quis Autinan tunnspünlegononget tind eplanerolyune rpuimunmendundim gtoirid loönsedln, pecialmtuntsna ſi mtuareintiun votbecaminbonbsmän Kiter ationesprſduis quib al- tgu 4 inrebisue d Balinlin Tero 2, Kall My 4 1 ¹ diſcuruln d au miitupi, wag ranumariyähn Pan am obligari poſſe,⁊ iſtud refertur in autde exbi. reis. ni neen Jremn fuit..ſi. C. de pig. ſtatuẽtis Mlaie We mum, quod ille militie que poſſunt vendi, vel ad ber üißs tranſmitti, poſſunt in obligationem pꝛoduci. Secundu, quod ſi accipio pecuniam mutuo, vt militiã emami pꝛo poc obligo omnia bona mea cenſetur etiam obligata mi litia ex ea pecunia empta, non ſolum ſi emerim eam pꝛo me ex ea pecunia,ſed etiam ſipꝛo mihi coniunctis,ſ eu ex⸗ traneis.Et in hoc eſt illa lex ſingularis, ꝙ in hypotheca omnium bonoꝛum facta per illum, qui accepit pecunam mutuo, ey qua eſt empta militia: cenſetur eadem obliga⸗ ta non ſolum, ſi illa ex ea pecunia empta ſit ad vtilitatem mutuo accipientis, ſed etiam ſi alterius. Et buius ratio eſtvt ibi dicit tex.vt tollatur occaſio fraudis, que cõmitti poſſet, ſcz q emeret mutuo accipiens aliquando ex mu⸗ tuatapecunia militiam pꝛo alijs ad hoc:vt non veniret in ſuoꝛum bonoꝛum obligationem. Tertium, ð ſtatuit eſt: vt ſi militia empta ſit per mutuatarium pꝛo ſuis, pꝛeſuma tur empta ex pecunià mutuata, ſinautem pꝛo extraneis, nonmiſi pꝛobetur. Et huius eſt ratio naturalis: q nemo pꝛeſumitur itaſe onerari velle:vt a ccipiat pecuniam mu⸗ tuo in vtilitatem extranei:ſicut vt accipiat in vtilitatem ſui. Et in hoc etiam ille tex.non eſt alibi:ex quo patet, ꝙil la lex ſolum loquitur in hypotheca bonoꝛũ:non autem in pꝛiuilegio pꝛelationis inter actiones perſe onales. 7 ſic ine⸗ pte allegatur per Bald. Superuenit poſtea g. his conſe- uens.⁊ H. qe vero.in aut᷑.de equa.dot.vnde ſumitur dicta aut᷑.qð obtinet.de pigno.⁊ d.aut.quo iure.volentes,ꝙ in hac dicta militia ex pecunia mea empta, ⁊ mibi obligata ratione hypothece generalis, pꝛeferar omnibus alijs cre ditoꝛibus, etiam habentibus hypothecam, excepto credi to dotis:ybi mutuans in militia nõ pꝛefertur, niſi ſpecia- liter ad hoc mutuauerit:vt militia emeretur, ⁊ hoc in ſcri ptis pꝛobari poſſit. C Altimũ ius ponit᷑ in.d..optimũ. iuncta gl. in ver. ex caſu, in aut de exbib. reis. volens mili⸗ tiam, que moꝛte militantis expirat, ita demum obligari poſſe, quando obligatur creditoꝛi mutuanti ad hoc, vt ex illa ematur. Ande concludendo veritas eſt creditoꝛem in re empta ex pecunia ſua, non baberẽ pꝛelationis pꝛiuile⸗ gium:qꝛ caſus eſt expꝛeſſus in.d H.plane.l.pꝛocura.⁊ hoc tene menti:qꝛ vtilia⁊ quotidiana. ¶ In glin.ſ. tranſgre⸗ diamur. ſup verbo, mariti. ibi fallit. j.de ſol.iſi fugitiuus. 44 Et ratio ſpecialitatis ibi redditur: quia f quando fugi⸗ tiuo ſoluitur, ſoluti dominiũ domino per fugitiuum que⸗ ritur:ideoſſoluens tunc ipſo iure liberat. Quãdo autẽ ex⸗ traneo ſoluit᷑,⁊ de fugitiui mãdato:dominiũ dño nõque⸗ ritur, ⁊ ideo ſoluenti:tunc dicta liberatio non acquiritur. 45 G.In ea. ibi H. in alienis ⁊c.ibi eſt ſpeciale.⁊ ratio eſt vt 4 tollatur materia diſcoꝛdie poſſibilis oꝛiri inter dominum ⁊ querẽtem inuẽto theſauro.Ex pꝛiuatis enim diſcoꝛdijs cõtingit rem publicã plerũq; turbari:vt.l.ſi as ingenuã. ſi quis in ciuilibus.j.de capti. ¶ In ea.ibi..queſitum ac. ßm vnum intellectum ſpecialitas ibi eſt, ꝙ licet domino 6 competat t incontinẽti authoꝛitate pꝛopꝛia recuperatio poſſeſſionis, a qua violenter deiectus eſt non poteſt eam recuperationem mandare alteri.Et in hocille text. valde eſt not.qꝛvidetur pꝛobare, ꝙ ius recuperandi pꝛopꝛia au thoꝛitate, nõ eſt ceſſibile:de quo alibi plene dixi. Sed ſᷣm intellectum alium, nulla eſt ibi ſpecialitas: qꝛ ex interual⸗ lo recuperare nõ poteſt per ſe, ergo nec per aliũ: vt in re⸗ gula. ¶ In gl.ſuper verbo, abſolute.ibi, diſtingue tamen 4 7 ante conemplationem eius ⁊c. vult gl.ſi vero, ꝙſi ſoluit dos filio, vt patris nũcio:nõ tenet᷑ tũc filius, niſi vt heres patris, ſed ſolũ ipſe pater. Et ad hocl. fin. S. qdð iuſſu. ⁊..ſi ex cõtractu.C.qð cum eo.ſed ſi ſoluatur filio, vt marito:⁊ fiat ſolutio animo obligandi ipſum, quãuis paternus iuſ⸗ ſus ſpꝛecedat, nõ tamen obligabitur niſi filius: ſi autẽ con⸗ ſtat, quod vtrunq; voluerit obligare:vterq; obligabitur. arg. nota.in.d.ſi pupilli.j.in gl. In dubio autem fauoꝛe dotis pꝛeſumit᷑ habuiſſe animum obligandi vtrunq;. In ambiguis enim pꝛo dotibus reſpondere melius eſt. 5. de iure dot.l.in ambiguis. de re indi.c.fi. ¶ In gl.ſuper ver⸗ bo, extitit.ibi, hoc autem. ꝙ ſi beres actoꝛ pꝛobat ⁊c. ec 43 gl.† not. eſt zcontinuo allegatur, ꝙ agenti contra filium, vt deredem:incumbit pꝛobatio immiſtionis eiuſdẽ in be- reditate paterna:de quo dic vt plene dixi poſt glo.⁊ alios in.l.neceſſarijs. j.de acqui.hered. ¶ In gl5. ſi mulier. ibi, Soluto matrimonſo. matrimonium ſit ſine dote ⁊c. Dicit enim alibi pulchꝛe ſic non enim dotibus, ſed affectu matrimonia contrabũtur. C.de repu.l.ſi. ¶ In ea.ibi, ſed ⁊ tacitam hypothecam ha 49 bere dicam eam c. Supplent ⁊ moder. referendo gl. ad tex.ſcʒ in bonis peculiaribus:⁊ ſic putatiuis ipfius viri: dummodo baberet liberam admmiſtrationem peculij: alias non poſſet eius bona obligare expꝛeſſe, ⁊ ſic multo- minus tacite:vt l.⁊ ſi conuenerit la.ij.3. de pign. act.z.6.fi. Et in hocloquuntur peſſime:q ſeruus quantuncunqʒ li⸗ beram habeat peculij adminiſtrationem, nõ poteſt illud obligare, niſi concernat obligatio vtilitatem domini, qð non eſt hic.⁊ita eſt caſus rotundus in.l.j.S.j.. que res pig.oblig.poſſ. In gl ſuper verbo, date.ibi, ſic tertiũ 50 adiacẽs ⁊c. Simii verbo vtitur t glo. in.lij. C. vbi fideicõ. peti opoꝛ. qð quidam Altramon. doc.dixerunt ſe non in⸗ telligere:vnde Dyn. quem bic refert Barto. expoſuit vno modo, ipſe autem alio: ſed magis mibi placet expoſitio do. Bal. dicentis tertium adiacens, requiſitum vt mulier pꝛeferatur:qꝛ pꝛecipue requiritur, ꝙ res in dotem data, nũc extet:quoniam nõ ſufficit ſolum datã eſſe in caſu hu⸗ 5 ius litere:vt in ea apparet. ¶ Alterius † extra gl.inquã⸗ tum ſupꝛa allegaui.l.idemq;.ꝙ res empta ex pecunia pu pilli tacite cenſetur obligata ipſi pupillo. Adde, ꝙ q́uis ex intentione Dy.⁊ Gar. illum dixerim non eſſe alibi: ta⸗ men addo cõſociũ in.l.iij.in pꝛin.de reb. eo. ¶ Itẽinquan 52 tum ſupꝛa dixi, ꝙres t emptatradita pꝛecio non ſoluto, 54 dum f allegaui glain§. ſi inſti. quibmod. ius patrie pote. ſol.⁊ Bar. in.d. l.quidam cum filium. Adde qð ibi ecõuer/ ſo ſit queſtio, ſcʒ an ſicut in caſu.l.ſi.j. ſi quis a parẽ. ⁊ alijs: non cenſetur pꝛo eodem tacite obligata.Et allegaui.H. plane. d.l.pꝛocuratoꝛis. Adde:ꝙille tex. non videtur boc pꝛobare:quoniã loquitur alio caſu, ſcʒ in re empta ex pe- cunia mea. F allit tamen illa concluſio vẽdente fiſco: quo⸗ niam ſi ipſe eam tradat, pꝛecio non ſoluto, cenſetur ſibi ta cite obligata:vt eſt caſus not.in.l.ij.C.in quib.cau.pign. vel hypo.taci.cõtrah.¶ Item inquantum allegaui t ca⸗ ſum.l. Lucius. idem reſpondit.⁊.l.ij.j. ad municip. adde ꝙille tex. non videtur bene pꝛobare, qð ex eo dixi: quoniã cum ante adoptionem filij factum foꝛet matrimoniũ, me- rito non poteſt dici, ꝙ ipſe adoptãs ſe pꝛo dote compel⸗ latur obligari, quoniã ceſſat cauſa eum compellendi, que illa eſt, ſcz, ſi non poteſt coniugem aliter reperire. Itẽ filius poteſt compellere patrem, vt eum emãcipet:ita pa⸗ ter econuerſo poteſt compellere filium:vt emancipationẽ õ5 recipiat. ¶ Item † dum in.ſi maritus. huius legis al⸗ 1& Actio dotis conſtant e. matrimonio competit vxoꝛi 3 Pauper vel inops quis dicatur, vbi quod arbitrio iudi⸗ 4 Dos magna vel parua, que dicatur, relinquitur iudicis 5 7 3 9 legauill.ſi quis ſeruo.de ſol. Adde quod eſt erroꝛ:quia eſt J. quod ſeruus.ceo.titu. Summarium.. la inope exiſtente.⁊ nume 2¶.⁊ vide nume..vbiqʒ actio it nata. cis relinquitur. arbitrio. Teſtis qui non habet tantum in facultate, quantum valet cauſa, dicitur pauper, ⁊ ideo ſibi non creditur. AMulier in caſu huius legis, an poſſit exercere actionem realem, aduerſus maritum: Aerbum deberi, an pꝛeſupponat actionem perſonalem, an realem:? Diſpoſitio huius legis habeat ne locum in ſocero:Et ꝗd in caſu huius legisſi ſocer ⁊ maritus ſint obligati pꝛo re/ ſtitutione dotis, mulier vno exiſtente inope, poſſit contra alterum agere? nu. 10. Pater genero inope exiſtente, ita poterit dotem repete⸗ re, ſicut mulier. 12 Reſignatio dotis facta mulieri pꝛopter viri inopiam, nõ 13 dicitur pꝛopꝛie reſtitutio. Stipulatio, ꝙ dotis reſtitutio fiat mulieri in omnem ca⸗ ſum, an compꝛebendat ſolutionem faciendam in caſu bu⸗ ius legis ob viri inopiam: Dos ſi venit reſtituenda ext raneo dotãti ob viri inopiã. an ipſe teneatur ad alimenta: f uij 2— — 4 7, 2— *8 ä 11 14 H. illud. in aut᷑. de equali. dot. an coꝛrigat hec iura: n5 Maritus cõuentus in caſu buius legis, an habeat bene- ficium exceptionis, ne conueniatur vltra qᷓ; facere poſſit. 16 Diſpoſitio. l.in omnibus.. de iud.an cõcurrat cum reme dio huius legis. 17 Axoꝛ cõſtante matrimonio, an poſſit a viro exigere fide⸗ iuſſoꝛem dotis reſtituende: 18 Pignus, an pꝛeſtet pꝛo dote conſeruanda ſeu reſtituen⸗ da per maritum vxoꝛi: 19 Duo rei debendi, an cõſtitui poſſint pꝛo dote reſtituẽda: 20 Extraneus dotans an poſſit pꝛo dote conſeruanda, ſeu reſtituenda ſatiſdationem petere⸗ 21 Satiſdatio ſponte pꝛeſtita ꝓ dote reſtituenda, an valeat: 22 Renunciari an poſſit titulo, ne fideiuſſoꝛes dotium dent 23 Euidenter conſtare, quando dicatur illud, quod conſtat per coniecturas: 24 Facultates viri non ſufficere ad dotis reſtitutionẽ, qua- liter pꝛobetur. r Paupertatis pꝛiuilegia⁊ incommoda.remiſſiue. 25 Dos conſtante matrimonio, an poſſit repeti ab vxoꝛe ſu⸗- perueniente banno maritt. 26 Dotis repetitio conſtante matrimonio, an cauſetur pꝛo- pter viri excommunicationem: 27 Dos data per mulierẽ ſciẽterviro inopi, an repeti poſſit⸗- 28 Pactum quod in caſu huius legis dos nõ repetatur, qòð non valeat. 29 Filij poſt moꝛtem mulieris, quando poſſint repetere do⸗ tem maternam exiſtentem penes patrem inopem: 30 Filius, an poſſit agere ad dotis repetitionem in caſu hu- ius legis, muliere exiſtente excommunicata, vel bannita: 31 Excuſſio, an requiratur, quando mulier in caſu puius le- gis agit cõtra tertios poſſeſſoꝛes actione hypothecaria: 32 Aulier, an in caſu huius legis iure tacite hypothece poſ ſit auocare bona feudalia, vel emphyteotica mariti. 33 Muulier iure hypothece, quando poſſit merces penes vi⸗ rum exiſtentes auocar e, ʒᷓ nõ exiſtẽtes penes extraneos. 34 Minoꝛ dotem recipiens, an dicatur tacite obligaſſe bo⸗ na immobilia pꝛo illins reſtitutione: 35 Mulier ſe nuptui tradens, an intelligatur omnia bona ſua in dotem dare: 36 Libellus litis cõteſtatio, vel oꝛdo iudiciarius, an ſint ne- ceſſarij in cauſa dotis: 37 Cauſa dotis tempoꝛe feriato in vtilitatem ominũ agi- tari poteſt. Jucdex in cauſa dotis arbitratur dubitationes in ea emer gentes. 38 Minoꝛ agens ad dotis repetitionem, ꝙ de iure canoni⸗ co admittatur, ſecus de iure ciuili. 39 Tertius poſſeſſoꝛ conuentus pꝛo dotis reſtitutione in ca ſu huius legis an poſſit dotẽ offerre,⁊ res quas poſſidet, ⁊ auocantur retinere: 40 Mulier in caſu huius legis an ſit dña dotis recuperate: 41Aſſigno, iſtud verbum, quid impoꝛtat: 42 Mulier agens hypothecaria in caſu inopie viri, qò non poſſit poni in poſſeſſione omnium bonoꝛum mariti, ſed eatenus, quatenus ſufficiat ad dotem. 43 Judex, an in caſu huius legis, poſfit vno decreto domi- nium eins rei, in qua facta eſt immiſſio occaſione dotis, tranfferre: 44 Confeſſio dotis recepte, quã facit maritus cõſtante ma- trimonio, an creditoꝛibus pꝛeiudicet, vel ſibi. 3 45 Fructus ex dote:qui ſatiſfactis oneribus matrimonij ſu⸗ perfunt, penes quem remanere debeant, an penes virũ, an vero penes vxoꝛem: 45 Dos auocata a viro per mulierem ob eius inopiam, an reddatur viro diuitias recuperanti. 47 Aaritus, an poſſit in caſu huius legis excludere vxoꝛẽ offerendo idoneam cautionem. 43 Actio ex ſtipulatu ad dotem recuperandã extraneo cõ⸗ pPetens,ꝓꝙ ſit bone fidei. 4⁹ Confeſſio facta per debitoꝛẽ vni ex creditoꝛibus, an alijs Pꝛeiudicet. ☛ı 3 conſtãte ¶ Si bona maritinõ —* ſunt ad dotem ſuffi⸗ - cientia, conſtantematrimonio, mulieri compe Mit dotis exactio.. d. legis pꝛincipium. Ho. Audo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ.part. 1 Ppꝛimo, ꝙ † quãuis regulariter actio dotis non ſoluto matrimomio, neq; etiã ſm verã opi. detur ni vt patet in.lij. in pꝛin.. de dotepꝛele in. zeind raſacto bon. dam.⁊ in. lj. C. de diuoꝛ.⁊ dicamplene ſalam tamen fallit pꝛopter mariti inopiam. Ob Kpꝛoxi lh 6 cõſtante matrimonio agi poteſt ad doten Can enun eri manu.l. ſeruum dotalem titu. generali dlicem de Teo tempoꝛe pꝛopter mariti inopia,natam dr Pꝛo dote conſtante matrimonio cõpetere vporiacton, tiſſime conſtat mariti facultates non umicer Auo euidln, lutionem, atq; alioꝛum debitoꝛum mariti Lad dotſs ſ inopiam ⁊ mariti ⁊c. Quis dicatur pauns M tentii 5 auper, pel ingr h rio modo loquuntur iura. Queg 8 ndn an mops, Q va⸗ rem eſſe, qui in patrimonio pabet minus aur eendpanpe ginta:vt in.l. nonnulli.j. de accu.⁊ hoc ſeᷣ omnr innn de exhi.reis.cũ ſimi.ſuper verbo, p auper. Alldl Raund per dicitur, qui minus habet aureis centürtueder ceſ. lib.. ſed noſtra. Tllibi ille pauper dicit qui 3 dea habet, ꝙ iniuncto oneriſufficere poſſit:vt inſt 4 landm tuto g. ſed pꝛopter paupertatẽ. ⁊j eo.tit. paupe nuhe bi ille dicik, qui in hoſpitali poſitus, atq; ropiad laboꝛans, neceſſariũ victũ ſibi nõ poteſt querere: dabie quis ad declinandã. C. de epiſ.⁊ cler. vnde cum 5 m 6 dis accipiatur. dixit gl.in aut᷑ pꝛeterea. Cyndeyi, e- ⁊ ſequitur etiã hic Bart.iudicis arbitrio relinoui ar per eundem Lud. in aut. pꝛeterea. C. vnde virry 5 5 gando in fin. c. cupientes.in verbo eligentüöpan ah elec. lib. vj. dicẽs, ꝙ ad ſciendũ, an aliqui intpaucjpe ti, iudicis ſtari arbitrio, qui quidẽ iudex debait abi ri conſyderatis congruentibus qualitatibusja mle Lſi cui annũj de ali.⁊ cib.leg.licum alimentajdelelan; filie. ð. de indil. ſed ⁊ ſi ſuſceperit ʒ.ſi libertus cuͤſgtin dicat᷑ lis magna, vel parua:vt not. gl in aut᷑ niſibeenivts perem adeo:vt ob paupertatẽ eius fidei detrahater, qyi tatum non habet in bonis, quantus eſt valoꝛ cauſe ſuper qua deponit. ¶ In gl.ſuper verbo, dotis.ibi,thxpothe carie ꝓ dote ⁊c. Sentit ergo gloſſ.cuius opi.ſeqni i Barx.in.j. q.iiij.partis pꝛin.⁊ etiã Bal.in.l.vbi adbueCa iure dot.in caſu huius legis conſtãte matrinonio natam foꝛe, nõ ſolũ vxoꝛi aduerſus maritũ actionẽ bypotheca riã, ſed etiã perſonalẽ de dote ad ipſius recuperationem. Cuius contrariũ firmat Jac.de Are. dicẽs ſolã hypolbe cariã ſine perſonali natã foꝛe.ꝑ.d.l.vbi adhuc.Rec eſtboe abſurdũ, ſm eum: qꝛ⁊ in multis caſibus videmus hypo/ thecariã ſine perſonali ſubſiſtere: vt in.linteligere(d lui.pign.in.l.cũ notiſſimi. C.de pꝛeſcri.xxx ann in oebi toꝛ.⁊.l ſi heres pecuniã. j. ad Treb.⁊ in..denic;jdde ie fiſci.⁊.l. Imperatoꝛes.j.de publꝛ.Lcũ pignoꝛi cũ ibi ſos famil.erciſ. ¶ Sed ad hec duo iura ante yltimũ allegi reſpõde:vt hic, in gl. Ad alia vero reſpõde: illa loqui by pothecariã poſſe remanere, q́;uis ſublata pſonali, non taꝑ pꝛius.In quo dicẽdũ ꝙ nõ:cũ in idẽ ts vtraq;na d tur:vt..cũ ſoluède.&. de diſtra. piga..ſicut z.ſi pauiige quib.mod.pig.vel hyp.ſol.Sed ꝓ opi. Jac foꝛtiten in 1 co tex l.queſitũ. ð.de pig.vbi eſt expꝛeſſum ꝙ oniono venerit dies pẽſionis ſoluẽde:⁊ ſic nec ad illã adagi ti iuſta cã cõpetit ius ad pignus agẽdip penſionẽ ohhſ qð exponit ibi gl ſi debitoꝛ ſuſpectꝰ eratde fugꝭ vele idatione“i. ec ſarens Puis oꝛtanõſſt actio pidatione:ita ergo hic ſtare pot, ꝙ q́;uis oꝛta non vg de dote ad ipſius recuperationẽ:qꝛ coſtat zabneſ te niũ:cũ ex iuſta cã oꝛta ſit hypothecaria ad— doti obligatas.z iuſta eſt:cum inopia adeſt man—— Sed rñde, ꝙ in caſiu.d..ꝗᷓſitũ. actio ꝑſonalis tot n nõ oꝛtũ eiuſcẽ exercitiũ: vt ptʒ:q ibi loqui de de — vriiu lgen. raunvpt Du läzrurſemüiid lbele uar cedtod Ltiähe eint aanondeoipinſer eda würitchu nibreid goiſg iinencm Plänagitidh unencbitictcnnſdänotd renaſcdtenänrial dnredoinpinbilerdlctpode len pypothecarum Jofero9 craxrrdeittspvitbeac Inapiun poſemoue Ditan cun oltumeſtmatrneninnne wpiandeducitur Eodacoy Nautbenqölocum Cdecbid Fane maleri er. Juſinian e ren queqnicem erhaexl h frinſat clumlinrebusſo denndiathreNMeninlognt cnödodsſätleinrebosluömn derbnuligturee Et hecclrri — dunrrin näümin voſinnt teWindlfi riotznr ennüit anennurlfmmſxehn) e Iac pete A TACultategn Kefean D dSn 8 Rundet 5 anüfin San verbo eigenin. ſcencöandipuind ro qnicuiceiutgi du.C decollapoltcriti paruaytnot glinatms ci prout etiaquidies n eriat poſt in urettin conteſtec quomüfftgure is dicatur inimicusattr- orfides reddatur,titon Dront que dicat perinn idele cſignificitibns debereafalcidirm alias fubſtantuädietil paupertaté eiusfielde in bonis quantuscſteäbe nglſuper verboooto entit ergo gloſſnusc tis punazetii Balinlc iuslegis conſtäte narin aduerſus martt acini- Jlé de dote ac pfus in irmat Jacdeglnrolbi inata e polibiab tiſſimi. Cde neime aniä.j.ad Trebe unldas ſochitrſihi „ Sl⸗ ſſſ bieſtakepöniztut⸗ recus 9 atattbrpoe öhn „ 207 ſtseſtenn iſuin biloolt“, retuüh eacmten 2 Soluto matrimonio. 45 diem certam, quo caſu ante diem eſt actio nata.: Binterim non in indicium reducibilis:vt.lxcedere diem. de verb. ſi⸗ gniſi.⁊ inſti. de obli H. in diem. cũ ſimi.Et ſic verioꝛ eſt opi. cõmunis, ſc, qò perſonalis ad dotem nata ſit. Que quidẽ pꝛobatur ex pluribus. Pꝛimo ex iſto tex.⁊l.ſ cruum dota lemãj. de manumiſ.qui volunt in caſu inopie aduerſus ma ritum poſſe agi:ergo actione perſonali: quoniam hec iu⸗ ra referri ad hypothecariam impoſſibile eſt:cum nõ Di⸗ geſto.ſed Codicis iure tacita hypotheca fauoꝛe dotis fue rit inuenta:vt ptʒ in..fuerat inſti.de act.in l.vna§. vt ple nius.C.de rei vxo.⁊ in.l.aſſiduis.C.quipotio.⁊ ita apertiſ ſime demonſtrãt verbalitere, bic, exinde dotis actionem competere. Sed dubitatiof eſt, an ſtante matrimonio in caſu huius.l.poſſit ad dotẽ mulier exercere actione realẽꝛ Bal.⁊ Ange. hic dicũt, qð nõ eo:q nõ niſi ſoluto matrimo nio retranffertur dñinm dotis in vxoꝛem:vt in liin rebus. Cde iure do. ergo eo cõſtante, nõ poteſt realis actio exer⸗ ceri, que pꝛeſupponit dñium ex parte agẽtis:vt.l.vnica.* de aliena iudi..in rem actio. cum ſi. ã.de rei ven. Pꝛo qua ſecundo adduci poteſt id idẽ, qò dicit glo. ſequẽs, dũ vult hanc redditionẽ dotis, que ſit pꝛopter inopiã cõſtãte ma- trimonio, nõ eſſe veram eiuſdem reſtitutionẽ: vt patet: ꝗ adhuc deſeruit oneribꝰ matrimonij:vt.d.l.vbi adhuc.⁊ ſic dominiũ remanere videtur penes virum. Tertio bãc opi. vehementer coꝛroboꝛat texin.d l.ſeruum dotalem. dum dicit, qs adueniẽte inopia cõſtante matrimonio dos deberi intelligitur. q verbum, deberi, pꝛeſupponit ſolũ- modo actionem perſonalem, non autem realem: vt patet: quia pꝛopꝛie loquendo res ſua nõ dicitur domino deberi: vt inſti. de act..omniũ.⁊j.de libe.leg.l. Aurelius§. Me⸗ uia.⁊..creditoꝛ.. Titia.per que iura ita dicit glo.inſtitu. de actionibus.in pꝛin.ſuper verbo, debetur. Sed cõtraria opi.videtur mihi verioꝛ,quã ſequitur hic Bar. in. d.l. que⸗ ſtione. ⁊ etiam Bald.in.d.l.vbi adhuc.per tex. einſdẽ.l. qui tamen nibil facit:cum ſolãmodo loquatur de actione hy/ pothecaria:ſed tex. videtur in.d.l. in rebus..omnis. C. de iure do.in pꝛin.vbi lex dicit pꝛo dote cõpetere actionẽ rea lem⁊ hypothecariam. Jo. vero in.d..ſubijcit ꝙ tunc in- choatur facult as pꝛeſcribendi aduerſus has actiones: cũ incipiunt poſſe moueri. Dicit autem tunc moueri poſſe: cum ſolutum eſt matrimonium:vel cum cõſtat, qð vir ad inopiam deducitur. Et pꝛo hac opin.videtur etiam caſus in authen.qð locum.C.de cotvbi dicit viro ad inopiã ver gente mulieri ex.l. Juſtiniani competere dotis exactio- nem: que quidem verba ex.l. Juſtiniani non poſſunt re⸗ ferri niſi ad caſum. l.in rebus§.omnes. quoniam non ad legem. vbi adhuc.Illa enim loquitur de actione hypothe ce, nõ dotis:ſed lex, in rebus. loquitur de actione reali non perſonali. igitur ⁊c. Et hec eſt veritas:licet gloſ.in.l. doce ancillam.C. de rei ven.ſentiat opi. Bal. Ange. hic. ¶ In glo.ſuper verbo, mariti.ibi, quid in ſocero ⁊c. ⁊ opi. gloſ. ſequitur Bar. hic ⁊ Bal.in. d. l. vbi adhuc. per tex.l.diuoꝛ⸗ tio..interdicta. 5. e.⁊I.rei vendicate. ſi.pur. 3 licet foꝛti⸗ ter refragetur tex.lſi vero.de viro.j.e.pꝛopter quẽ Gar. hic ad ipſum reſpondet,⁊ intrat aliqualiter materiã exten ſionis:de qua plene dicam in..de viro. In eadẽ ibi,⁊ ideo 10 non agit, yt hic:ſed hodie agitur. Firmat ergo †gloſſatoꝛ, qð marito ⁊ ſocero ad dotis reſtitutionem obligat. altero ad inopiam vergente hodierno iure cõſultum ſit mulieri in dotis repetitione. Bar.autẽ hic in pꝛima.q.pꝛime par⸗ tis, dicit:qð aut iſti coꝛrei ſunt etiam ſocij:⁊ clarũ eſt ꝙ in⸗ opia vnius nõ ſolum illi ſed etiam alteri pꝛeiudicat: et ſic ab vtroq; poterit dos repeti:vt lpe.ſᷣm verum intellectũ. j. de duo. reis. Aut nõ ſunt ſocij:⁊ tunc licet regulariter fa ctum vnius ex coꝛreis non pꝛeiudicet alteri:vt in.l. moꝛa. verſi.penul.S.de vſur. Tamen hoc caſu videtur idè ſubij/ ciens multas rationes, maxime: quia videmus, quod pau pertas vnius coꝛrei alteri in hoc pꝛeiudicat, qð ei beneſi⸗ cium diuiſionis aufert:vt in authen. hoc ita.⁊ in authen. vnde ſumitur.C.de duo.re.Aut nõ ſunt coꝛrei:vtquia mu lier de mandato ſoceri ſoluit marito cõtemplatione tamẽ vtrunq; obligandi:ſed ex eis coꝛrei nõ erant:qꝛ vnus obli gationem ignoꝛabat alterius:⁊ tũc ꝓpter inopiam vnius agi nõ poſſit aduerſus aliũ: quia nõ debet alteri per alte- rum iniqua afferri cõditio:vt in regula iuris, nõdebet.j. eo. ib. vj Bal. autem: Ang. hic pꝛobãt vltimam rationẽè: ⁊ dicũt indiſtincte agi hoc modo poſſe aduerſus inopem: non autem manentem diuitem. Moder. vero dicunt qð hodie cum ſtatutum ſit, qð eoipſo qð res incipit male ge⸗ ri, agi poſſit ad dotem:vt patet in authẽ. de equalitate do tium S. illud.⁊ in.d. authẽ.qð locũ.merito videt᷑, ꝙ inopia exiſtente, dirigi poſſit actio nõ ſolum aduerſus illum: ſed etiam aduerſus aliũ. Nam tunc ſimpliciter nõ eſt facctum vnius, qð nocet alteri:ſed eſt diſpoſitio legis inducta fauo re mulieris, diſponens dotem repeti poſſe:cũ dos incipit male geri. ¶ Mihi vero videtur, ꝙ opi. Bar. nõ ſit in to⸗ tum vera:dum concludit ob inopiã vnius agi poſſe etiam aduerſus alium, nõ ſolum aduerſus inopem. Cõſyderan⸗ do enim qð pꝛouiſio huius l..d.l. vbi.⁊.d. H.illud. facta eſt vt conſulaturſolũ indẽnitati mulieris: vt in eis apparet. Sed ſatis cõſultum eſt, ſi oluendo eſt dotem vnus inſoli⸗ dum obligatus ⁊ diuespoſito ꝙ alter ſit inops.igitur ⁊c. ¶ Pꝛeterea cõſydera, ꝙ ad hoc, yt cõpetat hec dotis re- cuperatio matrimonio cõſtante, neceſſe eſt aò in obligato ſit inopia, vel ad illam incipiat vergere:ſed nõ dicit inops vnus ex reis, ſialter eſt ſoluẽdo:vt ꝓbatur in.l.quoties. C. quo quis oꝛdine conueniatur. li.xjigitur ⁊c. Pꝛo hoc fa- cit tex. iuncta gl.no.in.l.ſi plures.ver.ſipꝛeterea.il ſecũdo. j. de fideiuſ. vbi pꝛobatur ſoluẽdo videri pꝛincipalẽ, qᷓ;uis inopem cõfideiuſſoꝛ eſt. Ad idẽ authẽ. ſed hodie.de act.⁊ obli.authẽ.hoc ſi debitoꝛ.C.de pig.Sicut: ſoluẽdo vide ſdeiuſſoꝛ:qᷓ;uis inops ⁊ nõ ſoluendo ſit debitoꝛ pꝛincipa⸗ lis:vt eſt caſus notabilis in.l.mulier.C.de iure do.Facit.l. ſi quis ſtipulatus fuerit..fſi.j.de ver.obli.Et eoꝛum ratio eſt:quia inopia vnius ſuppletur ex opulẽtia alterius. Ita igitur in ꝓpoſito ſoluendo videri debet vnus ex coꝛreis: qᷓuis inops, ſi alter ſoluẽdo eſt. Quia vnius inopia ſup⸗ pletur per diuitias alterius, per dicta iura. Et ita mibi vi detur de iuris mẽte ꝓcedere. Cum autem eſſent obligati nõ, vt duo rei inſolidum:ſed quilibet pꝛo virili:tũc inopia vnius aduerſus illum illam actionẽ concederet, per hunc tex.nõ autẽ aduerſus alium per dictã regulã iuris,nõ de⸗ bet. ¶ In ea.ibi, reſpõdeo idẽ, cum ⁊ ipſe teneatur eã ac. concludit ergo r gloſ.ꝙ ita patri mulieris genero inope exiſtente competit dotis repetitio:ſicut ⁊ ipſi mulieri.Et poc eſt verum duplici ratione:qꝛ cũ in hac actione de do⸗ te ſit inter patrema ipſam, quedam quaſi ſocietas: vt in. l. qui hominem..ſi gener.j.de ſolu.merito cõſequens eſt, vt ambo in dubio, pari:nõ autem impari iure cenſeantur:vt inſti.pꝛo ſocio..⁊ quidã ſi nihil..in eo.titu.l.ſi nõ fuerint C.de diuer.reſcrip.l.j. Pꝛeterea hec actio dotis vtriq; cõ petens eſt vna:vt cõcludit glo. 3. eo. liij. ver. ſed vtrum. ſu⸗ per verbo, admiſſam. ergo nõ debet inter eos diuerſo iu⸗ re cenſeri.j.de vſuſcap.l.eum qui edes.de deci.c.cũ in tua. de pꝛiuileg.qꝛ circa.cum ſi. ¶ In ea.ibi.item, nec hic eſt ca 2 ſus reddende dotis omnino ⁊c. Notabilis eſt hec gl.⁊ vo⸗ lens, qð reſignatio dotis inopie cauſa, ad quam cõſtante matrimonio tenetur maritus:nõ ſit pꝛopꝛie reſtitutio, eo: quia adhuc deſeruit oneribus matrimonij. Ex quo Bar. Pic in.vij.q.ij.partis et plenius in.j.ſi quis ſic ſtipuletur.j. eo.dicit ſtipulationẽ, qua cautũ eſt mulieri dotèẽ reddi in omnem caſum reſtituende dotis c. non compꝛehendere dotis ſolutionem per maritũ faciendam cõſtante matri/ cõtrarium cõſului in ciuitate ęᷣloꝛentie:⁊ quia ita obtentũ fuit:igitur pono tibi foꝛmaliter rationes, que me tunc in⸗ duxerunt. Pꝛima:quia ſolutio dotis ob vergentiam viri ad inopiam veram pꝛopꝛiamq; cauſam reſtituendi: licet per eam dos nõ eximatur ab oneribusmatrimonialibus ſuppo:tã.hoc autem verũ eſſe pꝛobatur. Pꝛeterea: quia non eſt dubium ſoluto matrimonio dotis ſolutionem mu lieri factam veram parere reſtitutionem.C. ſolu. matri.l.j. ⁊cij.. e.l. ij. cũ ſi. Et tamẽ per ipſam ſolutionẽ nõ eximitur dos ab onere matrimoni in futurũ cõtrabendi:vt ptʒiqꝛ ipſa eſt inalienabilis ꝓpter ſpẽ ſecũdi:quẽadmod ſidu⸗ raret matrimoniũ pꝛimum. S. de fun.do.l.etiã directo.ybi eſt caſus notabilis. ¶ Scðo:qꝛnõ eſt dubiũ ex ſolutione facta patri ſoluto matrimonio ob diuoꝛtiũ iuxta.l.vnicã. 6.⁊ hoc ex rei.C.de rei vxo.cũ ſi.verã cauſari reſtitutionẽ: ⁊tamen illa ad onera futuri matrimonij per filiam cõtra⸗ bendidepoꝛtanda reſeruatur: vt. C. de rei vxo.act. authẽ. ſed qᷓuis. ¶ Tertio nõ eſt dubiũ ob ſolutionẽ dotis vxo- rifactam pꝛopter bãnum exiliumq; in mariti perſonã ſe⸗ cuta, ob quas quidã cauſas vxoꝛi dos ſoluitur: vt firmat a monio pꝛopter eius vergẽtiam ad inopiam. Egoa tamen a Egotñ. Ad⸗ de, ꝙ hoc conſi lium habes in⸗ ter einsconſilia ſub nu. o2 in⸗ cipit. Circa pꝛi mumpꝛopoſite ſultation s. in pꝛimo dubio. 78—— Glu uo* 5 — 3 Bart. hie ⁊ Bal in..ij.. eo.per tex li.C. de repud. veram W cauſari dotis reſtitutionẽ vt ex inferioꝛibus pꝛobabitur. Et tamen cum dos ipſa ſic ſoluta matrimonij onera ſupꝑ- poꝛtare debeat:cũ ex eadem bãniti viro ſint alimẽta pꝛe- ſtanda:vt.l.mulieres§j. ð. de iure do.⁊ dixi..c.l ſi. cũ do⸗ tẽ..ſi maritus. ¶ Quarto reſtituere nil aliud eſt, quã eũ cui reſtitutio ſit poſſeſſoꝛem facere, vtrunq; perceptoꝛem. bec eſt Juriſconſulti diffinitio in.l.plus. de verb.ſigni.ſed b Te ob hanð ſolutionem:que ob vergentiã ad inopiã ſit, inci⸗ pit ipſa mulier poſſidere: fructuſq; percipere: vt.d.l.vbi adhuc.ver.itatamẽ. igitur ex ea vera oꝛitur reſtitutio. Ce terum ⁊ pꝛeſuppoſito, ꝙ ſub reſtitutionis verbo buiuſmo di ſolutio nõ compꝛebenderetur:nibilominus certo cer/ tius eſt eadẽ ſub verbo illo, ſoluẽde, ꝙ cõmuniter in inſtu⸗ mento dotali apponi ſolet, cõppꝛebẽdi cũ ⁊ conſtante ma trimonio dos mulieri vere ſoluatur.3.eo.l.qᷓᷓuis.et.j.eo.l. Mn V quoties.ad ſi.C.ſi dos cõſtante matrimonio.in rubꝛo ⁊ ni- gro, de iure do.l.ſi. Item ⁊ cadit ſub verbo reddende, ⁊ dã de, cõmuniter etiam cõſuetis apponi: quoniam cõſtante matrimonio per maritum vxoꝛipꝛopꝛie dos dari dicitur, W atq; reddi. De quo pꝛimo eſt tex in authen:de nup. õ.do⸗ tes autẽ. De ſecundo in.d.l. mutus..j.de iure do.⁊ hec vi detur veritas. ¶ In ea.ibi, cũ adhuc ſeruiat oneribꝰ ma- 33 trunonij ac. Sed certe puto, t ꝙ poſito qð in caſu inopie dos extraneo dotanti reſtituenda veniret, ipſe ad ſuppoꝛ tanda onera matrimonij tenetur pꝛimo per tex.in.l.ſi ſo⸗ V b cius pꝛo filia.in ver.quod ſi ſalua..pꝛo ſocio.⁊ authẽ. ſed quãuis.C.de rei vxo.actio.cum vult dotem reddi cum ſui oneris qualitate.¶ Secundo per tex.in.l.ijj. de alimẽ. et cib.le.volentẽ ſucceſſoꝛẽ in his bonis, ex quibus alimenta debentur teneri ad alimẽtationis onus.Ita ergo hoc ſuc cedens in dote, ex qua cauſatur ſuppoꝛtatio onerum ma⸗ trimonijl.pꝛo oneribus.cũ ſimi.ad illud idẽ onus aſtrin⸗ gitur. ¶ Tertio ad idem texjj.de libe.agno.in.l.ſi liberis. B g.item reſcriptum. volens ſucceſſoꝛem defuncti in vniuer ſo teneri ad onus alimentãdi:ad qð pꝛecedẽs tenebatur. Sed bic extraneus ſucceſſoꝛ in dotis retentione, eſt ſucceſ ſoꝛ in vniuerſo:cum dos quid vniuerſum ſit:vt.j.de impẽ. 14 l.qð dicitur.igitur ⁊c. ¶ In glo.ſuper verbo, † nõ ſuffice V 129 3 in. re. ibi, hodie vero mox cum incipit male vti ⁊c. Et ſic ſen⸗ b tit glo.hic,⁊ in l. vbi adhuc. C. de iure do. qò per.§. illud. in autbẽ. de equalitate dotis.coꝛrigantur hec iura.vbi enim pᷣm es antea cõſtante matrimonio,non poterat ad dotem V agi, quam maritus ita eſſet inops effectus, ꝙ dotis ſolu- tioni nõ ſufficeret deducto ere alieno: hodie per.illud. Poterit agere ſtatim qð incipit maritus vergere ad ino⸗ V Piam.⁊ hoc ſequitur Jac.de Are.vt refert Cy.in.d.l. vbi. Alia vero glo.in.d H.illud.dicit nõ eſſe inductã coꝛrectio/ nem:ſed ꝙ alterum hoꝛũ iurium declaret:yt ſic ſit ſenſus, b qð inchoante viro vergere ad inopiã itavt appareat eius V facultates nõ ſufficere ad dotis ſolutionem, ⁊ alioꝛum cre ditoꝛum ſatiſfactionem, incipiat competere dotis actio. Bar. autẽ hic in oppoſitione tertia, cõſyderat tria tempo ra, ſcʒ Digeſto. Codicis, ⁊ Lluthẽ. ſecundũ pꝛimũ ꝓuide- batur partim mulieri plene hoc modo, ſcʒ qð vbi vir ad talem inopiã deductus erat, ꝙ ere alieno deducto dotis ſolutioni nõ ſufficiebat, tunc cõpetebat dotis actio. Et ita loquitur hic, ⁊ in. dl ſeruum dotalem. PMer ſecundũ vero ꝓuiſum fuit plenius:hoc modo:qð vbi vir ad talẽ inopiã Tnn deductus erat, ꝙ ea nõ obſtãte, ſufficiebat tamẽ ad dotis 1 ſolutionem, ⁊ꝛ alterius eris alieni:laboꝛabat tamẽ inopia: 9 1 quia nobilis erat:⁊ vt videretur honoꝛiſice viuere omnia cõſumebat, pꝛopter qð pars mulieris neceſſitatem patie⸗ batur:tunc competebat dotis actio.⁊ italoquitur..l. vbi 3 adhuc. Per tertium vero pꝛouidetur pleniſſime, ſcã qð vbi vir incipit vergere ad inopiam, eo:qꝛ male vtitur ſub- h ſtantia ſua:tunc competit facultas dotis exigẽdi.⁊ ita lo l quitur..illud. vnde ſumitur authen. qð locum. C.de col⸗ V la. Tu aduerte:qe licet hec opi. videatur ſatis coloꝛata: ni bilominus recte cõſyderanti ex mente ipſoꝛũ iurium non ꝓcedit. Pꝛimo:qꝛ ſi recte inſpiciatur ius Codicis,de quo in.l.vbi adhuc in.l. in rebus.§. omnis. in ver. cũ cõſtante, ctiã rarũ, ⁊c. qui ſe refert ad caſum.l.vbi. tex. illi dicũt ma⸗ rito ad inopiam deducto cõpetere mulieri actionẽ hypo- thecariam aduerſus bona mariti:mouit autẽ Imperato n rem ad hanc deciſionem faciendam, alius textus ſuus in Lcum per liberã.C. per quas perſo.nobis acquiritur, po⸗ Audo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ. part. — nens hanc regulamij.idem iuris eſſe de caria, ad eſt in perſonali, cui illa accedit Trinidm Bnd ad inopiam deducto naf is actio ad dotem:ergo pari ratione naſei n thecaria.Et iſta fuit mrſß Punns Heenaſe edei 1 4 men quia dicta Codicis iura ſolum ponnti 3 detz, opiam deductum:non autẽ declarant qu Au büſ intelligatur: merito ea iura poſterioꝛa in de tur. per hanc pꝛioꝛẽ. Ad hoc.3. de legib. noe Keclirahm linam ⁊ꝑoſterioꝛes. Ande ſuper hoc ens nouun. dicis ⁊ Digeſto. in hoc ſolo differunt:q in 9 qisg9, cedit mulieri perſonalem:ius vero Locicdee eſto chn poth ecariam:⁊ hoc foꝛet verum:niſi ſ upernenſecith ratio Juſtiniani in. d..illud. ad caſum. lvbi 44 i dc foꝛmaliter ſic dicit:Nos enimex alijs noſtrisleg ndan mus cauſam:qœ enim mulieribus dedimus eebushn cõſtante matrimonio, ſi male maritus res viſ ndne ni pere eas ⁊ gubernare. Et ibi dũd icit purrinehanne c male vti ſubſtãtia ſua nõ ꝑcepit:et nõ auxiliata eiin vnde no.qð cum ſe ad leges ſuas referat rergon 3 d. ad caſum.l.vbi adhuc. ⁊. l.in rebus. Cum mnieerend loquantur:⁊ ſic illa verba, ad inopiam decuctsftn 1 poſita:vult interpꝛetari, ꝙ inceperit ſua ſubſam m vti. Ande ſupereſt cõcluſio, ꝙ ex quo ad chreäenc ad, pothecam ſufficit pꝛincipium vergentie aq ino ui be ita ⁊ ſimiliter ad cõcedendã perſonalẽ poptn zuii identitatẽ. Et ita eſt caſus in.d. authen.qd pcn h 38 dicit:pur viro ad inopiã vergente dotẽ, in dgem 8 niani nõ exegerit ⁊c.⁊ hec eſt veritas uicqncdintan, berei n Sec cöſte naſcebatur 4 15 CIn ea. bi‚ tamẽ t cũ temperamèto caſteſitiſagi qð maritus in caſu legis noſtre cõuentus haben baii cium exceptionis:ne conueniatur vltra quã facerepoſt Contrararium tamen determinauit in. d lybi achucg ratione:q nõ poteſt in caſu iſto maritus dicere teent cum vt apparet in.d. l. vbi adhuc.ver. ita tamen erfn⸗ bus ⁊ rebus conſtante matrimonio muliericonſgte debeat ſatiſñieri alimonie mariti, at q alijs oneriblsna trimonij. Bar. autem hic in queſtione octauepantsʒ me conatꝰ ſua diſtinctione has gloſſatoꝛis diſcoddts ſi tentias ad concoꝛdiam reducere, dixit gloſdlybildan babere, quando agitur hypothecaria, quo caſu,texfe d. lkapparet quod omnis pꝛerogatiua ſalnamanetynvin caſu matrimonij diſſoluti:et vt etiam ex dicto verſcuit tamen.apparet. Interim matrimonio conſtanteſonpo/ teſt agere: cum ferum aſſignatarum reditus oneritus matrimoni debeant deſeruire. Hec autem gloloeunba bet, quando perſonali dotis actione petereturiyiusdo- tis adiudicatio:cum mulier efficaciter adiudicatione da mina, nõ eſſet poſtea ſaluum pꝛiuilegium dicte exeepto nis marito, ſoluto matrimonio: quia conueniretur tuna: muliere tãquam domine rei vendicatione:reiautem ſu dicatione conuentus dicte exceptionis opponencebena ficium non habet: vt.l. Neſennius. H.fundumjde reiuc Nec ob.l.ſi filio.la vltima.j. eo.quia ibi loquitur, dumcon uentur maritus actione perſonali. Quod patet: quiuti poꝛe Digeſtoꝛum non competebat mulieri ſoluto man monio ad dotem actio realis: quoniam non erat tunein uenta tranſlatio dominij dotis in mulierem ipſoiureLi maneret penes heredem, donec fieret redditio: vt pattt in. lj. 3. de fun. do.⁊ in.l. quedam. de acquirẽ re.do Tuad uerte:quia cum hec reſtitutio, que ſit in caſu buinslegs conſtante matrimonio. intelligatur fieri ſaluo omni ine mariti, qð ſibi ſoluto matrimonio competeret: yt videtu pꝛobari in.d. l.vbi adhuc.in fi. ergo item cõſequensęſti diſtincte dicamus non debere haberi rationem:neman tus egeat: quia conſtante matrimonio non poteſt egelt cum deſeruiat dos alimonie ſue:yt.d. verſiita tamen ſ vero ſoluto remanet ſibi ſaluum ius pꝛoueniens er dian exceptione.Et ita videtur hic modernioꝛibus, qnodchi videretur mihi, ſi finem dicte legis ibi loquẽtis, dum 2 tur bypothecaria extẽdamus ad caſum: dum aßitunpnĩ ſonali. Sed ego hanc extenſionem non reperio:igtin 1— audeo hoc dicere. Quia cõcludo quod cum maritnsꝑ ſonali cõuenitur, debet dictam exceptionem ereder non ſolum, quod poſſit: quoniam ſi integraliterſo uutedt non oppoſita, vtilitatem dicte exceptioms perditin 4, vtil er i non namet maritus. ð. de condi.indebi. vnde ipſ eehie I 9 polere zumin drcüiihle meſdcon haischuſtar etan ſühn chion eimn brsmun naia reſdeod ardfäei n 3 In nrſttwgeejapſün ſtrrndone nnau rnoünu 1 dramnn „vremanund- lum Gm mpi ſarsarüfllgl, unatiatt 4— rurſſtsatlirucht Ir err antis ett animtone qconiste Kicandotonzruſgrtun denadüsiadodetiratn ſotiyitsitfätänſwcher dasCedemnlilhgallbet, dorwisſdripetckmarinoni wendaytindſychlscrgote nittendedotisſounmatiu ntipoeperniſo ndyvhbtb miſtumgtlintepus iſniſdeh opi Garindquokſätsätn nrrxiodinerftatis iterfteu iteauſodorss coͤſeruienug eſckeuſorreſticnäce. Qpodan rrcſermtonötendit adalu ſterntenntteendi Secundrnu dorüpenisgnpligtine adcaufn tenonineligerttrpohien, ſtnencendlatginamnatäet immamchtcBlumme. RMguores eruunenrgin Odiet Brrged mnhpnn 1 encerdhe mmrim ntenkikand. eee mrmgig ſenitedgeeitiddl initaazihnere nuniayäeng Fe ttpina ſ neumadpneiesäcmerama pohüjtr rorgynede eTCütemperanäde legis noſtecölane neconuenistur tagii amendeteminatinlt teſt incaſuiſt martusde dlpbiachuexeriren tante matrinonio mi limonie mariti tgeie tem hic in qneſtonera linctione has goſtnen. diam reducere dintaint itur bypothecaruaudi omnis pꝛerogatiuaſälan diſſolutieet yt etimon Interim matrimoniocott erum aſſignatarun nn ant deſeruire Hecautin onali dotis actionepetatt um malier effactte acit dea ſaluumpriniegumde matrimonio-quiachnua. vomine rei vendicktoneme tus dicte exceptionscyhi ert.Heſenniusſſ mte vltimaſeo qpiabilomn ctione perſonal Qui non competebetmand⸗ actio realis. quonianag⸗ ominiſdotisinnnlnn, redem, donec ire nün, rinlquccandeanie, ec reſtitutio, qle äna onio. utellgetrrin to matrimonio ond 9 64 66 Soluto matrimonio. 46 tenebitur vroꝛ ſubminiſtrare alimenta er capite ſpeciali dicti beneſicij,qað non opponendo perdidit: ſed ex capite generali: qꝛ particeps eſſe debet infoꝛtunijm aritalis: vt in. ſi cum dotem..ſi maritus. 3..⁊ ſic erit vis in foꝛma li⸗ 1 bellãdi. CAlterius extra glo. ſciendũ f qð Bar. ſoléniter repetijt lſcet verboſe ſatis iſtam l. dictis autem ſuis addẽ do neceſſaria:pꝛimo adde, ꝙ inquantum in quinta oppo- ſitione repꝛehendit Cy.dicentem, ꝙ cum remedio buius legis, occurrit remedium legis, in omnibus. 6. de iudi.et ea ratione:qꝛ fideiuſſoꝛ, nec pꝛo cõſeruanda dote dari po- teſt: vt. 1ij.⁊.ij. C. ne ideiuſſo. dotiũ dẽtur. Mdde, quod ipſe Bar.j. in hacll. in§. quoties.tenuit expꝛeſſe contrarium di cens d.lqj.⁊.ijponere regulam. Sed illa fallit in hoc caſu ſpeciali inopie:cum in eo dari poſſit fideinſſoꝛ ſeruãde do tis.vt eſt caſus expꝛeſſus.de donat.inter vi.extra in.cper veſtras.vnde hic loquitur male. C Pꝛo plenioꝛi tamen inueſtigatione huius queſtionis eſt pꝛimo inueſtigandũ. nunquid poſſit vxoꝛ conſtante matrimonio a marito exi- gere fideiuſſoꝛem dotis reſtituende? C Secundo nũquid poſſit exigere pignus: ¶ Tertio nũquid poſſint pꝛo re/ ſtituenda dote cõſtitui duo rei debendi.¶ Quarto in ex⸗ traneo, nũquid ad pꝛimoꝛum duoꝛum alterum poſſit cõ/ d 17 pellere maritum. ¶ Circa pꝛimum dic, t ꝙ poſt glo in. d. Lij.. ne fideiuſſoꝛes dotiũ. fuit pꝛima opi. Dy. in.d§. quo- ties. quem ſequitur Jo. And. in addi. Spec.in titu. de do- na. inter vi.ꝓ.nunc.in additione incipiẽte, Reaſſumit ver⸗ ba, ꝛ foꝛmam. cum tribus additionibus ſe. tenentis, ꝙ ſic. ¶ Pꝛimo per.ſi.C.de do.cauta.vbi patet, ꝙ pꝛo dote re ſtituenca poſſunt interuenire duo rei:⁊ tamen conſtat qõ vnus videtur pꝛo altero fideiubere:vt plene traditur in.l. vir vxoꝛi.ſi. 3. ad Aelleia. Sed ad illam reſponde: vt.j. in examinatione queſtionis tertie patebit. C Secundo per..ſ cum dotem§. tranſgrediamur. S. eo. vbi patet pa⸗ trem obligari pꝛo dote filij: et tamen hoc caſu non eſt, niſi ſicut ipſius filij fideiuſſoꝛ. Ad hoc.j.de verb.obli.l.cum fi⸗ lius. C. de decu.lj.lib.x.⁊.l.libertꝰ..j.j. ad munici. ¶ Ter⸗ tio:quia ſi dari poteſt matrimonio ſoluto pꝛo dote reſti/ tuenda:vt in.d..quoties.ergo ⁊ eodem cõſtante in caſum reſtituende dotis ſolu. matri. Quoniã paria ſunt quid fie- ri tẽpoꝛe permiſſo, vel pꝛohibito:⁊ conterriſ in tẽpus per- miſſum:vtl.in tẽpus.cũ ſimij.de here. inſti. ¶ Scða fuit opi. Gar.in.d H.quot.dicẽtis cõtrariũ. Pꝛimo:qꝛ nõ vide tur ratio diuerſitatis inter fideiuſſoꝛẽ dotis reſtituẽde, et fidleiuſſoꝛẽ dotis cõſeruãde:nec põt exigi: vt in.d.l.j.ergo nec fideinſſoꝛ reſtituẽde.Quod autẽ nõ ſit diuerſitas pa⸗ tet:qꝛ cõſeruatio nõ tendit ad aliud, qᷓ facultatẽ dotis re- ſtituende inducendã. Secunda:quia. d. liij. C. ne fideiuſſo. dotiũ.veniẽs ampliatiue ad cauſam.lj.vt in litera eius pa tet:ſi non intelligeretur pꝛohibere fideiuſſoꝛem dotis re/ ſtituende:nihil ad pꝛimam adderet.cõtra S.quibus. cum ſuni.in pꝛima cõſti. C. Bal. autem ⁊ Ange. hic: ⁊ Ange. in d.F.quoties.ſequuntur opi.Dy.pꝛimo:quia nõ eſt verum qð dicit Bar. ꝙ eadem videtur ratio in fideiuſſoꝛe dotis reſtituende ⁊ dotis conſeruande. Nam fideiuſſioni dotis reſtituende ineſt cõditio, ſi matrimonium diſſoluatur: vt patet in.l.ij. S. eo.fideiuſſioni autẽ eius cõſeruande, nõ: qꝛ illa refertur etiã ad tempus cõſtantis matrimonij:vnde tanqᷓ;ᷓ nutriens perſidiam inter coniuges, matrimonio cõ ſtãte, repꝛobat᷑: vt patet ex ratione.o.I. fi. in fi. que ratio ceſ⸗ ſat in fideiuſſione dotis reſtituende. Secundo:quia male dicit Bar. d. lij. ſi nõintelligeretur, pꝛout ipſe dicit: nibil adderet ad pꝛimam. Quia lex pꝛima ſolũ repꝛobat legem municipalem, vel cõſuetudinariam actionẽ arctantẽ ma⸗ ritum ad pꝛeſtandũ fideiuſſoꝛẽ dotis ſeruãde:lex vero ſe- cunda ponit rationem pꝛohibitionis, ſubijciens, ꝙ nedũ fideiuſſoꝛ pꝛeſtari debet:ſed nec vlla ſatiſdatio. Tu aduer te:qꝛ qᷓuis pꝛo opi.d. Bart.faciat ea ratio:qð ex quo pꝛo- bibetur fideiuſſio dotis ſeruande:videtur etiam pꝛobibe ri eiuſdem reſtituende:q ſi pꝛohibetur antecedens, vide- tur pꝛohiberi neceſſarium cõſequens:vt.3.depact l.qð di ctum.cum ſi. Item, ⁊ qð vna via eſt pꝛohibitum, nõ debet per aliam intelligi cõceſſum:vt inregula iuris. cum quid vna via.lib.vj.cum ſimi.Sed eſt pꝛohibitum fideiuſſoꝛem pꝛeſtari doti ſeruande: ergo ne deueniatur ad hoc, debet intelligi pꝛohibitum pꝛeſt ari fideiuſſoꝛem reſtituende:cũ reſtitutio neceſſario rei reſtituende conſernationem pꝛe- ſupponit. Tertio: quia ratio.d.lij. pꝛobibentis pꝛeſtare ſideiuſſoꝛem dotis ſeruande, que ita foꝛmaliter dicit, ſcili⸗ cet ſi enim credẽdam ſeſe, ſuamq; dotẽ mulier patri mari tiexiſtimauit:quare fideiuſſoꝛ vel alius interceſſoꝛ exigi⸗ tur, vt cauſam perfidie in cõnubio generetur: locũ babet in fideiuſſoꝛe reſtituẽde:vt ex ſe patet. Tamẽ opi. Dy. tot doc. authoꝛitatibus cõfirmata foꝛte in pꝛactica ſeruaret᷑: licet illa Bart. opi.ſit verioꝛ de iure, per pꝛedicta. Et quia ipſe ad rationes Dy.reſpondet: igit᷑ ego omitto.Et pꝛe- dicta opi. Bar.videtur doctrina legis, oꝛatio. 8. de ſpõ. vo lens, ꝙ cum quid ꝓhibetur, videtur omne id ꝓhiberi, per qð peruenitur ad illud:ergo videtur pꝛohiberi fideiuſſoꝛ dotis reſtituende:ex quo intuenti ad faciẽdam dotis re/ ſtitut onem perueniri opoꝛtet ad illius conſeruationem. 18 C Quo ad r ſecundũ, in quo queritur, an pꝛeſtetur ꝓ do⸗ te conſeruanda ſeu reſtituẽda pignoꝛum cautio:videtur pꝛima fronte, ꝙ ſic per.l. ᷓuis. que alias incipit, Callipo⸗ dius.j.de ſolu.l. qð autem§.ſi vxoꝛ. ã.de donat.inter virũ. In quibus videtur caſus. Pꝛo quo etiam facit:qꝛ ex quo a iure fauoꝛe dotis eſt introducta tacita pignoꝛis obliga⸗ tio:vt in l.aſſiduis.cum ſimi.C.qui potioꝛes.merito nõ vi/ detur referre, ſi ipſa tacita deducatur in epꝛeſſam. arg. 5. ſi cer.peta.l.cum quid.de verb.obli.l.triticũ.cum ſimi. con⸗ tra tamen puto per tex.d.lij.C.ne fideiuſſoꝛes dotiũ. vbi tex.vtens ſigno, vel verbo, vniuerſali: dicit nullam ſatiſda tionem pꝛo dote a parte mariti poſſe exigi, ergo ſequitur qð nec pignus.cũ ⁊ illud ſatiſdat. verbũ adimpleat: vt in L H.iubet.j.de col.bo. cum ſimi.Et hoc maxime verum cre do:q ratio.d. lij. in fi. que ideo pꝛohibet ſatiſdationem exi gi, ne cauſa perfidie in coniugio generetur:ita locũ habet in pignoꝛe, ſicut ⁊ in fideiuſſoꝛe. Nec obſtant iura in cõtra- rium allegata:quiailla coꝛrecta, per. d. l.ij. Nec etiã obſtat ratio:q quamuis a iure ſit fauoꝛe dotis introducta hypo theca tacita, tamen multum refert inter eam⁊ eypꝛeſſam vt patet:quia qᷓ;uis mulier pꝛeferatur omnibus habenti⸗ bus hypothecam ex ſua tacita:tamen non alijs habenti- bus expꝛeſſam pꝛeferretur pꝛopter ſolam tacitam:vt con cludit glo.quam cõmuniter ſequũtur doc.in.d.Naſſiduis. puta cum mulier petit hypothecam expꝛeſſam habẽsta/ citam:eſt cauſa maioꝛis perfidie generande inter coniu⸗ ges. Quia ex hoc apparet, qð nedum, velit confidere de perſona mariti: ſed nec de pꝛouidentia legis inducentis tacitam:vnde multo magis militat ratio.d.l.ij.⁊ hecde ſe⸗ 19 cũda. ¶ Quo ad ad tertiam in qua queritur, an poſſint conſtitui duo rei, ſciẽdũ ꝙ hoc tetigit Joan. An. in. d. ad⸗ ditione.⁊ Bar. bic aliqualiter in. d.. quoties. et cõmunis opi.eſt, ꝙ duo rei cõſtitui poſſunt:ſi ambo ſint perſone cõ iuncte:vt pater ⁊ filius dotem recipiẽtes. Quoniã ex hoc non videtur in cõnubio perfidie cauſa generari, ſecus au⸗ tem ſi ſint perſone extranee:qꝛ tunc non videntur cõſtitui poſſe. Cum enim vnus ex reis videatur pꝛo alio fideiube/ re:vt plene traditur in.l.vir vxoꝛi.in.O.fin.merito ſuccedit pꝛohibitio.d.lj.⁊.ij. Et pꝛo hoc dicunt eſſe caſum in..l.fi. C.de do. cauta. Sed certe illa.lin verbo, ibi omniq; perſo ne, pꝛobat cõtrariũ. Jus enim pꝛemiſerat de patre ad do tem ſe obligãte cũ filio:⁊ poſtea ſubiũgit de omni perſona que ſe cũ eodẽ obligat:⁊ ſic videt᷑ velle, ꝙnedũ poſſunt cõ ſtitui duo rei adinuicẽ cõiuncti:ſed etiã penitus extranei. ¶ CTu aduerte:qꝛ pꝛimo opoꝛtet cõſyderare, an verũ ſit, q;pduoꝛũ reoꝛũ vnus videatur fideiubere pꝛo alio. In quo adherendo doctrine Gar. in l. reos. in pꝛin.j. de duo. reis. veritas eſt, ꝙ vnus ꝓ alio nõ videtur fideiubere: niſi hoc ſit expꝛeſſum:vel niſi ſit coloꝛ aliquis queſitꝰ:vt pꝛobatur in l. ſed Jul.j.. ad Macedo. Si ergo ſic eſt:ſequitur qð duo rei inſolidũ pꝛincipaliter obligati poſſunt cõſtitui:et ita eſt caſus in.d.l.i. Titulus autẽ, ne fideiuſſo. dot. loquit de obligatione ſecundaria pꝛincipali acceſſoꝛia. Sed ſi q̃⸗ ras, an pars mulieris poſſit ad hoc cõpellere:certe nõ: qꝛ bic eſſet coloꝛ queſitus/qui fieret ad diſpoſitionẽ legis ꝓp⸗ hibitiue fideiuſſoꝛẽ dari,‚fraudandam:igitur ⁊c.vt. d.j. ſed Juk g.j. hec de tertia. ¶ Quo ad quartã dicendũ ab ex⸗ 20 extraneo dotante poſſe ſatiſdationẽ peti:vt videtur ra/ tione pꝛobari,in. ij.ð. qui po. in ꝑi g. hab. Secũdo:qꝛ ratio d.liij.pꝛohibẽtis, que eſt ne perſidia inter cõiuges genere tur. ⁊c. ceſſat hoc caſu:cum ex eo, ꝙpetat extraneus: nõ ba beat generari perfidia inter coniuges:⁊ ſic ſuccedit gene ralis regula.d.l.in omnibus de iud.⁊..ſi creditoꝛes. de pꝛi ulle. cre.cum ſimi.Et hoc eſt quod tenuit bic Barto.in fi. — 1 vj queſtionis ſecunde partis pꝛincipalis.ar. l.vniuerſa. cũ 21 ibi no. C.de pci. Impe.offe. ¶ Sed an, t ſi ſatiſdatio ſpõ- te ſit pꝛeſtita valeat: gl.valde dubitauit: qe d. lij. C.ne fide/ iuſſo:vetat ſatiſdationem a marito exigi: ſic ab inuitoex- toꝛqueri,vt.l. fideicõmiſſa.. ſirem. de leg.iij. non vetat vo- luntarie poſſe dari:quia ſuccedit doctrina tex.in. ſed a ſi qnis. inncta.ljj.vt in poſſeſ.lega. l. Gꝛece H. a tutoꝛe.j. de fideiuſſo.⁊ qð plene no.in.l.ſipatroni.j.de dona.vbi patet ſatiſdationem pꝛeſtitam ſponte aſciente ſe ad illam nõ te- neri,eſſe valida. Scðo, qꝛ text in.o..pꝛohibet ſ atiſdationẽ ne generetur cauſa perfidie inter coniuges:vt pluries di⸗ ri:ſed ex ſpontanea datione, non generatur perſidia cau- 2 ſe:igitur ꝛc. ¶ Et pꝛo hoc f etiam puto. qð gloſ.d.ljque ſemper ſolet cõmuniter teneri volẽs ꝙ pꝛohibitioni pꝛe⸗ ſtande ſatiſda.ałs exigende dationis inducte per dictum titalum nõ poſſit maritus renunciareſeſt falſa: nec eſt ve⸗ ra regula ſua dicens diſpoſitioni legis pꝛobibitiue renũ- ciari non poſſe.Quod pꝛobo per duo. Pꝛimo:quia tex.di cit ne quis libertus patronum vocet in ius ſine venia. S. de in ins voliiij j.cum ſimi.⁊tamen patronus huic iuri renunciare poteſt, etiam tacite patiẽdo ſe ſine venia voca ri:vt eſt tex. notabilis eo.titu..qᷓᷓuis. Scðo:quia tex.·dicit non debere teſtamentum fieri ſine filij inſtitutione: vel ex⸗ peredatione:⁊ alias nullum:vt l.inter cetera. cum ſimi.⁊ ta men ſiita ſit factum, filius poteſt legi pꝛohibenti teſtamen tum valere per ſuum cõſenſum derogare:vt in l.filio pꝛete rito j. de iniuſto.⁊ꝛ per hec manet declarata materia dicti 2z tituli,ne fideiuſſoꝛes.⁊.d.H.quoties. ¶ Item t inquantum inj. q. pꝛime partis dicit, ꝙ vbi verbũ illud, euidenter, ſen euidẽtiſſime ⁊c.apponitur iuxta id qð negatiue aſſeritur: tunc illud tale non poteſt cadere in notoꝛium. Adde, qs ⁊ uUlud tale ſufficit tunc pꝛobari per coniecturas:vt euiden⸗ ter cõſtare dicatur:vt eſt expꝛeſſum in l.licet Imperatoꝛ. j. delegai ⁊ facit jde manumiſ.teſtamẽl. ſi quis locuples. 24 CItem inquantum inj.q. pꝛime partis dicit ex gloſ.l. cum de lege. 6.de pꝛoba.pꝛobatum patrimonium viri, nõ ſufficere ad dotis ſolutionem deducto ere alieno:ſi pꝛoba uerit mulier tot eſſe debit a:ꝛ aſſerat tantum eſſe in mariti bonis. Adde quod Jac. Butin.l. actoꝛ.C. de pꝛoba.illam pꝛobationem dicit non concludentem: quia non ſequitur aſſerit mulier tot bona eſſe in patrimonio mariti:ergo nõ ſunt plura. Et adl.cum delege.reſponde, qð ibi inter par tes non erat queſtio, an eſſet plus in bonis: ſed de valoꝛe bonoꝛum. Modernioꝛes autem bic dicunt, qò quantum ad intellectum illius legis, que loquitur in herede volen- te vti Falcidia:ſñi beres fecit inuentarium, pꝛeſumptio eſt pꝛo ipſo:quod non plura in bereditate ſint bona, quam in inuentario ſint aſſerta.vt.l.fi.. licentia. C. de iure deliber. vnde onus pꝛobandi contrarium tranſuertitur in aduer/ ſarium:vt in.l.ſiune poſſidetis.cum ſimi.C. de pꝛoba.ſi autẽ loquimur ſecundum iura Digeſto. quoꝛum tempoꝛe non erat inuentum beneſicium inuentarij, adbuc foꝛte idem: vt aſſertjo heredis pꝛobet non eſſe plura, ex co: quia ſi oc- cultaret rem aliquam hereditariam, pꝛiuaretur Falcidia quo ad illam:vt in.reſcriptum.cum ſimi.de his quibꝰvt indig.vnde pꝛeſumitur, ꝙ non occultet. Sed certe peſſi⸗ me loquuntur:quia ꝙ de iure Digeſto. ſola aſſertio bere⸗ dis volentis vti Falcidia dicentis, tot bona in hereditate eſſe:non pꝛobet pꝛeſumptiue, non eſſe plura. Eſt caſus ro tundus in.l.maritus..ſi.j.ad leg.ᷓalcid. vnde quo ad ca⸗ ſum pꝛeſuppoſitum dicas aſſertionem mulieris dicentis non eſſe plura, no ſufficere:ſed pꝛobari debere, velper vul giopinionem:cum agitur contra maritum:vt plene decla rat hic Bar. vel cum agitur contra extraneum hypothe⸗ caria pey vicinoꝛum eſtimationem:vt no.gl.in.l.ij.C.quã- do fiſcus velpꝛiua. Et pꝛobat tex.no.in.lj.j. ibi, dum di⸗ cit:vel circũcolentium exiſtimatione ⁊cqj. de flumi.vel per factã bonoꝛum excuſſionem. aru.j.ſi tamen quibuſdam. cum ihi noj. de lega.ij.Et qð plene traditur in.l.x.de ver⸗ bo. obliga. Et in authen. hoc ita.C.de pigno. ¶ Item in⸗ quantum in ſecunda.qõ. pꝛime partis pꝛincipalis ponit: eamodetur paupertas ⁊c. Adde qð iuxta hoc cõgruum Se ahwiant Hin pauperatis pꝛiuilegia⁊ incommoda. bil addlere pleniſſime et copioſe collegit Archi. cui ni⸗ Temin canone, pauper. xj. qõne. iij. et in. c. ſtatutũ. de reſcrip.lib.vj.igitur ibi vide.⁊ vide quod idem copioſe ponit xxx diſtin. hec autem.vbi eti ii etiam collegit ſingula pꝛi⸗ Audo. Koma. in pꝛimam Infoꝛ. part. 25 †in quinta queſtione pꝛime partis 27 in.vi.q.eiuſdem partis concludit, perca uilegia et incommoda dinitiarum CFtemi 4 1 pꝛinci ſuperuenienti banno mariti, dotem Nr hals ponite roꝛe re conſtante matrimonio. Adde, quod idem irmade doſe in. lij. in pꝛinci. 6. eo. Et quidem An. 5.0. pꝛo eo generalitate ſui in. cjde donatio. inter dir— regula; quoc ibi mulieres ex aliqua neceſfeia oun 4 ris pꝛopꝛijs ſeparãtur:tota dos eſt eis redddenda fäan, ideturte 4 26 adde, f an pꝛopter excommunicationemſu e 3 in marito conſtante matrimonio cauſari pofſt ninim 8 petitio:quod hoc ponit Joan. jti re per dicto verſi. quid ſi aanie dmasanid pecuſa uit Barto. concludens, ⁊ recte ob bancfolamen dlege cumnon eſſe repetitioni:cum viro etenime 3— d⸗ mulier etiam habitare tenetur:vt in.cinter iunn — zrigi„de ſento ercõmu.⁊ xj. q. imj. quoniam multos.( Item ingoan pius alleg.locum eſſe repetitioni dotis eeneeta, mulier viro, quem ab initio ſ ciebat inopem dote nnd rit.⁊ etiam:quia ſi non valeret hoc pactum erpreſ 8 licet quod pꝛopter inopiam non poſſit dose miti pꝛopter illud fieret dotis conditio deterioryt de Attilicinus.5.de pact.do.ergo multominus dinde ſultans ex ſolutione cum ſcientia inopie maritaii Aun quod opi. Dy.tenentis contrarium firmanit Joand c in addi. Specu. eo.titu. de donatio inter vining 4. ſed cum mulier ea ratione:quia ex quo ei Pngiteeran uit:eius perſonam et moꝛes appꝛobauit(demui 1, dien.l.ſi legibus. C. de ſponſal.fij. vt in poſtllgeliin a quo. in fine. 5. mand.l. inter cauſas..4b eſefdeften ſo.l. qui ſatiſdare.. qui ſatiſda. cogll.ſi ab arbitro ng da.l.ſi pꝛo ea.j.de damno infec.l.qui bona S deill Vic autem in dicta authen. quod locum. tenet opi rti, ſed in.d.l. vbi adhuc. firmat opinionem contrarin 5 nens notabilem rationem hane:ſcilicet, quod pacnmn quod a pꝛopꝛia natura dotis non receditur‚ nõdietn tis conditionem fieri deterioꝛem.texeeſt in lſivnnsſ ctusne peteret.verſic. ſed quod in ſpecie dotisdep Sed per huiuſmodi pactum tacitum, quod reſutta lutione, quam facit mulier marito, quem ſcitinopenſciu cet quod dotem ab eo non petet:pꝛopter inopiam mat monio conſtante:ſit reditus ad pꝛopꝛiam dotisnaturan. que eſt,vt conſtante matrimonio ſit dos penes nartun: et in eius dominium:vt in.l. doce ancillam. Cderiiend cum ſimil. Eo autẽ finito retranſferatur in vxcenſti in rebus. 3. de iure do. igitur ⁊c. Et per hochonobta Attilicinus.cum.l.de die. et huic rationi nonvideopoſt reſponſum dari.igitur ſequoꝛ Dyn.⁊· Joan. And Che obſt.d. c.per veſtras.quia ibi non apparet, an dosſen pꝛomiſſa inopi ſcienter vel ignoꝛanter:vnde ſuatregiil verius.de pꝛobatio.Z.cum ſimili. Quod pꝛeſumaturig ranter.et ſic parum facit. ¶ Item inquantuminſconi 28 parte pꝛincipali ⁊ queſtione. v. Barto. circaintellecnn Iſi cum dotem.in pꝛinci.. eo. facit differentiam an iui ret pꝛeſens an vero abſens.Ildde, quod boc eſtyaidedu 29 bitabile:et ideo dic vt plene ibi dixi. ¶ Item tinquäun in eadem parte, ⁊ queſtione. ix. vult quod flijpoſtmonm mulieris dotem penes patrem ad inopiam vergenten exiſtentem in pecunia, poſſint petere ſibi reſtitui rul Imperatoꝛij. ad Trebellia.⁊..ſ. C.de ſ enten. paſſſecus conſiſteret in re immobili. arg.d. verſus finem(dela mater.⁊S.zita certa. in autben. de nup. Adde, quodeis opi.videtur eſſe dubia, quoniã in.l. ³ mperatoꝛ oquiin quando pater doloſe ⁊ infraudem fideicommiſſi fulijsre ſtituendi diſſipabat bona reſtitutioni ſubiecta Jnein autem noſtro de fraude ſeu dolo non cöſtat. Jtem ner fi.videtur facere:quia loquitur, quando pateriimpan derat adminiſtrationem bonoꝛum lij pꝛopter dcha tionem: vnde nimirum ſifacilius impeditur ilam rexi mere, pꝛopter ſuos malos moꝛes. In caſu anténoſte e miniſtrationem non perdiderat, ſed ipſam habebatn u queſtio difficilius aufert.ar. eius, q dicimus tuu 1 citur, qᷓ; nõ admittitur hoſpes. de iureiur. cquè lnam de his qui ſunt ſui, vel alie. iur.l.pater furioſohe rnin fragatur glo.quam alt in..ij.j ver. ceteru. 36 unioni⸗ ſuccurritur filie ſtante inopia patrispꝛopter con kee lpabet m uando flius nulliba quam hʒ in dote. In caſu autẽ quando dornnunvnen mnquantun 1d 1 6 rdeſ hun d, dln, igi Kirſouu Fibo- tnn i efedbeh, dſl dne naurun uug— mwontencferuele nisontenere hinun aidect 7( ſ 1 riteroite 3 lrdügti tcondl düqpisg doſſ nl CR nohnun zSecnn oihul mazian imſ ginyünrun Mn 9 une futtſühn., din rynulhnmäbe rter age sDac ficeater odammaidlaninds atno wamerdcdchanü derreiuingademude nütreronsper dunnedäen t dorcatitsrtinlconcynt qpeldeananbedctmäemſa renneigtemayatendg trRſiqusronsſinloCd tr iroſatzcenuketyi nicchauxrrionibuspnillsy dadninitrationenegonydl unanpur idemusquoäyay däninitgionerepelitur. tins tchondeis qnodibjremonetn nitazenisiampercitenonan nranwne, quamian bbern. detn xmdgatzcenadund ütanstüspmsxim ditmulggodoennntiyns ſi ucfaimetſämmtnnl opirmabsmorsatgmaun fagatftllunconpeleread dor dsdminitrroneipſeſtſcin Saüninkrronäypſefiſcpje. amimi uuliet 33 lh agpantereldienc digäämsſtonig⸗ oteß nealitsn Küütafigtam Pſadraästge acicognilf A Tnilfin ha.rSühe 82 olumi ih Cde ſponſaltm andli xxda andhlinter cauſas ode Sauiſatia oglichen danno nfeeluibonſ dtven qvod loenn tng od ocum. inig. buc firmat opmidnen n. rationem haneſclitann Aturadotisnon raret heri deteriorem texcul erſieſed quodin pentii odipactum tacttungntt it mulier marito qpenien beo nonpetet poopinin ſtrecitus ad propuunt tematrimonioſtdosmn umyt in doce aneilan0 finito retranſferatrin e do igitur dc Et perde Lde die ethuie ratinnin gitur ſequor rna Jol 2s. quia ibi non appatte jenter velignoꝛanter ni⸗ do 3 cum fimii Quuät mfacit. CJtemingunn, lqpeſtioney Bardane pancleo ctoiftna roabſens Iddegotta ict pleneibidii n oueſtioneii rukcgc d enes petten ainit⸗ unia pofſit vamſi TrebellanliCh 1— A — — = — —2 — —j — — —— — ☛ —— — — — — — ——2ꝙ —2 ᷣ S, ——— ——— 5SE —ñ— x —=— ——— — 2— —= ½ —=ꝛð:/ů —= =—=— — — — — — — — —— — — — — —½ — ſonemn cũ patre in adminiſtratione:vt in d.lj.ver⸗ K enrEep C.vnde cß˖uis Bal in. d.lxvbi adhuc. ſequatur hanc opinionẽ, tamẽ Joã. An. in addi.in.d.ti. de dona inter vi.H. in vlti. addit. poſt multa dicit ſibi place⸗ re, qð poſſit agi vt reſtitutio fiat filijs aſſecurato tamẽ᷑ pa tredevſufructu. ¶ TCu aduerte:qꝛ videtur cõcludi poſſe, ð ſufficiat ad excludendũ agentes filios patrem ſatiſda⸗ re, i vult, poteſt. Roc idem pꝛimo pꝛobatur in d.l. Im⸗ peratoꝛ.a cõtrario ſenſu ter dum dicit: Ham qꝛ cautiones interponi non poterant c. vbi patet, ꝙ ideo pater dila⸗ pidans filijs bereditatem in tempus reſtituenclam: cogi⸗ tur illis ante tẽpus reſtituere: qꝛiure illo nõ poterat eſſe obligatio naturalis inter patrẽ et filiũ in poteſtate, iuxta materiam. frater afratre.de condi.inde. Ergo ſequitur, qð ſi ſtare poſſet obligatio pꝛedicta, pater ratione vitij di lapidationis non teneretur reddere.Et ſic ſe adminiſtra⸗ tione pꝛiuare. Sed hodie ex cauſa aduentitia, qualis eſt bec inter patrẽ ⁊ filium in poteſtate conſiſtente poteſt con ſiſtere obligatio:vt concluditur in. d. lfrater a fratre. et in d.l.ſi quis pꝛo eoj.de fideiuſſo.⁊ in authen.vnde ſi parẽs. C.de mnoffi.teſta.per caſum.lliubemus. C. ad Trebel.igi⸗ tur ac.Secundo iſtud idem videtur pꝛobari in.d. cꝓer ye ſtras. Ibi enim eſt expꝛeſſum, ꝙ quãuis maritus vergat ad inopiam:tamen poteſt compellerevxoꝛem ad dotẽ ſibi ſoluẽdam, ſi iudici videtur, qò pꝛo dote ſeruanda idoneã pꝛeſtet cautionẽ. Ergo multo magis vxoꝛẽ agentẽ aduer⸗ ſus eũdem, qui dotem receperat, poterit ea cautionè pꝛe- ſtita repellere cdotẽ retinere: quia cui damus actionem, multo magis exceptionem:vt.l§.qð ait.de ſuperficiebꝰ. et.linuitus..cui damus.de regu.iur.cum ſi. Et infra de hoc dicam.Si igit᷑ hoc poteſt maritus agente vxoꝛe:ergo pariter agentibus filijs. Quamuis autem hoc motiuum videatur coloꝛatum, nibilominus pur magis ſubſiſtit du bitatio, co: quia video, qò quamuis filiuſfamilias non ba- beat tacitam hypothecam in bonis patris ratione admi⸗ niſtrationis per eum reddende circa ea, que fecit de pecu lio aduentitio: vt in.l.cum opoꝛtet non autem. C. de bo. quelib.tamen habet eandem ratione pꝛopꝛietatis aduen titioꝛum einſdem a patre reddende, adminiſtratione fini ta:vt..ſi quis pꝛioꝛis..in illo. C.de ſecũ. nup..d.l.cũ opoꝛ tet H.ſi⁊.d..⁊ ita certat⁊ ſic eſt ipſ filio ſatiſdatum. Ande videbatur rationibus pꝛemiſſis patrem non repellẽdum ab adminiſtratione:neq; compelli dotem flio reddere. et tamen pur videmus, quod pꝛopter eius malos moꝛes ab adminiſtratione repellitur:vt in d.l.ſi. C. de ſenten.paſ.niſi reſpondeas, quod ibi remouetur a recuperatione admi⸗ niſtrationis iam perdite:non autem remouetur ab admi niſtratione, quam iam habet: vt illa tradatur filio: vt vi⸗ detur tex. in. S.ita certa. dum dicit, qð erubeſcit lex ca- ſtigatoꝛes filios patribus adijcere.Secundo video, quod pabet mulier pꝛo dote mariti bona hypothecata:et ſic eſt ſibi ſufficienter ſatiſdatum:vt in.d.l.aſſiduis.⁊ tamen pur pꝛopter malos moꝛes atq; malam adminiſtrationem ma riti,poteſt ilum compellere ad dotem reſignandam, cu⸗ ius adminiſtrationẽ ipſe ſuſcipiet: vt hic,a.d.l.vbi adhuc. cum ſimi. Ita ergo pariter eſt dicendum in filijs. Sed ad poc ſi volumus ſequi Gar.poteſt reſpõderi, quod hoc fa- cit l.in fauoꝛem mulieris et filioꝛum, conſyderans:qð me- lius eſt rei incumbere, quam in perſonam agere: vt in re⸗ gula iuris:vt inſti.de ob.que ex delic.naſc..furti.cũ ſimil. Poſſemus etiã, vt pꝛedicta fugiamus: dicere, quod hoc in caſu iudicis officio conſulendum erit ipſis flijs:vt res ipſa dotalis ſeqneſtretur: maxime ſi pater ſatiſdare non poteſt. 3. qui ſatiſda. cogan l.ſi fideiuſſoꝛ§. ſi.⁊ ſi ſit in pecu nia, penes aliquem fidum mercatoꝛẽ, aſſignetur: vt in. d. c. per veſtras. quoniam tunc reſultabit, quod vtriq; conſul- tum erit:⁊ patri quod nondilapidet:⁊ filio, quod non per⸗ dat. Quinimo ⁊ſi alimentis indigeat ex reditibus ſeque⸗ ſtrate dotis illa percipiet. Ad hoccaſus notabilis. C. de oꝛdi.cogni..fin.⁊ hoc maxime pꝛocedit, vbi pater dilapi⸗ daret ſolum ipſam dotem:⁊ in pꝛopꝛijs foꝛet diligẽs. Ad hoc..eo.l.ſi cum dotem.verſi.ſi vero dotem.Et addell.fi. iuncta glo.ſua.j.vt lega. nomine cauea.ſuper verbo, com⸗ pellendum. Poteſtis tenere, que placet: quia ego valde dubito. et ad pꝛedicta vide quod in ſimili no. Bald.in.l.ij. C.ſiin frau.patr. Item inquantum in vltima queſtio⸗- 30 ne buius partis t concludit, muliere exiſtente excommu⸗ Soluto matrimonio. 31 nicata, vel bannita:⁊ ſic inpotens ad agendum, ſilios eius poſſe agere:⁊ hoc pꝛima ratione:quia quamuis coniũcta perſona pꝛo coniuncta non poſſit agere contra eius volũ- tatem: vt.l. Pomponius.fl.ð. de pꝛocurat.et.l. maritus. C.eo.tamen hoc eſt verum niſi pꝛoſequatur pꝛopꝛium in⸗ tereſſe. Quoniam tunc ea etiam inuita agit:vt. lij.de liber. cauꝗ. Adde ad hanc quod illa parum facit quia loquitur fauoꝛe libertatis.vnde melioꝛem allegaſſet caſum expꝛeſ⸗ ſum in ratione ſui, in.lpatri. in pꝛinc. S. de mino. Secunda etiam ratione: quia ex quo non poteſt actio exerceri per matrem:tamẽ debet in ſubſidiũ poſſe exerceri per filios: argull. ficumlſ equen. 3.de inſtito.lij C. de actio.⁊ obliga. adamni.in fij.de dam. infec.. l. ſancimus. in fi. C. ad Tre bel.l.in omnibus j. de pꝛetoꝛijs ſtipula. Eld hanc adde, qð illa iura parum faciunt: quia volunt, quod vbi aliqua ex cauſa cedi non poteſt: tamen actio ad quam cedendam quis tenetur, in ſubſidium ſine ceſſione vtilis mihi tribui⸗ tur. Sed in caſu noſtro non cogitur mater ad cedendam hanc filijs actionem:licet eam dotem exigentem in neceſ⸗ ſitate compellat ad filioꝛum educationem:vt in. d. verſic. ſi vero dotem.ꝛin.d.l. vbi adhuc. vnde ratio pꝛima cũ alijs, quas ad hoc pꝛobandum ponit, ſunt iſta melioꝛes. Poſ⸗ ſet etiam hoc caſu dici, quod ſi egeant ipſi filij, videantq; patrem dilapidantem, poterunt a indice petere ſibi ali⸗ menta decerni.Ex hac enim cauſa poteſt inter patrẽ atq; filium lis conſiſtere. j.de liber.agno.l.ſi quis a liberis§. ſi quis vel parens.j. de lega j l. ſeruo alieno§.j. Et ſi dubi⸗ tent, ne in poſterum pater poſſit pꝛeſtare, pꝛopter conti⸗ nuam eius dilapidationem:petant ex officio iudicis pꝛo⸗ uideri.argu.in.d.liſi cum dotem.ſi autem in ſeuiſſimo. cumet hoc caſudixerit Bald.in dicta.lij.C.ſi infraudem patroni.filios agere poſſe: vt compellatur pater: vt cer⸗ tos fundos ad alimenta deſignet:qð eſt notãdum. ¶ Itẽ inquantum in ſecunda † queſtione tertie partis pꝛincipa lis determinat ſequendo gloſ.Cy.⁊ Specu.qð ad hoc, vt mulier agere poſſit hypothecaria contra extraneos bo⸗ noꝛum mariti poſſeſſoꝛes in caſu harum legũ: neceſſaria eſtper pꝛius excuſſio bonoꝛum viri.Adde, qð iſtud vide- tur dubium:quia dotis iudicium ad vtilitatem publicam pertinere cenſetur: vt.. eo.l.j.vbi autem de publica vtili⸗ tate tractatur, res de bono ⁊ equo agitur. Et omiſſis alijs diſputationibus de iure apicibus omittitur:vt dicit tex. ſingu. in. l.ita vulneratus.verſus finem.S. ad legẽ Aquil. Sed exceptio excuſſionis, tanquam quelibet exceptio cõ tinens oꝛdinem vnius iudicij ad aliud:eſt de iuris apici/ bus:vt no.glo.ſingu.in.l.ſi mãcipium..ſi cõmuni diuidun do.in.j. glo. 5. de euictio.igitur c. Sed reſponde, quod di cta glo.eſt falſa:licet de ea feſtum faciat totus mundus.Et pꝛobo viua ratione:quia certum eſt, qð fiſcus agens:et ſic cauſa, in qua expꝛeſſim tractatur de publica vtilitate: re⸗ pelli poteſt exceptione excuſſionis:vbi illa eſt neceſſe. Ca ſuseſt. C.de decur.lj.li.xj.de iure fiſcill. Moſchis.j.ad mu nicipa l.libertus.Cj. ergo ſequitur, qð illa mõ eſt de iuris apicibus:quia ſi eſſet fruſtra opponeretur pꝛopter doctri nam dicte ſing.litere l.ſi ita vulneratus.⁊ hoc eſt verũ licet als conſulendo ſecutus fuerim dictã glo.ad hanc rationẽ 32 non aduertens. ¶ Item inquantum in.iij.q. eiuſdẽ par⸗ tis cõcludit iure tacite hypothece mulierẽ poſſe auocare bona feudalia ⁊ emphyteotica mariti, quoniã ⁊ iſta cadũt ſub obligatione, qᷓ;din durat ius emphyteoſis ⁊ feudi:vt in.lllex vectigalis.S.de pig. Adde qð in hoc errauit vehe⸗ menter:quia feudum, ⁊ pari ratione emphyteoſis: cũ non poſſit venire in hypotheca ſpeciali expꝛeſſa ſine conſenſu domini:vt eſt caſus in.c.j.de pꝛohibi.feu. alie.in vſi. feu.per Fed. ergo multominus neceſſario poterit in hypotheca generali expꝛeſſa, vel tacita: quia in generali obligatione, ea nõ veniunt, que quis veriſimiliter nõeſſet obligaturus in ſpecie:vt in.l. in obligatione.S.de pigno.⁊.l. alumnos.C. que res pig.obli.Et banc opi.ſequitur Spec.⁊ rectius in titu. de pigno.in.F.j.in verfi.ſed nunquid feudum.circa fi. S. Nec ob.d.j. lex vectigali.q illam opoꝛtet intelligi, ꝙin⸗ teruenerit cõſenſus dñi pꝛopter dictum.. imperialem.de pꝛohib. feu. alie. Et hanc opi.etiã recte intuenti ponit ipſe Bar. licet per hec iura nõ fundet in.l. codicilt. inſtituto. 33 jde leg.ij.¶ Item inquantũ in eadẽ rcõcludit mulierem iure hypothece auocare poſſe merces exiſtẽtes apud ma⸗ ritum:ſed non illas, que ſunt trãſlate in extraneos poſſeu 47 4 2— 9* — ſoꝛes: vt dicit eſſe texvalde notabilem in.l.cum tabernã. in pꝛin..de pig. Adde, ꝙ licet hec videatur cõmunis opi nio:nibilominus nõ eſt vera. Et vt hunc quotidianũ paſ⸗ ſum, ſeu an in obligatione veniant merces: clare babeas, dic:qð aut queris, an poſſint obligari expꝛeſſe:⁊ tunc dicè dum, ꝙ ſic.vnde ille iure talis obligationis poterũt auo- cari, que tempoꝛe quo agitur, exiſtunt penes d ebitoꝛẽ: li⸗ cet noue ſint.⁊ hoc duplici ratione. Pꝛimo:qꝛ vident᷑ ipſe merces cõſtituere vnũ coꝛpus vniuerſale: igitur nouiter ſuperuenientes ſubꝛogari cẽſentur loco pꝛioꝛũ diſtracta⸗ rum. S. de pig.l. grege. Scðo qꝛ in ea obligatione veniunt etiã future:vt in.l.fi. C.que res pig.he tamẽ merces que tẽ poꝛe obligationis erãt penes debitoꝛe poſt diſtracte non poterũt a nouis poſſeſſoꝛibus auocari, quaſi tranſiuerint cum pignoꝛis onere:ne ſic dicendo videatur merces obli⸗ gans interdixiſſe ſibi quodãmodo cõmercii cũ alijscon⸗ trabẽdi ſuper ipſis mercibus.Et iſte eſt tex ſing. in.o.lcũ tabernã. Aut queritur, an merces veniant in obligatione generali expꝛeiſa vel tacita:⁊ tũc dicendũ ꝙnon:qꝛ caſus eſt apertus in.l. debitoꝛ.8.de pig. ꝙ in obligatione gene⸗ rali, ea nõ veniũt, que quis habet animo cõiter inaliũ trãſ ferendi:nõ autem penes ſe cõtinuo retinẽdi. Sed merces ſunt buiuſmodi:igit ⁊c. Ad boc. de here.inſtitl.ex facto. in. rerũ.j.de vſufru. legll. generali§. vxoꝛ j. de fun. inſtru. I.pꝛedia.j. de lega. iij.l.ſi fundus legatus.a..ſi choꝛus. S.j. et J.ſi mibi Meuia§. ſ.vbi apparet rebus in aliquo loco cõ⸗ ſiſtentibus legatis, ea legata nõ videri, que mercis cauſa ſunt ibi poſita. Hoc autẽ limitarẽ verũ:niſi ſub ĩpſa gene- rali obligatione nõ poſſent alia includi, qᷓ; merces. Quo- niam tũc ille veniũt:vt obligatio nõ remaneat fruſtrato⸗ ria.Et ad hoc induco ſententiã glo.ſingu.in.l.pediculis.H. item cũ quereretj.de auro ⁊ argẽ.leg.ſub verbo, nõ vide/ ri:dicẽs, legato generali rerũ in loco aliquo cõſiſtentium: tũc merces includi:cũ ad alia nõ poteſt legatũ trahi. Ita ergo dicẽdo in ꝓpoſito noſtro pꝛopter paritatẽ rationis. 34 ⁊ad hoc vide Bal.inl.certi iuris.C. locati. CItem t in/ quantum in.iiij. q. eiuſdem partis, cõcludit minoꝛem reci Pientem dotem nõ cenſeri obligare pꝛo eius reſtitutione tacite ſua bona immobilia:cum nõ interuenit decretũ iu⸗ dicis:licet glo.de hoc dubitauerit in.l.fi. C.de legi.tut.Et in ſimili idem decidit in.l.item quia.in pꝛin.5.de pac. Ad⸗ de, qð Jo. And. in addi. in.d. tit. de dona. inter virum. ſub ver.quid ſi mulier.ſequitur opi.cõtrariam, quam bic etiã fſirmant Gal. ⁊ Ange. eo:quia ſi minoꝛ obligatur ex tacita bypotbeca illi accidẽti ex diſpoſitione legali:vt eius iuris ſit acceſſoꝛium, cuius eſt pꝛincipale, iuxta regulam iuris, acceſſoꝛium.cum ſi. Ad.l.autem que tutoꝛes.C.de admin. tuto.et.l.pꝛedia.C.de pꝛedi.mino.a.l.fi..q.cum autem.cC.ſi maioꝛ factus.reſpondẽt, ꝙ ibi non agitur de hypotheca, vel obligatione neceſſaria:pꝛout eſt hec:ſed de obligatio⸗/ ne pꝛincipali, que reſultat ey donatione pꝛopter nuptias. In quibus autem rebus illa tunc conſiſtere debeat:iuſdi centis relinquitur decreto.⁊ hec quidem opin.videtur de iuris mẽte pꝛocedere, per te.in. l.ij.j. de rebus eoꝛum. ad quam Bar.nõ reſpondet. Ibi enim eſt expꝛeſſum, qð ſicut liſcus ex cõtractu quem celebꝛat cũ minoꝛe habet eius bo na tacite obligata:ita etiam ex contractu quẽ celebat cum minoꝛe.vnde eſt ibi expꝛeſſum, ꝙtacita hypotheca reſul⸗ tas ex iuris diſpoſitione locum habet ⁊ in minoꝛis bonis. Hoc idem etiam eſt expꝛeſſum inll.iij. eiuſdem ti. vbi dici⸗ tur, ꝙ ſicut res empta ex pecunia pupilli per maioꝛẽ, cen⸗ ſetur ipſi pupillo tacite obligata:vt in.l.idẽq;.Sõ.qui po. in pig.ha.Ita etiã ſi ſit empta ex pecunia pupilli per alium pupillum. Non obſt. alia ratio Bar. quia certum eſt, ꝙ ita oꝛitur tacita hypotheca exparte dotem ꝓmittentis, quẽ⸗ vanoanm exparte dotem recipientis:vt.d.l.vnica.in..⁊ vt plenius.⁊ tamen nemo dicet, ꝙ ſi mulier minoꝛ pꝛomi⸗ ſerit dotem cum decreto iudicis:cum dotis cõſtitutio re/ quirat decretum iudicis in immobilibus cõſiſtẽs in.l. ſiue generalis.⁊ in.l. Titia.cũ ibi no.ↄ.de iure do.pꝛopter hoc enſeatur brpothecaſſe bona ſuatacite:quia reſpõdeo:qð b oc dicam eſſe ego verum, qui hanc cõſequentiam nõ ha- co pꝛo abſurdo. Caſum enim bhabeo.l.qð decretum iudi d5 in cõtractu minoꝛis interueniensin pꝛincipali ad eiuſ⸗ 3 en tacite trabitur acceſſoꝛium.tex. eſt notabilis.j. de re⸗ bus eoꝛum in.l ſi pupilloꝛũ.ſi pupillus. Item aduerte: quia ad rationem illam in qua Bar. magis ſe fundat, que Audo. Roma.in pꝛimam Inſoꝛ. part. tio. in pig. ha.ꝙ mulieri cõſtante matrimonio,i eſt:qð qᷓuis ipſa dos neceſſario ex iuris Diſ a deret cõſtitutionem donationis uie diſpoſtione deſ viri:vt in authen. dos data. C.de dona anuꝰ ias pant nõ poterit per minoꝛem cõſtitui in re inunon up.taméila to iudicis:vt in.d.Lina.g. cum autem. Cſim liſinedern ad. o.l. que tutoꝛes.a d..pꝛedia poteſt du 438 factus deri. Pꝛimo: q ideo in cõſtitutione dontricher rehon, nuptias requiritur decretũ iudicis:nã autem ie Nopter ca pꝛo receptione dotis. Quia maius ꝛeina nbpold potheca bonoꝛum, qd patet:q iuri bypotbeceui affert bd lier libere renunciare: vt in.letia.⁊ inbemn Laet leia. donationi autem ꝓpter nuptias dificlinai⸗ non ſufficit renunciatio pꝛima:niſi ſecũda da eruonim lo poſt biennium:vt in authẽ. ſiue a me.Cad ntend ergo de maioꝛi pꝛeiudicio mariti minoꝛis trareinam natione pꝛopter nuptias quam in tacita bypoth arindo rito lex in vna voluit minoꝛi cautius pꝛouidere— alia. arg. de electio vbi periculum ivij de Caruann ver. nam vel magis. Secundo, ꝙ ideo indonati ecicli nuptias voluit requiri decretũ iudi quia non ſt opta bus bonis minoꝛis ꝓpter nuptias donatio:yt do Duü ſuetudo:ſed fit bonoꝛum aliquoꝛũ:⁊ ideo debet urne teruenire, decernẽdo per donationẽ rem minus 1 hi minoꝛi.j.de rebus eoꝛuml.magis puto.ne paſſi nnen rum autẽ bonoꝛum electio non cadit in tacita h 2 cum in ea includãtur bona omnia, nõ ſolum prcntatn futura:vt in.olaſſiduis.⁊ deo nõ eſt neceſſꝛpiiaina gnitio interueniat in decernendo quid,⁊quaſeſt mohn 5 gatione.Et iſte ſunt cõcludentes rationes Auanilo 8 voluntariam hypothecam in immobilibus mmaſtan noꝛ cõtrahere ſine decreto:vt.lq.in ſi. de reb.eda üdehn tur in lj. 3. que res pigno.obli.poſ.tamen neceſtrinte cite reſultantem, ex legis diſpoſitione ſic per.d Ririjde 35 rebus eoꝛũ.in quibus eſt caſus. ¶ Itẽ inquantiheaas queſtione tangit, an mulier ſimpi citer nuptui ſetatss videatur omnia bona dare in dotẽ. A dde, ꝙde otym 36 ponamqj. el.pe§. vxoꝛe. ¶ Item inquantu inyj q euii partis ponit, an libellus litis cõteſt. vel oꝛdo iudiciaris ſit neceſſarius in cauſa dotis.Adde, ꝙ deiure ciuliieni eſt, ꝙ ſic: qꝛ caſus eſt in.l.ſi cum dotem.. eo autẽ in ſtci mulier.. co.⁊ in.l.ſi cũ ea.C. de do. pꝛomiſ vndenon gu debit dotis cauſa etiam in hoc, quominusplenas ycia tiones requirat.C.de rei ven.l.doce. ¶ Nec etiaminpoe quominus a ſentẽtia ſuper ea lata poſſit appellriitinl. fi. C.de ſen.que ſine cer.quanti.Mec etiã quominusinſtm tia eins claudatur curſu triennij, ſecunduũ.Ipoperandũ- C.de iudi.vt concludit.d. Gal.in rubꝛica.C.de piiultedo⸗ tis.ſed bene hec duo ſpecialia continebit. ¶ Piinũ o 37 poterit tagitari die feriata in vtilitatẽ bominum:qnoni cauſa eius pia eſt:vt in.l.cum hi. S. de condi.inde.ſ mu lier. Cauſe autem pietatem continentes in talibus feris agitari poſſunt:vt concludit Specu in titu de ferijsſ quitur.verſi.poteſt autem.argu.l.ij.3. de ferijs. C Seann do, quod dubitationes in ea pꝛo iudicis arbitrio poterit arbitrari. argu. de arbit. l.nonnunquamj.de re iudilijch hoc voluit gloſ.. eo.l.j. De iure vero canonico cauſa do tis oꝛdinem iudiciarium non deſyderat per textũ cleman diſpendioſam.de iudi.volentem cauſas matrinoniqles aut alias illas quoquo modo tangentes poſſe ſine oudie iudicij tractari. Sed cauſa dotis matrimonium coting neceſſario:cum ſine illo eſſe non poſſit:vt in.ij.ʒ de ine dotiũ.C.de donatio.ante nup..fin.igitur ⁊c. ¶ Itemin⸗ 33 quantum in.vij. queſtione eiuſdem partisonit agent ad dotis repetitionẽ debere eſſe etatis legitime,ct allas 4 limine indicij repelli. Adde, qð de iure ciuili boceſtſeri: quia caſus eſt in dicta authen.quod locum et in autbent vnde ſumitur.de iurevero canonico dico, quod minorsi tamen annum decimumquartum perfecerit legitins 17 bet perſonam in dotis iudicio. de hoc allego caſum ra- de nota.de iudi.c.fin.lib. vj. Ibi enim dicitur, quoc huii modi etatis perſona, legitunam babet perſonam ini ä cio ſtandi in cauſis ſpiritualibus, vel ab eis dependen bus:ſed dos dependet a ſpecialitate matrimonij·vt. 19 39 xi:igitur ac. Item inquantum in eademfrulta. do notabile dictũ Ja. de Are.⁊ Cy.in cum tibiCquix t.3.,50 in caſuin⸗ b Ma 6 uas opie mariti, agenti bypothecaria nõ poſſe kerba 11 ſobsd Jpuſh l uioixeht ot andoreh fan b48e, b Kiabberych 5 1 „ 7„ 1 huc. rurk 2¹ lie 190. 9 9 wnluantur am cdoxtonce nuadbona narti Et dins mürenbätterantespipe wrdonionſeämcran po üätnödeelefthonätd Kſoreftchspwpiaspels cspoſaftan nüueridmd „muc Cenmadanm rrora ohaſignoAdcee Bainolsbinpenisinc, fend babetarinereferents rnnlarbiterdeditrapis gw artoniadiectumaüudie Acrionistranlationen. Dum hecyerba, aſignotbidotiai rälggiturin mulierem trunun ndnotabliter probariine- trdnobisdockrinaſenttt doiſigniicatamiüfſttſentent tejdepenslncſeSglis ſpr tenaqoaſdempartisconcl nulerm chhinopieagensh torſeinmtimpoſeſionene ſ exkenus quatemus ato tatamle Errrdicbushonoun Kancaarljünf Ccännmi de dana genanöangexbonac wftat(tiſartonente daton„ ierzadeggecklübperſedei rüsmartin kractzin Ap 80. 4 dr 82 edecretontljin dnza SpPiSno oblipoſtaman erlegisdiſgoſtiy d erlegis diſpoſtioſeite übuseſteaſts inne zan mulier implcite bonadareindotihn vroꝛe.(Jtemincun lbellus elitiscöteſtärt. cauſa dotis Acegi eſtin Iſicumdoten ur⸗ ſicũea Cdde doonin etiam in hoc, quominge Dde rei ven. doce.(hi ttia ſuper ealatapoſſtey ne cer quanti mecctäm er curſu trienni ſecundül Audit.d. Bal inrubrieacn duo ſpecialia continedt dieferiata invtiltatähym xyt in lcum hisdeconii npietatem continemtesln t concludit Specunth ſt autem argulisnein ones in eapooiucieöaft arbit nonnunuanſänt co.li. Deiure vero onte arium nondeffcetpiit indi polentem cauſts ſun uo mocotzngentsni Zedcauſadotssnatinmn, ſc Fnld” eſſenonpoſtk tui⸗ ge illo uitral auocandas agit poſſeſſoꝛes offerre ſoluẽde dotis:vt du ab agendo repellant: qᷓuis rezulariter qualiſcunq; pol⸗ ſeſſoꝛ habeat ius offerendi debitum ach ercludendum cre ditoꝛem agentem bypothecaria: vt in l. mulier. 3. qui po- tio.⁊ in.l. Paulus§. qui pignoꝛis. S. quibus modis pign. velbypo. ſol. Adde, qdð iſtud idem tenuit Jo. Anch in.d.ti tu de dona inter virum§. ſiin additione. que eſt ſub verſ. ſed cũ mulier.pꝛout alius creditoꝛ conſyderata cauſa pꝛo- pter quam auocat bona, que eſt: vt ſemaritum familiãq; ex eoꝛum alat fructibus:vt dll.vbi adhuc. verſſ.ita tamen. Bal. autem ⁊ Ange. hic, ⁊ plenius ipſe Bal. in.d. authen. qð locum firmant opi. contrariam:quia quemadmodum excluſiſſet agẽtem mulierem ipſe maritus dotis oblatio/ ne:yt eſt ex ſe clarum:ita⁊ pariter alius creditoꝛ ab eo cau ſam habensꝛꝛ ſi dicatur ſecundum hoc mulier excluſa bo⸗ noꝛum reditibus, non poterit alimenta ſubminiſtrare. iurta.d.l.vbi adhuc.reſpondet:qð ſubminiſtrabit ex ho⸗ neſto lucro, qò queret ex dote ſibi oblata⁊ ſoluta penes fi⸗ dum mercatoꝛem ad honeſtam lucri partem cõſignatam: pꝛobat tex.in.d.c.per veſtras.de donatio. inter vi.⁊ hec 40 opi.nihil mihi placet. ¶ I tem rinquantũ in.ij.q.iiij.pan tis pꝛincipalis allegat tex. in.d.§. illud.in authẽ. de equali. do. 1bi, dum dicitun collationis ratione habitura res pꝛo⸗ pꝛias,⁊c. ad pꝛobandũ qð in caſu puius l. dotis recupera te mulier ſit domina. Adde, qð ille tex. nil facit: quoniã, vt apparet ex eodẽ ibi, dum dicit ex alijs noſtris legibus, ⁊c. refert ſe ad.lj.⁊ in. d.l.vbi adhuc. ⁊d. l.in rebus. Ille autẽ non loquuntur, cum addotem: ſed cum agitur hypotheca ria ad bona mariti. Et ſi dicas, quomodo ergo tex. dicit mulierem habituram res pꝛopꝛias, ⁊c.cum hypothecaria non dominium ſed meram poſſeſſionem auocet:vt.l.ſi cũ venditoꝛ.3.de euic.reſpondeo, qð tex. intelligit res auoca⸗ tas foꝛe effectas pꝛopꝛias per adindicationem iudicis, de eis poſtea factam mulieri,ſᷣm foꝛmam. l.oꝛdo. C. de execu. 41rei iudi. C Item inquantum in eadẽ, qð plene ponit t de natura verbi, aſſigno. Aldde quod de eodem plene ponit Bal in.d.l. vbi.⁊ plenius in.cj.quid ſit inueſtitura. in vſibꝰ feud.⁊ habetur in.c.referentis.⁊.c.inter cetera.de pꝛeben. ⁊ in l. arbiter. 3. de diſtra. pig. Que pꝛobat, ꝙ verbum aſſi gno, actioni adiectum a iudice pꝛolatum, denotat ipſius actionis tranſlationem. Dum autẽ circa hoc vult, qd per bec verba, aſſigno tibi dotẽ, a iudice pꝛolata: in dubio in⸗ telligitur in mulierem tranſſatum dotis dominiũ. Adde iſtud notabiliter pꝛobari in.c.ſi quẽ.de ſentẽ. excõ. Cuius tex:dat nobis doctrinã, ſentẽtie verba intelligenda in po⸗ tioꝛi ſignificatu:niſi ſit ſententia afflictiua pene tẽpoꝛalis. 42,de penis.l. pꝛeſes. alias, ſi pꝛeſes. C Item inquantũ r in tertia.q.eiuſdem partis concludit poſt Cvn.in. d. l.vbi. qð mulier in caſu inopie agens hypothecaria non poteſt pe⸗ tere ſe immitti in poſſeſſionem omnium bonoꝛum mariti: ſed eatenus, quatenus ſufficit doti, ⁊ alimentationi mari⸗ ti, ac familie ex reditibus bonoꝛum, in que immiſſiio eſt fa⸗ cienda.ar.lj.in fi. C. cõmunia deleg.vbi legatarius hypo⸗ thecaria agens, nõ auocat bona omnia: ſed eatenus qua⸗ tenus ſufficit ad ſatiſfactionem legati. Adde, qð licet hoc etiam ſequatur Jo. And.in. d.ti. de donat. inter virũ. et in d. additione, que eſt ſub ver. ſed cũ mulier. Tamẽ ego hoc nõ credo verũ.⁊ moueoꝛ per tex.in.d.l.vbi adhuc. verſ.ſed ita eam.dicentis, ꝙ in caſu inopie conſtante matrimonio ita poteſt mulier agere hypothecaria, quemadmodũ ma trimonio diſſoluto:ſed diſſoluto matrimonio agẽs hypo- thecaria mulier poteſt petere ex pꝛimo decreto ſe immit⸗ ti in bona omnia hypothecata:cum hoc caſu non fiat im⸗ miſſio iuxta menſuram debiti, quemadmodũ fit, quando agitur perſonali:vt in authen.is qui iurat. C. de bon.au- tho. iudi.poſ.cum ſimi.vtj.pꝛobabo.igitur ⁊c. Quod au⸗ tem ita ſit, habetur ſentẽtia glo. in l.eum qui res agit here dum.C.de pꝛocur.⁊ in..ſi vero etiã quidam iurant.in au⸗ then. de exhib. reis.ibi volentis immiſſionem, que fit de agente actione hypothecaria, nõ terminari ad mẽſuram debiti:ſed eſſe generalẽ in bonis omnibus:ſicut generalis 7 bypothecaria actio. Bene tamẽ eſt verum in bonis que⸗ ſitis per maritum poſt factã immiſſionem mulieris, credi toꝛesalios mariti muliere potioꝛes foꝛe:vt in.d.l.vbi.in fi⸗ 4 nalibꝰ verbis. Circa hoc rquerit, an in ipſammulierẽ in- dex vno decreto trãſferre poſſit dominiũ eius rei, in qua facta eſt immiſſio occaſione dotis:cõcludens, qð non: quia Soluto matrimonio. 48 in ſolo pꝛincipe reperitur, qð vnico decreto rei debitoꝛis dominium in creditoꝛem tranfferre poſſit:vt in.l.fin. C.de iure dom.impetrã. Adde, qð hoc eſt verum: q non poteſt factum pꝛetoꝛis iuri derogare:vt in.lj.verſi. neq; enim. Sã. de fer. ſed de iure eſt, qð non per pꝛimum decretũ, ſed per ſecundum in creditoꝛẽ rei debitoꝛis dominium tranſfera tur:vt in.l.ſi fniita.. Jul. j. de dam.infec.igitur. Quinimo nõ poteſt ſtatim poſt decretum pꝛimum pꝛoceders ad ſe- cundum, ſed debet adhiberi quoddam tempoꝛis interual lum iudicis arbitrio relinquendum, iᷣm ſententiam glo.in lcum pꝛoponas.C.de bo.auth.iudi.poſ. Pꝛo qua eſttex. in.d..ſi finita..nõ autem.licet Innoc.in. c. dilecto. de ver⸗ bo. ſigni.dixerit tempus interualli eſſe ſpatiũ anni. ¶ Itẽ 44 in † quantum in.iiij.q. eiuſdẽ partis allegãdo Cy.in au« then.ſed cum.an cõfeſſio dotis recepte, quam facit mari⸗ tus matrimonio conſtante, pꝛeiudicet creditoꝛibꝰ ſeu ſibi. Adde, qð de ea hoc anno plene dixi in.l.ſi diuoꝛtio. de ver bo.obli. Ibi tamen dictis addo membꝛũ vnum, ſuper quo hodie cõſului in ciuitate Caſtelli, ſe; ibi, per me dicta locũ babere:vbi cõfeſſionem recepte dotis non pꝛecedunt do/ talia inſtrumẽta dotis pꝛomiſſe:vel alie pꝛobationes, per quas ipſam pꝛomiſſam efficaciter pꝛobari poſſit. Quoniã ſi he confeſſionem pꝛecedant, longa eſt dubitatio: an ad⸗ uerſus vxoꝛem agentem opponi poſſit non numerate do tis exceptio. Pꝛima enim opi.eſt, ꝙ non, quam ſequitur Pe.⁊ Cr.in.l.in cõtractibus.C. de nõ nume. pecu. per ca/ ſum illius.l.in ver. illis etiam ſecuritatibus, que poſt cõfe- ctionem dotalium inſtrumẽtoꝛũ, de ſoluta dote exponun⸗ tur. nullam exceptionẽ nõ numerate pecunie penitus op⸗ poni volumus ⁊c. Rationẽ autẽ huius deciſiõis, pꝛedicti doc. eſſe dicunt: quia maritus qui habet aliquem obliga⸗ tum ad dotem pꝛeſtandã:⁊ pꝛobare poteſt eum obligatũ efficaciter, poteſt agere cõtra eum:⁊ nõ habet neceſſe con⸗ ſiteri de ſoln.dotis, vt vxoꝛem reperiat facilius:⁊ vt ex eo: quia videatur liberalis: ex quo cõſitetur recepiſſe ante q; receperit:moueatur quis ad ſibi ſoluendũ. Ande ſiconfi⸗ tetur poſtqᷓ; eam vxoꝛẽ habet:⁊ pꝛobare poteſt dotẽ pꝛo⸗ miſſam:veriſimile eſt, qð ſibi ſolutum ſit:⁊ ideo ab hac ſolu tione exceptionis oppoſitione repellitur. Zlt vbi conſite⸗ tur anteqᷓ; videat vxoꝛẽ, ⁊ pꝛobare poſſit dotẽ pꝛomiſſam: pꝛeſumit᷑ conſiteri, vt eam facilius habeat, quam affectat: ⁊ vt ex eo:quia videatur liberalis:ex quo nõ confitetur re⸗ cepiſſe anteqᷓ; receperit, moueatur quis ad ſibi ſoluendũ, vnde ſi non eſt ſolutum exceptio opponitur.⁊ ita loquitur l.fi.ꝛ authẽ. ibi poſita. C. de do.cauta. ¶ Secũda fuit opi. glo.dicẽtis illum tex.debere intelligi vbi emanat tõfeſſio de recepto geminata:vt tunc non poſſit opponi, nõ nume rate dotis exceptio. Mouetar per.l.ſi mulier. C. ad Ael⸗ leia.que quidẽ nõ facit, ſed potius cõtra: quoniam vt per geminatam interceſſionem excludat exceptionẽ Aelleia. requirit Aelleianum biẽnium inter vtranq; interceſſionẽ lapſum. Mouetur ſecundo per texll.vnice.C.de plu.peti. ſed illa facit minus:quoniam non aliud vult, niſi qð exce- ptio doli que obſtaret cõfeſſioni pꝛime de recepto extoꝛte dolo creditoꝛis, non obeſt confeſſioni ſecũde emanãti ſine dolo. Et huius eſt ratio:qꝛ pꝛima cõfeſſio cui cauſam non dedit dolus, purgat dolũ pꝛime. arg.ꝙ metus cauſa. 3. de condi.ob turp. cau.l.ſi ob turpem. Mouetur tertio per il⸗- Lam.l.lege, cũ fidem. C. de non nu. pecu ſed illa etiam facit minus: quoniam dicit, quod ſolutio partis eius integri, qd eſt incõfeſſatum, excludit exceptionem non nu. pecu. in reſiduo.Et huius eſt ratio:qꝛ appꝛobauit ſoluẽs cõfeſſio⸗ nem pꝛecedentẽ de recepto facto, qð plus eſt, quam appꝛo bare per ſecundam confeſſionẽ verbalẽ. Qua enim ratio⸗ ne, vt facilius reperiat creditoꝛẽ mutuãtẽ inductus eſt ad confitendum, ſemel ſe recepiſſe, anteq́; recipiat: eadẽ indu cetura iterato:ar.j. de noua.l. doli. ver. diuerſum. C Ande tertia eſt opi.ꝙ poſſit opponi exceptio intra dies.xxx.vl⸗ tra autẽ, nõ.⁊ hoc dicũt ꝓbari ex.d..in cõtractibꝰ. in ſia e eadẽ. in vcr.ſuper ceteris. ſed lʒ iura nõ pꝛobant:quomiam finis.d.l.vt aliquid addat pꝛecedentibo intelligo in vxoꝛe, dum cõfitetur ſe recepiſſe dotẽ a marito, vel eius herede. dictus autẽ ver.ſuper ceteris.loquẽs de exceptione oppo nẽda intra dies. xxx. vt ptʒ ex illo vᷣbo, ceteris, excludit ca ſum cõfeſſionis facte per maritũ de dote recepta poſt con fectionẽ dotalis iſtrumẽti, quẽ ꝓxime ante poſuerat:vnde pꝛima opi.magis mihi placet per aſſignatã in ea rationẽ. dru ao —— udo. Roma.in pꝛimam Inſoꝛ part. Quam etiam ſequitur Joã. And.in addi.in.d.titu.de do na. inter vi.in rub.circa fi.⁊ hunc paſſum tene menti: quia quotidianus, et male tactus per docto. CItem inquan⸗ 4 5tum t in vij.q. eiuſdem partis concludit, ꝙ fructus ex do te, qui ſatiſtacto oneribus matrimonij, ſuperſunt: non pe nes vxoꝛẽ, ſed marito reddi debẽt, eo: quia fructus dotis debent eſſe mariti:vt..dotis fructus.&. de iure do.⁊l.pꝛo one. C. eo.titu Alias enim eſſet eius reſidui, quod ſuper- eſt, donatio, que etiam in reditibus dotis inter coniuges eſt pꝛohibita, ſi abſolute fiat: vt..ſi inter virum.⁊ll.ſi coͤue nerit.. de pact.doll.ſi quis per vxoꝛem g.ſi.ã. de donain⸗ ter virum. Adde qð iſtud videtur eſſe dubium:quoniam cenſetur in poteſtate ipſius mulieris foꝛe:omnes dotis reditus cõſumere in onera matrimonij:vt.dll. vbi adhuc. verſicu.ita tamen. in verbo, abutatur. quod gloſ.exponit, id eſt in totum conſumat. Et conſequenter videtur non poſſe conſtante matrimonio ſuperexiſtentium poſt per⸗ acta matrimonij onera redituum fieri repetitio: quia li⸗ cet illi non ſint conſumpti totaliter anno vno:tamen quod ſupereſt mulier cõſummere poterit in oneribus anni al⸗ terius. ¶ Pꝛeterea pꝛo hac poteſt allegari caſus notabi lis in.l. credito:§. ſi inter. 3. mand. volens id, quod rediti⸗ bus dotis poſt peracta matrimonij onera ſupereſt mari⸗ to, non debere reddi patri vxoꝛis. Ita ergo in pꝛopoſito id qð poſt peracta matrimonij onera ex reditibus dotis pꝛopter inopiam mariti aſſignatis vxoꝛi ſupereſt, nõ de⸗ bet reddi ipſi marito:vt vtriuſq; equalis ſit cõditio. Pꝛo Bar.tamen facit tex.no.iuncta glo.fi. in.l.ex anno.in pꝛin. 5.de dona jnter virum.dicens:qð cum maritus teneatur alere vxoꝛem ſecundum dotis quantitatem:yt in.l.ſi cũ do tem.ſ.ſi autem in ſeuiſſimo.&. eo.merito ſi vxoꝛi aſſignat in alimenta reditus alicuius fundi, id qð ſupereſt ex eis poſt peracta onera matrimonij maritus repetit:q in illo pluri aſſignatio eſt inualida. Ita ergo in pꝛopoſito cum dos in caſu inopie mariti aſſignetur mulieri ad duplicem cauſam. Pꝛima:vt ſit in dote ſua ſecura. Secunda:vt ex eius reditibus ſe familiamq; alat. Igitur eſt conſequens, vt id qð ſupereſt ex reditibus poſt peractam alimenta⸗ tionem, reddatur marito, quaſi in hoc pluri nõ pꝛocedat aſſignatio ipſius dotis.per.d.l.ex anno.que ad hoc eſt no⸗ tabilis.y acit etiam.l. Lucius.a te peto.j.de lega.ij. Ibi enim eſt expꝛeſſum, qõ ſi eſt aſſignata alicui certa quanti⸗ tas in certam cauſam conſumenda, ea tamen ad finem re⸗ ducta, ſi aliquid ex aſſignata quantitate ſuperſit, eſt red⸗ dendũ.ita hic:cum ipſa percipiat dotis reditus in hanc cauſam:vt matrimonij onera ſuppoꝛtet, qð eo peracto ſu⸗- pereſt: reddi debet. Et quia ad vtranq; partem foꝛtiter ſtringunt rationes:igitur pꝛo nũc me non aliter determi⸗ no:ſed cogitandum relinquo. Cum tamen ex reditibus rerum a muliere anocatarũ iure hypothece poſt peracta onera matrimonij, aliquid ſupereſt: qð illud marito red-⸗ datur, videtur pꝛobari notabiliter in. l.is cui.§. queri po⸗ terit. in verſi.quinimo.j.vt in poſ.leg. Sed in contrarium foꝛtiſſime ſtringit.d.l.vbi. in verbo, abutatur. qò quidem ſignificat non ſolum conſumptionem redituum, iuxta ex⸗ pedientiam boni viri arbitrio faciendam: ſed etiam iuxta ipſius mulieris voluntatem pleniſſimam: vt. l.plenum.§. 45 pꝛetoꝛ..pe vſu et habita. Item inquantum t innona queſtione eiuſdem partis determinat, qõ marito recupe- ranti diuitias, non debeat dos reddi, que per vxoꝛem ab eo pꝛopter inopiam fuerat auocata:et hoc duplici ratio⸗ ne. Pꝛima:quia vbi caſus ſuperueniẽs, qui ab initio exi- ſtens impediuiſſet actum geri, tẽdit ad eundem finẽ cum acto geſto:nõ debet ex eo induci eiuſdem actus retracta⸗ tio:vt.l.verbis.j.ad leg.Fỹ alci.⁊ inſti.de leg.in§.ex contra⸗ rio.⁊ qð no. Dy.in.c.factum legitime.de regu.iur.lib.vj.et quod habetur in.l.pluribus F.⁊ ſi placet.de verbo.obliga. Sed diuitie ſuperuenientes tendũt ad eundem effectum cum actu geſto, ſcilicet aſſignatio dotis:quia ad mulieris aſſecurationem: igitur zc. Secunda per tex. in. ſciẽdum. §. ſi. S. qui ſatiſd.cog.vbi eſt expꝛeſſ um, qð cautio ad quam pꝛeſtanda, quem aſtrinxit ſua inopia, nõ retractatur pꝛo⸗ Ppter ſuperuenientẽ locupletationẽè. Adde, q q;uis iſte ra tiones videãtur coloꝛate: a pꝛo eadẽ opi.facere regulã le⸗ gis, fancimus. C. de admi. tut.⁊ l.non enim. ats nec enim.j. de iti. actuq; pꝛina nibilominus Bald.: Ange. determi⸗ nant bic cõtrarium ea ratione:quia reſolui debct ipſa re- 49(Item inquãtum circa finem quarte qu ſtitutio, cuius c auſa, que fuit mariti inors non cauſain. Ad hoc. a.de Gzaſänu drea a9 imo Joan Andl.in titu. de dona inter diru Ifullo.Quo tione, que eſt ſab verſi quid ſi muler refer an dim dddi. vir.refert opi.dicentiũ, qð ſ uperuenientitus: las, qui iure ad maritum redeat dotis dom dinitijsipſo „otls dominiũ, eo: quia ſublata cauſa, que dominiũ ſibi abſtulit debe f dinadet ri in dominio ipſo iure, ar.l. 2 Lntegra, 9ruec das, redind Keſen nrnsderclraliran per tex.l.fi. C. de ſen. paſ.⁊ melioꝛem in. lj waü verid de cur. furio. Ibi enim eſt erpꝛelſum quod acmnandn ſui patrimonij,quam quis perdidit ꝛopter minütrio res, recuperatur ipſo iure pꝛopter ipernennahd m noꝛum. Ita igitur in pꝛopoſito admimiſtratio a ando latam in vxoꝛẽ perdidit maritus pꝛopter eins ma ri res in conſumendo pꝛodigaliter patrimoninn adsm tur ab eodem per ſuperuenientes in eo bonos 3 Leipes ca conſeruandas diuitias, quas queſinit. Bon 4 KSch d.l. verbis. ⁊.d.§. ex contrario. qnoniam ratio Uornnen non eſt illa, quam dicit Bar. ſed ea conclitio ſupenn i cum ſuperueniat in fauoꝛem agentis:yt ibip Aten debet inducere eins odium ⁊ detrimentumc deß uni fauoꝛe. cum ſuis ſimi.Et ſic inpꝛopoſtto diuitie ani dunt ad fauoꝛem⁊ commodum mariti debent 6 1 uoꝛem operari circa dotis recuperationem: non an 1 detrimentum in denegando ſibi illam.zitaadilg iun 3 ſpondet Bal. in. l. ad comparandas. C.man, Chob 8* tex.in.d.H.ſi.l. ſciẽdum. q ibi ſolum tractar derttratn ne cautionis pꝛopter ſuperueniẽtes diuitiastcana na ctatur etiam de recuperatione perdite adminiſtatoi q5 debet recuperari ꝓpter ſuperueniẽtes bonosmores ⁊0iuitias:vt in. d l.j. ver. et tandiu. de cuius verſidecina tione per Bar. in.l. is cui bonis. de verbo. oblig tidin — * 47(. Item aduerte: quiaſtat dubium, nunquidnrin caſu inopie agenti ad dotem recuperãdam poſſttten excludendam maritus offerre idoneam cantionenta munis enim Legiſtarum opinio eſt qð non,eo: qviana debet arctari poſſe mulier, vt in re, que ſibieſttam ginis pꝛeiudicij, ſubijciat ſe fragilitati cautionis ad Tral I.qui ita..j. Diroꝛ tamen:quia tex.in.d.per veſtras ji detur dicere, qò maritus agens, ſi ei obiſciatur exepto inopie:poteſt illam repellere pꝛeſtãdo cautionemicdoneã vel quam poteſt:aut mulierẽ arct are, vt dotem conſgnet penes mercatoꝛem ad licitam lucri partem. Andenotan⸗ dum, qõ vbi eſt alternatiua iuris: huiuselection aſudu bij committitur ius dicentis arbitrio:vt no.glodeyita c honeſta. cleri.c. a crapula. Et plene no.in.lquicunq;ctlſi fugitiui. C. de ſer. fugi.lj.õ. expilatoꝛes.j. de effractoacy Ppilato.per. Bar. Qui quidem iudex ym docto. ibidebtt cum cautio offertur: tunc facere, vt mercatoti conſigno tur. Sicut ergo vult tex.qð maritus agens eiusintento nem iuuare poſſit oblata cautione idonea:ergomultons gis per hanc viam iuuare poterit dotispenes ſeretito/ 43 nem. CtAltimo inqnãtum in.vj. q.ij.partis pꝛincipis concludit actionem, ſcilicet ex ſtipulatu ad dotem fec perãdam competentem extraneo eſſe bone ſidei, per i in l. vnica.S.⁊ vt plenius iuncto.. ſed ſi non ignoꝛemus( de rei yxo.hoc modo.qꝛ in.õ.et vt plenius. dixeratacid nem ex ſtipulatu competentem ad dotem, competereſii mulier dotem det, ſiue pater, ſiue alia pꝛo ea perſonauſe extranea.⁊ poſtea in. ſed ſi non ignoꝛemus. dicit eam 4 ctionẽ de qua in..⁊ vt pleniꝰ. dixerat eſſe bone ſdei de, quod in hoc errauit terribiliter: q ille ſ.etvt plenins loquitur de actione deſcendente ex ficta ſtiprlationogn tamen in fauoꝛem extranei dotantis non fingit lex 6 ceſſiſſe:vt in ea.§.accedit.vnde nõ poteſt loqui de aun ne ex ſtipulatu competenti extraneo:⁊ ſic loauith d ne de illa, que competit mulieri. et dum dicit te.xe 1 dani ea perſona, ⁊c. Heceſſe eſt pꝛopter pꝛedictam rationen df telligi de alia perſona, que dotẽ pꝛo muliere dat: efii n donando expꝛeſſe vel tacite:qnod eſt coipſo,us— ſtipulatur reddi:vt in.dH.accedit. vnde verioꝛe eahnt 1 quam tenebimus in..ij.⁊.. de diniſione: S. oceẽ᷑a er Bar. competentẽ extraneo eſſe ſtricti iuris.dic zuhiehe spin TI 3 adSd. cipalis ipſe concludit per legem, Seia. in prin aet . 13, 7. vnie crecitoꝛib leia.qð confeſſio facta per debitoꝛem vn 3 prei cicium 1 ſoberles I un coün wwäteintenteye 8 ätmeinteh rdiad adernäpſne, rdlats fose eror. — lataimaajyn Se suimmis laberedat trcſe atrsandhue rcun quenſeautte Pand⸗ pinaſtenäunitlectm puat oſlti ummaiiotunbabitene wondicewientä deotcre ſtardotsreenperzdi alte dtas Etbuiuseſt rtodll nen famter übſegneniact rurlflimmeritaſätſic eliparronus ſüiertefanen Chocxeodem ecuncumän berdes nõpoſſe perberecte ſtti, antequam adeatury tiratouizerberecariocon couent adtone, guanon ſ erſtcſcdſ erberedtio ſdeg ſſierteſtanento debollbe ünm finelectun aduerüsg recleenoscrcdtonsacioes ritas hercctttiscteninan dilsatberatarjscratonn rinſexqubuseauſsinpoſf üsſöens ufimxcbig rum uthrin nün achopeng datone n ſawäi onmodunnana e7 wooſpne vpꝛeiudicium alterius ereditoꝛis, non pꝛobat. Adde, ꝙ ahreincmana Specu iin titu. de oblia ſolu. ſin verſi. ſed quid ecce.argulin graui.õ.j. ad Sillan.lreſcripta,. de ñid inſtru..ſ. õde interrog.acta c.ſicut. de teſtib.quod eſt notandum:quia quotidianum. Summarium..G Inopia viri cauſata ex exheredatione paterna: an operetur in caſu huius legis dotis repetitionem anteᷓ bereditas adeatur.. Creditoꝛes hereditarij, quod non poſſunt agere aduer⸗ ſus beredes, anteq́; bereditas adeatur. ⁊ nu.3. ⁊7.5. Exbheredatio filioꝛum conſirmatur ex ſubſequenti adi⸗ tione. 4 Judex creditoꝛe inſtante poteſt terminum pꝛeſigere be⸗ redi ad adeundum. rdeäle R 6 Intellectus Rogerij placet Bartol. et ab omnibus te⸗ netur. Hereditas iacens, an poſſit inchoare pꝛeſcriptionem re- rum incoꝛpoꝛalium,: pꝛeſcribere contra creditoꝛes here/ ditarios. Arca dotis recnpen 1 3 Creditoꝛes hereditarij, ꝙ non poſſint agere aduerſus hereditatem iacentem. ad conpxxntsee HꝗActio de dote,an naſcatur conſtante matrimonio, q́uis ( ma inefficax: ⁊ nu.it. ſeq. pter ſupernenütsdin 3 10 Actio tutele eſt actio generalis. n rari ppter ſupennnite liver etandu emien nliscuibonis denehnät gittarumopinidet ime ſe mulier ptinnequeſti int ſe fragilitati caninai oꝛtamen quiatexinden. maritus agens, i aohit mrepellere pꝛeſtäclemn 2 aut mulierè arctareytde im adlicitam lucriparime ternatinaiurisbuirset ius dicentis arb triotme crapula Etplenenoinl rfugi.5.rpilsoraidi Qui quidem incex indt tur: tuncfacere,ſtmanar pult ter. qd martus gdsd toblata cautponeionan mianarepotentdotköonn . dato ¶ Inopia eueniens S 1 exhere eex exberedatione, dici tur eſſe euidens ex die adite hereditatis ſecundum intel⸗ lectum, quem ſequitur Barto. CMot. in.§.ſi exberedato. tpꝛimo ſecundum intellectum Rogerij ⁊ cõmunem, ino⸗ piam mariti oꝛtum habẽtem ex exheredatione paterna, non dici euidentẽ adeo:vt ex ea cõſtante matrimonio cau ſetur dotis recuperatio, antequam adeatur patris here- ditas. Et huius eſt ratio:quia exheredatio confirmatio- nem ſumit ex ſubſequenti aditione, qua non ſecuta, irrita tur:vt. filium. verſicu. ſed ſi exheredatio.j. de contratab. aſi patronus..ſi ex teſtamento.j.de bo.lib. cum ſimilib. Mo.ex eodem ſecundum alium tintellectum, aduerſus heredes, nõ poſſe per hereditarios creditoꝛes: actionem inſtitui, antequam adeatur patris hereditas. Et huius eſt ratio:quia exheredatio conſirmationem ſumit ex ſub/ ſequenti aditione, qua non ſecuta, irritatur: vt.l.ſilium. verſic. ſed ſi exheredatio.j.de contratabu.⁊.ſi patronus. .ſiex teſtamento.j.de bo. lib. cum ſi. ¶ HNot. ex eodem ſᷣm alium † intellectum, aduerſus heredes non poſſe per he⸗ reditarios creditoꝛes actiones inſtitui, anteqᷓ; adeat᷑ he- reditas. Hereditatis etenim aditio, illa eſt, que heredes obligat hereditarijs creditoꝛibus:vyt.l.apud Julianum. in finj. ex quibus cauſis in poſſ.j.de actio.⁊ oblig.l.ex ma⸗ leñcms.5.heres.z⁊ inſtitu. de obli.que ex quaſi contractu.;. oinqnätum inwicos 4 peres. cum ſimi.(In tex. ex die adite hereditatis inci⸗- em, ſcilicet er tcpim tentem extraneveſet 3 Jenius uncoof ltin 9 ceſſeeſtpo 5 wii ſonaque dc rch cih t nin⸗ tnelxrorinuig s in. Alup,, piat dotis exactio ⁊c. Quod ſi nimium heresadire diffe⸗ rat, poſtulante creditoꝛe, pꝛetoꝛ ſibi ad adeundum termi num pꝛeſiget:vt ſupplet hic Dy. argu.j.de keredib.inſti. Lſi quis inſtituatur.la grande.j. de cur.bo. dan. lj.z. l j.j. de de ſucceſſo.edict.cum ſimilibus. ¶ In gloſſ.ſuper verbo, de dote.ibi ante tamen quam adiretur hereditas, ſolu⸗ tum eſt matrimonium c.Et pꝛopter hoc repꝛobat hic iſtum intellectum gloſſ.quia ſi ante aditam hereditatem ſolutum eſſet matrimonium:tunc dotis actio oꝛtum cape ret exdie ſoluti matrimonij. S. eadem.l.ij. cum ſimilibus. non autem ex die adite hereditatis ſoceri, cuius contra⸗ rium vult heclitera. Sed tu defende gloſſam quia tex.nõ dicit actionem pꝛoduci eꝑ die hereditatis adite:ſed dotis exactione.vnde pꝛopter hoc intellectus gloſſ.poteſt eſſe bonus. ¶ Secundus vero intellectus gloſſ.fuit ad iſtum textum in.l.pater.j.de dote pꝛelegata. dicentis, quod hic conſtante matrimonio agebatur per nurum ad dotem cõ tra heredes ſoceri:quoniam contra illos nurui etiamcon ſtante matrimonio ad dotem actio nata eſt cum effectu exigendi:vt pꝛobatur in dicta.l.pꝑater. in verſi.ſed ſi pꝛius, quam legatum. Sed certe ille non obſtat: quoniam poteſt intelligipꝛimo ſecundumn Aʒonem, quod ibi recupera⸗ Soluto matrimontſo. 6 7 uit nurus conſtante matrimonio dotem de facto: vel mẽ⸗ lius quod recuperauit ex inſtis cauſis. que habentur in.j. quamuis.cum ſequen, S. eodem. ¶ Zlllego ſecundo text. l.ſed ſi pꝛo dote.verſicu. ſed cum conſtante matrimonio.j. de lega ꝓꝛeſtandis. Sed certe nec ille obſt.quia tex.ille lo- quitur conditionaliter, dicens: ſed cum conſtante matri⸗ monio dabitur actio, ꝓuta in caſu inopie: vt in pꝛinci.bu⸗ ius legis. Quod autem, de dote actio cum effectu exigen⸗ di, nurui conſtante matrimonio contra beredes ſoceri, nõ ſit nata, eſt expꝛeſſum in.lij. in pꝛinci.j. de dote pꝛelegata. ¶ Anqe tertius intellectus ad.6. fuit gloſ.in pꝛoxi. alle⸗ gata.l.ij.in pꝛinci.volentis, hic nurui aduerſus ſoceri, pꝛo dote, heredes competere actiones ex teſtamento: puta, q ipſa dos ſibi pꝛelegata erat: ⁊ ideo expectatur heredita- tis aditio. Seſt iſte ſimiliter non bonus:quia tex.pꝛeſup⸗ ponit mulierem bhic agere actione de dote, nõ actione ex teſtamento, ſecundum Bartolum. Poteſt tamen defen⸗ ſari:quia quamuis dicat, mulier agat de dote ⁊c. Hon ta⸗ men dicit actione de dote, ſed agi de dote, id eſt ad ipſam dotem actione ex teſtamento.vnde vides, quod pꝛimus intellectus et tertius omiſſo ſecundo ſatis pꝛocedere poſ⸗ ſunt. ¶ In eadem ibi, quod nõ placet ac. quamuis dicat r gloſſatoꝛ hunc intellectum Rogerij nonplacere ſibi:ta men Barto.placet.⁊ communiter tenetur. ⁊ illumdecla⸗ ra pꝛout dixi in notabilibus. ¶ In eadem ibi, non ergo ante currit contra eam pꝛeſcriptio ⁊c. Firmat † ergo no⸗ tabiliter gloſſ. quod quemadmodum hereditas iacens non poteſt inchoare pꝛeſcriptionem rerum incoꝛpoꝛaliũ: vnde non pꝛeſcribitur in perſonalibus contra creditoꝛes hereditarios. Bald.autem tenet hic contrarium per tex. in l.ſi ſeruus hereditarius.j.de diuer.⁊ tempo.ꝓꝛeſcript. vbi ſecundum eum non videtur expꝛeſſum.⁊ ad hanc glo. reſpondebat, quod hoc contingit pꝛopter exberedatio- nem flij,de qua in litera: qua pendente non poſſunt ad⸗ uerſus inſtitutos per hereditarios creditoꝛes iudicia in⸗ ſtitui:alias inchoari:vt.l.ſi quis libertatem. 3.de petitio. heredi. ¶ Sed certe gloſ.dicit verius.⁊ foꝛte in lectionũ diſcurſu Bald. non aliter aduertit: quoniam dicta ſi ſer uus.loquitur in caſu contrario, ſcilicet an aduerſus here⸗ ditatem iacentem poſſit pꝛeſcribi: de quo ibi.⁊ in.l.ſi ſer⸗ uns hereditarius.j.de ſtipu.ſeruo.⁊ in.l. ea que.C. de tem⸗ po. in integrum reſtitu. Quod autem gloſ.verum dicat: patet:quia impedito agere non currit longiſſimi tempo⸗ ris pꝛeſcriptio: vt.l.j.ad finem.C.de anna.except.z⁊.l.cum notiſſimi. ã.illud.allegata in gloſ.⁊.l.j. ad finem. C. de bon. mater.⁊.lij.ã.in omnibus.a.de iud.cum ſi. Sed heredita⸗ te t iacente impediuntur creditoꝛes agere: quia aduer⸗ ſus eam non poteſt iudicium inſtitui, niſi quo ad interpo- ſitionem pꝛimi decreti:vt regula patet in.l.iiij..toties.j. de damno inkec.in.l.is cui.g.ceſſatum.j.vt in poſſeſ.lega.⁊ exceptio.in.l.cum debitoꝛis.C.de iudi.igitur kc. ¶ In ea. quando t autem naſcatur actio de dote ⁊c.gloſ.hic/⁊ in.j. ex placito.C.de rerum permu: inſtitu.de actio..fuerat. ⁊ in dicta.l.cum notiſſimi..illud. et in.l.ſi rem..omnis. 5. de pign. act.⁊ in.l.iuriſgentiũ.ver.vt puta.⁊ ver.itẽ Mar⸗ cellus. 3. de pact. in.l. auia. C. de iure do.⁊ in. d.l.pater. de do ꝓꝛelega. in.l.z ſi alia.j.de bo.dam.variauit in hocdu⸗ bio, an actio de dote cõſtante matrimonio naſcatur qᷓ;uis ſine effectu exigendi:⁊ quidem pꝛo parte negatiua quam ſequitur hic Barto.videtur tex.in illa..ij.de dot.pꝛeleg. dum dicit:quod ius actionis de dote conſtante matrimo⸗ nio nullius momenti eſt:⁊ ideo nullum legatum iure eius actionis tali tempoꝛe per ſocerum nurui factum. Sedre- ſponde, quod ibi vult nullum eſſe ius huius actionis quo ad effectum exigendi:⁊ ita ſentit ibi gloſ.dum allegat.l.j. C.ſi dos conſtã.matrimo.⁊ ſic non negat quominus actio ſit nata. ¶ Secundo facit:quia videmus actionem tutele non naſci, niſitutela finita: ⁊ tamen eſt certum eam finiri debere. Et huius eſt ratio pm Rayn.de Fᷓoꝛliuio: quia cũ ex multis capitibus naſci poſſit:quia ex multis modis tu toꝛ obligatur:ideo ante non naſcitur:quia incertum eſſet: ex quo capite naſceretur. Ita pꝛobatur in.l.ita finita. et.j. ſi tutoꝛ reipublice..fina.cuml.ſequen.j. de tute.⁊ ratio.di ſtrahen. Ita ergo in pꝛopoſito actio de dote non nafcitur niſi ſoluto matrimonio:quãuis certum eſt eum ſolui debe re. Quoniam cum ex multis capitibus naſci poſſitſi inte- rim naſceretur, incerti eſſemus, ex quo capite. Sed certe § N 94e † 1r ₰ —*—— udo. Roma. in pꝛimam Infoꝛ. part. ad hoc reſpondetur, quod allegata ratio nõ coneludit ad caſum.nſia.d..ſi tutoꝛ reipublice. qnia nõ refert ex quo capite naſcatur:duntamen equipolleant ipſa plura capi⸗ ta:vt.l.quod ſi dubitet.j.de acquiren. hered. l. Sallus.. ⁊ ſi quid tantum.cum ſi.de libe. poſthu. C Pꝛeterea ſe cundum hoc ſequeretur, quod durante cura furioſi:non naſceretur actio contra furioſi curatoꝛem:quia cum naſci poſſit ex capitibus pluribus incertum eſt interim ex quo capite naſcatur. Sed hoc eſt falſum: vt in x.niſi finita.. cum furioſ.igitur ⁊c.C Ande ratio dicte..niſi.⁊.d.l.ſi tu⸗ 40 toꝛ. eſt: quia † actio tutele eſt actio generalis: vt l.pꝛo ſo⸗ cio.⁊ plurium complexiua:vnde voluit lex naſci tutela fi⸗ nita, ad hoc vt ipſa vna ⁊ generalis omnia male admini, ſtrata complectatur: non autem naſci ea conſtante: quia cum tũc in ſingulas res male adminiſtrationis tutoꝛ obli getur:vt.tuto:em:qui tutelam.j.de adminiſt tut. In ſin⸗ gulas cauſas naſceretur.⁊ſic voluit lex aufugere plurali⸗ tatem natiuitatis. Tertio ad idẽ: quia videmus actio nem pꝛo ſocio non naſciniſi ſocietate finita: vt concludit glof in.. tandin. C. pꝛo ſoc.⁊ tamen eſt certum ſocietatem debere ſiniri: quia nulla ſocietatis in eternum coitio eſt: vt.ð. pꝛo ſoc. nulla. Ita ergo actio pꝛo dote non naſcitur, niſi ſoluto matrimonio, ꝙᷓuis certum ſit matrimoniũ de- bere diſſolui. Sed ad hanc reſponde, pꝛout. S. dixi ad ca- ſum. Lniſi.⁊.. ſi tutoꝛ. quoniam ita gencralis eſt hec actio, ſicut ⁊ illa:vt.d.l.pꝛo ſocio.¶ In partem vero raffirmati uam, videtur pꝛimo tex. cui non eſt dare reſponſum in.l.⁊ ſi alia j.de bo.dam.dicens:quia humanitatis intuitu ſolu to matrimonio naſcitur actio pꝛo dote mulieri:cũ illa de⸗ poꝛtata fuit eo cõſtante.⁊ humanitas legis cõſiſtit in hoc: quia ſi tempoꝛe depoꝛtationis actio fuiſſet nata„illa fuiſ⸗ ſet publicata, pꝛout cetera mulieris bona:vt in.ldepoꝛta toꝛum. C. de pe. cum ſi.vnde lexpie mulieri fauens vult, ꝙ naſcatur poſt depoꝛtationem ſoluto matrimonio:qꝛ tunc illa ex depoꝛtatione non publicatur ex regula habente,ꝙ ublicatio bonoꝛum nõtrahitur ad poſt queſita:vt..ſi ti⸗ bi mandauero.. is cuius bona. S. manda.⁊ ita declaro il⸗ la verba illius legis quoꝛum intellectum gl.ibi ignoꝛauſt. Si ergo ſpeciale eſt hoc caſu pꝛopter pꝛemiſſam rationẽ, quod hec actio naſcatur ſoluto matrimonio:ergo in con- trarium regulariter eſt ius commune. Secundo: quia pendentia conditionis omnimodo extiture non ſuſpẽdit natiuitatem actionis:vt l.ſi pupillus..ſi ſub conditione. j. de noua. Sed hec conditio, quamin ſe tacite habet actio de dote, ſcilicet ſimatrimonium ſoluatur, eſt omnino exti tura, vt ex ſe patet. igitur. Et licet ad hanc rationem nitã⸗ tur reſpondere Dy.⁊ Bar. dicentes, ꝙ imo incertum eſt, an ſit omnino extitura:qꝛ poterit mulier cõmittere adul- terium:⁊ cõſequenter dotem perdere:yt l.ex conſenſu. cũ ſi. C.de repu.Reſpõde:qꝛ bec adulterij commiſſio nõ im⸗ pedit natiuitatem de dote actionis:ſed eam inſtitutã re⸗ pellit ope exceptionis:vt rei iudicate.Sj.. e. ¶ Tertio ad idem tex.in.lnam ſi cum moꝛiar.⁊I.quodſ ea.3. de con di. indeb.vbi conditio, quam certum eſt euẽturam, ſed in⸗ certũ, quando euentura eſt, equiparatur alteri conditio- ni, que eſt omnino extitura:ſed alia conditio ommnino exti⸗ tura, nõ impedit actionis natiuitatem:vt ſupꝛa.⸗.qui ſub conditione.ergo nec hec cõditio, que ineſt doti, quam cey tum eſt extituram:licet incertum quando, habet impedi⸗ re. Quarto ad idem text.l. Julianus in.iſ.. ij.reſpõ.S. de condi. indeb.vbi illud ſolutum, quod certum eſt futurũ eſſe debitumlicet incertum ſit ex qua cauſa ſit futurũ de/ bitum non impeditur retineri ex incertitudine, que exti⸗ tit tempoꝛe ſolutionis:quia ſufficit,; in alteram cauſam certum ſit futurum illum debitum. Ita ergopari ratione in pꝛopoſito non impeditur nationĩs natiuitas:qᷓ;-uis in- terim incertum ſit, qua ex cauſa in futurum inſtitui poſſit duntamen certum ſit, ꝙ ex alia cauſa in futurum inſtitue/ tur. CQuinto ad idem generalitas legis hec actio.j.co. CSed aduerſus banc concluſionem foꝛtiter refragatur concluſio Bar. in.ita ſtipulatus la grande jde ver. obli. volentis pendentiam diei ſeu cõditionis certe, an: ſed in- certe, quando impedire natiuitatem obligationis ⁊ actio nis ꝓper gl.in omnibusãjj. de reg. iu. Que firmat hanc con cluſionem, pꝛo qua vicit eſſe caſum in.. vnica. C.vt act. ab her.vbi ex pꝛomiſſione decẽ poſt moꝛtem meam:vel ſi mo riar.vel cum moꝛiar:incipit naſci obligatio ⁊ actio contra 2 heredes pꝛomittentis.ergo tem. tionis vel diei, actio ſeu bigarancheſch ntieeinsczs ſeu conditio, que ineſt doti, eſt huiuſmocdii artaſed reſpondeo ad pꝛedicta, opi. hec falſa eſt c.(Sed pꝛeſſum in.l.ſi quis ſpoponderit. CQ.de Agrgſe d umex, vbi eſt expꝛeſſum ex pꝛomiſſione habente diem edmnt. tionem huiuſmodi,incipere obligationem vpe condi, — C. 4 „ de tex.in.d.l. vnica. C. vt act. ab here. debet intelligi 1 3 tentis, per. d.l. ſi quis ſpoponderit. uendundyn pꝛo declarationem.d.l.vnice. Nec dicas differre 9. 4/ fiat per verbum poſt moꝛtẽ:vel ſi moꝛiar:vel c quoniam omnia hec eiuſdem ſunt effectus:y contrah.⁊ commitl ſcrupuloſam. inſti.de innteſt moꝛtem.⁊ in.l. quodcunq;.§. non ſolum j. de verb düen lice li paſſu:quicquid dixit Bal.in.l.vnica. C.t Aarh Hec autem opinio, ꝙ actio pꝛodote conſtante matri nio naſcatur, videt᷑ eſſe de mente tex. inlicum wotiſnne illud.C.de pꝛeſcri.xxx.an.dum dicit actionem den iſ pꝛeſcribi, niſi poſt tẽpus, quo dotis redditio peti utiſ Notandum enim, quod non dicit: niſi poſttem ſ actio de dote nata ſit, quaſi tacite velit actionem 3 d conſtante matrimonio naſci:ſed ad iſtam engenänn 5 poſſe, niſi ſoluto matrimonio inſtituii.:⁊ iſciingnisn f glo.in.l.j.C.de repu.dum dicit, ꝙ dotis exacti conm matrimonio ipſo iure non competit: vnde yilt tacit 4 nuere, ꝙ actio ſit ipſo iure nata. Et ad idem textino u rebus.g.omnis.ibi, dũ dicit: ex quo mouere actionsxy terit ⁊c.vnde innuit, quod tempus ſoluti matrinanim inopie, non eſt pꝛeñxum actionis natiuitati ſedes ar citio. Et ad id quod de bereditate iacente dixi jiʒeniiſ quis inſtituatur. la grande de here. inſtia qnodnctyi, il. fi.C. de teſta. manu. Summarium. & Satiſdatio de dote reſtituenda ſoluto matrimonio Ppꝛeſtari poteſt. Dilationem a lege qui habet miſerationis cauſa ſtica re tenetur:⁊ talis dilatio denegatur ſatiſdationem reſts re deneganti. ⁊ nu.z. nt 4 Dilatio inducta miſerationis cauſa, licet denegetur ſa 60o+ 9„ 8„.. ſicuem 10 Aaritus debet ita verſari in rebus dotalibus, ſielt tiſdationem pꝛeſtare non valenti:operatur tamen ꝙcon demnatur deducto interuſurio medij temporis:: qydùũ ter fit deductio.nu.i6.z ſeq. Limitatio ad regulam.l. eum qui. 3.deiureiur. 5— atio facta inter cõiuges de ſeruo, vt manumittatn. valet. Caut o quam quis pꝛeſtat de alterius bereditate redten da, valet. Maritus cogitur pꝛeſtare vxoꝛi cautionem de redden do, quod confequetur de bonis dotalibus ſerui nonins numiſſi. 2.„ lnz Culpa in alienis coercenda eſt:licet in pꝛopꝛijs ciipäct fuis, ſi bene agat.. 4 Laudem aut vituperationem ab ijs que a natura non meremur. inſunt, . 12 Compenſatio, quando babeat locum in dotis iudicio: 1 remiſſiue.— jaͤremh Dolofo non conceditur beneſicium dilationis rem. quam doloſe verſatus eſt. 15 Resreſtituenda, ſi non apparet ‚ſiobligatus ad Vüin tionem non ſit in dolo, non ſuccediit ſtatim oblis⸗ eſtimationem.⁊ vide nu.zt. . 7 i. 17 Reditus annui, quod computentur inter inmobi 16 Interuſurium mecdij tempoꝛis, quod cauſet ius 19 Lucrum ceſſans ſeu interuſurium medij rem depitam. di rein debitam jtempors unn „nen—vonit vndecim do cauſet actionem?⁊ nume.20.⁊ ſequen. ponity concluſiones. ꝛnu ſe⸗ Et qnando cauſet actionem ad repetendum 1 4 ms e, nendenee, lntmnüchnhung gun auli Lecragriqgodincpln, r anſaltin potet Irein ontematr ſch mrirtterviciätdh detnirineſerekttmtoromch beniperwmerrnüſchan en faczewertdonatiKrdum niaäninitrWonemetdit indotaibusquiscktiſſte quiteetur adreſttutotem vefeinmnoncoſecuitregd. ofchuisoubumſtacifam martverigereſcticätinen dvjin pein tamenmatrinon Kdoſepeti CRoſecundo qu demiſerzroniscauſa oncdſe onispreſtandeAdidema noonieaſ cum auté de ſadeſone Odondusadie, denrhirrei, 4 h nee adenegatnſc detarenolentiuoniamconce inpi irumrimt ran Cun uun catoniscauſädenegarideh Kneſtetonennonprckan matſoljentundehſtn 1 dzeſtdong mädetuentuntenſiri ſinadmaai fdoten l ddencamſ denl RfMalch Nadga Mauadeinreiupo nn nuntändmmſ ſrondenſe tsmdl rüidſtannenuttt V ddwrohl rauisſnlr d dengron Ad Toll 8 4 bii 4 domittone ſdonin nlmie die aag. inpoſt mortäel ſn 1 u MA * Untep Dnodcunq; 6 Non(NE nee dirent gt gidn 4 inio,ꝙ Blin 9 AcCtlop. 9 dekeſeden mitan refirumactionsnetuth vocdeberedttgeiunnn lagrandedehereinn manu. — 4 mmariun edote reſtituendaſolh e qnibabet miſergtois dilatio denegatur ſtſch „ 4 44 niſerationiscauſa, renon valentioperatré 3 interufuriomeciſtee 46.Tfecc. nlam leum quisdelunn ercoinges deſenvoftie⸗ preſttdeateristnd dreſtere troi atnn tur debonssdoralte 1 dercendckkltin 8 a verſari n brsdyihe chanb, — erationem biß poxi ndo habeat loemmwd jatdiſttolb trrberctimnitte nseſt. xru pr,e b nauutiun ), enuat Ernus com tencoh ji foas ſust jtempol ter Trünn ii vn iran— zuacg T 20* 7 randhn 5 Soluto matrimonlo. 50 29 Maritus obligans generaliter bona ſua in tali obliga⸗ tione:an veniant bona dotalia: 0 Locatio facta per maritum de omnibus bonis ſuis: an compꝛebendat bona vxoꝛis:— Jus vtilis dominij, quod tranſferatur eꝝ locatione longi tempoꝛis. Libellus in materia huius.§.qualiter foꝛmetuõ. 3 Termino ſubꝛogato a partibus loco termini legalis, pẽ⸗ 3 dente, poteſt creditoꝛ a debitoꝛe exigere cautionem ido- neam de ſoluendo. 34 Bror conſtante matrimonio: an poſſit exigere a marito ſatiſdationem dotis reſtituendeꝛ?⁊ vide nu.7. 35 Sententia ſi ad cuiuſpiam petitionem foꝛmata, num po- teſt is ab illa recedere.. 39 Pena, que non poteſt imponi delinquenti tempoꝛe deli⸗ cti commiſſi:an ea ceſſante, poſſit poſtea imponi. 284 o Scientia mariti abſq; contradictione:an inducat tacitũ 7 Si maritus pꝛopter impoten⸗ Quoties. SEfinen thrhn ſoluende dotis nõ pꝛeſtat vxoꝛi:interim condemnatur ad reſtitutionem, deducto cõmodo medij tẽpoꝛis.fallit in tribus caſibus, ſcilicet in piſcatoꝛe, venatoꝛe, ⁊ aucupatoꝛe: vt poſui in ſin gul.ccccccxxxi.quod incipit, Tu habuiſti.in.l.ſi conſtante. quod ſi cum ſatiſdare poteſt contumaciter hoc deneget, interim condemnatur inſolidum: non habita ratione in⸗ teruſuriſi vero ſatiſdet, abſoluitur: ⁊ maritus cauere de- bet minime ſe reſtituturum quicquid ad eum ex bonis li⸗ beri peruenerit:niſi etiam eius ſerui ad manumittẽdum facta fuerit donatio.Et dum maritus circa ſui patrimo- nij adminiſtrationem eſt diligens, ſufficit eum talem eſſe in dotalibus, qualis eſt in ſuis: dum vero contra, non. Et qui tenetur ad reſtitutionem ratione doli, dilationis be⸗ neſicium non conſequitur.h.d. vſq; ad.·õ.ſi. ¶ Not. ꝓꝛimo, qtqᷓuis dubium ſit, an cõſtante matrimonio poſſit vxoꝛ a marito exigere ſatiſdationem dotis reddende: vt plene dixi in pꝛin.l.tamen matrimonio ſoluto clarum eſt illam 2 poſſe peti. ¶ Ho. ſecundo, quod habenti tdilationema le ge miſerationis cauſa conceſſam, iniun gitur onus ſatiſd a tionis pꝛeſtande. Ad idem..de iudill.ſi debitoꝛi. C.de rei vxo.l. vnica.. cum autẽ. C. de pꝛeci. Impe offer.l.vniuer⸗ ſa.de ſolu.c.O doardus.⁊ dic vt plene dixi.S.eod.l.ij.in.iij. char. in pꝛin. ¶ No.tex eo.iij.ꝙ dilatio miſerationis cau⸗ ſa a lege conceſſa, denegatur ſatiſdationem contumaciter pꝛeſtare nolenti:quoniam condemnatur ad ſoluẽdum di⸗ latione nõ expectata:nec fit deductio interuſurij.⁊ in hoc 4 eſt iſte tex. no. ¶Ho. rex eodem.iiij.dilationem cõceſſam miſerationis cauſa denegari debitoꝛi, pꝛopter impoten- tiam ſatiſdationem non pꝛeſtanti:ſed in hoc ſibi ſuccurri⸗ tur:vt ad ſoluendum debitum non expectata dilatione cõ demnet᷑ deducto tamẽ interuſurio medij tẽpoꝛis. ¶ Hot. 5 in.. ſiue autem mariti. †dotem legitimo tempoꝛe reddi debere, etiam ſi penes maritũ ſit vxoꝛis periculo. ¶ An⸗ de regulal. eum qui..de iureiu.volẽs in vno releuatum, in alio grauari:non habet locum ſi queratur de hoc gra- uamine, ꝙ perdat releuatus in alio dilationem a lege mi ſerationis cauſa cõceſſam.vnde ad limitationẽ in hoc.d.l. 5 reddo iſtum tex. not.(No. in. ũ.ſi vir voluntatis.rꝙ vali⸗ da eſt donatia inter coniuges facta de ſeruo, vt manumit tatur. Ad idem.. de do. inter vil. quod autem. 9. fin. cum duobus ſe eꝗ. j. co.l dotalem. Et huius eſt ratio: quia non redditur cõiunx donatarius ex ea donatione locupletioꝛ vt dicitur. j. de regu.iur.l.nemo pꝛedo.. locupletioꝛ. 3. de pꝛeſcrip. ver.l.naturalis. 9. f.. de lega.j. plane. la.ij. in. ſ. ſi. 7 Cno. ſecũdo tex eodem, ꝙ valida eſt cautio, quam quis pꝛeſtat de alterius reddenda hereditate: cum illa cautio oꝛtum habet ex neceſſitate contractus pꝛeambuli.Zld idẽ S.de act. emp.l.ſi quis ſeruũ.⁊ dixi in l.ſtipulatio hoc mo⸗ 8 do. j.de ver. obl. ¶ Ho ex eodem tertio tmaritum cogi ad cautionem vxoꝛi pꝛeſtandam de omni eo reddendo, quod ex bonis dotalibus ſerui manumiſſi, ⁊ ſibi non donati ma ritus conſequatur. Ad idem. S. co..ſi vero..itẽ quicquid. ¶ No.in.. ſi maritus.id ad quod ſemper allegatur, qð in pꝛopꝛijs culpa ſolummodo eſt culpanda:in alienis ve⸗ ro etiam coercẽda.Zld idem. S. eo. l.etiam..licet.⁊ ibi hoc 10 declaraui.( Ho. ex eodem, tꝙꝓtunc ſufficit maritum talẽ ſe reddere in rebus dotalibus, qualem ſe reddit in ſuis: cũ circa ſuas bene verſatur. Quoniam ſi male, non ſufficit. et ad hoc continue allegamus. ¶ Mo.ex eodem ibi, eſt natu uI ralis ⁊c. ꝙ t regula volens, ꝙ in naturalibus non merea/ mur, neq; demereamur: vt l. ffuminum§.vitium. cum ſi.ſ. de damno infec. non habet locum in delictis:quoniam illa etiam ſi a natura dicantur pꝛocedere, nihilominus deme rentur:quia puniuntur.i in hoceſt iſte tex.not. CNot.in 12 S. ſi vxoꝛ viri.rꝙ locus eſt compenſationi in dotis iudicio: de quo dic vt plene dixi in.l.rei iudicate..j.. eo. ¶ Ho. eꝝ 13 ex eodem.ij.rꝙ doloſo beneſicium dilationis ad rem illã in qua doloſe verſatus eſt inueſtigandam:vt eam repertã poſſit reddere, non cõceditur: quoniam ſtatim ad eſtima⸗ tionem condemnatur:vel eius, cum alio debito fit compẽ ſatio.⁊ in hoc reputo hunc tex.valde no. C Ho.ex eodem 14 iij. tꝙ quẽadmodum in obligatione rem reſtitui, re per⸗ empta, ſuccedit obligatio ad eſtimationem:ita pariteret re reſtituenda non reperta ſtante obligatione. ¶ Hot.ex 15 eodem.iiij.ꝙ tre reſtituenda nõ apparente, ſi obligatus adreſtitutionem non ſit in dolo, non ſuccedit ſtatim obli⸗ gatio ad eſtimationẽ, ſed indulgetur dilatio ad illius per⸗ quiſitionem.Et in his tribus nota. hunc text.neſcio alibi, qui valde not.eſt ad materiam.l.ſtipulationes nõ diuidũ⸗ tur. de verb. obli. in paſſu illo, an in obligatione rẽ reſtitui ſuccedat obligatio ad eſtimationem:nec recolo an ibi fece 16 rim huius mentionem. ¶ In tex.ibi, r tunc deducto com modo tempoꝛis ⁊c. ¶ Sed quomodo fit deductio cũ ma⸗ ritusvxoꝛi ad fructus ex dotalibus mobilibus perceptos etiam intra dilationem ex miſeratione conceſſam, redde⸗ re teneatur.vt in illa.l. vnica.. exactio. verſi.ſimilique mo⸗ do. Soluit Bar. hic. Et Bal. 6. eo.lqdiuoꝛtio.. non ſolum. acceſſiones pꝛoueniẽtes ex re mobili dotali mere ciuiles, ⁊ in totum extra naturales, maritus intra annum lucra⸗ tur.vt ſunt vſure, que pꝛoueniunt ex pecunia vel lucrũ ho neſtum, quod ex ea per mercatoꝛem redditur. j. de verbo. ſignifi.l.vſura pecunie..de rei vendic.i.ſi nauis.Acceſſio/ nes vero naturales:vt ſunt fetus pecudum:vel non mere ciuiles:vt penſiones domoꝛum, vxoꝛi redduntur:vt in di⸗ cto verſi.ſimili. ¶ Sed aduerte:quia qᷓ;uis hoc tenuerim in dicto.g.non ſolum.nihilominus pꝛimo membꝛo refra⸗ gatur tex.in dicto verſi.ſimili.ibi, dum dicit: queſtum ciui lium annonarum ec.vbi patet, quod ſi ſint ciuiles annone, vel panes ciuiles in dotem date, queſtũ ex illis ſoluto ma⸗ trimonio perceptum maritus vxoꝛi reſtituit:ergo lucrũ, quod ex pecunia annuoꝛum redituum publicoꝛum per⸗ cipit ſine induſtria debet reddere. Quoniam queſtus nõ aliud eſt, ́ᷓ lucrum, quod ex alicuius induſtria queritur. C.pꝓꝛo ſoc.l.qneſtus.C trarium difficile eſt:nec video, niſi n7 † hanc ſolutionem, ſcilicet quod cum reditus annui con⸗ putentur in immobilibus: vt in cle. exiuide paradiſo.. cumq; annui.de ver. ſig.⁊ in auth. de non alie.g. hoc igik. ⁊ in.liubemus. la.i.in glo.C.de ſacroſan.eccle. MSerito eſt, quod quẽadmodum fructus ex dotalibus immobilibus percepti ſoluto matrimonio ſunt vxoꝛi reſtituẽdi:vt in.d. §. exactio. Ita queſtus factus ex his annuis reditibus, 18 quamuis cum hominis induſtria.( In tex.ribi, tunc de⸗ ducto commodo tẽpoꝛis ⁊c. Per interuſurium ergo me⸗ dij tempoꝛis per debitoꝛem ex debito deducitur: cũ debi ti ſolutio repꝛeſentatur, id eſt ante pꝛefixum terminum fit:⁊ ita hanc generalem doctrinam ex hoc text. Bar.tra⸗ didit in.l.j. C. de condi.ex.l.cauſat ergo interuſurium me⸗ dij tempoꝛis retentionem:vt patet bic,⁊ in.l. ſed⁊ ſidam⸗ num.S. ſarcellus.&.de pecul.z in.l.ſi tibi mandauero. la grande.. idem tractatum.S. manda. ¶ Itẽ cauſat quar⸗ te Falcidie vel Trebellianice limitatam detractionem.ſ. ad leg. ʒ alcid.l.in lege Falcidia non habetur.j. ad Treb. 19 lin fideicommiſſis. CSed dubitabile eſt, † an⁊ quando ipſum lucrum ceſſans. ſeu medij tempoꝛis interuſurium, cauſet actionem:⁊ hoc vt plenam diſcuſſionem accipiat, diſtinguatur in mẽbꝛa duo. Pꝛimũ, an illud cauſet actio⸗/ nem:⁊ hoc quidem vt plenam diſcuſſionem accipiat di/ ſtinguatur, aut ad petendum debitum, qò ad creditoꝛem peruenit ante tempus. Circa pꝛimum quamuis Bart.in & I g —. Piu 10 1* L..de condi.indeb.⁊ inil.ſi ſocer.. Mucius.j. co.⁊ in.lij. C. ſidos conſtan.matrimo. V euiter pertranſeat: tu pꝛo cla- 20 rioꝛi declar atione foꝛma has concluſiones. ¶ t Pꝛima, quod interuſurium medij tempoꝛis non cauſat actionem ad querendum quid intra tempus, quod illi, qui petere vult, conceſſum eſt miſerationis cauſa ad ſoluenduin ſi ha bet, quod vult petere. tex.eſt in.d.§. Lucius. in fi.in.lſi do⸗ naturus..fin.. de condi.ob cau.: in..nupta. 5. fina.j. cod. CSecunda, quod interuſurium medij tempoꝛis cauſat actionem ex teſtamento creditoꝛi, cui ſi quod in diem de⸗ bebatur, pure legatum eſt:⁊ ſic facit valere legatum, quod alias foꝛet inualidumj. ad leg. ᷓalcid.l.verbis. j. de dote pꝛelega.l.j. et de legaqj.ſi creditoꝛi.cum ſimi. ¶ Tertia cõ cluſio, quod lucrum ceſſans, quod contingit poſt rem ip⸗ ſam:vt eſt minoꝛitas pꝛecij circa rem, cauſat contra moꝛo⸗ ſum actionem: vt.l.vinum g. ſicut. in. liij.. in hac.S.com⸗ modal. in hac.⁊.l.ſin.ã.de tritica.l. ideo. in. ſi per vendito rem. 3. de act. emp.l.fundum Coꝛnelianumj. de noua.et.l. 21 cum quisꝗᷓ de act.⁊ obli. Quid autem ceſſante lucro, quod contingit exre, non tango:quia non eſt materia pꝛo pꝛia. C Quarta concluſio luerum ceſſans contingens ex⸗ tra rem, ſi contingeret cum alterius iniuria: vt eſt vſuſca pio, non parit actionem cõtra auferentem rem vſucaptã, quaſi ante oblationem multi dies ad vſuſcapionem com/ plendam ſupererant. Allegatur gloſ.in..§. qui autem.j. de vi ⁊ vi arma.⁊l.ſi quis vxoꝛi..pen.j.de furt. Pꝛobatur in.ſi is cui.in fi.in eod.tit.⁊ in.l.ſciendũ. cum ſeq.S.ex qui. cau.maio. C Quinta concluſio lucrum ceſſans, quod con tingeret extra rem, cum alterius tamẽ iniuria:vt eſt vſuſ⸗ capio contra auferentem rem, que vſucapiebatur: parit act ionem, ſitẽpoꝛe ablationis, pauci dies ad vſuſcapio⸗ nem complendam ſupererant. Ita tenent Dy.⁊ Bart.in l.qui fundum.(.ſi bona.j.de vſuſcap.pꝛo emp. argul.rerũ miſtura.ũ. Labeo.j. de vſuſcap.⁊ quod ita debet intelligi quod not.Cyv.C. vnde vii.ſ in poſſeſſione. ¶ Sexta con/⸗ cluſio, lucrum ceſſans quod contingit extra rem, ⁊ ſine al⸗ terius iniuria: ſiconcomitatur rem ipſam penes quem⸗- cunp; tranſeat, parit actionem ſiue in iudicijs boncfidei, ſiue ſtricti iuris. Ita pꝛobatur inl.penul.C. de his quib. vt indig.in.l.venditoꝛ.6.de euict.in.l.inde Neratius.S. ad legem ZAquil.in pꝛinc.⁊ in.l.ſi condicatur. S. de condic.fur. ¶ Septima lucrum ceſſans contingens extra rem, et q rem non comitatur ad quẽcunq; tranſeat: et in quo ma⸗ gis operatur natura rei, ᷓ hominis induſtria:vt eſt fru⸗ ctus qui percipitur ex re locata, parit actionem: vt in.l.ſ in lege..colonus.⁊.l.fundum.verſicunam ſi colonus.5. loca. ¶ Octaua, lucrum ceſſans contingens extra rem:et quod illam non concomitatur ad quemcunq; tranſeat: et in quo vt plurimumoperatur hominis induſtria:vt eſt lu crum, quod pꝛouenit ex pecunia parit actionem ſi agere velit ille, qui conſueuit negotiari. tex. eſt not. in..ſ. vel. iij.l. non vtiq;..ſin..de eo quod cer.loco.¶ Nona concluſio, pꝛedictum lucrum non parit actionem ei, qui non conſue uit negotiari:vt in.l.ſi ſterilis..cum per venditoꝛem. 5. de act.emp.: ita debet intelligi.l.pe.C.de iure do.dum vult, quod maritus contra vxoꝛem moꝛoſam in dote ſoluenda, agere poſſit ad intereſſe lucri ceſſantis:vt patet in tex.ibi dum dicit:panis ciuilis queſtum ⁊c. ¶ Deciman lucrum tempoꝛis ceſſantis non parit actionem ad intereſſe con⸗ tra eum, qui ita egit, quod tenetur actione minoꝛi tempo re duratura:qui ſi aliter egiſſet, teneretur actione dura- turatempoꝛe maioꝛi.tex.eſt in..pater qui caſtrenſe.in fin. de caſtren.pecu.quam ſpeciſice ad hoc põderauit Bar. in l.qui bis idem. de verb.oblig. ¶ Has autem concluſio- nes in aliquali parte ſumpſiex his que ſcribit Barto.inll. vnica.C.de ſent.que pꝛo eo, quod intereſt. quni minus im- perfecte loquutus eſt: vt ex bis dictis videre poteris: et per boc ſit expeditum membꝛum pꝛimum. ¶ Circa ſecũ- 2² dum Bar.fj in.d. ſi ſocer. F. Lucius.⁊ in. d.lij. C. ſi dos cõ- ſtan. dixit, ꝙ interuſurium medij tempoꝛis conceſſi alicui Pꝛo termino ſoluendi, etiam miſerationis cauſa: cauſat actionem ad repetendum, quod ante terminum ad credi toꝛem peruenit. Allegat tex.in dicta.lj.ſi dos conſtan.⁊ in Lſ mulier. F. rerum.: in l.ob es.j.rerum amota.Et huius rationem dicit eſſe:qnia magis faueñ.repetitioni debito ris, quam aduentitio lucro creditoꝛis:vt in.l.non debet. San re obſcuraj. de regulis iuris. Sed ipſe idem in.lita Zudo. Roma.in pꝛimam 3 nfoꝛ. part. ſtipulatus.la grande.de verbo.oblig. diei l.ſi mulier.. rerum.ratio ſ pecradtacet nas in dictz conuenti vnde videtur veile alioin caſnin dn re ius commune.( Tu aduerte: quia hec contra tatiſſima redditur ex tex.lin diemernamſi eri quod ſi ea.S. de condict. indebi..l.ſid L vuni moriar. S. manda. que volunt quod debitum indiem 8 lranus tediem, etiam per erroꝛem non poſſit repeti Autuma, teruſurqͥ medij tempoꝛis.vnde Barto volen ratione in, 1j. 3. de condict. indebi.cuius doctrinam quid dlu tur in.l.cum quis. Cde iur.: fac. ignoꝛan dic n interuſurij medij tempoꝛis nunq; cauſate 1 nis, que inducitur ex pꝛoteſtatione legierar eſt indebiti.zita loquitur d.lin diem cumſuis inn uici ne introqucat exercitium actionis, que meml be ſpoſitione teſtatoꝛis vel contrahentis:yt in derund di⸗ nſequun odrato reltiũ actjo⸗ lam in exercitium poſſe deduci pꝛopter ii Pꝛeterea eſt contral.ij.g.fin.ð. de eo, quoc gatã:vbi loquitur ſimiliter de actione exp introducta:tamen illa conceditur pꝛopter rium.vnde ego pꝛo declaranda materia foꝛmo iſtas tres 23 ſubtiles concluſiones. ¶ Pꝛima:quod Aliquancof dehi⸗ toꝛ interuſurio ſibi conceſſo ad ſoluendum miſerationi cauſa vel aliter, id quod eſt iam debitum„vuttre er 4 quod ante dictum terminum ſoluit:⁊ eotengaepan lutum nullo iure cedat debitum:x tunc cõceditur ibi 9 petitio pꝛopter medij tempoꝛis interuſi urium Iftecg ſus in.. l.j. C. i dos conſtan. ſecundum approbatnit lectum. Ibi enim maritus vxoꝛi ſoluerat dotẽ ciſtat matrimonio.Et ſic eo tẽpoꝛe, quo nulla erat debitantgn tet quia tex.ibi.⁊ in..dotes.in auth.de nup dict qʒtii ſolutio eſt donatio, ſi aliquo iure foꝛet debitunrytin ba iure..ſi quis ſeruo.j.de dona.poſtmodũ ſubcii, q ſut poſtea eam repetere matrimonio ſoluto intra anni, qi ſibi conceditur miſerationis cauſa ad dotem ſoluendan: ſi dos in immobilibus conſiſtat, ad hoc: yt intra dittum tempus gaudeat dotis commoditate, poteſt ꝑt huius eſt ratio:quia fuit facta ſolutio eo tempoꝛe, quo ſolutum nullo iure erat debitum:vnde non eſt mirũ,ſidefzclicon ceditur repetit o pꝛopter dictum interuſurium.(Hec obſtat, ſi dicas nunc, cum fit repetitio illud eſtpenes con- uentum omni iure debitum quoniam twerminus miſera⸗ tionis cauſa conceſſus non ſuſpendit natiuitatemdebii vt in l.ſi cum militi..j.ã. de compenſa.quia reſpondeo:q non attenditur ratio iuſta tenende poſſeſſionis re ſon te nunc, cum petitur, oꝛta: ſed oꝛigo ipſius poſſeſſions que fuit iniuſta. Quoniam eo tempode queſita, qno nulb iure ſolutum debebatur, eſt attendenda. Ad hoc tepnd in.l.clam poſſidere.in pꝛinc.j. de acquir. poſſeſ ibi dum di cit:quia non ratio iuſta tenende poſſeſſionis:ſed oꝛigoin iuſta eiuſdem intuenda eſt. ¶ Secunda ſolutum perde 24 bitoꝛemt erronee, cum tunc eſt omni iuredebitunr lit intra terminũ adiectum ſolutioni miſerationis cauſcrn habentem diſpenſare:non poteſt repeti rationeintenſi rij. Iſte eſt tex.in.d. in diem.ꝛ in dicta.quod fieact il nam ſi cum motꝛiar.c.d.l.fideiuſſoꝛ, quamuis. Ethuibse ratio:qui ꝛex quo tunc, cũ fuit facta ſolutio:ſolutũliette ronee, ante terminum erat omni iure debitum. meritonn tio ſolius tempoꝛis medñ nõ poteſt cauſare actionema illud repetendum:vt pꝛobat ſingularis regula texin di cta.lpater, qui caſtrenſe. in fi. que vult, quod ſolum unn⸗ eſſe medij tempoꝛis non eſſet ipſi leſo pꝛopter templs, 25 quo percdit actionem. CAltima concluſio,vbi rid aunn erat ſoluendum intra certum terminum, quamuis ann iure debitum iniuſte,⁊ non voluntate debitoꝛis perumn ad creditoꝛem:poteſt intra eundem terminum repetir tione interuſurij. Ad hoc.dLſi mulier. ſcum rerum ratio:quia cum tunc debitoꝛ cõtracreditoꝛem age rha ſit poſſeſſoꝛio adipiſcende, merito ſibi non poteſt fpa exceptio, dola facis, petere quod es poſtea reſttn n de qua in.l. in condemnatione.õ. doloj.de res Jr ua dolo.j. de dol. excep.ꝛ in regula, dolo. de resu iuris,i 5 15 1 dtennpone rantarQ” 5 nteitus uuiurkie „ ſlanon 6 vuladirn 1 riixcxinaan nub ramcatot 1 Fenit chigronrgpetüi grtone gneraicrdlodls nignalaannosCcher rai Sronäocgiageher vonertenätar in gpiddshe petr rdlrstach mnperadesſadmnicy in icem rponäteontan S genoirf denionant nahttur adbonadctlaſ uterperrranitaarainct unncacbonadotali lanoy miaenncheclocatoſcyt nohhtrroſaamie ngiſämitempoꝛisalienai ſtiin cocliellis Heinſtitn llaconſituitinre locataine tlignodautem jdeſüpe ſtageretigainlideſo niniceanurdeitiactpiir andoqniayidenus feucirn cnſeictampohibitunpon Konamſpretciſoonneg CTrnonnianitenusn Tanäha 1 dngſnunte annerdlannad 1 Knnähurdeſleeim Kaa endllderchecde m wmtenintemsſn dedacänona(2 dtorijg p NS —— velcomtrah menit de eSacumſo eri a 3 feiträ caünng. d un priman kan tun ter dezat neme T nadecondictioge ned um poſſe degi ontralij fi 5d ſones CPunagu ſibi conceſſoga ſobent „id quod dſtiandäidn, um terminum dutrct re cecat debitanrr min meciijtemporssilteni n dos conſtan ſecwnaung ü im martusxoiſtuarn tſicco tepoꝛe qponiltan ꝛin dokes n authoam. tio,ſialiquo urefottdin de n 1 ꝛin dicto. F. Lucius. In poſſeſſoꝛijs enim indicijsilla ex⸗ ceptio opponi non poteſt:vt in.l.j S. redigũtun Panpetin lega. Et habetur gloſ. Canoniſt.de reſti. ſpol. c. in literis. bec eſt noua ⁊ ſubtilis cõfyderatio,per quam plene de/ claro hanc materiam, ⁊ ea que not. ſuper hoc Canoñde 26 vſur..conqueſtus. ¶ In tex. ibi?tunc deducto commo- do tempoꝛis c. Hotandai hec litera ſm Bal. ad ſaluan⸗ das ſententias iudicum, qui condemnant delinquentem in integra pena pecumaria: poſtmodum autem ſubiſ⸗ ciunt deducta tanta parte ex beneſicio confeſſionis, pꝛo- pter quam minoꝛatur pena. ſecundum quod in Italiam communiter ſunt ſtatuta. In tex. ibi, ⁊ in ſuos eſt natu ſi 27 ralis ac. Exnatura ſcumus vitia:igitur quamuis baben ti oꝛtum a naturanon parcitur:vt dixiin not.⁊ concoꝛ l.ſi ſeruus ſeruum..ſi foꝛnicarius.C.ad leg.Zlqui.c.§.vnum. Aüperius ale eſt a epari 3. ercẽda nac ls dr ⁊9 in authen.de reſti.⁊ ea qne parit. ¶ In tex.ibi, tco eſt in alienis ꝛc.ſupple dotalibus:ynde notandum, ꝙres dotales non mariti, ſed vxoꝛis ſunt: quod declara vt or. gloſ.ſuper eadem.ldiuoꝛtio.g.ſifundum. ibi dixi. ¶ Et oienntnt, 29 exhoctamen tex. arguit Bal. ad Shs Tetes riaii pe Sꝛima, quod qnamnis maritusobliget gen nia bona ſua, non cenſetur obligare rem dotalem: ex quo illa non ſua, ſed aliena eſt. Res autem alienain obligatio⸗ ne venire non poteſt. Mirum eſt quomodo tantus do- ctoꝛa recurrit ad debiles argumentationes: cum habeat caſum legis volentis, quod nec cum conſenſu vxoꝛis, nec ſine poſſit maritus rem dotalem pignoꝛi obligare: vt in.l. vna. F. cũ lex.C.de rei vxo.act.inſti.qui.alie.licet.in pꝛin. ⁊ in auth.ſine a me.C. ad Aelleia.Si ergo non poteſt dos venire in obligatione ſpeciali, non cenſetur venire in obli gatione generali, ex duobus. Pꝛimo ex.l obligatione. S. de pign.⁊ L. alumnos. C. que res pig.⁊ regula iuris, in ge- nerali. Secundo:quia generalis alterius diſpoſitio ad ea non extenditur in quibus non poſſet loquens diſponere ſpecialiter./ſi vellet:vt..qᷓᷓ.ð.de ritun nupt.:.l. ncius.;. Imperatoꝛes.j. ad municip.Et ad hoc vide tex.eiuſdẽ.l. in..idem reſpondit conſtante matrimonio. ¶ Secundũ ruo.jde donapoſtnciit 30 qð generalis tlocatio mariti de omnibus bonis ſuis, non ctere matrimonio ſoutn niſerationis cauſaaddin ibus confiſtat, aäban tdotis commocitten it facta ſolntio eo tenmn debſtumvndenonettmi o pꝛopter dictum inten nunc cumftt repetto iue ure debitum quoniamtn nceſſus non ſuſpendttnar liti. 5. de coinpenfäagn stio iuſta tenende poſch titur, orta ſed ouigo yis Quoniam eotenporoa debatar eſtattendncun⸗ erean peincſdescqurgit 1 ncemna tioneen aig 17 1 gul z trahitur ad bona dotalia. ¶ Tu aduerte: quia nimis le/ uiter pertranſit:aut enim eſtlocatio in longum tempus:⁊ tunc ad bona dotalia illa non extenditur. Quod pꝛobo: quia tunc bec locatio ſapit alienationem, que in dote eſt ꝛobibita:vt.d.c.⁊ cum lex. Locationem autem longi ſeu ongiſſimi tempoꝛis alienationem foꝛe, licet contradixe- rit glinl.codicillis.g.inſtituto.de leg.ij.pꝛimo pꝛobat᷑: qꝛ illa conſtituit in re locata ius vtilis dominij conductoꝛi: vt. lq..quod autem.j.de ſuperfic.⁊ no. in. lj.§.ſi.cum.l. ſeq. 5.ſi ager vectig.⁊ in.l.j.j.de loco publi. fruen.: in.l.inde.§. vti videamur.j.de iti.act.pꝛi.⁊ in.l.j.C. de iu. emph. ¶ Se cundo:quia videmus feudatarium alienare pꝛohibitum cenſeri etiam pꝛohibitum locare inperpetuum: qꝛ aliena tionem ſapit:vt.c.j..donare.quali.olim feu.‚alie.ꝓpo.in vſi. feu. ¶ Tertio:quia videmus rem eccleſie alienari pꝛobi/ bitam, locari in longiſſimum tempus, vel alias in perpe- tuum:non ex alio:quia vt dixi alienationem ſapit.vt in au then. de alie.ꝛ emphy.g. locationes.ꝛ in aut.de non alie.g. alienationis. ⁊. c. nulli. de reb. eccle. non alie. Quinimo etiã pꝛohibetur locari in tempus longum ratione pꝛedicta:vt in cle. jde reb. eccl. non alie. C¶ Quarto fuit ſententia gl. recte intuenti in..fi. C.de pac.pign. ⁊ Jo. And.in.c.ſin. de eccle.ediſi.in not.quam refert do. Bal.in. c.j.qui feud.dare poſ. in vſib. feud. Aut eſt facta locatio in tempus non lon⸗ gum:z tunc dicendum, quod dos in ea generali includat᷑: quia maritus illam locare poteſt in ſpecie: vt.l. diuoꝛtio. S. co.J.l.pꝛoxima..fi. Id autem operatur generalis lo⸗ catio regulariter in qualibet ſui ſpecie, quod operat᷑ ſpe- cialis in ſpecie expꝛeſſa.j.de leg.in..ſi choꝛus.⁊ de admi. tut.l.ſi duo.ad fi.cum ſi.Et qꝛtũc ex ea locatione alienatio nõ introducit᷑:vt patet in.d..inſtituto.⁊.l.non ſolet.5. loc. ¶ In textu ibi, rmodicum tempus indulgeri c.obliga⸗ to igitur ad rem reſtituendam, ſi ila abſq; ſui culpa non reperitur:onus non iniungitur ſtatim eſtimationem ſol⸗ nendi: ſed terminus pꝛeſicitur ad eam perquirendam. Secus vero ſi adſit ſuus dolus:quoniam tunc ſtatim con demnatur.Et ad idem.j.de lega.j l.cum res. verſi.ita q;. et inſti.de offi. iudi.ver.ſed ⁊ ſi pꝛeſenti. inſti.de di.ſtip..iu diciales. Ad buius autem declarationem. vide notj. ſi a Soluto matrimonſo. 3² bone ſi dei.cum duabus ſequen.3.de rei vendi licet vt in not. dixi.iſte text.bene clarè non reperiatur alibi. ¶ In tex. ibi. ſatiſdare poſſet,⁊ nollet ec. vnde dicit Gar. Tpoſſe in materia huins..foꝛmari libellum, hoc modo: peto te condemnari ad ſatiſdationem pꝛeſtandam: ⁊ ſi illa contu maciter denegaueris:peto te condemnari ad ſolidum re ſtituendum, non facta deduct one interuſurij. Ellleg. l. cõ ductoꝛes.C.loca.⁊.l.non ab re. C.vnde vi. Tu pꝛo hoc ad- de glo not.in c. Raynaldus.in verbo, ſi contra ipfum. de teſta. ¶ In gloſ. ſuper verbo, de ſolutione. ibi, vel dic pa- cto contrahentium c.not.tᷣ eſt hec particula, quod ſicut pendente dilatione ad ſoluendum debitoꝛis a lege cõcel⸗ ſa miſerationis cauſa, poteſt creditoꝛ indiſtincte ab eo exi 71 gere cautionem idoneam de ſoluendo:ita pendente ter a ¶ Aide onmi⸗ mino loco termini legis ſubꝛogato a contrabentibus. et boc ex regula:vt ſubꝛogatum ſoꝛtiatur naturam ⁊c. vt.ſi eum..qui iniuriarum.ſi quis cau.de baptiſm.c.maioꝛes. vt lite penden.c. eccleſia. cum ſi. ¶ In eadem ibi, ſed hic 34 ſoluto matrimonio ⁊c. ¶ Fᷣirrat f̃ ergo gloſſ.quod con⸗ ſtante matrimonio non poteſt a marito exigi ſatiſdatio dotis reſtituende.de quo dic, vt plene dixi in pꝛin.lq. Ibi dictis adde, quod quamuis dixerim legem, quod autem. g.ſi vxoꝛ.5.de dona.inter vi.z.l.xes hypothece.5.de pign. cum ſi.ibi allegatis eſſe coꝛrectas per.l.ij.C.ne ſideiuſſo. do. Ulud poteſt pꝛocedere, ſi ea iura velis intelligere de ſa tiſdatione neceſſaria:ſi autem de ea, quam ſui voluntate maritus pꝛeſtat, ſecus:vt ex ibidem dictis patet. Cum er go validaſit ſatiſdatio, quam vxoꝛ marito pꝛeſtat de dote ſoluenda..de iure do.l.cum dotis. ¶ In glo.ſuper verz bo, ferenda. ibi, non ergo poteſt mutare voluntatem ꝛc. 35 ¶ Notanda eſt hec gloſ.ſᷣm Bal.quod is ad cuius po- ſtulationem eſt foꝛmata ſententia, non poteſt ab illa rece⸗ dere:nec penitentiam agere in pꝛeiudicium alioꝛum. Ad idemã de legat jll.ſi ſeruus plurium.in..j. Quod intelli⸗ ge, niſi fauoꝛ alienus reſultaret ex ſententia lata pꝛo ali⸗ quo pꝛopter eius beneficium ſpeciale:vt.l.ſi iudex circun⸗ 36 uento. 5. de mino. Sentẽtie autem late mere in fauoꝛem ſuum poteſt quis renũciare:vt.l.in ſeruitute..ſi petierit. 37 J.de bo. lib. vbi eſt expꝛeſſum. ¶ Quãtum autem ad text. noſtri declarationem, dic ꝙtres ſunt caſus. Pꝛimus ſ maritus mulieri ſatiſdationem non poſtulanti, nec agen⸗ ti offerat dotis ſolutionem deducto interuſurio medij tẽ⸗ poꝛis, eo: quia ſatiſdare non poteſt:⁊ hoc ſibi denegatur. argu. dicte.l.ſi tibi mandauero.. item tractatur. Secun⸗ dus cum mulier poſtulata ſatiſdatione oblationem factã per maritumde ſolutione dotis, deducto interuſurio, eo: quia ſatiſdare non poteſt:recuſat recipere, dicens potius velle ditationem pati in reſtitutione, quam deductionem in ſoꝛtis ſolutione.⁊ hoc ſᷣm Bar.non poteſt:quia eo ipſo, quod mulier ſatiſdationem petit, cenſetur lex dare facul⸗ tatem marito dotem ſoluendi deducto interuſurio, ſi ſa⸗ tiſdare non poteſt.per iſtum tex.vnde non poteſt mulier poſtulate ſatiſdationis agere penitentiam in mariti pꝛe⸗ iudicium:⁊ hoc mihi placet.ar gu. regule, nemo poteſt. ſ. de regul.iuris.⁊ regula, mutare. eodem titu. libꝛ. vj. ⁊. c. ab co.de elec. cod. lib.⁊ authen.qui ſemel. C. quomo.⁊ quand. iud. ¶ TCertius cum facta condemnatione mariti ad do tis ſolutionem cum deductione interuſurij, vxoꝛ illam ita oblatam recuſat recipere:⁊ hoc etiam non poteſt per di⸗ cta in pꝛincip.gloſſ. ¶ In gloſ.ʒ.ſi maritus.ſuper verbo, culpãda.ibi, ſed tutius eſt, vt omnis leuis culpa veniatic. 38 de qua culpa pꝛo dote maritus teneatur vxoꝛidic, vt di ctum fuit in. ſi moꝛa.⁊.l. etiam.§. licet. S. eod. ¶ In gloſſ. 39 F.ſi vxoꝛ.⁊ ſuper verbo, fieri. ibi, Rugolinus dixit venire ſimplum tãtum rc.xt hec vera:quia ex quo non fuit fur/ ti actio nata a pꝛincipio pꝛopter matrinonium conſtãs: non potuit naſci eo diſſoluto,ſine contractatione:vtj.rer. amo.l.iij. vnde notanda eſt hec gloſſ.sm Bald. quod pe⸗ na, que non poteſt imponi delinquẽti, tempoꝛe commiſſi delicticerta de cauſa:non poterit etiam imponiilla poſt⸗ ea ceſſante. Initium enim ſpectandum eſt. ã. de infam.l. quid ergo.cum ſi.vnde ſi interficiens bannitum, non po⸗ teſt interfectionis tempoꝛe puniri:quia illum impune li⸗ ceat occidere, ex foꝛma conſtitutionis: non poterit poſt: quamuis eo liberato abanno. In gloſſ. ſuper verbo, ñi ſi vero non pꝛobibuit.ibi,et per conſequens conceſſit ꝛc. 40 vult t ergo gloſſatoꝛ, quod ſcientia mariti abſe q; contra⸗ g iij no.d. meũ in re⸗ pe. rubꝛ de reb. eccle. non alien. in.xij.char.ver. ix.limita. dictione inducat tacitum conſenſum eiuſdem inbabilſtã⸗ do vxoꝛem ad commodandam maritirem:r in hoc bene. Quia inter coniunctos ſcientia abſq; contradictione in- ducit conſenſum tacitum: vt in.l.ſi ſeruus communis. S. de dona. inter vir. vnde Bar. arguit bic, quod ſi vir ⁊ vxoꝛ in eodem inſtrumento eccleſie donent rem mariti tantuũ: quamuis hec donatio pꝛo parte concernat quemlibet: vt Lreos.ũ.cum in tabulis.S.de duob.reis.tamen tacitus cõ ſenſus mariti, qui reſultat ex eo, quod ſimul ambo donãt: vt.l. Lucius Citius.3.quib.mo.pig.vel hypo.ſol.ſupplet defectum do.in perſonam vxoꝛis:quinimo? 3 marito cen ſetur tota donatio pꝛoſciſci.Et ita ſecundum eum conſu luit Bar. hoc autem videtur mihi pꝛobari optime cx. hcũ liqueat.i.reſpon.C.de inoffi. dona.⁊ ex.l.cum vxoꝛ virum. 415.de iure do. ¶ In glo. ſuper verbo, Ttempus.ibi, initio arbitrio iudicis ⁊c. Ho. ergo concluſionem glo. ex iſto tex. uod cum modicum tempus, quantum ſit de iure repe⸗ riatur, ſecundum varietatem caſuum varie declaratum: merito quando non declaratur eius declaratio conſiſtit in ius dicentis arbitrio.Et ad idem vide gloſ. in dicta.lj. 4 2§. quod autem.j. de ſuperfi. M t In glo.õ.ſi vir. ſuper ver 5 5 bo, caueat. in pꝛinc.⁊c. vbi non declarat glo. quomodo ver bum bhoc caueat in caſu huius..debeat intelligi: an de nuda cautione, an vero de idonea: vnde tu boc declara ex pis que plene dixi.ʒ.eod.l.diuoꝛtio..interdum.⁊ ibi di⸗ ctis de cautione ſufficienti⁊ idonea. Adde glo.in.c.ex pu blico.de conuerſione coniuga.⁊ in cap.felicis.de pe.lib.vj. Et etiam adde, quod not. Bald. in authen. cui relictum. C.deꝛindic.vidui. Summarium... 8◻☛☚ Aitium litigioſi, quam alienationem non impediat: Sententia lata ſuper parte eius, quod eſt petitum, quan do valeat? ⁊ nume.il. Defectus iuris in actoꝛe ſuperueniens etiam poſtlitem conteſtatam, inducit ipſius iudicij annullationem. Fiſcus, in quem ex conſſcatione bona delinquentis trãſ eunt:an per omnia habeatur loco heredis: Inſtantia non tranſit in fiſcum ſuccedentem ex delicto:et in ſummario:⁊ vide nu.13. Jura actiones ⁊ nomina debitoꝛum ꝓ veniant in publi⸗ catione bonoꝛum.⁊ nu. 3. 9. 7.10. Lex puniens maleſicium, ita intelligitur punire in femi⸗ na, ſicut in viro. 7 Dos ex omni delicto matrimonio ſoluto publicatur.⁊ vi de nume.. 10 Reditus annui computantur inter immobilia. 34 Elericus ſuccedens heres laico in eo, quod hereditatem concernit:an poterit coꝛam laico conneniri.⁊ inſtantia in⸗ choata cum authoꝛe tranſeat in illum: 15 Pꝛiuilegium foꝛi competens fiſco, velclerico: an trãſeat in ceſſionarium. 16 Miroꝛ an cedere poſſit ſine iudicis decreto, actionem ſi⸗ bicompetentem:remiſſiue. Si b ong Inſtantia non tranſit in fiſcum eex delicto ſuccedentem, ſipars rei, ſuper qua iudicium pendet, pendente indicio ab agentis bonis pꝛocedat, ſuperreliqna parte iudicium finem acci⸗ pit in eius initio ius agentem babere, ſi eo pẽdente illud in eo deficiat.hoc dicit.⁊ non eſt alibi ßi Joan. Paglia. ⁊ Bal. ¶ Ho.ꝓꝛimo quod f vitium litigioſi non impedit alienationem litigioſe rei, que pꝛouenit ex bonoꝛum pu⸗ blicatione:ſic nec etiam impedit illam, que pꝛouenit ex ti⸗ tulo hereditario:vt.l.fina.C.de litigio. ¶ t No.ex codem ſecundo, quod quamnis regulariter non valeat ſentẽtia fimpliciter lata ſuꝑer parte eius, quoceſt petitum: vt.l.in boc iudicio.a.fami.erciſcun.⁊.qualem..dicere.a. de ar⸗ bitr.⁊ quod plene no.extra glo. C4ſi aduer.rem indi. et in e.cum inter vos de re indi.tamen hoc fallit:niſi reſpectu eius partis, ſuper qua ſententia lata noneſt, iudicium ex- tinctum ſit:vel ſuſpenſum aliquo modo:quoniam tunc in alia parte rei pet te bene valet. Ita eſt caſus notabil.hic. Et ad idemlj. C.ſi reus vel accu. moꝛtuus fue.:.inon id⸗ 3 cEco. S.de iudi. CNot. ex eodem, t quod defectus iuris Audo. Romain pꝛimam Inſoꝛ. part. 4 in actoꝛe ſuperueniens etiampoſtiij ſius iudicij annullationem un ſaet aneon ſtatam, tia ferri non poſſit.Ad idem.6. de condi tu 2 reo ſenten⸗ eodl.mulier.⁊ ibi concoꝛd. alleg.(Bo 3 5 ſſi ſeruus dum connnunem intellectum, quoq ſiſcus celemrſtem rum ſucceſſoꝛex delicto, non per omnia fun ie redis:quoniam in eum non tranffertur int urrierhe⸗ per delinquentem, cuius bona in eum traͤſfe in heredem ſic: vt l.ſi eum hominem. S de naanenr. lict is qui Rome..l.petitoꝛ. 3.de indil. iF fina deiuſſo et ſ pul cum ſimi. CMot. ex eodem, r quod pubiraeprcdſſ intelliguntur publicari iurat actiones atq; wee bonis mina:quando publicatio bonoꝛum includit cbtton no nem actionum. ¶ Nota ex eodem, † iunc ta aublerna⸗ dum Bald. quod lex puniens maleficium dodn iſcam⸗ te, vel aliud: intelligitur illud pariter punire d pal re, ꝙᷓ in femina. ¶ Not.vltimo t ex eodem ſtenna nn rum intellectum, qnod quamuis conſtante mnat dnd dos publicari non poſſit ex delicto mulierisnfin ond not. in.l. quinq; legibus j. de bo. dam. tamen marn dil ſoluto publicari poteſt ex omni delicto, ex qno unon bonoꝛum publicatio. ¶ In tex.ibi, ſupereſt nſte ungt que partis dotis exactio ⁊c.Eſt ergo hoc erpeſſn 4 publicatio bonoꝛum includet publicationem iurii 3 num, ſeu nominum debitoꝛum: hoc eſt clarum a 3 bum bona pꝛofertur neutraliter, cum adiectoſbi Vnete verbo ſubſtantino bonoꝛum:cum fimpler ppelatde actiones includit:vt.l.bonoꝛum„.in bonisſde urdn Idem ſiſibi adijciatur ſubſtantiuum generis generäiſ mi;puta mea, tua, ſua: ſic de ſingulis: qnoniam adici caſu iura ⁊ actiones ac debitoꝛum nomina neludenturf cum dictis pꝛonominibus adiſciatur ſubſtãtinun aii generis generaliſſimi:vt puta verbum res: velbynant bic patet in.l. meoꝛum.j. de verbo. ſign fi in. vxoiic la vlt. j. de vſuſtru. lega. in. l. Caius. in pꝛin.i delegajinl nam quod.(.fin. cum.l. ſeq.⁊ pꝛin.l. ſi legatus..ſi qyis hy na.ſ.ad Trebel. Secus autem ſi ipſis pꝛonominibisai⸗ ijciatur ſubſtantiuum generis ſubalternatiui: vt putado no, vel lego tibi ſeruos meos:vel boues meos: qxoniam tunc ea ſolum includentur, ad que ipſe diſponens habet rei vendicationem:vt.ſuos.j. de legat. iij.. Quintusſſ argento.⁊.l.ſcribit Quintus. j. de auro ⁊ argen egat Et ad hoc quod no. Bar.in.o..argento.⁊ glo. in lhereden. C. de hered.act. quicquid dixerint Builiel de Cna Pal. in. lj.. de ſtatu ho.( Quid tamen ſi fiatt publeatomo bilium vel immobilium:an tunc veniant iuraz at ones: in hoc videndum an eadem inter mobilia vel immobila computẽtur:an vero ſit tertium genus deperſerꝛin hoc glo. in. l.ſ̃. C. in quibus cau.in integreſti.non eſt neceſyi detur computare ipſas actiones inter immobiliaargul ait pꝛetoꝛ.. j.j.de iur. deliberan. ſed text l.vnice exactd C.de rei vxo.act.in.liij.in ver. mobiles.C.quando aqri quarta pars deb.lib. x. videtur illa computare inter mo- bilia. Alibi vero tex.in.l. qus Tuberonis. ſiin peculiod⸗ de pecu.ꝛ in.l.a diuo..in traditione.jdere indiev detuj eadem ponere tanquam tertiam ſpeciem deper ſe goſt in.l. mouentium.j. de verboꝛum ſignifi. de boc dubitat ſtd in Ij. C. ii aduer. tranſac. ⁊ in authen de non alie g hoe g go. diſtinguit notabiliter, quod aut competit actio ach ſ mobilem: tunc illa inter mobilia compntatur. Auted rem immobilem:⁊ tunc inter immobilia Ad quodtat inſtitu.de vſuſcapio.circa pꝛinc.verſic.et ideo conſttito nem. vbi vult actionem realem competentemad remno bilem pꝛeſcribi triennio, pꝛout ipſa res mobilsin tnien nio vſucapitur:competentem vero ad rem immobile vult pꝛeſcribi viginti annis, pꝛout pꝛeſcribitun tes 8 bilis. Specu.mouet, ⁊ nibil clare determinat in titu 1 fructibus ⁊ intereſſe.q.jverſi.ſecundo queritura ver iu ſed quid,⁊ ſi debeo. Tu autem dic, quoc uirrolund conſyderare actionem reſpectu ſuimetipſius 14 4 1 non eſt mobilis neq; immobilis eſſentialiter. Hui tꝛtquia:eſt res incoꝛpoꝛalis que nec tãgi nec pa 4 p teſt:vt inſtitu. de rebus coꝛpoꝛalibus: incono ſareni rales.⁊ quia etiam certo loco non clauditun inf deion⸗ natur: vt fina. C.de pꝛeſcript Iong tempollſ iars miſſum.. tractatum.3. de iucic.roremſl 5 qait de legaiij.C.de vſufruct.coꝛruptionem. Et ita oct 5 erw⸗ ſ nluchnbudltim enauemiyſefe V Unninecuise bsblhuttitnciatm kepinomeusmendne bidewrpoſeldinninte driezwdireitLrinlle Sechnäun peromemt Mdag utmttir uftit coxdemnationéfaciicamae cmninparte oquüpast dentein alomliciteettrme prtecondemnatorialietg tepqnaeſtertinctunEt tquodybipartin reipen nsadſchſdofacto deſſſ pe ſetantäadeclaratoria omi ſdepateaianonfuerit bal ram thocered quiapo ſckrejuceuneſtertinenn mutmcaufae Seddcrtepn darte quandeſſtpoſlcense Uinanrem ſgoſſckredere drſjaterhben bihxegic tn üblto wrpriteg V Ruuspotochmilan ni mefſtemiumman arurdi godſte 1ye ſ fande isſtittn omn re Eſtergrdh dumincludet nauſt undebitoꝛum 1 benenrmm imen 1noaumindenan Gaturſubſtantiunngann na ſuareſcdefngisge nesac debitoumnoyfyn. ommüusadfeinn ſüüt liſfuniyyt putaverbmn um ſde verbo ſgiil ulegain!Lainsnpnid cum lſeqapenlſibgte Secus autem ſipſspun inum generisſubatenan eruos meos: vel boyton ludentur, ad qneipſedin nrext ſuosij delegttill t Quintusjj de auroran Bar in d..argentorghi wicqpid dixerint Hulil d.(Quidtamenſitr bilium an tuncxeninntin nan eadem inter mebiin verofſt tertium genusden nibus auin integrtt eipſas act ones nte im iur deliberanſedtenlm Inlijin ver mobllesCul lib x videtur ilaconpun, terinlqns Tibenas uuo ſintracttmmim nouantrtanſrind, ſde werbormignin 9 tranſac nautadi tbilter quodan m, la inter nobllaconde, :rtunc inter luna 3 *„„ mne vorflcl pio eircapiiln 3 — 7 lionem re⸗ emcon nti — k rerto oc dung mce erit oht r de preſerihterarn e 1 dep de uckalin d tum.5. vrupto ſuffuctle Reonn h 2* Soluto matrimonſo. ter dicti. F.in peculio. Aut volumus illa conſyderare re⸗ ſpectu eius ad quod competit:a⁊ tunc eſt mobilis: vel im⸗ mobilis, pꝛout eſt illa res:r ita loquitur gl.d.l.j 1.d.§. hoc ergo. quas ſequuntur Dy.: art. in.l. poteſt. ã. de autho. tuto.⁊ alij in.l.iubemus.la.ij. C. de ſ acroſanc.eccleſ. ¶ Jl⸗ lastamen ſingulariter limitauit Lap. in allega. ſuis al⸗ legat xcj.dicẽs eam diſtinctionem pꝛocedere inhis actio⸗ nibus, qne competunt ad certam ſpeciem: quoniam ſicõ⸗ petant ad quantitatem in genere: tunc nec conſyderate per ſemetipſas, nec per reſpectum ad res, ad quascom- petunt, computabuntur inter mobilia, vel immobilia:ſed facient tertiam ſpeciem. Quod pꝛobat:quia ipſa actio de per ſe non eſt res mobilis, velimmobilis eſſentialiter: qꝛ nec tangi, nec palpari ⁊c. vt. d..incoꝛpoꝛales. Nec etiam iſtud genus ad quod competit, res mobilis, vel immobi⸗ lis eſt eſſentialiter. Genera enim in intellectu conſiſtunt non in ſenſuttangere enim non potes genus humanum: vel genus pecunie:vel ſeruoꝛum.⁊ hoc tene menti. q non reperio ab alio foꝛe dictũ. ¶ Quid autem de annuis re/ mndlich a 10 ditibus: ftex in.hac edictali. ũ. his illud. C. de ſecundis nup. ponit illos inter immobilia,⁊ etiam tex.in.d. g. hoc er go.inauth. de non alie. quem allegat glo. in. oJ. iubemus. ⁊ etiam tex.in cle.exiui..cumq; annuis.de ver. ſig. Quod quidem Fede.de Sen in ſuis conſi. conſi xxiiij.quem re fert do. Bald.licet conſilij quotam non poſueritin.c.j.de feudcog.in vſib.feu.dixit verum foꝛe:vbi ipſe reditus an/ nuus eſt perpetuus:vel duraturus in longum tẽpus:quo niam ſi foꝛet paruo tempoꝛe duraturus, inter immobilia non debet computari. Ad quod allegat Jo. Pagliaren⸗ ſem, quem ipſe Feder. in hoc conſuluit. ſi cum pꝛeſinitio- neij. quand.dies lega.ced. Sed tex.ille, vt ex te clare vide- bis, nihil facit. Diſtinctio tamen vera eſt, ⁊ notabilis. An de pꝛmum eius membꝛumpꝛobatur in.l.querelã.de elec. vbi datur poſſeſſoꝛium interdictũ pꝛo annuo reditu per/ petud recuperando, pꝛout daretur pꝛo alia re immobili. quicquid dixerit Cy.in.l.ſi certis annis.in.q.fi. C. de pact. ¶ Secundum vero membꝛum pꝛobatur ex.i.fij. quoꝛum bo. ¶ In text.ibi,t ſufficiet arbitrium iudicis ad partis condemnationẽ faciẽdam ⁊c.vbi ergo iudicium eſt extin ctum in parte, eo:quia pars rei ſuper qua pendet eo pen- dente in alium licite eſt tranſſata:pꝛocedit ſentẽtia in alia parte condemnatoꝛia:licet abſolutoꝛia nõ feratur in par- te,pꝛo qua eſt extinctum.Et ſupplet hic Barto.ex quo di cit, quod vbi partim rei pendente iudicio, reus conuen- tus abſq; ſuo facto deſijt poſſidere, ſufficit quod ſequat ſententia declar atoꝛia dominij in parte remanentis, etiã ſi de parte alia non fuerit habita mentio in illa de ſoluẽdo reum.œt hoc ex eo:quia pꝛo parte ea, qua dolo deſijt poſ fidere, iudicium eſt extinctum:vtl. vnica. C. de aliena. iud. mutan.cau.fac. Sed certe puto, quod potius abſolutio in parte, quam deſijt poſſidere, etiam ſequi debeat. per text. i.ſin autem..poſſidere.S.de rei vend.⁊.l.tigni..ſi quis iu dicij.ã. ad exhiben.vbi hoc videtur expꝛeſſum. Que qui- dem abſolutio non pariet exceptionem rei iudicate, ſi ab- ſolutus poſtmodum illam reinceperit poſſidere:vt.l.ſi a te.in pꝛinc.⁊.g.j.ſecundum vnam lecturam.j.de except.rei iudica. ¶ In tex.ibi, quod ſi tota dos publicata ſit ⁊c.Eſt i2 rergo hic caſus ſecũdum communem intellectum, quod quamuis dotis alienatio in ſoluto matrimonio pꝛohibea tur:vtl. etiam directo.3.de fund.do.tamen in publicatio⸗ ne bonoꝛum venit:vnde non eſt veradoctrina, quã Bart. tradit per.l. Imperatoꝛ.j.de fideicom.lib. Quod res alie naripꝛohibita in bonoꝛum publicatione non venit:ille et enim tex.hoc non pꝛobat. Quoniã ibi ſeruus de quo gra/ uatus fuerat heres, quod alij ſeruire non deberet, nõ ve⸗ nit in publicatione bonoꝛum heredis penes fiſcum per⸗ petuo mauſurus:quia teſtatoꝛ per illa verba videtur taci te voluiſſe, quod eoipſo, quod in alium ſeruus tranſlatus eſt, conſequatur libertatem: vt.l.ro go. ⁊.l. generaliter. S. ſi petitum.eodem tit. ¶ In text.ibi, expirabit iudicium ⁊c. vult ergo litera, fquod inſtantia inchoataper delinquen tem non tranſeat in fiſcum ſucceſſoꝛem bonoꝛum expubli catione ſecũdum communem intellectum cui foꝛtiter re⸗ fragatur.d l.ſi cũ hominẽ.⁊.d.l. ſi petitoꝛ.⁊.d.liis qui Ro- me.et l. C.ſi penden.app.cum ſimi.volens inſtantiam in⸗ choatam cum defunctotranſire ad heredem: ergo et ad liſcum, qui boc caſu vt plurimun loco extranei heredis eſt. C. ad legem Juliam de vi.l. ij.ſ. de fideiuſſl.inter eos. S.ſfina.⁊ not.gloſ.in.l. non intelligitur.. cum ex cauſa.j. de iure fiſc.⁊.l.j. C. de bon. libe. Ande datur ſolutio pꝛima ad text.hoc exptrabit iudiciũ c.debet ſuppleri quo ad per⸗ ſonam ipſius delinquentis, quipꝛo moꝛtuo habetur: vtll. actione..publicatione.S. pꝛo ſocio.: in. lj. in fin. j. de con⸗ trat abul. non autem quo ad fiſcum. Sed certe ſecundum docto. intellectus iſte nimis videtur literam violare: vn- de ſoluunt alij ſecundo, quod inſtantia tranſit in ſucceſſo- rem bonoꝛum, qui eſt heres: ⁊ ita loquuntur dicta iura: non autem in ſucceſſoꝛem bonoꝛum non habentem titulũ bereditarium:vt eſt fiſcus veniens ex publicationeet ita loquitur hic. Sed hoc impugnat Bar. per tep.l.tam ex cõ tractibus.a.de iudi.vnde dicit ipſe tertio, quod iſte text. ponit ſpecialitatem in fiſco, ſeilicet vt in ipſum nõ tranſ⸗ eat inſtantia, eo: quiapꝛopꝛios habet indices. Quam ſolu tionem repꝛehendunt hic Bal. Ange. co:quia ſ equeret᷑ ex eodem, quod ſi fiſcus eſſet ſucceſſoꝛ vniuerſalis bono- rum, quia heres:non tranſiret etiam in eũ tunc inſtantia. quod eſt falſum:quia contra regulã.l.heredem.⁊ hin his. ſon debeoj. de regu. iuris.œt quia ſi fiſcus inſtituatur beres, eo iure regulariter vtitur, quo ⁊ alius pꝛiuatus: vt Lfiliuſfamilias.g.qui teſtamento.j.de legatis. j. l.ſi legata rius..ſi pꝛinceps.j.ad Trebellia.Ande dicunt ipſi quar to, quod interdum queritur de ſucceſſoꝛe bonoꝛum, ⁊ non perſone:vt quia illa eſt annibilata:et ſic repꝛeſentari non poteſt. quod eſt eo caſu, quo bona publicantur: quia deli⸗- quens pꝛo moꝛtuo habetur:vt.d..publicatione.⁊ tũc ad illũ nõ trãſit inſtantia, vt hic. Aut loquimur de ſucceſſoꝛe bonoꝛum ⁊ perſone, vt accidit in herede, qui repꝛeſentat perſonam defuncti:vt in authen.de iureiuran.a moꝛiente pꝛeſti. circa pꝛinci.⁊ tunc loquitur.d.l.ſi cum hominem.cũ concoꝛd.ſcilicet, vt inſtantia tranſeat.( Sed certe hec cõ ſyderatio non eſt bona, ſecundum moder. hic:⁊ mihi pla⸗ cet eo:quia pꝛimum membꝛum ſuum eſt contra ſecundũ reſponſum..vbi patet, quod ſtatus perſone, cuius bona in parte ſunt publicata, non eſt annihilatus:quoniam cõ⸗ demnata fuit:quia committens pꝛiuatam violentiam in tertia parte bonoꝛum:vt.l.fina.j. ad legem Juliam de vi pꝛiua.Et ſic retinet cinitatem ⁊ libertatem:vt.l.xelegati.⁊ l.relegatoꝛum.. hec eſt differentia.j.de interdic.⁊ relega. ⁊ tamen pur inſtantia nõ tranſit. ¶ Ande dicũt ipſi quar to vel quinto, quod bic conſyderandum, quod obligatio in perſona eius, cuius ſunt bona publicata, fuit totaliter extincta:vt.ſi debitoꝛi depoꝛtato.j.de fideiuſſo.et plene no. in..fi.j. de duob. reis.licet in fiſcum tranſlata: vt.j.ij. de alimen. lega. cum ſimi.Et ideo nimirum perempta obli⸗ gatione, cui vt pꝛincipali, accedebat inſtantia:ſit perem⸗ ptum etiam ius inſtantie, tanquam acceſſoꝛiũ. argu. C. de leg.l.non dubium jj. de pecul.lega.l.ij.cum ſimilib. ¶ Sed certe hoc nihil eſt dicere: quia etiam in perſona defuncti pꝛopter moꝛtem extinguitur omnis obligatio:vt in au⸗ then. de nuptijs.ſ.deinceps.⁊ tamen pur inſtantia tranſit in heredem:vt dicta.l.ſi cum hominem.cum ſimi. Pꝛete⸗ rea ex quo tranſfertur in fiſcum obligatio, quam ipſi vo⸗ lunt eſſe quid pꝛincipale:ergo ⁊ pariter tranſferetur inſtã tia illi accedens:vt.l.venditoꝛ actionis.5. de heredita.vel act.vend. in.l.qui in ſolutum.de act.⁊ oblig. ¶ Ande di⸗ cunt.vj.quod ratio text.eſt:quia ſentẽtia debet confoꝛmis eſſe petitioni:vt.l.vt fundus.commu.diuidun.l.fina.C.de fideicommiſſ.act.de ſimonia.c.licet.el.ij.Cum ergo agẽs in caſu huius..petierit conuentum ſibi condemnari: et hoc ſequi non poſſit:ex quo inſtantia quo ad agentem eſt perempta:nec etiam ſequi poſſit in perſona fiſci, tãèquam repꝛeſentatiua perſone agentis: cum non repꝛeſentet. vt dixi.merito nõ eſt abſurdum, ſi inſtantia totaliter perijt: neq; tranſfertur. Qua ratione iſdem concludunt expar⸗ te rei conuenti:vt bonis eius publicatis, inſtantia cum il⸗ lo inchoata nontranſeat in fiſcum. Et ſi dicatur, quod er hoc, delictum rei afferet actoꝛi iniquam conditionem: qꝛ babebit opus nouam inchoare inſtantiam, contra regu⸗ laml. non debet. de regulis iur. Reſponde, quod hocto- leratur:quia venit in conſequentiam vt afferat commodi tatem delinquenti:vt l.decetero.jde ſuſpec.tuto.cum re⸗ gulariter vtilitatem afferre non debeat: vt.l.ij.. nemo. S. de capi.dimi.et.xxrelegatoꝛum.ad finem.j. de interdict. et relega. C Tu aduerte:quia cum fiſcus reperiatur regu⸗ g iij 7² . — 7 —. lariter tenere locum heredis:yt in dictall. inter eos.§. ſm. Si teneamus opinio. quod inſtantia inchoata in fiſcum tranſeat,poterimus dicere, quod ſi ipſe in locum rei iam moꝛtui ſucceſſerit, condemnetur nomine ipſius olim vi⸗ uentis.Sinautem ſuccedat agenti,condemnetur conuen tus fiſco nomine ipſius olim agentis. Quoniam ita debet foꝛmari ſententia in perſona heredis, in quem tranſlata eſt inſtantia cum defuncto inchoata.Iſte eſt caſus ſingu⸗ laris in.oql. ſeruus.ibi, dum dicit:qõ non ſuo nomine con⸗ demnatus eſt ⁊c.&. de infam. ¶ Mec obſt.ſi dicatur foꝛmã ſententie nullam:quia lata in perſona defuncti: vt in.l.pe. j que ſen. ine app.⁊l in ſumma.in fin.jde re indi. quia nõ in perſona defuncti directo: vt illa iura loquũtur, lata eſt, ⁊ in perſona heredis defuncti nomine,⁊ conſe equenter cũ lite per pꝛocuratoꝛem inſtituta pendente, moꝛitur domi⸗ nus:valida erit illa foꝛma ſententie:condemno, vel abſol⸗ uo pꝛocuratoꝛem pꝛocuratoꝛio nomine, olim talis ⁊c. per d. ſeruus.que eſt ad hoc valde not. cum per illam ſolam difficultatem banc, quam Wart reliquit indeciſam. C. de pꝛocu.lnulla. non ergo poteſt negari, quominus iſte paſ⸗ ſus ſit dubius. ¶ ZAlias autem memini dixiſſe, quod ant queritur, an extinguatur inſtantia:⁊ in fiſcum non tranſ⸗ eat:cum ille ex publicatione capit bona agentis:⁊ tũc nõ tranſit:ita eſt tex.hic.Et huius eſt ratio:quia intereſt con nenti, quod ad fiſcum non tranſeat: quoniam tunc fiſcus nõ inchoatam pꝛoſequi, ſed nonã inchoare debebit. Aut queritur an tranſeat in ſiſcum inſtantia partis conuente. ⁊ tunc dicendum ꝙ ſic. arg.d.l.ſiis qui Rome.3.de iudic. glias ſequeretur, quod delictum conuenti, pꝛopter quod bona eius capit fiſcus, noceret agenti: cum baberet pꝛo vno inſtantiam inchoare contra dictam regulam. nõ de⸗ bet alteri cum ſimi. ¶ Nunc vero ſubtilius cõſyderans di co ſic: quod aut queritur, an in fiſcum tranſeat inſtantia inchoata:ꝛ tunc dicẽdum ꝙ ſic. Quod pꝛobo: quia ſiſcus in ius pꝛiuati ſuccedẽs iure pꝛiuati vtitur in ante geſtis: ⁊in poſt gerendo, ſi illa commode ab ante geſtis ſepara⸗ ri non poſſunt:vt pꝛimum pꝛobatur inj.fiſcus.j. de iur. ſiſ. ⁊ in.l. cum quid.. iiſcus.⁊.§. ſi debitoꝛes. j. de vſur. ¶ Se⸗ cũdum pꝛobo ex multis ſimilibus. Pꝛimo ex regula, que babet, quod ante geſti, ⁊ poſt gerendi:cum illud ab ante geſto commode ſeparari non poteſt, idem eſt indicium. 5. de nego.geſtis.l.eum actum.j. de adminiſtra.tuto.l.tuto⸗ rem, quitutelam. verſicu. ſic enim. j. de tute.⁊ ratio. diſtra. Vſ poſt pubertatem.cum ibi no.Secundo:quia videmus in ſimili, quod quamuis tutela, ant cura completa non te neatur tutoꝛ vel curatoꝛ regulariter adminiſtrare:vt.ſi. C. de ſuſpec. tuto.⁊.decetero.j. eodem titu.tamen ante li⸗ tem ceptam, tenetur pꝛoſequi, et finire: ſi nondum ratio⸗ nes reddiderit, ⁊litis inſtrumenta. ⁊ hoc non alia ratio⸗ ne niſi: quia noncommode eiuſdem inſtantie continen⸗ tia ſeparari poteſt:vt infra dicam.Ita pꝛobatur in.i.ita antem.. ſina. j. de adminiſtra. tutoꝛum. l. negotioꝛum. 5. fi. ⁊. Itutoꝛ.j. de appella.:.l. vnica. C. vt tute. alias vt cau.poſt pubert. adſit tutoꝛ. l.tutoꝛ poſt pubertatem. cum ibiple⸗ ne not. C. arbi.tute. ¶ Secundo:quia video, quod quam⸗ nis negotioꝛum geſtoꝛ moꝛtuo eo, cuius gerebat negotia ad nil noui gerendum aſtringitur: tamen ante geſtis co⸗ berentia ſeu connexa explicare tenetur.6.de nego.geſtis. In am⁊ Seruius..ſi vino. ¶ Tertium ſimile, quod quã⸗ uis ad heredem ſocietas in nouiter agendis, nõ tranſeat: vtl.nemo poteſt. cum ſmilibus:a.pꝛo ſocio.tamen expli⸗ care tenetur coherentia ſeu connexa ante geſtis per de⸗ functum:vt eodem titu.l.heres ſocij.¶ Tertio hoc idem video inherede tutoꝛis:licet enim ad illũ tutele nõ trãſfe⸗ ratur officium in nouiter agendis:vt.furti..non tamẽ. S. de infam. tamen tranſtertur neceſſitas explicandi cohe rentia, ſen connexa ante geſtis per defunctũ.j. de fideiuſſ. I.quãnis. que eſt li. ¶ Quarto video quod licet clericus coꝛam ſeculari non poſſit nouiter in ius vocarittamen co Tam eodem litem ante clericatum ceptam tenetur pꝛoſe⸗ qui.defoꝛo compe.c.pꝛopoſuiſti.ã.de iudic.l.ſi quis poſt⸗ ceaquam. S. oe iuriſd. omnium iudic.l.cum quedam puel⸗ la. LCum igitur ipſius inſtantie continentia non recipiat commodam ſeparationem. C.de iudi.nulli.eo: quia vbi ceptum iudicium eſt, ibi inem accipere debet.3.de iudic. lvbi ceptum. et idem iudex debeat iudicare de ea re, in qua incepit cognpſcere.ꝑe iudicis l.de qua r e. de cauſa Audo. Romain pꝛimam Inſoꝛ part. poſſeſſ.cap. cum ſuper.igitur eſt conſe 14 †per hoc determinatur quotidiana queſti „ 53 Uenge; trãſitum faciat mſtantiainchoata( Rervſtin ſcum quia debet intelligi ſecundum pꝛimamſſ olutionendetett, litem ſi vnus. in pꝛincip.a.de arbitris. Amd n 4 ſiſcus ſuccedens eꝝ conniſcatione, vel yth ere ritur an ueniri coꝛam iudice eius, cuius babet bonai inchoanda.An vero coꝛam iudicibus opꝛ üsn antia wSerlic gau deat pꝛiuilegio foꝛi,⁊ tunc dicẽdum nod pꝛiuilegi det. Hoc dico per text l.de eo. 3.de iudic. vbi di egio gan legatus, qui habet priullegium foꝛi pꝛopten,inte cam:gaudet etiam illo tanꝙ beres:qu— rit locum iuriſditio defuncti in inſtantia inchos nol go multomagis idem dicere debemus in fiſco fnchra blica. C Secundo moueoꝛ per dictam. fiſcus eu rep⸗ ſcus.ybi ſiſcus quamuis pꝛiuato ſuccedẽs innounadi⸗ rendis,vtitur iure pꝛoprio, non pꝛiuati.(ec 6 mn 2 heres abſens.in pꝛinc..de iudi. vbi ponitre Luia 8 heredem ibi conueniendum coꝛe:xbidefunetnsnalni uilegio pꝛopꝛio obſiſtente. quoniam vt doinotabinns 3 cit gloſ.liij.. legatis. eodem titu.⁊ in authen. qua in z8 uincia.C.ybi de cri.agi opoꝛtet.illa verba excudunt 4 uilegium iuris coꝛpoꝛe non clauſum:non autem dauin pꝛout eſt hoc fiſci, quod pꝛopꝛium judicem abeat n clericus heres laici in eo, quod berecitaten— poſſit coꝛam iudice laico conueniri. CItemanin nn, tranſeat ins, inſtantia inchoata coꝛam ſeculajiucie er defunctum. Iſtam queſtionem bꝛeuiſſime mouitglofgi q iclericum nullus alias incipit, nullus clercunn In. poſt Pet. in authen. quas actiones. in. v. ꝗCde ſacſinct eccle. Et circa pꝛimũ veritas eſt, quod ipſeininſtatnn choanda foꝛi pꝛiuilegio gaudet. quod pꝛoboperpaxia Sgulam, quia quamuis pꝛiuilegiatus ſuccedensn Jii uilegiato.non vtatur ſuo pꝛiuilegio:cum illud eſtſt en ceſſumpꝛincipaliter ratione perſone pꝛopꝛie,ã denin l. Emilius Eargianus. C. ſi aduer. vendi pign. iſtan illo vti poteſt cum eſt ſibi conceſſum pꝛincipaliter raa ne vtilitatis publice:yt eſt tex. in dictaiſeus. Seapiii legium, quod non poſſittrabi clericus coꝛam ſeculari,i eſt ſibi cõceſſum pꝛincipaliter ratione perſone ſue ſedm tione totius vniuerſalis eccleſie:vt dicit tex deoꝛo con peten. c.ſi diligenti. igitur ⁊c. Nec ob. text.in dictal bens 15 abſens. quia reſponde, yt ſupꝛa dixi: veletiam potes hʒ caſu aliter reſponderi, quod text. bi, vult bereden non poſſe vti pꝛiuilegio pꝛopꝛij foꝛi. ¶ Sed boc onceſſum clerico non eſt pꝛopꝛium, ſed magis commune tatus ec- cleſie:vt dicto cap.ſi diligenti. ¶ Circa ſecundumdic in ſtantiam inchoatam trãſire in eum perrrationes ſuprapo ſitas in fiſco.⁊ hoc tene menti: quia quotidiana:necalti reperies ita perfecte tacta. ¶ An autempꝛinilegunſ rit competens fiſco, vel clerico, tranſeat in eins ceſſiona, rium: dic vt not. Gutriga. et Hald.in.lcum eoꝛum(de ſenten.Et per hoc apparet, an verum ſit, quod dicit he Bald. an inſtantia tranſeat in ſucceſſoꝛem bonoꝛum dam nati ſecundum foꝛmam authen.bona damnatoꝛum(de 16 bo. pꝛoſcrip. C t Item inquantum ſupꝛa diſcuſſi,an actio 2 3 Compenſationem quod poſſit facere vxoꝛa nes ⁊ nomina debitoꝛum computentur inter mobilari immobllia. Adde, quod ex illo deciditur queſtio anmi noꝛ ſine decreto iudicis, poſſit facere ceſſionem acto⸗ nis ſine decreto: De quo dic yt not.S pecul de ceſlatd verſi. ſi quid minoꝛ in..j.⁊ per Dyn. et Bartolin ditil poteſt. et. lj.. fuit queſitum.j. ad Trebellia.alſ ſic 8 tum.. ſina. de legatis.j. Pꝛo cuius decifione addo bi 9 tabilem.l.ſi debeas.5.de compenſationib. norc de pie dijs minoꝛum..ſi ad reſoluendam. Et ad idem quoc d xi, an annui reditus inter mobilia computentur. 1 Cyn. tenentem quod, in. lſciendum. õ. qui ſatiſdacos in lectura. Summarium. 1 o inpo Pater obligatur tantum de peculiodote flio inp teſtate ſoluta, ſine eius conſenſu. dechio Nomina debitoꝛum, ꝙ dicantur etiam eſſe 3 9 muitu tem, etiam quando agit ad dotemax vide nuxi. hes ds weilitn d jaurxrei ſtgot V maamiinamnnd rmate gi F paiCntgN segll biramrltantngm Rtrü unpiidus no Kgtionsbdichi rdölsriatdoten ind zrrtteſöwterinelirdl rceen truſgredaman 3 felenpecdidpode n ninddas Maiden depet Etbaasetratiocpich nideturbaberejderegail nrundonilreminbonds totuneſtpreſtimülcrite pnum mocum ſlietperne ck quodmultr debct agn gentinon polſttoppoico duascolreivenditiaſta dunconpenſätionemaſed retmacumdotefaceren otemrüſſappleaturper ai tonisſtertetresa ſedebita⸗ ſan quouſczdosſbifgeritſe peieckgtresmartiluid veniensetiancüyitopoſlt dos ſluatur Regulzeninin htesatcrtenpohe Krneſbidehte Ccomnoda em Cferigmmninn wanhune mulerit fatereoden padu 8 d.Araanminxgipcteſ inlie umnammisxxſtrct eͤaomaamirneätend nüamaegaſe npainc düin Res debitoꝛis mariti fauoꝛe dotis poteſt per vxoꝛem re⸗ a ancri quouſq; dos ſibi fuerit ſoluta. ndiceens„donegalnä Cautio de dolo: lata culpapꝛeſtari debet mulieri agen⸗ aburi 5 ti ad dotis reſtitutionem.⁊ vide nu.3. Knu 5 Jurare in litem aduerſus maritum, dotem nonreſtituen dert⸗ W 1 vxoꝛ. dertld anae Pwagun kaſerde in reſtitutione dotis, tenek de caſu tto.⁊ vide nu.18. Vrrodegftorss qne peruenit ad creditoꝛem, quando poſ d* ſt inuito debitoꝛe pꝛo alio credito retinerſ? ⁊ nu. 12.7.13. i0 Scriptoꝛpꝛo ſuoſ alario poteſt quinternos retinere. b i gompenſatio bodie in dote reſtituenda, num locum ha⸗ 8.A beat: nu.4. 7 arepopron mwwln 15 Seruitus debita fundo dotali:an perdatur per nõ vſum lpancdeic dnn mariti: nueniendun frr n 16 Actiones arbitrarie, ꝙ includant genus actionum ſtri⸗ obfſtenteg 1, di“ ciiuris. atis eodent angann 17 Dominium rei dotalis ſoluto matrimonio hociie in mu⸗ 1 lerẽ ipſo iure retraffertur:licet de iure Digeſtoꝛũ ſecus. — 7 In pe⸗ quddpaop unis 3 filiofamilias. ds dhen mnatur quo üim ſſet eſſe id in quo ſiliuſfamilias maritus ad⸗ riined, dd uerſus vxoꝛem babet actionem:ergo iſtud po dice laico onuenn 4 terit compenſari.Et maritus in reſtitutione dotis tenet antiainchogt an cauere de dolo ⁊ culpa aduerſarij, quo nonreſtituẽte iu- an queſtionem bie ratur in litem, ⁊ tenetur maritus poſt moꝛam inreſtituen enteepiuen rquas actionesjyéne ansunh nna fugitiuos factos.h.d.vſq; ad ſin.ã.¶ Not.pꝛimo pa ſiae dleogaudt gutnin annsmaultgarwin tatur ſuoprinlegcanin bed 8 — den ebitoꝛum peculiarium no⸗ lrnrageheden 3 Teſſe in peculio, quod eſt in debitoꝛum p Suanus Cif adher nathn. ᷣ‿ 2 =Z ¶᷑ ( 2 A. G 8 — ☛σ ◻σ — 5 ◻ Q ₰ 8 S. — 8 ³⁴ ϑ Z 8 — — Ꝙά —. — m it. conceſim nn videtur habere.j.de regu.iuris.l.qui actionem.de acquir. lienteſt ter indickalin rerum domi.A rem in bonis. cum ſi. ¶ No. tertio ibi, T⁊ ſic npoſſittrabicdercsun? totum eſt pꝛeſtañ.mulieri ⁊c.ſi ſuppleatur text. ſecundum eincipaliter rat'oneprn erſalis ecclelie.ytditt nigitur c.Recohtenn onde ytſupudiiyiſta qua. S. eoll.rei venditio.. tamen ipſa vxoꝛ in ſui commo⸗ nderi, quodtertib mt dumcompenſationem aſe debiti patri mariti/vel ſocero gio pꝛoptij fon(Sait poteſt vna cum dote facere:⁊ in boc eſt iſte not. ¶ Hot. ex oprium ſedmags omm 4 eodemf ſi ſuppleatur per alium modum..per viam retẽ genti Ciraim tionis, ſiextet res a ſe debita: vt illovſq; poſſit retinere ip- nnan rnn fam quonſc votifnent olutae Nuodkauorcori ctene menti:quuqlttte ſpeciale eſt:vt res mariti ſ ui debitoꝛis in dote ad eam pꝛo ri 1 remſait dos ſoluatur. Regula enim in cõtrarium eſt.ſ. vt vna res ſcoelclenio 1 nur debitoꝛis ad creditoꝛem pꝛoueniès retineri nõ poſſit pꝛo Butrigact Palnim, altera ſibi debita.C.commoda..pꝛetextu.de quo dic vt.j. dane huc 5 dicam. CMot in.§. †maritum. in dotis reſtitutione pꝛe- wmam authenbonadmar tem mquantun ipuni dtoumionrunmne 7 Ractum quominus poſſttretituere.C RNoin itpoſtpi fecr che le,quoder odecicune ote⸗ uales poſtt umdn tum teneride caſu foꝛtuito, deterioꝛationem doti afferen Dequode tncteen Z te. CHot:in ver. ſi quis tdotalium cautionemper mari⸗ d. ImX tumyvroꝛi pꝛeſtandam, de pꝛoſecutione atq; reſtitutione infiin in Tölll dotalium ſeruoꝛum ſi quis ex illis ſui culpa fugam arri⸗ tquent isdains 9 puit. CIntexiibi, totu eſt pꝛeſtañ.mulieri:c.rſi ſupplea atsin torhn tur tex. per viam retentionis ipſarum rerũ ab vxoꝛe debi 48.5 dt eendi f ii tarum:tunc vt dixi text. eſt hie ponẽs in dote ſpecialitatẽ. jadreſouuen l omn Dunm autẽ generaliter queritur: an res debitoꝛis ad cre⸗ tus inter mob maͤgii ditoꝛem perueniẽs poſſit pꝛo alia ſibi debita retineri? dic nodjinſeinch ꝙ aut peruenit ad eum vitio:⁊ tunc non poteſt:quia ſi nõ poteſt retineri per ſeipſam:vt.li..rediguntur.j. quo. leg. 4 ergo multominus per aliam. Et ad hoc vide, quod habet de oꝛd. cog.c.ſi. Fᷓallit in dote, vt hic. Mut pꝛouenit ſine vi⸗ tio:⁊ tunc aut cauſa pꝛopter quam vult retinere, coberet mune Nreiquam retinere vnlt:: poteſt. Ad poc.. quipot:in pig. trrtantundeſ babell. interdum.⁊l. huius enim.⁊ eſt tex. in.li in pꝛinci.j. 3 usonkenit, t quib. mod. pig. vel bypo. ſolll. ſi in area. ð. de condi. indebi. ec d 0 CAnqde ſcriptortpoteſtretinere quinternos pꝛo ſuo ſa⸗ Soluto matrimonſo. 5 Lario.⁊ ſic verificatur glo. hoc dicens in.I. ſi non ſoꝛtem. g.ſ centum de condi.indeb. Aut non coberet rei:⁊ tunc aut il la eſt ſibi pignoꝛata pꝛo aliquo debito:⁊ poteſt fieri reten tio eiuſdem, etiã pꝛo eo, pꝛo quo non eſt pignoꝛata. C. ctiã ob chuogra.pecu.l.vnica. Aut eſt quaſi pignoꝛata.⁊ idẽ: vt.l. Julianus.g.offerri.de no.oper. nunc.⁊.l. hereditatis. 3.de hered.vel act.vend. Aut non eſt obligata nec quaſie⁊ tunc aut ad eam peruenit pꝛetextu eius rei, pꝛopter quã poteſt retinere:⁊ poteſt: vt. d.liſi non ſoꝛtem.§. ſi centum. ⁊ no. in. l. eleganter.. qui repꝛobos. 8. de pig.act. Aut ob/ uenit alio reſpectu:⁊ tunc non poteſt:vt.d.l.pꝛetextu.fallit in dote, yt hic. Et hanc notabi.diſtinctionem tene menti. ¶ Poteſt etiamtſuppleri ſecundo modo,pꝛeſtandum.ſ. per viam compenſationis: vt in not.dixi. Quoniam pꝛe/ ſtare vel ſoluere dicitur, qui compenſat: vt.l. amplius non peti.ff rem rat. habqj. vttl.debitoꝛ. als,ſi debitoꝛ. 3. qui pot. in pign. hab.ꝛ tunc eſt iſte tex.not.ad aliud, quod quãuis habens actionem de peculio, non poſſit de eodem compẽ ſationem opponere:vt in.l.cum fundus.. ſeruum tuum impꝛudens. Z.ſi cer.pe.⁊.l.ſi creditoꝛ. S.j.ð. de pecultamen fallit fauoꝛe dotis:vt hic notab.pꝛobatur:licet Barto. ali ter ſoluat ⁊ diuinatiue.vnde quod dico eſt tutius. ¶ Ad 12 legemt tamen pꝛimam, quibus mod. ꝓig. vel hypo. ſolui. quam. 6. allegaui ad pꝛobandam vnam ex datis regulis. ¶ Adde notabilem.l.colonus.j. de vi⁊ vi arma. Item 13 T† ad.l. vnicam. C. etiam ob chyꝛogr. ꝑecu. 5. allegatam ad pꝛobandam aliam regulam. Adde illam fallere in debito pene, vel vſurarum ratione etiam odij quod buiuſmodi obligatio in ſe continet ſpeciale: eſt vt in eo retineri non poſſit res obligata, pꝛo debito alio:vt notabiliter pꝛoba⸗ tur in.l.pignoꝛibus.⁊.lꝓer retentionem. C.de vſuris. Et etiam ad illam.l.vnicam.adde.l.ſideiuſſoꝛ.5. de nego. geſt. ¶ In gloſſ.ſuper verbo, pꝛeſtandum. ibi, ſed bodie bu⸗ 14 iuſimodi compenſatio eſt pꝛohibita c. Sed an verum ſit In hoc dic vt plene dixi.ð. eo.l.rei iudicate..j.¶ In gloſſ..maritum.ſuper verbo, culpa.ibi, ſi ceſſauit vti ſer⸗ 15 uitutibus, et ſic amiſſe ſunt ac. vult ergot gloſſ.quod per nõ vſum mariti inducatur amiſſio ſeruitutis fundo dota li debite. Sed hoc repꝛobauit hic quidam: quia ex quo dicte ſeruitutis marito eſt pꝛohibita alienatio: vt l. Jul. 5.de fun. do. igitur ⁊ pꝛobibita eiuſdem pꝛeſcriptio cenſe tur:vt.j.de vſuſcap.l.lis. Sed Bart.glo.tenet per.l.longe. j.de diuer.⁊ tempo.ꝓꝛeſcrip.in.l. ſi maritus. 3. de fund. do. Que iura non faciunt:qꝛ diuerſis caſibus loquũtur.vnde pꝛimoꝛum opi.videtur verioꝛ,per. l.ſi fundum. S. de fund. do. vbi datur regula, ꝙ quemadmodum dotalis pꝛobibĩi ta eſt alienatio:ita: pꝛeſcriptioputa ſi ſpeciale eſt in vxo⸗ re atq; in habente ab ea cauſam, quod ſeruitutem perſo⸗ nalem in dotem dat am, id eſt vſumfructum: ex non vſn mariti, ſibi pꝛeſcriptione querit:vt eſt caſus not.in.l.cum in fundo.verſic.quid ſi mulier.⁊ ver.quid ſi acceperit. a.de iure do. ergo in alñs in contrarium eſt ins commune:ä ſie 16 teneo quicquid Bar. dicat. ¶ In glo. tſuper verbo, iura uerit ibi, vel ſᷣm quoſdam eſt pꝛopꝛia ſpecies actionũ c. nõ tamen faciunt genus diuerſum de per ſe:qæomnes ar⸗ bitrarias actiones includit genus actionum ſtricti iuris: vt patet inſti. de act.. actionum.continuatiue.cum verſi. ſed in ſtricti iuris.⁊.. ſecundum quoſdam. ¶ In gloſſ.ſu 17 per verbo, noſtras. ibi, ſpe non rerc. Cr Ho ex glad tex. relata:quod iure Digeſtoꝛum ſolu.matri.rei dotalis do⸗ minium ipſo iure ſine traditione in vxoꝛem non retrãſfe⸗ rebatur:licet hodie ſecus per.l.in rebus. C. de iure do.de quo tamen dic vt plene dixi.. eo.l.non ſolum.⁊.l.ſi moꝛa, ¶ In gloſ.ẽ.ſi poſt diuoꝛtium. ſuper verbo, omnino. ibi, 18 alij ita demum ſi non contigiſſet ⁊c. hec queſtio an te- neatur moꝛoſus de caſu foꝛtuito.ſi ille pariter contigiſſet penes creditoꝛem debitoꝛis: dubitatiſſima eſt. Et plene tractatur in l.quod te mibi.ð.ſi certum petatur.et bi di⸗ xi, et in nemo..ſi poſt moꝛam.j. de verboꝛum obligatio. ⁊ ibi repetam. communiter tamen tenetur pꝛima opinio gloſſatoꝛis. Summarium.. 1&☛ᷣ Locatio quinquennalis non dicitur locatio ad lon⸗ Sumtempus. 1 18 Audo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ: part. 2 Jus contractus celebꝛati ſuper redotali per maritum,; non tranſit in vxoꝛem. 3 Jus dotis an ſit vniuerſale, vel ſingulare:? ⁊ nu. 27. 4 Locatoꝛ quod teneatur de violentia conductoꝛi de facto illata. ⁊ nu.. 5 Axo:, quod teneatur ſtare colono cauſatiue.: nu. 6. 7 Succeiſoꝛ, an⁊ quãdo teneatur ſtare colono:⁊ nu.. cum feq.⁊ ſeq.vbi ponit cõcluſiones ⁊ fal. 2 Succeſſoꝛ fiſci colono fiſcali ſtare tenetur. 33 Pꝛelatus ſucceſſoꝛ, an teneatur ſtare colono.et vide nu⸗ mer. 20. 1. 23.„ Expenſe z in re cauſant di rei retentionem, etiã con tra tertium.in ver. fallit qunarto. Colonus, qui babet bona locatoꝛis obligata, poteſt rem locatam retinere.ibi quinto fallit. 14 Succeſſoꝛ neceſſarius non tenet ſtare colono pꝛedeceſſo/ is abentis plenum ius inrve. 15 de ſngalaris per viam pꝛinationis iuris, qò erat in ſuo pꝛedeceſſoꝛe, non tenetur ſtare colono ſui pꝛedeceſ⸗ 46— oꝛ neceſfarius tenetur ſtare colono eius, quicum locanit habuit ius plenũ in re, reſpectu illius, cui poſtea rem reſtituit.. 17 Pupillustutela finita tenetur ſtare colono ſui tutoꝛis. 13 Succeſſoꝛ neceſſarius, quod tenetur ſtare colono illius, qui tempoꝛe quo locauit, babuit plenũ ius reſpectu per- ſone ſue. 19 Succeſſoꝛdomini non tenetur ſtare colono illius, qui tè- poꝛe locationis plenum ius in re habebat. 21 Fiſcus in quem ex publicatione bona tranſferuntur: an teneatur ſtare colono delinquentis. 22 Succeſſoꝛ in pꝛebenda, an teneatur ſtare colono canonici, in cuius locum ſucceſſit. 24 Papa non poteſt ſibi ſucceſſoꝛem eligere. 1 25 Succeſſoꝛ,quãdo teneatur ſoluere debita pꝛedeceſſoꝛis: 26 Maritus, an teneatur ſtare colono vxoꝛis: 27 Titulus dotisdicitur titulus oneroſus.. 2 26 Colonus, an teneatur ſtare ſucceſſoꝛi ſingulari, ꝙ non. cũ duabus limitationibus:vt nu. 29.2.30. 31 Locatio ſi eſt facta quandiu voluerit:an tunc ſucceſſoꝛ te neatur ſtare colono: 32 Noluntas cenſetur moꝛte finiri. 33 Aoluntatis declaratio, ſeu arbitrij, quando trãſeat in ſuc ceſſoꝛem. 34 Succeſſo tenetur ſtare colono pꝛedeceſſoꝛis, ſi pꝛedeceſ⸗ ſoꝛ in contractu locationis reſeruauit ſucceſſoꝛi ius exigẽ de penſionis pꝛo tempoꝛe antecedenti. 5 Succeſſoꝛ vninerſalis non tenetur ſtare colono, ſi beres coloni eius hereditatem repudiet. 36 R hirio in integrum non trabitur retro in pꝛeiudiciũ tertij. ᷣirin CSipendäte locatione matrimo⸗ S 1 vr in. nium diſſoluitur, marito de indẽni⸗ tate, ⁊ vxoꝛi de facienda ſolutione cauetur. h.d. ¶ Ael ſic vm Bar. vxoꝛ cogitur ſtare colono ſi ſoluto matrimonio adhuc depẽdeat locatio:penſio autem pꝛeterita tũc per⸗ tinebit ad maritum, futura vero ad mulierem. hoc dicit. 1CHo. pꝛuno ꝙt locatio quinquennalis non dicitur loca tio ad longum tempus:quoniam ſ ſic diceretur, alienatio foꝛet:⁊ conſequenter illam maritus facere non poſſet per ea que dixi.3. e.l.ſi conſtante.in..ſi maritus.cuius tamen 2 contrarium bic dicitur. ¶ No. ſecundo, quod intmulierẽ non tranſit ius cõtractus celebꝛati ſuper re dotali per ma ritum:quia ſi tranſiret non foꝛet opus maritũ cauere vxo ri ſe redditurum, quod ex eo cõtractu percipiet. C Ande 3 no. ſubtiliter. † tertio hic videri caſum, quod ius dotis nõ eſt quid vniuerſale, ſed ſingulare: quoniam ſi foꝛet vniuer ſale, tranſiret ipſo iure in mulierem, vt ſucceſſoꝛem vniuer ſi contractus ſuper eo celebꝛati:vt in l.ſed ⁊ſi quis.alias.l. adhuc intereſt.. ſi operas. 3. de vſufruc. Cuius tamen cõ⸗ trarium tex bic innuit, ⁊ clarius gl. magna in.l.diuoꝛtio. 4 5. cod. in pꝛinc. CHo. quarto quod locatoꝛ tenetur fcon- ductoꝛi de violentia ſibi de facto illata, Quod patet: quia ratione ea, ꝙ mulier colonum defacto expellit habet᷑ per conductoꝛem resreſſus aduerſus maritum ad intereſſe.⁊ boc ᷣm intellectum Bal de quo tamen infra in text. dicã. 9 Mo. quinto vxoꝛemtcogi ſtare f. eſt, ſi non vult ſoluere unterene ono emſttint 3 na mariti ex expulſione:non autem pr uſatur Inperſo re poteſt,ſi intendit intereſſe ſoluere. Ad idem 5 pele⸗ pꝛeleg.l.ij..fin. vbi hunc intellectum ad bunci I dote „nec illu vnius anni d canſatine conpeli s um loc hinc ſumpta occaſione tractat hic plene B emee Bald. an⁊ quando ſucceſſoꝛ teneatur ſtare col ro vt materiam hanc perfectilſime ſuſcipias: onoregope diana eſt:⁊ ideo magis declaranda pꝛocedanai- 8 ſiones. ¶ Quarum pꝛima r ſit, qnod ſucceſſoꝛ den conch iure vltime voluntatis teneatur ſtare colono füderfäl ris.Ad hoc regula.l. heredem.⁊l.in bis.5.nõ debnäl G regu.iur.l.veteres. C. de contrahen.⁊ commit 1 Koſa batur. loca vim veritatis inſti eo.ina. Sel regula in colono partiario, cui heres ſtare non n le not pꝛobatur in. ſi merces. õ. vis maioꝛ. locati antde tur colonum partiarium eſſe, yt ſocium: drietate dici retinere:ſed ſocietas nõ tranſit ad heredem:yt 1 1 end poteſt. 3. pꝛo ſoc. cum ſimilibus.igitur ac. Seen 69 ceſſoꝛ ſingularis tenetur ſtare colono ſui p naaſie ſingu f edeceſſor habenti ius in rem.ad hoc.3.de ſi uperfeelisamn 3 7 ciem.z.§. quod autem ait. CEx r quo infertur qnodt tur ſtare colono ad longum tempus conducenti ren 1 locatione longi tempoꝛis in conductoꝛem unsrrlis d minij rei locate tranſferatur:vt plene dirizeol cauſt te..ſi maritus. ¶ Tertia ſucceſſoꝛ ſingularis non habos 10 † plenum ins in re, tenetur ſtare colonot. ſiin veniti II Tvelle pꝛeſumitur ex ſua ſententia ius tertijin liten n 12 quoniam frequenter. ¶ Quarta ſucceſſoꝛ ſingulanisa ne..j.de bo. autho.iud. poſſid.⁊ illius tex poteſt eſe tio:quia ibi res in ſucceſſoꝛem ſingularem tranſfiny 5 uis non pleno iure. ¶ Ex ſententia autem iudicis un vocati auferre.&.de minol.in integrum.Ciſi perrin alio modo.l. ina.⁊ not. Innocen.yt lit non conteſtin ij voluntarins babens ius plenum nonteneturſtare cqo no ſui pꝛedeceſſoꝛis.C.loca.l.emptoꝛem j delegatisjn bil.ſ.fina.d. de vſufruct l. arboꝛes..j. ¶ Faliitin ſnccgſ re ſiſci:quoniam ille fiſcali colono ſtare tenetur:ſtlynã. de iure fiſci. Quinimo ⁊ ſt eum expellat, iure qpoca 3ſo percepit, pꝛiuatus eſt ipſo iure: vt l. cognouinus(de mancip.⁊ colo.libꝛoxj.vbi eſt text.ſingularis. Andepa riter eſtt dicendum in ſucceſſoꝛibus eccleſie, auneqipa⸗ rentur regulariter fiſcus ⁊ eccleſia.C. de ſacroſanct ecdeſ l.fina. cum ſimilibus.Et illius.l. fina. de iure fiſciratio eſe poteſt:quia contractus fiſcales vicem legis obtinentittl donationes, quas diuus. de dona. inter virum.al Ceſar J. de publi. vnde debent ſine tertij iniuria pꝛocedere, qvi admodum ipſa lex.C.vnde vi.l. meminerint.iiijdiſtinert antem lex. ¶ Fallit ſecundo ſi ius coloni perpꝛedeceſſi fuerit reſeruatum:vt l.ſi merces..qui fundum ʒ locati⸗ J. ſi mercedem.ſ. ſi habitatoꝛibus. 3. de act. empt. ¶ Fallt tertio in vſuario:quoniam ille colono ſtare teneturiiti l ſi habitatio.;. ſi vſus. alias.l. ſi vſus..de vſua habit. bi eſt caſus ſingul. ¶ Fallit quarto, ſi colonus in fundo inu penſas fecerit: quoniam ſtare ſibi tenetur ſucceſſoꝛ, do nec ilas recuperet:vt l.colonus.&.de vi: viarmaxbi ci caſus notabilis. Facultas enim retentionis pꝛopter in penſas in re factas nedum conceditur aduerſus enm,a quo impenſas faciens cauſa tenende velpoſſidende na pabuit: vt.l.ſi neceſſarias.S.de pigno.act ol.ſi in areas de condic.indebi.cum ſi. Sed etiam aduerſus tertiuma illo impenſam faciente, rem repetentem:vt inl qui in iu- re F. ſi.j. de fur. vbi eſt caſus valde not.⁊ bene fecit.jde ac quirẽ. poſſ.l.ſi quis rem. ¶ Fallit quinto, vbi colonus ba- bet pſius locatoꝛis bona omnia obligata: quoniam tine aduerſus ſucceſſoꝛem vti poteſt iure retentionis ipſis rei pꝛo ſe conducte, tanqᷓ; ex generali obligatione. ſbiin re hypothece annexe.Alienatio enim per debitoꝛem i5 cta ius pignoꝛis vel hypotbece illi adherẽs nondiſolnt quoniam in ſucceſſoꝛem, in quem alienata eſteum ene pignoꝛis vel hypotbece, tranſfertur. C.de pig debitor, Cde remiſ pigl.ſi debitoꝛ. de pigno actio iſi connen rit..fundum.cC.yt in poſſeſſ legato. ſi poſtq;. ice(n colonus locatoꝛem babeat obligatum ad iieräſeui lipole caſceper 1 aaumwezühunn rnopotteſeſtareran rinoonaen erlegss donrcſeru tdohohe ienamalgsatrfäfty vssquineckacuneCf eturſtarecolonocius Oul fusinrelocatababeberah rotmo ſquifundamam. offejſen acminſcrrawwiist geritexeladminitrzronech itempoꝛelocationisinte duntanen locatio riteſt ii onmanis incquerelang rautenrdecidunturbreuiter dnanunqnidficus, cant scapienstegeaturſtar ſuspictareſtiingularisg nib locauer sinpinepai apoſtiopume goſeigeonon di aareſce inguunisrpoln utelucedtteguléolis denrontamnikan cm Renſanifintumam finalt dunamunfägnamir adrramhenügtte nnarnumnuniis deitan declscguprn Ehn iafſas nan dionisi cät wtngai neurn udafnmonitiae Mit 9 Bala hjeri d. M rlübenuszai deng pn Prindſtcn &— ₰— S Z=Z—A' —— —½==— — cum fimilbus dertn, 1 Gl 5 [Tertiaſacceſfnfn lr A 1 § de minollin integnnehn anot. Innocen tinnn let in ſucceſſorem ſigrlhnnde e atena durer ſua ſtentailetn. ania ſibi nõ pꝛeſtatur patiẽtia,ꝙ vti frui re locata poſſit: ytLex conducto. cum ſi.. loc. Igitur res ipſ a conducta obato intereſſe iuris generalis obligationis, ſibi bypo thecata poterit aduerſus ſingularem ſucceſſoꝛem locato/ ris retineri, donec ſibi illud intereſſe ſoluat᷑. ¶ Quinta, 14 fucceſſoꝛt neceſſarius non tenetur ſtare colono pꝛedeceſ⸗ ſoꝛis non habentis plenum ius in relocata reſpectu do⸗ minij:qualis eſt vſufructuarius, qui inre, in qua vſi umfru ctum habet non habet ius reſpectu pꝛopꝛietatis..loc.lſi uis domum.§. buic ſubiungi ad idem. 3. de pigl.lex ve 8 ctigali. ¶ Sexta, t ſucceſſoꝛ ſingularis nõ per viamtrãſ⸗ miſſionis, ſed per viam pꝛiuationis iure, quod erat in ſuo pꝛedeceſſoꝛe, nõ tenetur ſui pꝛedeceſſoꝛis colono ſtare. Et ita pꝛobari poteſt in.o.S.huic ſubiungi. Ibi enim pꝛopꝛie tarius ad quẽ moꝛtuo vſufru.non reuertitur vſ uſfructus, non tanqᷓ ipſe vſuſfructus in eumtranſiittatur per vſu⸗ fructuariũ:ſed quia moꝛte vſufructuarius vſufructupꝛi⸗ uatus eſt: non tenetur ſtare ipſius vſufructuarij colono. 6 Septima ſucceſſoꝛtneceſſarius tenetur ſtare colono, ſicius qui eum locauerat habuit ius plenum in re reſpe⸗ ctu eius, cui rẽ ipſam poſtea reſtituit: vt in.l. ſi tutela. j. de tenetur ſtar cd ſa admitu. CEx cuius generalitate patet tpupillum tute⸗ Ia ſinita ſtari debere colono poſito per tutoꝛem, qui habe bat plenũ ius adminiſtrandi reſpectu tutele ipſius pupil 913 li. ¶ Octaua, ſucceſſort neceſſarius tenetur ſtare colono eius, qui tempoꝛe quo locauit, habuit plenũ ius reſpectu erſone ſue:⁊ multo magis ſietiã reſpectu perſone eins, cui poſtea reſtituit mibi. Tex.eſt hic in.d.l. i.ſ.fi ſ. de do. pꝛelega.vbi patet vxoꝛem ſtare debere colono mariti‚ qui tẽpoꝛe locationis in re locata plenum ius habebat, reſ pe⸗ ctu ſue perſone.Erat enim maritus:ꝛ ſic maritali, reſpe- ctu, plenum ius habebat in re dotalilocata:⁊ huius legis ratio poteſt eſſe iſta retranſlatio dotis, que ſit ſoluto ma- trimonio in vxoꝛem ex legis diſpoſitione. Que ratio ius coloni reſeruat:vt colono non videatur iniuriari: cũ boc alienum alegis natura ſit:vt in.d.l. meminerint.a.li. C. de enter.(Quartaſtai 19 bis qui ve. eta cumſi. CtMona ſucceſſoꝛ dominij non te- bensinsplenum unten. deis.C. loca.Lemptoxnin, 1 fruct larboꝛes ſ(ſt ille ticali colonoſtaran nimo aſi enmexpelltn us eſt ipſo inre: ſt on. bꝛoxj vbieſttert ſingain lum in ſucceſſoꝛibusecel ter fiſcus eccleſa Cdeſa bus.Et illius. fnadein rractus fiſcales vicem egit s diuus. de donaimte debent ſineterti wirum er. Cvnderilmemnom it ſecundo ſiiuscolinee rvt lſi merces ſniti — Aal. emm. fetenton facnltascen eſſoremn„Ind nn 9 othece, an ast M.,5,0 7 f veii 18 nihit .' 1 1 lter dhha netur ſtare colono eius, qui tempoꝛe locationis plenum ius in re locata habebat:⁊ hoc ſi ſit ſucceſſoꝛ voluntarius: 20 vt m. d..qui fundum.cum f̊. alleg. ¶ t Altima, ſucceſſoꝛ 2 officij ſeu adminiſtrationis tenetur reſpectu officij, quod gerit:vel adminiſtratione quã ſuſcipit ſtare colono eius, quitempoꝛe locationis in re locata plenum ius habebat: duntamen locatio rite ſit facta.Et hec concluſio gloſſet communis in.c. querelam. ne pꝛela. vices ſuas. ¶ Ex bis autemt deciduntur bꝛeuiter tres qunotidiane queſtiones. ¶ Pꝛima, nunquid fiſcus, qui ex publicatione bona lo- cantis capiens/ teneatur ſtare colono: In quo quidem ca ſus videtur eſſe ſingularis quodnon, in.l. ſi fundus, quem mihi locaueras.in pꝛincip.a. loca. Sed certe, vt ibi ſentit expoſitio pꝛime gloſ.ideo non ſtare tenetur colono: quia eſt ſucceſſoꝛ ſingularis ⁊ voluntarius locantis in re illa: vnde ſuccedit regula, volens voluntarium ſingularẽ ſuc⸗ ceſſoꝛem non teneri ſtare colono:vt dicta.l.emptoꝛem.et dicto.⸗.qui fundum.cum fimilib.allegatis. Si ergo foꝛet ſucceſſoꝛ vniuerſalis:quia vniuerſa bona locatoꝛis ex pu⸗ blicatione caperet:tunc nõ crederem eumteneri ſtare co- lono,pꝛout tenetur vniuerſalis heres:vt dixi in concluſio ne pꝛima, cui ipſe fiſcus equiparatur:vt.l.inter eos.ᷓfin.j. de fideiuſſo.Et quia fiſcus in antecedentibus, pꝛout fuit iſte contractus locationis, iure pꝛiuati in euius locum ſuc cedit, vtitur. vt.l. iſcus. ĩ.de iu. fiſc.⁊. 3. de vſur. l.cum qui⸗- dam..ſiſcus. Sed pꝛiuatus non potuiſſet expellere: igi⸗ tur nec ipſe.⁊ ita limitarem dictam.l.ſ fundus. ¶ Secun 22 da, † nunquid ſucceſſoꝛ canonicus in pꝛebenda teneatur ſtare colono canonici, in cuius locum ſucceſſit? hec que⸗ ſtio mouetur per Canoniſtas in dicto cap.querelam.Et per Archid xij.qõ.ij.alienationes. Et aliqualiter tetigit Bald. pic.⁊ in. d.l. emptoꝛem. ꝓlenius tamen quam alibi inl.iubemus.la.ij. C. de ſacroſan. eccl. Aeritas autem eſt, ꝙ non. Pꝛimo: quia clericus adminiſtrationem eccleſie non habens, pꝛout eſt canonicus equiparatur vſufru- ctuario:vt plene no.gloſ.de offic.oꝛdina.c.ꝓpꝛeſenti.libꝛ.vj. ⁊ not.plene in.c. fina.de pecul.cleric. Sed vſufructuarius non tenetur ſtare colono: vt dicta.l. arboꝛes..j.5. de vſu⸗ fruct. Nec colono fructuarij ſtare quis tenetur:vt dicta.l.ſi quis domum..huic ſubiungi.igitur ac. C Secũdo:quia Soluto matrimonſo. 54 ſuccedens in ius alterius, non per viam tranſmiſſionis: ſed per viam pꝛiuationis:pꝛout eſt in canonico, non tene⸗ tur ſtare illius colono: vt dicto.. huic ſubiungi. ¶ Ter⸗ tio:quia hec actio exconducto, qua obligatus eſt canoni⸗ cus locans colono, eſt perſonalis:vt ex ſe patet: vnde illa non ſequitur canonicum alium ſingularem ſucceſſoꝛem ipſius locate pꝛebende. C. de hered.actio..fina. j. ad Tre⸗ bellia. lj.. ſiheres. cum ſimil. Quarto: quia ſuccedens in locumillius, qui non babebat plenum ius adminiſtra⸗ tionis in re locata, non tenetur ſtare colono: vt in dicto.§. puic ſubiungi. Sed canonicus locans eſt huinſmodi: vt infra demonſtrabo:igitur. Quod autem ita ſit, pꝛobo pꝛi mo ex tex.ad pꝛopoſitum notab.xij.qõ.j.in.õ.fina. dicente, quod cum pꝛebẽda ex rebus eccleſie ſit:igitur canonicus ex ea reditus retrahit. Pꝛimo pꝛo ſui neceſſitate: ſecun⸗ do id, quod ſupereſt debet committere in communem ec cleſie vtilitatem. ¶ Secundo hoc demonſtrat text.xliiij. diſtin. Fj. vbi Hieronymus contra clericos exclamans, di cit:tibi dico o clerice, de altaris reditibus viuere licet, nõ luxuriari. Tertio ex eo, quod habetur in. c.relatum. el ij..c.qui annos.extra de teſtamen. ¶ Altimo ea conclu⸗ ſio manifeſtatur:quia non contrahit canonicus nomine eccleſie:quoniam eius non eſt adminiſtratoꝛ:nec nomine rei in pꝛehendam aſſignate:quia illius non eſt dominus, ſed fructuarius, vel vere:vt ex pꝛedictis patet potius v⸗ ſuarius. Contrabit ergo nomine ſuo: ergo ſucceſſoꝛem rei pꝛebendate non obligat.. de contrahend. emp.l. fina. 23 ad finem. ¶Tertia, an ſucceſſoꝛt clerici adminiſtration? babentis:vt eſt dare exemplum in pꝛelato, ſeu pꝛebenda⸗ rio, plebano, vel alio rectoꝛe curato: teneatur ſtare illius colono:⁊ hoc etiam in pꝛemiſſis locis tangitur.veritas au tem, quod aut locauit nomine pꝛopꝛio:⁊ eius ſucceſſoꝛ co⸗ lono ſtare non tenetur. Ad hoc de tranſact. cap. veniens. Item:quia non videtur hoc caſu poſſe locationem facere in id tempus, quo eius adminiſtratio non eſt duratura. S.de iuriſd.omnium indicum.l.eum qui.ad finem. 3. de ar bitris.l.ſi cum dies..ſi intra.⁊ quod not gloſ.viij.queſt.j. 24 apoſtolica.. his omnibus. Hac ratione concludens pa pam non poſſe ſibi eligere ſucceſſoꝛem. ¶ Aut locauit no mine eccleſie vel dignitatis:⁊ tunc ſi ad eccleſie vtilitatem ſucceſſoꝛ ſtare tenetur.Cum enim potuerit exlicito con⸗ tractu eccleſiam obligare.de ſolutio.cap.j.Merito obli⸗/ gatur ⁊ ſuccedẽs adminiſtratoꝛ in eadem:vt ibidem pꝛo⸗ batur. ¶ Zlut non apparet ad vtilitatem eccleſie locatio nem factam:z tunc ſucceſſoꝛ illi ſtare non tenetur. de pꝛe⸗ carijs.cap.ij.de rerum permut.c.ij.cum ſi.Et per bec cum 25 perfectione ſit expedita hec materia. C rAn autem te⸗ neatur ſucceſſoꝛ ſoluere debita pꝛedeceſſoꝛis in officio? dic vt in.l.pꝛouidendum.C.de decurio.libꝛ.x.⁊ in cap.j.de 26 ſolutionib.⁊ cap.ex pꝛeſentium.de pigno. ¶ tælliqua ta⸗ men pꝛemiſſis ſunt addenda. Pꝛimum an maritus te⸗ neatur ſtare colono vxoꝛis: ſicut econuerſo vxoꝛ colono mariti, pꝛout hic.Et hoc tetigi. S. eodem. l. diuoꝛtio. veri⸗ tas autem eſt quicquid ibi dixerim, quod non: quia cum in dote maritus ſit ſucceſſoꝛvoluntarius et ſingularis:vt ex ſe patet:ergo nõ tenetur ſtare:vt in dicta.l.emptoꝛem. ⁊ dicto..qui fundum.cum ſimi. Pꝛeterea, ſi colono ſtare non tenetur ſingularis voluntarius ſucceſſoꝛ ex titulo lu⸗ cratiuo:vt in dicta.l.nihil.O.fina.de lega.j.ergo multomi⸗ 27 nus hic maritus, qui ſucceſſoꝛ eſt ex titulo oneroſo, ſcili⸗ cet dotis:vt.l.ex pꝛomiſſione.3.de actio.⁊ obliga.Et quã⸗ uis quidam dicanttitulum dotis eſſe vniuerſalem: tamẽ hoc eſt falſum per iſtum text.vt dixi in notab. ¶ Secun/ 28 do, quid t econtra, ſcilicet, an colonus teneatur ſtare ſuc⸗ ceſſoꝛi ſingulari?text.ſingularis dicit quod non in.l.qui fundum.3.loca.et illius ponit rationem:quia pꝛedeceſſo⸗/ ris locantis nibil intereſt quod cõductoꝛ ſucceſſoꝛi ſingu⸗ lari ſtet. Ande eum non poteſt compellere ad ſtandum: quoniam vbi deſinit intereſſe, deſinit actio competere:vt l. qui autem.g.illud. cum ibi plene notatis.3. ſi quis caut. Succeſſoꝛ vero ſingularis non poteſt eum compellere: quia ius agendi regulariter in ſucceſſoꝛem ſingularem non tranſfertur:vt dicto..ſi operas.l.adhuc intereſt. aks, ſed ⁊ ſi quis.⁊.I.omnes..ſi heres.. vſuſfruc. quemadmo. 29 caueatur. cum ſimilibus. C r Hoc autem duplicem re⸗ cipit limitationem. Pꝛima, niſi ipſe locatoꝛ in ſucceſſo- rem ſingularem tranſferat ius penſionis exigende pꝛo Audo. Roma.in pꝛimam Inſoꝛt.part. tempoꝛe antecedenti:quoniam ea tranſlatio hoc operat᷑: vt colonus ſingulari ſucceſſoꝛi ſtare teneatur. Tex. eſt ſin gularis.Z. loc.l.inſulam.quam ad hoc ibi ſumme no. Bar. 30 CSecundo niſi locatoꝛt tranſtulerit in fingularem ſuc- 31 ceſſoꝛem, non ſolum ipſam rem locatam: ſed etiam omnè actionem eius occaſione ſibi competentem: quia cum tũc cenſeatur in eum tranſferre actionem locati:ideoq; cõtra conductoꝛem competit. Igitur eſt cõſequens:vt colonus ſtare teneatur, eo: quia tuùnc intereſt locantis, quod colo- nus ſingulari ſucceſſoꝛi ſtet: cum teneatur facere bonam actionem ex locato, quam ceſſit: vt l. ſi nomen. S. de hered. vel act.vend.Et ſic ceſſat ea ratio poſita in.d.l.qui fundũ. que inducit deciſionem negatiuam. ¶ Tertio quid ſi lo- cetur t fundus qᷓ;diu locatoꝛ voluerit:an tunc ſucceſſoꝛ co lono ſtare teneatur: dic, ꝙ aut loquimur in ſucceſſoꝛe vni uerſali:et tunc non tenetur.Et huius eſt ratio:quia ea lo- catio reducta ad locatoꝛis voluntatem, moꝛte finitur. 3. lo cati..iiij. ¶ Et ita limita conclufionem pꝛimam. poſitã. Aut loquimur in ſucceſſoꝛe ſingulari:⁊ tunc reperi᷑ Gar. in quibuſdam lecturis, dicere ꝙ ſic, eo: quia cum dicta lo- catio finiatur moite locatoꝛis:yt dictal.iiij.⁊ ſic duratura longo tempoꝛe fit:quare conductoꝛ querat ius in re:vt di cta..j..quod autem ait.de ſuperſic.igitur ⁊c.vt patet ex conſequentia ex his que.&.dixi. Sed certe hoc eſt falſiſſi⸗ mum ⁊ ſatis erroneum:⁊ igitur puto non fuiſſe Bar. hoc pꝛobatur. Pꝛimo:quia quod dicitur locatio nem factam ſic moꝛte finiri pꝛocedere, ſi vſq; ad obitum locatoꝛ tacet: 32 quoniam illo vſq; durat, ⁊ non vltra: quia t voluntas ſua 35 moꝛte ſiniri cenſetur:vt de reſcri.ſi grat ioſe.lib.vj.de lega. jl ſi ita legatum.illi,ſi volet. de lega.iij.l.vxoꝛem.. Sce⸗ uola.⁊.l.fideicommiſſa.ver. hoc autem legatumj. de cõdi. ⁊ demonſtr.l.ſi ita expꝛeſſim. cum ſi. Ron ergo dicendum eſt, ꝙ ſi locatoꝛ velit eum expellere, non poſſit: quia ſic re- ſtringeretur locatoꝛis voluntatis arbitrium.quam reſtri ctionem nec mens contrahẽtium patitur: nec natura ver bi. j. de lega. ij.l.cum quidam. de leg.iij.l.ſideicommiſſa.. qᷓqᷓ. ¶ Pꝛeterea dico, quod res locata hoc caſu trãſibit in ſingularem ſucceſſoꝛem cum ipſa qualificata eius loca- tione, eo:quia r licet declaratio volũtatis ſeu arbitrij eins ꝑpoteſtatem quis habeat per viam ſimplicis facultatis:vt ſunt arbiter, ꝛ arbitratoꝛnon tranſeat ad ſucceſſoꝛem: vt ſi. C.de contrahen.emp..ſi quis arbitratu. cum mate- ria ſua.j.de verb.oblig.tamen ea facultas arbitrandi, ſeu facultas voluntatis declarande, quam alter ex contrabẽ- tibus habet exfoꝛma contractus vel obligationis, tranſit in ſucceſſoꝛem etiam ſingularem ex diſpoſitione hominis quamuis non ex diſpoſitione legis:vt de pꝛimo eſt caſus not.quem ad hoc ibi ſumme no. Jaco.de Are.⁊ Gal.in.l. ſi ſic legatum..ſij.de leg.j.Et dẽ ſecundo tex.in.l.ſi ſtipu⸗ latus fuero.a..ſij.de verb.oblig.⁊ dicam aliquid.j. ead.j. poſt dotem. Ea ergo facultas ad ſui voluntatem repellen di conductoꝛem, que ex foꝛma contractus aderat in loca⸗ toꝛe, ex pꝛedicta notabili theoꝛica, tranffertur in eius ſin⸗ gularẽ ſucceſſoꝛẽ.⁊ ita declaro tibi illũ paſſnm. ¶ Quar⸗ 34 to vbicunq; dixit ſucceſſoꝛem non teneri ſtare colono:li⸗ n V 5 36 mita niſi ipſi ſucceſſoꝛi reſeruauerit locatoꝛ ins penſionis exigende pꝛo tempoꝛe antecedenti:quoniam etiam tacite iniunxiſſe videtur, quod colono ſtare debeat. Caſus eſt valde not.ind.l.arboꝛes..j.de vſufru. ¶ Quinto, quate⸗ nus t ſupꝛa dixi ſucceſſoꝛem vniuerſalem ſtare debere co lono ⁊ eius heredi:declara illud verum:nifi heres a colo- no inſtitutus eius hereditatem repudiet: quoniam tunc libere conceditur locatoꝛi:⁊ conſequenter eius heredi, ꝙ rem alteri locari poſſit adeo:vt ⁊ ſi ipſe heres ſit reſtitutu rus ad adeũdam repudiatam hereditatem:nihilominus lus perſiſtendi in re locata, non recuperat. Caſus eſt not. Cloc.l.ſi vno..ſi. Et huius eſt ratio:quia illa int integrũ reſtitutio retro non trabitur in pꝛeiudicium tertij.de re⸗ ſcriplli. vi.c.quamuis.&. de minoll.in integrum.cum ſi.Et per hoc declarata remaneat pꝛeſens materia. ¶ In text. bbi, ſi cauerit.pꝛeſtat ergo vxoꝛ marito cautionem indẽni 37 tatis: r dum ſibi fundus dotalis reſtituitur. Et hoc non Pꝛopter aliud, niſi vt habeat regreſſum maritus aduer⸗ me em„pꝛo reiidertſone damni: ſi quod foꝛte ſenſerit „Kus ex expulſione per vxoꝛem facta. E quo colli⸗ git bie Bal. quod locatoꝛ tenetur conductoꝛem defende⸗ re a violentia factilicet ſecus ſit in venditoꝛe:quia empto rem ab illa defendere nõ cogitur:vtl ulſos ſos. C.de act.emp.Et in venditoꝛe ratio eſt: 08. AlS pi dil poſt contractum completum omne eindn niainactoss tranſtertur:vt.l.neceſſario. 3. de Peric. ⁊ comm 1 Secus autem eſt in conductoꝛe, alleg vnndn que nil facit.vnde tu dic: quod quedã eſ violentia*2e4. defenſioni locatoꝛ commode poteſt aſſiſtere.t nii cuius ductoꝛem tenetur defendere:alias obligatur ab 1 damni emergẽtis. lucri ceſſantis. Quedam dd intereſf lantia cuius defenſioni locatoꝛ non poteſt andde ſtyio⸗ defendere nontenet:nec obligatur pꝛopter litere:rtme quam ad remiſſionem penſionis pꝛo rata tei ncadlalud conductoꝛifrui non licet pꝛopter riolentiamen reſtitutionem, ſi acceperit. Hanc diſtinctionẽ⸗ 2 tex.in dicta.l.ſi fundum mihi locaueris.cum c 3 S. locati. et adde.l.ſi tibi alienam. et l. ſi quis 3 8 pꝛincip.in eodem titu. omum in Summarium. 4. 1& Oblatio debitoꝛis moꝛoſiſe equẽs, tol cedentem, ⁊ eius effectum. 2 Adoꝛa yltima nocet.⁊ quandoenn. 16. 3 Exceptio, ne quis cõueniatur vltra qᷓ; facerepoſſt raſ in heredem extraneum paſſiue:licet non actine.“ 4 4 Elctionis qualitas,licet varictur inpꝛeindicinmagent non tamen variatur in pꝛeiudicium Conuenti z vide 3 mero. 22. n⸗ 5 Habens certitudinaliter actionem ad remn dicitur ilam rem penes ſe habere: non tamenſi habet actioyenſ 4 nu. 6.7.2§. p 7 Pater, qui incontinenti ſtipulatur ſibi dotem recci pꝛopꝛiat ſibi actionem de dote:ſecus ſi ex internalo d letur. nu..⁊ quando dicatur incõtinenti ſtipnlaim ⁊ nume.6. 9 Conſenſus filie, ꝙ validet ſtipulationem apatreitn poſitam. u Solutio facta per debitoꝛẽ, non creditoi: nec rices tis gerenti, illum non liberat. 12 Secunde nuptie non auferunt pꝛiuilegia doti: ſidenu- mero.zlj. 1 Nemo poteſt alteri culpam imputare, ex qualucriſentt: 15 Maritus non liberatur a dotis repetitione liet eanpe nes ſe non habeat, ſi in eg exigenda fuit negligens. 19 Pax ſi eſt facta a duobus:⁊ pꝛomiſſum de nonofftnden⸗ do:ſi vnus alterum offendit:⁊ offenſus ſecundo offendat pꝛimo offendentem:an alter alterum ad penamffactep cis poterit conuenire?⁊ nume. ſequen.⁊ ſequẽ vſq; adn merum. 22. 7 Pꝛeliantur ſi quando duo ⁊ vnus tertius occurrit dii dẽdo eos:qui occiſus eſt per aggredientẽ, yelaggreſſun, quis de occiſo teneatur. 18 Tlauſula, rebus ſic ſtantibus, in pꝛomiſſione de noͤoffn⸗ dendo quod ſubintelligatur. 19 Pena inſurgens ex contrauentione vnins, ꝙcopenſet cum pena inſurgente ex inobſeruatione alterius. 20 Clauſula, rato manẽte pacto:⁊ quodpena toties tcqid operetur:„ re. 21 Penarum compenſatio:quod non fiat in pꝛeindiciũ f 23 Statuto dictante ꝙ frater non poſſit capi facere s trem pꝛo debito:an ſi frater ceſſit iura alteripoſſitceſſ narius illum facere capi? 16 24 Statuto dicente ꝙ frater cõfratrem cogere poſſt ad pꝛomiſſum:an habens iura ceſſa afratre poterit cog 3 25 Suſpectus an dicatur, qui habet nomen debitons gatum: i Dſenteftalwal 26 Compenſatio debiti coditionalis, vel in diem ceſtan debitum purum fieri non poteſt. ertigſe, 27 Fideiuſſoꝛ obligatus per inſtrumentum guaren taauſ poterit connenire pꝛincipalem:vt illum rhneta tcgenie ſione, etiam ſi diu non ſtetit in obligatione:: videm quen. ſeq.. Idem ſi appoſitum fuiſſet iuramentumnn.zcC. i . 2⸗.„ curatoꝛem, q 28 Juramento litis deciſiuo dato per pꝛo ritur actio domino ſine ceſſione. Juramentum habet executionem paratan. ccnran lit moꝛam u nuſe Atsde raroitunnun dhansaamn etruſortigaple Ncſorql i füg tohlb — nis l ſcen ſaumi 1 tisſope erſ 9 inbarſt ratu 3 in inſinallu oh. 71 wnidenoopendnel. danien tano ACFotmlli 6 anfeteeniogracherſüsch roni nechnenüttr iſee tt ucelectdicaexepto trmneum acigertaealme paſuueninoecſeriſtan dunaiun motumältgs qualtsationisinpvulh tatur inpreindicium conuer efraldenpt Roinliter penesſebabereickadqnude nalter ationem Adicen atonem de acquirerumdo (Coxeademin ver ceter sſehabereadquod babet eetyerus modus allegan orterneontinenti dotẽſtipd ſbi donendedotegdeoig unt Acidemsdepacdolc reacem temndoqtſtpui nrterualoper quam cauetder dopriat patriactionemdedol onnumionepriuat Jalicen, dehroſenüfle onie nogeonſelsfljepalch enaſtd dete Faettsfanii doialcgmssdeeniohe Karcnnryüücheftin dirpandi verahde fomüperiexun. fündetriogtne ꝛocuratoꝛ obligans ſe de mandato domini: ſtatim po⸗ larioSdA dden coanaee. wt illum liberet onductzeDekah eſt agere contradominum:vt illum et. dde dudie. rcae änd teriieinſſo: quando agere poſſit contra pꝛincipalem: vt il trrennndücein lum eximat ab obligatione:vide in nume. z6. 27.22. 29. et tur de vedepokeggfa defender equen.. dsrlund üa d o amumeiri ſuperueniẽs in tutoꝛe excuſat ipſuma tutela. tinhonide sg 5 Euentustriſtis? aduerſafoꝛtuna fauoꝛe dotis ⁊ liberta- tenern tdanonh*tis toleratur. R. necop ded.... ſionen lone dir 6 MWaritus pei oblationem excuſatur a culpaleui. nePenlonig tn dan leitp. mnnu acce op W Accep Vardien Aldegnerg 1 de.lſ d big ebitorismodfſ sefcum füünt ocete quando:nuég üs önmniatnrinz der r menmpaſineittine tas icet arietyin 1 6 ert dalietgringehn latur inpreiudicinn 3 cinaliter atonenzitr abere: non tmmenibabng ontinentiſtypntrrfünt tionem dedoteſeensſgn ando dicaturincöRiendi ,ꝙ validet ſiipilainng er debitoꝛẽ non creckoin. on liberat. enon auferunt prixilgen 5 eri calpam imputaroene beratur adotisrepetti 6 at ſiinea exigendatuitme aduobus::promiſum dn 7 umoffendite offniis im temeanalter alterumatyn nenireer nune ſecnactu undo duo rwnnsttisir cſſus eſt per asgradienine eneatur. ſicſtantibusinponüiun ointeliggtt. zer contrauentönetniäe gente erincbſerorinan 4 anttiocwodnenkti ervorpoſttenä⸗ frater elltiraarn „neefändin. bii otiniziß fieri nonpote⸗ 4 1 spern— 2. fengterhh” apnſtlan nonſtet m 2 4 Debitoꝛ quantuncunq; egenus ſibijpſi ſemper dicitur eſſe ſoluendo. — Oblatio ſequens Emel mola. moꝛam pꝛeceden⸗ 8 Ntem toll t, ꝛ eius effectũ qᷓ́uis mutetur per- ſona agentis, tamen non mutatur qualitas actionis reſpectu conuenti. Et qð maritus poteſt ab vxo- re exigere, dicitur in eius patrimonio eſſe:⁊ eatenus face/ re poſſe. Et pater actionem dotis ſibi appꝛopꝛiat, ſi tem⸗- poꝛe matrimonij ſibi ſtipuletur: vel poſt tempoꝛe t adi/ tionis:alias non, niſi de tilie volũtate: nec petit quis id qð exactum tenetur reddere:ſed ſatis eſt ſibi debitoꝛem libe⸗ rare.h.d.vſq; ad.j.ſi marito. N o.pꝛimo tꝙ oblatio debi toꝛis moꝛoſi ſequens, tollit moꝛã pꝛecedentem ⁊ eius effe⸗ ctum. iſte eſt vnus modus allegandi. Ad idem. j. de ver. oblig.linterdum..fin.⁊l.ſi ſeruum..ſequitur.j.de ſolull. qui decem.cum ſi. CHot.ſecundo, ſecundumf alium mo- dum allegandi:quod vltima moꝛa nocet. Ad idem. S. de pericu.: commo.rei vendl.lillud. 3. de act. empll.ſi per em⸗ ptoꝛemj.de no.ope.nunc.l.pꝛetoꝛ ait..ſi quis paratus.cũ ſi. ¶ Notin..ſipoſt r dinoꝛtium.ꝙ ſucceſſio heredis non aufert coniugi, aduerſus quem beres agit, beneficiũ exce ptionis: ne cõueniatur niſi eatenus, quatenus facere poſ⸗ ſitvnde licet dicta exceptio non tranſeat ad heredem ex/ traneum actiue:vt.&.ea.l.maritum.cum ſeq.tamentranſit paſſiue.ꝛ in hoc eſt lex iſta notab. CHNot. ex eadem ſecun- 4 dum alium † modum allegandi, quod qnamuis varietur qualitas actionis in pꝛeiudicium agentis, non tamẽ mu- tatur in pꝛeiudicium conuenti.Et iſte modus allegandi eſt valde not. ¶ Ho.in.l.facere poſſe.r quod dicitur, quis penes ſe habere id, ad quod exigendum babet certitudi⸗ naliter actionem. Ad idem.S.ea.l.ſi filio.j.de reg.iur.l.qui actionem.de acqui.rerum domilirem in bonis.cum ſimi. ¶ Mo.ex eadem in ver.ceterũ.qꝙ t nõ dicitur quis id pe/ nes ſe habere, ad quod habet actionem non re, ſed ſpe. et iſte eſt verus modus allegandi. ¶ Hot.in.l. quoties.ꝙ pater incontinenti dotẽ ſtipulando ſibi reddi appꝛopꝛiat ſibi actionem de dote, adeo:ꝙ filium eius cõmunione pꝛi⸗ uat. Ad idem.&.de pac.do.l.cum dos.in pꝛin. cũ ſi. CHot. 3 ex eadem ſecundo, ꝙ t ſtipulatio paterna ſubſequens er interuallo, per quam cauet de dote ſibi reddenda:non ap pꝛopriat patri actionem de dote:⁊ conſequenter nec filiã communione pꝛiuat. Ad idem. C. de iure do. l.cum a ſoce- ro.⁊ hoc conſenſu filie non interueniente. ¶ No.rex eadẽ tertio, ꝙ conſenſus filie validat ſtipulationem a patre in⸗ terpoſita de dote.Facit.&.famil.erciſcun.l. Pomponius Pbiladelphus.a.de condic.ob cau.l.ſi extraneus.ad fin. Ita econuerſo valida eſt eius dotis donatio, quam filia nunttepacton qolhan i0 facit patri. No in verſic plane:ſi ante nuptias dotem ſibi reddi pater dicitur incontienti ſtipulari ſemper:dũ⸗ modo ante nuptias contractas ſtipuletur: et ſic licet non fuerit ſtipulatus tempoꝛe pꝛomiſſionis:tamen poterit ſti pulari quandocunq; ſcilicet tempoꝛe dationis: vel poſt, duntamen ante nuptias ſtipuletur.⁊ ad hoc eſt lex iſta no 4 1tabilis. Ho. in eadem †in.§. ſi quis pꝛo muliere. quod ſo lutio facta per debitoꝛem non creditoꝛi, nec eius vices ge renti eum a creditoꝛe non liberat. Ad idem.j. de ſol.l. qui hominem.a.ſi nullo.cum ſi.Et ſic etiam dicit Ange.quod pena pꝛo vno delicto impoſita ei qui non deliquerat, non liberat delinquentem:vt eſt expꝛeſſum.S.de interrog.act. l.qui ſeruum. ¶ Mo.in.l. nupta. quod etiam contracto ma I⁊ trimoniot ſecundo:actio ad recuperandam dotem a pꝛi⸗ mo ſuis pꝛiuilegijs potitur.vnde ſecunde nuptie non au⸗ ferunt pꝛiuilegia doti conceſſa. in hoc eſt iſte text.notab. (Cr Ro.in eadem in.ũ. quoties. id vulgare, ad quod alle⸗ gatur, quod nemo poteſt alteri culpam imputare, ex qua ipſe lucrum ſentit. Ad idem.a.de iure dotium.l.cũ in fun Soluto matrimonſo. 55 14 do. verſicu. quod ſi acciderit. CMot. ex eodem, t ꝙ mari⸗ 15 16 17 tus dotem non petſtam matrimonio conſtante, nõ poteſt petere eo ſoluto, ea contemplatione: vt ipſe dotis lucrum ſentiat pꝛo eo tempoꝛe, quod ſibi cõceditur miſerationis cauſa ad dotem reddendam, quam penes ſe habet. Ad idem.j. e..ſi ſocer.. Lucius. S. de condic.ob cauil. ſi dona- turus.ad fi. ¶ Hot.ex codemt tertio maritum liberari a dotis repetitione:cum illam penes ſe nõ habet:⁊ in ea exi genda fuit negligens, liberando eos, contra quos potuiſ ſet agere:vnde liberatio inducit liberationem. Intex. l.ſemel moꝛa.ibi, non † debebit pꝛecium eius maritus ⁊c. Et ſic moꝛa ſecunda tollit pꝛimam, ⁊ eius effectum. quod inducunt Jaco. de Are.⁊ Bald. hic ad pulchꝛam, ⁊ quoti dianam queſtionem, ſcilicet ſi poſt pacem factã ⁊ pꝛomiſ⸗ ſionem de non offendendo ſub pena: vnus pꝛimo alium offendit:demum offenſus ſecundo gratia vindicte offen⸗ dit offendẽtem pꝛimo:an alter alterum ad penam fracte pacis cõuenire poſſite⁊ ſcias iſtam queſtionem plene tra ctari per Joan. And. in addi. Specu.in rub.de treu.⁊pa. per Bart. in. l.cum pater.. libertis de legat.ij.⁊ in..ſi ſer⸗ uum.. ſequitur.de verb.oblig..l j.q.cum arietis.ſi quad. pau.feciſ.dicatur.ꝓper Bal.in.l.vt vim. 3.de iuſti.⁊ iur. et.l. qui fidem.&.de tranſa.⁊.l.cum pꝛoponas.:.l.petens.in ali⸗ quibus lect.C.de pac.⁊ hic:⁊ quidẽ videtur, quod pꝛimus offendens teneatur ad penam tantummodo: vt.l.j.ſ.ſi is cui.j.de no.ope.nunc.l.ij.ã.idem aitj.ne quid in loco pub. l.libertis. econtra videtur, ꝙ ſolum teneatur offendens ſe cundus per iſtum tex.cum alijs alleg.in nota. Ex quibus patet ꝙ moꝛa ſecunda excludit effectum pꝛime: ergo. Et ſic in ſimili offenſio ſecunda, excludit effectum offenſionis pꝛime. Sicut enim in ſimili videmus, quod violentia ſe⸗ cunda confundit pꝛimam, ⁊ eius effectum: vt.j.ſi quis a ſe fundum.C.ad leg. Jul.de vi.z.l.qui poſſeſſionem.ſ.de vi⁊ vi arma. ¶ Item contra videtur, ꝙ poſſit agere vterq;. argu.l ij.õ. qui hoc dicitj. ad leg. Jul de adult. ¶ Altimo videtur, ꝙ neuter agat: quia paria delicta pari compenſa tione tolluntur.j. e.l. viro.⁊.l. cum mulier. 5. de dol.l.ſi duo. S.de eo, per quem fac.eſt.l.fi.õ.ſed ſi ſtipulatoꝛ.⁊ de adul.c. pe.⁊ fi. ¶ Quidft ſi duo pꝛeliantur, ⁊ vnus cucurrit diui⸗ dendo eos:iſte qui cucurrit occiſus eſt ab aggrediente, vel ab aggreſſo:quis tenetur de hoc homicidio?dic quod aggrediens.ar. C. ad leg. Jul.de vi publi.l.quoniam mul⸗ ta.⁊ in.q. Huber.de Cre.que incipit, Pone queſtionẽ, cũ duo ꝛc.⁊ quid ſi aggrediens ⁊ aggreſſoꝛ ambo fuerũt moꝛ tui:vide ibi.j.q.ſeq.Tu autem pꝛo plena determinatione dicas ſic:ꝙ aut conſtat vtrunq; fuiſſe offenſum, non tamẽ conſtat, quis pꝛimo:⁊ tunc neuter ad penam tenetur, vel conuenitur:ex quo incert ũ eſt quis pꝛimo offendere ince⸗ perit. Ad hoc dictus..libertis.ver. alioquin.⁊ glo.d..cũ arietis. Que duo iura ad hoc allegat Bar. tex. tamen alle⸗ go nota.⁊ in terminis hoc decidentem in.l.ſcientiam..cũ ſtramenta.S.ad leg.Mquil. Alut conſtat quis pꝛimo offen derit:⁊ tunc aut queris an offendens ſecundo, poſſit con⸗ ueniri ad penam fracte pacis: ⁊ dic ꝙ non. Pꝛimo per tex. in. d. l.cum par. F.illi. dicentem, ꝙ illi permittitur pena petere, qui in ipſam non incidit: ſed offendens pꝛimo inci dit:ergo ſibi pene petitio denegatur. ¶ Secundo ex tex. l.qui cum maioꝛ..ſi libertus.j. de bo. lib. ibi, dum dicit no tabiliter:ignoſcendum eſt enim ei, ſi voluit ſe vlciſci pꝛouo catus. ¶ Tertio:quia videtur licite ſecundo offendẽs fre giſſe fidem pacis:ex quo igitur fuerat fracta pꝛimo:vt in d. L.cum pꝛoponas.al.ſi inſtituto. 5. de inoffic.teſta.⁊ in re⸗ gula, fruſtra. de regu. iur. lib. vj.⁊. c.iij. de iureiu. ¶ Quar to:quia non poteſt dici hic ſecundo offendens rupiſſe pa⸗ cem ey his rationibus. Pꝛima:quia quando quis non ex antecedenti cauſa, que ante pacem fuerat, inimico offen⸗ ſam infert, ſed ex cauſa de nouo ſuperueniente, vt fuit in pꝛopoſito:pacẽ rumpere nõ dicitur:vt determinat Bart. in.l. aut facta. cauſa.j.de pe.per tex.ibi.œt ſimile eſt eius quod dicimus de ſententia et tranſactione, contra quas quis venire non dicitur ſi ex antecedenti cauſa nõ egerit: ſed ex noua ſuperueniente:vt de ſententia pꝛobatur.j.de exce.rei iud.l.cũ queritur.cum ſi.de tranſa.in.l.ſi de certa. cum ibi not.de tranſa. in.l.ſi ita quis.. Seia. de ver.obli. ⁊ buic ſententie acquieſcit do. Bal.in.c.fi. de pac.tenenda. in vſib. feudo. Secunda ſumitur ex eo quod no. Bar in.j. vtrum. de furt. cuius opi plene diſcuſſi in.llicitatio.§.il⸗ licite, de publicanis dicens:qꝙ per adulterium in vxoꝛem, cum quo pax facta eſt, commiſſum:aut furtum, nõ dicitur eſſe fracta:cum hec non ſiant cauſa retractandi inimicitiã iam ſopitam:ſed vnum cauſa libidinis:alterum vero cau- ſa lucri.argj.de fur.l.qui iniurie.de ſen.excom.c.cauſa vo- luptatis.Ita in pꝛopoſito cum offendens ſecundo fuerit ad hoc pꝛouocatus ex offenſione in eum facta pꝛimo: non autem cauſa retractandi ſopitam inimicitiam:igitur non dicetur pacem fregiſſe: ¶ Quinto:quia tacitum ſubintel 18 lectum habet dicta pꝛomiſſio de non offendendo, ſcili⸗ cet rebus ſic ſtantibus: ⁊ noua non ſuperueniente cauſa- Ad hoc..locati l.quero..inter locatoꝛem.de renun.c.cũ intereſt.ã.de condi.ob cau.l.qò Seruius in gloj.de verb. obld. quidam cum filium. cum glꝗ. de bo. lib.l.ſipatronus non aluerit. Ad idem quod no. Barto.in.l. qui ſeruum. de verb. obli.⁊ in..quoties..ſi duo.de here.inſti. ¶ Altimo ad idem elegans doctrina Bal. in. lcum pꝛoponas. C. de nau. feno. argu.illius legis ad hoc notab. ⁊.l. qui officij. in ñi. de contraben. empt.dicentis, ꝙpꝛomiſſio facta de alio nõ inquietando ſub pena, tacitum habet intellectum: niſi inquietatio ex ipſius culpa pꝛocedat, cui pꝛomiſſio facta eſt. Sed in pꝛopoſito caſu offenſioni offendentis ſecundo, cauſam dedit culpa offendentis pꝛimo.igitur ⁊c.Et hec concluſio eſt vera:niſi offendens pꝛimo ſoluerit penam: quoniam cum tunc ſolutio pene quo ad eum ſuccedat lo⸗ co obſeruantie implementi contractus:merito tanꝙᷓ; con⸗ tractum ſeruans agere poterit aduerſus offendentem ſe⸗ cundo:vt dicit bic Bal.ar. notatoꝛum in.d.l.petens. C. de 39 pac. ¶ Aut queris, an offendens ſecundo petere poſſit penam ab offendente pꝛimo:⁊ ſimiliter dic, ꝙ non: quia ſi neutra pars non obſeruauerit cõtractum:pena inſurgẽs ex inobſernatione vnius, compenſatur cum pena inſurgẽ te ex inobſeruatione alterius. Caſus eſt expꝛeſſus, et ad Ppꝛopoſitum valde notab.de pe.c.conſtitutum.qui tex.au⸗ fert nobis materiam decidendi contrarium.quod poſſe/ 20 musper multas rationes. ¶ Et hec † concluſio eſt vera ſecundum aliqnos:niſi appoſita ſit clauſula, rato manẽte pacto.Et quod pena toties committatur, quoties cõtra⸗ factum eſt:quoniam tunc ex mutua offenſione pace firma manente cauſabitur multiplicata pacis petitio:vt dicta l.qui fidem.a.l.cum pꝛoponas.C.de tranſac...reſcriptũ. S.ſi pactus.a.de pac.⁊.l.ſi duo..ſemel.a.de arbit.⁊ in hoc dicunt male:quia penarum compenſatio in berede debi⸗/ tarum per legem ſit ipſo iure:vt eſt caſus notabilis arguẽ do de vſuris ad penam..j.ſi conſtat.C.de compen.⁊ ergo facultas agendi excluditur.ỹt hec intelligẽda ſunt vera, quo ad penã contractus, ⁊ applicandã contrahentibus. 21 Quo enim f ad penã reipublice, vterq; punietur: quoniã in eius pꝛeiudicium non ſit in herede:penarum compen⸗ ſatio:vt.d.l.ij.õ.qui hoc.de adul. Secundo enim offendẽs nan Fhi ſibi pꝛopꝛia eparzkare Lehede vindican/ i poteſtatem.C.de iudi..nullus.⁊ per hec habes expedi 4 C Kanſüülc a tum hunc notab. paſſum.in quo ſepe ego cõſuluia. In eundẽ in cõſi. terſi poſ diuoꝛtium. ibi, eadem videntur de reſtituenda elexxiij. et in 22 dote interuenire ⁊c.variatio ergo perſone agentis non conſi. cl ij inducit variationem actionis: ⁊ conſequenter non exclu⸗ . dit beneſiciũ conuenti.Et hec eſt not.regula huius legis. Sllia eſt, quod variatio perſone agentis inducit quo ad agentem variationem qualitatis actionis. 3. eod.l. mari⸗ 23 tum.cum ſeq.¶ Ex t pꝛima autem doctrina determinat bic not. Bald.quod ſi ſtat conſtitutio:ꝙ frater non poſſit pꝛo debito capi facere confratrem:tunc nec illum capi fa- cere poterit ipſius fratris ad debitum actionem habẽtis ceſſionarius. Tu vero aduerte:quia aut conſtitutio diri⸗ git verbum in rem:puta:ſi diceret pꝛo debito fratris non poſſit capi confrater:⁊ tunc crederem quod Bal. verum diceret:quia diſpoſitio cõſtitutionis cõcomitatur ipſam remin quam eius ſermo dirigitur, penes quemcunq; ſit eius rei participatio, etiam in materia penali ⁊ odioſa: vt eſt doctrina Juriſconſulti in authen.qui aliter.H.ſi.j. quod v aut clam.⁊ in.. hec verba.j.de adulter. ¶ Aut conſtitu tio dirigit verba in perſonam:puta:ſi diceret frater pꝛo debito non poſſit confratrem capi facere:⁊ tũc crederem Nanieern conſtitutionẽ.l.apud Celſum.F. authoꝛis.⁊.H. cu legitima.j. de do. excep. ⁊.. doli mali. cũ materia ſua. de nouatio. Pꝛo qna tradidi remiſſiones plenas in. liſi cum dotem.·.ſi patri.. codem.ſcilicet, quod aut fit ceſſio A. udo. Roma.in pꝛimam Infoꝛt.part. 24 Ex ſecunda † vero doctrina dete 25 Cenſetur ergot foꝛe in patrimonio noſtro 25 eiuſdem, ribi non videtur poſſe facere ex cauſa oneroſa, aut ex cauſa lucratiua Tc. conſtitutio, quia frater confratrem u odſiſt poſſit compellere:⁊ hoc mihi placet, eo: nan domi introductum hoc beneſicium cogendi ad doin frare dum ratione ſanguinis.Et ratio huius beneftnomiten in tey notab.lxcongruentius. C. depatria 3 0 pomitur cit, quodcongruentius eſt lites coniunctoꝛ meſticos lares:ſe eu inter amicos determinan blico eas palam facere:cum ergo ſit bocbenefici ſonale:igitur in perſonam ceſſionarij non vean c⸗ ſi reſtituitur..j.ð. de iudi.l. licitatio. mercatorerätiſc blica.cum ſi.⁊ concoꝛd.ad hancl. tex. in.l.ſi maridae de 1 ¶ In text.l.facere poſſe.ibi,etiam maritus id nasz d 8 obligatione, yt dixi in notabili. Et ad denicaet 1 iubemus.j. de verboꝛum ſignifi. vnde arguit picd 5 quod qui habet nomen debitoꝛis:⁊ conſ equenter un 1 ad illam exigendam, non poteſt dici ſuſ pectus nec aſ quod eſt notand. ſecundum eum. In boctamen non 3 dicit:quia cõtra caſum erpꝛeſſum.i.ſciendum, Kfimäis ⁊ verſicu.diuerſa.5. qui ſatiſda. cogan.ybi dicttnrb e9 tem actionem perſonalem ſeu realem auerſus ebi 9 nomen, non dici pꝛopter hoc non inopem, ant fyrand ⁊igitur onus ſatiſdatio. non euitat quaſ ſitpoſſeſſo 1 mobilium:yt in pꝛincip.ipſius legis, ſcienqum u⸗ 5 4 um intra da, re, T foꝛo pu (Intex. 7c. Supple etic ex hoc compenſationem mulier ad dotemagen non 4 teſt petere. Et huius eſt ratio: quia debitinedun eondi tionalis pꝛout eſt hic:ſed etiam in diem certun conpen ſatio obijci non poteſt aduerſus petitionemdebit puri vt erat hec dotis, quam mulier repetebat de conini quodlin diem.ali cum mülti gtintra zſt ʒicait pꝛeſſam non haberi cöfpdeerationem, huiusſſcilitt qat pꝛo alio ſub conditione ſim obligatus ipſa concitioneni dente. Ex quo dixit hic Jaco. de Are. quem comnunta docto. ſequumur hic,⁊ in.l. Lucius. 8. nandaaalliipo a C. eodem titu.⁊.l.ideiuſſoꝛ pꝛo venditoꝛe j.de ſidenſſ cap.fina. eodem titu. Quod dicta.l. Lucius. ⁊ dec fn am alijs allegatis volentes fideiuſſoꝛem poſſe debitoꝛen pellere, vt eũ a fideiuſſoꝛia obligatione liberet ſidinobii gatus manſit:debent intelligi quando permanſtdinobi gatus pure:non autem conditionaliter, eo: quiaquodpo alio conditionaliter obligatus ſit, non habeturaſegecon ſyderatio:vt hic. ¶ Et hoc tanqnam verum iſtaratione confirmo:quia ſi ponderes text. in dicta.l. Innsdict quod tunc poteſt fideiuſſoꝛ ad ſui liberationem dedito/ rem compellere, quando ipſe debitoꝛ diu in ſolntione ciſ ſauit, ſed non dicitur ceſſaſſe in ſolutione, dum enentt con ditio obligationi, vel ſolutioni adiecta. argumen lis cii F. ceſſatumj. vt in poſſeſſ. lega.l.ſi pupillus. de yerboum obliga.llecta.cum ſimilibus.ſi certum petatur.igitu 27(Item † ad intellectum. d. l. Lucius. vide tu notabit verbum Cyn. lcertum. C. familie erciſcun. Quod ſcan⸗ tus eſt Bald.in dicta.l. ſi pꝛo ea. C. mandati.vbi dicunt quod fideiuſſoꝛ non poſſit conuenire pꝛincipalem a i men ſi fideiuſſoꝛ eſt obligatus per inſtrumentum guatc tigie, poterit conuenire pꝛincipalem, vt eum eximatdefe deiuſſione, licet diu non extiterit in obligatione, taquam eſſet condemnatus:quia guarentigia ſententiaeqdipi rantur. de quo per Dynum et alios in lj. Cde confeſs 28 CIdem, ſĩ eſſet appoſitum iuramentum deciſunm, quando pꝛocuratoꝛ ſtipulatur extra iudicium: iiin actio queritur domino ſine ceſſione,⁊ iuramentum ha aratam executionem. ſᷣm Barto. in. lij. S. de iureiuran⸗ icet Bald.illud dictum limitaueritin. lj. C. de udin h vide not.in.lpoſſeſſio..ſ.j.de acquiren. ꝓoſſeſ Ado 29 quod illa non habet † locum in pꝛocuratoꝛe ſe obligante mãdato domini, quoniam ⁊ quamuis ipſe din cblme non manſerittamen ſtatim agere poteſtyt liberetm. ſus eſt notabilis..manda.l.ſi mandato meo:in Fainihn ¶ Secundo adde, ꝙ non habet locum in ſicein dhi, dicij, quoniam ⁊ ille abſq; eo, quod diu oblisatrapepan neat, agere poteſt: vt liberetur pꝛopter tentie apen tam, que eſt contra eum. ¶ Mec etiam locum 1 3. ſli ragerepo pꝛomiſſoꝛe animo nouanci: quia et ille ſimilite Len teſt vt liberetur abſque eo, quod in obligationè p ſerit t irddolt er ctet Fl vebitden mel? alpai eriistmanadh rin pamn voleſtllsc banltitsdſclse V äigutsſiredsuuhan p nuttmenäigdindne neoinimicttachuſttelse gecdeusolpaltperun Kcrletegoteniſonen. mtcriandicelKueinsn ſerbenes(IterlIng 3 te Soppeentdoeffttic em ginlegisiplusoots rnin muleris,quamusſci eſc vtnberepolſtteriod tosdeinedolijjdeyini egato,ſſteſtatodecoydi Tto genero(ecobita tatur riſtseuentusin per epobatuneyt ninter tiy ohigalcuntalecumſijde ptmcecanſideconceſſpret hoctolertfnnoredotisp. lbertztientl generaiter dberectalasdie bſqur ksdemotemartoummnlp KconchrdenonſtJngo. Maſſertüi nedobr lpa mnianacipalcuierenſeene Kolennmoracam biplenen Gdasſdig ſnper ſole 3 G 4 1 fäd lennarnäi .)S dein . Thane concoadig 9 dataſn 4 eiteg pincip ipfus ege Wip ipfiuslegis onvidetur ofen 1 dunseſtm man 6 icſſc eranndinm npoteſt acnerüis patin quam mulirrepet 9 uüeerrepetdain dſ cum mltiſ rirgo Wericöſfderationen nin zcitioneſimobligisgie dirttbiJacodeJlenn trbic,rinLuciusanat- fideiuſſoꝛpao pendtoui titu. Quod dictalInns- olentes ſdeinfſorenpoin deiuſſoꝛia obligatoleh bent intelligiqnandoyn autemconditionaltean iter obligatusſſt nondir 32 Cet boc tanqranem ſ ponderes textin dicul ſt fideiuſſoꝛ adſui lberme quando ipſedebitordiune ctur ceſſaſſe in ſoutioyeme n vel ſolutioni aclectang n poſſeſtlegalſipupils m ſimilibusſicertunpta gtellectum d Lucisstüt ertum Cfaniie eritnd⸗ dicta ſi po ea mui cerit vt hec duo pꝛobantur in caſu notab. d.l.ſi mandato. 9.ſ udicio. ¶ CTertio adde, quod locum nõ habet ſi fide⸗ uſſoꝛ neceſſaria, vel vtili abſentia, ꝑuta in cauſam ſtudio- rum abfuturus ſit quoniam⁊ ſidiu inobligatione non ſte terit tamen agit vt liberetur:vt ſingular ter determinat Spec in titu. de iudi..ſpecialia.verſicu.ſi vero fideiuſſoꝛ. argull.filiuſt familias. in fi.⁊l.aut longa.s de pꝛocur.lſilon gius. in pꝛincip. S.de iudi. ¶ Quarto locum non habet/ ſi inter debitoꝛem 7 fideiuſſoꝛem ſuperuenerit inimicitia, culpa ipſius debitoꝛis:quoniam ſi diu in obligatione nõ ſteterit tamen agere poteſt, vt liberetur:vt ſingu.determi nat Joan. And. in..§. ſpecialia.in additione, que incipit, Hoc not.ꝙ cum leꝑ cc. argll.ſi poſt datam. ⁊.l.vel exilio.3. de pꝛocu.⁊l licet. 3.de arbit.⁊.S.inimicitie.inſtitu.de excu. tato. Sinautem ſuperueniſſet inimicitia, culpa ipſius fi- deiuſſoꝛis:tunc per hoc agere non poſſet:vt liberet. Hoc enim pꝛimo pꝛobat triplex regula. Pꝛima quod ex ſui delicto nemo poteſt eius conditionem reddere melioꝛem. J.de regu iurislnon fraudantur.g.nemo. cum ſi. Secun⸗ da, quod nemo ſuo beneſicio, facto illud concedentis, de⸗ bet decipi ſeu fraudari.de commod.c. vnico. ö. codtitul in commodato..ſicut. Tertia, ne ſit in poteſtate ipſius fi⸗ deiuſſoꝛis inimicitiam ſua culpa captando a ſideiuſſione etere poſſe ſe liberari. argu.ð.de arbill.ne in poteſtate. et ſi quis rem.de diuoꝛ.c. quanto. ¶ Secundo pꝛobat deci⸗ ſio tex. ſingularis in ſimili in.l.j.cum quis.ſ.de queſtio.vo lentis ſuperuenientem inimicitiam culpa eius, aduerſus quem teſtis citatur ad deponendum non omnino ipſum teſtem a teſtificatione remouere.Ad cuius intellectũ vide Bal.in.. ſed ⁊ ſi quis.ð. ſi quis can. ¶ Tertio ad idẽ text.l. cũ tabulis..j.de his quib.vt indig. ¶ Illud tamen pꝛeci pue t tene mẽti,qð in tutoꝛe ſecus eſt: quia ſuperueniens in eo inimicitia cauſat eius excuſationem atutela non in⸗ ſpecto eius culpa ſuperuenit. gloſhabes ſingularem inll. athlete..dat remiſſionem.j.de excuſa.tutoꝛum. ⁊ hec ad materiam dicte.l. Lucius.no.ꝓꝛecipue:quia non tangunt ſcribentes. ¶ In tex.l. Imperatoꝛ.ibi experiatur de do- teꝛc. Supplent doc.Tvt reddatur lexiſta notab lioꝛ, et iã cum pꝛiuilegijs ipſius dotis exactioni conceſſis. Intereſt enim mulieris, quamuis ſecũdo nupta ſit, dotem ſaluam eſſe: vt nubere poſſit tertio deſciente matrimonio ſecun⸗ do.a.de iure do..ñ.j. de pꝛiui. credil.ii.j.de lega.jll. ſeruo legato..ſi teſtatoꝛ.de condi.⁊ demonſt.l. Titio centum.g. Titio genero. ¶ Nec obſtat, t quod ſecundum hoc expe- ctatur triſtis euentus in perſona mariti ſecundi, quod eſt repꝛobatum:yt in.linter ſtipulantem. ſacram. de verbo. oblig.⁊.cum tale.cum ſijnde condi.ꝛ demonſtr.in.c.ne ca⸗ pt ande. cum ſi.de conceſſ.pꝛeben.in.vj.quia reſpondeo, qò boc toleratur fauoꝛe dotis:pꝛout etiam toleratur fauoꝛe libertatis:vt.l.generaliter..ſi homini libero.j.de fideicõ. liber. licet alias dicat gloſſ.quod letantur plerunq; mulie res de moꝛte maritoꝛum, in.l.pater Seuerinam§. ſocerũ. de condi.⁊ demonſt.¶ In glol.ſemel moꝛa.ſuper verbo, deceſſerit. ibi, ſine dolo ⁊ culpa mariti ic. Supple † lata: quoniam a culpa leui excuſatur maritus per oblationem. 3. eo.l.cum moꝛa.cum ibi plene notatis. ¶ In gloſſ.l. face⸗ nonpoſſt conuentenin 34 re. ſuper verbo, poteſt. ibi, de facto c. imo idem ta ſinon eſtobligatusperiyinnd uenire hunchimaae ertitertinohlg din noner br c „ de facto in caſu huius legis, quia debitoꝛ quantuncunq; egenus ſibijpſi ſemper ſoluendo foꝛe dicitur.j.ad legem Falci.l. Heſennius. circa fin.⁊ l. querebatur. j. de dona. cau. moꝛll. moꝛtis cauſa capitur. in fi. In gleiuſdem legis, ⁊ final.ibi, ſecus ſi pure de hoc dic, vt plene not.in l. ſi quis mandato.6.de nego.geſtis.hic allegata. ¶ In gloſſ.in.l. tren ofttum uranen, 1, 28 Ab- 3 ſct app ur eraud 35 quoties. ibi, † tempoꝛe traditionis dotis ⁊c. Pꝛo plena ann Ä rartiii jmagerepolti nenſtunn Kmuna z mandalſin anti- cõᷣcluſione dic, ꝙ cum dotem ſoluit pater, ſi ante matrimo nium:incontinenti dicitur ſtipulari, quandocũq; ante ma trimoniũ ſtipulatur illam ſibi reddi.Caſus eſt hic in ver. plane.ſi vero poſt matrimoniũ:tunc aut pꝛecedit pꝛomiſ⸗ ſio dotis ſoluende:⁊ tunc incontinenti dicitur ſtipulari, ſi tempoꝛe pꝛomiſſionis ſtipuletur:non alias:vt in.l.ex moꝛ⸗ te. C.de pac.conuen.ſi vero nulla pꝛecedat pꝛomiſſio. Tũc incontinenti ſtipulari dicitur:ſed ſi tunc, cum ſoluit ſtipu latur:vt hic, in pꝛinc.l.ſecundum declarationem huius gl. cum vero dotem ſoluit extraneus:tũc aut pꝛecedit aliqua pꝛomiſſio:⁊ incontinenti dicitur ſtipulari.ſi tunc ſtipulet᷑ cumpꝛomittitur:⁊ nõ alias:vt in.d.l.ex moꝛte.ſi vero pꝛo/ miſſio nulla pꝛecedat:dicitur ſtipulari incontinenti, ſi ſti⸗ Soluto matrimonſo. pulatur tũc:cum tradit:vt. l.vnica.. accedit. C. de rei vxo. act.nõ habita in perſona extranei ea diſtinctione, que ha- betur in perſona patris, ſcilicet, ſi ante matrimonium tra dita fuerit dos, non poſt. Rationem autem diuerſitatis ponit gl.ſuper verbo, ſtipulari, dicens illam eſſe: quia an⸗ te matrimonium contractum dos non eſt:vt.l.iij.de iure do.⁊ ſic eo tempoꝛe mulieri queſita dici poteſt:ſi tũc ſtipu⸗ latio de reddendo ſoluẽti, nunqᷓ; fiat: videtur facta in pꝛe- indicium mulieris. Sed certe hec ratio nõ eſt bona: quia pariter concludit ⁊ in extraneo:quoniam ⁊ dos ab eo con ſtituta intelligitur tacitam habere conditionem, ſi matri⸗ monium ſequatur. Alias enim mulieri actio nõ queritur. 3. de condi.ob cauſam.j.ſi extraneus.3.de iure do.l. ſtipu⸗ lat onem.⁊I pꝛomittendo. in generalitate ſui. Ande ſub⸗ tiliter hic dixit Barto. quod ratio eſt:quia pater ante ma trimonium contractum poteſt ſponſalia annullare, ⁊ con⸗ tracta diſſoluere:vt.l.adoptinum..j.a.de iure do.⁊ ſic in eius poteſtate etiam eſt dotem ſtipulari: ſed in poteſtate extranei non eſt dirimere ſponſalia: vnde eodem modo nec ſtipulari dotem ex interuallo. Poſt contractum autẽ matrimonium:ideo equiparantur:quia in neutrius pote ſtate eſt illud diſſoluere regulariter: vt l.diſſentientis.C. de repudijs.vnde puto, quod de iure canonico cumpa⸗ ter non poſſit ſponſalia diximere:de ſpon. c. veniens. Ita non poterit ex interuallo, ſcilicet poſt pꝛomiſſionẽ, vel tra ditionẽ, iuita filia ſtipulari.⁊ in omnibus bis bene dicit. 36 ¶ In ea.ibi, †⁊ eſt ratio:vt in. l. auia no. ⁊c. Tu pꝛo ratio⸗ 2 0 9 ne diuerſitatis recurre ad ea, que plene dixi in.liſi cum do tem.in pꝛinc.. eodem. 8 e Summarium. 2, F iſcus tanqᷓ; ſucceſſoꝛ tenet᷑ creditoꝛibus delinquen tis, cuius bona in penam delicti ſunt conſiſcata. Poꝛtio bonoꝛum deuoluta in fiſcum in penam, ꝙ intel⸗ ligitur cum onere eris alieni.: nu.i9. Axoꝛ/ꝙ non poſſit impedire incoꝛpoꝛationem bonoꝛum mariti in fiſcum. 1 Socer, ꝙ non repetat dotem ſoluto matrimonio/ſi pacto ipſam remiſit. Pactum perſonale, quod intelligatur facere ille qui facit pactum de non petendo, alicui adiũcto verbo executiuo. Actio oꝛta ex ſententia lata ſuper iudicio dotis, moꝛtuo ꝑatre, etiam in filiam conſolidatur.. Actio pꝛimo inſtituta ſi non eſt ad heredes tranſitoꝛia: ita nec actio ex ſententia ſuper dicta pꝛima actione lata. Coheredes heredis conditionalis, qò non poſſunt codi⸗ tione pendente conueniri.. Anaiſeunn idem quod ſit, de dotis acceſſoꝛio, quod eſt de dote. 10 ZActio dotis, quod etiam cõpetat pꝛo recuperatione fru⸗ 2 ctuum dotalium. Recipiens partem ſibi debitam, non cenſetur reſiduum remittere. 12 Acceſſiones rei petite, quod poterunt peti pꝛincipaliter, 3 etiam finito iudicio ſuper pꝛincipali:quãdo pꝛo eis actio competit. 4 Litis cõteſtatio, ꝙ etiam requiritur in iudicio dotis per patrem inſtituto. 14 Obligatio tacita, ꝙ talis eſt in termino referente, qualis eſt in termino ad quam fit relatio.⁊ nu.. 16 Qualitas que eſt in antecedenti, eadem dicitur eſſe in re⸗ latiuo. 17 Bona quando intelligantur ere alieno deducto: 18 Monaſterium, cui quis offert bona ſua: an teneatur ad debita ante oblationem contracta?: 21 Actio actiua ⁊ paſſiua competens contra delinquentem, an conſiſcatis eius bonis, tranſeat in fiſcum? ꝙ ſic. 22 Obligatio conditionalis actiua, quod tranſeat in ſiſcum, et an. Et idem eſſe in obligatione paſſiua conditionali.nu.24. 25 Jus legati vel fideicommiſſi conditionalis, an tranſeat in fiſcum? 25 Fᷓiſcus quando teneatur ad ſolutionem legatoꝛum vel fi⸗ deicommiſſoꝛum?⁊ nu. 27. 23 Quietatio debiti facta debitoꝛi, an pꝛobet ſolutionẽ debi 56 — e Glu uno 22 4 —— 1— 4 94— — ——— L1E —— 8 1 4 1 4 . udo. Koma.in pꝛimam Infoꝛt. part. tipꝛeceſſiſſe. 29 Sententia lata ſuper dote, pꝛo parte patris, ꝙ non impe „diat ius conſolidationis in filiam. 30 Actio ad acceſſiones dotis, ꝙ competat mulieri.licet do⸗ tis pꝛincipalis ſolutio facta fuerit. 3i Actio ad petendas acceſſiones dotis, an competant ma- „ rito, ſi poſt moꝛam ſoluta fuit dos. 32 Reſtitutio ad gratiam, an cenſeantur reſtituta bona. 33 Lazurus reſuſcitatus bona non recuperauit: Se 34 Reſtitutio depoꝛtatis facta ad bona, an trabatur ad bo na per fiſcum znüenatis bntrch ctigstione epoꝛtatus an liberetur ab vtr atione. 5, eran conſentit debitoꝛi, ꝙ vendat pignus: quod videtur conſenſiſſe etiam eius beredi.. 40 Fructus ex dote percepti, non ſunt dos: licet dotem au⸗ eant.—. 4! Dartus ancille venit appellatione reditus: non tamen fructus,⁊ ibi quando veniattV 42 Actio er empto quando tranſeat in ſiſcum. m grit 0 ¶ Pꝛo quaparte mari 6 eti bona conſiſcantur, pꝛo N cadem tenetur fiſcus ad dotem. Et dotem pa- 2cto remiſſam ſocer ſoluto matrimonio non exi git, ꝛ actio iudicati moꝛtuo patre conſolidatur in filiam, pꝛout actio dotis.Et pꝛo qua parte vxoꝛ ab herędlibus ſo ceri dotem exigit, pꝛo eadẽè maritus aduerſus illos actio- nem non habet. Et pꝛo dotis fructibus, vt pꝛo dote, mu⸗ lieri dotis actio competit.Et maritus pꝛimus dotem ſe⸗ cundo pꝛomittens non condemnatur vltra quam facere poſſit.hoc dicit vſq; ad.l.que dotis. ¶ Hot.in.l.ſi marito. Tquod fiſcus tanq́; ſucceſſoꝛ tenetur creditoꝛibus delin- quentis, cuius bona in penam delicti ſibi applicata, ſcili⸗ cet fiſco ſunt, pꝛo rata applicationis. ¶ Ho. ex eadem ſecũ 2 do, † ꝙ poꝛtio bonoꝛum, que deuoluitur in fiſcum in pe⸗ nam delicti, intelligitur deuolui cum onere ſoluendi es alienum delinquentis. Ad idem.j. de iure fiſci.l. non poſ⸗ 3 ſunt. ¶ Ho.ex eadem tertio, quod vxoꝛ t nedum, quod nõ poſſit impedire incoꝛpoꝛationem bonoꝛum mariti delin⸗ quentis in fiſcum, ſi debeant incoꝛpoꝛari omnia: ſed nec impedire poterit cum incoꝛpoꝛari debet pars certa. Et huius eſt ratio:quia incoꝛpoꝛationem fiſcalem duo impe⸗ diũt, ſcilicet dominium, vel poſſeſſio penes alium exiſtẽs, ᷓ delinquentem.C.de bo.vacan.l.ſi. lib x. Sed penes vxo⸗ rem non eſt dominium, ſeu poſſeſſio rerum mariti.igit᷑ ac. Et ſi dicas, quod penes eam eſt hypotheca generalis bo⸗- noꝛum mariti:certe nec pꝛopter hoc impeditur bonoꝛum confiſcatio:qᷓuis in fiſcum tranſeant cum onere hypothe ce:vt eſt tex.no.j.de iure fiſc.l.res que.ver.res autẽ. ¶ No. 4 in. F.ſi pater. rquod dotem pacto remiſſam ſocero ſoluto matrimonio, ſocer ipſe non repetit. Quoniam dotem non pꝛomiſſio facit, ſed numeratio: vt. l.j. C. de do. cau. non nu- mera. Pꝛo limitatione buius legis vide.j. in.l.in bis. in 5 S.mancipia. in.ij. col. ¶ Ho. ex eadem ibi, t ne amplius qᷓ; centum aſe peterentur.iuncto fina..quod perſona eius cui fit pactum de non petendo adiuncta verbo executiuo, intelligitur facere pactum perſonale: et ideo ad heredes non tranſitoꝛium.de quo dic vt plene habetur in.l.qui in futurum..ſi ex altera.⁊.l.iuriſgentium.a. ꝓactoꝛum. 6.de 6 pac. ⁊.ſi ſic. de verboꝛum oblig.(t Ho.in.. ſi voluntate. quod quemadmodum actio pꝛo dote moꝛtuo patre inte⸗ graliter conſolidatur in filiam: vtl.ſi ſocer.⁊.l.in inſulam. J. eod.I.vnica, C. de rei vxo. actio.&,„ videamus...⁊ hoc ex rei. Ita etiam ⁊ actio oꝛta ex ſententia lata ſuper iudicio dotis moꝛtuo patre, non facit tranſitum in heredes:ſed in ſolam filiam conſolidatur, vnde notandũ eſt valde. C Se 7 cundo, quod vbi actio inſtituta pꝛimo non eſt ad here⸗ des inſtituentis tranſitoꝛia, ita nec etiam actio oꝛta exſen tentia ſuper ea actione pꝛolata.Et hoc intelligendum vbi fententia non variat debitum: quoniam ſi variaret: puta: quia egit teſtatoꝛ ad operas, quarum exactio ad heredes nontranſit:⁊ iudex condemnauit ad operarum eſtimatio nein:tunc actio ex ſententia oꝛta competens ad eſtimatio- nem:⁊ ſic ad aliug, quam ad id, ad quod fuit directa actio. pꝛima, in heredes tranſitum facit.j.de ope.lib.l.qui liber/ 8 tinus. verſicu. ſed ſ ratio. ¶ MNotin.. cum pater.ꝙt cobe redes beredis conditionaliter non poſſunt conditione il- lius inſtitutioni adiecta pendente, conueniri:ni tionibus hereditarijs:⁊ ſic non pꝛo potione ei bao pon liter inſtituti. qnod videtur determinare cnchtion, pars hered. peta. de quaper Bartoj.d eie 4 5 nlij Sſ ctim. ⁊ etiam habeturjj. ad Trebelkt lj in Ca llſi coninn 9 ¶ Ho. in.. ſi fundum. † quod idem ruß lotis ſoꝛio dotis, quod eſt de ipſa dote. et itaſ daüciumde acceſ 10 ¶lo. ex eodem ſecundo, rꝙ actio dotisit n aleg tn. recuperationem fructuum dotalium ſicut a nnpettac u¶ MHo.ex eodem, ꝙ recipiẽs ſimpliciter pun Amdota biti,non videtur remittere ipſius debiti reñid ndide eſt notan. ad ea que habentur in ſi quidem Lanf M ꝛper War. inli cum dos jrrerum amo. Cy deetranſae 12 ꝙ cum acceſſiones f rei pꝛincipalis petite nner ddaim re act.peti poterunt etiam peracto indicio dude enti ne rei pꝛincipalis:ſecus autem ſipeti poſſent ſe Andeiüi, cis officiomercenario:quoniam tunc litetermninata udi re pꝛincipali:eoꝛum petitio denegatur.Cddepoſti uper de excep.rei iudij.ſi in indicio. C. de fru.x litis er 6 mf minato. ¶ No.in..ſi voluntate. ꝙrin iudicio 8 Eue cum illud inſtituitur, per patrem mulieris lis cöteſ 8 ⁊ ſic apparet quod eſt indicium oꝛdinarium:de u dun vt plene diri inl.ſi conſtante. 3. eodem. ¶ y orin f d 14 toꝛ. m. d. Bal. quod tanta: talis obligatio eſtin rei no referente, quanta ⁊ qualis in termino ad quem fit 4 1 rela 15 tio. C Mo. ſecundot ſecundum eundem alium modum al legandi, quod termini referẽtis, ⁊ ad quem ſit relatio 1 1 eſt veritas ⁊ poteſtas.Ad idemj. de berediinſtil iitn tio talis.j. de condi.⁊ demonſtl.ſi ita ſcripſero. Cpo ter⸗ 16 tio alium allegandit modum, quod ea qualitas inteli tur eſſe in relatino, que eſt in eins antecedenti. Aa jdenn J. de hered. inſti.l. Zulianus quog in pꝛinc. qnod ſino ¶ In tex.l.ſi marito.in pꝛincip.ibi,pars aliqua boncnm 7 eins publicetur c.t ſic ergo eſt hic expꝛeſſum, qodibo na non intelliguntur ere alieno deducto:vt patet:ai fiſcum ſucceſſoꝛẽ bonoꝛum onus eris alieni ſoluenci tii fertur:non autem ab eo deducitur. Pꝛoccnius plenade claratione dic, quod interdum verbum bonoꝛum puofe tur a lege inanimata:⁊ tũc aut pꝛofertur per modͥum cen ſandi alterius ſucceſſionem in illis:⁊ intelligũtur ereale⸗ no non deducto.j.de bon. poſſeſ.l j.⁊.ij titu. generali Nut pꝛoferuntur alia in materia:⁊ tunc intelliguntur ere qit no deducto:vtl.ſubſignatum.. bona.j. de verboſſgniñ et hoc ex eius vocabuli pꝛopꝛia ſignificatione.Diennt᷑ enim bona a beando: quia beatos homines faciunt: vt bono⸗ rum.de verbo.ſignifi. vnde dicit Juriſconſultus ea bona non poſſe pꝛopꝛie dici, que magis incommodum q́ᷣcom⸗ modum habent⁊odem tit.l.pꝛopꝛie.interdum vero po⸗ feruntur a lege animata: et tunc intelliguntur ere alieno non deducto:vt eod.tit.lꝓpꝛinceps bonaanterdumpxote runtur a contrahentibus:⁊ tũc intelligitur ere aleno de⸗ ducto.S.de iure do.l.mulier bona.C de pact.lij.Cde he⸗ red.vel act.ven.l.ij.Fallit fauoꝛe fiſci:vt j.de iu.ſiſleũqii C. de here. vel act. ven.l.j. Interdũ pꝛofertur ateſtatoꝛen tũc aut pꝛofert᷑ ſub nomine vniuerſalitatis:⁊intelligiun ere alieno non deducto:yt.l.cogi.iuncta gloſꝓꝛecedenti: f. ſequen...ſi legatus.§. ſi quis bonalj. ad Trebelliaal. quoties..ſin.ʒ.de vſufruc. lega. Aut pꝛofertur pernoci quote:⁊ tunc intelligitur ere alieno deductoJj deleganll ſiquis ſeruum..fi. cuml. ſequenj. de vſufr.lega multum intereſt.⁊.l. generali..ſina.cc. ¶ Et ex his deciditur qnt 18 ſtio, † an monaſteriũ ſeu eccleſia, cui quis offert bonaſta teneatur ad debita ante oblationem contractaper offr tem:ꝛ ſic intelligitur oblatio facta ere alieno nõ deiiute an vero cõtra: Iſta queſtio non reperitur tacta niſi apu gloſicommuniter tamen repꝛobatam:xt ibi not inlſi pe culium..ſed ⁊ ſi dominusj. de peti. hered.tamen effectug liter concludendo dico: quod aut quis offert ſe eccleſte ſe⸗ culari ſimpliciter:ꝛ tunc nõ perdat bona:nec ſit alriin ad caſtitatem:vt no.gloſ.xxvij.qõ.j.vt lex continentie⸗ 1 eſt dubium locum cui facta eſt oblatio, debitoꝛibus vüſs neri. Aut offert ſe quis, ⁊ ſua bona pꝛeſentia, adu u tunc ſiue velimus hunc equiparare monacho, prou 8 6 parat text. in. c.non dubium. de paroch.::.de irade ſenten. excommu. quod de bis not in.vt prinntg pꝛiuileg.⁊ in cle.j. ad fi de deci. Siue velimus equip 5 A16,,. vcu arrogato vel capite minuto: dicendum eſt locum, f „H „ 1i0 up tiu ſi foblche ſin, düt . d wanii maadi rautu Rülnaiushr hen 7 Teaoee Alc unzugtil ſonle— Iqgitu d5 1 d facottn 4 allol0 eriſt mmirolbid, rarſni- togoinde tle ac chatſerwiſatitn Kfengiseengännin rimekoectnna Imodeonac ceminoonstooneſimlanei, uoonantsreilscltkoi ralgionstenebiturperaagyit anoreentbzusetfunsard irqusrcligoni cnihbernil denneemncäömuni tnncexgn acaſcterohlatmsbonanöcht dplſcgutjsdeyfuckhe dpatoalsriceoreigiſisge perbercdutaetadeäpeneme wagai gotimatinegſgeci diclascrtynbuschbih Planrtonacxdeer, enen maamaeſhigptenr dxi üümzelfmrtnsCal dg Kailiäliräajnrnth i aamnſa Wwrelytian ſantümigaxerd „ere Dämumetanh rrienäinan mohligt IWexa d nlecrelitg n leani sli Kctetem apim imſi dadeſeno l nie ſnm ltan aoue duebebannälf lſicamd . ſi conſt. ℳ ann. Ante. oden g., Tquoc tmnertue ondia demonſtlütteſe andt moim a auo quecſtin ils r 1. Jrtanus qogzäde nartto inpuncpp tipaan lrac. rſccergo cthi cni untur erealienodecuerng N debonouumonus ersän temabed decntr Pun quod interdum perbmide nmarxrtüc autpaofrtrn. ſucceſſonemin llss inin to jdebonpoſſelljeitae lUa in materiatuncineiih Aſubfignatam..bonajde cabulipꝛopuaſignifcan. rquiabeatoshoninesfti ſigniñ ynde dict urſioi erie dici que magisinconne nt rodem tit. propiienntne eanimata: et tmneintelimr t eod tit lprinceys boun 8 d 4 bentibus tüciſtellgtnni9 edo. mulier bona e-i ij Falit eworetſinini ct venli rtercüuime ſub nomnerniveritts deductort.cogtiunc 1 egatus ſ quls botujul cta eſt oblatio, poſſe coueniri. Quod enim monaſterium conueniri poſſit ad ſolutionem debitoꝛum monachi ante ingreſſum cõtractoꝛum:cõcluditur per Innoc:⁊ alios.de oba.c.in pꝛeſentia.⁊ Specu.in titu. de ſta.mo. qualiter. verſi.ſi autẽ cõtraxit, ⁊ glou alios in authẽ.ingreſſi.de ſa⸗ croſan. ecc.⁊ in authẽ. cauſa. C. de epiſco.⁊ cle. C Item, et qð arrogato nomine arrogati pꝛo debitis ante cõtractis, cõueniri poſſit:⁊ ſi defendere voluerit: miſſionẽ in poſſeſ⸗ ſionem bonoꝛũ, que ex arrogatione habuerit patiatur: ꝑa tet inſtitu. de acquiſi.per arroga..vlti.ð. de capi. di.l.tute las.ſi libertatis.⁊ no.eo.titu.l.ij. ð. de adoptio l.onera. 3. de pecu.in arrogationẽ. ¶ Alut ſe zſua ſimpliciter:⁊ tůc videtur offerre illa que habet tunc tempoꝛis: nec per hoc intelligitur vouere paupertatẽ: vel bonis in futurũ que- rendis renũciare:ynde ⁊ matrimonium cõtrabere poteſt, abonis vti poſtea queſitis:vt no. Archi.in.d.c.vt lex.⁊ do. Anto. in.d. c.in pꝛeſentia. Inilla enim ſimplici oblatione bonafatura nõ veniunt.ar. j. de auro ⁊ argẽ. legal.ſi ita.. man.i.ſi tibi mãdauero§. is cuius bona. C. que res pigno ri obligari poſſunt.in cle.ſi. in glo.oꝛvnde tunc ipſe obla⸗ tusp creditoꝛes cõueniri debet: quoniã perſonalis actio res oblat as, vel earum ſucceſſoꝛem nõ ſequitur.j. ad Tre bel lii§. ſi is.C. de donat.l. alieni eris. C. de here.act.l.cre/ ditoꝛes.3.de iudi..ſi fideicõmiſſum§.tractatum. Sinau⸗ tem quis ſe offert eccleſie regnlaricapaci acquiſionis bo- noꝛum, ſe ⁊ ſua ſimpliciter:etiã videtur vouere pauperta⸗ tem pꝛo omni tempoꝛe,⁊ etiã caſtitatem: qꝛ ſic eſt de natu⸗ ra ipſius religionis.Cum in dubio verba offerentis cõue nirè cenſentur:vt no. glo.in.d. c. vt lex. ar.l.⁊ ſi ſuſceperit.. ſi libertis..de iudi.j.de iniuſto teſta.l.ſi quis exheredato. .ſi quis.ĩ.de teſta.mili l.ex militari. de ma.⁊ obe..ſolite.⁊ in.c. ei cui. de pꝛebẽ.in.vj.⁊ ideo tali caſu locus.cuĩ fit obla⸗ tio, creditoꝛibus oblati tenebitur, per ea que ſupꝛa dixi, in eo qui offert ſe ⁊ ſua pᷣſentia ⁊ futura eccleſie ſeculari. Aut offert quis ſe eccleſie regulari ſimpliciter, de cuiꝰ religio⸗ nis natura eſt non habere pꝛopꝛium in particulari, ſed ſic in cõmuni:⁊ tunc etiam bona obtuliſſe cenſebitur.: vt intẽ⸗ tio offerẽtis cõueniat nature religionis. cui ſe offert. Hec enim eſt doctrina Inno de dona.c.paſtoꝛalis. Quod qui⸗ dem in donatione ſimplici veniat, cõiecturatur ex perſo- na donantis:⁊ eius cui fit donatio.Et ideo tali caſu locus religionis tenebitur, per ea que ſupꝛa dixi in ſe offerente, cum pꝛeſentibus et futuris eccleſie ſeculari. ¶ lut ſe ot⸗ fert quis religioni, cui habere nõlʒ pꝛopꝛium nec in parti culari, nec in cõmuni.⁊ tunc ex quo illa eſt natura religio- nis:cenſetur oblatus bona nõ obtuliſſe.ar.ↄ.ſi libertis. 2.d.A.plenũ..equitij. 3. de vſu et habita.qð notat Inno.in d. c.paſtoꝛalis.⁊ ideo religioſus locus nõ erit aſtrictus. et per boc reducta eſt ad cõplementum hec materia. Quod no. quia quotidiana⁊ in ea ſepe cõſului. In tex.eiuſdẽ ibi, fiſcus creditoꝛibus eius ſatiſfacere ⁊c.fiſcus ergo cui applicantur bona ex delicto, tenetur ſatiſfacere pꝛo rata bonoꝛum, que ſibi applicantur delinquẽtis debitoꝛibus. Ad idem. S. e.l.ſi maritus. C. ad leg. Jul.de vi.l.ij. C. de fi⸗ deiuſſo.l.ja. l.ſentẽtia.j. in eo. titu.l. inter eos.§. fi.⁊.l.ſi debi toꝛi depoꝛt ato.j.de duo.re l.vlti.cum ſimi. Cuius gratia videnda ſunt aliqua per doct.partim nihil:partim male de vſufruclgrutni 20 declarata. C SDꝛimum eſt,an obligatio actiuat⁊paſſina ra tuncn pe 3 w 59 noggo retdr manfan un, 97 9 bäun⸗ uipe mnen 15 punc 9 rcha, unrihun eee 4 de hls ſ el urguot en de jadfide ianchn tranſeat in fiſcum capientem bona ex delicto. ¶ Secun⸗ dum, an in eundem tranſeat obligatio actiua conditiona lis. ¶ Tertiũ, an in eundẽ trãſeat obligatio patris paſſi⸗ ua: ¶ Quartum, an in eundem tranſeat obligatio paſſi⸗ ua cõditionalis. ¶ Quintũ, an in eundẽ tranſeat ius lega ti vel fideicõmiſſi cõditionalis: ¶ Altimo an ipſe ad one⸗ ra legatoꝛum ⁊ fideicõmiſſoꝛum ſoluẽda teneatur:cum be reditatem capit, tanqᷓ; bona vacantia, vel ex cauſa caduci: boc eſt:q nemo inſtitutus vel cõiunctus illam vult adire. ee 21 Circa pꝛimũ bꝛeuiter dic tꝙ ſic:quia caſus eſt expꝛeſ⸗ ſus. S. eo.l.ſi cõſtante..ſi. ¶ Circa ſecundum ſimiliter di⸗ ꝛꝛcas. ꝙ ſic.Caſus eſt notabilis in.l.inter ſocerum 5.fi. de pac.do.ꝛ ſic no.ꝙ quemadmodum ius cõditionale deſcen dens ex cõtractu tranſmittitur in heredẽ cõtrahẽtis de/ cedentis pendente cõditione:vt inſti. de verbo. oblig.. ex conditionali.⁊.l.ſi decẽ, cum petiero. cum ibi not. plene. de verb.obli. ita etiã trãſmittitur ⁊ in fiſcum.qdð eſt notabile. 3 ¶ Circa tertium dic ſimiliter, ꝙ ſic:vt caſus eſt hic cum alijs ſupꝛa allegatis.⁊ in. d.l. nõ poſſunt. ⁊.l.res qᷓ. verſ.res Soluto matrimonio. 24 autem. de iure fiſci. C Circa quartum longa eſt dubita tio:⁊ eius deciſio pendet ab intellectu.l.quoties..fin.j.de nouatio. Cuius.5. duplex eſt intellectus. Pꝛimus, ꝙ ibi ideo obligatio cõditionalis paſſiua nõ afficit fiſcũ:q con⸗ ditio ſibi adieta extit t ante bona delinquẽtis per fiſcum agnita: ſic nõ erat perſona, que poſſet ex ea obligatione conditione eueniente obligari. Non enim delinquens: qꝛ erat depoꝛtatus, qui quidẽ pꝛo moꝛtuo habetur: vt. l. j. ad fij. de coõtratab l.actione..publicatione.a. pꝛo ſocio. Itẽ non ſiſcus:quia nondum bona cõpꝛebenderat: quia dies obligationis ceſſit inutiliter.argu.j.de ſtipu. ſer.l. vſuſfru⸗ ctus. Succedit enim notabilis regula.l. poſtq́;.j.vt legat. nomine caue.dicens.ꝙ ſi cõditio ſtipulationis exiſtat tem poꝛe, quo nõ eſt perſona pꝛincipalis vere vel interpꝛetati⸗ ue:ſtipulatio illa nõ cõmittitur. Secusſſi extitiſſet cõditio bonis per fiſcum agnitis.Non enim debet ex perſona ſuc ceſſoꝛis fiſci, mutar natura obligationis, in eo, qð eſt ante geſtum.j. de iure fiſci..fiſcus.ð. de vſuris.l‚cum quidam.. niſcus.j.de cõdi.⁊ demonl.cui fundus.j.de verb. oblig.l.ij. S. ex his. cum ſi. Sed natura obligat᷑. conditionalis eſt: vt tranſeat in heredem tanqᷓ repꝛeſentantem perſonam de/ functi, adeo: vt impleta cõditione cõmittatur obligatio: vt.liij.C.de pact.inter emptoꝛem.et l.nouatio.j.de nouat. Igitur ita dicendũ ⁊ in fiſco, qui tenet vicem beredis: vt in.d.l. inter eos H. fi.Et hunc intellectũ ita per me foꝛtiſica tum ſequebatur Ray.de Foꝛli. ¶ Secundus intellectus eſt, ꝙ ſiue ſint agnita bona per fiſcum, ſiue non: cõditiona⸗ lis obligatio paſſina nõ tranſfertur in ipſum.⁊ bunc intel lectum ſequitur Bart ſimpliciter ita intelligens dictũ.F. ſi.Et huius intellectus ea poteſt eſſe ratio:licet aliter non declaret:qꝛ non debet quid incipere eo caſu, vel tempoꝛe, quo debet finem aſſumere.3.de vſufruc.l. Titio, cum mo- rietur.j.de vſufruc.leg..vſumfructũ, cum moꝛiar.⁊ in obli gatione pꝛobatur.s.de iure doll. Julia. Sed ſi tẽpoꝛe de- poꝛtationis:dies obligationis cepiſſet, obligatio ipſa fuiſ ſet extincta in perſona depoꝛtati: quoniã per depoꝛtatio⸗ nem obligatio in eius perſona extinguitur:vt d.l.ſi debi⸗ toꝛi depoꝛtato.⁊.d.l.fi. de duo.re.⁊.l.tutelas.F.fin.de capi. di. Ergo eo tempoꝛe nõ debet in eius perſona initium ac⸗ cipere, adeo:vt ab eadem tranſferatur in fiſcum. C Ter⸗ tins intellectus fuit Bal.in.l.fi. C.de cõtrahen.emp.dicen tis, ꝙ aut eſt obligatio cõditionalis cõditione poteſtati⸗ ua:⁊ ilia indiſtincte nõ tranſfertur in fiſcum duplici ratio- ne. Pꝛima hec cõditio exiſtens nõ fingit retro adeo:vt vi deatur extitiſſe eo tempoꝛe, quo obligatio fuit cõtracta:⁊ ſic tanqᷓ; obligatio purificata ſit ante cõfiſcationem, in fi⸗ ſcum tranſferatur:vt.l.potioꝛ.⁊.l. qui balneum. 5. qui poti. in pig.ha.Secunda:qꝛ ſecundum hoc eſſet in poteſtate cõ ditionem imponentis poſt cõfiſcationem in fiſcum factã, fiſci conditionem facere deterioꝛem:qꝛ eum noua obliga⸗ tione grauaret. cõtra regulam.l.nõ debet alteri.de regu. iur.cũ ſimil.⁊ ita loquitur tex.ſi ſᷣm eum.Aut loquimur in obligatione conditionali, conditione caſuali:⁊ tunc illa tranffertur in fiſcum, eo: quia illa exiſtens retro trahitur: ⁊ habetur pꝛo ſpecificata ante cõſiſcationem ipſa obliga⸗ tio:vt.d.l.potioꝛ.⁊.d.l.qui balneũ.Et pꝛo hoc videtur ca⸗ ſus in.l. Statius floꝛus§. Coꝛnelio felici.j.de iure fiſci. Et ſidicas quomodo cedit dies obligationis non ſubſiſtẽ te perſona, que valeat, obligari: reſpondet, ipſe: ſuccedit defuncto debitoꝛe ſine herede:vt.l.Stichum.verſi.ſane.j. de ſolu.⁊.l.j.idem MPompo.verſi.plane. S.depoſiti.et.l.ſi ſine.j.de admi.tu.HNec ob.d.l.poſtqᷓ;.⁊ ibi loquitur in ſeruo hoſtium. In quem nõ cadit obligatio: quia interim nulla bona habet:nec ipſe, nec eius nomine alter: vt. j. de vulg. pup.l lex Coꝛnelia. quapꝛopter coꝛpus bonoꝛum eſt inte- rim ſine iuris intellectu: ſecus in bonis confiſcatis. icet enim fiſcus non ſit pꝛopꝛie heres:eſt tamẽ iuris ſucceſſoꝛ: vt.d.l ij.C.ad legẽ Jul.de vi. ¶ Ego teneo pꝛo veriſſimo intellectũ Ray.quẽ pꝛobo pꝛimo:q ſicut in fiſcũ trãſit obli gatio cõditionalis actiua, quo ad cõmodum:vt eſt expꝛeſ⸗ ſum in. d. linter ſocerum.§. fi. ita etiam quo ad incõmodũ tranſeat obligatio conditionalis paſſiua:vt ſicut equipa⸗ ratur heredi vero, quo ad tranſtationem actiue: ita ⁊ quo ad tranſlationem paſſiue. Seeũdo: quia video in patrem qui ab inteſtato iure Digeſto. caſtrenſe peculium ilij nõ capit, vt beres: ſed vt vniuerſalis ſucceſſoꝛ iure peculij.l. ij.j. de caſtren. pecul ¶ Tertio video hoc eſſe in arroga⸗ b 57 toꝛe, in quem bona viuentis arrogatitranſferuntur: vtin ſucceſſoꝛem vniuerſalem: non vt heredem:quoniamet in eum tranffertur cõditionalisobligatio paſſiua:vt pꝛobat Zeneralitas.l.onera. S.de adopti.⁊l.ſed ⁊ ſi quis§.ſi ope- 25 ras. 6.de vſufr.⁊ hec de hoc ſufficiant. CQuo t ad quin- tum quicquid dixit glo.in.l.nõ ad ea.j.de condi. Sn. dic, ꝙ aut queritur, an tranſeat ius legati vel fideicomiſ. conditionalis paſſiue: et tunc dicendũ, ꝙ ſic. Caſus eſt in d.. Coꝛnelio felici.(Aut queritur ius legati cõditiona lis actiue:c tune aut querit ius legati cõditionalis actiue: ⁊ tunc aut eſt cõditionale cõditione diſſimili:⁊ certum eſt, qð non. Caſus eſt ſingularis in.intercidit.in.ij.reſponſo de cõdi.⁊demon.Aut eſt cõditionale conditione caſuali: ⁊ certum eſt qð non.Caſus eſt ſingularis in.l.intercidit.in reſponſo ſecundo.de cõdi. demõ. Aut eſt cõditionale cõ ditione poteſtatiua: ⁊tunc traniit. Caſuseſt ſingularis ſe- cundum verum intellectã glo.in.l. in facto.. ſiſcus. de con di.⁊ demõ. Onus autem ſolutionis legatoꝛũ,vel fideicom miſſoꝛum pure, non eſt dubium tranſferri:vt. licum aſiſco. . ad Silla.ij.j. de alimen. le.⁊. ijj. ſi quis aliquem teſtari pꝛobib.ail.ſi ſeruus plurium§. ſi quis ante.j. de leg.j.⁊ hoc niſi teſtamentum dicatur irritum pꝛopter dãnatam me⸗ moꝛiam teſtatoꝛis:quoniam tunc onus irritoꝛum legato⸗ rum non tranffertur in eumj.de leg. ij.lcum flius§. fina. 26 CQuo ad vltimum licet r magna videatur dubitatio: tamen firmiter teneo fiſcum ad onus ex teſtamẽto depen- dentium aſtringi:cum ipſe hereditatem capit ex cauſa ca duci, hoc eſt, tanqᷓ; bona vacantia: qꝛ per omnes ſuccede⸗ re potentes repudiata. Et quidem de hoc videtur mibi pꝛimo caſus apertꝰ in authẽ de here.⁊ Fᷣal.in..ſi quis au tem nõ implens. ver. ſi vero inſtitutio.ibi, dum dicit:⁊ qui extra ſunt, ⁊ fiſcus, ſecundum a nobis datam obſeruatio- nem ea que auferũt/capiẽt ⁊c.vbi patet ꝙ cum fiſcus capit bereditatem, eo: qꝛ nullus adire potentium, adire vult: ca pit hᷣm obſeruationem alege datã. Que obſeruatio in illo g. ponitur, ſcʒ vt capiẽs impleat per omnia teſtatoꝛis vo- luntatẽ. Et qdðille texloquatur hereditate teſtatoꝛis de- ſtituta aditione:ꝛ ſic cum fiſcus illam capit, vt bona vacan tia, patet in es§.ibi, dum dicit:ſi vero nullus hoꝛũ, de qui⸗ bus in teſtamento memoꝛia facta eſt, adire voluerit ⁊c. ¶ Secundo pꝛo eadem concluſione videtur caſus ſecun/ dum intellectum verum glo.in.l.vnica.verſi. tantum enim C.d e cadu.tol.dum ſic dicit:tantum enim nobis clemẽtie ſupereſt, qð ſcientes fiſcum vltimum ad caducoꝛum vendi cationẽ vocari:nec illi pepercipimus: nec Auguſtũ pꝛiui legium damus rc. In hoc enim Imperatoꝛ non peper⸗ cit tunc fiſco:quia vult eum tunc cum vocatur ad heredi⸗ tatem caducam, teneri ad onus aliquod implendi volun- tatẽ teſtatoꝛis, pꝛout tenetur quilibet alius pꝛiuatus, ad quem eadem venirent:vt in eadẽ.l. pꝛo ſecũdo. Eſt enim iuſtum vt pꝛedicta verba:nec ei pepercimus ⁊c.intelligan tur bᷣm materiã legis, in qua ſunt ſituata, que eſt, an tranſ⸗ latio caducoꝛum fiat cum ſuo onere: vt.d.H.pꝛo ſecundo. ¶ Tertio videtur caſus in.l.dicitur.j.de iure fiſ.ibi dum dicit:ex quibuſlibet cauſis fiſco vendicat.hereditatibus, ⁊ libertates ⁊legata maneãt. cum ergo illa verba ſint vni⸗ uerſalis:cõſequens eſt vt includãt caſum:cum ad fiſcũ he/ reditas deuoluitur tanqᷓ; vacans. ¶ Quarto videtur ca⸗ ſus ind. quidã teſtamẽto H.quoties.de leg.jintelligendo, qð lex Julia, de qua ibi facit mentionem:dicit bonoꝛũ ca⸗ ducoꝛuin fiſcum eſſe ſucceſſoꝛẽ vltimũ:attẽto, ꝙ ibi loqui- tur de bonis vacantibus:⁊ hec vacãtia ſunt: ⁊etiã attẽto, qð non declarat, de quall. Julia loquatur. CQuinto pꝛo eodem videtur caſus apertus in. pꝛoxima ſᷣm verũ intel lectum.j. de his que in teſtamẽto delẽ. Ibi enim dicit tex. bonateſtatoꝛis caduca, eo: qꝛ teſtatoꝛ in iuſtitutione abſtu lerat facultatẽ adeundi:cum eoꝛum nomina ex teſtamẽto cancellaſſet:⁊ etiam:q venientes ab inteſtato non adibãt, tranſferri in ſſcum cùm onere legatoꝛum. ¶ Sexto videt᷑ tex. in l. Marcellus..ſi.j. ad Trebel.ibi dum dicit:vel ex alia cauſa, pereditas fiſco vendicata eſt:eque cõſequẽs eſt cõmodum ad fiſcum pertinere:dodrans vero fideicõmiſ⸗ ſar. reſtituere ⁊c.ſic cum illa verba ex alia caufa, quodã⸗ modo geueralia ſint, compꝛebẽdunt etiam caſum cum ſi⸗ ſcod eferuntur:vt vacantia:quia qui omne dicit, nibil ex- dudit ꝛc. Aitimo videtur pꝛo eodem tex.in.·.recuſare. S.ſi fiſco. in eo i. dum dicit, ſiiſco vacantia bona deferun⸗ Audo. Koma. in pꝛimam Infoꝛ. part. pꝛo conſeruandis libertatibus placuit, locum vt..ſi ſeruus communis.3. de donat. inter virum. tur:nec illa velit agnoſcere:⁊ ſideicami ſimum erit, quaſi vendicauertt,ie aniſarelätrereegut cere, ſc; quaſi fiſcus eoꝛum dominus ⁊ aſttudonem fl rit:pꝛo ipſoꝛũ appꝛebenſione tenetur onu leſſorfact⸗„ ſubire, velſi heres vendicanerit: ꝛout via ionmſ in tex. gloſſatoꝛ:tunc dic aliter quam pieies etur babuiſſ vult facere equiparationem hanc ð ſicut 5 iſe tepta deuoluuntur bona, que auferunturab here fiſeum ceo: quia non vindicauit necem teſtatoꝛis, t 8 mäigno, ad onus ſolutionis legatoꝛũ perinde, ac 1 Fesdir iicns vindicaſſet necem defuncti.vt.d.j.cuma iic 7 heresmm ita etiam tenetur ad onus fideicommuſſorunn iu Sila rum: cum ad eum deuoluuntur bona vac auf dlegato ſolum ſunt text. per quos videtur poſſe cont.L tem determinari:nus in.laij.. cadem j de d par⸗ berta. alius in.l.quod diuo Marcoj de ma eicömüſti Et vt ad illos reſpondeas, pꝛemittere preniſgeß. verba tex.que ſunt hec ſcilicet..eadem. Eadem wit tio pꝛoſpexit: vt ſi ſiſcus bona admiſerit, eqmeldenne cõpetant:ergo ſiue vacẽt bona fiſco ſpernente: ſiu 3 uerit, conſtitutio locum habet. Ceterum ſialia— gnouerit, apparet ceſſare debere conſtitutio Jwrne caducis legionis bona delata ſunt, idem ertproba a Lex autem, quod diuo Marco. dicit ſic:qð dino Aan to teſtamento facto, ſi bona vendita ine dunabe bus bonis fiſco vendicatis non habere locum cifte 3 nem aperte cauetur.vnde vt hec iura intelligas eRnec ſe ſcire conſtitutionem dinumerari poſitam inlij jde f deicommiſ.lib. volentem fauoꝛe conſ eruandarum lbems tum, quod ſi nemo fit, quihereditatem adire velittsftt ris hereditas adijci poſſit alteri, qui bonis bercituis appꝛehenſis libertatem ſeruis conſtituat, quibrsilaper teſtatoꝛem relicta eſt:dummodo idonee caueatſt cnſ cturum hereditarijs creditoꝛibus. Hunc ad paopotn dicta duo iura volunt, quod vbi fiſco adijcitur beradit ex hac ſpeciali cauſa:vt libertates conſeruenturtaſtſx ceſſe eum idonee creditoꝛibus ſe ſatiſfacturum cauerojſ cut quemlibet alinm pꝛiuatum. Alt vbi ſibinondefent bereditas, gratia libertatum conſeruandarum ſolunmo do:ſed ex regula iuris communis, que vult q ynoquoc repudiante hereditatem fĩſco ſit locus appꝛebendenct ſi ipſe illam capit:tunc nõ compellatur ipſe ad peeſtandam hanc cautionem idoneam.Et hoc ex regula comuni, qve habet, quod fiſcus quid ex hereditate capiens: vellegato non tenetur cauere pꝛout alij legatarij, vel beredes: ttſte ſuo ſpeciali pꝛiuilegio ab onere cautionis pꝛeſtandt ex mitar:vt eſt caſus in.l.iij..item ſciẽdum.ſi cuiplusquan per legem Falci. ⁊. l.j§. ſi ad fiſcum. j.t leg. nomiſſe cauen Et iſte eſt verus intellectus illoꝛum iurium.et eſt mirun quod docto. ad eum non perpenderint. ¶ Inustanen 27 eſt caſus indubitatus, in quo fiſcus, cui bona racanti deferũtur, tenetur ad onus ſolutionis legatoꝛum, ſcilet cum teſtatoꝛ ſciens ad eum bona ſua tanqnam acantis peruentura in illo onere grauauit eundem. Caſus nota bilis eſt in.l.filius..qui in teſtamento.de lega japer bec 28 ad complementum deducta eſt materia.( In ter ſ pater. ibi, nec intelliguntur dotis eſſe ꝛc. Supple igtun nec actione de dote ea centũ, que pꝛomiſſa fuerunt. poſt modum remiſſa per quietationem vel pactum denonpe tendo, poterunt repeti:vnde arguit hic Bal text eſſehi notabilem, quod quietatio facta debitoꝛi non pꝛobat o⸗ lutionem debiti pꝛeceſſiſſe, eo: quia potuit illa fiericxciu- ſa etiam donationis. quod ego non admitto indiſtincte Quoniam bhic igitur nõ pꝛobatur neceſſario ſolutio quit fuit facta quietatio inter perſonasconiunctas‚inter quas facilius pꝛeſumi poteſt donatio, quam inter efänar panusj. de oper. lib. Et.l. Pꝛocula..de pꝛobat. tenn illa fit inter extraneos, pꝛeſumitur magis factag Kin d lutionis, quam facta donationis: quia cũ ipſa uüef⸗ do ne poſſit capi duplex cauſa, ſcilicet ſolutionis, et 2 dunm nis:ergo pꝛeſumptio donationis ceſſat..de ſolut lſt 5 aurum. Nemo enim pꝛeſumitur liberalis marimein 7 ceſſitatibus.de pꝛobationibus.l.cũ de indebito.j.de ſ . tu.. men.legal.rem leg. de renun. c. ſupen hoc. ¶ In ter. en —4 29 voluntate.ibi, iudicati actionem fllie potius:c. beinn d 2U,2, m hi tili dganimtgSdtſuct eddestriten gepo c dsde Naoe isseh rrbauni ſdinan eitß cRuc gaäldlreihſe tspuun asvuagtinaig ondeuds akeal alinatwnbl rusunzuſe 3 riunſüxinuiue. uttmſöumätiggt 3 venr uiſdrctn en, uücteirinaſend dten Smndeinlcamſde Diezanwmudſenewoi wrriwrchrchaalpetnt Conerſomartoqpanulsdo iers tperttacbdlpätnde ts Quodqlidem attto Kiredotrefcrensopiid Petd tonenniflblato pinaüſt reinonpoſint, que ein vnpotettmdari udlänneg. iodam immi Checobſtli tuſteaceeſiones otis, neſ mmindhbatzdoteerpatem pdei Gndctoneerd ſjeceg doneninradueiepPonteltdin lacionegopodrbäloeftrn duckt ontur eoncicte erlptl reneigrinenaonine aüdle agrvuddmdih Nnepäeapng lamerpn dünnn destratteſiachan — üaxiase „ rc poſttseg aunmni aPirzerzänede dihkgte gluta en Phedenſonendden eſes egch then Aonc die uatean f diperet aterqna dha bona gpe bane ſe entianrandm donisleg te ſdem rien on habere w netur yndegt kein 3 tionem dinumerg d polentem fucren d ſ(etunch moftt quiheretitatn aciſeipoſſt aten gi bertatem ſerussconine ttaeſtoumnotoitna! tarjs creditonbus purt. volunt quodpbi fſo dirr cauſ yt ibertates cyine e crecitoribusſeſttſinn Ainm prinatum tiüſt ia libertatum conſenain aiuriscommunis qven editatem 3iſcoſt oelsg tuncnõcompellaturipſe nidoncam. Ethocernal us quid er berccitxteen nrrepont aljlegeniſi anlegio ab onere cautionii us iniij Katemſciicunit 12i S.fi ad fiſcum ctln intellectus loꝛmminun: eum non perpenaerit bitstus, in quofflas,ir ur ad onus ſlutionis en ens ad cum bonaſialäge lo onere grauaut eutt 1s.quiin te tumentode tun decuctack trul ntellguntun dets tis ote ca entüheponli er auietzConenfaèpan, perq t ÄB nepenmcende binw ereeſlſecnuie li ratr 69. 7 „ . 0 5.— ctadonat, rdgnn ſtin lberi M d ſ to donation i,n 30 31 Soluto matrimonio. 58 — 1 ta, nõ impedit ius tẽtia ſuper dote pꝛo parte patris pꝛola tenuationis in filia.Et ad hoc eſt iſte tex.notabi. An autem ipſa conſolidatio impediatur, ſi ſuperuiuens do⸗ tem exegerit: caſum habeoin fil.C. cõmunia vtriuſq; iu⸗ di. dicam.j. el poſt dotem. C In tex. ſi fundum.ibi,ni- bilominus.de do.agere poteſt.Et ſic ipſit mulieri ſuper⸗ eſt actio ad acceſſiones dotis repetendas: quamuis do⸗ tis pꝛincipalis ſolutio iam fuerit facta.Et huiuseſt ratio: quia vt in notabilibus dixi, ipſe acceſſiones peti poſſunt per viam actionis:vt hic. Secus autem ſipeti poſſunt ſo⸗ lum officio iudicis mercenario: quiatunc finito negotio pꝛincipali illud in exercitium petendi deduci non poſſet vt in. qui per colluſionem§. pꝛecij foꝛte. cum ſimilibus al⸗ legatis.5.de actio.emp.Fallit tamen hoc bᷣm Ange in ca ſu ſingularil. ſecunde.alias tertie S.item Jul. ð. de eo, qd cer lo.vbipꝛincipali ſtipulatoꝛi competit iudicis officium ad petendum, qõ ſua intereſt ſolutionem eſſe factam adie cto alio in loco, quam in illo, in quo ſecundum foꝛmam cõ⸗ tractus debebat ſolutio facta fuiſſe: cum poſtea eidẽ ius petendi intereſſe nõ competeret:vt.l.centum Capue.etj. niin eo. titu. Et huius eſt ratio ſecundum eum:ne debitoꝛ cum aliena iactura locupletetur abſq; facto ipſius pꝛinci palis creditoꝛis. Sed certe alia ratio melioꝛ eſt, ſcilicet, quia ex facto adiecti non poteſt deterioꝛ effici conditio do mini:quia non potuit in eiuspꝛeiudicium mutare locum ad ſolutionem deputatumj. de verb. obli.l.qui Rome. g. Callimachus.⁊ ibi ſecundum verum intellectum nonpe⸗ titur(Ho. qð eſt longioꝛg.Gqui ſit in iure) tali caſu pꝛinci⸗ pali intereſſe, ſed ipſa quãtitas ſoluta adiecto, nõ vt agẽs quantitatem ſolutam cõſequatur:ſed vt intereſſe ſibi ſol⸗ uatur:quod vt dixi,reſultat, ex quo alio in loco, quam con uento, ſolutio facta fuit: ⁊ ſic vnũ eſt in petitione, aliud in ſolutione. Simile in.l.etiam.j.de ſolut.⁊ l. Jul.j.de verb. oblig.cum ſimil. ¶ Sed ſuccedit iuxta materiam f.O.du⸗ bitatio, nunquid ſicut hic vxoꝛi repetenti, quamuis dote ſoluta:ſupereſt actio ad petendas dotis acceſſiones: ita ⁊ econuerſo marito, quamuis dote ſoluta poſt moꝛam mu- lieris ſuperſit actio ad petendas actiones dotis ſibi debi⸗ tas. Quod quidem tractat do. Balin.ſi.õ.pꝛeterea. C. de iure dot. referens opinio. Pet.dicentis, quod non ea ra⸗ tione:quia ſublato pꝛincipali iſta incremẽta ⁊ acceſſiones peti non poſſunt, que veniunt officio iudicis, ſuper quo non poteſt fundari iudicium:vt.dH.pꝛecij ſoꝛte.⁊.d.l.ſi iu⸗ dicio.cum ſimi. ¶ Nec obſtat.l.ſi dicas, quod ex parte ma riti iſte acceſſiones dotis, que ſibi debentur pꝛopter mo- ram in ſoluẽda dote, ex parte mulieris commiſſe, poſſunt peti condictione ex d. S.j.eo:quia cum lex nouam diſpoſi⸗ tionem introducit:pꝛout eſt dictus..nec aliter de ſpecia/ li actione, quo pꝛo habẽdo effectu illius diſpoſitionis pꝛo⸗ uidet, oꝛitur condictio ex.. vt.l.vvnica. 5. de condictio. ex.l. Quia illa lex fallit, quando lex nouiter diſponeret circa acceſſoꝛia in caſu noſtro: quoniam tunc non intelligitur inducere obligationem:⁊ conſequenter, nec condictionem ex.l. ſed iudicis officium:vt eſt caſus in.l.j. iuncta.d.l. cen⸗ tum Capue.infi. de eo quod cer.loco. ¶ Nec etiam obſtat iſte tex.quia hic · loquitur in natur alibꝰ acceſſionibus: vt in fructu ⁊ partu, qui ſicut ante matrimoniũ percepti do- tem augentvt l.dotis fructus O.j..de iure dotiũ l.videa⸗ mus H.an matrimonium. a.de vſur.6. co.l.ſi ante nuptias. S.de iure dotium.j.ſi ſerui. ita ⁊ ſi percipiatur poſt: vt hic. ¶ Sed certe contraria opinio videtur mihi verioꝛ, per textum in.d..pꝛeterea.ibi.dum dicit etiam ſi nou fuerint adhuc res pꝛincipales tradite. vult enim quod poſt mo⸗ ram eꝝ parte vxoꝛis cõmiſſam, poſſint peti per maritum dotis incrementa, etiam ſi adhuc non fuerint res pꝛinci- ales tradite, ſcilicet, ipſa dos. Ergo ſequitur quod ex il⸗ a dictione etiam, cuius natura eſt, vt implicet terminos oppoſitos expꝛeſſis:vt in iuribus vulgaribus:vult legiſ⸗ latoꝛ quod poſſint hec incrementa peti, quamuis dote tra dita. Pꝛeterea ratio, quare ex parte vxoꝛis poſſint do tis quãtitate ſoluta peti fructus, eſt duplex. Pꝛima:quia dos eſt quid vniuerſale:vt.l.quod dicitur.j.de impenſis.⁊ in vninerſalibus fructus petuntur iure actionis non offi⸗ cio iudicis:vt.l.non eſt. C.famil.erciſ.⁊.d.l.item veniunt S. fructus. Sed ipſa dos ita eſt quid vniuerſale ex parte ma riti, pꝛout ex parte vxoꝛis: vt in.d.l. qðdicitur. igitur ⁊c. Secunda ratio poteſt eſſe fauoꝛ dotis: ſed doti ita fauoꝛ 3² 33 34 35 36 37 38 cauſam. ¶ In glo. ſi voluntate. ſuper verbo, iudicata. pꝛeſtatur:cum per maritum petitur, ſicut cũ per vxoꝛem repetitur:vt eſt epꝛeſſum in.l.vnica..ij. et plenius de rei vxo. actio.igit. Pꝛeterea ſentit Bal.qð dictus..loquatur ſolum in acceſſionibus ciuilibus, qð non eſt verũ:vt in illo tex. expꝛeſſe patet. Quid autẽ in alimentis⁊ vſuris dotis, an illa poſt dotem ſolutam poſſint peti: dicam in. l.inſulã. S. vſurasj. co. ¶ In gloſll.ſi marito. ſuper verbo, neceſſe. ibi, ipſo autem damnato ⁊c. Quic autem ſit, t ſi fuerit in exilium damnatus: et gratia ſit reuerſus: an reuiuiſcant aduerſus eum pꝛiſtine actiones? dixit hic Ange. qð non: quia quemadmodum nudus exulauit:vt.l. tutelas. in fl. Z. de capi.di.ita⁊ nudus reuerſus eſt. Sꝛatia enim reuerſio/ nis non inducit recuperationem bonoꝛum:vt in.lij.:.iij.j. de ſenten.paſſis.c.l.ij.C.co.ti.niſi pꝛinceps vſus fuerit ver bo reſtituo: quoniã tunc per illud denotatur plena in ius pꝛiſtinum repoſitio: ergo bona recuperat ⁊ creditoꝛibus tenebitur:vt in dictis iuribꝰ.⁊ Li. C. eo.tit. vnde infert, fι Laʒarus per reſuſcitationẽ nõ recuperauerit bona: cum ex gratia recuperauerit ſolum vitam. De quo tu die ple⸗ ne per glo. ⁊ doc.ð. de leg.lin hisj. de ac.⁊ ob.l.ſeruus effe ctus.j de regu.iur.l.ea que ratio.plene diſputat Joã. An. in. c.fraternitatis.de fri.in nouella.Et eſt melioꝛ glo. iuris xxxij.q. vij.in.c.ij.vbi ponit, an recuperauerit oꝛdines et vxoꝛem. Pꝛo quoꝛum vltimo habes caſum inl.cum die.7 Lnon nuda.j. de captiuis. ¶ Tangit autem poſt hock in⸗ cidẽter, an reſtitutio depoꝛtati ad bona, trabat᷑ ad antea per fiſcum alienata: de quo dic vt plene not.deliberis et poſthu.l. Gallus..⁊ quid ſi tantum. C. de ſenten.paſ..fin. plene diſputant Ja. de Belui.⁊ Hald. in. c.j. hic finitur lex Coꝛradi.in vſi.feu.⁊ idem in tit.de pa.Conſtã.x.col.in glo. ſuper verbo, pꝛiuilegia omnia. ⁊ ſuper verbo, in ciuitate. Ponunt Canoniſte de reſcriptis.qᷓᷓuis.lib.vj.vbi eſt tex. optimus. ¶ In ea.ibi,in ea parte non tenetur ⁊c. Conclu dit fergo glo.depoꝛtatum ab obligatione tam ciuili, quã naturali liberari. De quo licet dubitetur in. l.vbicunq; j. de ſideiuſſo.in.l.fij. de duob.re.nihilominus, qð hic dici⸗ tur, eſt veritas: quia caſus eſt in.. ſi debitoꝛi depoꝛtato.j. de fideiuſ.vbi eſt expꝛeſſum, qð ratione debiti anterioꝛis, non poteſt pꝛo depoꝛtato intercedere fideiuſſoꝛ, quaſi to⸗ ta obligatio in fiſcum trãſlata ſit:licet pꝛo fiſco ſit:vt in di⸗ cta.l.fi.de duobus re.ergo ſequitur depoꝛtatũ non reman ſiſſe naturaliter obligatũ:quoniã tunc valuiſſet fideiuſſo⸗ ris interceſſio:vt.l.fideiuſſoꝛ obligari..fideiuſſoꝛ.cum ſi⸗ mi.de fideiuſſo. ¶ Nec refragatur, qð per depoꝛtationem non perduntur ea, que iuriſgẽtiũ ſeu naturalis ſunt: vt.l. quidã.j.de penis.ergo, vt naturalis obligatio ſubmoue⸗ tur in depoꝛtato:quia verum eſt qð non perdit ea depoꝛ⸗ tatus in poſterum: vt ibi, et..ſi tibi mãdauero..is cuius bona.5. manda.Ea autem que iuregentium antea queſi⸗ uerat, bene perdit:vt patet: q per depoꝛtationem perdit ſuarum rerum dominium.C.de penis.l.depoꝛtatoꝛũ. Il⸗ lud autem iuriſgen.feſt:vt.l. ex hoc iure.cum ſimi.S.de iu⸗ ſti.⁊ iure.Et hoc etiam placet Bal.in.l.tam mandatoꝛi.C. de non numera.pecu. ¶ In glo. in. ſi pater. ſuper f ver⸗ bo, cepit. in pꝛin. ꝛc. Pꝛimum intellectum tenet Dy.licet pꝛo ſecũdo faciat.l.ſi donaturus.ad f.ð. de condictione ob ibi ſecus in iudicio operarum facta cõdemnatione ⁊c.Et puius eſt ratio:qꝛ in caſu illo deueniatur ad pecuniariam eſtimationem, que eſt traͤſmiſſibilis ad heredem. Et quia actio ad operas ſolo patrono competit:vnde ad eius he- redem trãſmittitur facilius: hec autẽ actio de dote cõpe/ tit patri ⁊ filie:ideo ne filie afferatur incõᷣmodum, in here⸗ dem patris nõita trãſmittitur. ¶ In ea.ibi.l.ſicut..debi 39 toꝛi ⁊c.vbi eſt r expꝛeſſum, ꝙ creditoꝛ debitoꝛi cõſentiens, qð pignus vendat, intelligitur cõſenſiſſe eius heredi: ita ergo filia hic cõſentiẽs patri, ꝙ ad dotẽ agat: intelligitur cõſenſiſſe etiã patris heredi. Sed reſponde, qð ibi ex par⸗ te cõſentientis, cõſenſus fuit voluntarius: ⁊ ideo ſibi pꝛe- indicatur magis. Hic autẽ ex parte cõſentiẽtis, cõſenſus fuerit neceſſarius:cũ teneatur filiafa.regulariter cõſenti/ re patri ad dotẽ agere volẽti: ⁊ ideo ſibi pᷣiudicat᷑ minus. arg.ð. qui ſatiſda. cog.l.ſi fideiuſſoꝛ.ſ.ſi neceſſaria.j.de da⸗ 40 mno infec.l. cũ poſtulaſſem. ad fi.(In glʒ. ſi fundũt ſu⸗ per verbo, de dote. ibi licet non ſit dos c. Et bec eſt vera Eᷣm Bar.ꝛ bene. Fructus enim ex dote percepti, dos non ſunt:ſed dotẽ augẽt ⁊ efficiũt:yt patet hic in tex. ⁊.. co.l. ſ b ü — Zudo. Roma·in pꝛimam Infſoꝛ part. ante nuptias.in fi.j. ea.l.qotalem. 5. de iure do dotis fru⸗ ctus S.j.⁊..l. videamus S. ante matrimonium. cum ſunil. Et eſt ſimile in eo,qð dicumus, qd res conſiſtentes in bere ditate, qᷓuis ſint coꝛpoꝛales, que poſſent palpari: tamè fa ciunt ipfam hereditatem, que cõſyderata, vt ius: eſt qnid incoꝛpoꝛale..de peti.here.l.hereditas.3.de re. di. l.jH.in⸗ coꝛpoꝛales.inſti.de rebus coꝛpo incoꝛpoꝛales. In gl. 41 ſuper t verbo, ancillarũ. ibi, partus ancille. quis cõtinea tur appellatione reditus: vt.l. Paulus reſpondit§.j. S. de vfur. tamen non continetur appellatione fructus: vt.l. vetus.Z. de vſur..in pecudum inſti. de re.di.H.in pec udũ. zhabent Canoniſte gl.in.c. generali.de elec. lib. vj. oc tamen ſecundũ fallit pꝛimo in bone fidei bonoꝛũ poſſeſſo re:in quo quo ad vt em in rem actionem, partus anc ille venit appellatione fructus.ʒ.depublic.·ſie go s. ꝑactus. ¶ Item fallit ſecundo in herede cuius reſpectu ipſe par tus fructus appellatione includitur ad hunc effectum:vt ilnd ſibi imputet in quartʒ:vt.ad leg. Falcidl. Daulus reſpondit..j. CFalllt tertio, et in berede cuius ratione fructus appellatione cõtinetur, auo ad hoc, vt illum poſt moꝛam reſtitutionis, reſtituere teneatur fideicõmiſſario j. ad Treb.l.deducta.hereditatẽ.ᷣm verumintellectum. ¶ In glo. ſuper verbo, poſt diuoꝛtiũ.ibi, cõͤtemplatione tamen mulieris ⁊c. In dubio autẽ relictũ ſeruo dotali cẽ ſetur relictũ cõtẽplatione mulieris, fauoꝛe ipſius ⁊ dotis: vt no. gl. ð. de iure do.l. ſi legato. ¶ In gll.ſi pꝛioꝛ.que eſt ſinalis,ibi, ſolutio, hic pꝛomiſit pꝛioòꝛ vir ſecundo per hec verba dc.Non eſt ergo qð pꝛimus vir teneatur ſecũdo ma rito creditoꝛi, quatenus facere poteſt, eo reſpectu, qò be⸗ neſicium exceptionis huiuſmodi contra creditoꝛem extẽ- datur ex natura verboꝛum, ⁊ in relatione ad quodꝗj. de le⸗ ga.ij.l. Meuio.§. auie. ſecundum intellectum verum. etj. de do.pꝛele.l.cum quis.ver.qð ſi neceſſe. ¶ Altimo inquã 4² tum ſupꝛa dixiſ actiones eius, cui bona ſunt cõſiſcata, in ſiſcum tranſferri paſſiue regulariter. Adde illudeſt verũ: niſi loquamur de actione ex empto:quoniam illa confiſca⸗ tione bonoꝛum creditoꝛis emergẽte re nondum tradita, non tranſtertur in fiſcum. Caſus eſt ſecundũ vnum intel/ lectum in.l.ſi fundus, quem mihi locaueras. verſi. nam et ſi vendideris.6.locati. Sed quia hec fallentia non habet ra tionem:melius eſt dicere, quod ibi non loquitur de publi catione generali bonoꝛum:ſed fundi venditi ſpeciali, quẽ fiſcus venditoꝛi abſtulit:yt in litibus aſſignaret:vt in caſu l. Lucius. 3. de euict. Eo enim caſu, non tranſfertur tunc actio in fiſcum:quia ea tanquam perſonalis non ſequitur ſingularem, fundi ſucceſſoꝛem:vt. d. l.j..ſi heres. cum ſimi libus alleg.⁊ bunc puto verioꝛem intellectum. - Summarium. 2. 1 AMaritus reſtituit dotem, etiam ficte numeratam. 2 Deres de iure Digeſto. tenetur ſatiſfacere creditoꝛibus hereditarijs:etiam hereditate. ſoluendo non exiſtente. Aditio hereditatis debitoꝛis facta per creditoꝛem inſti⸗ tutum heredem, habet vim compenſationis. 4 Adhibitus per mulierem ad ſtipulandum dotem, quan⸗ do dicatur adhibitus, vt nudus miniſter: vel animo do⸗ nandi? numero.. 7 Donatio in caſu dubio, an pꝛeſumat᷑ donatio cauſa moꝛ⸗ tis: ⁊ nu. 8. 7.9.. 10 Diuturnitas tempoꝛis quando inducat pꝛeſumptionem donationis:⁊ nu. 24. u Ratio ſanguinis, quando inducat pꝛeſumptionem do⸗ nationis: 12 Pater ſtipulans filio, quando videatur ſtipulaſſe animo donandie⁊ nu. 1z.15. 7. 16. 7ſeq. ⁊ nu. 23.7.5 7. 14 Datio inſtrumenti debiti, qð inducat donationem eins, quod in eo continetur. 83 5lius quiſtipulatur patri, quando cenſeatur animo do nandi: 19 Aater ſtipulans filio, quando cenſeatur animo donãdi: 0 Maritus quando ſtipulatur vxoꝛi: quando dicatur ani⸗ mo donanqdi feciſſe:⁊ nu.ũ2.z ſeg. 21 Fr ater ſtipulans fratri, vel ſoꝛoꝛi: quando cenſeatur ſtipu liſſe animo donandi:? 22 Cutoꝛyel curatoꝛ, qui ſtipulatur pupillo, vel adulto: quã⸗ do dicatur boc feciſſe animo donandi: 25 Donatio; ꝙ facilius prꝛeſumatur eum, qui ſtipul quando cum diuitijs concurrit nobilitas. aturai 26 Donatio qd pꝛeſumatur ratione debite renunciationj 27 Actio cõpetens marito ad dotem pꝛomiſſame lationis, an tollatur iure ſolutionis vel cõfuſionis? ⁊ deöäcum tenebitur vltra quam facere poſit. S0 hocnon 28 Jnuentarium in caſu huius legis per mari weee r marit quod operetur, quod non teneatur yltra dun mußs um, rias iure Codic.inſpecto. erecita⸗ 30 Conſenſus pꝛeſtitus vendentirem meam do mihi pꝛeiudicet:⁊ nu.51. 31 Conſe entiens leganti rem ſuam: an ſibi pꝛeiudicet- 32 Taciturnitas quando inducat conſenſum:⁊ nu: 36. ⁊ ſeq.⁊ nume.40.*nu 4 6 33 Tacens per contumacem habetur pꝛo conſit gante, pꝛout eſt ſibi magis pꝛeiudiciale. ente,ſelme 37 Compꝛomiſſum factum in pꝛeſentem ettacente deatur acceptatum:? ⁊ nume.õ p nume. 64. 3 Electus in executoꝛem teſtamenti in pꝛeſentia videatur acceptaſſe. 39 Fülius illegitimus pꝛeſens ⁊ tacens legitimationid cte per patrem, an intelligatur conſentire? eſen 41 Taciturnitas, an inducat conſenſum illius, cuins co ſus pꝛo ſolennitate actus requirebatur: ⁊ nu.6277 dnc conſenſu tertij:nu. 4 211 nu.6z. Kauntin 43 LConſentire an videatur, qui pꝛeſens tacqs yidet aliquẽ mandato cauentem, pꝛo eo in iudicio comparere: qe 44 Si vnusex pluribus babentibus cauſam eommunen alijs intelligentibus, et non contradicentibus onſttuaj ꝑꝛocuratoꝛem in cauſa nomine omnium, qdpotertcan⸗ ſam nomine omnium pꝛoſequi. 45 Epiſcopus ſolus, an poſſit facere conſtitutionen ſipa interdicto. Scientia cum patientia illius, qui cõtradicendo pota actum impedire, qðò inducat eius validitatem: ⁊ intalig vt nu. 46. 7 nu. 69. 7.66. 47 Patiens aliquem intrare ſuam poſſeſſionem, qnandodi catur conſentire:⁊ nu.43. 49 Conſentire actui, quando dicatur ille, qui ili ſeſubſan⸗ bit, vt teſtis. 50 Conſenſum pꝛeſtare, quando dicatur ſigillans ſcienter. 51 Taciturnitas, an inducat conſenſum quo ad alterusen- cuſationem? ⁊ nu.55. 52 Taciturnitas mea, quando inducat conſenſum, quo ad mei obligationem: Et quid quo ad iuris meidimmatio/ nem. nu.õ3.Et itidem quid quo ad factum alterius nore uocandum: 56 Reſpondens alteri ex duobus queſitis, an in coinquots cet, videatur affirmatiue, vel negatiue reſpondere: 66 Donatio, an pꝛeſumat᷑ inter amicũ paternũ, et eius gllit w ¶ Adbibitus ad ſip 25 de dotis. landam partẽ dotis ani mo donanqdi, cenſetur adhibitus: ergo adeam =bbi reddendam maritus tenetur cum eſtrxo- ris peres:qᷓ;uis hereditas ſoluendo non ſit:nec ipſa dos vere numerata fuerit. h. d.ſm Bar. vel ſic pm Bal.Date tus vxoꝛis heres, dotem qᷓᷓuis ſibi non numeratam ciul dem dotis ſtipulatoꝛi, ⁊ donatario, tenetur reſtituere bo⸗ 1CHo. pꝛimo † maritum teneri ad reſtitutionem dots non ſolum vere numerate, ſed ficte. Ad idem. Cde dole 2 cau. non numerata.lij. cum glo. ſua. CHo. ſecundoſdeln⸗ re Digeſtoꝝ heredem teneri creditoꝛibus veredini de pꝛopꝛio ſatiſfacere:cum ipſa bereditas ſoluẽdo nõ 3 3 Ad idẽ.j. de acqui. her.l. moꝛe. cũ ſi. ¶ Ho.tertioql tio hereditatis debitoꝛis facta per creditoꝛẽ mſitutmn, habet vim cõpenſat.⁊ conſequenter inducit enfulon 3 actionis.de quo.C.de pact.l.debitoꝛi.· de tideiuſlſ 3 toꝛ creditoꝛi.... Heratius. ⁊.l. heres a debitoꝛe.j.de ſo u Stichum 4.aditio.⁊ plene habetur. C.de iure— 4§.ſi pꝛefatam. ad finè. In gloſ.j.ibijf animo vns 1, intelligit ergo gltex.noſtrũ hic adhibitos fuiſſe a 4 landum dotẽ quoſdam per mulierẽ, animo eis nendnas Allias enim in dubio pꝛeſumentur adbibitiv vtnn in m. anyj Nacés:an 1.„... 3 t ſtri. Bar. vero dicens hanc eſſe dininations viſtntan aut adhibetur quis ad ſtipulandum antem eeiunta Pp n. Lla runne gami rnriu rento er; tldde rarabütl⸗ Kaqujdiust vlnüine dxpia lnpace Püpn. „unoboen nome pal nor 1 No rt qdlon „ 6 giphut 3 An' ümin ninonſ mmund nul wanſtrra mle T bre üareackatannann 1 Guf 3 per ca ſle „a dohutonn 1, 3 Aheqyicend ü tascenſer adbibitusaninod vprdeErgoytrespotiusra Vonſipuatiodiuerſoiurenon trnincodevrminetequaltr nünanesdedemus diereman ds emaleris qeenfestyracht Goneniäg b rſenennäer mſi ¹ dann ſh rtu dele ir) uo d .Arodnon derd. ic Inſt reneate 1 9 p a dechd ſhe eanidi io, KRenlai ntet ni 4 dauſ„ ibus, et non ontradl 93 in cauſa nomine omnian— 4 niumpꝛoſeq h us,an polfit facerecnite datientizillins,ggicihain, 905 incducat eus falcken, 5§.7.66. emintrare uuampoſtſin :71nu. 43. a, quando dicatur legi- tare, quando dicatur3ch ninducat onſenſunqan 155. dea, quando inducat ont m:Et quid quo adiunsn dem quid quo adfactin- teriex duobusqueſtimi rnatiue vel negatuunth . ſamak inter amicüpanie Cdir dotis. ncmg⸗ onandi cenſetur achülei adendam maritus tnana hereditas ſoluenco nyiſen uerithofm Earſalftt . 71 uisſibinon an zdotem a toris facta pe ag⸗ 5 an rqunnn 19 nſat. vebivdin uslhe ſcrnenche de 85 oefzngul ſ ffine jbiachils 89 riuin rin ſcan per 11 Hin 5 Soluto matrimonio. pꝛeſumitur adhibitus animo donandi, ex quo nonpoteſt cadere alia coniectura, quam donationis. Non enim po⸗ teſt dici, qꝰ adhibuerit mulier tertium ad dülicandde tis partem cauſa boneſtatis cõſeruande, ſc;, ne nomẽ nü in inſtrumento cõſcriberetur.⁊ apud cetum bominũ Pie⸗ ſens foꝛet:quoniam ſicut remota hac cauſa honeſtatis ſti⸗ ulata fuit ſibi ynam partem: ita etiam ſtipulari potuiſ⸗ ſet per eundem: puta ſicut partem aliam non ſtipulando eundem neminem permittit in diſpoſitione iuris comu⸗ nis:ita et potuiſſet permittere remanere hanc. Et ita eſt caſus in hac.l. ¶ Aut adhibetur quis ad ſtipulãdum do- tem totam in omnem caſum ſolutimatrimonij:⁊ tunc vi⸗ deatur adhibitus: vt nudus miniſter. Ad hoc. 3. de iure do l. mulier bona§. fi. qui alias eſt lex. mãdati.l.idemq;. . ſi cui. ver. Papinianus. de leg.iij.l.cum quis decedẽs. §. nupta. Et huius eſt ratio:qꝛ hoc caſu poteſt cadere alia pꝛeſumptio, qunam donationis, ſcilicet, ea vt boneſtatẽ in poc ſeruare voluerit, qð nomen ſuũ non aſcribatur in in- ſtrumento publico:ꝛ vt in conſpectuhominum non inter⸗ ſit Plerunq; enim honeſtioꝛes nõpatiuntur nomina ſua inſcribi in inſtrumẽtis. dicit tex.in..pupillus.ꝓupillus. z˖ de autho.tuto.⁊ in.l.optimam.C. de contraben.⁊ cõmit. ¶ Aut adbibitus eſt quis ad ſtipulãdum dotem totam, in caſum vnum ſoluti matrimomjj:⁊ tunc pꝛeſumatur ad⸗ bibitus animo donãdi.tex. eſt in.l.cum maritus. 5. fi. S. de pac.do. Et huius eſt ratio:q non poteſt cadere alia conie ctura, quam donationis per ea que dixi in pꝛimo mẽbꝛo diſtinctionis. ¶ Que quidem diſtinctio, qᷓuis ſubtilis, de iuris mẽte no videtur pꝛocedere. Pꝛimo ⁊ enim eius pꝛi⸗ mo membꝛo refragatur potenter tex. in. l.ij. C. de iure do. ibi, dũ dicit: qð mater noſtra donãdi animo paſſa eſt poꝛ⸗ tionem dotis poſt obitũ matris filiam ſtipulari.vnde pa⸗ tet, qd ibi aſcendens adhibuit deſcendentem ad ſtipulan dam dotis poꝛtionem: ⁊tamen legiſlatoꝛ ſingulariter no tat ivſam deſcendentem adhibitam fuiſſe donãdi animo: quaſi velit, aò etiam hoc caſu donandi authoꝛitas nõ pꝛe- ſumatur in dubio per regulã.l.cum de indebito.de pꝛoba tio.c.c.ſuper hoc. Pꝛeterea aduertendũ:quia in caſu.l.no ſtre ſtipulatus fuit hic tertius partem dotis ſoluto matri monio:⁊ ſic in omnem caſum matrimonij diſſoluti:vt.lſi quis ſic ſtipuletur.j.de verbo.obliaꝛ de ver.ſig l.cũ quere/ batur. ergo in caſu quo matrimonium ſolueretur moꝛte viri, muliere ſuperſtite: ſed in hũc caſum nõ poteſt hic ter tius cenſeri adhibitus animo donandi ex regula.ljj. de do. pꝛele. Ergo vt res potius valeat, quam pereat:⁊ vt ea⸗ dem ſtipulatio diuerſo iure non cenſeatur:⁊ vt eadem de⸗ terminatio determinet equaliter pꝛecedẽtes caſus deter⸗ minantes:debemus dicere maxime pꝛopter fauoꝛem do/ tis ⁊ mulieris, ꝙ cenſeatur adhibitus, vt nudus miniſter: non autem donatarius.ar. 5. de iure dot.l.in ambiguis.cũ ſimi.⁊ ſic remanebit vera doctrina glo.quam ſequitur bhic Bal ꝛ omnes moderni. ¶ Secundum membꝛum ſimili⸗ ter videtur dubium iure hodierno conſyderato, quo ma-⸗ trimonia legitime cõtracta, ⁊ carnali copula cõſummata, non poſſunt diſſolui:niſi moꝛte alterius ex cõiugibꝰ: quo⸗ niam eo iure diuoꝛtio non eſtlocus:vt.l.diuoꝛtio.in glo.5. de neg.geſt. Merito igitur, ſi quis adhibitus ſtipuletur dotem in omnem caſum ſoluti matrimonijI, nõ obſtãte ge neralit ate ſermoniscenſetur ſolum ſtipulatus in omnem caſum, ſc quo matrimoniũ mulieris moꝛte ſoluatur. Al⸗ ter enim ſcilicet, qò ſoluatur moꝛte viri, non videtur ſtipu latione includi,per caſum expꝛeſſum in..ij. C. de pac.do. ⁊ ſic non videtur debere adhiberidiſtinctionem, an ſtipu letur quis in omnem caſum:an in vnum caſum. Quia po/ iito, qs in omnem: videtur ſtipulatus in vnum, per. d. iij. Et ideo in his ambobus ſuccedit generaliter doctrina, ꝙ videatur ſtipulatoꝛ adhibitus in dubio: vt pꝛocura. per per tex dicti ver.⁊ Papinianus. ⁊.d.l. mulier. 5. fi.dicti. S. nupta. ¶ Tertium membꝛum videtur ſimiliter t falſum per tex. expꝛeſſum ſᷣm lec. Dy.que cõmuniter tenetur in.l. poſt dotem.j. e. Ibi enim deſcendens adhibuit aſcenden⸗ tem ad ſtipulandũ dotem in vnum caſum ſoluti matrimo nij ſcz,per dinoꝛtiũ:⁊: tamen non cenſetur adhibitus ani⸗ mo donandi, ſed tanq́ᷓ; miniſter ſᷣm lec. illam. Non ob. tex. in.d.l.cum maritus 5§. ſi.quia qᷓᷓuis do. Bal.d⁊ modernio. ſequantur, quo ad illum tex.intellectũ glo. dicentis, qò ibi expꝛeſſim apparet de animo donandi:tamẽ ego puto qð ratione coniunctionis, que ibi adherat inter mnlierem et ſtipulatoꝛem:ibi pꝛeſumatur donatio reſpectu capitis pꝛi mu ſeilicet, dum mulier pacta fuit ſoluto matrimonio, moꝛ te ſui,dotem reddi fratri.r.õ. depoſiti.lꝓublia.⁊.l. Oona⸗ tiones, in concubinam§. ſpecies. ⁊.l.fi. in fl.j. de dona. Hon autem quo ad caput ſecunduũ, ſc; dum ipſe frater id cõue- nit per ſtipulationem, qðſoꝛoꝛ cõuenerat per pactum:nec quidem ipſa ſtipulatio appoſita ad ins fratris foꝛtifican⸗ dum debet eiuſdẽ diminutionem inducere. de leg.j.l.lega ta inutiliter. de verb. ſignifi. c.tranſmiſſe. cum ſimili.Et ſic ſtat cõcluſio, qò adhibitus per mulierem ad ſtipulãdum, ſiue dotem integram, ſiue poꝛtionem eiuſ dẽ, ſiue in omnẽ caſum matrimonij ſoluti, ine in vnum: pꝛeſumatur in du⸗ bio adhibitus, vt nudus miniſter. Fallit, niſi cõcurràt hec duo, ſcllicet, ratio ſanguinis: pꝛecedens cõuentio mulie⸗ ris, in qua caueatur illud idem, qð in ſtipulatione coniun cti adhibiti,⁊poſtmodum tantum. Quoniam tunc pꝛeſu matur donatio:vt ex cõiunctione pꝛima, non habita cõſy⸗ deratione de ſecũda. Et iſte eſt caſus ſingu.in. d.l.ſi mari⸗ tus g.fi.vnum tamen circa hoc ſubdit hic Bart. ex mente Cy.⁊ Metri, ꝙ vbi aſcendens ad ſtipulandum adhiberet deſcendentem ratione ſanguinis, pꝛeſumeretur in dubio adhibuiſſe animodonãdi, nõ vt miniſtrũ. ar. d. l. ublia. 7 d.ldonationes in concubmã. eiuſmodi. cũ ibi no. Quod quidem etiã videtur foꝛe falſum ſiue fuerit adhibitus ad ſtipulandum in vnum caſum, per tex. expꝛeſſum in. d. liij. C.de iure do. eo modo, quo. S. induxi contra pꝛimũ mem⸗ bꝛũ diſtinctionis Bar. ſiue in omnẽ caſum, per tex. expꝛeſ⸗ ſum in.o H.nupta.cõſyderato vt dixi:ꝙ hodie ſtipulari in omnem caſum:⁊ indeſinite, ⁊ in vnũ caſum: ſunt paria attẽ to, qð non niſ in catum ſoluti matrimonij moꝛte mulieris poteſt hodie iure valido fieri ſtipulatio. ꝓer. d. lij.de pact. do. Nec ob.d.l. Publia.quoniã illa loquitur, quãdo ipſa⸗ met aſcẽdens deſcẽdẽti ſtipulatur, vel paciſcitur in re aſcẽ dentis: vt ab ea adhibitis: eo caſu quo poſſit cadere alia pꝛeſumptio, quam donationis, ſcilicet honeſtatis conſer- uande:vt ſupꝛa dixi merito illa ceſſat.j.de ſolu.l.ñi cum au rum.de pig.act.l.eleganter..qui repꝛobos. ¶ In ea.ibi, Tde donatione inter virum.l.ſi ſtipulata.et cõcoꝛ.5.ad ad Aelleial.ſi ego.in fi.C.de don.ante nup.l.ſia ſpõſa.¶ In ea.ibi, †in dubio pꝛeſumitur cauſa moꝛtis ⁊c.vult ergo gl. qð donatio in caſu dubij pꝛeſumatur moꝛtis cauſa dona⸗ tio:in quo quidem gl.loquũtur varie. Nam in.l.fi. C. de do na. cau.moꝛ.ꝛ.I.ſi. C. de pac.reliquit hoc ſub duibo. Sed in l.apud Celſum.O. Jul.j. de do. excep.⁊ in.l. Seia.j.de dote pꝛele. diſtinxit, qò aut eſt facta mentio moꝛtis: et pꝛeſumit donatio cauſa moꝛtis.arg.d.l. Seia.de do.pꝓꝛele.z.d.l.ij.C. de iure do. Aut non eſt facta mentio moꝛtis:⁊ tunc etiam ſi ſit facta incõtinenti tempoꝛe moꝛtis, pꝛeſumitur dona⸗ tio inter viuos.per.d.l. Seia.in fi.de dona.cau.moꝛ. Bart. dicit verum vno addito, etiam ſifuit mentio moꝛtis: ſi ta⸗ men interuenerint duo caſus pꝛomiſcui, ratione vinculi geminati, pᷣſumetur donatio inter viuos. dicit huius eſſe caſum in.d.l.cum maritus g.fi.de pac.do.Ibi enim in con uentione de reddẽdo dotem fratri, interuenit mẽtio moꝛ tis mulier is:⁊ tamen quia interuenerunt duo actus obli⸗ gati. ſcilicet, conuentio mulieris:⁊ ſtipulatio fratris:pꝛeſu mitur donatio inter viuos:igit᷑ irreuocabilis. Quod qui⸗ dem nõ placet hic modernioꝛibus duplici ratione:vna qꝛ cum ſtipulatio fuerit, qui eſt ſecũdus actus: ſic coꝛroboꝛa⸗ tio cõuentionis pꝛime mulieris, marito non debet opera⸗ ri pꝛeſumptionem donationis inter virum, quam nõ ope- ratur actus pꝛimus cõuentionis.ar.optimũ.de pꝛeb. cle.j. CSecunda quia quando coniunguntur duo, quoꝛũ neu trum de per ſe poſitum aliquid operatur: ea etiam ſunul iuncta mhil operantur:vt l. Spadonẽ..quoniam multa iura.j.de excu tut. Sed in hoc caſu nullus ex bis actibus de per ſe conſyderatis attento, quod et habita eſt mentio moꝛtis operaretur pꝛeſumptam donationẽ inter vinos: ergo nec id inducit vterq;ᷓ ſimul iunctus. vnde tenent in⸗ diſtincte opitertiam ſupꝛa relatam. ¶ Tu autẽ, pyt per⸗ fectius habeas hãc materiam:pone hec membꝛa, ſcilicet, quod aliquando quamuis etiam fiat mentio mortis, ta⸗ men connenit nullo caſu poſſe donationem reuocari:⁊ tũc illa donatio erit inter viuos.j. de donatio. cauſa moꝛtis.j. vbi ita donatur. CZlliquandoconuenit, quod poſſit re⸗ uocari indeſinite, non babita moꝛtis mentione: ⁊ tunc ills b iij 59 A. udo. Koma.in pꝛimam Inſon part. dem.cũ ibi no. C. de tranſa.⁊ q no. Bar dos. Aut an diuturnitas tempoꝛis cõi tia vſus quam ad vtẽdum video alium habere inducat pꝛeſumptionẽ donationis: di rremea inte lligitur donatio inter viuos.⁊ hec eſt doctrina Juriſ⸗ conſuiti in filiuffa in verſi. ſienim. i de dona. dicentis, ꝗ quamuis verbum donatio indeſinite pꝛolatum alege in⸗ ndat genus quodcunq; donationis:vt.l. alienatum§. do nationis.j.de verbo.ſigniſica.tamen pꝛolatum indeſinite ab bomine, in dubio includit donationem cauſa mo-l tis. ¶ Aliquando conuenit, quod poſſit reuocari aliquocaſu etian moꝛtis mentione non habita:⁊ tunc aut cõuenit, qo poſſit reuocari aliquo ex tribus capitibus, ex quibus de iure cõmuni reuocatur donatio cauſa moꝛtis, ctune pię⸗ ſumitur donatio cauſa moꝛtis. Caſus eſt in.l. Seia. in pꝛin ci. de dona. cauſa moꝛ. Aut conuenit quod poſſit reuocari altero ex capite, pꝛeter illa:⁊ tunc cẽſebitur donatio inter viuos. per. o. filius. ver. ſed enim. Aliquando fit dona tio ſimpliciter:⁊ tunc aut fit mentio moꝛtis per modũ cau ſe ſinalis, boc eſt, quaſi moꝛs inducat ad donatione. ⁊ tunc cenſebitur donatio cauſa mottis. Caſus eſt in.d.l. Seia. de do. pꝛelez. Et in dubio pꝛeſumitur, qò per modum cau ſe in alis, ſit moꝛtis mentiò facta: vt ibi. et in. d. l. Seia in pꝛinci. d? dona. cau. mnoꝛ. Aut eſt facta mentio moꝛtis per modum cuiuſdam dlationis:⁊ tunc erit donatio inter vi⸗ uos.3. de condictio. indebi.lnam ⁊ ſi cum moꝛiar. ĩ.de bo. autho.iudi.poſ. l.pereditarium inſti. de inuti.ſtipu. S. poſt moꝛtem. C.vt actiones ab hered.l.vnica. ⁊.l. ſcrupuloſam. ⁊N ſi quis ſpoponderit. C. de contraben. et cõmitten. Alut non eſt facta mẽtio moꝛtis:⁊ tunc pꝛeſumitur donatio in⸗ ter viuos, etiam ſi ſit facta imminente tempoꝛe moꝛtalis periculi. Caſus eſt valde notabilis in..l. Seia. in fi. de do natio. cau.moꝛ. ¶ Fallit, niſi in infirmitate poſitus: et ſic tempoꝛe imminentis periculi, det quisvni: cum hoc, quod illud peruenire faciat ad alium. Quoniam tunc in dubio erit donatio cauſa moꝛtis.et hoc quando ille alius ad quẽ peruenire debet eſt vxoꝛ dantis:quia tunc non magis in⸗ tereſt donatoꝛis vel donatarij, qò ſit donatio cauſa moꝛ- tis, quam donatio inter viuos, ⁊ ecõtra: quia omnimodo donatio eſt inualida.Et igitur lex vult illam eſſe inualidã ex capite magis debili.Et de hoc do caſum ſingularem in. d.l. apud Celſum 4S. Juli. de doli excep. Qui ex ratione pꝛedicta idem decidit, ſi donatio fiat per virũ langueſcen tem immediate vxoꝛi:quoniam in dubio cenſebitur cauſa moꝛtis.per illumtex. ad hoc valde notabilem.vnde regu- la.d.l. Seia. in fi. volens donationem ſimplicem, qᷓ;uis ab infirmo factã, cẽſeri inter viuos. Fallit, niſi ſit donatio in⸗ ter cõiuges.per.d.. Juł.quod ſumme no.Et per hoc ha bes hunc articulum perfecte expeditum, quamtractant docto.⁊ Cy.⁊ Bal in. d. l.ij. C. de iure do.⁊ idem Bal in.l. ſi moꝛtis.⁊l.in donationibus.C.ad leg.ęᷣ alc. ¶ Illud ta⸗ men ſcias, †quod conuentio dationis bonoꝛum poſt moꝛ tem inter cõmilitones viciſſum collata, vim vltime volun⸗ tatis in genere obtinere cenſetur non dona. canſa moꝛtis licet inter paganos facta ſit nulla.C. de pac.l.lʒ. vbi eſt ca⸗ 10 ſus. ¶ In eadẽ ibi, niſi ratio tempoꝛis:c. fconcludit ergo glo.per.l. Pꝛocula..de pꝛobat.ꝙ tempoꝛis diuturnitas pꝛeſumptionem tacite donationis inducit. Quod quidẽ. d.nõ pꝛobat:quoniã ibi non ſolum adfuit tempoꝛis diu⸗ turnitas, ſed multiplicata calculatio rationis, ⁊ꝛſolutio de⸗ biti calculationem ſequẽs. Item ⁊ ius ſanguinis, quetria faciunt ibi pꝛeſumi inter cõiunctos donationem fideicom miſſi:de quo vnquam nec in computo rationum, nec in ſo lutione habita fuerat mentio:⁊ ita illam legẽ declarat gl. oꝛdi. in llibertis, quos.§. manumiſſis.j. de ali.lega. Quan tum tamen ad oecla.glo.videtur:dic, ꝙ aut queritur an ſo la tempoꝛis diuturnitas ad pꝛeſcriptionẽ nõ ſufficiens in petendo debitum, inducat eius donationem? ctunc dicen dum, qð nõ. Caſus eſt in. d. 5. manumiſſis. Fallit in debito ſeu lucro odioſo ⁊ penali:vt vſurario, vel dotis, quam vir lucratur pꝛopter diſſolutionem matrimonij cõtingẽtem culpa mulieris:vt de pꝛimo eſt caſus in.l.cũ qdã.ſ.diuus. S.de vſur. de ſecundo in.l.cum poſt.in pꝛinci.a.de iure do. ¶ Aut an diuturnitas tẽpoꝛis cõiuncta cum pꝛeſtatione ſumme minoꝛis debita, quamfuiſſet cõuentum, donatio- nem tacitam inducat in ſumma reſidua:⁊ tunc aut eſt de/ bitum odioſum:⁊ dicendũ ꝙſic:vt..qui ſemiſſes.in pꝛinc. S. de vſur. l. aduerſus.C. eo.tit. aut eſt debitum fauoꝛabile ſeu indifferens:⁊ tũc dicendũ, ꝙ non:vt no. Spec.intit. de cenſi. iſi. ad fi. Quãuis enim receperit minoꝛẽ, non pꝛeſu⸗ mitur renunciare reſiduo:vt.. ſi marito.§.ſi. S. eo.⁊.ſi qui⸗ J. re amo. ſ 1. ch uncta cum patien cendũ, ꝙnã ſi inter patientem ⁊ vtentem ſit cõiunctio. Eſt caſu etiam : snot bilis in.l. moꝛtis ſue cauſa.in. 6. fi.3 1nS lta⸗ hec ſufficiant quo ad ᷣm mahün Emaähte virũ. xt nis.ibi,cc.t Concludit ergo glo.ꝙ ratio 8 ſangni cit pꝛeſumptionem donationis.per nuinisinch, e n Per.l.ſi ſeruns commum 3. de dona. inter virum. quam Bar dicit re ctin munis hrorem ecunt debuiſſe, boc modo, ſ per gloſ⸗ um coꝛroboꝛantem donatione ean ctus facit.Quãtum tamen ad Rerin Be 5 mn eacoiun⸗ videnda ſunt. Aut enim querimus, an eeriner din tio inter patrem ⁊ filium: Et hoc eſt diſimgnanin dona⸗ membꝛa. C Pꝛimum, ꝙ aliquãdo pater pꝛo— in vij actum traditiuum:aliquando exercet actumm e Lii puta, qõ filio mãdat, quod ſtipuletur ſi uperreſun nrin patri debita. C Circa pꝛimum dic, qs aut pater; Jn ſb ſoluit ex neceſſitate ſui obligatione pꝛecedenteat 1 1 cenſetur ſoluere nõ animo donandi. Quoq pobantel caſum contrarium: quia cum filius ex neceſſitate vide tionis pꝛopatre ſoluit:animo donanq ſoluere non 8 mitur.. famĩl. erciſ.l.heredes..ſi filiusj.de fideinſſ dun dubitet. F. filius.. de in rem verſo.l.ſi pꝛo patre CAn ſoluit ex voluntate, puta: quia neceſſitate obligations 6 pꝛecedente:⁊ tunc eſt diſtinguendũ ex moco: genere 34 penſe. argu. de donat. inter virum a vxo.ltrum. Sienim ſoluit pꝛo filio in miſeria conſtituto,puta:quiacaptinoa pud hoſtes cenſetur ſoluere animo donandidecap. ber captus.Si vero ſoluit extra dictum caſumticiy ſim ma modica pꝛeſumatur donatio, non autem inmaguaar gu.d.l. vtrum.Et qð no.gloſ.in matre ſoluentepolon 1 j.⁊.l. alimẽta. C. de nego. geſt. Si enim in matreliftdee diſtinctio multo magis in patre, in quo cenſetur aaiſt auaritia mino::vt in.l. ſed ſi ego. ⁊.l. ſed ſi ſtipulata alegin glo. ita intelligeñ.qð no. Bar. in. l. Stichus de pecullg j. et qs dixi de patre ſoluente condemnationem po fiio, vide plene in authen.ex teſtamento. C. de col ¶ Alqnan do vero pater tradit quid filio: ⁊ tunc ant pꝛeceſſttcotra⸗ ctus aliquis, in quo nomine fllij illud eſt ſtipulatus::tune dicendum, qò pꝛeſumatur donatio:⁊ ideo ſecutamoꝛspa tris, vel filij emancipatio illam confirmat.C.ſiquis alteri vel ſibi.l.ij.C.dedo.l.ſiue emãcipatis.j. de dona donatio⸗ nes in cõcubinam§.pen.C.f̃ami.erciſ.j.filie cuius ſmin⸗ tellectum. Richar. aOal.⁊ Bart. qui eſt cõömunis poo qpo facit tex.in.l.ſi filij.C.de dona.inter vi.⁊ in.ſcũpopuaCſſ quis alteri vel ſibi. quos.j.allegabo. ¶ lliquandopat quid tradit filio, nullo pꝛecedẽte cõtractu, nomineffliſa- lebꝛato, ſuper eo, qò eſt traditum: ⁊tali caſu voluit Bain authen. ex teſtamẽto. ꝙ pꝛeſumatur nõ donatio:ſedinyo culium cõceſſio per.iij.C.ne vxoꝛ pꝛo mari que nibiſſa cit.ynde veriusvidetur dicendũ ſic:qð aut idtraditac 45 tradendũ tenebatur:⁊ tunc nõ cenſetur hec inpeculiũcd⸗ ceſſio ex neceſſitate. Roc pꝛimo ꝓbat doctrina Juriſcone ſulti in..peculium naſcitur. 3. de pecu. volẽtis id cxiſtus penes ſeruũ, ad qð tradendũ dominus de neceſſitatẽ ta netur, nõ cenſeri eſſe peculiũ. Item nec cẽſebitur donali ob regulã cõmunẽ, que habet in neceſſitatibus neninem liberalem pꝛeſumi:vt.j de ali.lellirem legatam. Autqus tradit ad q tradendu mouetur ex volũtate:⁊tccoſſdu rato numero filioꝛũ alioꝛum, et quantitate, que eſtmagna ex qualitate patrimonij, cẽſebitur in peculiũ concello poc tex.j.peculiũ eſt.ã. de pecu.tradẽs in ſimiliic,qddo minus ſeruo tradendum a ſuis rationibus ſ egreganien dubio cenſeri peculiũ:Ad idem ctiã.d.l.vtrum.de vüha inter vi.que pꝛobat in quantitate cõiter parua pe dhe donationẽ. Et hec locũ obtinẽt in filio in pot eſtate:n di cipato autẽ, cũ in eo non cadat peculij nomenrlüeni Cdde inoff teſta. cẽſebitur donatio, vel cõceſſio ada unn ſtrationẽ ⁊yſum,cõſyderata qᷓtitate reitradite patrimonij. ar.d.lvtrũ. ¶ Quo ad ſecundũ mẽbꝛü qualm 12 do exercet pater actũt ſtipulatiuũ,dixit pic Bart. qò q uis cũ ſtipulatur quis rem ſuã vel ſibi debitã ettj zneaie adiecto ad ſolutionẽ cenſeatur ſtipulatus no vmgſ es di:vt in. l. Jul..j. de veb. obli.⁊ inſtide innti ſtpxind d0 alij. Tamẽ cũ ſtipulat᷑ filio cenſetur ſtipulatus an— 5 qð inducit coͤſen, 4 ratdesgiaunn tan⸗ jaui —— muüü Knänpetattecbeſtemnrſt Kcheguir berrägarn k Keeract aatneatinia r ümüäcmag ranänienct t wur trnanihd: ü uun vGtüronoandlrunne wböcrregrnsalſipiun clnüdouieean icaxbercsnpinsman rrinalomgisſanpnact auntaragüädaſcnäisſehe denten adpdandädlena vrdonciogbdepoutilai tinaſcrdentbus ſersemi miceempreſamptoniaglen ra oltapponſoferustmme tereequitterepneneyeün esatrEthecfuſteätgpoae dunencandonatioédepene Krinliſneccatned dfceiömiAhertetame iwadtinmädvilo gnäch radttauralſltinüpreſumi rüiper änviterdonafiſ relntrſaneeyadeſie petacintpodetyrinlgeſimj iädepettoberratte 0 inseffetur-peeniim Knueriü- dngfinedr Cde ee— 7. i Ue Vende 3 3 ſis du wna Nuc aignne cestenFſedhth 4 wit n w tmolmule auädn Soluto matrimonio. nandi:vtI. Publia.in pꝛin..depoſiti.⁊ qð babetur inli.eũ qui ita§. qui ſibij. de verb. obli. ⁊l. donationes in concubi⸗ i nam. eiuſmodi.j. de dona. Omittit f autem caſum, quã⸗ do ſtipulatur vel aliter contrabit nomine filij pꝛincipali- ter:⁊ in hoc dic, qð aut eſt filius in poteſtate:⁊tũc cenſetur ſtipulari tanqᷓ ſibi velit in peculiũ cõcedere:vt l.fi.j.de pe cu.le.⁊.lj. C.de caſtren.pecu.lib.xij.( Zlut eſt emancipa⸗ tus ſui iuris:cum in eum nõ cadat in peculium conceſſio: vt.d.l.ſi.C.de inoffi.teſta.igitur recurrẽdum ad.l.ad eũ.. alia.j.de dona. Que ſᷣm cõmunem intellectũ vult, qò cum aſcendens nõ habens deſcendentẽ in poteſtate, illi ſtipu⸗ latur:illa ſtipulatione, ey qua ſibi actio queritur, cenſetur ſtipulari animo donandi.Sed certe ſi ad literam ibi, dum dicit:et inſtrumenta in eius hereditate reperta ſunt:ſup⸗ pleatur, ſcilicet, nepotis: tũc ille intellectus nõ erit verus: quia donatio ibi nõ reſultabit ex ſola auie ſtipulatiõe:ſed ex inſtrumentoꝛũ datione continentium ſtipulationẽ per tate ſaiobli miat 14 auiam nepoti factam. ¶ Datio enim t inſtrumenti indu 8 R uncettdiſi Malet nſetur ſoluere nininan uthen. ex teſtamenroCu racit quid fili:tnein quo nomine filjillueii deſumatur donatioritni ancipatio illam conirnal Do lſiue emacipatisjden cit donationem eius, qð cõtinetur in eodem:vt in.l.j. C. de dona l. ſeruum filij.eum qui chirographum. de lega.j. cum ſimi.vnde reducerem me ad pꝛeſumendũ donationẽ ex numero alioꝛũ filioꝛum.arg.de leg:iijl.ſi filie.⁊ ex quã⸗ titate patrimonij.⁊rei ſtipulatione deducte.arg.d.l.vtrũ. Et notabilius pꝛobatur in.l.queſitum.ſed ipſe Papi⸗ nianusj. de fun. inſtruc. Quo ad membꝛũ tertium, quan- guencuggn 45 do † pater exercet in filium actum mãdatiuũ ſtipulatio- nis, dixit Bar. in. l. ſi pater. in pꝛin. ſ. de dona. referẽdo Ja⸗ co.de Are.qð ex numero filioꝛum quãtitate rei in ſtipula⸗ tionem deducte, ⁊ꝛ paterni patrimonij pꝛeſumetur dona⸗ tio, vel nõ donatio. ar. d. l. vtrum. ꝛ.d.l.ſi filie. licet quando adhibetur extraneus ad ſtipulandũ, nunquam in dubio pꝛeſumat᷑ donatio:vt eſt tex.notabilis in.l.ſi mãdato Ti⸗ tij Calphurnius.in pꝛin.5. man. Sed certe ſi cõſyderetur tex. in. d.l.cum quis..nupta.cet.d. l.ij.C.de iure do.que lo- quuntur quãdo aſcendẽs ſexus femininũ adhibuit deſcẽ⸗ dentem ad ſtipulandũ:dicemus, ꝙ in dubio non pꝛeſume tur donatio:qꝛ hoc volunt illa iura:niſi dicamus qð aliud eſt in aſcendentibus ſexus feminini, quã maſculini, ppter minoꝛem pꝛeſumptionẽ aſcendẽtis auaritie:vt.d.l.ſi ſtipu lata.⁊.d.. ſi a ſponſo. verius tamen puto, ꝙ dicto caſu exi- ſtente quãtitate paterna:pꝛeſumeretur donatio per dictã legẽ, vtrũ. Et hec ſufficiãt quo ad pꝛeſumendã, vel nõ pꝛe⸗ ſumendam donationẽ de patre in filiũ. Quod etiam teti⸗ git Bar. in. lj. ũ. nec caſtrenſe. de col. bo.⁊ Bal.in.l. cũ virũ. am ſ pen Cfanicalit 6 de fideicõmiſ.(Aduerte tamẽ: † qꝛin caſibus, in quibus har. MDale: Partquickti ijC.de donainter ianl ibi. quos jallegabo.(A ynullopꝛccedätecätrani qö eſttracitumatälein méto gypeeſamaturide per ijCnevxor ponn 1 riceetur dicendäfegpatt atur. tuncnöcenſttnian tate Nocpunopbatann um naſcitur 3depelufdis q? tradencudominsdn⸗ colüi renneüi ieſſepecuiũ tennain weg ciin neaſtt 6, que hab meſtjͤeüllmrie dend mouetmafii 9 wräalorun qunnr rimonijceſtblu lni lu eſt oepee Hiss dendum aſuisanle, 1. r atachtkaltſn woöͤſſch 5 c iiwun ſupꝛa dixi in mẽbꝛoillo, quãdo pater in filiũ exercet actũ traditiuũ, vel ſolutiuũ, pꝛeſumi donationẽ: illud pꝛocedit niſi pater adminiſtret bona filij:quoniã tùc de bonis fllij: pꝛeſumitur ſoluere:vel de ſuis cenſetur habere animũ re⸗ petendi:vt pꝛobatur in l. Neſennius.&. de negotijs geſt. et ..fi.3. de petitio. hereredita. ¶ Quid autem, ſi pater filio, 7 rqui ſui iuris efficitur: peculium non auferat, qð ſibi exi⸗ ſtenti in poteſtate cõceſſit:an pꝛeſumatur donatio: dic qð aut cõſequitur libertatẽ ex actu emancipationis inter vi⸗ uos:⁊ tunc ad inſtar ſerui, peculiũ nõ ademptũ, ſibi dona tum p̃ſumetur.C.de pecu.eius qui libertatẽ.l.vnica. Aut conſequitur libertatẽ ex obitu paterno:⁊ tũc nõ pꝛeſume⸗/ tur donatio:ſed illud non veniret cũ alijs fratribus confe rendũ.C.fami.crciſ.l.certũ. ¶ Eſt ſcõm membꝛum tpꝛin⸗ cipale, ſcʒ quid econtrario de filio in patrem:⁊ in hoc dic, qð aliquando filius in patrẽ exercet actũ mandatiuum:et tunc donatio nõpꝛeſumitur.ſed potius cenſetur pater ele ctus tanqᷓ; merus miniſter, ſeu pꝛocuratoꝛ ad contraben⸗ dum pꝛo filio. Caſus eſt in.d l.idemq;.ſi cui. ver.: Pam philus.arguẽdo pꝛopter idẽtitatem rationis, de caſu: cũ tilius adhibet matrem ad caſum cũ adhibet patrem. Ad idem.d.l. mulier bona.ſi.qui alias eſt.l.incipiens, finga⸗ tur de ſuo. ¶Zlliquando exercet filius in patrẽ actũ ſolu tiuum:⁊ tunc dixit Bar. in.l.ij.j. de donat. qð aut ſoluit ex⸗ neceſſitate pꝛecedentis obligationis:⁊ tũc repetendi ani⸗ mus adeſſe pꝛeſumitur:vt.d.l.ſi pꝛo patre.⁊.d.l.ſi dubitet. §.·filius. et.d.l. heredes.ſi filius. C Zlliquando ſoluit ex mera voluntate:⁊ tũc cenſetur adeſſe animus donandi:vt in.ſi filius. C.de neg.geſt. Sed in hoc vltimo non bene lo quitur:quia imo. d..ſi filius pꝛobat cõtrariũ: quoniam in pꝛima eius parte dicit, qð ſi filiusdonandi animo pꝛo pa⸗ tre quid ſoluerit:ius repetitionis non babebit. Poſtmo dum in ſecunda particula ſubdit, qò ſipaternũ negotium gerens quid ſoluerit, ius repetit. ſibi competet per actio⸗ nem negotioꝛum geſtoꝛũ:⁊ ſic patet, qòin bac ſecũda par⸗ ticula loquitur, quando ſoluit ſimpliciter animo donãdi: vel repetendi nõ apparẽter:⁊ tamen ſibi cõceditur repe⸗ tendi facultas, quaſi nõ pꝛeſumatur donatio: vnde ibi tex. eſt contra eum.Cuius tamen dictũ ſaluari poteſt, eo caſu quo filius foꝛet diues:⁊ quantitas ſoluta pauca:qunoniam tunc in modicis ratione diuitiarum vel opulentie ſoluen⸗/ tis, donatio pꝛeſumitur:vt. d.l.xtrum.⁊.l. omnino.j. de im⸗ 19 penſis. Eſt tertium membꝛum, f an pꝛeſumatur dona tio inter matrem ⁊ filium:in hocdic, qð aliquãdo exercet mater in filium actum ſolutiuũ: ⁊ tunc aut circa alimenta ſue perſone, in caſu quo pater tenetur ipſum alimentare: ⁊ tali caſu non pꝛeſumetur donatio: ſed facultas repeten⸗ di aduerſus patrem concedetur: vt.l.ſi quis a liberis. ũ. ſi alimenta matri.j.de libe. agno. Zut ſoluit pꝛo alimentis, eo caſu, quo filius ſe alere debet:⁊ tunc ea alimenta cenſe⸗ buntur facta materna pietate atq; affectione domeſtica:⁊ igitur donatio pꝛeſumetur:⁊ repetendi facultas denega⸗ bitur. C.de nego.geſt.l.alimenta.pꝛimo reſpon.Fallit niſi alimentoꝛum expenſas mater libꝛo ſuarum rationũ ſub⸗ ſcripſerit, vel ſubſtãtie filij ſit adminiſtratrix:vt in. d.l. e⸗ ſennius.de neg. geſt. ¶ Aliquando vero exercet pꝛo ſilio actum ſolutiuum circa petitionem tutoꝛis filio decernen di, ſeu iam decreti:vt ſuſpecti remouendi.⁊ tunc an pꝛeſu⸗ matur donandi animus, vel repetẽdi:dic vt in.lj. C. de ne⸗ go.geſt. ¶ Zlliquando exercet actum ſolutiuum circa li⸗ berationem filij in miſera captiuitate conſtituti: ⁊ tũc ma terna pietas eam mouens donationis pꝛeſumptionẽ in⸗ ducit:vt.l.liber captus.C. de capt. ¶ Aliquando exercet actum ſolutiuum pꝛo re alia filij:⁊ tunc in dubio pꝛeſumi⸗ tur animus repetendi:vt in.d.l.alimenta.in reſponſo ſi.ſe⸗ cundum intellectum verum:niſi aliquid ſupꝛa dotem tra dat marito pꝛo filia ſua:quoniam tunc pꝛeſumetur dona⸗ tio. Quia ad eam traditionem faciendam, cenſetur eam commouiſſe materna pietas, eo reſpectu:vt per maritum melius tractetur. Tex eſt ſingul j. de donat.l. donationes in concubinam.ſpecies. ¶ Aliquando vero exercet ma ter in filium actum mandatiunum:⁊ tunc donandi animus non pꝛeſumitur:ſed potius vt nudus miniſter ad ſtipulã⸗ dum electus cenſetur:vt.d.l.cum quis decedens.⸗.nupta. J.d.l.j. C. de iure dotiũ. ¶ EAliquando exercet in eundem actum ſtipulatiuum:⁊ tunc recurre ad.l.ſi..auia.j. de do⸗ na. Cuius intellectum in pꝛimo membꝛo materie. 5. decla raui.Et ex his apparet deciſio, quid dici debeat de auia 20 ad nepotem. Eſt quartum mẽbꝛum † pꝛincipale, quid 2 pꝛeſumendum ſit inter vxoꝛem⁊ maritumꝛin quo dic, qõ aliquando exercet maritus in vxoꝛem actum ſtipulatiuũ: ⁊ tunc, aut qᷓuis ſtipulatio ſit facta vxoꝛi per maritum, ta men traditio rei deuenientis in cõtractu, nõ ſibi ſit, ſed ſti pulatoꝛi:⁊ tũc donatio nõ pꝛeſumitur:ſed nomen cõiugis bhonoꝛis gratia ſtipulationi, vel cõtract ui cenſetur inſer⸗ tum. Aut traditio ſequens fit ei, in quem cõfertur ſtipula tio:⁊ tñc pꝛeſumitur donatio:vt hec pꝛobãtur notabiliter in..ſi filij.C.de dona.inter vi.⁊ in.l.cũ pꝛopꝛia.C.ſi quis al⸗ teri, vel ſibi. iᷣm intellectũ cõömunem. ¶ Aliquando exer⸗ cet alter in alterũ actum ſolutiuũ: ⁊ tũc ex modo ⁊ genere impẽſe pꝛeſumetur donatio, vel nõ donatio:vt in. d.j.vtrũ. de dona.inter virũ.⁊ in.d.L.omnino.de impen. ¶ Aliqnã/ do exercet actum traditiuũ:et tunc aut maritus percepit dotem:ꝛ⁊ nõ pꝛeſumitur donatio/ ſed potius depoſitio ſen adminiſtrationis cõceſſio:vt.l.de his.C. de dona.inter vi. l.ſi ego H.dot.⁊..fi. C. de pac. conuen. Aut non pꝛeceſſit do tis titulus:⁊ tunc an pꝛeſumatur donatio, vel in dotem ds tio, tangit glo. in.d.l. mulier bona.⁊ habetur no. te in...ꝗð autem. in eo. titu. Bar. autem hoc plene tractat in ſolenni diſputatione ſua incipiente, Moulier quedam habẽs am⸗ plum patrimonium. ⁊ poſt eum Bal. in.l. nulla. C. de iure do. Ego tractabo in.l. vxoꝛ j. eo. ¶ Eſt mẽbꝛum quin⸗ tum, t qð pꝛeſumatur inter fratrem ⁊fratrem:velfratrem ⁊ ſoꝛoꝛem:⁊ in hoc dic, qð aliquando frater in fratrem vel ſoꝛoꝛem exercet actum, vt ita dixerim, tractatiuum: puta quia ſciens a fratre donari rem cõmunem tacet: ⁊tůc in⸗ ducit ipſa taciturnitas pꝛeſumptionem cõſenſus cadẽtis in donationem. Caſus eſt notabilis in.l ſi ſeruus commu nis. de dona. inter virum. Aliquando B in alterum iiij 60 exercet actum expenſiuum:⁊ tunc dicit tex.in ſi negotiũ. E de nego · geſt.pꝛeſumi animũ repetendi:er go competit actio negotioꝛum geſtoꝛũ. Quod tamen pꝛocedit niſi ex- penſa ſit pauca.ar. dicte.Lvtrũ.⁊.0 A.omnino. ¶ Zlliquan⸗ do exercet alter in alterum actũ ſtipulatinũ:et tunc tex:in L.cum maritus..ſi. de pac. do. niſi aliter deſtruatur, vide- tur velle pꝛeſumi donationem. Sed, q communis intelle ctus eſt, ꝙ vbi expꝛeſſe conſtabat de animo donandi:ideo foꝛte hoc caſu dicendũ:vt.a.dixi in pꝛimo membꝛo pꝛnci pali:cum pater exercet actum ſtipulatiuũ in filiũ emanci⸗ 2 ¹ patum. ¶ Eſt⁊ membꝛum † vltimũ cum tutoꝛ ſiue cura⸗ toꝛ exercet actum in perſonam pupilli:ꝛ tũc ſemper in du⸗ bio videtur exercere tutoꝛio nomine, 7 conſe equenter ani⸗ mo repetendi:vt.l.ſi.⁊.l.poſt moꝛtem§. tutoꝛ.j. quando er facto tuto.⁊ qð habetur in.lvlti.j. ſi quis caut. Et idem in perſona pꝛocuratoꝛis per reſpectum ad dominiũ: yt in.l. qui in pꝛopꝛio.5.de pꝛocur.⁊ll. etiam. cum ibi plene no. C. 23 man. C Inquantum tamen. 3. f dixi patrem cum admini ſtrat bona filij, pꝛo filio ſoluentem, pꝛeſumi ſoluere, vt ad⸗ miniſtratoꝛem non vt patrem. Adde, qð illud fallit in ſo- lutione dotis et donationis pꝛopter nuptias:quoniã ea- rum ſolutionem reſpectu paterni, non autem adminiſtra toꝛisofficij, pꝛeſumitur feciſſe:vt.l.fin. C. de do.pꝛomiſ.⁊ll. cum pater curatoꝛ..de iure do. ¶ Item dum ſupꝛa di⸗ 24 xi, t qõ diuturnitas tempoꝛis coniuncta cũ ſolutione an⸗ nue ſumme minoꝛis, quam cõuente, non inducit pꝛeſum- tionem donationis in reſiduo, quando debitum eſt fauo rabile, vel indifferens, allegando Specu. Adde, qò qᷓuis idem etiam teneat Spec.in titu.de pꝛeſcrip H.j.ver. Quid ſicum deberem.ꝛ in titu. de loca.. Aunc aliqua.verſi.xlij. Nihilominus ⁊ pꝛimo videtur fuiſſe ſententia glo.oꝛdi in J.cum notiſſimi.. in his. C. de pꝛeſcrip.xxx.ann. Et pꝛoba tur bec opi.ex duobus textibusſcilicet exl.vna eſt via.de ſeruitu.ruſti.pꝛedio.⁊ l.qui vſumfruc.habet.3.quibus mo dis vſuſfru.amit.ỹᷣ̊ acit.C.de nõ numerata pecul.cum ſi⸗ dem tractat etiam hoc plene Bar.3. de aqua plu.arcen.l. ſi pꝛius.in pꝛin.⁊ Canoniſte habent videre glo.in.c.audi⸗ tis.de pꝛeſcri. in verbo, ius epiſcopale. ¶ Altimo ad pꝛe/ 25 dicta adde, f qð icum diuitijs concurrat nobilitas, mul⸗- to foꝛtius, facilius quam in alijs pꝛeſumitur donatio.dicit glo.oꝛdi.in.l.vxoꝛi ſue..ſñi.de qua..de donal.filius.co.ti/ 26 tu. c. j. C In eadem ibi, illis f viciſſim facte donationis. Et ſic concludit gl.quod ratione debite remunerationis pꝛopter obligationem ad antidoꝛa, pꝛeſumatur facta do- natio. Ad idem.j. de fideiuſſo.j.ſi teſtamento..j. de oper⸗ liber. l Campanus. Fallit tamen hoc fauoꝛe dotis. Poſi⸗ to enim ꝙ mater donauerit dotem filie:non tamen pꝛeſu mitur donatio remuneratiua, ex eo:quod filia poſtea ma trem adhibuerit ad dotem ſtipulandam. Caſus eſt nota⸗ bilis in.d.l.idemq;.in.H.cui.⁊d.verſic.et Papinianus.li⸗ cet fauoꝛe mulieris etiam ſi extraneus ſit dotans pꝛeſu⸗ matur aſſignate dotis facta donatio:vt in.l.vnica.⸗.acce⸗ dit.C.de rei vxo.act. ¶ In gloſ.ſuper verbo,compenſan/ 27 do in pꝛin.ꝛc. ¶ Et ſic vult gloſ.ex iuribus qne allegat, qð actio competens marito ad dotem pꝛomiſſam exigen dam, ſecuta mariti aditione, tollatur iure ſolutionis Bar to. autem dicit hoc rectius dici‚ illam tolli iure cõfeſſionis per.l.debitoꝛi. C.de pact. In quo nõ multum inſiſto: quia non eſt magna vis, qua ex dictis vijs tollatur:vt pacet er notatis in..ſi debitoꝛi creditoꝛ.j.de ſideiuſ. Quoniam ⁊ ſi iure hjcte ſolutionis tollatur:non tamen tenebitur vltra qᷓ facere potuit:qnẽadmodum bectenentar, ſi ſublata fuiſ⸗ ſet actio ex ſolutione vera:vt.ſi maritus.Et.poſt. in hoc 23 titu. cum ſimi. ¶ In gl. ſuper verbo; t ceteris. ibi,niſſ fue⸗ rit inuentarium ꝛc. Et ſic vult gloſ.quocd confectio inuen⸗ tarij in caſu..noſtre, operetur maritum non teneri vltra vires hereditarias iure Codicis inſpecto. Quod non vi⸗ cetar bene dictum:quia illud pꝛocedit vbi maritus con⸗ veniretur tanquam heres:vt dictall.ſi. C.de iure deliber. bic autem conuenitur ex obligatione pꝛopꝛia, ſcilicet, ſti⸗ pulatione, per quam pꝛomiſit dotem extraneo reddere: vnde non videtur ſibi patrocinari benencium inuentarij. Sed ſolue, quod imo patrocinatur: quia hic nõ conueni⸗ tur vir ex obligatione ſua, ſed etiam tanquam heres vxo- ris:vt patet: quia imo etiam ad dotem ſoluẽdam tenetur: uia bereditatem vxoꝛis adiuit, ex qua aditione ſingitur bi dos ſoluta. vnde gloſtiſta relata ad text. in boceſt ſing. Zudo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ.part. 29 tur.t ibi, quis inquantum facere poteſt. Quod i 30 declarata. Et pꝛimo inquantum examinat Im Bal. quod quamuis vbiberes conue tione pꝛopꝛia,ſibi non patrocinetur inue nus teneatur inſolidum:tamen patroci nitur ex cauſa miſta,ſcilicet partim reſpectu pꝛoprico gationis, ⁊ partim, vt heres. In glſ uper verbo 8 3 Keneg, inſpecta foꝛma verboꝛum ipſius pꝛomiſſionis. 5 .* un⸗ guit glo.in l.ſi pꝛetoꝛ.a.eo. CAlterius extr addenda ſunt. Bar. in hac.l. aliqua anot ians bl er quem ego pꝛeſto vendentirem meam, yt dann dn 8 iudicet. Adde, quod generaliter videtur dici deh 22 vbi conſentio vendenti rem meamyt ſuam:nedu d:0 bipꝛeiudicem in facultate retractande venditio,i' etiam in petitione pꝛecij.Et hocper text in. codi inſulam. de lega.ij. Et l.nihil.jqj. de lega.jqui a1 delias dum libertus in alienatione rei ſibi per patronunſain conſentit ipſius patroni heredi:quo caſu ratione gat liberti, facilius pꝛeſumitur donatio pꝛecij, tan 3 eniue ſeatur velle remunerare ipſum heredem ob aſdenn 5 bertatem:vt in.d.l. Campanus. ⁊,8. 5. PMapini. Quo mhe tex.ille hoc non conſyderat:ſed ſolum nud quodi dan ſentiens:cum nõ reſeruauerit ſibi ius agendi ac nd un videtur pꝛopter cõſenſum indefinite pꝛeſtitum ean ſibi pꝛeiudicaſſe:vbi ſi reſeruaſſet, agere potuiſſet L 5 d intellectum ſequitur gloſ.de leg.j.l. ſi fundumper ſclid⸗ miſſum.ꝛ eſt de mente e⸗ Cy. in l. mater iniqco ere ven. Cum ex ipſo cõſenſu pꝛeſtito per dñm ſenqenti na poſſit reſultare alia cõiectura, quam donationis:nendd pꝛeſumetur donatio: vt in.d.l. Campanusaliis decãci inde.⁊ I.cuius per erroꝛem.de regu.iur. cum ſimi(ge⸗ cundo adde membꝛum, f qs bic omittit, eilicetqprran ſentiente leganti rem ſuam: an cõſenſus ipſe ſii peiuci cet:hoc ipſe explicat in.l.cum quis decedens.jdiſeguij in pꝛin.Et bꝛeuiter veritas eſt, ꝙ ſic: quia legatundona tio quedam eſt.de lega.ij l.legatum. Sed conſenſusqytn ego pꝛeſto donanti rem meam, mihi pꝛeindicat ſineite pꝛeſſus ſiue pꝛeſumptus:vt l.in edibus. qdflinsſided na.inter virum: ergo ⁊ pariter coſenſus pꝛeiudicialistii quem pꝛeſto legantilicet ſola pꝛeſentia domini cuiusres legatur pꝛeiudicium non afferret:vt.j. Caius depignact nitur ex obligg, ntarium, quomi natur vbiconge, 32 de lega ijl. Titia.§. Lucia. CTertio examinat bic ple⸗ ne, an taciturnitas conſenſum inducat. In quoquicepii⸗ mo adde generaliter remiſſiones: vbi hec materiaponi⸗ tur.⁊ qð Cy.late tractat ipſam in.l.innitus. Cdepꝛocura. Bal. in. d.. ucia.⁊ plene in notabili referendo dicta vi⸗ co.de att.in.l.ſi ſine. C. ad Aelleia. alij in einuſta ſan⸗ uitus.a.de pꝛocura. ipſe Gar. in dicta diſputatloneſſua que incipit, Mulier babẽs amplum patrimonium. gos Canoniſte, de pꝛeſump. c. nõne. de ſponſa.c.odit.qui mat. accuſa. poſc. inſuper. de his que fiunt a pꝛela. ſinc coſen capi.ccontinebatur.de regu.iuris.cqui tacet.Etcisqi tacet.lib.v.glo.plena.xxvij. diſti.c...ij.q. vij.pleriq; dis 33 plerunq;. C Secundo adde, quod inqnàtum concuuct tacentem per contumaciam haberi pꝛoconſtente yelne gante, pꝛout ſibi eſt magis pꝛeiudiciale, allegandolde etate..qui tacuit.et.nihil.de interrogato. actio. Ade etiam hoc pꝛobari. de de confel.c.ſi poſt pꝛeſtitumlibiyñn in.i.fi. q. ſed quia quidam. C. de iure deliberana diciturim 34 L.quandiu.la vlt ima. j. de acquiren. heredi. Ci Jtemin, quantum dicit, quod in his que reſpiciunt tacentis rtii tatem:tacens habetur pꝛo conſentiente: vt patet in üt 4 munerandi..ſi paſſus.⁊.. qui patitur.S. manda. Adceo boc eſt verum nedum ſi apparet vtilitas vera, ſdetiam pꝛeſumpta:vt patet in ſed que patris:s de ſpon. Sin filia patri nõ ctradicens/cẽᷣſetur conſentire. Et ratioci: quia ob paternam affectionẽ pꝛeſumit lex patremea pi filia gere re, qdð ad ſui vtilitatem, tendat. Pietas nina terni nominis plerunq; rectum conſilium pꝛo liberisc 35 pit de adult.nec in ea. ¶ Item adde, t quoc bocfallt niſi tacens faltim ſignis ſeu geſtibus demonſtret cont 5 dictionem:quia tunc geſtus coꝛpoꝛei conſ enſui conden excludunt conſenſus pꝛeſumptionem. gloſeſt ſingu 95 Mxriiijdiſtincc.ja vera. At enim facto ſic geſtu datn luntas intelligi conſenſum indicans. C. de inſtitnich bendenda. C. de edilitio edicto.l. ſi tamen.§. ei ureeeit q. v. nec ſolo, puta ſi quis annuat capite aut bumais 1 4 d. rrludun t juotd neuuntha (dun rrteji Päſ tvil rez 5 7 tod. 6 zzanilllegſt ruraRai gwi l(aralaupu Kaledn mnname epua 7 katen Äi aapräungunoicfimin zaollſens onnunise dioſeznanqwidtzckernias. eaturtimerolunwsſnta Iuam ueionem ynt daa Kekainuelatenensggdne en haxditopereatmin falerti, quasadienegti „(CHeaqdtur quelioteni nusertackuritate quanpue dareninpcrateapapzinte amnenogiconſentiat egt duidmoänatreffe egiiiſg ſicenrdietum qhodnoné tälgttr oſentiedunaet. deiuciiusytaſiiminse iuienean amyxrſegtini rtkaan zKepart üs l rinctiine(ennthn duginhentamdiſcil nüm miartgrin V ueraetena 3 ziiadepin uch anagorcnnſgue dlL mmana er erroremderegulnan mbeum,pqs bieonittſin trem ſuameancöſoſisni dicatinlcamqaisdeti iter vertaset pfe gine N u — — — delegaijllegztun Sttan meirem mezm nihiyiie umptnsiyt lin eciblsſge ergo ꝛparitereoͤſcnſtsge antilicet ſola preſentinm ium non afferretw.Li 48. Lucia. CTertocem s conſenſum jinii Niter remiſſiones: riihen etractatipſamin linnite cia pleneinnotabiifen LüſineCad Gelliaahil ura ipſe Bar ndicade lier babes anplumperie neſump noͤne deſpanlin per de his que funtegit tur deregu uris cmlnn it et ſ.nibilde Interrogene⸗ 4 u bisquercpienni odinbisqperchii 1 deturweolletinent em, neween ein 4C m rwat 36 C. 37 1.3. de pac.l.itè qa.⁊...g.ſi ꝗs ita. de verb. obli. Itaa Lühials Sepoe geſtus vel apparẽtia ſigna cõtradictio⸗ ni confoꝛmes, excludũt pꝛeſumptionẽ cõſenſus.⁊ hocno. Quarto inquantũ dicit, ꝙ tacẽs t nõ habet᷑ pꝛo cõſen⸗ tiẽte:dum tractat᷑ de pᷣiudicio ſui circa ius perſone, vt pu⸗ ta de onere pꝛocuratoꝛis in ſe aſſumẽdo:vt in..ſiliuſfamil. §. inuitus pꝛeallega. Adde, qd boc eſt verũ, niſi tacens ſit perſona cõiuncta:quoniã ratio cõiũctionis in tacète pꝛe- ſumptionẽ conſenſus inducit:vt d.l.ſi ſeruus cõmunis.et in.in ſponſalibus la.j.. de ſponſa. C Ande ex hoc dicto ſuo t cum limitatione iſta, deciduntur due queſtiones. Pꝛima, an tacens dum in ſe compꝛomittitur: vt in arbi⸗ trum, vel arbitratoꝛem:videtur conſentire in acceptatio- ne oneris arbitrandi: Cum nemo inuitus cogitur in ſe ar bitrium aſſumere:vt in.Liij.tam ⁊ſſ.ʒ.de arbitr.⁊ in hoc Specu iin titu.de arbit.ſequitur.verſi.ſed nunquidl arbi tratoꝛ.alias verſi. ſuſcepiſſe. tenet quod ſic, per. d.§. ſi paſ⸗ ſus. ⁊d.l.qui patitur. Que nibil faciunt: qloquunt᷑ in ta cẽte, dum ea gerunt, que cõmoditati ſue expediũt:hic aũt loquimur in tacẽte, dum id gerit, quod infert ſibi onus. Ande Joan. And.ibi in addi.determinat cõtrarium per tex.in dicto.inuitus.vbi patettacentẽ non intelligi con⸗ ſentire oneri aſſumẽde pꝛocurationis,ita igitur per iden titatem rationis non intelligitur tacens conſentire oneri arbitrij aſſumendi. C Ego autem Specula.ſententiam duobus caſibus dico defendi poſſe. Pꝛimus, niſi vna cũ taciturnitate ſeu patiẽtia concurrat actus poſitiuus, pu- ta acceptatio inſtrumenti,per quod patet de electione ar bitri facta ſimpliciter per ipſum arbitrum:quoniam tune ex hoc cõſenſus arguit:vt in ſimili decidit tex.ad accepti⸗ lationem literarum ſimplicem, cum taciturnitate coniun⸗ ctam conſenſum inducere acceptantis circa id, quodlite⸗ re demonſtrant.S. ad Macedl.ſi filiuſfamilias abſentis. de pꝛocur.clemen.j.¶ Secundus niſi in arbitro ſit con⸗ iunctio ſanguinis:quia ſimiliter ⁊illa taciturnitati cõiun cta pꝛeſumptum conſenſum inducit:vt d.l.in ſponſalibus. 3 2,d.l.ſi ſeruus communis. ¶ Deciditur ⁊ t ſecunda que- 39 ſtio, ſcz nunquid taciturnitas in actu, quo quis eligit᷑ exe- cutoꝛ vltime voluntatis inducit conſenſum acceptatiuũ? Iſtam queſtionem ponit Joan. Andr. in. c. Joannes. de deſta. in nouella. tenens, quod non per. d§. inuitus. Tu au tem huic dicto per eadem iura adijcias foꝛmaliter duas fallentias, quas adieci negatiue deciſioni pꝛecedentis. q. ¶ Seciditur ⁊ queſtio tertia, ſcʒ nũquid filius illegiti⸗ mus extaciturnitate quam pꝛeſtat ſue legitimationi per patrem impetrate a papa, intelligatur pꝛeſtare cõſenſum cum nemo, niſi conſentiat legitimare poſſit: vt in authen. quib.mod.natur.effic.legiti.ſ.generalis. In quo quidem videtur dicendum, quod non. Pꝛimo:quia tacens nõ in⸗ telligitur conſentire, dum actus geritur iuri perſone ſue pꝛeiudicatiuus:vt.d..inuitus. Sed hic iuri perſone pꝛe⸗ iudicaretur, cum per legitimationem reducet᷑ in patriam poteſtatem, ⁊ ſic perdat ius libertatis. Cuius eſtimatio inſnita eſt:igit᷑ ⁊c.¶ Secundo:quia taciturnitas in per⸗ ſona, quã ruboꝛ verecundie ſeu ius reuerentie impediunt contradicere, non inducit pꝛeſumptum conſenſum: vt.l. penul j. dẽ fur.⁊.lij..que onerande.quarum rerũ act. non detur.j.Sed ita eſt in fllio per reſpectum ad patrem:igi⸗ tur ⁊c. ¶ Sententia tamen gl.ſing. eſt in contrarium in.l. in adoptionibus..de adoptio.Que hoc dicit,dum alleg. d H. generaliter.⁊ꝛ puto verum ſepe allegata ratione: quia coniunctio perſone inducit pꝛeſumptionem conſenſus:vt in.d.l. ſed que patris.⁊ in.d.l.ſi ſeruus communis. ¶ Se⸗ cundo:quia non obſtat quod ſupꝛa dixi de taciturnitate pꝛopter ius ruboꝛis ⁊ reuerentie:quoniam vbi tractatur de modico pꝛeiudicio filij conſenſus eius non poteſt dici meticuloſus, eo:qꝛ pꝛeſumatur conſentire ad metum vere cundie ⁊ reuerẽtie. Ita allego tex.not.in.l.ſideiuſſoꝛ..pa⸗ ter Seij.S.de pign.qui eſt nouus modus allegandi illum tex. Ita ergo ⁊ conſequenter taciturnitas filij circa actum paternum, qui tendit ad ſui paruum pꝛeiudicium non po teſt dici ratione ruboꝛis ⁊ reuerẽtie magis tendere in cõ⸗ tradictionem, qᷓ; conſenſum. Ita pꝛobatur in.d.l. in ado⸗ ptionibus.vbi de hoc allego caſum ſing. Ibi enim dicitur quod filius tacens dum pater eum alteri in adoptionem datpꝛeſumitur conſentire:⁊ ideo valida adoptio: nõ au⸗ tem cõtradicere.Et buius eſt ratio:q actus ille adoptio⸗ Soluto matrimonio. 61 nis tendit ad eius minimum pꝛeiudiciñ.Et ad id.d.l.ſed que patris. Ita igitur in pꝛopoſito taciturnitas filij circa petitam legitimationem a patre, inducit tacitum cõſen⸗ ſum:quia quamuis filius perdat libertatem, ⁊ ſic in boc ſibi pꝛeiudicetur, tamen recuperat ius natalium ⁊legiti⸗ moꝛum, vnde hoc cõſyderato perditio libertatis non af- 40 fert notabile pꝛeiudicium. ¶ † Quinto inqustum dicit, quod taciturnitas eius ad quem bona alterius pertinãt, cura etiam ⁊ ſolicitudine, non inducit pꝛeſtationem cõſen ſus, dum actus geritur circa illius rem, ſeu perſonam, cu ius bona ad eum tacentem dicto modo pertinẽt.allegan⸗ do glo. oꝛdi.in.liij.j. de autho. tuto. C Adde, quod illa in effectu volunt, quod taciturnitas eius, qui ad actus vali⸗ tudinem habet interponere authoꝛitatem, pꝛeſtationem authoꝛitatis non inducit:quoniam authoꝛitas viua neceſ ſario requirit verboꝛum expꝛeſſionem.E t pꝛo hoc ego al⸗ lego caſum ſing.j. de tutel l.H. inuitus ¶ Sed dubitatio 41 † eſt, nunquid cum ad actus ſolennitatem ſeu omnimodã firmitatem, qui per vnum geritur alterius conſenſus re⸗ quiritur, eiuſdem taciturnitas pꝛeſumptũ conſenſum in⸗ ducat: In quo videretur pꝛima fronte dicendum, ꝙ nõ, ad inſtar eius, qò dictum eſt de authoꝛitate. Contrarium tamen videtur pꝛimo per.d.l.in adoptionibus.a.l.ſi pater naturalis.eo.tit.vbi conſenſus, qui requiritur in patre le⸗ gitimo ad validandam adoptionem, que fit de eins filio, non ſolum ex verboꝛum expꝛeſſione, ſed ex taciturnitate, ſeu ſignis inducitur. ¶ Secundo per.l.ſi tamen ſciente.et .ſi inter..qᷓqᷓ..ad Macedo.vbi ad validandum firmi⸗ ter contractum mutui celebꝛatum per filiumfamil.adeo, vt infringi non poſſit mutuantis petitio Macedoniani exceptione, patris taciturnitas pꝛeſumptionem cõſenſus inducit. ¶ Tertio per.c.continebatur.de his que fiunt a pꝛela.ſine conſenſu capituli.vbi conſenſus capituli requi⸗ ſitus ad validitatem alienationis rerum eccleſie facte per pꝛelatum ex eiuſdem capituli taciturnitate reſultare pꝛe⸗ ſumitur. ¶ Quarto per tex.in.c.j.⁊ cap.puella.xx.q.ij.vbi conſenſus parentum, qui requiritur ad affinitatem coꝛro boꝛandam, ingreſſum ſilij deſcendentis, in religionem ſi ille fiat ante annos. xij. intelligitur reſultare ex eoꝛum pa⸗ rentum ſcientia⁊ taciturnitate. ¶ In contrarium tamen mihi videtur in.l.ſi quis mihi bona..iuſſum.j. de acquir. bered.vbi iuſſus paternus requiſitus ad ſolennizandum aditionem hereditatis faciendam per filiumfamil.requi⸗ rit verboꝛum expꝛeſſionem.vnde remanet queſtio dubia. Dicendum tamen, quod quo ad alienationem eccleſie re⸗ rum validandam, an taciturnitas capituli inducit cõſen⸗ ſumꝛreperitur deciſum, quod aut fit alienatio perpetua. Et requiritur cõſenſus expꝛeſſus, necſufficit tacitus. Ad boc.xij.q.ij.ſine exceptione.⁊ in.c.ioe his que fiunt a pꝛe⸗ la. Aut fit alienatio tempoꝛalis catione minoꝛitatis pꝛeiu dicij,⁊ ſufficit conſenſus ex taciturnitate reſultans. et ita tenet gloſ.in dicto.c.continebatur.Sic intelligo illũ text. ⁊ ſequitur etiam gloſ.in.c.dudum.in verbo, perpetuis de reb. ecc.non alien.lib.vj. Quoꝛum ſententiam ſequit᷑ Fed. de Sen. in conſi.ſuis, conſil. li. quod tamen notabiliter de⸗ clarat Jo. And. in addi. Spec.in tit. de reb.eccle.non alie. ad fi.vbi fieret alienatio tẽpoꝛalis rei eccleſiaſtice tenuis. ar. xij. q.ij.terrulas.vbi enim ſieret alienatio tẽpoꝛalis ec⸗ cleſiaſtice magne rei,tunc dicit requiri conſenſum expꝛeſ⸗ ſum.arg. c. nulli. de reb. ecc.⁊x.q.ij.per petua. ¶ Quid au 42 tem f in alijs, ad quoꝛum ſolennitatem requiritur cõſen⸗ ſus tertij? non reperio manifeſte deciſum. Poſſet tamen abſq; pꝛeindicio veritatis dici ſic, quod aut requirit᷑ con⸗ ſenſus tertij ad perfectionem contractus per alium cele⸗ bꝛati, ex quo conſenſu, ſi foꝛet pꝛeſtitus conſenſus, expꝛeſ⸗ ſe pꝛeiudicaret᷑ ipſi conſentienti in iure rei, ſuper qua co⸗ trabitur, ⁊ tunc aut ipſe tacens contradicendo non poſſet actum impecdire, ⁊ tunc taciturnitas conſenſum non indu cit:vt.l.Caius.de pigno.actio.ſᷣm vnum intellectum.l.ſe⸗ pe.j. de re iudica. eo. titu.c.quamuis.Fᷓ allit niſi alind indu cat ratio coniunctionis ſeu ſanguinis: vt.l.ſi ſeruus com⸗ munis. pꝛeallega. Aut tacens contradicendo actum po⸗ tuiſſet impedire, ⁊ tunc ex taciturnitate conſenſus reſul⸗ tat:vt.l.ſideiuſſoꝛ..pater Seij.de pigno. ¶ Aliquando ad ſolenniʒandũ alterius actũ, requirit conſenſus tertij, ex quo tamen pꝛeſtito ipſi non pꝛeiudicat᷑:⁊ tũc videt᷑ de⸗ bere ſufficere tacitus reſultãs ex ipſa taciturnitate, ſi cõe 3. udo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ. part. currat curſus lõgi tempoꝛis:vt.i.ſi filius.C.de petitione beredi.a⁊l.qui in aliena.ver.ſed ſi non adierit.j.de acquir. here.⁊ in.c.ea noſcitur.de his que ſiunt a pꝛelat.vel ſi vna cum patientia concurrat actus poſitiuus ꝓuta:q conſen⸗ tire habens vna cum eo contrahat, vni conſenſi um pꝛeſta⸗ re debet:vbi ex cõtractu cum illo celebꝛato, quid recipiat- Ad hoc.a.quib.mod.pig.vel hypo.ſoll. Lucius Titius. 3.de euic.l.quidam ex parte.⁊ quod not. Bar.j. de lega.ij. l. cum pater F. libertis.⁊ ita intellige quod bꝛeuiten retigi in. ij.. eo.ſ.. C Item inquantum ipſe dicit, quod Hc turnitas eius, qui cõtradicens actum qui geritur potuit⸗- ſet impedire, inducit conſenſum:vt in.d.lſepe.⁊dc. quã⸗ uis.⁊ d..fideiuſſoꝛ..patre. adeo vt ipſi tacenti pꝛeiudi/ cetur in iure rei ſue dominij; vel quaſi vſuſtructus ꝛc. Ad⸗ de, quod ex hoc videtur decidi queſtio quoticliana,ſcʒ an ſciens aliquem mandato carentem, vt pꝛocuratoꝛem ſuo nomine in iudicio eſſe,⁊ non contradicens, videatur con⸗ ſentire in eo,vt pꝛocuratoꝛe ſuo cõſtituendo, adeo: vt per illum geſta in domini fauoꝛem, velpꝛeiudicium valeant: In quo quidem pꝛima fuit ſingularis opi. Innoc.in.c. eꝑ arte decani.de reſcri.in.c.in noſtra. de pꝛocur.⁊ in.c.cum in iure.de offi. deleg. dicentis, quod ſic, eo:quia videmus, ꝙtacitus conſenſus ex patientia reſultans mandatũ in/ ducit:yt in.l.qui patitur..ſi paſſus.ꝓpꝛealleg.3.e.tit.l. qui ſidem.cum ſimi.Et hanc opi.ſequitur Archi.in.c.qui ad agendum.de pꝛocuralib.vj.Cyn.vero in.l.pecuniam.C. de nego. geſt.⁊ Bar. eo non allegato in.l.ſepe.j. de re iudi. Sequitur opi.contrariam ea ratione:qꝛ tunc tacens ha⸗ betur pꝛo conſentiente, ⁊ conſequenter mandante, quãdo ex actu cui conſentire pꝛeſumitur:euidenter reſultat eius vtilitas.Et ita loquuntur iura Inno.Sed vbi ex eo actu cui pꝛeſtat taciturnitatem, non enidenter reſultat vtilitas neq; certitudinarie:vt eſt, cum patitur alium nomine ſuo liti adeſſe, cuius dubius eſt euentus:de pec.l. quod debe⸗ tur. Certe tũc ipſa taciturnitas cõſenſum nõ inducit.Et ad hoc nibil allegant, poteſt tamen allegari theoꝛica In⸗ no.de elec. c. in Geneſi. dicentis, ꝙ taciturnitas quamuis metu concupiſcibili, ⁊ honoꝛabili, inducat conſenſum, ta⸗ men non inducit in actu oneroſo ſeu damnoſo:vt in.d.H. inuitus.Sed actus litis qui exercetur per aliũ falſo pꝛo/ curatoꝛio nomine inducere poteſt dãnum ratione dubij cuentus:vt dicta.l.quod debetur.igitur ⁊c. Bal.vero in.l. ij..ſi.ð. eo.⁊ in.l.ij.ad ſi.C.ſi ex falſis inſtru.videtur in effe ctu ſequi ſententiam Innoc.quem etiam videntur ſequi domini mei in deciſionibus deciſio.xiij.⁊ deciſio.ciij. Sed Bal.in.llicet. Cnde pꝛocu.ꝛ in aut᷑.qua in pꝛouincia.C.vbi de cri.agi opoꝛ.⁊ in.l.ſi tutoꝛ.C.ex quib.cau.reſti.nõ eſt ne⸗ ceſſa.diſtinxit inter pꝛocuratoꝛem actoꝛis ⁊ rei: vt pꝛimo caſu ſciens ⁊ patiens vĩdeatur tacite cõſentire.Et ſic pꝛo⸗ curatoꝛem facere, ſi ſit tana perſona, qune agere non poſſit nine mandato:puta, quia nonconiuncta per iura Innocẽ. Secundo caſu non inducatur ex patientia conſenſus tacitus.Et huius eſt ratio:qꝛ inuito reo, ⁊ ſine mãdato po teſt alter eius defenſionem aſſumere:vt in.l. exigendi.C. de pꝛocur.j.de ſolul. ſolutionem, ꝛ iudicium. cum ſimi.er⸗ go patientia non inducit conſenſum ob regulã, que vult ꝙ patientia pꝛeſtita per eum, qui cõtradicens non poſſet actum impedire, conſenſum non inducit: vt in. d.l. Caius. ⁊l. Titia.g. Lucia. cum ibi not.de legat.ij.d.l.ſepe. Sed certe iſta diſtinctio nõ placet in pꝛimo membꝛo:quia imo magis in coniuncta perſona pꝛopter rationem ſanguinis patientia debet conſenſum inducere:vt.d.l.ſi ſeruus com⸗ munis.Nec etiam placet ſcm membꝛum:q verum eſt, ꝙ reus contradicens non poſſet impedire comparentẽ pꝛo eo, quo minus defendat defenſoꝛio nomine.Et ita loquit d.l. ſolutionẽ. ſed bene impedire poteſt, quominus defen⸗ dat nomine pꝛocuratoꝛio:vt volũt vulgaria iura. ¶ Ego verolndiſtincte ſemper ⁊ pluries iudicando ſequutus fui ſententiam Inn. pluribus rationibus. Pꝛima:qꝛ vt dicit gl.oꝛdi.in. quo enim F.jj. rem rat.hab.nõ cõtradicere ra tibabitioni, par eſtym ugon. Sed ratibabitione geſta lſi pꝛocuratoꝛis confirmantur:vt. licet. ð. de iudi linci⸗ uile. poſt Pꝛin.de pꝛocu.⁊ qð plene not.gloſſ.⁊ Gald.alias Bar.in..ſi mater· hoc iure.de excep.rei iudi.⁊ plene no. in.d.liſi tutoꝛ.igitur conſequens eſt, vt ita validentur non contradictione. C Secundo adducere ſolitus fui vna cũ deminis meis caſum pꝛo boc expꝛeſſum in.c.ſin fi. yt lite 47 inquantum ⁊ ipſe concludit, quod patien non conteſt.⁊ in. c.ſi. de iureiur.lib. vj h toꝛ generaliter conſtitutus non centtur badopwane tum ad delinquendum ſeu obligandum adpen manda, liij.S. ſi pꝛocur.&.ꝙ quiſq; iur.lj..ſ pꝛocur. 3 Kame in dicen.⁊.ſ.ſi pꝛocura.cum ſimi.3. de iudi. Sed tacdii d vna cum ſcientia domini notitiã babentis procur ias cio delinquere, vel quid agere: ex quo veniatpenai iuci da, ipſum male actũ pꝛocuratoꝛis validũ redditi ufem cium domini:yt eſt caſus in. d. c. j..d. c.fin. Ergo d 3* ibi eſt caſus, ꝙ ſcientia domini cum non contraqii- inducit tacitum mandatũ, ⁊ actus firmitatẽin eo wh cur.gerit vltra foꝛmam mandati, yt Patet: qænõexn 4 to pꝛimo:q dominus ad penam ex male geſto in u M pꝛocuratoꝛis obligatur:q vt dixi ilud non dabat n 35 poteſtatem delinquendi in pꝛeindicium domini nera quid agendi, ex quo dominus in penã incideret: d f pꝛocuratoꝛ. ergo neceſſario ſequitur, ꝙ ad penã rnf ex ſcientia cũ patientia ſimul iunctis, quaſitlla duo na cant ratificationem in ipſius domini pꝛeindici circ d. qð delinquendo iudicialis fecit ꝓcuratoꝛ. C tüecubrit cõſyderanti eſt caſus queſtionis in illis capitnlis CTa tio pꝛobatur dicta opi.ex regula.d.lſe epe. d.c quamuis Que bic vult, ꝙpatientia pꝛeſtita a ſciente quem iniu, dicio eſſe ſuper ea re, cuius actio vel defenſio piimo loco ſibi patienti competit, hoc operatur, ꝙpoſtmodun ſeien tia ipſi ſciẽter patiẽti pꝛeiudicat.Sed ita eſtin poopoſto. qꝛpatit᷑ quis eum:vt pꝛocuratoꝛẽ in indicio eſſe ſuper da re, ſuper qua iudicij inſtitutio pꝛimum ad eum pettict igit᷑ cc. ¶ Quarto de contractibus ad quaſi contractus pꝛout ſunt iudicia, in quibus quaſi contrabit:tl ijſce ſcribit.de pecu.pꝛocedit argumentum yt in. ſ exduob⸗ 3.de nego. geſt. Sed caſum habeo, qd ſcientiacipattn tia domini circa contractus inducit mandatum gxxexae ex quo pꝛopter multitudinem negotioꝛum, queinaditin eo, ita poteſt domino pꝛeiudicare, ſicut ⁊ commociafi re:vt eſt caſus in.l.j..magiſtrum autem s de exer inliꝭ ⁊ſi pupillus.in pꝛin.3.de inſti.⁊.l.ſi.ã.qð cum eocygo it dicamus in pꝛopoſito, ꝙ quamuis ex iudicio nomine fa ſo pꝛocuratoꝛio agitato, pꝛopter dubium eiuseuentũita poſſit reſultare incommodum, ſicut cõmodum nibiomi nus ſcientia cum patientia inducat tacitum mandataſen ratihabitionem. CQuinto videtur caſus acotranoſen⸗ ſu in verbis illis, pꝛotinus contradixit, in. c. cum olim ab⸗ bas.de offi. deleg. ¶ Sexto ad idem theoꝛica Bar polen tis, ꝙ ſcientia abſq; contradictione eius, qui ontracicẽ do actum impedire poteſt, inducit tacitũ conſenſumpi iudicatiuũ: vt in.d.l.ſideiuſſoꝛ..pater.⁊·d.ſepe. Sed in pꝛopoſito caſu contradictio domini impediuiſſet pꝛoctſ⸗ ſum cum falſo pꝛocuratoꝛe, vt eſt per ſe notum:igiturac 44 ¶ Deciditur ⁊ ſecundo pꝛincipaliter er dicta theoii ca queſtio, quam ponunt domini mei in deciſionibus to rum deci. cccxcii.ſcʒ, quid ſi vnus ex pluribus babetibus cauſam cõem, illis intelligentibus, ⁊ non contradicttibus cõſtituat ad cauſam pꝛocuratoꝛẽ nomine omninᷣ:anis no mine eoꝛundẽ cauſam poſſit pſequi.Et veritas eſt, ꝗſt ßm eos:qꝛ ex quo cõtradictio illoꝛũ intelligẽtiã potuſſt conſtitutionẽ pꝛocuratoꝛis eoꝛũ nomine factã impeditt igit eoꝛundẽ taciturnitas conſenſum inducit per d.ſpa 4 5ter.⁊d.. ſepe. ¶ Secidit ꝛ tertio verũ eſſe id,q ſngu⸗ lariter determinat Inn. de locac noſtra q ſeqmit Arch de conſe. diſt.iij.c.j.ĩ Fede.de Sen.in conſil ſuis in conſl xvij.⁊ Jo. And.in. c.ñ. de app.lib. vj in nonellaxxolcnsꝛg qᷓᷓuis epiſcopus cũcapitulo ſuper iuriſditione ſua facere oſſit conſtituttonẽ, tamen ſolus nõpoteſt:niſi hi, quom intereſt, conſentiant vel ſaltim ſint pꝛeſentes, noͤcontra⸗ dicentes.arg.c.ſi.de maio.⁊ obed.c.vlti.de his que fiunt a maio.par. cap. Scientia ergo cũ patientia eius/qui eir⸗ dicendo potuiſſet conſtitutionis actum impecire, indi cit eius validitatẽ ratione reſultantis taciti cöſenſiea dF pater.⁊.d.. ſepe. quod eſt ſingulariter notancl 4 6 ctam tamen theoꝛicam ſingulariter limita, niſi ſciens patiens ad taciturnitatẽ inducatur ratione vitandi 4 dali, quod ex cõtradictione inſurgeret: quoniam tum p tientia illa tacitum conſenſum pꝛeindicatiuum non nam cit. caſus eſt notabilis. de preſeriptio cw mia C 5 na t contractus, cuins trare poſſeſſionem ſuam, ſi pꝛecedit contr ratione lbeaneima eanudhl e nixgiatrden ueraßsüiin 2 erurtaxnd 5 ualui ſteiuliminn fenavdyünemoyls Crnüwwatrinung Wonpoſltpignwegtioneminn arbieileſeſabſribensftn wicnauttietoncbic: pfer ſübſrytonetekimogialſti dr minceriterispvallg futtconratnsanthon tmen jucicnrqfübſcririotekisine tüümnrneeifia om;⸗ twnilleg mn dllſcrans disgr wöit nuduckpeſunpnn danedeſcgr. 3 nedeſenrnacnn deeanft ohſ 35 dane kct nitash aigancieinhe’,d tode contractlbas 1 5 dain qulbus quuſeena pꝛocedit argumentumgi Sed Gaſambabed(dühn multitudinem negorinng dminopreinciexreſertann niemagiſrumautma puins deinſtialſachen. oftto, quamuisexihdhe agitato, pꝛopter dibimmin. ncommodum ſichteünen patientia inducattactmn (Quinto videtur ais pꝛotinuscontraciiitie- 5(Sexto adidem then dſc; contradictioneeiusg re poteſt, induct tactit nd.fideinſſor pater al ontradictio dominiinpit⸗ nocuratoꝛe yt eſtperſeſur r ſecundo peincpaltrc ponunt dominimeinndm jſcz quid ſivnusexpliiu is mtelligentibues nohln. ſanpꝛocuratorionitin uſampoſſt pſegnitas ecötradicio lon iti ocuratoꝛs ecru onit i turnitas conſenſum ihen 4 la 1 Deciditfaterioſmn 3 4 1 — h. e4d Gdſchi Acontractusinduetnait, Solurto matrimonio. teſtatem, ſeu pꝛelationenuvta. ij.. iij. S.de noxal. C Fallit ratione aſtringebatur ad illam ipſi intranti tradendam, ꝛeſumitur tacite conſe entire, allegando. liij. C. de acquirẽ. poſſ. Adde, qò ulud idem voluit glo. in.l. quedã mulier. 5. de rei vend.(Item inquantum ipſe vult quod pꝛeſtans 43 † ſcienter patientiam intranti poſſeſſionem rei ſue, non pꝛecedente contractucuins vigoꝛe ipſe foꝛet aſtrictus ad illam tradendam, cenſetur tacite conſentire, ſi tractat᷑ de aruo pꝛeiudicio ſuo:vt.l.quam Tuberonis.§. cum qui- dam. 5. de pecu.l. qui bona.. ſi quis iuſta.j. de damn. infec. L.Kabeo.j. de aqua pluuia. arcen.. ſipꝛius. 5. de moꝛt. infe ren. Secus ſide magno:vt not.in.d.l.ij.C. de acqui.poſſ. 1 patet in.l.pe.j.defur. C Adde ꝙ etiam pꝛimum membꝛũ optime pꝛobatur. 3. de pec.l.non ſolum. C Secundumin d.l. quam Tuberonis.§. alia. iuncto.d ſ unt qui. ¶ Item 49 inquantum concludit, ꝙ quis r ſe ſubſcribit actui, vt te⸗ ſtismon cenſetur illi tacite conſentire in ſui pꝛeiudicium: vt in.d.l. Caius.de pign.actio.⁊.d.l. Titia. Aucia.ſecus ſiſe ſubſcribit aliter: quoniam tunc, cum ſe ſubſcribit,con⸗ ſentire intelligitur, ſecus ſiignoꝛat: vt pꝛimũ patet in. d. l. ſideiuſſoꝛ H.pater Seij.⁊ in l. Sticho.. ſeruus.j.de ſtatu⸗ libe. ⁊ in. c. innotuit. de elect.⁊ xij.q.ii. c.ſine exceptione. ⁊.c. cum redemptoꝛ. ¶ Secundum pꝛobatur in!l. fin. C.plus vale. quod agit᷑. Adde quod de hac ſubſcriptione, an ex ea inducatur tacitus ſubſcribentis conſenſus, babentur apud Canoniſt.due notabi.gl:vna in.c. ex literis. de traſ⸗ actio.alia in.c.ſi quis pꝛeſbyteroꝛum.de reb.eccle.nõ alie. Ext licet qno ad ſecundum membꝛum Bar. bene loqua tur, tamẽ quo ad pꝛimum opus eſt diſtinctione tali, ſc ꝙ aut ſe ſubſcribens,vt teſtis:ignoꝛat id, cui ſe ſubſcribit vel circa idem errat, ⁊ tunc non mtelligitur pꝛeſtare conſen⸗ ſumvt in.d.l.fi. C.plus vale.qð agitur.C.de donatio.l.nec ignoꝛans.C.de iuriſd.omn.iudill.ſiper erroꝛẽ. ⁊l. ſed hoc ita. cum ſimi. ſ.de aqua pluuia.arcen. Et idẽ eſt,ſi ſciat, ſed ex ſui contradictione actum cui ſe ſubſcribit impedire nõ poſſit:vt in.dI. Caius. ⁊.0·S. licẽtia. Aut teſtis ſcribẽs, ſcit quid eſt id, cui ſe ſubſcribit, ⁊ tunc ſi contradicendo poteſt actum impedire, ſubſcriptio conſenſum inducit ⁊ pꝛeindi catiuum:vt in.d..pater. Et hoc vbi tractatur, an ex ſub- ſcriptione ſubſcribenti pꝛeiudicetur reſpectu iuris, quod habet de pꝛeſenti. Dum autem queritur, an ſibi pꝛeiudi⸗ cetur reſpectu iuris, qð poſtea habet in futurũ:puta ſiꝗs poſt pignoꝛationem rei‚ in qua ſubſcripſit ſevt teſtis: illã eandem emat, an in hoc ſibi pꝛeiudicet, vt volens allegare non poſſit pignoꝛationem inualidam: debes dicere, quod aut hic ille ſe ſubſcribens fuit mediatoꝛ illius contractus pignoꝛatitij,⁊ tunc hic: ꝙfuerit authoꝛ contractus cum fubſcriptione teſtimoniali ſibi pꝛeiudicat.hic eſt caſusſm lec. Inn. in. c. ex literis.pꝛeallega. Aut ſe ſubſcribens non fuit contractus authoꝛ⁊ tunc reſpectu talis iuris nõ pꝛe⸗ iudicat:q ſubſcriptio teſtis intelligit᷑ referriſ olum ad ea, que concernunt allegationem facti, non autem iuris. Id 50 boc.iij.qꝗ ix.teſtes. ¶ Item inquantum t concludit, ꝙ ſi⸗ gillans ſcienter intelligitur pꝛeſtare conſe enſum ei,qð con tinetur in ſcriptura ſigillata, per. d. lij. C. de reb. alien. non alien. ⁊d..pater. Adde, ꝙ de materia ſigilli plene tradit Inn. in. c..⁊cij. de fide inſtr.plenius omnibus Specin tit. de pꝛoba.videndnm.ver. x. vſq; ad. xix. Ettradunt Le⸗ giſte.a:de pꝛocu.ſi pꝛocuratoꝛem abſentẽ.⁊.de iniuſt.te⸗ ſtam̃.l.ſi bine tabule.⁊ hec ſufficiant pꝛo additionibus ad Bart. ¶ Ceterũ vt materia plenius habeat᷑ in is, que in pꝛemiſſis additionibus non ſunt tacta, refero pleriſq;ad⸗ ditis verba do. Bal.in. d.l.ſi ſine.⁊ quidem foꝛmo queſtio⸗ 51 nes quatuo. ¶ Pꝛimo. an mea taciturnitas habeatur pꝛo conſenſu quoſad alterius delinquentis excuſationẽ:? ⁊ in hoc dic regulariter, ꝙ non:vt eſt tex.in. d. l.pe. de fur. fal lit niſi aliud ſuadeat ratio coniunctionis ſeu ſanguinis: quoniã illa ex parte tacentis inducit tacitũ conſenſum:vt d.ſi ſeruus cõis. Ex parte vero illius, qui rem meã acci⸗ pit, inducit pꝛeſumptionẽ ceſſantis doli:vt in.l.ij. C. adleg. Coꝛne. de ſicar. vna cum gl. Ad idem j.de fur l. inter oẽs. S.ratione.⁊ inſti.de obli.que ex delic. placuit. ¶ Secun⸗ 52da, an mea † taciturnitas habeatur pꝛo conſenſu quo ad me obligandũ,⁊ in hoc dic regulariter, ꝙ nõ: vt.dj. filiuſ⸗ famil..inuitus.¶ Fallit pꝛimo fauoꝛe reipublice:vt in.l. ijqj. ad municip.l.honoꝛes.ſi.j.de · decur.l.j.C. de infa.li.x. ¶ Fallit ſecundo fauoꝛe pupilli:vt.j.de fideiuſſ.tut.l.cum oſtendimus..ſi. ¶ Fᷓallit tertio pꝛopter dominicam po- quarto pꝛopter pꝛecedentis actus continuationem: vt.l. item queritur., qui impleto. S. loc. C. eo. tit. l.legẽ. Fᷓal⸗ lit quinto, ſi cum ipſa taciturnitate concurrat actus alicu⸗ ius facti poſitiuus:vt.l.quidam eꝑ parte.S. de cuict.l.ſi fi⸗ liuſramil. abſente. 5. ad Maced. de pꝛocu. cle.i.qui matri. accu.poſſ.E ſt enim inſuper de ſpon.c.ad id. ¶ Tertia, an 53 taciturnitas t mea habeatur pꝛo conſenſu, quo ad mei in ris diminutionem, ſcu actionis mibi competentis, vel al⸗ terius iuris ſublationem: Et dic regulariter, ꝙ non:vt in Linuitum. 3. de ſerui. vꝛb. pꝛedll. ſicut.. non videt᷑. S. quib. mod pig. vel hypo. ſolll. in eo.. pe.. de ritu nupt. ¶ Fal⸗ lit pꝛimo fauoꝛe libertatis.C. de remiſ.pig.l.j. ¶ F allit ſe⸗ cundo in alienatione, quam facit 6ſ cus. Et hoc eius fauo⸗ re.C. co.tit..ſi hypothecas. ¶ Fallit tertio in alienatione pignoꝛis:quã facit vnus ex creditoꝛibus cum ſolennitate pꝛoclamatũ: quoniã alijs creditoꝛibꝰ per pꝛoclama voca- tis ⁊tacentibus, taciturnitas pꝛeiudicat. C. eo. titu.l. ſi eo tẽpoꝛe. ¶ Fᷓallit quarto, niſi tacens ſtudioſe, ſeu doloſe ta ceat, poc eſt, ad decipiendũ illum: qui ſuper re ſua contra⸗ bit. C. de Latlib.tol.aut᷑.ad hoc.C.ſi res alieꝓig.l.ij.C. de diſtr. pig.l. mulier.⁊.dl.ſi ſine. ¶ Fallit quinto ratione ſan guinis ſeu coniunctionis:vt.d.ſi ſeruus cõis. ¶ Fallit vl timo, ſi patioꝛ alium eſſe in alio iudicio, cuius pꝛimo loco mihi competit executio: vt.d.l.ſepe.z⁊.d..quãuis.eo.titu. 54 CQuarta queſtio, an taciturnitas inducat conſenſum quo ad factũ alterius non reuocandũ, qðò impediret con⸗ tradictioꝛ⁊ in hoc dic ꝙ ſic:vt.d.l.ſi quis iuſta.⁊d. l. a⸗ beo.⁊ aut.qui aliter.ver.aut clam.licet non inducat cõſen⸗ fum, quominus tacens poſſit petere ſibi reſarciri damnũ, qð ex facto in ſuo, vel iuxta ſuum ſibi infertur: vt.l. Sabi⸗ 55 nus. 5. commu. diui. ¶ rEt ad id qð dixit taciturnitatem non inducere regulariter conſenſum, quo ad alterius de⸗ linquẽtis excuſationem. ¶ Adde.l.qui vas..vetare.j.de 56 fur. An f autem is a quo queruntur duo, reſpondens in vno, ⁊ tacens in alio, videatur in eo ſuper quo tacet re- ſpon dere affirmatiue, vel negatiue: dic regulariter, ꝙ in co, in quo tacet videtur reſpondiſſe ſe cõtrarie ad reſpon ſionem pꝛecedentem expꝛeſſam:vt.d.c.nõne.de pꝛeſump. ⁊ in. c.poſtulaſti.in gl.de reſcript.⁊ in.l.⁊ ſi ſine.. ſed quod Papinianus.5.de minoꝛib. Fallit, niſi ea ratio, que dedit reſponſionem vni ex queſſtis, concludat etiam in alio, cu⸗ ius reſponſio fuit tacita:quoniam tunc identitas ratio⸗ nis inducit identitatem reſponſionis.Hec eſt gl.oꝛdi.in.l. ſi res.C.ad exhib.⁊ in l.conſilio.ſuper verbo, rex.j. de cur. furio.⁊ alias in hoc paſſu notaui text. cum gloſ.in.l.eius qui in pꝛouinciam.5.ſi cert.ꝓeta.Cetera dic, vt per docto. in locis pꝛeallega.⁊ in.l.qui tacet.j.de regul.iuris. Et per Joan. And. in dicta regula, qui tacet. in mercu. Item 57 ad id, quod ſupꝛa dixi de patre exercente in filiũ actum ſtipulatiuum. Adde, quod vbi pater ſtipulatur ſibi, aut filio, cenſetur filius adiectus ad ſolutionem, non autem ad obligationem.⁊ conſequenter non habet ſtipulatio illa vim donationis, cum ſolutum ab eo repeti poſſit actione mãdati:vt a quocunq; alio adiecto. Ita regulariter pꝛo⸗ batur in dicta.l.eum qui ita.O.qui ſibi.ꝛ.l. Stichũ.. que/ ſitum.j. de ſolutionibus. ¶ Fallit duobus caſibus. Pꝛi⸗ mus, ſi pater ſtipuletur ſibi ſolui, aut filio poſt moꝛtẽ ſuã: quoniam tunc cenſetur ille adiectus eſſe ad electionem: vt eſt caſus.S. de pactis dot.l.pater cum filie. Secundus ſi ſtipuletur dotem ſibi, aut filie reddi: quare etiam tunc non ſolum ad ſolutionem, ſed etiam ad obligationem ad⸗ iecta intelligitur filia.j.de legatis.iij.l.vxoꝛem..teſtamen to.iuncta gloſ.in verbo, recuperauerat. Et hoc inducit duplex ratio. Pꝛima ius conſolidationis, qð in dote ha⸗ bere poteſt filia: vt.l.ſi ſocer.⁊.. inſulam.j. eo. Secũda ne⸗ ceſſitas dotandi, que patri ineſt: vt. l. qui liberos. de ritu nuptiarum.cum ſimilib.ad hocj. eo.l. Caius. ¶ Item in⸗ 53 quantum ſupꝛa dixi,an inter cõiuges donatio pꝛeſuma tur, vel repetẽdi animus. Mdde quod habetur in. l. quod 59 in vxoꝛem.C.de nego.geſt. ¶ Item adde, an pꝛeſumat᷑ donatio inter vitricum ⁊ pꝛiuignum:qð plene not.C.eod. 60 tit.l.ſi patrono. C Item, an pꝛeſumatur † donatio inter amicum paternum ⁊ eius filium: vide qð habet᷑. 5. de neg. geſt.j.ſi is, qui amicitia paterna. Et adde generaliter, qð concurſus amicitie cum modicitate pecunie, facit pꝛeſu⸗ mi donationem:yt dicit gloſ.oꝛci..ſi cert. pet l.cum quid. 62 1 G V 61 Item inquantum ſupꝛa tenui, quod conſentiens † ven V ditioni quam venditoꝛfacit de re cõſentientis.xt pꝛopꝛia V venditoꝛis:intelligitur ex conſenſu ſibi pꝛeiudicare, ctiã in repetitione pꝛecij.Et pꝛo illo facit, oð dicimus, quod quemadmodum habens ratam reiſue vẽditionem, ea te Paat Weh perempta, vel pꝛeſcripta, ex earatibabitione ſibi pꝛeincii cat:vt not. ã.ſi cer. pet..ſi cuin ſeruũ..de neg. geſt.l.fi.⁊ in d.l. mater. Ita ⁊ videtur pariter debere pꝛeiudicare con⸗ S⁊ ſenſum ab initio pꝛeſtitum. ¶ Item inquantum t ſü upꝛa 1 concluſi poſt Bar. ꝙ authoꝛitatis interpolitio neceſlan ia V ad actus ſolenniationem, nonintelligitur reſultare exta citurnitate iuncta cum ſcieutia. dde, quod boc eſt verũ, niſi is, qui habet authoꝛitatem interponere, non ſolum pꝛeſens actui exiſtat, ſed etiam conſulat illum ſieri debe⸗ re:quoniam tunc eius pꝛeſe entia vna cum conſilij pꝛeſta⸗ G tione, inducit authoꝛitatis interpoſitionẽ. Iſte eſt caſus ſing. ſᷣi notabilioꝛem intellectum. de arbitr. c. dilecti. Ibi enim conſlium ⁊pꝛeſentia epiſcopi,cuius authoꝛitas ne⸗ cefraria erat ad validitatem compꝛomiſſi ſeu arbitrij in⸗ teruenientis ſuper re eccleſie: vt patet in eo.titu.c.perue/ nit. ⁊.. cum tempus. cum ibi plene not. vim interpoſite au thoꝛitatis habet.Et ideo papa ibi compꝛomiſſum ⁊arbi V trinm validum decreuit.ſt hoc ſumme not.quia eſt ma⸗ gna declaratio ad gl.d.Liij.de autho. tuto.⁊ Legiſtis in⸗ 6z cognita. C Item inquantum ſupꝛa t concluſi conſenſum tertij requiſitum ad actus ſolenniationem, intelligi re- fultare ex illius ſcientia cum patientia. Adde quod de illo videtur tex.3. eo.l.ij.in..ſi. ¶ Item inquãtum ſupꝛa V 64 retuli not. Jo. And. volentis extaciturnitate, quã pꝛe- ſtat is qui eligitur arbiter:dum in ſe cõpꝛomittitur, non reſult are acceptationem compꝛomiſſi. Mdde, quod de il⸗ lo videtur caſus in.l.ſi de meis..recepiſſe.in fi.ð.de arbi. de dum dicit, recepiſſe autem arbitrum is videtur, qui indi⸗ cis partes ſuſcepit, ſinemq; ſe ſua ſententia controuerſijs pollicetur impoſiturum. ¶ Item inquantum ſupꝛa dixi Sõ ſcientiam cum taciturnitate regulariter non pꝛeindica⸗ re alteri in ſui iuris diminutionem ſeu ſublationem,: de⸗ di aliquas fallẽtias. Adde illis duas vel tres. ¶ Pꝛima nod illud etiam fallit fauoꝛe religionis. C. de epiſ.⁊ cleri. aut.ſi ſeruus ſcienter.que canoniʒata ita eſt.liiij.diſtinc.ſi V ſeruus. Secunda, quod illud fallit ſicontrabens non V contr adicit pꝛoteſtationi aduerſus eum facte, ad canſan⸗ dam ſui iuris ſublationem a contrahente ſecum: qꝛ tunc intelligitur illi aſſentire.S.qui ſatiſda. cog.l.ſi ideiuſſoꝛ.in V pꝛin. vbi de hoc eſt gl. que reputatur ſingularis.Similis eſt in.fi.⸗. item ſi pꝛedixerit.a. naute caupo.ſtabul.⁊ facit V ð. loca.l.cum in plures.;.locatoꝛ hoꝛrei. ¶ Item inquan⸗ S6tum ſupꝛa dixi, ꝙ † non contradicens in actu, qui coꝛam V ſe geritur, quem eius contradictio impediuiſſet, videtur tacite pꝛeſtare conſenſum pꝛeiudicatinum:vt.d..pater.⁊ b H.l.ſepe. Adde, quod ex illo eſt arg. ad. qꝗ. ſcʒ an vidẽs per tertium rem aliquam reponi in domo ſua, an hoc patiẽs videatur repoſitioni conſentire, adeo: vt intelligatur eius cuſtodiun pꝛomittere:⁊ videtur quod ſic per regulã pꝛe⸗ dictam, ſed contra determinat Cy. quem communiter in e hoc ſequitur in.dl.inuitus.C.de pꝛocu.per tex.in.l.ſi ego. g. dotis.verſ.ſin.ibi, dum dicit,⁊ cuſtodia ſi marito cõmit⸗ titur ꝛc..de iure dot.⁊ idẽ per illum firmat Joã. Ancd.in V addi. Spec.in rub.de depo.⁊ Bal in aut.habita.C.ne fil. pꝛo pat. ver fi. ¶ Et hoc verũ, niſi ratio cõiunctionis ſeu ſanguinis inducat t acitã conſenſum:vt.d.l.ſi ſeruus cõis. Et pꝛo hoc induco:q eſt ſpeciale in nauta, caupone ſta⸗ bulario, in eoꝛum odium:yt eo ipſo, quo patiũtur immit⸗ ti res in naue, hoſpitio, ſen caupona: videant᷑ pꝛomittere 8 illas ſaluas foꝛe, earumq; cuſtodiã habere:vt eſt caſus in 1 j.. recepit. qui ats eſt ſub.l.parui. S. nau. caup. ſtabu. Er⸗ go in alijs in contrariũ eſt ins cõmune:yt in iuribus vul⸗ garibus.⁊ hec dicta ſufficiant de iſta notabili lege. Summarium.. ₰—3 7. 18 Judicium in actione de dote per patrem inſtitutum vt vale ,duo ſunt neceſſaria:vt ibi. VWohan⸗. j it i 2 HPꝛobanda quando ſunt duo coniunctim, qui deſicit in vno, in telligitur in toto deficere.⁊ vide nu.16. 15. 1.17. 3 Conditio melioꝛ in caſu dubio, q́; in certo, eſſe nõ debet. 1 7 Ludo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ part. Exceptio pꝛeiudicialis ad cauſam on 4 cuius intereſt, donec diſcutiat unan 3 taper tertium rioꝛa.⁊ Li nu. 2z0. Pꝛoceſſum adylte Judex ſecularis quando dec- atrimonials 5 8— cognoſcere poliite cauſa matrimonia inciden, 6 Cauſa decimarum, an aliquoc inctnal incidenter rter densee en dint pinchaltr zu 6 Cauſa vſurarum, an poſſit quoquomodo ſ ter. ſiue incidenter coꝛam ſeculari trac 4 3 Judex ſecularis quod poſſit com emrin iuramenti. tem ⁊ ad illius remiſſionem facie 10 Judex ſecularis, quod manifeſte oantzu 9 uCompꝛomiſſum, an poſſit fieri inlaicum dehun 3 ifülie decimarum? auſis mati 13 Lonſtitutio quamuis generalis, ꝙ nunq́; inteliigs includere caſum, ſuper quo diſponens nen en Pn Tüder Piſponae⸗ otuiſtt ſe⸗ 14 Cauſa vſuraria, an poſſit compꝛomitti, ⁊ 4 ealatum teneat: 2 Pronntti;tandun ſpe 18 Delictum, ſi deducatur cum certa qualitate cte, vel cum fanguinis effuſione, ⁊ qualitas licet delictum ſit, an ſequatur abſolutoꝛia? 19 De ſubſtantia pꝛobationis que ſint: 21 Judicis officium poteſt imploꝛari, vt declaretur qlianę eſſe inſua poteſtate,⁊ ibi pon t etiam alium modun 5 22 Patria poteſtas, quod dicitur pꝛobata eoipoyyub tur legitunitas filij. cepaobe d Pꝛincipaii pellere laicum ad odſer puta de no⸗ nonpꝛobetur, Itia diuoꝛtium.(e⸗ adta per tertiam perſonam cuius interh Iſtat: venit examinandain indicio::habetim A 6 — pedire pꝛoceſſum.h.d.ſᷣm vnum intellectum glgadſidi bium eſt, an filia ſit in poteſtate patris, patri actiodedit denegaturqꝛſi conſtaret eam non eſſe in poteſtate dene garetur, niſi filia conſentiret. hoc dicit. CNo pnmocye 1 ad † fundandum iudicium actionis pꝛodoteper patren inſtitutum neceſſaria eſt pꝛobatio duoꝛumſcʒ filiiin pe tris poteſtate foꝛe, atq; ipſi agenti conſenſum accomno- dare:quoniam ſi ſui iuris ſit, per emancipationem velai- ter dotis actio in eam ſolã cõſolidatur. patremq; derelim⸗ quit.ſ. eod.I.in inſulam. Et.l.ſi ſocer. in pꝛinc.C(de reirxo. actio.l. vnica..videamus. a.§.⁊ hoc. C. de rei yroactione. 2 ¶Mo.ſecundo ꝙ quando duo ſunt coniunctimpꝛoban da, deficiens in vno intelligitur deficere iu toto.Ethecde iſta.l. allego gl. in.l.iij. in.. hoc autem.j.de itin actuch pi ⁊ plene not.in.c.ij.⁊ in.c.inter ceteras.⁊.c.olim. de reſcrt. ⁊ãj. dic am plenius. ¶ Mot.tertio, ⁊ ita etiã allegaturq non debet eſſe melioꝛis conditionis quis in caſu dubijc in caſu certi. Ad idem.j.de libera. cauſa.l. oꝛdinata adfn. S.de inoffic.teſta.l.qui de inofficioſo. ¶ MNot.xltimo qncd 4 exceptio t pꝛeindicialis ad cauſam oppoſita per tertiů cuius intereſt, donec diſcutitur, impedit eius cauſepꝛo- ceſſum. Et ad hoc quotidie ⁊ notabiliter allegatur iſtal 5 declarabo. In text. ibi, in rpoteſtate dicit zet dicl gl. pꝛobari co ipſo, ꝙ pꝛobatur legitima filia, ſic ex legi timo matrimonio deſcendiſſe:vnde ex text. arguitinncia hac ſuppletione iudicem ſecularem de cauſa matrimo- niali incidenter poſſe cognoſcere, licet illa pꝛincipaitti cognoſcatur ad foꝛum eccleſiaſticum pertinere de exceſ pꝛela. c. accedentibus. de conſanguinitate ⁊ affinitacapꝭ in ſin. qui filij ſint legitimi.c. cauſam. Quod an ſit verum⸗ Bart. in. omni nouatione. C. de ſacroſanctis ccclecclin de iuriſditione omnium iudicum.: l. quoties. Cde iudi diſtinguit, quod aut circa ipſum matrimonium eſi qus- ſtio facti:puta:quia dicuntur ſpõſalia facta per ve bade pꝛeſenti. Quod verum eſſe negatur, ⁊tali caſu dicendum iudicem ſecularem incidenter de buiuſmodiqpoſſ co⸗ gnoſcere. actia enim queſtio in cognitione indicisi S lariter eſt:cum id non ſit quid ſpiritualeij. ad Lupl calumniatoꝛibus.Zlut eſt queſtio iuris, puta: quia uid tatur, an inter perſonas illas obſtante aliquo impen mento potuerit conſiſtere matrimonium quoc Vüe en tractum eſſe dicitur, ⁊ tunc ſecularis iudex buiuſino 1 4 gnitionem non bhabet, et ita loquunturiura reilbenn ¶ Sed certe hec deciſio non eſt vera, lictt a 6 egitts V ainuratmegtſtui Ganiſeäed d,fü niſioCulse orkrlan ,6„) tracſoh rrencund lbrc utumumen rhäüdsal uairjaßrwusnnd Ssdigupotäänet Huuiewe dcnefdde moldeadkcwnindid nananloweitnreanimi w narfiecanädſoruſe ounmas ticrctiur ogſirepoſtdecs quſi aroekgatonemcadernong luswtwiinccaſtoenni rpncrem Etdeintdnig Klüngulrisin cumpppona ci erbisſecuncacheton tepirtualsekkytinefnde vicpalterelineidckergra darreitamrepeno ratioha dopero fedede Senisin ii icetrgodſgeſiofttnonn poſſtigacaucoumſerulrn defrnttusdeeimarmnprten eſencedrdnuſnod gr detpſaftwewumcomnocta unbeartnancineinepefra fäsltscrgognilprtale rurtornſ(adtoennn mimumſni kemfruet n naniſüchendeche agaſäemdähaten goſderederne Frnsileſen nehntunsſaſnätts cnan,unkercoan deelſtofartipr ae tasſältzs rnplk h Whi Spe dimatn— dun M us renniggi 3 lonem eie ns, faei un z da re inanpoſttRaniniäeud umarum ch. namuis energ 8 nere: . 3, an poſſi 3 nultmm educatur V zunßofuiiht panſu Kſün Robationis queſit npot inplorri R usaadinantmmind a dieturgadan tia diyoriin perteranpefdnnn tventeramnantznd um bd. ßm vnuminteletnn aſtinpoteſtateprtisga ſiconſtaret eam noneſtune aconſentrret hodittn m iudicium actionisyoat, eſſaria eſtpꝛobatiodori- dde, atop ipſiagenti onti iſctinrisſit per enanin neam ſoläcöſolicatrge nſulam Et lſiſocerimn videgmus H hoe(dn rꝙᷓ quando duoſint eni vno intelligitur efterein nLiij in g.hocautemſolt ij incinter ceteraszcli us(Fot tertooief nelions conditionis qlint didemi de liberacalſili agnide inoffeind it acialis ad cauſan qytii vonecdiſcutit inpetin⸗ oc quotidie: nwtihltri⸗ Intertibiin tpotttne Jd odrobterleſtin niodeſenälſemteame e incicem ſccalafen d poſſe cognoſcelt/ kig fforuneccleſäſtammn tibas oeconengmun ntlegitimiccalls duh noaurinecein. omnium iu ir nig 1 jbuuen atrzbüdl e de 6 Legiſtis communiter recipiatur: quia contra caſum ex⸗ eſſum in.c.ſi iude laicus.de ſenten. excommunilibꝛ.vi. bi enim dicitur, quod ſipoſt capturam perſone factam iudice ſeculari incidat queſtio eccleſiaſtica ſpiritualis, puta:quia opponatur captum foꝛe clericum, ⁊ de hoc du⸗ bitetur:huiuſmodi queſtio ſubijci debebit examini eccle⸗ ſiaſtici iudicis.Ecce ergo, ꝙ ibi queſtio ſpiritualis bhabe⸗ bat ſolum dubitationem facti: quia dubitabatur ſolum⸗ modo, an is clericum ſe dicens oꝛdinatus eſſet, vel non: et t amen negatur eo caſu iuriſditionem penes ſecularẽ exi⸗ ſtere:vnde ex hoc dicitur concluſio pꝛima, ſc, ꝙ quamuis cauſa eiuſdein foꝛi, ſc; ſecularis incidens coꝛam iudice ſe⸗ culari per eum tractari poſſit: quamuis pꝛincipaliter de ea iuriſditionem non habentem:vt in.d.l. quoties. C. de iu dic.⁊.l.. C. de oꝛdi. iudil.iiij.5. ſi dicatur. 6. finium regunll. pe. 3. de calumn.l. interdum§. qui furem.j. de furt.ll. ſole⸗ mus latrunculatoꝛ. cum ibi nota.3.de iudicijs. Lamen queſtio ſpiritualis ſiue vertatur circa dubitationem iu⸗ ris ratione incidentie, nõ poteſt tractari coꝛam iudice ſe⸗ culari, ſed eius ad eccleſiaſticum iudicem eſt facienda re/ miſſio. Caſus eſt in.d. c.ſi iudex laicus.⁊ habetur. j.c. tuã. de oꝛdi.cogni. ¶ Poteſt ⁊ ſecunda concluſio dari, ſcʒ cau ſam foꝛi ſecularis ratione incidentie poſſe coꝛam iudice eccleſiaſtico teneri:vt eſt caſus de donat᷑.inter virum.in.c. dependentia.tenendo opi.illam, quod cauſa dotis pꝛinci/ paliter ad foꝛum ſeculare pertineatlicet in veritate etiam pꝛincipaliter pertinere poſſit ad foꝛum eccleſiaſticum: vt eſt caſus recte conſyderanti, de pigno. c. ęx literis. de do⸗ natio.inter virum.c.per veſtras.de foꝛo compet.c.ex par⸗ te. Ruius autem ſecunde cõcluſionis eſt ratio:quia cauſa eccleſiaſtica ſeu ſpiritualis pꝛincipaliter mota, tanqᷓ; ma- gis digna, potẽtioꝛ eſt ad ſe trabere cauſam tempoꝛalem minus dignam, qᷓ; econuerſo.de conſe.eccle. vel altar.in.c. vno. lib. vj. eo.tit. c.cum in dubio. in antiquis. S. de ſtatu ho minum.l. queritur. cum ſimi. ¶ Datur ⁊ pꝛo complemen to materie concluſio tertia, ſcõ arbitrium, ſeu delegatum, quoꝛum magis ſtricta eſt iuriſditio, qᷓ; oꝛdinarij incidẽter cognoſcere poſſe de ea queſtione, que in compꝛomiſſum, aut delegationem cadere non poteſt pꝛincipaliter: vt eſt caſus notabi.in. c. cauſa.de in integr.reſtitu.in.l. fin. C. vbi ⁊apud quem.Et de iure ciuili quo ad arbitrium habetur gl.ſingularis in.l.cum pꝛoponas.S. de reb. cred. ¶ Deci⸗ ditur ex † bis ſecunda queſtio, nunquid cauſa decimarũ, que ſpiritualis eſt:vt in.c.fin. de rer.permut.aliquo modo pꝛincipaliter vel incidẽter tractari poſſit coꝛam iudice ſe⸗ culari:⁊ iſtam reperio rationabiliter motam ſolummo- do per.d. Fede.de Senis in ſuis conſil. conſil. ccxl.⁊ quidẽ videtur, quod ſi queſtio ſit non ipſius iuris decimarũ: qð poſſit ipſa cauſa coꝛam ſeculari tractari, maxime, ſi agat de fructibus decimarnm pꝛeteritis:qꝛ tunc non ſpiritua⸗ lis eſſe videtur huiuſmodi queſtio. Quod pꝛobatur:quia poteſt ipſa fructuum commoditas ex decimis obuenien⸗ tium locaria vendi:vt in.c.veſtra.de loca.ꝛ in.c.fi.ne pꝛela. vices ſuas.Ergo quid ſpirituale hoc non eſt:quoniã tunc in locationem ſeu venditionem non caderet.de ſimonia.c. querelam.cum ſimi. ¶ Item fructus pꝛeteriti decimarũ poſſunt in compoſitionem deduei, ⁊ pꝛo eis quid tempo⸗ rale aſſignari per laicum debentem clerico:vt not.glo.oꝛ⸗ di.qin.c.vt ſuper.in gloj.de reb. eccle. non alie. Hoc autem foꝛet impoſſibile/ñ fructus illi eſſent quid ſi pirituale: quo⸗ niam rei ſpiritualis ad tempoꝛalem non cadit permuta⸗ tio:vt in.d. c.ſi.de rer.permu.cum ſimi.Sinautem queſtio ſit ipſius iuris decinarum tunc abſq; dubio nullo modo videtur hanc poſſe coꝛam ſeculari iudice tractari: qꝛ ſpiri tualis eſt:vt in.d.c.fi. eccleſiaſticas autem cauſas, ⁊ maxi⸗ me ſpirituales, ſeu ſpiritualibus annexas, pꝛout eſt cauſa iuris patronatus:vt in.c.de iure patro.laici tractare non poſſunt.de iudi.c.decernimus.⁊.c.quãto. ¶ Pꝛo verita⸗ te autem videtur dicendum, ꝙ aut agitatur queſtio iuris decimandi:qꝛ cum petitur alaico decima, negat laicus ꝓ tali re, pꝛo qua illa ab ipſo petitur, eam poſſe exigi, et tunc cum hee ſpiritualis ſit:vt in.d.c.ſi.non videtur neq;ʒ pꝛin⸗ cipaliter, neq; incidenter coꝛam ſpirituali poſſe agitari: vt in. d. c. tuam.z. c. latoꝛ. cum alijs allega. Aut circa deci⸗ mas emergit queſtio facti,puta:qꝛ cum petuntur alaico, dicit ipſe eas ſolutas, vel dilationem ſibi ad ſoluendũ con⸗ ceſtam nondum adueniſſe, ⁊ tunc videtur illam etiã pꝛin⸗ Soluto matrimonio. 36 cipaliter agitari poſſe coꝛã iudice ſeculari. Quod pꝛimo pꝛobatur ex tex.in.c.poſtulaſti.de deci.vbi papa indulget clericis poſſe imploꝛare regiam poteſtatem: vt aſtringat clericos ad decimarum ſolutionem que facti eſt, licet glo. oan. And.in cle.diſpendioſam.de iudic.dicat ibi iudicẽ ecularem nõ fuiſſe aditum ad hoc ſuo iure ex directa ſeu pꝛopꝛia ſua iuriſditione. Sed in ſubſidium per impetra- tione bꝛachij ſecularis, cuius imploꝛatio permiſſa eſt, etiã in qualibet ſpirituali cauſa:vt in.c.j.de offi.oꝛdi. ¶ Scðo poc videt᷑ manifeſtiſſime pꝛobari iſta ratione: q iſte, qui ratione factipꝛetenſi fundat eccleſiam debito decimarũ, dicitur largo modo cõmittere crimen ſacrilegij.dicit tex. xij. qo.ij. gloꝛia epiſcopi.de pecu.cleri.c.fi. Sed fauoꝛe eccle ſie introductum eſt:vt ipſa contra ſacrilegos in eam, etiã largo modo loquendo adire poſſit vtrunq; iudicem:vt in c. cum ſit generale.⁊ in.c.ex tenoꝛe.de foꝛo compe.igit᷑. Et per hoc reſpondetur ad cõcluſionem pꝛimã, quam feci ad d. c. ſi iudex laicus.ſcʒ nõ poſſe indicem ſecularem etiã in⸗ cidenter cognoſcere de cauſa mere ſpirituali, licet illa ſo- lummodoin facto, non iure verſetur, quoniam reſpõdeo, ꝙ hoc fallit iſto caſu ex eo: qæ ex denegatione ſolutionis, que reſultat ex reſponſione facta,incidit denegans in cri⸗ men ſacrilegij,pꝛopter qð eccleſie fauoꝛe trabi poteſt ad foꝛum vtrunq; d. c.cum ſit. ¶ Deciditur ⁊ queſtio tertia, omnibus/ difficilioꝛ,ſcʒ an cauſa vſurarum quoquomo⸗ do pꝛincipaliter vel incidenter poſſit coꝛam ſeculari iudi⸗ ce tractari? In quo Bar. hic,⁊ in. d.l.ij.⁊.d.l.quoties. ⁊ di- cta.l.omni. referendo Pau. de Eleaʒar. in cle.j. de vſu. di⸗ ſtinxit, ꝙ aut queſtio eſt in facto, puta:ꝗqꝛ dicitur cõtractũ ſuum in fraudem vſur arum, qð pars aduerſa negat, vel qꝛ agitur de ipſarum vſurarum iam ſolutarum repetitio⸗ ne, ſeu compenſatione, ⁊ tunc iudicis ſecularis regulari⸗ ter eſt cognitio ex eo:quia hoe nõ eſt quid ſpirituale.Aut queſtio vſurarumeſt in iure, puta: quia confitetur pars contractum ita factum, ſed negat illum incidere in crimẽ vſurarũ, ⁊ de hoc dubitatur, ⁊ tũc eius diſcuſſio pertinet tantummodo ad iudicem eccleſiaſticum:qꝛ cum diſputet᷑ de peccato, igitur de illo decernere ad eccleſie iudicium pertinere nemo ſane mentis ignoꝛat. de iudic.c.nonit.qui nlij ſint legi.c.per venerabilem..rationibus.œt hãc opi. ſequitur Fede.de Sen.in allegato conſi.⁊ Zrchid.xiiij.q. iiij.quid dicam.Et Bal.in aut.⁊ qui iurat. C. de bo.auth. iudi.poſſid.⁊ do.Anto.in.d. c.cum ſit generale.⁊ videtur pꝛimo pꝛobari ex caſu.c.ad noſtram.el.ij.de iureiurã.licet glo.in cle.diſpendioſam.de iudi.in verbo, vſuris. Ad illũ reſpondeat ꝙ ibi per papam fit narratio facti, vt patet: q refert iuramentum partis.Ex ea autem non reſultat deciſio iuris. ¶ Secundo qꝛnon poteſt hec cauſa vſura⸗ rum dici ſpiritualis, vel eccleſiaſtica, niſi ratione pꝛedicta quoniã ipſa res id eſt pecunia ſoluta contra ius.⁊ ita eius materia eſt tempoꝛalis. Ceterum eſt autem, ꝙ pꝛo extoꝛ⸗ ſione rei turpiter acquiſite, etiam vbi datur cõcurſus pec catiꝛdummodo de peccato non diſputetur pꝛincipaliter, vt eſt hoc caſu, cum cauſa vſurarũ incidit ſolummodo in dubitationem facti, adiri poteſt iude ſecularis: vt patet in toto tit.de fur.⁊ vi bono.rap.⁊ in tit.de condi.indebi.cũ ſimil.Alias enim ſi pꝛo extoꝛſione cuiuſcunq; rei in cuius queſtione, vel retentione verſaret᷑ peccatũ: ſolũmodo adi⸗ re poſſit iudex ſecularis poteſtatis. Quod non eſt de in⸗ tẽtione pape:vt in d.c.cauſam.qui filij ſint.⁊ d.c.nouit. vn⸗ de dicit gl.vj.q.ij.in canone.j.⁊ in.c.nos inter.de purg.ca⸗ no.declarando.d.c.nouit.ꝙ quamuis ratione peccati lai⸗ cus quo ad penitentiam ſpiritualiter imponẽdam, ſubſit eccleſiaſtice poteſtati, non tamen per hoctollitur quomi⸗ nus ad impoſitionem pene tempoꝛalis, ſubſit etiam ſecu⸗ lari:vt in.c.res debet.xxiii.q.v. ¶ Secunda eſt opi. Gald. in aut᷑.ad hoc.de lati.liber.tol.⁊ in.d.l.quoties.a.d.l.omni. ⁊hie dicentis cauſam hanc, ſiue eius dubitatio conſtat in facto, ſiue in iure, non poſſe tractari coꝛam iudice ſeculari- qꝛ cum eccleſiaſtica eſt:vt no.gl.in.d. c. ex tenoꝛe.⁊ in.d.c.cũ ſit. in.d.c.j.de offi.oꝛdi.⁊.xi.q.jin ſumma. Igit cognitio⸗ nis illius ſecularis non eſt capax:vt in.d. c decernimus. et d.l.omni nouatione.⁊ hanc opi. videtur ſequi glo.in.d. cle. diſpendioſama latius X ap. in allegationibus ſuis, alle⸗ gatione.lvj. et allegatione. Ixx. allegans vltra pꝛedicta. Pꝛimo glo.in.c. ex literis. de iureiuran. dicentem cauſam hanc foꝛe quaſi ſpiritualem, eo: quia inter illas foꝛi ec⸗ 192 — 21 a Et qꝛ. Adde ꝙboc cõſilium babes in conſil. ſuis.nu. 2 99. in⸗ cip.in pꝛopofi⸗ ta cõſultatione. A. udo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ. par. cleſiaſtici numeratur, vt pꝛoxime allega. gloſ. Secun- do gloſ.in.c.fin. de iudicijs.libꝛo.vj.numerantem hanc in⸗ ter cauſam ſpiritualem, que videtur pꝛobari in dicta cle. diſpẽdioſam.vbi papa hãc inter ſpirituales annumerat. ¶ Tertio cle.vnicam.ceterum.de vſuris.vbi vult papa cenſuram eccleſiaſticam compellendos ad edendos Qo⸗ dices rationum, ex quibus de vſuraria pꝛauitate conſta⸗ re poſſit.Ergo patet illam eccleſiaſtici foꝛi eſſe: cum gla⸗ dius cenſure eccleſiaſtice ad ſecularem nõ pertinere noſ⸗ catur. Sed ipſe idem in ſuis allegationibus, allegatione lv. limitat hoc pꝛocedere: niſi vſura petatur, vt intereſſe: vt eſt quando ſideiuſſoꝛ illam compulſus ſoluere repete/ re poteſt a pꝛincipali debitoꝛe:vt plene not per gloſſiin.c. peruenit. de fideiuſſ.⁊ Legiſt.in.l.vſuras.C.de vſi ur. quo- niam tunc ille peti poſſunt coꝛam ſeculari: quemadmodũ ⁊ quodlibet aliud intereſſe e. CEgo vero⁊ conſulendo, et bis indicando ſecutus ſum opi. Pau.⁊ Bart. per caſum valde notabilem, ⁊ ad hoc expꝛeſſum, quem miroꝛ a ne⸗ mine allegariin.cpoſt miſerabilẽ.de vſur.vbi papa per/ mittit quibuſlibet iudicibus ſecularibus habere ius com pellendi Judeos, ⁊ pariter omnes vſurarios etiam Chꝛi ſtianos ad dimittendas vſuras eoꝛum debitoꝛibus.Ecce ergo ibi expꝛeſſiſſimum, ꝙ cum queſtio eſt facti:quia con⸗ ſtat contractum eſſe vſurarium, ⁊ hoc partes fatent᷑: ha⸗ bet iudex ſecularis poteſtatem vſurarios compellẽdi ad illarum dimiſſionem, ũi ſolute non ſunt:⁊ conſequenter ad earum reſtitutionem, ſi fuerint ſolute. ita, ꝙ ibi eſt caſus iſtius queſtionis, ⁊ in hoc non reputo melioꝛẽ tex.illo. Se⸗ cundo:qꝛ f videmus iudicem ſecularem habere poteſta⸗ tem compellendi laicum ad obſeruantiam iuramenti, qð tamen eſt quid ſpirituale:cum de eius validitate nõ dubi tatur:quoniam tũe foꝛet iudicium eccleſie:vt pꝛimum pa/ tet in. c. licet mulieres.de iureiur.lib.vj.⁊ plene not. Joan. Anqd.in.c.cum C.laicus.co.lib.in nouella de foꝛo cõmpe. ¶ Secundum in.c.venerabilem.de elect.⁊ ſic patet quod compulſio facti, ſeu etiam declaratio:vbi dubitationis ar ticulus de iure eſt certus etiam in cauſa ſpirituali: pꝛout eſt inramentalis pertinere poteſt ad iudicem ſecularem. ¶ Tertio video, ꝙ f iudex ſecularis laicum recipientem illicitum iuramentum, de cuius perſidia non dubitat᷑:cõ- pellere poteſt ad eius faciendam relaxationem ſeu remiſ⸗ fionem illi:a quo recepit:vt ſingulariter not.Fᷣede.de Se⸗ nis in ſuis conſi.conſi.ccclxxvj.⁊ refertur in.c.j.⁊.c.debito⸗ res.de iureiur.ꝛ tamen non eſt dubium, ꝙ hec compulſio contingit circa rem ſpiritualẽ, pꝛout eſt iuramentũ:ſed qꝛ conceſſio nudi facti eſt, non autem iuris: ideo etiam in ea ſecularis arbitratur. Quarto video, ꝙ ea que manifeſte 10 periuria † ſunt, ꝛ ſic in quibus ſine dubio periurij pena ca dit:punit ſecularis etiã de permiſſu eccleſie: vt in.d.c.rex debet. xxiiij.q.v.⁊ etiam punit id quod certitudinarie eſt ſacrilegium, etiam de permiſſu eccleſie:qnamuis illud cri men eccleſiaſticum ſit:vt in.d.c.cum ſit generalc.⁊ in.c.feli⸗ cis..de boc quoq; de penis.lib.vj.licet ergo ad eũ in hu. iuſmodi non pertineat diſcuſſio iuris, puta in caſu dubij arbitrij, an in periurium inciderit, vel nõ:vt in. d. per ve⸗ nerabilem.tamen cum de iure eſt certum, quod incidit in periurium, poteſtatẽ habet puniendi:ergo multo magis cum de iure eſt certum, ꝙ vſura cõmiſſa eſt, poteſtatẽ ha⸗ bere debet vſurarium compellendi ad vſure remiſſionem ſeu eiuſdem reſtitutionem:vt eſt expꝛeſſum in.d.c.poſt mi ſerabilem.de cuius tex.in hoc facio pꝛecipuum fundamen tum. ¶ Ratio autem diuerſitatis inter deciſionem que- ſtionis pꝛime, ⁊ aliam huius vltime queſtionis, illa eſt: qæ ⁊ quamuis negotij eccleſiaſtici iuriſditio ad ſecularẽ non pertinere noſcatur:tamen multo foꝛtius potius nõ perti nere dignoſcitur tractare de negotijs ſpiritualibus: vt eſt expꝛeſſum in.d.c.decernimus.ꝛ ideo iura arctins vo- luerunt ligare manus iudicis ſecularis in his, que mere ſpiritualia ſunt:⁊ ſtricto modo loquẽdo, quam in his, que ſimpliciter cauſe eccleñaaſtice ſunt, pꝛout eſt cauſa vſura- ria, que nõ alio reſpectu largo modo loquẽdo ſpiritualis dicit᷑ niſ: qꝛ ad foꝛi eccleſiaſticũ pertinere cenſet: vt no. in glin d.c.ex literis bec de iſta ſufficiant. ¶ Pꝛo pfectio- ri tamen iuris declaratione erit videndũ:nunquid huiuſ⸗ i modi x cauſarũ poſſit in laicum fieri compꝛomiſſum, ⁊ ſic licet laicus cognoſcere non poſſit, vt iude 5 ſſit, r:tamen cogno⸗ ſcere poteſt,vt arbiter, vel arbitratoꝛ. Et ſi non pꝛincipa⸗ 3 liter, an ſaltim incidenteregt q paſſus n aa 75, 7, otabilis, 1 3(„ 187. dianus in ſe,⁊ quia a in eo anno pꝛeterito conſului 1 i ciuij tate Peruſſ:vbi coſtitutio viget cauſas inter coi vertentes compꝛomittendasfoꝛe:igitur cofii dinr materia plenum foꝛmaliter interſeram Brelm ilud in pꝛima fronte dicẽdum videri cauſam dec ua dam igitur xta tenoꝛem Peruſine conſtitutionis com werinrr foꝛe:⁊ quidem pꝛimo, ꝙvtin arbitrum com odt ſit, ea videtur ratione pꝛobari: q prineipalita in doſ nullitatis teſtamenti ad petitionem berecitain ruſß nitlicet ergo incidenter diſcutiẽdus veniat 38 nonca, trimonij iſte, ſcz an inter eum, qui alterius fllin— fonte leuat,⁊ eam cuius filius leuatur, ofſtcst ſam trimonium attento: ꝙ non pꝛobaturbaptiʒ dun ui 6 materna voluntate fuiſſe leuatum. Jdemn a ar ha gitimitatis filij, ex eo matrimonio ſuſe deptitamgi. boc reſultat, quominus ſit ipſa cauſa cöpꝛomiſiin le 6 cet enim cauſa ſtatus huiuſmodi nõ poſſit pꝛin dan in arbitrum cõpꝛomitti.3.de arbit.l.non diſtnguen 4 de officio..de arbi.⁊ in.d.c.cauſa.tamen de ea rnten 99 cidentem babet cognitionem:vt recte in arbitro eka d ßᷣm lectu.ſina.vlti.gl.in.l.cum pꝛoponas pꝛeall c is terum, ꝙde eadem in arbitratoꝛem poſſit pinnipäi— compꝛomitti, duabus rationibus videtur poſſe nudan Pꝛima:q ſi vbi ſummaria ant extraoꝛdinaria eſtc n. tio, non eſt indici laico de ſpiritualibus cogntioppeähe ta:vt Spec.in titu.de pꝛimo decreto.ʒ reſtat yerſi quidſf agitur actione. Et not. Bal.in..ij. C. de Carbogdit in dicta aut.⁊ qui iurat. ergo multo magis ceſetr einſten cauſe ipſi arbitratoꝛi laico permiſſa notio, cum ſt nica bilis compoſitoꝛ,de plano cognoſcat,⁊ ſine ſigura icij oꝛdinarij:vt not. Inn.de iureiur. c. Quintaualis nrã de arbitr.l.ſi de meis H. recepiſſe. ¶ Secundo:quisſibi non pꝛoceditur per viam diſceptationis oꝛdinatiſtdde plano per modum confeſſionis, aut aliter perniſttiyi laico iudici ſpiritualiuim co gnitio incidens:tnot apu. in titu. de reconuentio..nunc dicamus. ver. ſed nunqud incidenter.⁊ refert Bald. hic, ⁊ in dicta. qnoties Erg quanto magis videtur permiſſa ipſi arbitratoꝛipervim compoſitionis amicabilis pꝛocedẽti. ¶ Tertio qnanuis dictũ.c.cauſa.videtur pꝛohibere ſuper huiuſinodimatri⸗ moniali queſtione compꝛomittendi facultatem nibilomi⸗ nus hoc interdictum eſt, cum in arbitrum compoomitti⸗ tur, non cum in arbitratoꝛem. Quoniam ſuper buinſ⸗ modi ſpiritualibus, quamnis non poſſit, vytinanbitrũ c⸗ pꝛomitti. argumen.detranſactionib.c. ſuper eotamen it inter arbitratoꝛem ſic:vt eleganter determinat JoAnd. in nouella. ⁊ etiam Hoſtien.in. c. exhibita. ad hoc alegen/ tes.c.contingit.⁊.c.per tuas.de arbit.referendocetian ſ quitur domi. Bal.in titu. de pace Conſtan. x coliin gaſ ſuper verbo, poſſeſſiones. Et hanc ſentẽtiam reperi t nuiſſe recolende memoꝛie ac geſtualis ſcientie,virumdo⸗ minum Wetr. de Anchara in ſuo conſil incipien. Iſam queſtionem dubiam facit cap. contingit. CAltimo ſi 12 detur etiam iſta queſtio determinari † ex expꝛeſſa nat domini Bald.in.l. vnica. C.de confeſſis. dicentis, quod quamuis per cap.tuam.⁊ cap.latoꝛ.ſupꝛa allega non v deatur etiam incidenter cognoſcere poſſe de matrimo⸗ nio, ſeu ſpirituali cauſa, tamen ipſe ſalua ſemper veriu te credit contrarium: quia non tanqᷓ indices, ſcd tanch pꝛiuate perſone ex mera partium voluntate cognoſcunt. ⁊ ideo iuriſditioni eccleſiaſtice non derogant nec eam ai qualiter inſuperant. Et dicit hoc foꝛe nouum dinmn ¶ Pꝛemiſſis tamen non refragãtibus arbitro cont— riam ſententiam verioꝛem ſcilicet cauſam hanc manind nialem, ex qua conſequenter infertur ad cauſam di 4 gitimitatis filij inde nati, neq; pꝛincipaliter, neq; in f ter in arbitrum ſeu arbitratoꝛem laicum eſſe compan ü ſibilem, ⁊ quidem pꝛincipaliter, vt in arbitrum, ve 1. tratoꝛem compꝛomiſſibilis ſit, altera parte reanſanten detur manifeſtiſſime terminari, quod er foꝛma con u, tionis volentis omnes cauſas compꝛoniitti deberena bitros,⁊ arbitratoꝛes de iure, ⁊ de facto:non— faci pꝛomitti ea cauſa, ſuper qua eſt probibitair— pꝛout eſt cauſa tutele, per. liin eos. j. de tut. Se daah modi cauſa matrimoniali tranſactio Probibia 3— in alia cauſa ſpirituali qualibet:vyt in.lſtatuimus. dadem Ks reletegſpre coürer peenum düung arhageyit rbblesſtpen eie nsihe ens idesencänej en wütprirwinbit aſetterbnulnole n roricnonainuütt rrerſtntonenig wnientsdeckedent rarns Braraa nronidleriäckcogüähen docanecch nohumpertdan matrinonidescanſäsper d onportenyhentut noaatdecoyengadfcr cplterqödauſnoclemd voſſtpuncpalter tuxbin epeſtsn ccaufacindſod Tn riroremp obo pnd auam iterpartesaniabiise ttrvanuss auteminaijsp roſtooctan pervian abi Rettro eſuper oiin nde nebatanenmesnſamatrim tetexisinefdetranſae dulſſceitttn arbirouune Idiraunduoumeſtgern enerüdecerantoſor röiha Ktnunlerowelngeſi cvencere Hocoteghahes eeeMhä Iddarsaecphondee ri mlarch te eidiceman Mepſeno a Unnee Pe PJew anmane e lägen enialemmucenni auhnigsenth Mogudft, dicäaun un udende A icilaico dehim titu.deprimodenrc 3 eEtnor Balnlichen iurat ergomutt nas 4 drrorilacopemmifnnt ordeplano ognoſek inn o. Inndeinralr inn emeis ſ recepiſſ Ceim mper viam diſceptarinett dun confeſſionisan nm ſritnalum cogntiointen nuentio..nuncdicansé ffert Balalhic, iindiun videtur permiſſaipſet amacabilis pꝛocedtti( idetur pꝛobibereſipuiu ne compꝛomittenciftai ictumeſt, cum in arbtm in arbitratoꝛem,Quchir ibus quamnis nonpolt men detranſactionbeſi dem ficrvt eleganter detm am Hoſtien n cerbonne aepertuas de abitnin zalin titudepace Lntn oſſeſſiones Etmeſäthu lewemoꝛie acgeftralett de Ancharainſio cninn biam facit cap. cnint Rqueſtio deterninan fn invnica Cde onfeſto 1 ap tuama eplrnffee neidenter annoin ki licauſa, tanenip ſn 4 7 uſa, ſen xjun, liu⸗ plene nota. de tranſac.ꝛl.ll. cum ibi not. C. eo. titu. igik nec cadem poterit compꝛomitti. ¶ Secundo:qꝛ conſtitutio H 1ognens per verba generalia nunqᷓ; cauſa intelligit᷑ in⸗ n cludere velle ſuper quibus ipſi ſtatuentes non potuiſſ ent ſpecialiter diſponere.j. ad muni.l. Lucius Titius. 5 Im⸗ peratoꝛes. de his qui in frau. cred.l.ſi pater.j.de adminiſt. rer. ad ciui perti.L.curatoꝛes..fi. ð. de ritu nupl.qᷓqᷓ; not. Jo. Ana. in. c. de immu. eccle.lib. vj. in nouella. Sed ſta⸗ tuentes non potuiſſent ſpecialiter diſponere, qò cauſe ma trimoniales ſeu concernentes legitimitatem perſone va⸗ leant in laicos cõpꝛomitti:vt pꝛoxime pꝛobabitur:igit᷑ ⁊c. Quod autem id ſpeciſice diſponere nõ potuiſſet, pꝛobat: qꝛnon valet irrationabilis cõſtitutio ciuitatis epiſcopali iuriſditioni eccleſie ſubiecte iuri canonum cõtraria: vt in diſputando determinat Jo. Cald.in conſilijs ſuis, in tit. de conſti. conſi. xviij.Et eſt caſus in.c.cum eſſes.de teſtam̃. Sed huiaſmodi ↄſtitutio multiplici ex capite eſt irratio/ nabilis:vt pꝛoxime deducet:igit᷑ ꝛc. Quod autem irratio- nabilis ſit patet:qꝛ facultatẽ cognoſcendi in matrimonia- libus concederet, qð eſt pꝛobibitum.de iudi. c.quanto.⁊.c. decernimus.xvj.diſt. cũ ſi. atrimonialis cauſe cognitio ſolũ epiſcopali conuenit dignitati adeo:vt nec alijs pꝛela tis inferioꝛibus, quamuis iuriſditionem habentibus niſi ex antiqua conſuetudine.de exceſſ.pꝛela.c. accedẽtibus. de ſti. ſpol.c. literas. in pꝛin. xxxv.q.vj. multoꝛũ. Secũdo: qꝛper eam conſtitutionem laici debilitarent iuriſditionẽ epiſcopi eoꝛũ ſuperioꝛis in ſpiritualibus:ad cuius vt dixi dignitatẽ ſpectat de huiuſmodi cauſis cognoſcere. Ini⸗ qua ergo conſequenter inualida eſt illa conſtitutio, per quam inferioꝛ conſtitutionem ſuperioꝛem infringit. de iu reint. c.venientes. de elec.cle. ne Romani. de app. c. ex in⸗ anuatione.not. Bar. de aqua pluuia. arcẽ.l.pe. ¶ Tertio irrationabile videt᷑ cognitionem matrimonialis cauſe lai co concedi, canonum peritiam non habẽti:cum dicat tex. matrimoniales cauſas per diſcretos iudices tractantes, qui poteſtatem habeant iudicandi,⁊ ſtatuta canonũ non ignoꝛent.de conſang.⁊ affi.c.exliteris.in fi. ¶ Tertio pꝛin cipaliter, qò buiuſmodi cauſa matrimonialis: ſtatus, nõ poſſit pꝛincipaliter, vt in arbitrum compꝛomitti, eſt caſus expꝛeſſus in.c.cauſa.⁊ in.d.H.deliberari. Quod autẽ nõ vt in arbitratoꝛem pꝛobo. Pꝛimo:qꝛ arbitratoꝛ nõ eſt alius, quam inter partes amicabilis compoſitoꝛ:vt ex ſe notum eſt:quamuis autem in alijs ſpiritualibus amicabilis cõ⸗ poſitio etiam per viam arbitramenti permiſſa ſit: vt in.c. decetero.⁊.c.ſuper eo.in fin.de tranſac.⁊ in.c.niſi eſſent.de pꝛeben. tamen in cauſa matrimoniali illa non poteſt fieri: vt eſt caſus in.c.fi.de tranſac. ¶ Secundo conſydero tex. in. l.ſi ſocietatem§.arbitroꝛum.. pꝛo ſocio. qui cum dicat arbitroꝛum duoꝛum eſſe genera, poſtmodum vnũ ipſoꝛũ generũ declarando foꝛe arbitratoꝛum, clare demonſtrat alterum appellatione large ſumpta ſub ſe arbitratoꝛẽ cõ- pꝛebendere. Modo text. habes in. d. c. cauſa. ꝙ in matri⸗ moniali cauſa arbiter nequit aſſumi, ſubdit rationem: qꝛ illa maioꝛes exigit iudices, ſed ea ratio ita pariter locum ſibi in arbitratoꝛe vendicat, vt in arbitro:igitur ⁊c.( Itẽ habeo tex.in. c.contingit. de arbi.dicentẽ generaliter pꝛo⸗ hiberi,ne ſuper ſpiritualibus compꝛomittatur in laicũ ſo lumicet in eum clerico adiunctum ſit: vt eo.tit.per tuas. Isit᷑ ſubdit text.ationẽ:q non decet vt laicus in talibus arbitretur. Sed ea ratio, vt ey ſe notum eſt, in arbitrato- re ſibi locum vendicat pariter:yt in arbitro:igitur ⁊c. ai cis enim generaliter ſuper ſpiritualibus cognoſcẽdi no-⸗ ſcitur foꝛe denegata poteſtas.de reb. eccle.non alie.c.cum laicis.⁊ in.d. c.decernimus.cũ alijs alleg. ¶ Hec vera exi- ſtimo dicta Specu.⁊ Bal. ſuperius allegata dum volunt ſummarie, licet non per viam oꝛdinarie eontradictionis per ſecularem iudicem de ſpirituali cauſa poſſe cognoſci ex tribus. Pꝛimo:qꝛ cum ei ſit denegatapoteſtas qualiſ⸗ cunq; ſententie in ſpiritualibus: vt. d. c. decernimus.cum alijs alleg. ergo eſt denegata qualiſcunq; cognoſcendi fa cultas. Denegato enim qualicunq; finem denegatũ cenſe tur qualemcunq; illius pꝛincipiuũ. S.de ſpon.l. oꝛatio. cum ſimi. ¶Secundo, pone clericũ confeſſum ante libelli obla tionem, crimen coꝛã iudice ſeculari:poterit ne tunc ille iu dex ſententiã terminare: Certe non:de iudi.c.at ſi clerici. etiam ſi ſit crimen hereſis:yt in.c.vt inquiſitis..ꝓꝛohibe⸗ mus. de bereti lib. vj.Eo quia ſibi in clericos denegatur Soluto matrimonio. 54 iuriſditio:⁊ tamen eſt certum, ꝙ iſto caſu partes indicis non erant in oꝛdinarie cognoſcendo:cum in cõfeſſum an⸗ te libelli oblationem nalle fint partes iudicis, niſi in con- demnando. S. ad leg. Aquil.l. perinde.§. notandum. 5. de iudi.l.ſi debitoꝛi.⁊ in.c.oum eccleſia.cum ibi nota.in gl.de elec. cum ſimi. Quod autem nec incidenter coꝛam arbitro ſeu arbitratoꝛe poſſit ſpiritualis cauſa tractari, pꝛobat᷑: qꝛ quemadmodum cum coꝛam iudice laico incidit ſpiri⸗ tualis queſtio, maxime iure ipſo in cauſa: cognoſcendi eſt incapar:vt.d. c. latoꝛ.⁊.d. c. tuam.⁊.c.ſi iudex laicus. Ita et pari ratione: cum illa incidit coꝛam arbitro ſeu arbitra⸗ toꝛe. ¶ Mec obſt.ſupꝛa allegata ratio Gal.qꝛ quamuis ar biter ita cognoſcendo non videatur vſurpare iuriſditio⸗ nem eccleſiaſticam, tamen pur ſibi cognitio denegatur:qꝛ non eſt ratio pꝛohibitiua cognitionis illa, ſca, vſurpatio iuriſditionis, ſed totalis defectus poteſtatis, ꝗ circa iſta eſt in laico: vt.d.cap.quanto.ꝛ.d.c.decernimus. ¶ Et ex 14 bis f reſultat deciſio ad queſtionem quam mouet domi. Balcd.in.c.ſi mulier.de controuer.inueſti.in vſib. feudoꝛũ. ſcʒ, an cauſa vſuraria poſſit compꝛomitti, ⁊ valeat laudũ inde ſecutum:decidit, ꝙ ſi cõtinet remiſſionem doli pꝛe- teriti, validum eſt: ſecus ſi futuri. Allegat generalitatẽ.l. ſi vnus..illud nulla.5.de pact.Sed certe ego indiſtincte dico illud quomodocunq; vſure pꝛeterite remiſſiuũ, foꝛe inualidum:quia peccati nutritiuum in perſona vſurarij. Et eſt regula, laudum nutritiuum peccati inualidũ cenſe ri. de arbi. c. ij.⁊ per hoc habes hanc materiam longe me⸗ lius ⁊ perfectius, qᷓ; per alios declaratam. ¶ In text.ibi, 15 niſi pꝛobet ⁊c. Quid ergo ſi plura ſunt adiuncta in one⸗ re pꝛobandi, deficiens in vno, intelligitur deficere in to⸗ tum:yvt in notabilibus dixi:vnde dicit gl.negotium plene non pꝛobatum habetur pꝛo totaliter non pꝛobato.. de bis qui notan.infa.l. Lucius.ſecus ſi quodlibet coniũcto⸗ rum de per ſe, ⁊ꝛ ſufficiens ad victoꝛiam cauſe:de qna que⸗ ritur. Nam tunc etiam, ſi articulẽtur plura, ſufficit pꝛoba⸗ re alterũ.j.de app.l.ſcio.alias.l.appellanti.in..ſi. Quan⸗ do vero non ſunt plura ſimul couiuncta, ſed vnum quali⸗ ficatnm:tunc dicit do. Bal.ꝙ ſi qualitas eſtde ſubſtantia actus, veldefenſionis: vtrunq; debet pꝛobari. 8. de inſti.l. habebat.j.vi bono.rapto.l.pꝛetoꝛ.la.ijdocere. et quod not. Joan. Andr. in nouella.in. c. pꝛo humani. in verbo, Chꝛiſtianis.de homicid. lib. vj.in nouella. Si autem qua⸗ litas non eſt de ſubſtantia actus, vel defenſionis ſeu peti⸗ tionis:deficiẽs in pꝛobatione ipſius ſolius qualitatis: ni⸗ bilominus vincit in ſimplici facto.a.de noxalib.l.in deli⸗ ctis.ũ.ſi detracta.de cuius intellectu in.l.edita.C. de eden. 16 CTCu aduerte:qꝛ ex pꝛimo mandato. Sed quid cũ plu⸗ ra ſunt coniuncta in articulis pꝛobatoꝛijs, deciditur que⸗ ſtio, nũquid intelligatur pꝛobata emptio:ſi pꝛobatur res in emptione deueniens:non tamen eius pꝛecium: ⁊ certe cum emptionemtria faciant, ſc;, conuentio, res, ⁊ pꝛeciũ: vt inſti. de emp.⁊ vendi g.pꝛecium.l.ij.q.ſine pꝛecio.⁊l.pa⸗ cta conuenta.in gloſ.s. in eod.titu. Igitur eſt conſequens ex pꝛedicta theoꝛica emptionis contractum nõ foꝛe pꝛo/ batum. Obſcura enim pꝛobatio nullins eſt momenti. de pꝛobationib.c. in pꝛeſentia.C. eodem titu.l. matrem. et.l. neq; natales.C.vnde cognati.l.non hoc.cum ſimilibus. Iſtam queſtionem ponit Bald. in..j.C. de rebus alienis non alienan.⁊ ibi vide.⁊ ad pꝛedictoꝛum intelligentiam, vide quod Cy.ꝛ ipſe not.in.l.ij.C.de donationib.ante nu/ 17 ptias. CContra deciſionem, quam † facit in membꝛo ſe⸗ cundo videtur refragrari.c. licet cauſam. cum ibi nota. de pꝛobationib. ⁊ quod not. Barto. in l. oiuus. de re iudica.⁊ j ſi cui. ad fin.j. de fund. inſtruc. In quibus dicitur, quod penes factum qualificatum, videtur neceſſario ſe aſtrin⸗ gere ad qualitatem pꝛobandam. Roc autem quia non eſt pꝛopꝛia materia non diſcutio de pꝛeſenti. ¶ Ex ea ta/ 18 men deciſione inferripoteſt ad queſtionem, ſcilicet an ſi ſit deductũ delictũ cũ noctis qualitate:vel cum ſanguinis effuſione:qualitate nõ pꝛobata:licet actu delinquenadi ſic: patiatur ſimplicem abſolutoꝛiam: queſtio antiquaz ad⸗ puc dubia:⁊ eam antiqui doc.poſuerũt in.d..ſi detracta. ⁊ in.l.quid ergo.. ꝓena grauioꝛ.S. de infamib. Joã. And. plenius omnibus in addi. Spec.in titu. de accu. in rubꝛ. et parte vltima. Bart. j. de adul.l. denunciaſſe. Bald. vero in lij.Cde pꝛobationib.ybi refert de hac queſtione queſi⸗ tum fuiſſe a Jacob. de Are. in ſuo pꝛiuato examine zet in 2 4 42 * Bal.quatuoꝛ eſſe, de quibus dubitat᷑, an ſint de ſubſtan⸗ tia pꝛobationis.Et pꝛimum eſt cauſa, ⁊ in hoc conclude aliquibus ſibi additis. Quod ſi eſt talis cauſa ſine qua nõ cõpetit actio actoꝛi,vel defenſio reo:illa eſt pꝛobanda ab allegante:ſecus ſi ſit impulſiua: vt pꝛimum patet in.l.ij. ñi j.de dona.in.l.ij.circa.j.de doli excep.S ecundum in.l. ii g. Gᷓqᷓʒ.de condic:ob cau.in..damus: in.lin ſumma. S. id quoq;.de condi.indeb.in.l.ſi mulier. C.de iun 6 dot. 3. de poſtu.lj.ſexum. ¶ Secundum eſt conditio, ziſta in ſui implemento eſt pꝛobãda:vt l. qui heredi.a.l. Meuius. 2.1legata ſub conditione. S. de condi.⁊ demon. Et hec fue runt duo membꝛa Inn. in. c. exparte abbatiſſe. de pꝛiuile. ¶ Tertium eſt mõdus iſtius impletio per agentem ex contractu innominato ſemper eſt pꝛobanda. C. de rerum permu.lex placito. cum ſini. Per agentem veroer con- tractu nominato, als vltima voluntate, non opoꝛtet pꝛo⸗ bare impletionem modi, quo ad fundãdam eius petitio/ nem. Sed ſi excipiatur de modo, debet pꝛobari illius im⸗ pletio, vel equipollens per viam replicationis: vt in.lin⸗ ſulam.fi.ð. loca.⁊.l. quibus diebus.§. Emilius. j. de cõdi. ⁊ demon.ꝛ qð plene not.gloſ.in.lq.C.de condi.⁊ demonſt. C.·de his que ſub modo. ¶ Quartum eſt demonſtratio, in quo dico:quod aut ſine pꝛobatione illius res remanet penitus incerta, ⁊ tunc ſuccumbit illam non pꝛobans.jde hered.inſti.l.in tempus.ſfin.j. de cenſib l. foꝛma.5.de rei vendill.ſi in rem agat.Aut res eſt certa per alia adminicu la, ⁊ tunc non eſt neceſſaria aliarum demõſtrationum ad⸗ iectarum pꝛobatio:vt.lj.in fi.cũ ſimi.de dote pꝛele. ¶ In 20 tex.ipſa matrem ſe familias eſſe dicit ꝛc.Et t ſic ſᷣm verũ intellectum ⁊ filiafamil. quamuis aduerſus eam non age⸗ retur, tamen fuit admiſſa ad excipiẽdum:qꝛſua intererat. Quãdo autem exceptio appoſita per eam aduerſus quẽ non agitur, non tangit ius ipſius opponentis, debet reij⸗ ci:yt not. Spec.in tit.de reſcri.qui pꝛeſentatione.H.ratio⸗ ne foꝛme.ver.ſed pone tu es.ỹt de tertio comparẽte pꝛo ſuo intereſſe plene not.in.l.a diuo..ſi ſuper rebus.j.dere iudi.⁊ in.l.abſentia.⁊.l.ab execu S. alio.⁊.l. ſi perluſoꝛio.⁊.l. ſi quis ſeparatim..fi.j.de app.a.l.ſepe.de re iudica.⁊.d.l.ſi ſuſpecta.⁊.d.aut.nunc ſi res.⁊ in.c.veniens.de teſtib.⁊ in.c. cum ſuper.z.c.quamuis.de re iudi. ¶ In gliibi, imploꝛan 2¹ do officium iudicis ⁊c.Eſt ergo vnus modus petendi, ꝙ declaret aliquẽ eſſe in ſua poteſtate imploꝛatione offi⸗ cij iudicis.Allios autem modos tradunt legentes in.lj.. per hanc.de rei vendi.⁊ Inn.de maio.⁊ obed.c.intra qua/ tuoꝛ. Sed aduerte:qꝛ ſᷣm intellectum gl.pater hoc officiũ iudicis imploꝛauerat aduerſus filiam, petendo declarari illam foꝛe in ſuam poteſtatem, ꝛ ſecundo incipit agere ad- uerſus olim generum ad dotis repetitionem. Sed hunc intellectum impugnat Gar. dicens, ꝙ ſi hoc eſſet verum, oꝛdinata queſtione pꝛeiudiciali ſtatus perſone, officium iudicis fuiſſet in pꝛonunciando ſuper cauſa dotis pꝛoce/ dendum non eſſe, donec pendet pꝛeindicialis cauſa ſta⸗ tus j. de liber. cau.l.oꝛdinata.vnde verus intellectus eſt bm eum, ꝙ hicpater agebat aduerſus olim maritum filie decedentis, ⁊ filiafamil. ſe opponens, excipit dicendo ſe emancipatam pꝛeferri in agendo debere, ⁊ bec admiſſa fuit ad excipiendum, ꝙ ſua intererat:⁊ igitur diſcuſſa ex⸗ ceptio:vt ſupꝛa dixi. Bal.ſaluat intellectum gl.dicens re⸗ gulam dicte.l.oꝛdinata.locum habere, cum agitur inter eaſdem perſonas, inter quas eſt notabilis queſtio pꝛeiudi cialis:quoniã queſtio, que mouet᷑ inter diuerſas per pen⸗ dentiam, pꝛeiudicialis non ſuſpenditur: vt in.d.l. oꝛdina- ta. ver. ſed ſi cum alijs. ¶ Tu dic: ꝙ etiam cum monetur inter diuerſas ſuſpenditur illa cauſa facta in ea lite conte ſtata:vt.l.cum ſtatus.C.de oꝛdi.cogni.Que ita reducit᷑ ad concoꝛdiam cum dicto ver.ſed ſi cum alijs.ibi not.⁊ quan/ do ſuſpendatur pendente pꝛeiudiciali queſtio mota inter eoſdem:dic vt plene not.in.d.l.oꝛdinata.⁊.I.ſi ſtatus.⁊.l. pe 2 2nul. ⁊fi.C. de oidi. iudi. In gl.ſupert verbo, dotem. ibi, ſcʒ aduentitia. Tu dic, ꝙ ĩmo loquitur depꝛofectitia: qꝛ aduentitiam dotem ſola 3ilia petit, etiam ſi ſit in patris po teſtate. C. de colla. aut. qð lo cum. ¶ In gloſ. ſuper verbo, deneganda.ibi,pꝛobat eo ipſo quod pꝛobat legitimã ⁊c. Pꝛobata igitur legitimitate, intelligitur pꝛobata patria poteſtas:vt concludit gl. hic,⁊ in.l. ſed ⁊ ſide ſua.de acqui. Zudo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ. part. Lj. C. qui accu.non poſſ. Reperitur etiam ſuper hoc Par. 19 in boc contrario modo conſuluiſſe. ¶ Subdit t vlterius here.vbi de hoc dixi.⁊ eſt tex.in.l. filins 8 niſi filius ſit in quaſi poſſeſſi 65 münede Poob.gthac releuat ab onere pꝛobancii: vtponit Balap 1 plene per Bar.in..ſipꝛius. de nouioper lc. in ſuo.j.de condi.⁊ demon.7 per ipſum Wal dude auid rat. C.qui accu.non poſſ. Et habetur in. nan nonigno poſſidetis. C. de pꝛoba.⁊ in..ſi ſolennibus 6 2 enSalfi in-l. in.l.ſicuti.§. ſed ſi queratur.in 915 ſiſe 3. fideinſt. quis liberum.S. de pꝛoba.'.ſtler. yendialſ Summarium. 2 1&☛☚ Donatio dotis inter patronũ ⁊ libertam b remunerationis, non pꝛeſumitur. ob cauſim 2 Exceptio competens marito, ne conueniatur yltrꝗ cere poſſit, competit etiam contra fiſcum. untschſe 3 Pena illata creditoꝛi, non debet cedere in pernie bitoꝛis. perniciem de⸗ 4 Arlitasoblänkionſs non variatur, etiä experſonahe 5 Publicatio bonoꝛum includit etiam actiones. 6 Debitoꝛ creditoꝛis, cui, 77 3 eref Fiii hisz nins bona ſunt confiſcata. ſoluendo 7 Filiam conſentire patri, vel contradicere, ine cauſa leci tima ⁊ rationabili a pari pꝛocedit. a bgi 3 Tontradictio ſola in nunciatione noui operis inquciti ſtam cauſam in contradicente. Maugin 9 Repudiatio ſine cauſa facta, ſi repudiantem eronerat alium non grauet, valet. ä II Lontradictio aliqnoꝛum facta electioni factede pulip a pluribus, quando inualidet electionem. 12 Leleitne ad officia ſue ciuitatis, quando cogaty ilaa⸗ ceptare: 13 Acceptare beneficium vel dignitatem eccleſiaſtienn in quis compellatur:ꝛ 14 Papa, quod non poſſit aliquem inuitum in epiſepm creare. J berta(CLiberta, ſiiuſte apato⸗ eno diſcedat, ius habet dote exigendi,: maritus fiſco, qui vrorie bonoꝛũ confiſcatione ſucceſſit, non amplius, q́rrori enetur. Et iniuſta contradictio filie facta patripoocoſen ſu eſt. h. d. cum duabus ſeq. ¶ MNot.in. libenꝙ inter li 1 bertam † ⁊ patronum non pꝛeſumitur donatio dotis ob cauſam remunerationis. Non enim pꝛeſumitur yelero munerare liberta in dotis donatione patronum eoqyii ſibi donauit libertatẽ matrimonij contrabendiynde t gula.l.ſi vero non remunerandi..idem Papinianusã- mand.l. Campanus. j. de oper. libert. volens inter patho⸗ num ⁊ lbertum ex cauſa remunerationispꝛeſumi doha⸗ tionem non habere locum in dote.xt ad boc eſtiſtetat. notab. Concoꝛd. a. mand.l.idemq;. ſi cui.verſia Pai 2 pinianus. ¶ Mo.in.l.ſi maritus. quod ita f maritoconye tit beneſicium exceptionis ne conueniatur vltra quamf cere poſſit:cum conuenitur a fiſco, in quem eypubiicato⸗ ne tranſlatum eſt ius agendi ad dotem, quod vroꝛicope- tebat:ſicut conuenitur ab vxoꝛe, vel eius beredeꝗld ic S. eo.l.ſi poſt diuoꝛtium. ¶ Mo. ex eadem, quodpena ctę 3 ditoꝛi rillata non debet cedere in perniciem id ct danmu 4 debitoꝛis.⁊ ita communiter allegatur. CHo er oden tertio pᷣm alium modum allegãdi,ꝙ quemadmodũ qna- litas obligationis non variatur ex perſona peredie vt in. l.ij.. ex his.j. de verb. oblig.⁊.cui fundus ci im 1 j.de cõdi.⁊ demon. Ita nec etiam variatur erperſnai redis ficti, id eſt fiſci, qui ex publicatione ſucced enedf in quenti loco heredis extranei habetur. CHot.ex hieh 5 quarto, ꝙ † facta publicatio bonoꝛum inclucit pu nen tionem iuris agẽdi:vnde in publicatione bonoum mi duntur actiones. Ad idẽ. S. co.j.ſi cõſtante 8 35 19, 6 dixi. CHNo. vltimo ex eadem, ꝙ debitoꝛ cre ſen ſ ius bona ſunt confiſcata, fiſco ſoluens liberatur. ũ rifs tem de alijs debitoꝛibus exititioꝛum ciuitatis up 4 fiſco ſoluere, an liberentur: longa ⁊ antiqua mi d deci te tractata per Spec.⁊ dic de ea vt per Bart in.lit nule toꝛj.de ſolu.: Bal in. falſus. C. de fur.: pabetu 1 aiſ 1 7 1 bi drnefie(Jnel — aaneasſſzum jSrue lor; iminäträn censicholde ng Iwecfrrllle anningchinn — jic mniln Thrd u Niauod dl rrarxtrt ſigpii komponelai musransablhcllnns umxrpurzm lam xcowmmi egtun iiguretydenen us decun ninnaͤenmde cnspoſcertonemaponiane ſscknoabiin nunerun donoainbocfältelinuits lassſinüiwscott Sem wioffcmlegetoniszfegl tlſcätun äſdelaT cvadoffcum onlütvisrti duerinciein ijingeCdepe vicemyidemusineleccadte Neconpgllipoteſtacceptany term Quintoſcempidema temciytindifferentiaal tdofioadicpaſtoralis c Dinogvahipoteſtquisin etlittaisregulariterdon esimmittnfenioſte selünſngainlcxonmiu dumgüzuiſkeeninsp naurgtekcaſisinaurdede (Lnuraäüxnapuim 9 Kümarni nereruimäunſt ers enlludofinn ſahr rrinniitemmilg menr Aitnenergefa S R: G acaderölii woiptauna dacdgti darethocere Soluto matrimonio. 65 ga. iij... Paulo Callimacho H.ſi. ¶ N ot. inl dotem.et ita communiter allegatur, quod † paria ſunt filiam cõſenti⸗ re patri, vel contradicere ſine cauſa. vnde irrationabilis contradictio vim conſenſus obtinet Eld quod.. eo.l.ſi cũ dotem.. eo autẽ tempoꝛe:⁊ in.c.j.de his que fiunt amaio. par. cap. ¶ In gl.dotẽ. ibi, arg. contra.de oper.noui nũc. 8 i in pꝛin. ⁊c. Solue, ꝙ t ibi eo ipſo, quod contradicit iu- ris permiſſio.iuſtam cauſam inducit in nunciatione noui operis, ⁊ contradicente.(In ea. ibi. j. ad Trebel. q pote 9 rat c. Solue, † qð ibi repudiãdo ſeipſum exonerabat re- pudians, nec aliũ grauabat: bic autem ex iuſta contradi⸗ codotis inte. ctione filie, ſi valida foꝛet, grauaretur pater in exactione dis non prnnüähn dotis communis. ¶ In ea.ibi.C.de pact.conuen.l. hac.l. mpetens marit un 10 Solue quod ibi cõtradicendo impediebat mulier pꝛo⸗ 4₰ 4 N. Anpetitetian o ecnnn rrerer dlämconde 9 dcitorinondeig 35— M 1. nr Barionisnonni din Rnsge. onoꝛum inclaciten toris cnins bonaſin dh . ci tirepatri wen ntracig — — pꝛij patrimonij adminiſtrationem dotis ſibi cum patre communis. ¶ In ea.ibi, ⁊ eſt hoc optimum arg. contra renitentes electionibus ⁊c. Triplicem intellectum habe⸗ re poteſt iſta gl. Pꝛimus, quod iniuſta contradictio ali- quoꝛum facta electioni pꝛelati facte a maioꝛi parte capitu li, non impedit eius validitatẽ. Et ad hoc. d. cj. de his que fiunt a maio.part.capi. Secundus, quod iniuſte contradi cens electioni de ſe facte, cui ante conſenſum pꝛeſtitit ele⸗ ctionem impedire non valet. Ad idem.j. de decur.l. Im⸗ peratoꝛes§. 6i. C. de appel.l. hi qui ad ciuilia. Tertius, et nabili aparipoottit 2 Iſte † eſt do. Bald. quod electus ad officia ciuitatis, inui⸗ ſolain nunriut Rciätionenanige Incontradicente nn ſine cauſafactz inh ſircpitn⸗ auet palet. uin dalicnorum facträerinn uando inualdht eriam fficiaſue duitatis,anghän eneficiumpeldigntttn rit latur: nonpoſſt alicueminine 1 enodiſceän rigenci maritusfſſo, onfiſcationeſucceſſt uenm niuſta contradictiofiiefatn nduabusſeq Potinaih atronum nonprefumiror merationis Honeninpuir ertain dotis dongioyeynn bertatẽ matrimoni cyne non remunerandiſitin panusj de oper lbetune mexcauſaremuneratinäg erelocum indoteftui däS mand licenchſ d do in i martlsluäns exceptionisne conwenütne nconuenitur afſeonndiz eſtius aganclala Ei ergre,val cuut- enitur ab vrore,? uen hacg 1 ena ein pernlawn,“ nis non vartll vmiti joe erboll nrur „ tus cogitur acceptare, neq; poteſt contradicere. qð ipſe dixit eſſe notabile.Et mirum. quod nec ipſe, nec alij aliter diſcutiant.Et ideo tu pꝛo melioꝛi declaratione:dic, quod aut eligitur quis adſue ciuitatis officia tẽpoꝛalia, vel ad eadem per pꝛincipema illa inuitus cogitur acceptare. et ad hoc communiter allegatur gl.iſta ⁊ alia in..ij. ã. quod quiſq; iur. Et pꝛobatur ex pluribus. Pꝛimo: uia vide- mus electum in ſyndicum defenſionem cauſe ſui loci vel eius pꝛoſecutionem:quoniam cogipoteſt acceptare.Ca⸗ ſus eſt notabi.in.l.munerum..defenſoꝛes.j.de muner. et hono.⁊ in hoc fallit.l. inuitus.C. de pꝛocura.⁊.l.ſiliuſfami⸗ lias..inuitus. eo. tit. C Secundo:quia videmus electum ad officium legationis, regulariter compelli acceptare: vt.l.ſciẽdum..ſi.j.de lega. ¶ Tertio videmus idẽ in ele⸗ cto ad officium conſultoꝛis:vt in.j. ſancimus. C. de aduoc. diuer.iudi.⁊ in.ij.in gl. C.de pꝛox.ſacr.ſcri. i. xij. ¶ Quar to idem videmus in electo ad rectoꝛiam loci: quoniam et ille compelli poteſt acceptare:vt in aut.de defen.ciui.in.O. interim. Quinto idem videmus in electo ad officium iu⸗ dicandi:vt in.l.differentia.⁊.l. munerum.. iudicandum. ⁊ not. de offi. oꝛdi.c.paſtoꝛalis.xt in his tria ſunt ſpecialia. Pꝛiino:q trahi poteſt quis inuitus ex domo:yvt illa acce ptet licet alias regulariter domus cuilibet ſit tutiſſimum refugium, ne ibidem fieri poſſit realis citatio. de hoc ha⸗ bes caſum ſingu.in.l.ex omnibus.C. de decur.libꝛo.x. Se⸗ cũdum, ꝙ ila iuinſte recuſans punit᷑ pena quinq;libꝛa⸗ rum aur:ꝛyt eſt caſus in aut.de defen.ciuita..ſi qna vero. ¶ Tertio:qnia alia pena punitur, ſc; quia bona eins con tumacis in acceptando dantur illi tempoꝛe durantis offi cij poſſidẽda, qui in eius locum eſt ſubꝛogatus: ⁊ ipſe con⸗ tamascogitur illud officium ſubire tempoꝛe duplicato. Caſus eſt ungul.C. de decuriol.ſi ad magiſtratum. libꝛ. x. ¶Aut queritur, an compellat᷑ qnis inuitus acceptare beneticium vel dignitatem eccleſiaſticam ⁊ in hoc dic qð aut agitur de pꝛomotione laici,⁊ tunc illi innito beneficiũ non cõfertur:vyt concludit do. Ant.in.c.⁊ ſi vnanimiter. de poſt. pꝛela. allegans not.in. c.cum monaſterium.de elec. et patet hoc ex regulall.ſi debitoꝛi.j. de ſol.⁊. inuitus. de re⸗ gu. iur.⁊.c. quod ob gratiam. eo.tit. lib. vj.cũ ibi nota. Aut agitur de pꝛomotione exiſtentis iam clerici, ⁊ tunc cõclu⸗ ſit gl. vij.qj.omnis. quod papa poteſt illum pꝛeciſe com⸗ ellere, inferioꝛ autem non, nifi cauſatiue per ſententiam excõmunicationis, vel alijs iuris remedijs. NHemo enim innitus in beneſicijs cogitur.lxxiiij.diſtin.in.c.bi iſta.⁊.c. geſta. Roſt. vero ⁊ Jo. Anqd in. d. c.⁊ ſivnanimiter. dicunt epiſcopum ratione inberentis vtilitatis poſſe tranſferre pꝛeſbyterum inuitum de vna eccleſia ad aliam:vt patet in . Meßttum de rer. permuta: in.c. niſi cum pꝛidem.§. pꝛo⸗ pter malitiã. cum ibi not.de renun. Item dicunt qð papa epiſcopum inuitũ gratia euidẽtis neceſſitatis tranſferre poteſt de vna eccleſiã adaliã. Ad hoc tex.optimus.vij.q. ſeias.⁊ idem ipſe not.in.d. c.quod ob gratiam. in mercu. 14 An autem vpſe poſſit t ab initio quem epiſcopum in⸗ uitum creare:dicendum, quod non: cum matrimoniũ ſpi⸗ rituale, quod contrabitur inter epiſcopum ⁊ eccleſamre- quirat conſenſum, ſicut ⁊ tempoꝛale. de elect᷑ c.cum inter canonicos. Et ad hoc. d. c. geſta.⁊.d. c. vbi iſta. Fallit niſi electus ſit idoneus,⁊ alius eque idoneus non reperiatur: quoniam tunc compelli poteſt ad acceptationem per pa⸗ pam.Ad hoc.l.ſi qᷓqᷓ.que hoc caſu debet intelligi.c.de iu ſto.⁊.c. in ſcripturis.viij.q.j.per que iura dicunt Archi. et Jo. Anq. in nouella. in. c.ſi electio. de elec.libꝛo. vj.peccare moꝛtal ter illum, qui ſciens ſe dignum ad pꝛomotionem, ad quam aſſumptus eſt, recuſat acceptare, cũ alius eque idoneus non poſſet reperiri.⁊ hoc not. Summarium.. 1 Lucrum dotis cauſatum ob dinoꝛtium culpa mulie ris contingens, filius facto patris non perdit. 2 Fllius conuentus vt heres patris, poteſt exceptionẽ op⸗ Hoiere ex perſona ſua, ſibi competens licet non, vt tanq́; deres. 3 Defuncti factum, ꝙ non noceat heredi. qui in excipiendo non vtitur adminiculo experſona defuncti. 4 Matrimonij diſſolutio cauſata culpa mulieris, cauſat lu eunfootisii perſona mariti.Et quid ſi tantũ eſſent ſpon alia:nu. 5. 5 Reintegratio matrimonij cum ea, que culpa ſua vxoꝛ eſ⸗ ſe deſiſt inducit tacitam remiſſionem lucri dotalis, quod cauſatum erat ex pꝛecedenti diuoꝛtio.⁊nu 30. 7.33. Maritus excipiens de adulterio contra vxoꝛem dotem repetentem, an dotem lucretur:? vide ibi, an requiratur accuſatio cum inſcriptione?vſq; ad nu.zz. 2 Lucrum dotis pꝛopter adulterium, quod fundari poſſit iure exceptionis. 9 Paoteſtans ſe velle accuſare, ſi a pꝛoteſtatione deſiſtit, nũ poteſt amplius accuſare.⁊ duob. nu.ſeq. 12 Deſiſtẽs ab accuſatione criminaliter facta, nõ poteſt eun dem de eademre ciuiliier poſtea accuſare. Aoluntatis mutatio, quando pꝛeſumatur: 14 Maritus vel ſocer non poſſunt accuſarexciuiliter de adul terio ad dotis lucrum/ſi deſiſtant ab accuſatione eiuſdem criminis criminaliter inſtituta. 45 Intellectus ad tex. in.§.q vero plurimas. in aut: yt liceat matri ⁊ auie.⁊ nu.i9. 15 Pena triplex pꝛo crimine adulterij etiam hodie impo⸗ ni poteſt. 17 Coꝛrectio legum, quod induci nondebeat per argumen tum a contrario ſenſu. 18 Matrimonium, quod durat inter maritum ⁊ adulteram punitam. 20 Bona mulieris intruſe in monaſterium ob adulterium, cui applicentur tam de iure canonico, qᷓ; ciuili:⁊ ſeq. 22 Lexcanoniʒata abꝛogans aliquo caſu canoni, canonem non coꝛrigit. Bꝛatianus non habuit authoꝛitatem legiſlatoꝛis, ſed ſim plicis magiſtri.. 24 Maritus, an ex adulterio vxoꝛis putatiue lucrum dotis conſequatur... 25 Maritus, an pꝛopter adulterium vxoꝛis ita lucretur pa⸗ raphernalia, ſicut dotem. 26 Maritus vxoꝛi manifeſte adultere, an poſſit debitũ dene gare abſq; eo, quod ſequatur ſententia thoꝛi ſeparatiua: 27 Aaritus, ſi committit adulterium poſt ſententiam ſepa rationis thoꝛi, an vxoꝛ recuperet ius amiſſum in perſonã mariti ⁊ dotem: 28 Maritus, qui poſt accuſationem adulterij inſtitutã con⸗ tra mulierem ad thoꝛi ſeparationem, ⁊ lucrum dotis, ipſi vxoꝛi reddidit debitum, an ſibi pꝛeiudicet: 29 Sponſalia de futuropꝛecedentia, ꝙ dirimantur per ſe⸗ quens matrimonium. 31 Iniuriam illatam flioa perſona coniuncta, non poteſt pater in filij pꝛeiudicium remittere. 32 Conſenſus filie in ſponſalibus licet inducatur ex nõ con⸗ tradictione ipſius, tamen ſecus eſt in filio. 34 Patris factum ex quo necactio, nec exceptio oꝛitur, non tenetur filius, etiam heres ratum babere, nec ſibi nocet. 1 4.. 2— =F 94—8 — 7 f —— LE 1 I V 4 8 5— ei ¶ Recon⸗ 86 G cius 2 nius. ciliatio con iugum, que non valet, nõ impedit ius queſitũ ⁴ marito contra vxoꝛem in actione de dote. h. d. ¶ not.quod lucrum f dotis ca ſatum pꝛopter diuoꝛtiu culpa mulieris contingens, filius facto patris non perdit etiam ſi ſibi ſuccedat. ¶ Ho. ſecundo, quod licet fllius cõ⸗ ueniatur, † vt heres patris:opponitamen poteſt per eũ exceptio, que ſibi competit, non vt beredi:ſed ex perſona ſua. ¶ Ho. ex eodem tertio:quod heredi,qui in excipien do non vtitur adminiculo ex perſona defunctiinon obſtat factum detuncti, ex quo non fuit nata actio vel except:o. Ad idem.j. de diner. tempo. pꝛeſcr. l.ab initio g. ex facto. j. de pꝛecar. l. queſitum§. ſi cum glo. Nec poſſ unt melioꝛes tonchꝛdantie allegari im Joan. Masliaren.vt refert hic Bal. ¶ Ho.ex eo.quarto regulam, quod t diſſolutio ma- trimonij cõtingens culpa mulieris, cauſat lucrum dotis in perſona mariti. Ad idem. j.pꝛoxi ⁊.l.cum mulier. C. de reſcri l.onſenſu. de dona inter vir..plerunq;. CMot. ex eadem; quinto,ſ ponſalia cum ea, que eius culpa vxoꝛ ele deſijtper patrem mariti,⁊ non conſentiente re inte⸗ gra,non inducere in perſona mariti perditionẽ lucri do⸗ talis:quod habuit ex ea diſſolutione, que culpa mulieris contingit. Ho. vltimo a t contrario ſenſu, quod reinte- grat o matrinonij ſeu ſponſalia cũ ea, que vxoꝛ deſijt eſſe culpa ſua, inducit tacitam remiſſionem lucri dotalis, qð cauſatum erat in perſona mariti cx pꝛecedenti diſſolutio⸗ ne matrimonij culpa vxoꝛis contingente. Accipiendo enim eam nouiter in vxoꝛem, videtur eius moꝛes, quãuis malos appꝛobare, quos impꝛobare tenebatur:⁊ ideo ſibi imputet. Ad boc.j.de adulljſi vxoꝛ non„.ſina. ¶ In tex. ibi, an poſſit r maritus pꝛopter culpam mulieris dotem retinere, intelligens mulierem eſſe culpabilem, eo: q cõ⸗ miſit adulterium, tunc eſt hic caſus, ꝙ maritus per viam exceptionis adulterij oppoſite adultere vxoꝛi dotem re⸗ petenti, lucrari poteſt dotem. Et pꝛo eodem videtur ca- ſus.j.l. pꝛoxi. m vnam lect. gloſſa.⁊ in.lſi mulier. j.eodem. ¶Sciendum autem, quod hec dubia eſt ⁊ pulchꝛa que- ſtio, in qua fuit prima opin. Barto.in.l. miles§. ſocer. j. de adul.ſirmantis maritum ob adulterium vxoꝛis non poſſe lucrari dotem, niſi criminaliter vxoꝛem accuſet de adulte rio, ⁊ ſe inſcribat: quoniam tunc pꝛobato adulterio, ⁊ ſecu ta ſententia poteſt libellus repudij per maritum deſtina⸗ ri vxoꝛi, cui dotem repetenti obſtabit exceptio declarati aduiterij. Alleg.text.ſecũdum verioꝛem intellectum in.d. J. miles§. ſocer.⁊.5. q vero plurimas. in aut.vtlic. matri ⁊ auie.vnde ſumpta eſt auf᷑. ſed nouo iure.C. de adulter.E t hoc recte intuenti videtur firmaſſe opi.gl.in.d.l.conſenſu. S.vir quoq;.⁊H.virũ. Pꝛo cuius declaratione, pꝛimo ad⸗- uertendumn cenſeo ad intellectum.d§. ſocer.Cuius vt ve/ rum intellectum dem neceſſariũ eſt referre foꝛmalia ver⸗ ba ſic dicentia, ſocer cum nurum adulterij ſe accuſaturum libellis pꝛeſidi datis, teſtatus fuiſſet:maluit ab accuſatio- ne deſiſtere,⁊ lucrum ex dote magis petere. Aueritur, an huiuſmodi commentum eius admitti exiſtimes: reſpon⸗ detur peſſimo exemplo is qui nurum ſuam accuſare inſti tuiſſet poſtea deſiſtere maluit contentus lucrum ex dote retinere, tãq́; culpa mulieris dirupto matrimonio: qua⸗ re nõ mique repellitur, ſeʒ iſte ſocer, qui commodum do⸗ tis vindicte domus ſue pꝛeponere non erubuit. Lecſunt verba.d.triplicem habentis intellectum. ¶ Pꝛimus, ꝙ poteſt maritus ſen ſocer aduerſus nurum repetentem dotem ſe tueri exceptione adulterij, ⁊illé lucrari. Et boc patet ex verbo litere.:ibi lucrum ex dote retinere, que ver ba ſonant exceptionem oppoſitam fniſſe a ſocero, qui do- tem querebat retinere.dicit etiam vlterius tex.qꝙ; etiã po⸗ teſt ipſe ſocer crininaliter nurum adulterij accuſare, ſiſt pofeſſus ſeu pꝛoteſtatus ſe accuſaturum, non tamẽ accu- ſau t.ſed ab ipſa pꝛoteſtatione de accuſando receſſit, exclu ditur, ſupplet gl. ſcã a iure accuſandi: non autem dicit, ꝙ excludatur a iure excipiendi de adulterio: vt ſic lucretur dotem. Pꝛo hoc:q excluſus a iure agendi non videt᷑ ex- cluſus a iure excipiendi vel econtra.3. de euic.l. vendican⸗ tem.cuml ſeq. Ex quo intellectu duo ſunt notan. ¶ Pꝛi⸗ mum, f qð lucrum dotis pꝛopter adulterium nurus fun⸗ dari poteſt in iure exceptionis adulterij. In cuius exce- ptionis oppoſitione,non eſt nece ſſaria inſcriptio:yt in.c. A udo. Romain pꝛimam Infoꝛ. part. 9 leget pꝛo. C f Secundo notan. qtnod ſicut ſem 10 12 83 ſuper his.de accu.Et hoc eſt verum etiam ſinonpꝛ cruninalis ipſius adulterij accuſatio: vnde om,ccęſt Smbe lectum eſt ibi caſus apertus cõtra Bar quanenäneyne e ai ab accuſatione non auditur volens poſtea andcß 1 3 epe⸗ tere:vt in.l.ij..j.cum ſimi.j. de adul.Ita pariter tur volẽs accuſare de eo nane depeen nec audii⸗ pꝛeſidi pꝛoteſtatus fuerat, ſi a pꝛoteſtatione denſatnnum renuuciauit.: in hoc ille caſus reputat᷑ ſingul diſtie ele cundus f eſt caſus, quod ibi repellatur ſocer Mis.(Se⸗ ſando de adulterio, pꝛout ſupplet gl. qabe Add acn adulterio:vt dotem ſibi retineat. t huius eendd 5 tione cõmiſſi adulterij non cedit dos lucro run dera ceſſerit de adulterio criminalis accuſatio yna mai 3 ptione:vt in.d.§.q vero plurimas.in aut.xt leen diß auie.Et ſᷣm hunc intellectum eſt ibi caſus pꝛoo 4 vnde tunc notandum, quod † exceptio commiſſi Fen non pꝛodeſt ad cauſandum lucrum dotis iniſi ciut n ceſſerit accuſatio criminalis vna cum inſeriptione i intellectus ſatis applaudit. ¶ Ego vero do trtun d quem iudicio meo ille te reddetur ſingularis ſcs w ibi cum ſe accuſaturum adulterij nurũ ſocer vrefa 3— teſtatus fuiſſet, ⁊ demum ab ea pꝛoteſtatione rceſſſ 3 ſeu ab accuſatione iam inchoata deſtitiſſet:yt onantze ba litere, ibi, maluit ab accuſatione deſiſtere rclucrüdo⸗ tis petere volebat,⁊ ſic ciuiliter agere de crinine adule rij⁊ ad penam applicandam ſibi, vt ſonant yerba litere ibi ⁊ lucrum er dote magis petere c.determinauit Ju⸗ riſconſultus eum repellendum ſcʒ apetitione.qpoſtila bat pꝛopter adulterinm declarari dotemſuo ucxoceſſſ ſe. ¶ Et ſᷣm hoc no.·ibi, ſi gulariſſ mum caſum, ꝙxfat deſiſtens ab accuſ tione criminaliter mota, nonaucit o lens eãdem de nono repetere:vt in.d.lLij..j de acult ati deſiſtens ab accuſatione mota criminaliter nonaudito⸗ lens ab eodẽ crimine accuſare ciuiliter. Ita eſtcaſis gularis ibi ſᷣm me.⁊ eſt nouus intellectus quẽ exhis ia roboꝛo. ¶ Pꝛimo:quia video idem deciſum econuert ſcz, quod deñſtens ab accuſatione criminis motaciuiite non auditur de eodem volens accuſare criminaliter:ſt eſt caſus ſingu ſᷣm vnam lectu.gloſ.quam ibi ſumme not. Bar in.qui deſtitit.j.ad Turpil. ¶ Secundo:qrnoncſ veriſimile, quod tex. ibi dicat de eo repellendoabaccuſa- tione criminali, quam poſt deſiſtentiam pꝛimenonterre⸗ petere volebat pꝛopter duo. Pꝛimo:q cumpotuiſſt pe nituiſſe ſocerũ accuſationis criminalis iaminſtitutẽ:me⸗ rito pꝛeſumendum, quod in eadem voluntateperſevera- ret, ſez non criminaliter accuſando. Et ſi tudicis cum ſo⸗ luntatem mutaſſe:pꝛoba:quia hoc ibi in literanon appun ret.Et quia pꝛeſumptio iuris eſt pꝛo meſcilicet quodn tatio f voluntatis non pꝛeſumatur, zillam allegantin cumbit onus pꝛobandi.j.de lega.ij.l. Lucius in pꝛinde pꝛobat l. eum qui.⁊.l. quinquaginta. de baptiſcc.maictts de ſenten. excommuni.cum a nobis.il grande. CTelto pꝛopter verba litere ibi, dum dicit:quare nõ iniquerec litur qui commodum dotis vindicte domus pꝛeponcte non erubuit. Ex quibus apparet, qnod Juriſcouſuins intendit repellere llum, qui non erubeſcebat pꝛoſequiae cuſationem criminalẽ de crimine ciuiliter inſtituti oni tendo ius vindicandi domum ſuam i ſic non pꝛoſequit accuſationem inſtitutam criminaliter.Nec obſtantrel litere, ibi, lucrum ex dote retinere, que ſonat in yia cphe nendi exceptionem adulterii: quoniam reſpondeo,ꝗqe tis bene ſtat, quod ſocer habebat penes ſe dotem e1cun volebat illam ſibi retinere perpetno inſtituttlielline petijt nurum declarari adulterium commiſſiſſenon⸗ ld nam criminaliter inferendam, ſed cuiliter,ſcã,ſt pei 9 dos eins lucro cederet. Et hoc ſonant verba iitero bee lucrum magis petere ex dote ⁊c. que includunt ius 5 di, vnde iſte eſt veriſſimus intellectus. C Exquo notie .„„ 2„.. a0 14 cundo pꝛiuari ſocerum velmaritum iui einſtituici a⸗ 15 tro. de accuſa. C Secundo pei imi Jciuili arũ cuſationem de crimine adulterijciuiliter, id eſt zuſie dotis ſibi applicandumi deſiſtit ab accuſations d 3 criminis inſtituta criminaliter, ⁊nunc habes d ä 1 5 nis enudatum, ⁊ tanq́; lilium floꝛens. ¶ Et ad p 1 Pe tellectum illius.. ſupꝛa relatum vide.clicetin 8 I ncipaliter vicen um yt lice matf 1 — — intellectu.. quia vero plurimas in autben — fickte hiuep mmſtmimamn rtofta huun (doralst ſum rruin aui bommekilenmndoslonets deroiüüitenanckenum denaänocunrichaciust nrologuiter tiandelſsm 71 amännirdeadüten dusnoacerdrsnanſt opo ſdosmalerispetrmnon pyrsmartd yplterr Gn Fwirerdbrnitrpuna deruätrinmonakkrume tur aduterium ogutirgr tucret'nſiexpacotdcr Qaurireautpenoniſtdipo enniqus Cnonreperturain o innonaſteriun denſo drwidguia peroyndeten rerinteligttur gmacult nrmaxtusquancopactumt bentiuraiuribusconcon Rekecumexpetiat id, ſnturkegencz eanſtreing imnlartülcüumgrenta Guatzqwocſatuitram g rmascxal weetin Tainenoeadliſgaren 1 dunlnasedarte itranefchig ltran. Lth iins agl dcekdenn,.— aüs wa* Soluto matrimonio. Sec 8 dtr w,. 3 emnancneenten r auie. In quo ſecundo veineinalite an alme Ai Pn, Käcan V dur vola ſa vult enim ille texꝙ cum vir accuſare vult vxoꝛẽ dch areimnjde atn terio debet ſe inſcribere;ꝛ ſi eins criminis cõdemnata fue ſtatu Ked erini d rit miſſo ad eam libello repudij,dotem lucrabitur: tan⸗ ainsfdergt ig nd tum dereliqua ſubſtãtia mulieris, quantũ eſt tertia pars enbo e ahsrnde ipſius dotis.⁊ huic tex.videtur mirabiliter refragari tex. MaoSlodür n in§.adulteram:in aut. vt nulli iudi dicens, quod adulte- iterio dootſn Kolrie ra condemnata ad penam iuris, que eſt immiſſio in mo⸗ ldotemſid ridttäa naſterium, ſi ipſa liberos habet, due partes patrimonij ladulter, menih ſui illis aſſignant᷑, tertia vero pars monaſterio. Et ſubij⸗ tultero inneictdoten cit ſic foꝛmaliter, ſc; tamen vt per omnes caſus pacta do⸗ dKayeropl ls a talibus inſerta inſtrumentis viro illeſa ſeruentur ⁊c.vn- bunc inaleninsdn de ex bis verbis expꝛeſſe innuit ille ter. quod vir dotẽ non Kandum, un iai lucratur excõdemnatione aduerſus mulierem ſecuta de adulteriolicet poſſit vi pacti lucrari,/ſi illud appoſitũ eſt. dio crininz Mundien Et ſic in hoc manifeſtiſſime contradicit.ↄ.S.quia vero plu 6 unais nin rimas. qui vult quod eo ipſo, quod condemnatio adulte/ dSapp lauct Cννυ rüeſt ſecuta dotem lucretur, etiam ſipactum de lucrãdo mncollle trnctinriin non ſit appoſitum. Non reperio aliquem poſt Jac. Butr. ruſaturun acllteri mi Jac.de Belni. iſtam contrarietatem tetigiſſe: vnde pꝛo d, ꝛdemum ab güh ea plene eneruanda, ſcias gloſ. varias ſolutiones de⸗ doneiam lendunt K. diſſe tam in.dH. quia vero.qᷓ in.d.õ. adulteram. vnde pꝛi- nalbit ap accnſgi dätiſ ma ſolutio fuit quod H.adulteram.non loquatur de dote, oneödfin, ſed de alijs bonis.H.q vero.de dote loquatur.Et hoc ma deba ſtc cim. m nleneinnan nifeſte falſum. quia.§. adulteram. non loquitur in dote, erdotenagig T dum dicit, quod pacta dotalia ſalua eſſe debent marito, andfa l8 5peten quando mulier pꝛopter adulterium recluditur in mona⸗ Anſcpellendunſcnne ſterium:quaſi velit expꝛeſſe, quod cum pactumde lucran⸗ — dulterinm declrndine donon eſt inſertum, dos non cedat lucro mariti, ſed de- vocno ibi ſiigrlarſſ ue beat diuidi inter monaſterium ⁊ mulieris deſcendentes, accuf one crininatnna quemadmodum reliqua eius ſubſtantia. Item§. quia denono repetereſtinoim vero. loquitur etiam de alijs mulieris bonis: vt patet: qꝛ accuſatone motzcrinni vult quod mulier de adulterio condemnata deſcendenti⸗ crininc accuſcrccininèt bus non exiſtentibus non ſolum dos, ſed tantum ex reli- mmeeſtnoussintälita quo eius mulieris patrimonio, quantum eſt tertia dotis dino:quia pideoidenu Pars: marito applicetur. Ande ſecunda ſolutiofuit, quod ſtens ab accuſronechi F-quia vero. loqunitur quando mulier ob adulterium non decoden rolens atin detruditur in monaſterium:vt tunc dotem maritus lucre ußm mamlictuglie tur.§ adulterium. loquitur quando detruditur, ⁊ꝛ tunc nõ deſtitt. ad Tirol Cen lucretur, niſi ex pacto. Sed certe, nec iſta ſolutio eſt bona: —ee ue pu quia iure authen. omiſſa diſpoſitione legis Moſayce, et dd trr bidicatdecoim antiqua. C. non reperitur aliapena in adulteram ſtatuta qumpoſtdeſſitm q́ in monaſterium detruſio: vnde non poteſt de alia pena atpropter duo-Punon loqui. d.§. quia vero. vnde tertia fuit ſolutio, quod§. quia ũ accuſctionis cnimnut vero. intelligitur bᷣm§. adulteram. ſc;, vt tũc dotem lucre⸗ ndum quodineadomu tur maritus quando pactum inſertum eſt, ⁊ non aliter, cũ iminaliter accuſindotftf debeant iura iuribus concoꝛdari C. de inoffi. dot l.vnica. taſſexpoba quiabocttint de elec. cum expediat.lib. vj. Sed certe hec diuinatio eſt,⁊ reſumptio inrisctgum igitur fugienda, cum ſit refugium miſeroꝛum dicit gl. C. tatis non preſumati e famil. erciſcũ.I. filium quem habentem. Ande fuit ſolutio poband ſdeleguilm quarta, quod.§. adulteram. loquitur quando accuſat ex- qui Lquinquagintad traneus eo caſu, quo poteſt. iuxta not. in.l. quãuis adulte- ommunicum anchislgu ri crimen. C. de adul.ſ.autem, quia vero. loquitur quan⸗ altcreibi dumdiet yunn do accuſat maritus.Sed certe iſta diuinitiua ad dictũ.. 5— dotis vincitn adulteram.⁊reſtringensliteram generaliter loquentem: oanmn it igitur falſa vt pꝛoxima. Ande quinta fuit gl. ſolutio quod Erquibus& nonhtn H.adulteram. loquitur quando mulier accuſatur crimi- ere lan aunt naliter H.autem, quia vero loquitur quando ipſa accuſat riminalẽ dech inn mn ciuiliter. Sed certe bec ſolutio eſt falſa ⁊ contra text. in.d. cicand vondi ut HF. quia vero. dicentem, quod debet maritus cum accuſat ninſtitutam Cini 11 i inſcribere ſe:ergo ſequitur quod de accuſatione crimina⸗ rumex dote etie⸗ u liter inſtituta loquitur, cum in accuſatione inſtituta ciui- n liter non ſit neceſſaria inſcriptio: vt in.c.ſi uper his.cũ ibi plene not.de accu. ¶ Ande ſexto fuit ſolutio Jac. But.in aut.ſed hodie. C. de adul in lect.noua, dicentis, quod ali⸗ quando accuſat extraneus adulteram criminaliter, ⁊ tali b ſibt ret rrundonn, declararlac 7ſſ 7. 1 1 d ntrrencm ien 9 caſu loquatur.§. adulteram.ſc vt facta impoſitione pene — r et thacſordtl detruſionis, non conſequatur maritus lucrum dotis, niſi oceqefer. 7. derecr vorerKi ex pacto. Aliquando vero accuſatur criminaliter nurus, t, riſſimus inte dtale ⁊tunc ſecuta penalis ſententia detruſionis, non conſequit᷑ ſtverm nmm, exea maritus ipſo iure lucrũ dotis, ſed poteſt ad eam lu- crandam inſtitui accuſatio ciuilis, ⁊ dos retineri per viã efen a. 5 4 1 ecrimines ſttauo exceptionis.⁊ ita loquitur.d.§. quia vero. ⁊liſta⁊ pꝛoxi.⁊ licandufm, 8— Früxhi, Lcum mulier.j.eoa.c.plerunq;. de dona.inter virum. Sed tuta cimina fciki certe iſta ſolutio non videtur bona:quia yt dixi reſtringit 1 tnpli unn, dSadulteram. generaliter loquentem ⁊ ad illum diuina- ſ lupe 8 rucn tiua. CAnde yltima fuit ſolutio Jacob.de Belui. in.o§. CSconmand 0„ dur un 66 adulteram. dicentis, quod aut mulieri pꝛo pena adulterij infligitur detruſio in monaſteriũ, ⁊ tunc loquit᷑ 5. adulte⸗ ram.ſcʒ vt maritus dotẽ non lucret᷑, niſi ex pacto, ⁊ buius eſt ratio duplex. MPꝛima fauoꝛ religionis, maxima ⁊ enim eſt ratio, que pꝛo illa facit. 5. de relig.l.ſunt perſone. Se cunda:quia immiſſio in monaſterium, quam patitur mu⸗ lier, vt penitentiam agat commiſſi criminis, abſtergit in eam omnem maculam commiſſi criminis, pꝛopter quod dotem erat perditura:vt in aut.de mona.in pꝛin.xix.q. vl⸗ ti. c. ſi. Aut ei infligitur alia pena.⁊ tũc loquitur. d.§. quia vero.vnde ſumit᷑ aut.ſed nouo iure.C.de adult.ſcʒ vt tũc lucretur maritus dotem. hec autem ſolutio nõ placet mo dernio. in.d.l.cum mulier. ea ratione, quia ſentit Jaco. de Belui.quod hodie pꝛo crimine adulterij imponi poteſt alia pena, quam detruiionis in monaſteriũ. quod eſt fal⸗ ſum Fm eos per authen.ſed hodie.que ſumitur ex dicto S. adulteram.⁊.c. gaudemus.de conuer. coniug. Sed cer⸗ te iſta ratio nihil valet:quia etiã hodie pꝛo crimine adulte 16 rij imponi poteſt triplex pena vltra pꝛedictam. Pꝛima eſt ſimplex ſeparatio thoꝛi cum denegatione debiti conin galis, licet quando agitur, non ſit cauſa mere criminalis: vt in. c. tue. de pꝛocur.yt lite non conteſt.c.j.xxxiij.q.ij..in hoc. ¶ Secunda eſt pena inciſionis veſtium ⁊ capilloꝛum vtraq; exparte:vt habes tex.ſingularem iuncta gloſſin.c. de benedicto.xxxij.qj. ¶ Tertia eſt pena excommunica⸗ tionis:vt in.c.intelleximus.de adul.vnde ſoluunt quidam modernioꝛes, quod aut maritus agit de crimine adulte⸗ rij ciniliter, vel ilud deducit in vim exceptionis, ⁊ tunc lu cretur dotem:vt hie, cum ſimi.⁊ in.o.§. ſocer. ¶m vnam le⸗ ctu.Aut agit criminaliter ad penam intruſionis, ⁊ tunc nõ lucretur niſi ex pacto:yt in.d.a.adulteram.qui ſᷣm eos in boc coꝛrigit.d.H.quia vero.Et ſic erit dare caſum, in quo queſtio mota criminaliter pꝛeiudicabit queſtioni mo uende ciuiliter, licet regulariter contra per. l.j. cum mate⸗ ria ſua. C. quando ciuil.actio pꝛeiudi.crimina. Sed certe nec iſta ſolutio videtur mihi tuta:quia inducit legũ coꝛre ctionem, que eſt vitanda: vnde relinquitur contrarij ſolu⸗ tio valde dubitabilis. ¶ Ego vero pꝛo ver itate puto, ꝙ cum agitur ad penam detruſionis in monaſterium impo nendam, ſit locus lucro dotis.per dictum§. quia vero.vbi obſtat dictus.g.adulteram.inquantum a contrario ſenſu ſumitur, quod ſi nonfuiſſet inſertum pactum dotale, non eſſet locus lucro dotis ſecuta pena intruſionis: quia vt 17 plene dixi in.lſi cum dotem. S. eod.per argumentum a contrario ſenſu, non debet induci coꝛrectio legis: vt eſt ca ſus in.l.non ſolum..filijs autem. C. de bon.que liber. iun⸗ cta.l.penul.C.qui teſtamen.⁊ ſi dicis. Quid ergo operabi⸗ tur ſinis.d.F. adulteram.dum dicit, vt per omnes caſus vi ro pacta dotalibus illata inſtrumentis, ſeruent᷑. Quia ſi de inre communi abſq; pacto lucrabatur dotem tali caſu maritus, per dictum.§. qæ vero plurimas. ergo multo foꝛ tius lucrabitur ſtante pacto.Et ſic deciſio legiſlatoꝛis in illo ver. non erat de re dubia, ſed clariſſima contra.l. ancil⸗ le.⁊.l. quod Labeo. cum ſimi. Reſponde, quod debes con ſyderare, quod quamuis mulier in penam adulterij de⸗ truſa in monaſterium, ſi intra biennium non repetatur a viro, debeat tonderi⁊ habitum accipere monachalẽ, vel monaſticum:vt in.d. H.adulteram.tamẽ ex hoc ſolo, quod pꝛofeſſio non ſequatur, non efficitur monialis: vt conclu⸗ dit gl.in.d. c. gaudemus.xt eſt ratio: qꝛ non habitus fa⸗ cit monachum, ſed pꝛofeſſio regularis:vt in iuribus vul⸗ 48 garibus. ¶ Ande reſultat t concluſio, quod inter mari⸗ tum ⁊ adulteram punitam, durat matrimonium quo ad ſubſtantiam vinculi matrimonialis, licet ſeparetur quo 19 ad thoꝛum. Runc ad pꝛopoſitum † illa verba, per oẽs caſus viro pacta dotalia ſeruentur, veniunt mirabiliter ad limitationem.l.ij.de pact. dota. Inquantum enim illa vult, quod non valeat pactum, quod lucretur dotem ma⸗ ritus, ſi matrimonium ſolutum fuerit moꝛte ſua vxoꝛe ſu⸗ peruiuente non babet locum cum poſt tale pactum confe ctum mulier in penam adulterij intruſa fuit in monaſte⸗ rium, ꝛ ſic ſeparatum matrimonium quo ad thoꝛum tan⸗ tum. Quoniam tunc, quamuis maritus pꝛius decedat, et vxoꝛ punita in monaſterio remaneat, tamen pactum lu⸗ crande dotis valebit. Ita ſolus ego noto caſum ſingula⸗ rem in fi.d.F. adulteram.ibi, per omnes caſus ⁊c. Et illius tex· eſt ratio:q eo caſu ceſſat ratio, que eſt in.d..ij. JIdeo i ij 1 7 f 4 Zudo. KRoma.in pꝛimam Infoꝛ part. enim non valebat pactum, ꝙ pꝛedecedẽte marito pur ma ritus dotem lucretur:qꝛ impediebatur ex hoc mulier ſu⸗ peruiuens nubere, cum ſe ſine dote reperiebat. Sed hoc in caſu ceſſat iſta ratio:cum quãuis maritus pꝛedecedat, nihilominus vxoꝛ ſuperuiuens non poſſit iterum nubere ex quo omni tẽpoꝛe curſum vite ſue debet ad penitentiã peragendam in monaſterio deflere: vt in.d.. adulterã. et d. c. gaudemus.igitur ⁊c.Et iſte eſt ad illum text.verus et nouiſſimus intellectus,⁊ ſi dicere licet a noſtris maioꝛibꝰ 20 ignoꝛatus. ¶ Duntamen tex.vult t quod iſto caſu intru⸗ ſionis in monaſterium pꝛopter penam adulterij monaſte rio applicetur tertia pars bonoꝛum mulieris,relique ve⸗ ro nilijs ex ea. Adde, quod ex hoc ius canonicum diſcre⸗ pat a ciuili: qꝛiuri canonico oinna bona mulieristali ca- ſu applicantur filijs ſeu ſibi ſucedentibus ab inteſtato, ⁊ ipſi monaſterio aſſignatur arbitrio boni viri tantũ ex bo- nis mulieris, qò tamen poſſit monaſterium cõgrue ipſam alimentare. Iitud eſt ſingulare dictum Archid.⁊ Legi⸗ ſtis inauditũm.xxvij.q.j.i qua monacharum.hoc firman⸗ tis per text.c.de lapſis.xvij.q.vij.vbi traditur iſta regula, 21ꝙ f quamuis cum intrat quis monaſterium ex voluntate applicentur monaſterio omnia eius bona, legitima ſolũ ipſius ingreſſi filijs reſeruata:vt in aut.ſi qua mulier. que eſt canoniʒata, de ſacroſanc. eccl.tamen ſecus eſt cum mo⸗ naſterium intrat ex neceſſitate, eo:q in penam delicti in monaſterium eſt intruſus:quoniam tunc nil aliud mona⸗ ſterio applicatur.niſi tantũ, ex quanto poſſit congrue mo naſterium ipſum ingreſſum alere.Fallit in caſu. c.ſi quis rapuerit.xxvij.q.j.qui eſt tex.l.canoniʒatus.Et hoc mira⸗ biliter nota ad declarationem dicte authẽ. ſi qua.⁊ perpe- tuo commẽda memoꝛie:qꝛ quotidie indices ſeculares de⸗ lin quentes ad penam intrudunt in monaſterinm, ¶ Li⸗ 22 cet autem ſupꝛa dixerim regulam d. cde lapſis. fallere in caſu.d.c.ſiquis rapuerit. Adde, quod illud nõ eſt verũ eo:qꝛ ſi recte conſyderas,/ille tex.non eſt canon, ſed lex ca- noniʒata per Gꝛatianum, que ſumitur ex.. ſi quis rapue ritin auth. de ſanctiſſ.epiſ.vnde ſuccedit elegãs doctrina Joã. And in nouella.in.c.ij.de reſcrip.volentis, quod lex canoniʒata in aliquo caſu abꝛogatiua canonis, canonem non coꝛrigit, eo:q Gꝛatianus authoꝛitatem non babuit Legiſlatoꝛis,ſed ſimplicis magiſtri, vt ibi per eũ. C An⸗ de ſecunda in pꝛopoſita queſtione fuit opi. Bald.in.l.cum mulier.j.eo.tenẽtis etiam lucrum dotis ex adulterio que⸗ ri marito:quãuis eins criminis accuſatio vna cum inſcri ptione non fuerit inſtituta. Pꝛobat pꝛimo per caſumll.fi. C. de adulter.vbi moꝛtua muliere adultera, eius maritus aduerſus mulieris beredes deducit adulterij queſtionẽ ſolum pꝛo cõſecutione lucri dotalis, ⁊ tamen eſt certum, ꝙ pꝛo crimine adulterij criminaliter puniendo non, cum illud moꝛte mulieris extinctum ſit:vt.l.ex iudicioꝛum.j.de accu.l.defuncto.j.de pub.iud.⁊ l.ij.⁊ fi.cum ſimil.C.ſi reus vel accu.moꝛt.fuer. ¶ Secundo per.l.ſi.cum ſua materia. Z.de condi.ſine cau.⁊.l.qui contra.a.l.ſi quis inceſti.⁊ aut᷑. ũ quis inceſtas.C.de inceſt.nupt.⁊.c.⁊ ſi neceſſe.de donat. inter virum. In quibus patet, quod quamuis erroꝛ iuris excuſet a pena adulterij:vt in.l.ſ adulterium cum inceſtu. j. de adul. Et ſic eo caſu non poſſit mulier criminaliter ac⸗ cuſari,nihilomiuus dotem perdit, ⁊ ſic hoc caſu non erit neceſſe ad illam querendam crimen in accuſationem de- ducere. Sed certe ad hec ambo argumenta facilis eſt reſponſio:quia igitur his caſibus conſequitur marituslu crum dotis abſq; inſtitutio ne accuſationis criminalis: q illa iſtis caſibus eſt impoſſibilis,lex autem impoſſibilita⸗ tem nemini videtur iniungerej.de excu.tuto.l. Titius.in n.⁊ in reg. iur. ytriuſq;ſecus autem eo caſu, quo poſſibilis accuſatio eſt:qꝛ tunc poſſet ſuſtentari Bar. per. d..q ve/ ro plurimas. ¶ Mouetur tertio per tex.huius.l.⁊ pꝛoxi⸗ me.z.d.l. cum mulier. Ex quibus videtur dari pꝛo conſe⸗ cutione lucri dotalis, via non ſolum accuſandi criminali⸗ ter. ſed etiam ciuiliter:quinimo ⁊ excipiendi.vnde ſi viam ciuiliter accuſandi atq; excipiẽdi eligere poteſt, ſequitur inſcriptionem non foꝛe neceſſariam: vt in.d. c.ſuper his. Sec certe ⁊ ad hoc reſpõderi poteſt, qð iſta iura antiqua declarationem recipiant a nouiſſimo iure poſito in.d.H. q vero plurimas.ſcʒ, vt tunc demũ poſſit inſtitui pꝛo lu⸗ cro dotis conſequendo adulterij exceptio, ſeu eiuſdem ci⸗ uilis accuſatio, quando pꝛeceſſit criminalis cũ inſcriptio⸗ 24 ſuccedit in materia duplex pulchꝛa dubitatio. ne. C Hec eſt nouum, ꝙ pꝛioꝛes leges a terpꝛetationem recipiant.a. de legib. . 4 Non eſt- ſeq. Qpi.autem hanc Bal. Joan. And in 4 ddi Suumci tit. de excep. Dieto ver.item queritur ecce dicit fu ü— pꝛius gloſſa. in l.vnica. in H. illo pꝛoculdubi meper actio. dum alleg.dictam.l. f. C. de adul. ad poſterioribusin, . ſj ſi L 7 1. quam eſtſu 19 reſponſum. Item⁊ antiqui docto.yt Allb. da „— 1. 8 4 5 23 poteſt negari, quominus iſte paſſus 5i dulenn nöerg ſi negari, quominus iſ gie autem in iudicadd in palatio apoſtolico ſecutus ſumſen⸗ tentiam Bal. ex caſu expꝛeſſo iudicio meo in⸗ c. plerũ de dona. inter vir.⁊ vxo. Ibi enim dicitur ppef rüch tionem criminis adulterij, quam facit maritus 4 ceuſa nenda ſolum thoꝛi ſeparatione conſequitur ſt 3 obn⸗ dotis.⁊ tamen in hac accuſatione ad hunc efeeamanm tuta:cũ non ſit merecriminalis non yult papa iſ inſt nem eſſe neceſſariam: vt eſt expꝛeſſum in.ctue wni 9 troꝛ eſſe caſum huius queſtionis.ỹt ad hoc non uuih tunt Canoniſt.⁊ per hoc ſit expeditus paſſusiſte ſ 3 Piina an ex adulterio vxoꝛis putatiue conſequatur mantuslu⸗ crum, qõ tetigit gl.ſingu. in. d. lxconſenſu..virum Cde 5 pud.que quamuis pꝛoparte viri allegas.liſjs dedde na. inter vir. decidit contrarium allegans tex in autha de nup.ſ.ſi vero ab initio. Sed certe texille nihil fꝛeitdupli ci ratione. Pꝛima:qꝛ ibi loquitur de eo, quipntatiuũ ma⸗ trimonium cum ancilla contraxit, dicendoputatini ma- ritum nullum ex hoc matrimonio lucrum ſperarepoſſe Certum eſt autem de iure cmili cum ancillis non poſſe adulterium committi.j. de adult..inter liberas Secico: q poſito quod committi poſſit, nibilominusttertiibiut ideo non poſſe marito lucratiue lucrum queri, ſepac ſerue domino in queſitis pꝛeiudicetur, cum qyuanuis m acquirendis pꝛeiudicare poſſit, in queſitis taman nonc. de pact.l.ſeruus.C. de acquir.poſſ.l.fi cum ſimiha u tem ratio ceſſat in caſu noſtro:vt ex ſe patet ¶ pun ſtricta diſputatione ſaluari poſſe ſententiam gloſſano⸗ ueoꝛ per tex.l. ſi vxoꝛ. in.. ſed ſi ea. j. de adulte.ybi diciti ꝙᷓqũamuis maritus eam que putatinavxoꝛfuit, acaſa re poſſit adulterij, non tamen iure maritiaceuſat, ſcdin, re cuiuſlibet extranei alterius. Sed lucrum hocdotise adulterio defertur marito, vt marito in compenſationem iuſti doloꝛis ⁊ verecundie. arg.j. de adulte.liſi aautterium cum inceſtu.. Imperatoꝛes.non autem maritoyt extra⸗ neo:igitur ⁊c. Intellige tamen queſtionem poocedere in matrimonio inter pꝛohibitos ignoꝛanter cotracto:quo⸗ niam ſi ſcienter, ceſſat queſtio:quoniam tũcinpenaillicte contrsbentium dos applicatur fiſco:vt.d.lſiquis inceſt 7.d. F. authen. inceſtas. Secundo nunquid non ſolum 25 † dotem, ſed etiã par aphernalia vxoꝛis ex adulteriona ritus lucretur:⁊ in hoc glo.ſingularis in.d.cplerunq;ae dona.inter vir. tenet, quod ſic. exponens verbum tetii dotalitium, id eſt res paraphernales. Illam aut quic Canoniſte ea leui repꝛobant ratione:q in penis facica eſt reſtrictio ⁊c.Ego vero dico eam eſſe falſam,motusd ter. Pꝛimo:qꝛ deciſio gl.pꝛoceſſit ex ignoꝛantiaſſgniſxy tioms vocabuli huius verbi,dotalitiũ, quod papa ecpp nens in. c. ex parte licet. de foꝛo competdicit eſſe donm nem pꝛopter nuptias. Secundo:qꝛ contra eam dico 3 caſum apertiſſimum:⁊ miroꝛ,ꝙ a nemine ponderaind S.quia vero plurimas.in autbenti.yt liceat matri ale Ibi enim dicitur, ꝙ ex adulterio vxoꝛis, iifillosnon,— beat lucratur maritus non ſolum dotem, ſed tannm 3 reliqua ſubſtantia mulieris, ⁊ ſic ex bonis parapbanun bus, quãtum eſt tertia pars dotis. Si veroflios ba dn dotem lucrat᷑, quo ad ſolum vſumfructum. Ecceen 4 9 ibi eſt caſus rotundus, ꝙ non lucratur paraphel na 4 toto filios vxoꝛe non habente, ſed etiam eis— tum eſt dotistertia pars.vnde in hoc Bernan dus Aoeen in! 26 tus eſt peſſime. ¶ Et per bec innctis his que dir 2 res iudicata. j.vbi me ad hoc dicẽda remi ieote⸗ teriam longe melins vltra alios expeditam. Su 4— men remiſſiue queſtionem triplicem Primaan aans adulteriũ manifeſtũ vxoꝛis, abſq; co ꝙ ſequat opria de⸗ thoꝛi ſeparatiua, poſſit maritus authoritate pe dnag negare debitũ vxoꝛi,⁊ eam expellere: de hoc au gis in. c. ex parte. de ſpon. in. c..de adult.⁊ redeee niaiict de.c. Elgathoſa.xxvij.q.ij ſeculares.⁊in Acmultorum. ſi. Habes Ina⸗ — 2— —₰½ = —— — —.— ł= — — — — uroin densoiuod nüunige ſlaivurier enaeé, mniatztuin 4 unckaluinain 5 rmüüleuct art(CJrdluwat oddäi gaotenum dſermdſyviſäbosgg lſeächepushedlst enncortradionefthan molkadgpeprnatmuti munitrtenetuperwnn. Egyautenatco gundort (wrriporodedehmninou. dlömocoernoncontraicto ponſalüperpatriſtononin laus,Sienimetjamptracy rren ſionominecontract tunputainamiſſonelucri däteinmeinsrxoris cumg oninewwutereontrahitſpd tonechyſelisapprobato tretbicingalarszjunctaſſ rulſdefit Jnentim n Pan ident gin runootisohlenigs fli y epuniref alüsiumeng ralatdigeim gperenn tbaanginonin(meng munaaiictrrranirae lurodots nihiis iß Kitmaipnhätan eSdictan 1 1quOnedWdocta lerdinpa tios dsft ex caſu erd dſdih ro.The ctiona mnis acuite enndede wuan a g dai done dd bh donnt— tiina nd d Elonſeue 4 cäſn vindoetem 5 eunaeidiloqutrdene mmeilzcorratäine rboc matrinoni len Atemn de inre auli om 1 dcommitti inir acommittipoſſtniblpn ſe marito ucraxiu urna ein qnefttis peinciatr,n. 6 ammttiſſdeatutlinnſJt deeindicarepoſttingutheJ uus.C de acquir poſllicnt ſatin caſunoſtrorſt rrente trrioneſaluaripoſſe atn ftvrorin,ſedſtea decti naritus eam queputaunn ter nontameninremane ertranei alterius,Sedlun⸗ ertur marito yt mariona verecundie. argi dcacutl .Imperatoꝛes non antene Intellige tamen qucktone inter pꝛobibitos ignorut ter ceffat queſtiorquoniani umdosapplicatnr ſcontd LinceſtasGSecundonnt etiiparapbernaiatlnic- rein boc glofngultäin rrtenet qnodſceposi ideſtresparaybenalsge lenirexrobant ain .Ego erodiceanclän 2 oeeſſteripie odeciſo g.pdoceſln ulihuius perbidorältig aartelicet oefov omenn⸗ nuptas Secmdrnan, 0. cr⸗ zttundus,ꝙl 1 emultoꝛum.xxxv. q. via. c.poꝛro.j.de diuoꝛ. Secunda, 27 an ſimaritus T committit adulterium poſt ſententiã ſepa rationis thoꝛi pꝛocedentem, ex adulterio vxoꝛis, recupe⸗ rat vxoꝛius amiſſum in perſonam mariti, ⁊ dotẽ: de hoc dic vt not. gl. in.9..ſi.⁊ habetur melioꝛ gl. iuris in. c. po ſtolus. xxxij.q.vij.⁊ not. Innoc.in..de illa. de diuoꝛ. Et ad hoc vide.c.ex literis.eo.tit. ¶ Tertio nunquid intentus 22 in † petendo ſeparationem thoꝛii: lucrum dotis, ſibi fa⸗ ciat pꝛeiudicium, ſi accuſatione adulterij pendente, vel ante, ipſi vpoꝛi debitum reddit.Et ad hoc vide gl.in. d. c. ſi.⁊ in.d. c.ſ.in decr. Et quod not. Inn.in.c.inquiſitioni.de ſenten. excom. ¶ In tex.ibi,atꝙ; ita alij nupſit ⁊c.⁊ ſic pꝛe- z9 cedentia ſponſalia de futuro dirimũtur per ſequẽs ma⸗ trimonium.Ad hoc de ſpon.duoꝛum.cj. de ſpon. c. ſi inter virum. Ande dicit lex:alij deſpõſatam, alteri poſſe nube⸗ re. C. de ſpon.lij. ad cuius intellectum vide.c.deſponſatã.⁊ c. deſponſatas.xxvij.q.ij.⁊.c.pꝛeterea.ꝛ..requiſiuit. ⁊c. ex nen anii 30 literis. extra de ſpon. ¶ In text iibi; t tamen ſi ſpoſalibus non conſenſiſſet ⁊c.Et ſic patet, quod quamuis pater no⸗ mine lij abſentis ⁊ ignoꝛantis, contrabat ſponſalia cum vxoꝛe olim filij, que eidem iniuriata fuerat pꝛopter pꝛece dens diuoꝛtium ſua mulieris culpa contingens,tamẽ hec remiſſio iniurie ex ſponſalibus per patrem factis pꝛece⸗ dens, non pꝛeiudicat filio: ſicut nec ei pꝛeiudicat factũ pa- tris in remittenda iniuria, quam ipſèe patitur exhereda- tione ſui per matrem iniuſte factam.:vt pꝛobatur in.l. Pa⸗ pinianus.de inoffic.teſta. C Ande eſt ſingulariter notan. quod quamuis iniuriam flio illatam ab extraneo poſſit pater in ñilij pꝛeindicium regulariter remittere:vt.l.ſed ſi vnius..filio.cum ſimi.j.de iniur. tamen hoc non poterit, ſi iuiuria inferatur in perſona coniuncta.quod diligenter not. ¶ In gl.ſuper t verbo, cõſenſiſſet.ibi.ſecus in filio ꝛc. Et ſic vult glo.qꝙ quamuis non contradictio filie inducat conſenſum in ſponſalibus, que pꝛo ea pater contrabit: vt in ſed que patris. hic allegata tamen non ita inducitur ex non contradictione filij. arg.l.filio. hic allegata. Sed gl. in.dl.ſed que patris.tenuit in vtroq; idem eſie.⁊ illa com muniter tenetur per textl.in adoptionibus. ã.de adopt᷑. Ego autem addo caſum hoc foꝛmaliter dicentem in cap. .verſi.poꝛro.de deſpon.impu.lib.vj. hoc autẽ pꝛocedit vbi ſolãmodo ex non contradictione filij reſultaret cõſenſus ſponſaliũ per patrẽ ſuo nomine contractoꝛum appꝛoba-/ tinus. Si enim etiam vltra appꝛobationes ſponſaliũ per patrem ſuo nomine contractoꝛũ, reſultaret filio pꝛeindi⸗ cium:puta in amiſſione lucri dotium, qð ipſe ſentit ꝓpter adulterium eiusvxoꝛis, cum qua poſt diuoꝛtiũ pater eius nomine nouiter contrabit ſponſalia, tunc ex non cõtradi⸗- ctione conſenſus, appꝛobatio ſponſalium non reſultaret. tex.eſt hic ſingularis, iuncta iſta gl.ſm Bal. ⁊ recte. arg.l. penul.j. de furt. ¶ In ea.ibi, vel verius etiam ſi conſenſiſ⸗ ſet ꝛc. Pet. ⁊ t Gal dicunt, ꝙ iure iſto ſecundum quod lu crum dotis obueniens filio in poteſtate querebatur ple⸗ narie patri:yt eſt caſus iuncta glo.⁊.l.dotem.j.de caſtren. pecul. eſt dicendum, ꝙ pater etiam ſine conſenſu filij con⸗ trabens matrimonium cum ea, a qua alias filius ſua cul⸗ pa diuerterat videtur remittere lucrũ dotis.Ex quo per nouam matrimonij celebꝛationem eius moꝛes appꝛoba⸗ uit vt.l.ſi vxoꝛ.in fin.hic appꝛobata.⁊ in.c.quemadmodũ. de iureiurã.Nec obſt.iſte text.qꝛ bic fuerunt ſolummodo ſponſalia, ⁊ ſic non babuit matrimoninm ſuam perfectio- nem, quinimo ⁊ a ſponſalibus receſſum fuit:vnde fingunt᷑ illa non facta ⁊ pꝛius dinoꝛtium culpa mulieris pꝛecedẽs durauiſſe. arg.optimũ.a.de ritu nup.l.plerunq;. ¶ Ego tamen verioꝛem exiſtimo ſententiam Bar. ꝛ communem, ſcʒ quod ſi filius ſponſalibus cõſenſiſſet, pꝛeiudicaſſet ſibi in lucro dotis in caſu huius legis. Pꝛimo per text.ibi,dũ dicit,tamen ſi ſponſalibus conſenſiſſet, pꝛeiudicaſſet ſibi in lucro dotis ⁊c.a contrario ſenſu. Secundo: qꝛ ex cõtra⸗ ctu ſponſalium ita reſultat voluntas appꝛobata moꝛũ mu lieris, ſicut ex contractu matrimonij. argumentum opti⸗ mum. 6.de dinoꝛ.l.fi. ad fin. Nec verum dicit Bald.ꝙ iure iſto poſſet pater ſine conſenſu filij remittere lucrũ dotis, quod ex adulterio vxoꝛis reſultat: quia eſt contra caſum huius legis in verbo, tamen ſi ſponſalibus non contradi⸗ ceret ac.Nec obſt.d.l.dotem filio.quia quamuis lucrũ do⸗ tis queratur iure iſto patri, tamen non vult lex, quod cum ſllud queritur eꝑ iniuria filio illata per vxoꝛem ſibi con⸗ Soluto matrimonio. 67 iunctiſſimam perſonam, poſſit pater illud remittere in ᷣ- lij pꝛeindicium:yt hic eſt tex. ¶ In ead.ibi, ex quo detur 34 actio, vel exceptio ⁊c. No. gl. que f continuo allegatur, qs 1 2 3 factum patris ex quo nec actio, nec exceptio oꝛitur, nõ te- netur filius etiam eius heres ratum habere, nec ſibi no- cet. Et de hoc dic vt plene per Bartj. de vſuſcapio.l.cum yti pꝛedium. Summarium. Exceptio ſimilis criminis, licet non tollat accuſatio⸗ nem criminaliter inſtitutã, tollit tamen ciuiliter deductã, Reconuentio licet locum non habeat in cauſa criminalt criminaliter mota, tamen locum babet in criminali ciui⸗ liter mota. Super incidenti queſtione, licet pꝛonunciãdum non ſit, i tamen pꝛonuncietur, tenet pꝛonunnciatio. 4 Sicut in criminalibus ſufficit ſolum declarari ſuper fa- 9 9 cto:quia pena ſuper eo ex iuris diſpoſitione ſuccedit, ita ⁊ quando de crimine ciuiliter pꝛoceditur. Sententia in actione perſonali ſufficit, quod dicat debi⸗ tum, etiam abſq; eo, quod aliter cõdemnet iudex. Et idẽ in teali quia ſufficit declarare dominum eſſe vel non eſſe. numero.5. Delicta paria, quando pari compenſatione tollantur?⸗ Juuari ea lege, quam contemnit, quis non debet. Feſtucam de oculo alieno non eiſcit, qui trabem geſtat. Culpet alium nemo ex delicto, cui ſimile vel cõfoꝛme ipſe commiſtt. 10 Conuentio ⁊ reconuentio vnica ſententia terminari de⸗ bent: intellige, quando ſe inuicem perimunt:ſecus ſi ſe nõ perimunt. 12 Libellus in actione perſonali concludens, ad ſolam de⸗ clarationem pꝛocedit. 3 Peccans in lege matrimonij, non poteſt ſimile delictum obijcere. 14 Indebitum ſolutum, quod in repetitionem cadit per viã alicuius contractus, non poteſt repeti per condictionem indebiti.⁊ vide nu.z5. 15 AMoꝛs ciuilis paterna ad effectum conſolidationis in actione de dote in filiam idem operatur, qð naturalis. 16 Confiſcatio vniuerſalis bonoꝛum patris, non inducit cõ- fiſcationem actionis de dote, que erat cum filia cõmunis. /nu. 27.7.29. 17 Exactio dotis facta a patre, impedit ius conſolidationis in perſonam filie, licet petitio nõ.⁊ nu.27.. j. in.l.poſt do⸗ tem. nu. 60. 18 Afaritus putatiuus ita lucratur fructus dotis, ſicut ve⸗ rus, pꝛopter onera matrimonij.⁊ vide nu. 23. 19 Maritus putatinus ſumptus in dotem factos, quãdo ⁊ quos repetat: ⁊ nu.ꝛo. nu.28. 21 Aerbum accuſatio, ex lata ſignificatione ſicut compꝛe⸗- hendit petitionem ciuilem ⁊ pecuniariam, ita ⁊ actio cri⸗ minalem. 22 Accuſans aliquem de crimine, ꝛ petens ſimpliciter pu⸗ niri, in dubio, an intelligatur inſtituiſſe actionem cri⸗ minalem: 2? Crimen adulterij,ꝙ poſſit per maritum deduci, etiã per viam exceptionis ad conſecutionem lucri dotis. 24 Solennitas.l. libelloꝛum. ff. de accu. an requiratur in ac- cuſatione criminis ciuiliter inſtituta: 25 Serui factum in queſitis non nocet domino. 30 Teſtes, quoꝛum aliqui dicunt, aliquid fuiſſe factum ante litem, aliqui poſt, an reducantur ad concoꝛdiã, vt pꝛobẽt: Iro atq; Paria delicta mutua compenſatione tolluntur. Et dos ſoluta ſoluto matrimonio, repetit per actionem de dote. Et moꝛs ciuilis patris cau- ſat conſolidationem actionis de dote in filia ſicut natura⸗ lis, ꝛvir non lucratur fructus dotis putatiue, retinet ta- men quatenus in vxoꝛem conſumpſerit,⁊ in rem dotalem impendit.hoc dicit vſq; ad.õ.vſuras.l.in inſula.omiſſa.l. poſt dotem. ¶No. pꝛimo in.lviro. Quodlicet exceptio ſimilis criminis, non tollat accuſationem inſtitutam cri- minaliter: vt in.lij.õ.qui boc. ⁊5. ſi in iudicio publicoj. 1 ii . 2 1 ¹ 14 de adulte. tamen tollit accuſationem inſtitutam ciuilſter. Et ad hoc eſt iſte tex. notabi. Ad idemj. eo.l.cum mulier vbi materiam iſtam plene diſcutiam. ¶ No. ex eadem ſe⸗ 2 cundo, quod ⁊ quãuis in cauſa criminali criminaliter mo ta:non ſit locus reconuentioniãj.de pub.iudl. is qui reus. C. qui accu.non poſſil.neganda. tamen in cauſa criminali mota ciulliter, ic. Ita eſt hic caſus notabil. ¶ Hot. ex eo- 3 dem ꝓ tertio,mlecturam gloſſato.quod quamnis ſuper queſtione incidenti non ſit pꝛonunciandum, ſed cosnito de illa, pꝛocedendum ad vlterioꝛa ſuper pꝛincipali. vt. lj. C.de oꝛdi.iudi.⁊ in.c.j.cum ibi plene not.de oꝛdi.cognita⸗ men ſi pꝛonunciatum ſit, valet pꝛonunciatio. Ad idem. S. de mino.l.intra vtile. ¶ Hot. ex eadem quarto bm lectur. † † Bart. quod ſicut in criminalibus ſufficit declarari deli⸗ ctum commiſſum, ⁊ ſic pꝛonunciari ſolummodo ſuper fa⸗ cto eo,ſi inris diſpoſitio ſuccedit, poſtea circa determina⸗ tionem pene:vt in.l.j.j. ad Curpil.qui canoniꝰʒatus eſt. ij.q iij.quem penitet. ad ſi. Ita ⁊pariter pꝛonunciari ſuffi cit cum de crimine ciuiliter inſtituitur accuſatio. Ita eſt caſus notab. pic. Idem etiam dicimus in ſententia: que fertur ſuper actione perſonali:quoniam ſufficit per iudi- cem debitum eſſe, vel non eſſe, abſq; eo, quod aliter conde mnet, vel abſoluat. 3. de arbi.l.ſit am§. ſi arbiter. 3.de iud. 5 lſi pꝛetoꝛ.in pꝛin. ¶ Idem f etiam oicimus in ſententia, que fertur ſuper actione reali:quia ſufficit declarari do⸗ minum eſſe vel non eſſe abſq; eo, ꝙ aliter ſequatur conde mnatio vel abſolutio:quoniam declaratione facta ius il⸗ lam ſubintelligit tacite, ita patet in I. ſicuti.. ſed ſi querat᷑. Z. ſi ſerui.vendi. in.l.ex diuerſo. poſt pꝛin. 6.de rei vendi.in .ſi inter meãj. de excep.rei iudic.⁊ in.l. Pomponius..ſed in bis.Z. de pꝛocur. ¶ HNot.ex eadem, quod cum circa idẽ 7 † factum ſeu ad eundem effectum cinilem vtriuſq; delin⸗ quentis turpitudo verſatur, tunc ſuccedit regula, ꝙ pa⸗ ria delicta pari compenſatione tolluntur. Ad idẽ de adul ter. c. intelleximus.z.c.fi.c.d.l. cum mulier.j. eo.vbi hec ma teria venit plene tractanda. ¶ Hot. ex eodem, quod nul⸗ 8 lus iuuari debet ea lege, quam ipſe contempſit. Ad idẽ eſt.ſr de mino.l.auxilium.de vſu.c.quia fruſtra. cum ſimil. 9 CRo.ex eodem neminem alium inculpare debere, eo delicto, cui ſimile vel confoꝛme ipſe cõmiſit. vnde dicit mo raliter canon, qui alioꝛum.⁊ alibi dicit ipſe allegando:iij. q.yij. Item in Euangelio, quomodo debet quis feſtucam eijcerè de oculo alieno:cum trabem geſtet in pꝛopꝛioin l. cum mulier.j. eo.titu. Qui enim alia vitia vult coꝛripere, ſua pꝛius debet ſtudere coꝛrigere.iij.q.vijj.eod.iudicet.⁊ pꝛecedenti.⁊.c. in grauibus. ⁊ ſeq. Ho. ex eodem ſᷣm lec. 10 Bar. quod † ex natura conuentionis⁊ recõuentionis eſt: vt ambe cauſe vna ſententia terminẽtur. Ad idem de mu⸗ tuis peti.c..⁊.j.in fi.cum ibi plene nota.ſcʒ que ſentẽ.ſine a1 appel. reſcin. ¶ Not. ex eadem eᷣm do. Bal quod quãdo cauſa conuentionis ⁊ recõuentionis ſe ad inuicẽ perimit, ſicut hic:tunc conuentio habet vim recõuentionis, ⁊ ideo neceſſe eſt iimul de vtraq; cauſa pꝛonunciari. Sed quãdo ſe non perimunt:qꝛ ſunt cauſe diſſeparate:tunc, an neceſſe ſit eas vna ſententia terminari:dic vt in.d. c.j.⁊ in.8d. lj. in fi⸗ 2 ¶ Ho. ex t eadem ſecundum eũdem, quod in actione per⸗ ſonali pꝛocedit libellus eoncludens ad ſolam declaretio⸗ nem:yt hic patet:quia pꝛocedit ſententia, per quam ſola ſit declaratio, ergo ſequitur, quod libellus pꝛecedens boc concludebat, cum de natura ſententie ſit, vt libello eõfoꝛ⸗ mis ſit. de ſimonia.clicet Heli.de verb. ſign. cle. ſepe com⸗ muni dinidll.vt fundus.C.de fideicom.libert l.ſi. CNota d3 vltimo, ꝙ peccans in lege ſeu fide matrimonij non po⸗ teſt coniugi ſimile delictum obijcere, ſicut nec peccans in ſocietatis, vel contractus S. de compen.l.ſi ambo. 3.loca. l.quero.. inter locatoꝛem.de iureiur. c.peruenit.il pꝛimo. 14 NHo in l. ſi pater ignoꝛans. quod indebitum ſolutum quod in repetitionem cadit per viam alicuius cõtractus, non poteſt repeti per condictionem indebiti. Ad idẽ tex. optimus in.l.ſi ſine.in pꝛin.⁊l.fi. in fi.j. rem rat.habe..l.ij. iuncta gloſ.S. de condic. indeb.Et ita hec quatuoꝛ iura ad Leclärgeionem Niustit. continuo allegare ſolebat domi. 3 Aua eo add cnnran in.lfec addes§. ſi quis cum in Lurein 8 3 de 8 inlin ing ulam. ꝙ f moꝛs cinilis pa⸗ in dneeluda ih Herſne aeerniſoii actionis de dote 6 glem nor 21 Peladn n flie, illum effectum operatur nem mors nturalis. QNot. ex eadem ſecundo, quod 49 cum ſimi. ¶ Hot.ex eodem ſecundo 20 Dy. Ho. vltimo ex eadem, quod ſicut bonef 24 ſumpta occaſione, reniſſiue t querit an in accuſati 25 exercitu ⁊c. Solne, quod † ibi loquitur de do Auso. Roma.in pꝛimam Infoꝛ part. vniuerſalis confiſcatio bonoꝛum 2 atrij. includit confiſcationem actionisde vern Paterni non filia communis erat,⁊ in hoc eſt notab 9 Uis. C 17 Ttertio, in verbo, non pPotuerat, ſuppl 3 Chotexeacẽ intellectum ſcʒ nec exegerat.ꝙlicet derdn dmmmem tia ſuper ealata patre agente, non impediat uss rſenten tionis actionis de dote in perſona filie:yt 5.c0. oöſolica publico. voluntatis. tamen exactioper cizon nni cta ſic. Ad idem tex.expꝛeſſus in.l.ſi. C. commu.x 18 plene dicam in.poſt dotem. C tHo.exe auſpiudiea . 4. S. fruc pꝛimo, quod ita putatiuus maritus matri„rnctus. j c„.. atrimom on 4 ſtinens, lucratur fructus dotis, ſicut alucratun dnerdſ patet..de iure dot l.dotis fructus.C.eo po m 1†. dus. 1 quod quamuis rus maritus conſtante matrimonio lucrerun nn 3 3 d0⸗ tis abſq; eo, quod ex eis habeat deducere impenſas vii les, vel neceſſarias in res dotales factas: vt 5 li 8 tio H.impendi.cum ſimilibus.tamen maritus wend non ita lucratur:quoniam ſumptus indote aszin tra repetit, qᷓ; excedant quantitatem fructuum 31 4 1 dote percepit.Et in hoc iſte text.non eſt alibi bm Vun ſeſſoꝛ,putans ſe dominum:⁊ ſui contemplati dud „pu Murnn; Platione fructus percipiẽs, nullo alio reſpectu: ſi ſumptus ſuperre poſſſ ſa fecit, non repetit: cum illos deducere poteſter tn 1, bus perceptis:vt l.ſumptus.⁊l. emptoꝛ derej pen 5 quod plene not.in.certum. C. eo tit. Ita innterne 1 petit maritusputatiuus:⁊ bone fideipoſſeſſo qnitanẽ fructus percipit ratione oneris matrimoni. CIn goſ 21 ſuper verbo, accuſantibus. ibi, in † ciuili cauſa ac Coſt nuo allegatur hec gl. quod verbum illud, accuſatio erla⸗ ta ſignificatione adaptatur petitioni ciuili peennini C. de edendl.qui accuſare ſic ⁊ econuerſo verbin acʒo- adaptat᷑ accuſationi criminali. Ad hoc&de ſepulderd liij. ad fi..de termino mot.l. Agraria. Ita etiam tuti defendere aliquando exponitur pꝛo accuſare, ſent ſu bum, opponere:vt habetis teꝑ. iuncta gloin ſiquis aſe fundum.C.ad legem Juliam de vi.⁊ in.lnon pꝛohibent. C.qui accu.non poſſunt. Quod eſt diligenter notanqum ad ſaluationem libelloꝛum, ꝛ conſtitutiones pꝛocuratonũ, qui plerunq; conſtituuntur ad agendum yel accuſandũ, vel opponendum, vel defendendum. Dirxit autem hic 22 † Bal. allegando dictum Spec. ſᷣm eum notabiſeintit de accuſa.j.ver.quid ſi pꝛimo.quod vbi quis accuſatde cri mine, petens ſimpliciter puniri:intelligitur indubio, ni aliter ex pꝛoceſſu cauſe declaretur inſtituiſſe aceuſationẽ criminalem criminaliter, non autemeciniliter, qd ego pu⸗ to minime verum, per..ſi pꝛeſes. j. de pen.ybi lbellus ſ ſententia, qui ratione generalitatis poſſunt adaptariad condemnationem duplicis generis, debent in dubioaci ptari ad condemnationem generis minons ita iſta e⸗ tabilem doctrinam per illam legem tradit Inno de odi cog.c.cum dilectus. Tene tamen mẽti dictum:qpꝛoptet authoꝛitatem tantoꝛum doctoꝛum teneretur inpꝛactica- 23 CEx hac tamen lectu.gloſ. not. quod ad f conſecutionẽ lucri dotalis, poteſt etiam via exceptionis maritusdeci cere crimen adulterij.de quo dic, vt plene dixi ipaoli Bart. tamen hanc aliter intelligit, ſcz quod inter coiuges per modum conuentionis vel reconnentionis foꝛct inſti⸗ tuta accuſatio criminis accuſantis ad lucrum dotis:do nationis pꝛopter nuptias ciuiliter.⁊ vterq; intellectus ſe tis poteſt accommodari litere. ¶ Inquantũ tanende U minis inſtituta ciuiliter, requiratur ſolennitas llbellon de accu.que eſt canoniʒata. Adijcias remiſſiones plene⸗ vide ergo eundem in.lx⁊ an eadem.actiones.deetecp⸗ rei iudi. in.l.pꝛetoꝛ edixit.j.de iniurijs.⁊.litem erigtd dolo. in.l. S.de eden..L j. de exceptionib.⁊19. ſinen ctum.j. vti poſſid.⁊.j.inautem.j. de vi wvi arina-ea 1 in. L. C. bi ex poſſ. agi opoꝛt.⁊ valde ſubtiliter loquituri cj quib. mod. feud.amit.in vſib.feud. habetur de proen. c. tue. Plenius tamen ſubtilius omnibus ſuper i quuntur domini mei in eoꝛum deciſionibus, iuxtamo 1— 1 Fin num oꝛdinem deciſione.eccexxxviij.¶ In Loſhän 81 ..„ 9 ſci d04 non debet inducere compenſationem in Deinchelimt oceat. 14 domi n mini, cum in queſitis factum ſerui domino non depꝛc. unſäſdlen, u nomtir Hüna pon jmaſal dilncwsynächm Re mnetinoopürnmäd ordicoiäcdtiadrehet fderereepdone hedſ daet Dawiamtmrin vinpoſttrcycitloge Kinditalqpi exeetim rin ruperwrddeonen ſdosiiſckeractaantepat peäretconblcainanat cun onpoſltcondllie biernratiertEtiny ucli mdeiſto cludosye reinfſcum cynorereite dategſad Silanimu rſteutqnodonusdotanc tranenmperedem Sed con naritoſſ wountate Jdeo Ädoten CJnfunptns äguoiur ernatgr e Dmaxememſiquturdi anſcuarpoſ inpenes Artoenoppoſtzan ger. Nlackoyipetdienten rt conpetneſälerang wamonanphtit Hsmningiuma dniaſſääne vinn N We gwnchirnocr doat ſſedominum 3 A lodlioreſpectriiſnnna ſeal Tnen iiene pit rationeoners na ccuſantibus di ire p, rhec glquod rerbonübän de adaptatur pettioi rin roulaccuſare ſiceronrir, ſatlonicriminal.Ndhan. dr W1 terminomot.Agrarut quando exponiturpoanii reyt babetistepincagi llegem Juliande ienn npoſſunt. Quodeſt dii nlibelloꝛum, T conſtitmie onſtituuntur ad agentm um peldefendendun( do dictum Spec fmeuma quid ſipaimo quodticns ſimpuciter puniriimtelign ſlu cauſe declaretur inii riminaltter, nonauteneiit rum perxlſipeeſesdeyen ratione generalitatsyyſt nem duplicis generssdin emnationem generisnnes namperillam legentss ectus Tenetamenmätdhe tmtorum doctorum tanen nanlectn goſgot qotu⸗ voteſtctianwiackeplinde qoddir ſtimne ſ 39! N nuentinis etemnen, Soluto matrimonio. depact ſeruus. C. de acquirẽ. poſſll. vlti cum ſimilib. Hic autem loquitur de dolo pꝛopꝛio eius, aduerſus quẽ obij⸗ citur compenſatio.( In gloſſ l.ſi pater. ibi.õ. Impera⸗ 26 toꝛ ⁊c. Triplex † datur ſolutio. Pꝛima Jaco.de Rauen. dicentis, quod quamuis ter. concedat actionem de dote ad repetendum, non tamen denegat competere cõdictio⸗ nem indebiti.vnde illa etiã cõpetet per.d.H. Imperatoꝛ. Et pꝛo eo facit iſta ratio:q indebitũ ope exceptionis fa⸗ uoꝛabilis, pꝛout hec eſt, erronee ſolutum indebiti condi⸗ ctione repetitur.5.de condi.indeb.l. ſi non ſoꝛtem S.inde⸗ tum.cl. qui exceptionem. CSecundafuit ſolutio Metr. ſcʒqð ſpeciale eſt fauoꝛe dotis: vt caſu iſto de dote actio competat. Que pꝛiuilegiata eſt, qualis nõ eſt indebiti con dictio. Licet enim ſoluto matrimonio non ſit dos vere, cũ dos ſine matrimomio eſſe non poſſit. C. de dona.ante nup. J. fundi. cum ſimi.tamen ſufficit quod fuerit putatiue pꝛo- pter patris erroꝛem putantis matrimonium ſubeſſe. Cer tum eſt autem, quod ⁊ putatiua dospꝛiuilegia dotis ha⸗ bet regulariter:vt.l.ſi cum dotem. S.ſi. ð. cod.⁊ iſtam ſolu⸗ tionem ſentit gloſſatoꝛ in.d.ã. Imperatoꝛ. ¶ Tertia fuit ſolutio Jaco.de Are.dicentis, quod quamuis matrimo⸗ nium ſit ſolutum, tamen adhuc dos dicitur viro debita ipſo iure j. eodll.ſi ſocer H. Lucius. S. de condic. ob cau.lſi donaturus.ad fi.vnde ſoluta pecunia in dotem conuerti⸗/ tur:vt in.l. Titio centum.F. Titio genero. de condit.⁊ de⸗ mon. Et ideo nec eſt mirum, ſi dotis actione repet tur. Et hec eſt verioꝛ. Nec obſtat ratio, quã ſupꝛa induxi pꝛo Ja⸗ cob.de Rauen.quia exceptio competẽs patri, ſoluto ma⸗ trimonio.non reddit dotem indebitam a pꝛincipio ſnena tiuit atis, ſed demum ſi opponatur: vt patet in.d.§. Titio. 2.d.F. Lncius. vnde cum hic non fuerit oppoſita, debitũ remanet in pꝛopꝛia natura debiti,⁊ ideo actio de dote nõ condictio indebiti ad repetitionem competit: ſecus autẽ foꝛet in exceptione, que aſui natinitate haberet debitum elidere. Ouoniam tunc illud ſolutum condictione inde⸗ biti poſſit repeti.⁊ ita loquitur tex.in dicto..indebitum. ⁊ in dicta.l. qui exceptionem. In gloſ.I. in inſulam. in 27 pꝛin. ſuper verbo, conſentiente. ibi, nam tunc ſecus. quid ſi dos fuiſſet exacta ante patris depoꝛtationẽ, exactio im- pediret conſolidationem actionis de dote in perſonã filie, cum non poſſit conſolidari ea actio, que iam ſolutione de⸗ biti extincta fuerit.Et ita pꝛobatur. C. commun.vtriuſq; iud.fi. vnde iſto caſu dos per patrem recuperata tranſi⸗ ret in fiſcum cum onere iterum dotandi,filia ſecundo nu⸗ bente. arg.j.ad Sillanianum l. cum a fiſco. ſecundũ Dyn. ⁊ ſic vult quod onus dotandi tranſeat in fiſcum, ſeu in ex⸗ traneum beredem. Sed contrarium idem volnit. 5. eo. i. marito..ſi voluntate. Ideo dic, vt dicam.j. pꝛoxi.l. poſt 23 dotem. ¶ † In gl.⸗. ſumptus. ſuper verbo, ſuperfluiiibi, ſed quo iure ſeruatur ⁊c. In hoc duplex opinio. Pꝛima Dyn.quem Cyn.ſequitur dicentis maritum hoc caſu ſo- lum ſeruare poſſe impenſas per retentionem, atq́; doli exceptionem oppoſitam per.l.ſi in area. C. de condi.inde⸗ bi. Alia eſt opi. Pet dicentis non ſolum hanc exceptionẽ marito competere, ſed etiam vtilem negotioꝛum geſtoꝛũ actionem. eo:quia re ipſa vtiliter geſſit, maritus putatiue vxoꝛis negotium vtile/ ſeu neceſſario in re dotali faciẽdo. Et adl.vnica§.ſed nec ob impenſas.Et hec eſt opinio verioꝛ, quam confirmo ex doctrina Juriſconſulti in. l.in boc iudicium.verſi.diuerſum. 5. communi dinid. dicẽtis, quod cum faciens in re aliena ſumptus vtiles ⁊ neceſſa- rios, non cogitat ad illos ſibi aluum obligare: pꝛout eſt quando facit ex pꝛopꝛia cogitatione domini, tũc ipii ſum⸗ ptus non inre retentionis atq; exceptionis recuperari poſſunt. Et ita loquitur dicta.l. ſi in area. quam allegat Dyn.cum vero impenſas facit, cogitat ſibi alium obli⸗ gare. quod eſt quando facit in re, quam ſcit alienam eſſe, vel ſe reſtituturum foꝛe:pꝛout eſt hic:tunc impenſas illas non ſolum iure exceptionis, ſed etiam actionis negotio- rum geſtoꝛum ſibi ſeruat, vel condictionis incerti. Ad boc.j.de legatis.j.l. domos.⁊.l. quod ſi nulla. 6.de condict᷑. indebi.l.ſi exceptionem..ſi pars. Petr.igitur in hoc di⸗ cit verius. Quod autem exceptione iuris hec impenſa re⸗ cuperetur, patet. 6. eod. l.⁊ ſi quidem. ¶ In text i. in inſu⸗ lam in pꝛin. ibi, actio dotis ad filiam pertinet ⁊c. Et ſic pa 29 tet, quod f fiſcus iure publicationis non ſuccedit in actio- nede dote, que tamen in filiam conſolidatur, nedũ ad ex⸗ 68 traneos heredes, ſed nec ad alios facit tranſitum.. eo.1.ſi ſocer.in pꝛinc. cum ſimi.Et ſic notari poteſt ex hoc tex.xe⸗ gula, qò tranſitum non facientia in filium vel extraneum beredem, multo minus ex publicatione tranſeunt in fiſcũ. Et ad hoc iſtam legem pꝛecipuepondero licet communi⸗ ter ad hoc non ponderetur.allegetur gloſ.in.lj. C. de bo⸗ nis liberto. ¶ In ter. g. fructus. ibi, ante cauſam liberalẽ. ſupplet Jacob. de Zlre. finitam. Quandiu enim pendet lis, buic, de cuius ſtatu queritur, faciende ſunt impenſe. Cdde oꝛdine cognit.l.fina.alibi tamen verbum illud, ante cauſam. ſuppletur, ſcʒ inchoatam.j. de contrario indicio 30 tut.l.j. Ande per bec dicit reduci poſſe ad concoꝛdiam teſtes, quoꝛum aliqui dicunt quid eſſe ante litem: aliqui poſt. Intelligetur enim vtriuſq; verbum ſic ante litem fi⸗ nitam, ⁊ poſtea inchoatam. Hec autem concoꝛdia non ex eo fit:vt pꝛobent, ſed vt in falſum non incidant. de teſtib. c. cum tu fli. In hoc antem paſſu, an⁊ quando teſtes va⸗ rij deduci poſſint ad concoꝛdiam ad finem periurij eui⸗ tandi, vel etiam pꝛobandi:remiſſiue pꝛocedo:quia nõ tan git pꝛopꝛiam materiam. Ponunt igitur Canoniſte in di cto.c.cum tu.⁊ de penitentijs.diſtinctio.j.periculoſe. In⸗ nocen.notabiliter de officio delega.cap.cum contingat. Joan. Andr. in additionib.S pecu in titu de teſte H.iam de interrogatoꝛijs. in additio.que incipit, Incaute po⸗ ſuit hic authoꝛ ſingularis ⁊c. Barto.tangit hic, ⁊ in.l. ij. C. creditum.&. ſi certum peta.in.l. Gallus..ille caſus.j. de li⸗ beris ⁊ poſthumis.in.li. C. de vſufruc.⁊ in.l. qui ante Ca⸗ lendas. et.l. inter ſtipulantem. et ibi late per Imola.9. ſi fiſcum.vbi intendo plene dicere de verboꝛum obliga.ꝓo⸗ ſuit do. Gald.in pꝛima conſtitutione Codi in.g.quibus. ⁊ in. c.de pace Conſtan.decima colla.in glo. ſuper verbo, Qpiʒoni.notabiliter in materia loqnitur Jaco. Butrig. in.l.ſed ſi poſſeſſoꝛi..item ſi inrauero.a.de iureiurando,. in lectura noua, Summarium. 1& Stipnlatio, cui adijcitur dupleæ cõditio copulatiue, vt efficaciter actionẽ pꝛoducat:debet recipere implemen tum vtriuſq; conditionis. 2 Acctio ex ſtipulatione, cuius rei datio reponitur in volun tate alterius, oꝛitur efficax etiamn ſi ille, in cuius voluntate datio interpoſita eſt, decedat voluntate non declarata. 3 Pater licet ex interuallo dotem conſenſu filie ſtipuletur actionem de dote ſibi appꝛopꝛiet, tamen eius exercitium filia impedire poteſt patre agere volente. 4 Agere de voluntate alterius, vel de eius mandato, paria ſunt. ⁊ vide nu.. 5 Mandatum de ſtipulando, ſi ſit in alium collatum, et ſe⸗ quatur ſimpliciter ſtipulatio, quod cenſetur concepta ad vtilitatem mandantis. 6 Stipulatio imperſonalis, licet in dubio referatur ad ſti⸗ pulantem, tamen interpoſita ſuper re, vel actione commu mm ſtipulatoꝛis ⁊ alterius, refertur ad vtrunq;. ⁊ vide etiã nu. 79.7 nu, 3. 7 Pater poteſt ſtipulari ſilie dotem ⁊ ei querere,⁊ ea dece⸗ dente ſine filijs agit ad dotem.nu.9. 10 Dos filie defuncte cum liberis, non redit ad patrem, ſed filij in ea pꝛeferuntur.⁊ late nu. 23.⁊ in nu.27. 1 12 Maritus ſi conſitetur dotem habuiſſe, ⁊ pꝛomittat per ſtipulationem patri reſtituere, an ex ea efficax patri que⸗ ratur actio, ey quo non apparet de voluntate: 3 Aerba tempoꝛis pꝛeteriti enunciatiua circa id, qð fuit poſſibile fieri de pꝛeſenti, non aliter docto de pꝛeterito, pꝛobationem atq; diſpoſitionem tempoꝛis pꝛeſentis in⸗ ducunt. 14 Lectura Dyn. ad hunc tex. 16 Aoluntas oꝛdinata ad actum, qui pꝛincipaliter non diri⸗ gitur in vtilitatem gerentis, ſed tertij: nõ ſemper inqucit mandatum. 7 Pꝛocuratoꝛ.ſi poſt mandatum acceptatum ad actũ ex⸗ plicandum illud explicat ſimpliciter: non ſuo, ſed pꝛocu- ratoꝛio nomine explicare videtur. Emptio imperſonalis facta poſt mandatum ſuſceptũ ad rem emendam, videtur pꝛocuratoꝛio nomine mandan⸗ tis facta. 6 i iiij 13 Aoluntas non pꝛeſumitur mutata, id aſſerenti incum⸗ bit onus aooanai. 19 Mandans homicidium feri, licet ex interuallo ſequatur dicitur tamen factum de mandato mandantis. 20 Qualitas concernens perſonam contr abentis, cenſet᷑ ta- cite repetita in omnibus capitulis ipſius contractus. ct nume. ſequen.. 1 23 Filia ſi cum liberis decedat dos patri non redditur, ſed filijs keſeluitr firef 4 24 Liberalis in neceſſitatibus nemo eſt. 25 Lex vna cum referri poteſt ad duos intellectus, debet ca pi intellectus caſus dubij deciſiuus. 26 Dos dicitur patrimonium flie. 29 Filiuſtamil.iure hodierno inſpecto habet heredem. 31 Conceſſum in vita foꝛtius poſt mortem permittitur. 32 Conſuetudo que habet, ꝙ filia decedente cum lijs, dos non redeat ad patrem, an habeat locum, quando filia ſe⸗ cundo nubens decedit in ſecundo matrimonio ſine ſilijs, licet ex pꝛimo matrimonio habuerit:⁊ vide nu.ꝰ6. 33 Conſuetudo eſt tacita ciuium conuentio moꝛibus vten⸗ tinm appꝛobata. 34 Conſuetudo de qua ſupꝛa, an habeat locum, cũ per pꝛius decedit in matrimonio, poſt vero decedit ſecundus ſine li beris ipſa filiafamil.vidua. 5 Dos ſpꝛomittitur reddi in omnem caſum ⁊ euentum re- ſtituende dotis ſecundum ius:qualiter intelligatur dicta ſtipulatio. 35 Conſuetudo ad qnam quis ſe refert intelligitur de poſte rioꝛi pꝛioꝛi derogante. 37 Conſuetudo loci,vbi contractus celebꝛatur, inſpicitur. 38 Stipulatio per quam qnis p omittit dotem reſtituere in omnem caſum dotis reſtituende, ᷣm ius sõmune quali- ter intelligatur. 40 Stipulatio per quam quispꝛomittit dotem reſtituere in omnem caſum dotis reſtituende, ſᷣm foꝛmam ſtatutoꝛum, qualiter intelligatur? 41Pꝛomiſſio reſtituende dotis in omnem caſum ⁊ euentũ indefinite facta, qualiter intelligatur: 42 Pꝛomiſſio dotis reſtituende concepta in omnem eaſum ⁊ euentum, ᷣm foꝛmam iuris communis, ſtatutoꝛũ, ⁊ eon⸗ ſuetudinis, qualiter intelligatur: 4 3Dictio, ⁊, poſita inter incompaſſibilia, quod in diſiunctã reſoluatur. 44 Libellus, in quo petitur reum condemnari bᷣm foꝛmam iuris ⁊ ſtatutoꝛum, an pꝛocedat. 4 5Delegatio facta, vt canſam terminet ſᷣm ius, ⁊ ſtatutũ, et conſuetudinem:qualiter intelligatur. 46 Filij quando dotem maternam ſibi computent in legiti⸗ mam, quam petere volunt in bonis aui materni. 47 Dos filiefamil. defuncte cũ liberis, quomodo remaneat penes ipſos filios. 43 Miuilegia dotis competentia mulieri dotem repetéti, an tranſeant in patrem ipſius mulieris dotem repetentẽ. 49 Mꝛiuilegia dotis, an tranſeant in ceſſionarium, in quem per mulierem actio de dote eſt ceſſa.⁊ nu.O. 5 Piuilegium perſonale pꝛelationis, an⁊ quando poſſit ſpecialiter cedi⸗ 52 Conſanguineus ius quod habet, vt intra certum tẽpus rem venditam a conſanguineo auocare poſſit, an illud ce⸗ di poſſit: 3 s3 Beneficia extendi non debent cum alioꝛum iniuria. 54 Minoꝛ, quod poſſit ceqere beneſiciũ reſtitutionis in inte grum ſibi compettns. 55 Pꝛiuilegium tacite hypotbece in dote, quod tranſeat in heredem extraneum mulieris. 55 Filia dotata, ſi decedit ſine filijs eo caſu, qno beredem ba⸗ hefe poteſt, an in illius ſucceſſione pꝛeferatur pater ipſi matri. 57 Separatio bonoꝛum vnitoꝛum, ꝙ non poſſit peti. 58 Filia, quod non perdat ius communionis in actione de dote, quamuis pater filia conſentiente, ſtipuletur dotem fibi reddi.⁊ nu.õ. 60 Matofna dotis exactio, non impedit ius conſolidationis am. s1 Jus inſtantie ex parte agẽtis depoꝛtatione ſuperueniẽte tranſit in iiſcum. 62 Fllia in dote quibus caſibus iure Codicis habeat ius cõ⸗ ꝓrudo. Koma.in pꝛimam Infoꝛt. part. ſolidationis: ¼.5 3 64 Dotandi onus filiam, an tranſeat 66 Pater ſi decedit iam dote pꝛo aanaserenin 84. an heres ſuccedens pariter cum ipſa filia Seadn ſoluta, uendum dotem pꝛo bereditaria poꝛtione: Satur adſol⸗ 67 Jus conſolidationis in perſonam file an babeat laci; dote eoni ſſa, nondum tamen ſolnta⸗ 3t locũ i 64 Statuto ſtãte ꝙ extantibus agnatis filia dot ſione paterna excludatur, ſi Arri wfsd nureaaftcas ſibi ⁊ ſlijs ſuis dotem reddi, an filij heredes patri 19 buntur hanc ſtipulationem in fanoꝛem flie remne unn 69 Bal. ꝙ falſe allegauerit quotas, non eſt preſumenaun 71 Lect.j. gl. in hac. l.communiter repꝛobatur. un 73 AHictionem aflicto ſuperaddendam non eſſe. 75 Matrimonio ſoluto per diuoꝛtium, an poſſit patera re ad dotem, ſi agere vult ad vtilitatem fil e n pe ſ concitione ſecunda ſcʒ ꝙ ipſa ſilia decedat ſine iier ta 76 V ectu.ij.gloſſcommuniter repꝛobatur. 8. 7 Datio dotis infoꝛmiter facta per patrem/ iicut oluto me trimonio pꝛoducit ad repetendum actionem communem patri ⁊ filie, ita⁊ infoꝛmis ſtipulatio de reddendo. Et eſ ſingulare. ⁊ eſt tertia lectu. 80 Limitatio ad.l.ſtipulatio iſta.. ſi quis ita.j.de ver. oblig ⁊ vide. 5. nu. 6.7 nu. 79. 81 Stipulatio paterna inutilis pꝛopter deſicientem filie on ſenſum, illa decedente reconualidatur. Quinta lectura ponitur nu.aꝛ. 84 Aoluntas quando moꝛte finiatur. 35 Poſitus ad conſinia, quandiu iudex reuocaveritnotno iudice, an intelligatur reuocatus?remiſſſiue. 37 Füliafamil. de iure Digeſtoꝛum in dote aduentitia ha- bet beredem. 883 Facultas declarandi voluntatem cõceſſa filie, an vajeat ad heredem: 9 Conſenſus filie ſecutus ex interuallo, an validet ſipia tionem paternam ſibi dotem appꝛopꝛiantem. Sexta lectura Dyn. repꝛobatur in nu.90. Lecturam ſeptimam ponit in nu.91. Octauam lecturam habes nu.oꝛ. 93 Pater licet per ſtipulationem fact am de voluntate fie ſibi actionem appꝛopꝛiauerit, item ⁊ ad eam agere poſſt abſente ⁊ fllia iʒnoꝛante ſine cantione tenetur tamenfliã de nouo dotare, ⁊ etiam poterit impediri in dictaactone ex cauſa ſuperuenienti. Nectu.do. Benedic. de Plumbi.ponit nu.q4. 95 Actio filie competens tranſfertur in patrem ocapitem rem fllie iure peculij. Oſtdotem. Teragge 21 IIIe ſtipulata flie vo⸗ luntate exiſtente conditione ſtipulationispo- I teſt repeti per ſolum patrem, ſi fllia ſine übe⸗ ris deceſſerit. Sed ſi filia vinit pater agẽs exceptione t pell tur, ſi ſine conſenſu filie experiatur. hoc dicit utacn ticem litere. Ael ſecundum aliam lecturam, quem ſu quitur Dyn. Pater ſtipulando dotem flie videtun tp lari. vt eius pꝛocuratoꝛ: ex qua ſtipulatione fflia mortos ũne liberis:agit pater:xt eius heres./ſed flia viuente ins agendi non reſidet penes patrem. ⁊ ideo agens erces ne repellitur. hoc dicit. ¶ Ael ſic, ſecundumlecturamde⸗ mi. Benedic.de Plumbi.repetentis iſtam lecs⸗Patern pulatus filie dotem in caſu voluntarij dinoꝛti poſtes 1 nientis, viuente filia non repetit dotem abſq; deconſ ſu ſed ea ſine liberis decedente. boc dictt.¶ Nelſie 18 lect.que ſatis placet Bart licet per ſtipnlationem ps 0⸗ nam ex interuallo factam cõſenſu filie, actio Aedlec 6 ſita ſit patri integraliter.adeo, q ea vinente ſi dſſ 8 non repugnet, ſoluto matrinonio ſine eins coͤſen n 45; poſſit⁊ ſimiliter ea decedẽte, tamen ipſa filia zinene dis cauſa ſuadente, Pabet facultatem impediendi nalr raan re hoc dicit,⁊ nil valet. Ael ſic, ſecundum vnam ſing gloſſatoꝛis.Stipulatio interpoſtta per patrem ex nen uallo ſine filie voluntate reconualeſcit filia moskneeſi beris:ea autem viuente ex ea ſtipnlatione af 5 ferie pater agat, exceptione repellitur. hoc dicit. ſ e otis er cundum aliam lecturam gloſſatoris: Stipulatie done at:triuſ duplici conditione copulatiue confecta,yt ruui 1 Futäauul trtioſcäüdon ümen rupdotndſaſäfüt b ſaayryit tlowdts eins vdoiisererätwnpc innetttſdixauahe uſtemacoctcommune tmntenyor:ciberikt 4 eemdumFlrts Dmyun rus wolntate cheinsnad ceur(Foraſtemmdy tmn wiorcedtt manautuni cortſeguaturpoſtnocun treäceptzcenſeturilarda nandmtisrin poeiſke ain nfndian(Hotaſecond snaxraſdl inperſonali disnereneindobio olun Dlipaatoſtagiquisitaſ fquandocum mlb-Cdee unguan pefonxexraeſ tyulna Chngonuad Ttniinreyouturipre Ranſtpultte ommunis namatyeroyan fkpular fni M qlotag ſtipulatioj lo iſta ſaln n. 38 dliziah tenaimtiisnuntrne edente reconualide. Iponitarn.a. ndo morte finiathr, nina nnacuüntg a atnrreuocatus-rgniit ure Dig dum in ded a arandi polmntatem ddacties eſecutus exinteruald, an An ſibidotem apporinn Drn repoobaturin nug unam ponitin nu. ram habes nu.9r. ſtipulationem fatandit pꝛopꝛiauerit item attn noꝛantefinecantionetanr aetiam poterit inpecni enienti. cedicde Plumbiponim, petens tranſterturin pan ecuim ( ſ dotem. Ffyli te exiſtente conditinette repeti per olunpenmn i cdlſtfla viuſtpeter gide enſenſuflleexpenian ni Jelſecundumalaan lerrn riat vtriuſq; conditionis requirit implementum.⁊ igit᷑ ſi altera tantum impleta agatur, agens exceptione ſi Badf uetur. hoc dicit. ¶ Aelſic, ſecundum aliam eiuſdem ⁊ va de notãdam.Stipulatio paterna dotalis ſimpliciter cõce ta, ſequitur naturã dotis ſimpliciter date.et igitur que⸗ admodum dos ſimpliciter data parit actionem commu nem patri ⁊ filie ad repetendum:ita ⁊ dos ſimpliciter ſti⸗ pulata. Ael ſic. ſecundum aliam, que ſatis placet Bar. Stipulatio, cuius executio confertur ad alterius volunta tem. fauoꝛe dotis, Pabet effectum illo in cuius volũtatem collata eſt executio, decedente abſq; voluntatis declara⸗- tione hoc dicit, ꝛ nõ eſt alibi. Aeĩ ſic:vltimo ſecundum intellectum domini Bal. Licet quando in alterius volun tate ponitur alicuius diſpoſitionis ſubſtantia, ſcu decla⸗ ratio: decedente perſona ante voluntatis declarationem ſiniatur voluntas ⁊ diſpoſitio:tamen quando in alterius voluntate ponitur nudum exercitium, ſeu executio: moꝛs illius declaratione non pꝛecedente, exercitium ſeu execu/ tionem non impedit. hoc dicit. et non eſt alibi ſecund 3 eum. ¶ MHo.pꝛimo ſecundum pꝛimam lec. gloſſato.quo ſtipulatio babens adiectam duplicem cõditionem copu/ latiue, neceſſario debet recipere implementum conditio- nis vtriuſq;/ad hoc vt efficaciter actionem pꝛoducat. Ad idem.j.de verbo. obli gatio.l.ſi quis ita.de conditio. inſti⸗ tull.ſi heredi plures inſtitu.de heredibus inſtitu. ũ ſi plu⸗ res. ¶ Hota ſecundo ſecundum t aliam lectu. quod ex ſti pulatione, cuius rei datio repoſita eſt in voluntate alte- rius, oꝛitur efficar actio, etiam ſi is in cuius voluntate da tio interpoſita eſt, decedat voluntate non declarata. Et Poc eſt ſpeciale fauoꝛe dotis ſm Bartolum, vel regulare omnicaſu ſecundum Bald.de quo infra dicetur. ¶ Nota tertio ſecũdum aliam lecturam, qð qᷓuis pater ſiex in⸗ teruallo dotem cõſenſu filie ſtipuletur, actionem de dote ſibi appꝛopꝛiet:vt.l.quoties.verſicu.ceterum.ð.eo.tamen eius actionis exercitium patre volente agere, filia poteſt impedire iuſta ex cauſa:quemadmodum ⁊ impedire po/ teſt cum actio eſtcommunis..eo.l.ſi cum dotem.ſ. eo au⸗ tem tempoꝛe:et in hoc iſte caſus eſt ſingularis. ¶ Nota 4 ſecundum † lectu. Dyn. paria foꝛe aliquid agere de alte/ rius voluntate, ſeu eius mandato. de quo dic, vt infra di⸗ cetur.(Nota ſecundo ſecundum eandem ⁊ lectu. qpuod vbi pꝛecedit mandatum in alterum collatumde ſtipulan⸗ do:et ſequatur poſtmodum ſtipulatio per illum ſimplici⸗ ter cõcepta, cenſetur illa relata ad perſonam ⁊ vtilitatem mandantis:⁊ in hoc iſte caſus eſt valde notabilis: ⁊ dic vt infra dicam. ¶ Hota ſecundum vnam lectu.r quod quã- nis natura ſui imperſonalis ſtipulatio ex parte ſtipula- toꝛis referatur in dubio ſolummodo ad ſtipulatoꝛem: vt I ſtipulatio iſta§.ſi quis ita.ĩ. de verbo. obliga.⁊ in authẽ. ſi quando.cum ſin libꝰ.C.de conſtituta pecunia.adeo, vt nunquam perſona extranea ſubintelligatur: vt in.l. ſi ita ſtipulatus..Chꝛyſogonus.de verbo.obligat tamen hoc fallit niſi interponatur ſuper ea re, vel actione, que alteri eſt cum ſtipulatoꝛe communis. Quoniam tunc refertur non ſolum ad perſonam ſtipulatoꝛis:ſed et conſocij,ii illi poterat ſtipulari.Et in hoc iſte caſus eſt valde notabilis. ¶Hota † ſecundum aliam lecturam, quod pater poteſt ſtipulari filie dotem, ⁊ei querere. Ad hoc.l. Caius.j.de le gatis.iijl.vxoꝛem..teſtamento. ¶ Nota quod f euenien te conditione diuoꝛtij ſub qua ſtipulatio dotalis fuit con⸗ cepta, pater non poteſt agere ſuperſtite filia: niſi eius con ſenſus accedat. ¶ Nota quod filia decedente ſine libe⸗ ris pater recte ⁊ abſq; dubio agit ad dotem: quia tũccer⸗ te dos ad eum redire debet.C.ſoluto matrimo.l.dos a pa 1 10 tre. Rota vltimot a contrario ſenſu illoꝛum verboꝛum, ſine liberis ſilia deceſſerit ⁊c. quod extantibus liberis ex fi ia moꝛtua dos non redit ad patrem:imo filij in illa ſibi pꝛeferuntur. de quo dic vt infra plene dicam.(In textu n ibi, † poſt dotem datam a nuptias celebꝛatas ac. Ex inter⸗ uallo igitur poſt dotem datam,et nuptias celebꝛatas pa/ ter ſtipulatus fuit dotem reddi filie, conſenſu non acce dẽ⸗ te: ex interuallo paterno ſtipulatio interpoſita nõ valuiſ⸗ ſet. S. eo.l.quoties.verſic.ceterum..de pac.dot l.cum dos ꝛ inpꝛinci. ¶ Sed ſtat dubitatio:quid ſi maritus qui con fitetur ſe dotem habuiſſe pꝛomittat per ſtipulationẽ pa⸗ trireſtituere, an ex ea actio efficax patri queratur: ex quo non apparet de filie volũtate ſtipulandi interceſſiſſe:⁊ ex Soluto matrimonio. quo verba contractus ſecundum pꝛopꝛiam ſigniſicatio⸗ nem cõſyderata, videntur denotarè dotem receptam fuiſ ſe in pꝛeteritum: et ſtipulationem ex interuallo ſecutam, attento quod verba illa, confeſſus eſt ſe habuiſſe, ⁊ recepiſ ſe:tempus pꝛeteritum reſpiciunt. Bart. hic in pꝛima que- ſtione et in l.pꝛedia.j. de acquirẽda poſſeſ.determinat pa tri queſitam actionem non aliter docto de filie voluntate: earatione: quia verba tempoꝛis pꝛeteriti emanantia cir⸗ ca id quod poſſibile fuit fieri de pꝛeſenti, ſi aliter non con- ſtet de tempoꝛe pꝛeterito pꝛobant actum de pꝛeſentitem⸗ poꝛe contractus ſeu ſtipulationis celebꝛatum fuiſſe per.l. pꝛimã.C. de ſide inſtru.lib.x.cum multis alijs hic per eum allegat. Cui adde quod idem ſequitur hic Bal. ea ratio- ne:quia cum pater habeat eius intentionem fraudatam ex ſtipulatione: merito filia excipiens atq; dicẽs ex inter- uallo ſine ſui conſenſu ſtipulationem celebꝛatam: hoc ſu⸗ per quo ſe fundat, pꝛobare tenetur. Cum in exceptioni⸗ bus et actoꝛis vice fungitur.a.de pꝛobatio.l.in exceptio/ nibusla pꝛima.cum ſimilibus.Eỹt ad hoc allegat glo.ſin⸗ gularem ſecundum eum in clemen.vltima.de reſcri. Sed certe recte intuenti illa pꝛobat oppoſitum:quoniam dicit, quod fundans intentionem ſuam in exceptione contra re gulam illam pꝛobare tenetur:vt eſt caſus in.l.ab ea parte. S.de pꝛobatio.de ſponſ.c apitulo, cum appel. Sed in pꝛo⸗ poſito caſu regula eſt actionem dotis communem foꝛe pa tri filie.ʒ.eo.l.ij..quod ſi in patris.Ergo ſequitur quod patri dicenti hoc caſu regulam fallere eo: quia ex inter/ nallo ſtipulatus eſt filie voluntate, incumbit pꝛobatio. CSequoꝛ tamen ſententiam Barto.pꝛimo:quia hec opi nio reperitur fuiſie per pꝛius Joan. And.in. c. Abbate, de verbo. ſigniſi. in nouella. quem apud Legiſtas allegat dominus Baldus, capi.j..notandum. qui feudum dare 13 poſſunt, in vñbus fendoꝛum. ¶ Secundo: †quia iſtud vi⸗ detur pꝛobare lex ad hoc melioꝛ qualibet alia.j.de bere- dibus inſtituendis.l.qui volebat. Ex qua aſſumitur hec regula, quod verba tempoꝛis pꝛeteriti enunciatiua: circa id, quod fuit poſſibile fieri de pꝛeſenti, non aliter docto de pꝛeterito, pꝛobationem atq; diſpoſitionem tempoꝛis pꝛeſentis inducunt. ¶ In tex.ſtipulatus eſt pater filie vo⸗ luntate ⁊c.verbum hoc, voluntate, dominus Dynus po⸗ nens ſextam lecturam buius legis, quam ſequitur Cynꝰ in.l.vvna.. videamus. C. de reivxoꝛi actione. exponit, id eſt mandato, dicens quod bec lex legitur ſimpliciter, pꝛout iacet:yt dicamus quod pater ſimpliciter ſtipulando de i⸗ lie voluntate dotem in caſu diuoꝛtij reddi videtur ipſi mulieri: tanquam adhibitus ad ea ſtipulari.Et ideo ipſi mulieri actio queritur.ỹ aciant autem ad hec verba text. In verbo enim ſtipulatus eſt, ſupplet ex interuallo fim⸗ pliciter, non expꝛimendo ſibi, an filie, an vtriq;. ver bum autẽ textus loquitur ibi, dari, exponitur id eſt reddi. Et ad verbum textus, ibi exceptione ſubmouendus erit ⁊c. ſupplet.quia ſtipulatus pater, vt pꝛocuratoꝛ videtur: ex quo nunc loco fllie, et ex interuallo ſtipulatus eſt dotem reddi. Ad contrarium autem de.l quoties. verſicu.cete/ rum..eodem, dicit ipſe facile reſponderi, ſi aduertatur mntellectus iſte. Nam aut pater ſtipulatur dotem ſibi red⸗ di ex interuallo filie voluntate. Et tunc obtinet quod ibi dicitur, ſcilicet, vt actio patri totaliter appꝛopꝛietur. lut ſtipulatur ex interuallo mandato flie fimpliciter, non ex⸗ pꝛimendo ibi fllie:vel vtriq; reddi.Et tunc miniſterio pa⸗ tris tãquam pꝛocuratoꝛis actio filie queritur.Et hoc eſt. quod iſta lege cauetur:et alia ſimili, que vult, quod ſi mu⸗ lier dat dotem, et alium adhibet: ſi ſtipuletur in eum ca⸗ ſum reddi, quo matrimonium diſſoluatur: videtur illum adhibere tanquam pꝛocuratoꝛem. de legatis.iij.l. cum quis decedens§. nupta. 6.de iure dotium.lege, mulier. 5. fina.Et ideo hic videtur filia patri iniungere onus ſti⸗ pulationis, tanquam pꝛocuratoꝛi. Et ideo ei cuius man⸗ dato ſtipulatus eſt querit: vnde ſi ipſe agere velit exce⸗ ptione ſubmouetur.C. de pꝛocuratoꝛibus.l.ſi pꝛocuratoꝛ meus. 3. mandati.l.idemq;.ã.ſi cui. ¶ Hec ſunt foꝛmalia verba ſua. Quamuis autem Barto.hanc lecturam reci⸗ piat cum moderatione, quam infra dicam. Hihilomi⸗ nus illa mibi videtur falſa multiplici ratione. Pꝛimo: quia conſyderato textu, hic in reſponſo pꝛimo dicente, qõ ſi conditione impleta ſine liberis decedat filia:non erit unpediendus pater, quominus ex ſtipulatu agere poſſit. 69 — Ergo patet, quod non intelligit Juriſconſultuspatrem pꝛocur atoꝛem fuiſſe conſtitutum? quoniam ſi ſic, manda⸗ tum illud filia re integra decedente moꝛte finiretur.⁊ con⸗ ſequenter agere non poſſet. C. manda.l.mandatum. cum ſunilibus. Et ſidicas, quod pater bic non agit, vt pꝛocura toꝛſed vt heres filie tenendo opin.quod ipſa in dote pꝛo⸗ fecttia habeat here dem, vel quod agat tanquam occu⸗ pans iure peculij patrimonium filie iuxta legem pꝛuma, ⁊ ſecundam.j.de caſtren.pecu.cum ſimilibus. hoc diuina⸗ re eſt. ¶ Secundoꝛ hec eſt ratio foꝛtioꝛ:quia cõſydei an⸗ dum quod quamuis pater cum voluntate filie ſtipuletun ex interuallo ſimpliciter dotem reddi tamen ſtipulatun ex re communi eo:quia expꝛecedenti datione dotis ſim⸗ plici erat ius vtriq; queſitum:vt..lij. F. quod patris. et.l. ſi hominem.gener. cum ſimilibus.j.de ſolu. Caſum au⸗ tem habeo ad pꝛopoſitum valde notabilem, quod ſi duo- rum habentium ius commune alter alterius volũtate ſu- per eo iure ſimpliciter ſtipuletur, non referendo verba ad perſonam ſuam ſpeciſce: ex ea ſtipulatione ius queritur ambobus. Iſte eſt tex. valde notabilis in.l. ſtipulatio..fi. j. de noui oper. nuncia. quem allego pꝛo caſu expꝛeſſo con/ tra lectu. Oy. ¶ Tertio ad idem moueoꝛ e; tex..ſi.j. quã⸗ do ex facto tuto.et I.ſi. in fi. j.vt lega. nomine caueatur. vbi patet in ſimili deciſum: an cum tutoꝛ ſtipulatur ſimplici⸗/ ter ſuper re communi ſibi et pupillo ſtipulatus intelliga⸗ tur:ita ergo in pꝛopoſito:cum pater filie voluntate ſtipu⸗ latur ſimpliciter dotem, que cõmunis erat, reddi non ſibi ſoli, neq; ſoli ilie, ſed vtriq́; communiter ſtipulatus intel⸗ ligitur. Licet enim interuenerit filie voluntas non tamen ea talis potentie eſt, vt videatur pater ita, vt pꝛocuratoꝛ tilie ſtipulari, quod ſibi ius dotis, quod erat cõmune cen⸗ ſeatur velle auferre, ꝛ in filiam totaliter tranſterre: imo po rius dicẽdum foꝛet oppoſitum, ſcilicet quod pater videa⸗ tur voluntati filie acquieuiſſe ad roboꝛandam ſtipulatio- nem, quam alias er interuallo iure valido non potuiſſet facere per.d.l.quoties.verſi.ceterum.vnde inuẽta per pa⸗ trem ad ius ſtipulationis roboꝛandum, non debeãt ope⸗ rari iuris eius diminutionem vtl.legata inutiliter.de le⸗ gatis pꝛimo.etde alimentis lega.l.cum tale F.ſ̃.j.de con⸗ ditio.⁊ demonſtra.per locum ab oppoſito. ¶ Quarto ex 14 hoc ſequeretur, t quod vbicunq; vnus eoꝛum inter quos eſt communio, conſtitueretur pꝛocuratoꝛ ad ſtipulãdum ſuper re communi:ſtipulatio tunc ſimpliciter interpoſita, ſemper cenſetur referri ad eum, cuius mandato ſtipula⸗ tur, adeo quod non ad ipſum ſtipulatoꝛem, quamuis cõ⸗ munionem habentem, hoc autem eſt abſurdum. Pꝛimo contra regulam volentem officium nemini debere foꝛe damnoſum:vt l.ſi quis ex ſignatoꝛibus.cum ſimilibus.in⸗/ fra quemadmodum teſtamenta aperiantur. Secundo: qꝛ contra caſum eypꝛeſſum in dicta.l.ſtipulatio..fin.qui no⸗ bis manifeſtiſſimedemõſtrat male dixiſſe Dy. ¶ Altimo ea ſtipulat o imperſonaliter concepta, debet interpꝛeta⸗ tionem atq; intellectum accipere ex ea re, ſuper qua in⸗ terpoſita eſt.l.ſtipulatio iſta..ſi quis ita.jde verbo.obli⸗ gatio.l.damni.verſiculo, et quod in ſtipulatione. j. de da⸗ mno infecto.l.ſi ſtipulatus.S. de vſuris.l.ſi legati ſerui no⸗ mine.j. de legatis.j.⁊..j S. ſi quis ſub conditione.j. vt lega. nomine caueatur.Sed res, hoc eſt ipſa dos, ſuper qua in⸗ terpoſita eſt ſtipulatio huiuſmodi imperſonalis commu⸗ nis erat ſtipulatoꝛi et filie, ergo ſequitur quod ipſa ſtipu- latio communem vtriq; cauſat actionem. ¶ Poſito ta⸗ 15 men t quod lectura Dy. ſit vera duo eꝝ ea eliciuntur no⸗ tabilia. ¶ Pꝛimum, quod idem eſt aliquid facere de al⸗ terius voluntate, qò facere de alterius mandato. Quod pulch:e examinat hic Barto. cuius dictis adde. In⸗ quantum dicit, quod vbi ſumus in negotio, quod poteſt ad vtrunq; pariter pertinere, ſi voluntas ſuboꝛdinatur actui, illnd mandatum non inducit: ſinautem actus ſub⸗ oꝛdinetur volũt ati ſic. Pꝛo pꝛimo membꝛo eſttextus no⸗ tabilis vltra allegatos ꝓer eum in.l ſi vero non remune⸗- randi H.ſi poſt creditam.a.mandati.¶ Pꝛo ſecundotex. optimus, iuncta gloſ. in.l. edibus.§. vltimo. j. de donatio. 16 Item adde, quod ybi Tvoluntas oꝛdinatur ad actum, qui pꝛincipaliter non dirigitur in vtilitatem yolentis, nec gerentis: ſed tertij: illanon ſemper inducit mandatum. Hoc pꝛimo patet ex textu legis, ob pec verba. 3.de infa⸗ mibus.ybi dicit exbo:tatoꝛem accuſationis faciende per Audo. Koma.in pꝛimam Infor part. tertium ad vtilitatem alterius:no et tamen non eſt dubium, quod 1la eenerimancktäun⸗ tis habetvoluntatem circa actum gerendum: mandan, do ad idem textus notabilis in. ij de pꝛoxen Seemn dans actum fieri, qui tenderet in tertij Ftilltatet dilm, re non videtur. Et tamen non eſt dubium qu n manda babet deſyderium voluntatis incluſum. Cpſalus idem tex. in.l.ſi vero non remunerandi.ſ. cum ertio ad manda.vbi recommendatio tendens in rlltade eun non inducit mandatum eyparte recommendanten 3 men non eſt dubium, quod ipſa recommendatio wbti tem incluſam habet. ¶ Altimo ad idem.l.ſi fil volnn de tutel. vbi monitio patris facta filio creato nraänne tela diligenter adminiſtranda, non inducit maan dnelh tris.Et ipſa monitio voluntatem habere ridetunn 1 ſam. Et ad hoc vide.l.pꝛimam. perſuadereʒ de 8 u rupto.et l.pꝛima.H.quoties in gloſſa j.de vi ctri ne 7 ¶ Secundo notandum ex lectu. gloſ. Dyn quod po⸗ curatoꝛ poſt mandatum acceptum ad actum eryl dum, illum explicans ſimpliciter videtur erpleeren ſuo, ſed pꝛocuratoꝛio mandantis nomine:ynde im en— nalis emptio ſequens mandatum:ad rem emendamc 1 latum:videtur eſſe celebꝛata pꝛocuratoꝛio nomine 9 dantis. In quo paſſu Barto. varie in pluridus beſs cutus eſt: bic enim dixit, quod aut in actu celebꝛato 1 pꝛocuratoꝛem ſimpliciter tit mentio pꝛocuratorijoffqj Et tunc cenſetur celebꝛatus pꝛocuratoꝛio wminedond⸗ ni:vt in..fi.ð. de inſtito.j. de admini tut leum poſtgiiggt hoc membꝛum ſequitur gl.quam adde ad Barin cy cunq; ratione. ſupꝛa depꝛocu.⁊ Jo. And in adci Spenn in rub. de pꝛocu.ZAut actus fit per pꝛocuratoꝛemſiiv citer:et ſine commemoꝛatione pꝛocuratoꝛij offiiict tnn nomineſuo non mandantis cenſetur factus inade olu⸗ tio.lꝛet magis.ſupꝛa mandati.l. Papinianus. ſixadein rem verſo.l.filius. Sed in.l. qui in alienaxin. ſ isqui ga tabat. infra de acquirenda heredita. per pꝛimum reipan ſum illius textus, ſimpliciter ſequitur hoc notabiſe Dm. Hanc etiam firmat in lege, ſi libertas. C. mandaſcd iye Barto. in. lj.. nunciatio. infra de noui operis nunciadis xit quod aut fit actus per pꝛocuratoꝛem ſimpliciter pao⸗ pꝛio nomine expꝛeſſo, non autem ſub aliqua commemo- ratione pꝛocuratoꝛij officij. Et tunc non cenſetur feciſe pꝛocuratoꝛio nomine: fed pꝛopꝛio, per dictam legem, et magis. et.l. quarta§. ſed quod de tutoꝛe. verſcculo, ſedetſi quid.infra iudicatum ſolui. niſi actus qui geritur poſſit ad dominum pertinere: et hoc ſciat ille cum quo actus geritur, qui etiam ſciat eum eſſe pꝛocuratoꝛem: quoniam tunc pꝛocuratoꝛio nomine actum videtur:vt lpoſt mou tem H.fina.infra quando ex facto tutoꝛis.Tlut actus gen⸗ tur facta cõmemoꝛatione pꝛocuratoꝛij õ.Et tuncpu curatoꝛio nomine geſtus videtur:vt dicta.finade inſii to.⁊ dicta.l.cum poſt..pꝛimo. Item ipſe idem in qui mi bi donatum. infra de donationibus.aliter loquutus c dicens, quod interdum pꝛocuratoꝛ contrabit non facta commemoꝛatione pꝛocuratoꝛij officij: et tunc in dubioa ctum videtur, vt ſibi queratur. Allegat. res ex mandato infra de acquiren.rerum domil.pignoꝛi..fin deyſiſca⸗ Ppio.interdum.et contractus⁊ rei traditio ſit cum eopo curatoꝛio nomine:⁊ tunc actum videtur in dubio, vt que/ ratur domino:Vvt.l.ſi pꝛocuratoꝛ.j. de acquiren. rerum do⸗ mi. Interdum contractus factus eſt ſub commemotꝛatio⸗ ne pꝛocuratoꝛij officij:traditio vero rei ſuper quacontta hitur eſt facta ſimpliciter:⁊ tunc ſi traditio incotinentie ſecuta cõtractum, videtur in dubio actumvt dominoquo- ratur:quia pꝛocuratoꝛij officij cõmemoꝛatio in celenitra ditione repetita cenſetur. arguj. de verbo. obligat i tiaH.idem reſpondit.6.de pactisl.item quia. ad tinẽ Aut traditio ſecuta eſt ſimplex ex interuallo: et tunc in dubi actum cenſetur pꝛocuratoꝛi queratur.C.ſ quis alteri pe ſibi.l. multum intereſt.in reſponſo fina.ipſe idem in pof moꝛtem.j. quando ex facto tuto.dixit quod Aiquandord- trahitur ſuper re pertinẽte ad dominum:⁊ tunc cenſetm contractum pꝛocuratoꝛio nomine domini. Et ſic come 1 ctus ad perſonam domini relatus intelligitur. de hoc d 9 cam in.l.poſt moꝛtem..j. et.l.penulti. 3. ſi quis cautio. quando contrabitur ſuper re, quepertinet— vtrun q;:et tunc nomine communi in dubio contra n Grarunge r onmne mine tliſol„ conſeben wimücle 4 wot mandoninetdet, i 3 ntr d guef eace ialsc den Anonrindspe wenighan vuumm wſenpert r colt nanconntgwoäyude darraartmmännng oaſeſüsdeedirche d. mmtummiefdedes foawepoditadetronchd. ercnovinepropidno tengjagopanratonec drun generaeabdomie qunaringoeraaeſpe enendamrememnecrtog cenfaur ontrabereyonm penomouwor extertſact munssſtommiumctinlye Xſtppuſerno ybipatetqud nsqiallasfinplicter o busdoniniser mandatopy kwineimplieter,non fa wernidlomascenſeturno trrriſcadeo qpodélliolie adboemonwnertertn agi npinorepoſojde gayi dant,qnod ſparans ele nraKundomin peraditgene Kausskrnorginneh eqnomandäro terus enrannäsgüsmaan Berrare peKhen mesun ind noäwin Tui tnräer wwärdnt monitis-CAino gd er ndoparsfanth — miniſtrs an n — unih wowmndt 5 el. ämamſgein Kanotiesin— 8 notandume ſeneien . upen deproen Jochin cu.Aut actusftper penn Ammemonationepoareh ius Sed in quiin Tldan Acquirenca eredtagon tus fimplieiter ſegutn an rmatin lege, ſilbetaln nunciatio infradenouig t actus per pꝛocurato rpreſſo, nonautemſid in ratorij officij. Et tnneran nomine: ſed pꝛopio,qeni artag ſed quoddetutanm licatum ſolui. niſi actis o pertinere: et hoc ſan l tiamſciat eumeſſepveurn torio nomine actum giäet. raquando er factotntoie enoꝛatione procurctayet rine geſtusvidetur. Nolcu- npoſt peimo Ftenyhli nfra de donationibusätn interdum pꝛocuraxen onepꝛocuratorſoffcſ n rtſbiqueratur Allgali ren rerum domilpgniſt ct ontractus retatdit inerttuncactum fitnn „ 2„ voro relhe offciftraciio in Dcheh n don mandantis conetritde Sſupꝛa mamiatil-Peynen foꝛe intelligitur:vt..ſi..quando er facto tuto.⁊ll.fi.in fine. j.vt lega. nomine caueatur. Zlliqnando contrabitur ſu⸗ per re, que poteſt ad vtrunq; pertinerepariter, tunc aut contrabit ſub commemoꝛatione pꝛocuratoꝛij officij: et cenſctur nomine pꝛocuratoꝛio domini contraxiſſe: vt di⸗ cta l. I ucius. ⁊ dicta l.cum poſt§. j. Uut contrabit non fa cta commemoꝛatione:ſed in contractu dicitur hoc fieri in cauſam pertinentem ad dominum: ⁊ tunc cenſetur etiam contractum pꝛocuratoꝛio nomine domini: quia expꝛeſſio talis cauſe vim habet commemoꝛationis pꝛocuratoꝛij of⸗ ficij:vt.d.l.poſt moꝛtem.in fi.⁊.l.ſi pupilli.j..de nego. ge ſtis. lj.H. non autem. S. de exercito. Aut cõtrabhitur omni⸗- no ſimpliciter:⁊ tunc cenſetur contractũ nomine pꝛopꝛio, non domini:vt.d.l.poſt moꝛtẽ F.j.⁊ in.⁊ magis.cum alijs regulariter allegatis. et ſic patet quod in materia varie loquutus eſt Bal.in.l. ſ. ö.ſi quis cautio. vbi eſt caſus qui pꝛobat pꝛimum membꝛum buius vltime diſtinctionis:ſe⸗ quitur dictam vltimam diſtinctionem. Et ſic non poteſt negari, quominus paſſus bic ſit dubius. Ego vero ſal⸗ ua ſemper ſubſtantia veritatis cõcludo ſic, quod aut que/ ritur de pꝛocuratoꝛe conſtituto ad negotia generaliter: aut de pꝛocuratoꝛe conſtituto ad negotium vnum. Mꝛi⸗ mo caſu, ſicontrabat ſuper re pertinente ad dominum, velſuper re communi/vel ſub commemoꝛatione pꝛocura. officij,vel expꝛeſſerit ſe contrahere in cauſam pertinen⸗ tem ad dominum:tunc videtur nomine domini cõtraxiſ⸗ ſe.Et hoc pꝛobant iura in iſtis membꝛis ſuperius allega. Si vero contrahat in re, que poteſt ad vtrunq; pariter pertinere:tunc in dubio cenſetur contraxiſſe nomine pꝛo- pꝛio non domini:quod pꝛobatur. Quia equiparantur tu⸗ toꝛa pꝛocuratoꝛ mandatum generale habẽtes: vt in.l.ſi in emptione g.fi.ã. de contrahen. emptio. Sed tutoꝛ habens mandatum vniuerſale alege, ſi contrahat ſimpliciter in re, que poteſt ad vtrunq; pariter pertinere, cenſetur con⸗ trabere nomine pꝛopꝛio, non pupilli:vt dicta. l.poſt moꝛ⸗ tem.j. er go pari ratione et ipſe pꝛocuratoꝛ habens man datum generale ab homine. ¶ Secundo caſu quando lo quimur in pꝛocuratoꝛe ſpeciali ad negotium vnum: puta emendam rem:tunc credo quod ſimpliciter contrabendo cenſeatur contrabere nomine domini Ad boc dicendum pꝛimo moueoꝛ ex text. valde notabili,in.l.ſi ſeruus com- munis,ſit omnium.et in.l.pꝛoinde. verſicu.ſed et ſi iuſſu.y. de ſtipu.ſeruo.vbi patet, quod ſi ſeruuscommunis pluri⸗ bus, qui alias ſimpliciter contrahendo acquireret omni⸗ bus dominis ex mandato vnius ex eis, certũ contractum faciat et ſimpliciter, non facta mandati commemoꝛatio⸗ ne: nibilom nus cenſetur nomine domini mandantis cõ⸗ traxiſſe adeo: quod illi ſoli, et non alijs querit. Secundo ad hoc moueoꝛ er textu.l.qui in aliena. ſi isqui putabat. in pꝛimo reſponſo.j.de acquiren.heredita. Ibi enim ap⸗ paret, quod ſi putans ſe liberum, cum eſſet ſeruus iuſſu putatiui domini hereditatem adeat, ſibi illam nõ querit. Et huius eſt ratio: quia pꝛeſumitur illam nolle ſibi que⸗ rere:ex quo mandato alterius adiuit:ynde pꝛeſumitur il⸗ letantum velle, cuius mandatum in adeundo pꝛeceſſit: at illi non queritur:quia putatinus ſeruus putatiuo domi⸗ no non poteſt queri. ¶ Tertio ex eo:quia ex quo manda⸗ tum acceptauit, qno iuſſus fuit pꝛo mandante contrabe⸗ repoſtea ſimpliciter cõtrahendo videtur in dubio in ea⸗ dem voluntate perſeuerare. Et ſic mandato domini con⸗ trahere velle, ex quo hoc mandatum acceptando ſpopon 13 dit. Adeo enim pꝛeſumitur † eiuſdem voluntatis perſe⸗ ueratio, quod mutationem alleganti incumbit pꝛobatio. j. de legatis. ij. Lucius. 6. de pꝛobatio. l. eum qui, et quin⸗ quaginta.de baptiſmo. c.maioꝛes.de ſenten. excommunic. cap.a nobis.il grande.Et hec eſt ſatis coloꝛata ratio: et hoc credo verumſi contractus ex longo interuallo poſt mãdatum ſuſceptum celebꝛetur, ex eo: quia tempoꝛis in⸗ teruallum variationem voluntatis non inducit: imo ma⸗ ioꝛem perſeuerationem, ſi non pꝛobatur per expꝛeſſum ipſa variatio.j.de teſtamen.militis.l.tractabatur. Secun⸗ 19 do per id t quod no. Innocen. de homici. c. ad audientiã. cuius opini.referendo ſequitur Barto. in.lnon ſolum.§. ſi mandato.j de iniur.dicens, quod ⁊ſi maximo interuallo babito poſt mandatum de occidendo inimico ſequatur ex mandatario occiſio, tenetur nihbilominus mandãs: niſi pꝛobetur expꝛeſſa vel ſaltim tacita mandati reuocatio, pu Soluto matrimonio. 70 ta:quia mandans poſt cum inimico parentelam vel ſolen⸗ nem contraxerit amicitiam.æt huius eſt ratio: quia tem⸗ poꝛis interuallum neq; in mandante, neq; in mandatario mutationem voluntatis induxiſſe cenſetur: per dictam le gem, tractabatur. licet aliud videatur ſenſiſſe glo.⁊ nõ be⸗ ne. inſtit de ob. que ex delic.§.ope. ¶ Non obſt.tex.in qui⸗ bus fundamentum facit Barto.⁊ pꝛimo non obſt d.Lres ex mandato. quoniam illa non loquitur, cum pꝛocuratoꝛ conſtitutus ad rem emendam contraxit ſunpliciter: ſed intelligenda eſt, quod contraxit nomine pꝛopꝛio emendo, poſtquam ſuſceperat mãdatum de emendo pꝛo domino. Et ideo dicit, quod non ante dominium reiempte domi⸗ no queritur, quam ſibi ſit facta traditio: ſed quia dolum commiſit emendo pꝛo ſe, cum ſuſceperit mandatinn de emendo pꝛo alio:igitur actione mandati cõueniri poteſt: yt compellatur tradere.Et iſte eſt caſus notabilis in.l.pi⸗ gnoꝛi.. fij.de vſuſca.per quem declaratur.d.lres ex man dato. ¶ Non ob. d.i.iiij.verſicu. ſed⁊ ſi quidem. quoniam ibi dicitur, quod ſi non tutoꝛio nomine eo: quia tutoꝛem ignoꝛet.ſed ex alia cauſa tutoꝛ pupilli indicatum ſolui ſti⸗ puletur: ſtipulatio non committitur, eo: quia ſe tutoꝛem ignoꝛet:ſed ex alia cauſa tutoꝛ pupilli indicatum ſolui ſti⸗ puletur: ſtipulatio non committitur, eo: quia vt actus fa⸗ ctus per tutoꝛem:vt per tutoꝛem factus, valest neceſſe eſt vt tutoꝛem ſe eſſe non ignoꝛet:vt.l.quero.j.de eo, qui pꝛo tutoꝛe. Non ergo poteſt ibi committi ſtipulatio tanquam interpoſita per tutoꝛem, ex eo: quia ig noꝛabatur efrectum tutele. Non etiam poteſt committi alio ex capite, ſcilicet, quia interpoſita fuerat per eum, vt amicum pupilli, vel pꝛocuratoꝛem:qꝛ mandato carebat. Quid ergo ad rhum bum:? Et pꝛobat ille tex. certe nibil: vt maniteſte per hec vides.¶ Mon obſtat textus in.d.l.magis.⁊.l. Pamphi.et l ſi flins. ſupꝛa allegatis. Quoniam ille loquuntur, non ſo lum in eo, qui eſt conſtitutus pꝛocuratoꝛ ad ſoluendum pꝛo domino:ſed etiam in eo, qui alio ex capite, puta fide⸗ iuſſionis vel conſtitutionis pꝛo domino ſoluere obliga⸗ tus eſt. Quoniam fideiuſſoꝛ⁊ pari ratione conſtitutoꝛ, ſeu mandatoꝛ ad ſoluendum a pꝛincipali debitoꝛe mãdatum babere cenſeatur:vt.l. indebitum. 3.de condictio. indebiti. Tunc enim ſi ſoluat non cẽſetur ſoluere pꝛocuratoꝛio no⸗ mine. Et ſic vt liberet pꝛincipaliter ſe: quia omnis chari⸗ tas oꝛdinata pꝛimum incipit a ſeipſo.C.de ſeruitu.⁊ aqua pꝛeſes.cum ſimilibꝰ. Nos autem loquimur in eo, cui ſum⸗ plex mãdatum iniungitur, et in quo non reperitur, quod alio obligationis vinculo ſit pꝛo mandante aſtrietus. ⁊ e hoc falſum puto quod dicit Barto.in.d.l.qui mihi dona⸗ tum. Qui vult, quod ſi pꝛeceſſit contractus celebꝛatus no mine domini, ſi ſequatur tradit:o ſimplex ex interuallo, cenſeatur in dubio actum:vt res tradita pꝛocuratoꝛi non domino queratur: quod eſſet falſum. Etiam aliter pꝛo⸗ 20 batur, pꝛimo:quia qualitas concernens perſonam con⸗ trabentem cenſetur in eadem perſona tacite repetita in ſingulis ipſius contractus acceſſoꝛijs, ſeu capitulis: vt in J. ſi ita ſtipulatus.. Cbꝛyſogonus. in verſuraro. j.de ver⸗ bo.obliga. Quem text.ad hoc pꝛecipue notat Bar.Ergo ſequitur quod qualitas pꝛocuratoꝛij om̃ĩcij expꝛeſſata ex contractu emptionis, cenſetur tacite repetita in perſons eiuſdem pꝛocuratoꝛis:dum ſibi fit ſimplex traditio expꝛe cedenti emptionis contractu. Secundo:quia cum pꝛocu⸗- ratoꝛ conſtitutus contrahit ſimpliciter cum eo, qui ſcit eum pꝛocuratoꝛem conſtitutum, cenſetur in dubio agi vt pꝛocuratoꝛio nomine contrahatur: vt dicta.lpoſt moꝛ⸗ tem. in fine.quam ad hoc allegat Bartolus in dicta.l. pꝛi⸗ ma.c.nunciatio. Sed in pꝛopoſito caſu venditoꝛtradens ſcit illum, cui tradit ad hoc pꝛocuratoꝛem conſtitutum, qui ſui mandati habuit notitiam tempoꝛe contractus emptionis pꝛocuratoꝛio nomine celebꝛati:igitur non ob⸗ ſtat textus, in dicta. l. multum intereſt. verſicu. fi. quia con⸗ ſyderandum, quod ibi maritus emit pꝛo vxoꝛe, volens il⸗ li querere:contractus autem nulliter fuit celebꝛatus, vel ex eo:quia contraxit nuptias:cum eſſet conſtitutus pꝛo⸗: curatoꝛ. Ande ſi poſtea ſequatur traditio facta marito: certe dominium queritur ipſi marito: non autem vxoꝛi cuius nomine contractus erat celebꝛatus nulliter. ⁊ intel⸗ ligere opoꝛtet, quod tradens marito queri ex cauſa dona tionis: quia alias nuda traditio dominij tranſlationem non induceret.j.de acquiren.rerum do.llnunquam nuda. (Dnunn* 1 ——— ———ꝛ—ꝛ—ꝛ—ꝛꝛꝛÿʃʃ 5 1 3. udo. Koma·in pꝛimam Infoꝛ:. part. Nos autem loquimur, cum traditionem factam ſimplici⸗ ter pꝛocuratoꝛi pꝛecedit contractus nomine domini cele- ꝛatus, ⁊ validus: vnde illa lex ſalua reuerentia tanti do- 21 ctoꝛis nibil ad pꝛopoſitum. Et dum ſupꝛa allegaui pꝛo notabili l.ſi pignoꝛi§. ſi j. de vſuſ cap. Addo poſt con⸗ coꝛ l. iij§. vnde queritur..de manumiſ:titu. generali. Et per hoc banc quotidianam materiam babes SP ditan longe perfectius. quam per alios tradatur. Cæt adi 22 †ad quod allegaui.l. ſi ſeruus communis ſit omnium.a.l. pꝛoinde.de ſtipu. ſeruo. Adde.l.ſ Titio.C.ꝓer As Her⸗ ſonas nobis acqui. ¶ In tex.ibi,et poſtea ſine liberis fi⸗ 23 lia deceſſerit ⁊c.ergo a contrario ſenſu: ſi decedat filia cum liberis dos patri non reſtituitur: ſed pꝛopter ilios retinetur. Ande videtur bic caſus queſtionis apud anti⸗ qnos, et modernos docto. dubitatiſſime, ſcilicet, an libe- ris ſuperexiſtent bus ex pꝛemoꝛtua in matrimonio filia, dos patri reſtitui debeat: et vt queſtio maturius attinga tur arguamus ad partem vtranq;:quoniam vt dicit text. ferro viam aperit, qui per contraria tranſit.Et pꝛimo ad partem affirmatiuam videtur tex. in.l.ſi dotem. C. de falſa cauſa adiec.lega.⁊.l.fina. rem ratã baberi.⁊.l. quod in vxo- rem. C.de neg.geſt.⁊.l. filiuſfa. in fi. ad Macedo. ⁊.lpater. C.de euictio.⁊.l. dedit dotem.j.de colla.bono..l.ſi ab ho⸗ ſtibus. 5. eo. et.l.fina.C.communia vtriuſq; iud.⁊ in authẽ tica, ſed quamuis. C. de rei vxo. actio.. eo.l.ſi ab hoſtibus. que omnes leges ſimpliciter dicunt moꝛtua in matrimo- nio filia iure patrie poteſtatis dotem ad patrem reuerti debere. ¶ Sed ad has eſt facile reſpõdere, ſcilicet, vt iſte ſimpliciter loquentes diſtinguantur per hãc legem a con trario ſenſu, ſcilicet, vt pꝛocedant niſi deceſſerit cum libe⸗ ris. Nec enim nouum eſt vnam legem per aliam diſtingui ⁊ limitari..de legibus.l.non eſt nouum.cum ſimi. ¶ Se⸗ cundo arguitur ex textu,, ſcilicet dicente, iuris equitate ſuccurſum eſſe patri, vt dos ad eum moꝛtua filia reuerta⸗ tur, ſcilicet, ne pater dote et filia careat: ⁊ vt in ſolatium ſue triſtitie, dotem habeat. 5. de iure dotium. l. iure ſuccur ſum. Sed certe reſpondetur, quod caſu quo decedit filia liberis extantibus, ceſſat ratio dicte legis:quia non vide- tur filiam perdidiſſe, ex quo ipſa liberos reliquit, qui auo materno matrem repꝛeſentãt:cum vna perſona cum ma⸗ tre cenſeatur.C.de impub.l.ſi.cum ſimilibus. maxime cum pꝛopter maioꝛem conſeruationem memoꝛie ſue, quam ve riſimiliter auus ex perſona nepotum, quam ex perſona ſi⸗ lie. cum dicat lex plerunq; magis nepotes diligi, quam ſi⸗ lios.j.de verbo.ſignifica.l.liberoꝛum.ad finẽ. Nec enim ad aliud anhelaſſe cenſetur auus: niſi vt nepotes legitimos ex filia haberet, qui eins loco ſecũdum oꝛdinem curſumq; nature ſubꝛogarẽtur ⁊ memoꝛiam fllie atq; ſuam conſer⸗ uarent. ¶ Tertio ad idẽ arguitur detextu, qui vꝛget mi⸗ rabiliter in. lij. C. de bo. que liber. quem tex. pꝛo caſu que/ ſtionis induco multipliciter.Et pꝛimo ſic, dicitur enim ſic in pꝛinci l.quod noua conſtitutio, in qua in. l. quecunq;. et l. quod ſcitis. C. de bo. que libe.⁊.l.fi. ad Tertullia. ⁊.l.vlti⸗ ma.C.communia de ſucceſ.volens ea, que in alterum ex coniugibus ⁊ ex ſubſtantia alterius coniugis pꝛoueniũt quocunq; iure, patri eins in quem pꝛoueniũt, nullatenus acquirantur:ſed ipſius filij acquirentis, dum viuit pleno iure ſint. et poſt eius moꝛtem ad eius filios excluſo patre Pertineant:locum non habet in dote, quam pater pꝛo fi⸗ lia dat. Quoniam ſi caſus moꝛtis filie contingat, ad patrẽ dos reuerti debet: ergo ſequitur quod dictal.ij.que vult diſpoſitionem dicte legis, quecunq;. cum ſimilibus nõ ha bere locum in dote per patrem filie data: vult quod ſicut diſpoſitio dicte legis, quecunq; pꝛefert auo nepotes ex fi⸗ lia in eo, quod ipſa filia a marito percepit:ita ecõuerſo in dote, quam filia percepit a patre, ea mortua, ipſe pater Froferainr filie filijs. Et ſic ſuis nepotibus: et ſecundum unc modum inductionis nõ eſt clare reſponſum. ¶ Se⸗ cundo poteſt induci per verba eiuſdem legis dicentia, qò ideo ad patrem dos reuertitur filia moꝛtua, ne ſi contra dicamus parentum erga liberos muniſicentia retarde- tur omnino, ꝛ per patrem dotis datio, ſi nunquam ſpera⸗ ſete d eum moꝛtua filia dotem reuerti debere. ¶ Tertio 4 ci poteſt per verbum illud munificentia, quod eſt idem, quod donatio velliberalitas, hoc modo, ſcilicet qo ctiam quamuispater ſtipuleturdotem filie reddi:nibilo⸗- minus intelligatur ca ſtipulatio, quod caſu quo pꝛedece- 24 miſ.Ergo non dicitur pater quid tũc yllied dat maritus viuente filia, non aute dat filia:quia tũc non fllijs filie, ſed Dat 9no peee ne alias dicendo munificentia retardetur: di debet. videtur ſtare poſſe tex.ille in verbo, muniſic e hon enim ligas eam loqui in dote per patrem pꝛoflia matiint data. Quo caſu communis eſſe cenſetur: non plit dote filie donata. Quod pꝛobo: quia iimpiep Wireh i quam pater facit pꝛo filia, nõ eſt donatio quoq 4 dotig nit ille tex.in dicto verbo, idem autem veran Chaeſuxh ret:quia tenetur pater ad dotem pꝛo filia 1ppa . ſimplici ſtituendam:vt.. qui liberos de ritu nupt. b(on⸗ niam dicit tex. alibi ſic: nec ille donat qui necen nng currit oneribus. S. de dona.inter virum.j ſi ai i re. Et alibi, quod in neceſſitatibus nemo cenſetn n 8 lis. j. de alimentisleg.l.rem legatam.et alibi uon⸗ inu citur beneſicium impendere, qui debitum facit donde di.inſtit.l.ſiſeruo. jde lega.ij. vnum ex fanez aehen Falcid l. pater filium in fin.( Ad hanc tamen inan ls nem vltimam quamuis ſubtilem reſponderipotes. m imo pꝛopꝛio ſumpto muneris vocabulo, etiami 3 39 plex dotis conſtitutio cadit in patris munus 44 un enim a Jureconſulto diffinitur illud eſſe, qnoq ba ſitate damus, legibo, aut moꝛibus, ſeu imperio ln Lan poteſtatem habet iubendi.j. de verbo. ſignifica. bat Sed ipſa dotis ſimplex conſtitutio, ſit per patran Pun te pꝛetoꝛe, qui poteſtatem habet hoc pꝛecipiencintdn .qui liberos.igitur ⁊c. Pꝛeterea conſpderatexindtiai ſina. C. de do pꝛomiſ.vbi etiam dotem per patrenſinnii citer conſtitutam donationem atq; paternam liberato nem legiſtatoꝛ appellat, quamuis non pꝛoprierquiadeii ti redditio in donationem nõ cadit: vt. hoc iuraſinis ſeruo.j.de donatio. licet impꝛopꝛie ſic eo conſpcag 5 ad dotandum filiam pater nõ aliter aſtringitur auani dicis officio:vt.d.l.qui liberos.et.L.obligamur. cum bina tatis.j. de actio.⁊ obliga. Judicis autem officiumnonc obligationis pꝛeſuppoſitiuum: vt.l. qui per coluſonen. F.pꝛecij..de actio. emp. et.l. Quintus. cum ſimilib dem nu. lega.j. Ita ergo.⁊ in. d.lj. verbum illud munifcenti ſi ponere velis ꝓ donatione, impꝛoprie debes aſſumere, ¶ Quarto pꝛobatur ex text l.ſi dotali j.eo ct ſipater in pꝛincipio.S.de pact.do. In quibus pꝛobatur, quod puo- pter liberos moꝛtua filia dos non retinetur.ſipactumyel ſtipulatio in hunc caſum non intercedat exyꝛeſſe Sedcer te ad illos potes reſponderi pꝛimo ad legem ſidotali.qo pactum ſeu ſtipulatio, quod pꝛopter liberosexfiarena nentes, dos penes maritum cõſeruaretur non fuit omnio no ſuperuacuum. Quia pone quod matrimomum von moꝛte filie, ſed diuoꝛtio diſſoluatur: certe tunc dos pact pꝛedicto non exiſtente, non retineretur: vbiſſiextat, raie netur:vt.l.j.j. de do.pꝛelega. Ad legem vero, ſipater dioo quod ibi pactum ſimpliciter conceptum, ſcilicet, quod moꝛtua in matrimonio filia, dotem gener retineat in a ſum non exiſtentium liberoꝛum: operatur exviconuen tionis, ipſam dotis retentionem. Quoniã pactonon erti te ad ſocerũ redire debuiſſet: vt.d.l. dos apatre. Inccſi vero exiſtentium liberoꝛum operatur etiam ipſum pa ctum dotis retentionem, eo: quia concurſum babeteriu re communi tenendo opinionem illam, quod liberis exi ſtentibus non reuertitur ad patrem. Et ſi dicas, quodo- perabitur tunc, nonde iure communi: cum retentio fier potuiſſet:dico, quod operabitur iuris ipſoꝛũ fllioti mud tiplicationem:quia vbi per pꝛius habebant exceptionem ſolum a lege cauſatam: nunc habebunt idem ius etam cauſatum e pacto. Intereſt enim noſtra varijs remecis circa idem vti poſſe: vt.l.cum filius§. varijs..de vaz Et ſi dicas, qð nõ erat dubium illiuslegis in decicen 1 hoc, quod pactum ſimpliciter conceptum dedotei tine da, fiia decedente locum haberet, ii contingeretenu cedere ſine filijs. Reſpondeo: quia illa conuentioſimpin et indefinita, videtur reſtringenda ſecundum ſieſ u mune..locati l.quero. inter locatoꝛem infra Kei en nomine caueatur. lj.g.ſi quis ſub conditione: onenn ter quod locum non haberet illo caſu. quocr m he de⸗ exiſtant filij: quoniam tunc de iure commumirecki bet ad patrem, per dictam legem, dos apatre. C2ns to pꝛo bac opinione videtur caſus in lege vm ni, . ertlo T Oleh, ſete 1 jiſzenſeant, 71 8 üganhr Rtoseke ee ran lüig naunmnrgljc rammſepdee ſem 1 aasiehe M dollsgglid. cVariüüin dor ipainten ſrdrniln, un ru raann r . 5 nugtäſl 1 inumman Pſf tiavizgwtd ſe dernnſ nſanteonfder i ang Aoſordmutenfettdie rwſiperiweyoluſttllm öboscumſnulbe regola redrnypotſtaditlens derditeaſundobiumolhe ſisoerffuusrtpatetnlit riegcinbis, Sepnnori tnepuresſunteinſcenn ſruatar inali ſeruaride tscruandelina Cdefruc tdlddemeisinpuincipoa: ſdeaeeptigio Sedpatrer tsacto onſoüdaturin fila yniaßtwiceamusct bor ceerinpincpaeoetlich trcconueromorcnactinn i Ktodonlclr dcerupan tgunnreponcenron 7' rntrvyansefitmi musnaninecktertypn Wangaptr aypatiao AndcRim detüado dmwf vmetn e echaptoher d 1 eteme Unen Rlirragnöſe mamcgfäfienn ſdhe 2. d delguilder damri wauhe alb ſic nihr dai 5 d us dedonane eg c N erilium infnſr eungin 18 2 9 3 is iimplexco kira ipoteſtatem bädctnn tSur Patnarnftr, pꝛomiſybi tiandetgrn tam donationen gespeen d dappellarquamusmnnt donationemnöcattnnn natio liect inpropieſtain Riliampaternöalt ii 1 Ftollquilberosttl üigen 1o.obliga. Jucicisan preſuppoſtuum tln. ctio emp et Quinnamnt ergo rin d.ij perbonihes p donatione, inpopiin obatur ex text ſidotziſt pact do. In quibuspaie notua fllia dosnon rethnr unc caſum noninteraadut tes reſponderiprimoad iy pulatio, quodpoopterlia cnes maritum oͤſeruarar. num. Quia pone quodmar diuortio diſſoluatur:ent eriſtente, nonretineretn eedo prelega Iclegenmn tum ſimpliciter coneyme trimonio fllia, dotemgaalt entium Überoum:opdan⸗ dotis etentionem Lunlie edire debuiſſt ito dus uum operatir an um liberorum op 7 tentionem eoruatnan enenco opimiofenllinſee Tis jarecommaniean, une ſlleat.C.de rei vxo. act.vbi tex. dicit, quod ſilere debet re⸗ tentio dotis, quam maritusrult facere pꝛopter ſuſ pios ex vxoꝛe filios. Sed certe, vt apparet er variatione ectu rarum eiuſdem H. ille text loquitur vbi maritus pꝛopter ſuſceptos ex vxoꝛe filios, vult vti retentione dotis aduer 2 ſus vxoꝛem viuentem, cum foꝛet matrimonium pei dines tium ſeparatum.ꝛſic nihil ad caſum noſtrum. Sed certe ſi conſyderas rationem eiuſdem§.dum dicit: quia ſic, ſcili⸗ cet, quia naturalis ſtimulus parentem ad filioꝛum educa- tionem compellit:non autem dos abvxoꝛe recepta:igitur ſilere debet maritus: cum vult dicere ſe dotem 1 etinen e velle pꝛopter liberoꝛum educationem: illa pariten locum babet cum agitur de retentione dotis pꝛopter lios‚cum matrimonium ſoluitur diuoꝛtio. Et ſic cum in vtt oq; ca⸗ ſu concurrat rationis identitas:igitur ⁊ pariter in vtroq; identitas deciſionis:vt.l. adijcio. cum ſimil. vnde nõ Aier recte reſponderi poſſe. C Sexto videtur caſus de i C.de bonis que libe. aliter ſubtilius inducendo. Et ſic fhut enim queritur, quid iuris decedente in mati Vnoni i5 liberis non ſuperſtitibus:⁊ tũc iſte caſus 3 at Le Se 3 legem, dosa patre.ſcilicet, vt reuertatur a 4. Winß 5 queris, quid iuris decedente in matrimonio ii 3 eri ſuperſtitibus:⁊ tunc tres ſunt caſus. Aut enim n 8 eſt illam remanere debere penes eum. Et tunc caſus e darus ⁊ deciſus, quod locus eſt retentioni:xt in.d.l. ſi pa⸗ ter. in pꝛinci. et linter ſocerum§. cum inter. 3. de pac. dota li. Aut ſtipulatus eſt ſocer in eum caſum dotem ſibi red⸗ di:⁊ tunc etiam iſte caſus clare deciſus erat, q vigoꝛe ſti⸗ pulationis dos ſibi debeat reddi:vt.l.pater cum flie.ã.de ac. dota. Secundus caſus eſt, quando dos ſtipulatione non facta, data eſt ſimpliciter. Et quia iſte caſus in nullo loco iuris reperitur deciſus, neceſſe eſt dicere: qò ad bunc ertẽdatur deciſio legiſlatoꝛis in.d..ij. Alias enim ſuper- fluo dictal foꝛet poſita:quia alij caſus/qui vltra iſtum ſu⸗ pꝛa ſunt conſyderati, iam per alias leges fuerant deciſſ- Abſurdum autem foꝛet dicere, quod dominus Impera⸗ toꝛſuperflue poſuiſſet illam.l.in volumine. C. vt in§. qui⸗ bus. cum ſimilib.Et regulam t habes, quod cum vna lex referri poteſt ad intellectus duos, ſecũdum quoꝛũ vnum decidit caſum dubium:debet aſſumi intellectus dubij ca- ſus deciſinus:vt patet in.lj.ad finem.j. ad municip. de pꝛi⸗ uileg. c.in his. Septimo videtur earatione pꝛobari: quia tunc plures ſunt eiuſdem rei participes, qð vnus in vno ſeruatur, in alio ſeruari debet:maxime ratione equalita tis ſeruande.l.fina. C. de fruc.et lit.expen.fina.C. de duo. reb..ſi de meis.in pꝛincip..de arbi.et fundi.cum ſimili. jJ. de acceptilatio. Sed patre moꝛtuo etiam cum filijs do⸗ tis actio conſolidatur in filiam, quamuis exheredatam:vt J.vnica§.videamus. et.§. hoc ex rei. C. de rei vpo. act.et.l.ſi ſocer.in pꝛincip..eo. et l.ſi ab hoſtibus. 3. co. Ergo pari- ter econuerſo moꝛtua etiam filiafamil. cum liberis, dotis actio conſolidari debet in patrem.Et hec fuit ratio gloſſ. ad quam reſpondetur:qð in ipſa dote nõ ſolum debet ha⸗ beri ratio patris ⁊ filie,tanquã participantium:ſed etiam ipſius mariti,que eſt tertiꝰ participãs. Sibi enim dos af⸗ ſignatur.pꝛopter ſuppoꝛtãda onera matrimonij:vt.l.pꝛo oneribus.cC.de iure dotiũ..l.dotis fructus.ʒ.eo.tit.ergo cum a ipſi filij moꝛtua vxoꝛe remaneant apud maritum a⸗ liment andi:vt.j.de liber. agnoſcendis.l.non quemadmo⸗ dum. Item et ipſa fllioꝛum educatio connumeretur inter matrinonij onera:vt.ſi is qui Stichum.. ibi dos.5. de iure dotium. Igitur non fuit abſurdum, quod maritum quem exiſtentibusliberis, ex vxoꝛe pꝛemoꝛtua ſequuntur matrimonij onera: vtl.ſi maritus. etl.ſi filia..hoc am⸗ plius. 5. famil. erciſcun. ſequatur etiam ipſa dos. C Sed certe hec reſponſio quãuis coloꝛata, videtur tolli per tex. dicti..ſileat.quod ſi fieri debet dotis retentio pꝛopter li⸗ beros, cum non dotis aſſignatio ſed naturalis ſtimulus patrem compellit ad liberoꝛum educationem. vnde poſ⸗ ſumus dicere, quod quamuis regulariter in communio⸗ ne dotis pater ⁊ filia pariter participent:tamẽ in caſu exi⸗ ſtentium liberdꝛum participãt diſpariter. Cum enim mo ritur filia relictis liberis ⁊ eiꝰ patre ſuperſtite:igitur dos pꝛopter liberos facilius retinetur: nec ad parentẽ redit: ⁊5 quia iam exinit ipſa dos paternum patrimonium. dicit tex. in.l.fin. ibi dum dicit, abſceſſit enim a bonis patris ⁊c. j.de coll.do. Ex qua dicere ſolebat Dyn. quod dos eſt pa⸗ Soluto matrimonio. 71 trimonium ad ſiliam vadens, et ad patrem non rediens: igitur autem patre moꝛtuo cum flijs filia dotata ſuperſti te actio dotis cõſolidatur in fili ã nec in patris filios pꝛo⸗ ut reliqua hereditas tranſfertur: quia dicit tex. in.l.pater filiam.j. ad legem Fᷓalcid. quod dos in hereditate moꝛtui patris, per eundem viuentem non exacta minime repeti⸗ tur. C QOctano alia ratione pꝛobatur: quia actio dotis que datur extraneo dotanti ſtipulatione vel pacto: vt.l.ſ extraneus.S.de condi.ob cauſam.l.vnica.§. accedit.C. de rei vxo.l.j.cum ſimilibus.C. de pac. conuent.datur etiam patri a lege:vt patet in.d.I.vnica.. extraneum. dum dicit, parenti filiamfamil. dotanti,quamuis ſimpliciter, dari ex ſtipulatu actionem a lege: ſed dotata moꝛtua, quamuis cum liberis extraneo ex ſtipulatione vel pacto ad repetẽ⸗ dam dotem oꝛitur actio:vt in.d.H.accedit.ergo etiam pa⸗ riter cõpetet ⁊ patri:ne melioꝛis cõditionts ſit extraneus, qui dotauit ex volũtate, quam ipſe pater dotans ex neceſ⸗ ſitate.contra.l.fideiuſſoꝛ..ſi neceſſaria. S. qui ſatiſdare co⸗ gantur.⁊ql.cum poſtulaſſem.in fine, cum ſimilibus. de da⸗ mno infe. Ad huius rationis ſolutionem confyderamus, an expꝛeſſa ſtipulatio patris de dote ſibi reſtituenda in⸗ telligatur filia moꝛiente filijs extantibus: certe non repe⸗ ritur lex dicens expꝛeſſe, qð ſic.Et ſi dicis, qò pꝛedicta ſim plex ſtipulatio reſtringitur ad caſum liberoꝛũ exiſtentiũ, vt fuit de mente huius legis ſecundum vnam lec.certe tũc erit clarũ:vt idem dicamus eſſe in ſtipulatione facta, ſeu tacita, ex regula. l.cum quid. cum ſimilibus. Sed quia 27 communis fopi.maioꝛum noſtroꝛum ſe habet in oppoſi⸗ tum:vt etiam in caſu exiſtentium liberoꝛum videatur ſibi ater ſtipulatus:vt pꝛobat generalitas.l. quoties.8. eo. et cum dos. 8. de pac.do. Ideo videndũ, quid de tacita ſeu ficta ſtipulatione:et quamuis idem videatur per.d.lcum quid.tamen poteſt coloꝛate dici contrarium, ſcilicet, quod non operetur ſtipulatio ſubintellecta a iure in caſu exi⸗ ſtentium liberoꝛum pꝛout operaturj ſtipulatio interpoſi⸗ taa patre.Et eſt ratio:quia hec ſtipulatio ficta ſuccedit lo co rei vxoꝛie actionis, ſeu loco antique actionis de dote: vt.l.vnica.§.ſed ſi non ignoꝛamus.C.de rei vxo.act. Que quidem actio non concedebatur patri, vbi liberi ſupere⸗ rant ex filia: cum in illos ius dotis tranſmitteretur: vt.l. vnica..maneat.c..illo pꝛoculdubio.C.de rei vxo.act. Et ratio eſt:qꝛ hec tacita ſtipulatio oꝛitur ex equitate ⁊ pꝛoui ſione legis, atq; fictione, ergo nimirum ſiin detrimentum liberoꝛum ⁊ mariti, lex illum ſtipulantem boc caſu nõ vult extendi:cum ex eius equitate nemini intendit facere iniu riam:vt.lſciendum. 3. ex quibus cauſis maio.in fi. Sed ea que competit ex ſtipulatione expꝛeſſa, competit de iure communi ex pꝛopꝛia pꝛoniſione paterna, quam lex nõ va⸗ luit aliter limitare, vel reſtringere: quia pꝛopꝛiũ legis eſt: vt ſuum non autem vt pꝛopꝛium deneget auxilium: dicit glo.C.ſi aduerſus ven.i.j.C. qui po.in pign. ha.l. aſſiduis.⁊ quia facilius ea tollũtur, que de iure ſpeciali pꝛoueniunt, quam que de iure communi:vt.l.eius militis.⁊ in authen. de non alie. F.quia vero veriſimile. ¶ Rono, idem pꝛobari videtur ea ratione:et hecfuit Cyn.qnia nemo plus iuris tranſmittit ad alium, quam habeat in ſeipſo:vt in.l.nemo. cum ſimi.j.de regu.iur.Sed filia cum moꝛitur nullum ius Pabet in dote:quia ante ſolutum matrimonium non eſt ei dotis actio nata:vt.l.ij.in pꝛinci.j.de do.pꝛeleg.⁊ tunc cum moꝛitur incipit patri actio competere:vt.d.l.dos a patre. igitur. Sed ad hanc reſpondetur, quod nos non tracta⸗ mus de inre aliquo tranſferendo ex perſona filioꝛum filie, in eius filios:quia hoc eſt ius pꝛopꝛie maritia liberoꝛum: vt dos exiſtẽtibus liberis remaneat:nec tunc incipiat pa/ tri aliquod ius competere:vyt patet a contrario ſenſu bu/ iuslegis, ſecundum vnam lectu. ex infra dicẽdis. De⸗ cima,⁊ hec fuit ratio Jaco. de Rauenna. plus iuris pabet pater in dote, quam flia: qꝛ patris eſt vere, filie vero quo ad ſolum vſum ⁊ ſpem, ſi iterum nubet: ergo ſi in perſona filie patre cum liberis moꝛiente, actio confolidatur, ſequi⸗ tur quod foꝛtius in perſona patris: filia quamuis moꝛien te cum liberis. Sed certe hoc nil valet, quod non eſt ve⸗ rum: qð pater habeat plus iuris in dote quam filia: cum interim dos ſit extra patris bona: vt. d.l patris filiam. et d..fi. de collatione do. et ipſe pater interim habeat ſolum ſpem recuperandi, non omni caſu:ſed aliquo. Nec ante ſo lutum matrimonium pater habet aliquam cõmunionẽ in —„ 8 T7— ₰ 11 —⸗ꝛx——— Audo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ part. actione de dote:cum antea nõ ſit nata:vt.9.l.ij.de do.pꝛe/ lega. Filia autem interim illam naturaliter poſſidet: dicit te.in.l. Pomponiꝰ Philadelphus.. fa. erciſ. C Ande⸗ cimo,⁊ bec eſt ratio Bar. ſequentis hanc partem affirma tinam: qꝛ cum ſlia de dote paciſe citur exiſtens ſub patria poteſtate in vnũ caſum: dicit Juriſcõſultus ſibi pactũ il- lud pꝛeiudicare ſcʒ cum ipſa efficitur ſui iuris:vt.l ij. ver. ſed vtrum.3.eo.ſed ſi eſſet vera opi.ꝙ ipſa moꝛiẽs traͤſmit teret ad liberos, pꝛeindicaretur ſibi hoc alio caſu:cum te⸗ nerentur illi habere ratum factum maternum:vt l.ex qua perſona. cum ſimi.j de reg.iur.⁊ ſic argueretur Juriſcon⸗ ſultus in d.verſſ.ſed vtrũ.de inſufficientia, ⁊ imperfectio⸗ ne deciſiomis:igitur ac. Sed certe hec ratio parum valet: quia non eſt abſurdum, ꝙ Juriſconſultus tũchuius de⸗ cidendi memoꝛiam nõ habuerit.iuxta l.ij.C. de iure vete- ri enucle. Item nec abſurdũ, vt defectus Juriſconſulti in illo. ſuppleatur per alias leges:iuxta.d.lnõ eſt nouum. de legib. cum ſimi. C Penultimo;ꝛ hecſimiliter eſt Bar. videtur pꝛo iſta concluſione caſus in.lxcum inter ſocerum. S.cum inter.ð. de pac.do.vbi dicitur,ꝙ ſi conueniat, quod moꝛtua in matrimonio ſine liberis filia, dos ad patrem re uertatur. tacite inter contrahentes actum videtur, vt ſu⸗ perſtitibus poſt filiam liberis, dos retineatur: ergo vult ibi tex.ꝙ in caſu exiſtentium liberoꝛum dos retinetur vi⸗ goꝛe taciti pacti a cõtrario ſenſu reſultãtis: non autem ex diſpoſitione iuris communis.Sed certe qᷓᷓuis tex.vꝛgeat mirabiliter:nibilominus poteſt reſpõderi⁊ pꝛo cõtraria parte induci ſic. Dicitur enim ibi, ꝙ ſi pater cõuenit, vt ſi filia moꝛiatur ſine liberis, dos ei reſtituatur:ſed ſi hoc ta⸗ cite actum eſſet, nõ poſſet euenire: niſi quia caſus exiſten⸗ tium liberoꝛũ omiſſus expꝛeſſe remanet in diſpoſitione iu ris cõmunis:vt.l.ſi extraneus.⁊l.ſi cum dotẽ.cum ſimili. ⁊ no. Quia in caſu hocomiſſo videatur pater ſuo iuri renũ ciare:quia ipſa renũciatio haberet vim donationis.qð nõ eſt pꝛeſumendũ:vt.l.cum de indebito.de ꝓbatio.a.c.ſuper boc.cũ ſimi.Igitur eſt ibi caſus hoc modo inductus po- tius pꝛo parte cõtraria.Et ſidicas, quid tunc noui indu⸗ cet.ʒ.ille:reſponde, ꝙ pꝛobauit hoc notabiliter ſcilicet, qo ſicut auus maternus poteſt paciſci⁊ ſtipulari dotẽ nepo- tibus ex filia expꝛeſſe:vt.l.pater.C.de pac.conuen.⁊.l.Ca⸗ ius.j.eo.ita etiam ⁊ tacite, qò pꝛopter multayidebatur du bitabile. C Altimo:quia filiafamilias heredẽ habere nõ poteſt iure inſtitutionis: vt.l. qð ſi nulla. 5. de relig.l.j.⁊ lij. de caſtren.pecu.vnde quo iure tranſmitteret adliberos: certe nullo. Sed ad hanc rationem patebit reſponſum e infra dicendis:⁊ etiam reſponderi poteſt ex his que plene dixi in.l.ſi cũ dotẽ.in pꝛin.ð.eo.Ex quibus etiam reſpõſio patet ad rationem aliam, que fieri poſſet, ſcilicet, quiados Ppaterna dicitur quid pꝛofectitium: vt.l.pꝛofectitia.. de in re do.Sed in pꝛofectitijs filiafamil habere non poteſt he⸗ redem: cum illa veniant inter fratres cõmunicanda: vt.l. certum.C.famil.erciſcun.igitur ⁊c. C Et quamuis hanc 23 tpartem affirmatiuam teneat maioꝛ pars noſtroꝛum an⸗ tiquoꝛum patrum/ inter quos eſt Martinus, Joan. Azo. ⁊ Accurſius, Jac. de Rauen. Pet.⁊ Cy. Bar. Bal. 7 An⸗ ge.nibilominus partẽ negatiuam, in cuius opi. fuit Bal. que habet ad patrem non reuerti, in ſtricta diſputatione Pꝛobabilem aliqualiter attingamus. Et pꝛimo illa pꝛoba⸗ ri videtur ex tex·leg.in§.ſed vtrum.S.de mino.a d.l.vnice. .⁊ hoc ex rei.vbi dicitur, qò dos eſt pꝛopꝛium filie patri⸗ monium ergo per conſequens in ea filios habebit here⸗ 29 des, ſatim hodie cum hodierno iure cõſyderato, filiuſfa mil.beredem habeat.C.communia de ſucceſ.j.fi. 3. ad Ter tullia.l.ſi.⁊ I.plerunq;. ꝛ.l. qò ſcitis. C. de bo. que lib.⁊ in au⸗ then. de heredibus ab inteſtato..j. Nec obſtat reſponſio Cyn.dicentis, quod eſt pꝛopꝛium patrimonium flie ſo⸗ lum iure communi: quia vt ipſe ſupꝛa dixit, nullam com⸗ munionem habet ſlia matrimonio cõſtante:cum interim dotis actio non naſcatur: vt.d.l.ij.de do.pꝛeleg.Ceterum in.dg. ſed vtrum.loquitur de dote reſpectu beneſicij reſti tutionis in integrum, quo reſpectu nulla eſt ibi commu⸗ nio inter eam⁊ patrem:quia illud patri denegatur:vt ibi: nec ibi loquitur de re dotali:q illa eſt in dominio mariti: vtl doce. O. de rei vendi.cñ ſimili. Sed de ipſa dote,pꝛout eſt quoddam ius vniuerſale,:⁊ incoꝛpoꝛale:vt.l.quod dici/ tur:j. de impen. ¶ Secundo videtur boc pꝛobari per tex. ind. Linter ſocerum. cum inter. ybi ſi conueniat pater, ꝙ defuncta filia ſine liberis, dos ſibireſtituatnx⸗ intelligitur eam ſibi non debere reſtituiſi de beris. Sec hoc actum eſſe,non poteſt euenire nn ſus omiſſus remanet in diſpoſſtiõe iuris ciu fauſ quia traneus.cum ſimilibus, volentibus ſuperſtit vt lſier decedenti filia, dotem auo non reſtitui: nõ nb libens caſu omiſſo videatur iuri ſuo renunciare:qui em quian ciatio que vim donatiõis pabet: vti denonal Alsrai legauerit. cum ſimil non eſt Pꝛeſumenda:yt. di nadisde, debito.⁊ d.c. ſuper hoc. Tertiovidetur eſſe aunden, legem a cõtrario ſenſu ſecundum vnam lec. H Aus iugt; pulatio patris de reddenda dote eccenimſi⸗ atri iintelligitur ſifli dat ſine liberis:dos non eſt in caſu reſtirtonfün 8 .ſec reten tionis pꝛopter eoꝛum ſuperexiſtentiam.q¶c tur pꝛobari inl.ſi.j.vt ſeraneie aneau S ule rum aduerſus ſocerum retinetur pꝛopter tper jgen liberoꝛum:niſi reſpondeas, quod ilia ibi erat nai ta:vt patet:quia teſtamẽtum confecit, cuius eſſet 3 dahe ratione patrie poteſtatis.j. de teſtamẽ..qui in e cum ſimili. Igitur pꝛopter emancipationemitd d 3 eam conſolidatum fuit,⁊ in filios tranſitoꝛium: yt wn neceſſe. cum ſimi.j.eo. ¶ Quinto videtur qneftonne caſus in.lillam. C. de col. vbi Imperatoꝛ nepotibuss 33 lia, onus iniungit conferendi dotem maternam cum 1 truis vel auunculis, q non deberet imponi, ſi aq ui mulieris dos illa moꝛtua fuiſſet reuerſa, reponſe 3 ibi loquitur de filia emancipata, diuinatio eſt Cend G videtur caſus in.l.pater cum filie.3. de pact do. Ii 15 pater volẽs ſibi pꝛouidere in caſum liberoꝛũ ſupore 11 tium: ex filia decedente ſtipulatus eſt in eunden ann ſibi reddi,cum ergo ſtipulationes ideo inuentefitzet pulemur, quod noſtra intereſt: vt.. ſtipulatio Riſaken J. de verbo. obliga.⁊ inſti. de inuti. ſtipu alten gtu 6 zecedat eumii, — = conſequens:vt ibi pater ideo fuerit ſtipulatusin aldeg ſtentium liberoꝛum:quia interfuit ſna in enmcalun in lari, non autem ſua intereſſet, ſi etiam dicto caſt doait eum reuerteretur de iure cõmuni. ¶ Septimoyidetj caſus in. lcum pater dotem. S.de pac. do in erſixticn dem.vbi caſus, qð ſi maritus cum ſocero conueneritnon petere dotem eo viuente, poſtea vero contingat moss iſt in matrimonio viuente patre, non poteſt maritusdotem petere pꝛopter pactum:ergo a cõtrario ſenſu, ſinõinter/ ueniſſet pactum, dotem petere poſſet, ſed hocnonpoteſt ibi euenire, niſi pꝛopter exiſtentiam liberoum,t proxi⸗ me pꝛobo.igitur ⁊c. Quod autem aliter enenirenonpol⸗ ſit,pꝛobatur:quia ſi dicto caſu peteret genera ſocerodo⸗ tem ſoluto matrimonio moꝛte flie:poſſet ſocer generodi cere, dolo facis petere ⁊c. de qua in.I.dolo.i de doliexcep, ⁊ in regula iuris. Et ſi gener replicaret contrarregulicp ponendo, exceptionem. l. dolo. non habere locum cunta ſtitutio eius, qõ petitur fieri debet exinteruallo:ytinal fi.j.vt lega.nomine caueatur.ſocer poterit duplicaregi cet cũ ex interuallo fieri debet reſtitutio eius, q pettun pꝛopter diem adiectam obligationi de reddẽdo er dip ſitione hominis:vt loquitur.d.l.ſi.tamen locum habetcã dies adijcitur reſtitutioni ex diſpoſitione legis et miſera tionis cauſa:vt. L.ſi donaturus.&.de condi.ob cauſamalſ ſocer F. Lucius.cũ ibi plene notatis.j.eo. Ron eſtergomn d.l. cum pater dotem.alia ratio:niſi exiſtentia liberoꝛum quibus non extantibus dos non poſſit apatrepeticů ſo luta deberet reddi:vt in.d.l. dos a patre.Et inolliureſie curſum. ¶ Octauo videtur pꝛobariinll. vnica manett 2§. illo pꝛoculdubio. C. de rei vxo. act. vbi heredibusmi lieris pdecedentis mãdat JImperatoꝛ dotem reſtitmip maritũ. Illi autẽ heredes iure Codicis: noniſſimo mu⸗ liere ab inteſtato decedẽte, in caſu iſto ſunt liberii cum bo⸗ die in omnibus his, que parentibus nõ qneruntun— dos, que marito:nõ autem patri queritur pꝛoptei bnc⸗ matrimonij:vt in.dll.ſi is qui Stichum H. ibi dosemn dd ſione ſiliefam. inteſtate liberoꝛũ pꝛima cauſa'vt in an 4 tica de bere. ab inteſtato venien... C Hono etiſta 4 3 os tio Bartholo.de Salice.ſequẽtis iſtam partemindine 1 apatre. q pater nõ ſtipulatus dotem ſibi reddiy 4 8 lam ⁊ eius recuperãde ſpem:cum filia abſc; legitima ncl ſa:⁊ ſic ſui culpa, matrimoniũ diſſoluit:vt dicit ipſe conch di per glo.in.l.ſi dotẽ.C.de iure do.⁊ no. in.Lconſe „— in v bis illis⸗ repu.⁊ pꝛobari per caſum a cõtrario ſenſu in ve Ki fine ſenſu.Cde 8 5 retü grenan (dee rnonſ, tne „ 47 Ule lunr ndnefü gad rindotenſde dun en unund debctode naperina denntiacum perutre ktak uendülicf Cdepaccötenlſijdeace Inmarrinonio önrrit teßmiusbodiernunt urtionmbusantéckip ridexenrin caſu ſtocumm tooseiremaneat in ſuſtä (Durnodteimot beceſt 1sdosdatne piopter on tbesaldodsffaetuspren ſto ſäbidos Etmatrünon cegtſonällerovué'ſtej co enespätram ſmxtus iniarſniarinmitala ſKantinögueganodüſde dlenoguait aiitt mihnneiyetrinsdanz, nndesmaottanlin rnthähüaxnr rnämmzuan 5bAe G Cd analamäruidnn In Afine ſoup berj camfid 8 dog 1 inon slditg . 0 doc aan ndädennat renan ſen f ' 4 — dbiprouicerein aun ec fanäe decedente tiplti — mergo ſipultwonsitn od noſtra intereſdnlin 1 bligan intideinmitgſt vt bipater iceo dertit 3 erorum quiainterditſiann. tem ſuaintereſſt ſeimme W retur de inre conuni(a npater dotem adepan 8, qòſimarituscumſorne ſco vinente poſteapenotn lo vinente patre, nonprtir er pactum:ergo acötreoi am, dotempeterepoſſtſt iipꝛopter exiſtentian ien tur c. Quod autemate quiaſi dicto caſu peterege atrimonio morteffllepoſtt petere cde quann onii ris. Etſi gener replena ptionem! dolopondän ao petitur ieridebetgrimm mine caueatur ſocerpotitn uallo fien debet rettttin⸗ adiectam obligation Xn is⸗ot oquiturolitmr reſtitutionier dipottnn rtſidonaturussdech h us cübdigleenrtluf 1 dotemalarstirniim 3 8 eenn rdin er penemg uperar Vnüdſſält, a matrimno M weredon 7 lnuecruunag iperca 1 unaciund 1 ũ ſine culpa ſuadiuertit ⁊c.et in dlicum pater dotem. Si ig tur culpa filie denegatur ſolu.mn atrimonio actio patri: 7 dos, que tũc queritur marito, reſeruãda eſt liberis eiuſ⸗ dem matrimonij:vt in..qꝛ vero plurimas.in authen. vt li ceat matrix auie. Sequitur, qꝰ ea moꝛtua liberis extanti⸗ bus, ipſis debeat remanere:vt ſic qõ fauoꝛe liber oꝛum diſ⸗ ponitur, filia culpam incurrente in matrimonij ſolutione foꝛtins diſponatur: quando matrimonium ſoluitur eius moꝛte. Sed certe hec ratio nõ videtur bona: quiafalſum eſt antecedẽs ſuum, in quo vult, ꝙ diſſoluto matrimonio culpa filie, pater non aliter pactus Mã ſibi reddi facultate repetitionis pꝛiuetur:quoniam hoc eſt contra caſum au⸗ then. contra ſi filie.⁊ in authen.vnde ſumitur.C. de repu. per quam hoc determinat Dy. ⁊ Bart. in. liij ſ. item ſi vo⸗ luntate. 3. eo. ¶ Decimo hoc beneſicium, qð datur patri pꝛo dotis repetitione, filia moꝛiente, datur er equitate: vt patet in l. dedit dotemj. de col. bo. Igitur hec equitas nõ debet operari fanoꝛem paternumcum iactura liberoꝛũ, qui ex dote alendi per maritum ſunt:vt inl.ſi cũ dotem.ã. ſi vero dotẽ.S.eo.naxime cum ipſi ſint pars matrimonij, pꝛopter qõ dos datur: vt.l. 3. c. ¶ Andecimo,⁊ bec viua ⁊ notabilis ratio, cõceditur filiefamil. vt dotem poſſit ero gare in alimento egenoꝛum filioꝛum, etiam ſi coͤſenſus pa ternus nõ acceſſerit:vt eſt expꝛeſſum in.l.quamuis. 3. e. Si ergo hoc licet filie in paternũ pꝛei udiciũ, ea viuente:ergo pariter in liberoꝛum fauoꝛe, hoc licebit, marito poſt filie moꝛtem.vt enim dicit legiſlatoꝛ abſurdũ eſt: vt que nobis viuentibus licẽt:nobis non liceant moꝛientibus:vt inſtit. de.l. Fuſia Canina.in fi.⁊ in. lij. C. e.ti. C Suodecimo boc ſuadetur rationene matrimonia arctèẽtur: et de facili de⸗ tur occaſio non contrahendi matrimonium: cũ filiafami. qð plurimũ euenire poteſt, ſi diceremus ſuperſtit bus li⸗ beris ex moꝛtua filia, dotẽ nõ poſſe ret neri: quãdoq; em̃ de iure aliqua relaxantur.vt facilius matrimonia contra⸗ hantur. de verb.obli.l. Titia. C. de ſponſall. fi.z. C. de indi⸗ cta vidu.I. j.⁊.ij. cum fi. Tertiodecimo hoc ſuadet ratio equitatis ſeruãde inter omnes, qui ſunt cauſa, vel occaſio matrimonij cõtrabendi. Cum enim plures participãt cir ca eundẽ actum, par inter eos equalitas eſſe debet:⁊ cuili bet eſt fauendũ.l.ſi.C.de fruc.⁊ lit. expen.authẽ. equalitas. C.de pac.cõuen l.ſij.de acceptila. cũ ſi. Sed in caſu noſtro in matrimonio cõcurrit voluntas patris ſaltimde hone⸗ ſtate pᷣin ius hodiernum:vt.xxvij.q.ij.ſufficiat.⁊ filie ⁊ eius mariti:omnibus autẽ eſt pꝛouiſum:⁊ non marito, niſi pꝛo⸗ uideatur in caſu iſto:cum moꝛitur vxoꝛ extãtibus liberis: vt dos ei remaneat in ſuſtẽtationem liberoꝛum.igitur ⁊c. Quartodecimo ⁊ hec eſt ratio Petri hãc opi.ſequen/ tis q dos datur pꝛopter onera matrimonij:vt.l.pꝛo one⸗ ribus.l.dotis fructus pꝛeallegata.inter que ſunt liberi: vt.d.ſ.ibi dos.Et matrimoniũ eſt fauoꝛabile ꝓpter pꝛo⸗/ creationẽ liberoꝛũ: vt.l.j..co.ſed onus liberoꝛũ remanet penes patrem: vt l.ſi maritus.⁊..ſi filia.. hoc amplius. 5. fami.erciſ.nõ autẽ tranſit ad auum maternũ, niſi in ſubſi⸗ dium:vt nõ quẽadmodũ.j.de lib. agno.igit᷑ ꝛc. ¶ Quin⸗ todecimo, quia iſto caſu exiſtẽtia liberoꝝ ceſſant rationes quare patri cõpetat ius detis repetẽde filia moꝛtua, que videntar tres:vna poſita in.l.iure ſuccurſum.ſcʒin ſolatiũ ſuetriſtitie, quã habet ꝓpter perditionẽ filie:ſed nõ vide⸗ tur perdidiſſe ex quo filios reliquit, qui eadẽ perſona cũ matre cẽſentur:yvt in l.ſ.C.de impub. cum ſimi.igitur. ⁊c.⁊ S. hoc plenius declaraui dum reſpondi ad dictã.l.iure ſuc curſum. Alia ſecunda ratio eſt in. d..i. C. de bo. que liber. ſcilicet ne ſi dicamus, parentum munificentia retardetur. ſed hec ratio locum nõ habet:cum moꝛitur filia liberis ex ea ſuperſtitibus:quoniam veriſimiliter nunq́ᷓ; munificen tia parentum retardabitur: qᷓᷓuis ſciãt, ꝙ id qð filie dant penes nepotes eſſe mãſurũ tamẽ ⁊ naturalis affectio auũ inducat ad bene agendũ nepotibus ꝓpter perſonam filie in.o. l.dedit dotẽ.de col.bo. Tertia ratio ponitur. ne ſi di⸗ camus dotem penes alium remãſuram, matrimonio diſ⸗ ſoluto, pater denuo eam dotare cogatur. C. de reivxo. act. authẽ. ſed quãuis.Et ſic pater duplici onere grauatur.cõ tral. Titia.. qui inuita. cũ ſi.de leg.ij. Sed hec ratio ceſ⸗ ſat filia moꝛtua:igitur ⁊c.Et iſta etiam eſt notabilis ratio. ¶ Serxtodecimo adducitur pꝛo eadẽ partel.vxoꝛẽ..te⸗ ſtamento. de leg.iij. Sed in veritate parũ facit.⁊ ex his ap paret iſtã queſtionẽ vtraq; ex parte foꝛe dubitatiſſimam: Soluto matrimonio. 2 licet vt dixi pꝛima opinio ſit cõmunioꝛ:⁊ noſtroꝛũ maioꝛũ authoꝛitatibus appꝛobata. Ranc tamen ſecũdam appꝛo- bauit cõſuetudo ⁊ pꝛofecto opus eſſet deciſione Ceſarea. 30 Eo vero circunſcripta fcõſuetudine, dicendum exiſti⸗ 31 mo:qõ aut loquimur in dote, cuius actio ſoli filie eſt queſi ta:vt poteſt contingere ex paterna donatione, que in dote valet inter patrẽ ⁊ filiamfami. vt in.l. Poœmponius Pbhi⸗ ladelphus.ð.fami.erciſ.⁊ in.l. ſi extraneus. ad fſ. 6. de cõdi. ob cauſam.⁊ iſta tranſitum facit in filios filie:nec ad patrẽ reuerttur. Roc fundo per iſtum tex.ſᷣm intellectum Dy. bic enim fuerat pater filie dotem reddi ſtipulatus.⁊ dicit qõ in eũ caſum filia moꝛtua facultas repetit.ſibi concedit᷑: cum ſine liberis deceſſerit:ergo quãdo decedit cũ liberis. illa ſibi denegatur. Et pꝛo certo Paulus Juriſconſultus latoꝛ legis pꝛeſentis, qui fuit vere interpꝛes legum ſecun dum qð eũ appellat Modeſtinꝰ inl.ſcire opoꝛtet. in ver. ſed ⁊ ſi maxime.j.de excu.tut.nõ ſine miniſterio poſuit hic verbũ illud, ſine liberis: ⁊ ſupplere ad verbum illud, ma⸗ xima diuinatio eſt. C Secundo eandem concluſionẽ ego ſirno per.l. auus.in pꝛin.3.de iure do. Ibi enim deciditur dotem aduentitiã, quam filiafamil. ab ano materno ſuſce- pit, ſua nõ patris cõtemplatione: moꝛtua filia ad patrem non facere tranſitum:ſed ad eius liberos. Et huius eſt ra tio:q pater in ea dote nõ ab eo, neq; ſui cõtẽplatione pꝛo⸗ fecta, nullã habebat cũ filia cõmunionem. Sed eadẽ ratio eſt in caſu noſtro. q pꝛiuat ſe pater cõmunione:cũ illã vult reddi ſoli filie: vt.d.l. Pompo. Philadelphus.z.d.l.ſi ex⸗ traneus.ig tur ⁊c. Tertio de hoc videtur caſus in.d..cũ inter. ſᷣm vnum intellectũ, ſcðm quem pater in caſu exiſtẽ⸗ tium liberoꝛũ, omiſſo intelligitur tacite ſtipulatus reddi filie:⁊ tamẽ deciditur, ꝙ moꝛtua filia dos per maritũ pꝛo- pter liberos retinetur. ¶ Quarto hec pars eſt veriſſima, ex quo hodierno iure cõſyderato, ſiliafa. in his que patri non querütur, ab inteſtato beredes habet, inter quos pꝛi ma cauſa eſt liberoꝛũ:vt in.d..j.inſti. de ſucceſ.que ab inte ſtato.⁊ in.d.l.ſi.C.cõmunia de ſucceſ.cũ ſuni. Sed dos per patrem donata filie eſt huiuſmodi:cum valeat iſto caſu fa uoꝛe dotis effectualiter donatio:vt in.d.l. Pomponius.⁊ d.l.ſi extraneus.in fi.adeo:vt nõ patri illa querat᷑˖, ſed one- ribus matrimonij inſtãtis deſeruiat:vt in.d.§.ibi dos.vel pꝛo futuro ſperato conſeruetur:vt.l.etiam directo.⁊llex Inl.5.de fundo dotali.⁊.l.nõ ſine.C. de bo.que lib. Igitur aut loquimur in dote, cuius actio cõis eſt ⁊ patris et flie: vt eſt regulariter in dote ꝓfectitia:vt.l.ij..qð ſi in patris. Z.e.⁊ tũc aut ex filia remanẽt liberi pauperes, ita ꝙ nõ ba bent vnde ſe alant:nec etiã eoꝛũ pater ad hoc potẽs eſt:et tunc ſalua ſemper ſubſtantia veritatis.puto:qð per ipſos poterit dos retineri.Si enim in eoꝛũ alimẽta poͤteſt inui⸗ to auo materno dos cõſtãte matrimonio inter viuos ero/ gari:vt.l.qᷓᷓuis.in fi.ð. eo.ergo multomagis hoc ipſis lice bit poſt moꝛtem maternam:qꝛ qð in vita permittit᷑ mul⸗ tomagis poſt moꝛtẽ cõceditur: vt in.·d.tit.inſti.de.l. Fuſia Canina.in fi. ¶ Pꝛeterea ſcõo pꝛo hoc facit: qꝛſi bbet nepos in ſubſidium ius alimenta petendi ab auo mater⸗ no:vt in.d.non quẽadmodum.:.Lſi quis a liberis.. item diuus.j. de libe. agno.ergo multomagis habet ius in hoc modo excipiendi,ſcʒ, volo dotẽ retinere, ꝙ mihi det neceſ ſaria alimenta.arg.j. de reg.iur.l.inuitꝰ.5. cui damus.j. de ſuperficiebus.l...qð autẽ ait.Et his duobus caſibus vi⸗ detur mihi,ꝙ opi. Mar. nõ ſolũ de cõſuetudine, ſed de iu re ꝓcedat per pꝛedicta. Aut nõ remãſerãt ex nllia egeni li beri:⁊ tũc credo opi. Bart. de iure ꝓcedere, ſc, vt dos re⸗ uertat᷑ ad auũ per caſum.d.liij.C. de bo.que lib. 3. multipli citer inductũ:ad quã nõ video recte dari poſſe reſpõſum. 32 CSuppoſito t igitur, qò opinio Martini pꝛocedat de conſuetudine, dubitatur de pluribus. C Pꝛimo nũquid illa conſuetudo habeat locum: cum mulier ex pꝛimo ma⸗ trimonio filios habens ſecũdo nubit:⁊ in ipſo ſecũdo ma⸗ trimonio ſine liberis decedit?⁊ in hoc dicit Bar.ꝙ nõ: al⸗ legando Jaco. Butri.in recollectis antiquis in. Ifi. C. cõ⸗ munia vtriuſq; iudi.ea ratione:q ↄſuetudo habẽs, vt de⸗ cedente filiafami. retin eatur dos per maritũ pꝛopter libe ros ſuperext ãtes:intelligitur de liberis eiuſdẽ matrimo⸗ nij:vt..cum vir vxoꝛiq. de cõdi.: demonſtra.Lij. C. de pac. conuent. Non eſt ergo extendenda ad caſum: dum vult retinere maritus ſecundus pꝛopter liberos matrimonij pꝛimi: quia conſuetudo cõtra rationem iuris recepta non ð V— fnunn* —— 9 N — 2* 4 3 — Audo. Roma.in pꝛimam Inſoꝛ part. variant ius cõmune ⁊ municipale ſ ſed etiamipſe idem Baliin lil mintdu dainan cuius opi. ſecutus eſt dñs Anto. per eadem ver eauſtt eſt ad conſequentiam trahendaj. co.l. ſi vero.. de viro.S. de le gibus.l. quod vero. cum ſunt apſa ⁊ enim conſuetudo pꝛopter onan perſona n inducta, non operatur effectum 3 pꝛopter aliam. Non enim aliud conſuetudo eſt, quam ta cita ciuium conuentio moꝛibus vtẽtiu n appꝛobata. S. de legio ſed ea. Sed expꝛeſſa cõuentio habens lim tatione certarum perſonaruin, non trahitur ad alias. 3. Oe pac.liſi vnus. ante omnia.. de ſeruit. vꝛbanoll ſi edes. igitut nec tacita.⁊ his rationibꝰ mihi placet qð dicit Bart. C Du⸗ 34 bitatur t ecundo, nunquid eadem conſuetudo locum bha beat: cũ per pꝛius decedit in matrimonio maritus: poſt⸗ modum vero decedit ſecundus ſine liberis ipſa ſiliafami: vidua:dicit,;cum hec queſtio accidiſſet de facto:octo do ctoꝛes Bononienſes conſuluerunt, ꝙ non: quia èa conſue tudo, ꝓdos retineatur pꝛopter liberos locum pabet ipſa muliere pꝛedecedente: non autem marito: vt in J.ij.. de pactis dotalibus.lq.j. de dote pꝛelegata.et. liij. C. de pact. conuen.vnde qᷓuis conſuetudo extẽdatur de vno caſu ad alium ſibi ſimilem, in bis que a iure comuni non reperiu⸗ tur manifeſte deciſa:vt in.de quibus.verſſ.ſi qua.ã.de le⸗ gibus.tamen cõſuetudo a iure cõmuni exoꝛbitans pꝛout eſt in vno caſu non debet ad alium extendi:vt in d.l.qð ve ro.Et eſt expꝛeſſum de iure canonico in. c.cum contingat. de capel.nq c cuin dilectas.de offic. archi.in.c. dilecto. de pꝛeſcrip. c.anditis. Et ita intelligitur, ꝗ no. in. c. ſi. de con ſue.⁊ in. j.⁊ ij. C. que ſit longa conſuetudo. Sed dubiũ eſt, quid ſi pꝛobaretur conſuetudo: et hec ſimplex, ſcilicet q muliere decedente in matrimonio ſuperſtitibus liberis, dos ad auũ non rediret, An marito decedente per pꝛius, vxoꝛe vero ſiliafan.vidua decedente poſtea, cõſuetudo lo cum obtineret:videtur, ꝙ non pꝛopter hoc dictum Bar. Z.coꝛroboꝛatum: quoniam ſecundũ eum illa conſuetudo interpꝛetatur, ſi mulier pꝛedecedat per.o.lij. cum ſimi de pact. do. Iten, ⁊ quia poſt moꝛtem mariti deſinit mulier remanens eſſe vxoꝛ.Et ſic nõ dicitur in matrimonio dece⸗ dere. 3. de dona.inter vi.lquia in tempus.Ego tamen con tra.puto:qꝛ ⁊ qᷓuis poſt moꝛtem mariti decedat vxoꝛ:ſi ta men vidua:dicitur in pꝛioꝛi matrimonio deceſſiſſe.Et ſic verificantur verba conſuetudinis.ita eſt tex.in. l.omnem. C. de bo.mater.Et pꝛobatur ratione:qnia tex.dicit, qnod etiam diſſoluto matrimonio pꝛedium dotale intelligitur: yt in. d.l.etiam directo. Sed dos ſine matrimonio eſſe nõ poteſt:vt in l.iij. cum ſimi. 3.de iure do. igitur c. Ad idem tex. in. ſilij..vidua. ad munij. cum ſimil. C Item ob.oll. quia in tẽpus.qꝛſi poſt moꝛtem mariti:deſinit mulier eſſe vxoꝛ,quo ad effectum ceſſationis pꝛohibitionis donatio- nis inter cõiuge a:poſt moꝛtem enim collata inter eos do natio valida eſt quia ceſſat ratio pꝛohibitiua donationis, que eſt ne mutuo amoꝛe ſe inuicem ſpolient ⁊c.vt.l.j.eo.tit. Hec ob.dictum Bart.qꝛillud intelligitur, vbi pꝛobaretur conſuetudinem eſſe aliter, quam. 3. poſuerat, ſcaqò matri⸗ monio diſſoluto dos remaneret penes maritum pꝛopter. liberos. Tunc enim videtur hanc intepꝛeta.non eſſe intel ligendi marito pꝛedecedente:vt in.d.l.ij.de pac. do. Ande magna vis in hac materia confiſtit circa foꝛmationem ar⸗ 6 ticuloꝛum. ¶ Certio dubitatur, quid ſi ſtipulatio de do te reddenda ita concepta ſit, ſcllicet ⁊ pꝛomiſit dotem re⸗ ſtituere in omnem caſum ⁊ euentum reſtituende dotis ſe- cundum ins:an tunc eaverba indefinita reſtringantur ad ius conſuetudinarium, ſcm qð appꝛobatur opin. ar. an vero ad ius cõmune, ſecundum qð appꝛobatur opinio Vulg queſtio pulchꝛa eſt.⁊ in ea pluries conſului.⁊ quidẽ illa reperitur in ſinilibus terminis poſita per Joã. Und. in addi. Spec.in tit.de arbi..excipitur.in additione, que incipit, Guidode Suʒaria, in volumine ſtatatoꝛum ⁊c. re ferentem determinatum fuiſſe, qð ſi in arbitrum compꝛo⸗ mittitur: cum hoc quod debeat determinare ſᷣm ius:in/ telligetur debere determinationem ſᷣm ius cõmune: non autem conſuctudinarium, vel municipale, eo: qꝛ iuris ap Pellatio indefinite pꝛolata ad ius cõmune, tanq́; dignius atq; potins reſtringit:vt inſti.de iure naturali.. ſed quo- ties. Et hãc etiam opinionem pꝛedictam ratione ſecutus eſt do. Ang. in. d. diſputatione ſua incipiẽte, Duo ad inui cem litigantes. Et etiam ſecutus eſt Bal in. l.. quicunq;. C. de ſer. fugi. dicens in ſimili, quod ſiteſtatoꝛ inſtituat filias ſuas, qò eas tangit de iure, referetur teſtatoꝛis diſpoſitio ad ius cõmune tanquam dignius:cum in quota poꝛtione 36 iſtam opi. ſecutꝰ fui duplici ratione.dꝛima etudinariun liter, tacito tamẽ nomine Bal inc. Quintmaild Afoma⸗ iuran.ſ equitur opi contrariam dicens, illud 3 rbreinee in compꝛoiniſſo indefinite pꝛolatum, ⁊ cöſegner um in in ſtipulatione de dote reddẽda, referri debereae etiam nicipale, ſen conſuetudinarium:non autem ad 8 üns mu ad iusc ne duplici ratione. Pꝛimo:quiae tudines cõfirmate ſunt a end arnean zſencoſu Pin de inſtitia et iure. Et in.d.l. de quibus. Mend cqui debemus:quoniam ius municipale ſen 8 anddt nariũ in loco,vbi eſt iuri cõmuni derogat yti populi. qò maxime verumeſt in indicibus, qui ciòies pꝛeſtant iuramentade ſeruandis ſtatutis nie⸗ ab his.cum ſimi. Pꝛeterea hec verba,ſm wc prekann tum ſonant inius conſtitationis, ſed in ius panonn 3 qualecunq; ius in his verbis videtur incluſum.ara mnde rceptio. rei iudi.l.⁊ an eadem actiones. Etego— in ſimili, quod ſi pars referat ſe ad conſhetnänehä ci conſuetudine ſtante:intelligitur ſe referre adpoſt rem pꝛioi derogantem. Ita eſt caſus.j. de alimen leal AMela. F. ſed ſi alimenta. de pꝛeben.c. cum debeneirdi bꝛo.vi. Ita ergo in pꝛopoſito cum parsſe refent naen 3 te ad ius: intelliaitur ſe referre ad ius conſuetucinar 1 ſeu mun cipale poſterius, qd in loco derogat itriinni pꝛioꝛi. Conſnetudo enim etiam iuseſt ex non trpr 1 ſultans ⁊c. vt inſti. de iure na. non ſcripto.diſtir an 37 ſuetudo. ⁊.0.l. de quibꝰ.⁊.l. diurna. 3 de legib.(fSeany do: quia cum eſt ambiguum pꝛopter ſermonisaaxrali tatem, que ambignit atem parit: dicit glo de verbogiil quoties.qꝰ partes conſenſerint, id credendum eſtusſu liſſe, qò conſuetudo loci,vbi cõtrabitur obtinet dicttn j de regu. iur.. ſemper in ſtipulaiionibus deciſicexpu, te. Sed in pꝛopoſito caſu intentio partium eſt anbign pꝛopter pꝛolationem verbi ins, generaliter ſen indenite conceptam:ergo recipit declarationem nona iurecomu⸗ 38 ni, ſed conſuetudinario. C Tertio egoiſtud cöhrmoex tex. iuncta glo.l.fi.⁊ ad pꝛopoſitum ſing in c inſitlipen den.vbi mãdatum ſuperioꝛis, qð cauſa deterninetur ſe⸗ cundum ius, non reſtringitur ad ius commune quamuis dignius ſed ad ius ſpeciale ⁊ pꝛiuilegiatum, qdpactencit altera ex partibꝰ, tanq́; ius ſpeciale pꝛiuilegiatinũpoſte/ 39 rius deroget iuri cõmuni pꝛioꝛi.( Quartodubitatur, quid ſi verba ſtipulationis foꝛtius concepta ſintſciiicctet pꝛomiſit dotem reſtituere in omnem caſumet euentu e ſtitnende dotis ſᷣm ius cõmune: an tunc extantibus lbe ris ſeruabitur opinio Mar.per conſuetudinem recepta ſecundum qnan dos eſt in caſu reſtitutionis:Et quiibet pꝛima fronte diceret qð non: quia contrabentesſeretit runt ad ius cõmune ſecundum qð verioꝛ eſt opi. Galdt nentis dotem debere reſtitui:contractus autemexcoua tione legem accipiunt:vt in vulgaribus. Bal tamen niia biliter in.l. conſtitutio. de bo. que lib.determinat contya rium, ſcilicet vt eo caſu attendatur etiam conſuetuco ſi uans opi. Mar.ea ratione:quia dicta cõſuetudointerpi tatur dubium illud, qð eſt de iure cõmuni, pꝛopter variis authoꝛitates tãtoꝛum viroꝛum.⁊ qð interpꝛetatur alind vnum, et idem eſt cũ illo interpꝛetato:vt in authẽde flij ante dota.inſtrumẽ.nat.in fine.et in. Lnibil j. deconiunge. cũ emancipa.liberis.et in.l.heredes palam ſ.ſi quis poſt infra. de teſtamen. Quod dictum conſirmaripoteſtexau thoꝛtate eiuſdem in.l. vnica. C. de confeſ determinantis ſingulariter pꝛocedere libellum concludentem talempdo niri, eo: quia extra territoꝛium extraxit frumentum œn- tra diſpoſitionem iuris communis: cum iure municpai pꝛohibita ſit extractio, ea ratione: quia: ius municipale in pꝛopꝛio loco ius commune ſeu einspars appellaripo⸗ teſt:ex quo authoꝛitate iuris communis fit: ⁊ abco coͤñt⸗ matur per dictam llomnes populi. Ad quodl. omm- bus. C.de vete.iur.enucle.c. hi qui authoꝛitate de pic den⸗ dis. lib. vi dum dicit non in dubium venit dici poſſeca 3 ſtra, ⁊ a nobis pꝛoceſſiſſe, que noſtri fiunt authoꝛitate.3 igitur in pꝛopoſito in dubium venire non po eumipi eſt in loco a uuti- lit ſcr Alr Axlipoſe, ſ — = —. S =—= = — — —3 = — fumegentan muirriteniiodit urdrega peic wumaypobaticyldh tr onſüctänercgoniöit rweyunCballecale pius glatalauoäin cüe ditulſenperintiy Latrdecmi Sephnodl üqwiäſtondpictrrt elitarreinonnem caune ſcundum fymam innsscon Kracnis:certe rideture ropterrepugnantiam,qud dragaiur rbirepugnant omnoneperioreſtopin. daslberiseritin aſureſt onletndiemſcwatur pi teeian lierowmceſlädte doggodcnmitadicdoe po Kdllantexporimeſyperon rcburrudlineuume Iranluriſoe rlufucle drileunferouun ſenlüse udntoneRcind. 1 Küranrckanoſin aeenlentdehen ingſi. ReM. dus jdelſde Mherc venſdeldegähi Aanalina anter din utda wrrenmnanſtewcw Meinca dternn d 1 npoſſe⸗ — Mlel tdan vni anniſnie dte hhabe üsis urnoni üurn bieſt in„Smu. 8 zuric uee denedermeſtii man egläthan, de quo in e u tn na ne 1 emrd ve 4 ech 1 Paetereaderyenid — — — — — —— — —ꝑ g ——— = y— — — —— — — — — — — — — — — doſterius qoͤmſoad tudo enim etiaminsch ſide iurenagon cin d quibꝰsdiyrnazd — — — — d — — ſ ſ — We eſ rado lociybicötrabitr tinario. CfTertbeni fi adpꝛopoſitunſigne umſuperioris, q caula nreſtringitur adiuscom iusſpeciale ꝛpruilegicu S, tanc iusſpecidlepumi ricömuni prion(Thr pulation's fortius one reſtituerein omnenalte ßmiuscömune:antuneie pinio MDar pereonütt Tooseſtin cafurctttyie. cret qs nor quis eman muneſecuncum o tenudt where reſtituitontrali 1 ppimntytin nigéhubi tutio de bo qlelhotn municipij iura municipalia iuris cõᷣmunis, ſeu eius par⸗ tem appellari poſſe:cum eius fiant authoꝛitate. Qua ra⸗ tione ipſe idem in.c.j. in gloſ. ſuper verbo, nos Romano⸗ rum de pa. Conſtan.x.col. concluſit not. ctiam conſuetu⸗ dinem, in loco, vbi illa viget ius cõmune appellari poſſe, eo: quia iuris cõmunis authoꝛitate introducitur:vt.d.l. 45 de quibus. ¶ Quinto dubitatur, † quid ſi verba ſtipula tionis ſic concipiantur, ſcilicet, ⁊ pꝛomiſit dotem reſtitue- re in omnem caſum euentum eius reſtituende, ſecundũ foꝛmam ſtatutoꝛum:⁊ quidem videtur eam ſtipulationẽ inepte eſſe conceptam: cum ſtatuta ad que pꝛo facienda reſtitutione fit relatio,circa opin. Bulg.⁊ ar.nihildiſ⸗ ponẽs. Incerta etenim diſpoſitio inutilis reddit᷑:cũ ſe ad illud refert, a quo non poteſt certitudinẽ ſeu declaratio- nem aſſumere.j. de vſufruc.lega.l.qui plures.j.de condi.⁊ demonſt l. in teſtamento quidam.cum ſimilibus. C Con trarium tamen eſt veritas duplici ratione. Pꝛima:quia conſuetudo idem eſt quod ſtatutũ. Pꝛo nibilo enim alio vnuma reliquo differt, quam quod ex vno reſultat ius: vt ex non ſcripto:vt.d.H.ex non ſcriptoinſti.de iure nat: cum alijs allega. vnde referendo ſe ad ſtatutum; intelli guntur etiam ſe retuliſſe ad conſuetudinem. ¶ Secundo: quia poſito quod deſiciat declaratio an reſtitui vel nõ reſtitui debeat dos ex ſtatutis, ad quod partes ſe retulerunt: ni- bilominus pꝛopter hoc non vitiatur de reſtituendo facta obligatio:quia ſuccedit tunc declaratio ex conſuetudine. argu.j. de hered.inſtituen lcirca.C. de inſti.⁊ ſubſti..pen. ſecundum foꝛmam iuris communis, ſtatutoꝛum, et con⸗ ſuctudinis:ꝛcerte videtur hec foꝛma pꝛima fronte inutilis pꝛopter repugnantiam, quam in ſe continere videtur. j. de regu. iur.l.vbi repugnantia. Si enim attendimus ins commune, verioꝛ eſt opin. Bulg. Igitur dos etiam extan tibus liberis erit in caſu reſtitutionis:ſi vero attendimus conſuetudinem ſeruatur opin. Mar.z⁊ igitur pꝛopter exi 43 ſtentiam liberoꝛum ceſſabit dotis reſtitutio. C tꝶgo cre do, quod cum iſta dictio, ⁊, ponatur hoc caſu inter cõpa⸗ tibilia:vt ex pꝛoxime ſuperioꝛibus eſt declaratum. Meri to reſoluetur in diſiunctiuam. Ael ſecundum doctrinam Juriſconſulti.j.de vſufruct.lega.l.Titio fundus.⁊ igitur tunc illoꝛum verboꝛum ſenſus erit:vt ſi quo caſu ſit pꝛoui ſum de reſtitutione facienda per ius commune:pꝛomiſſa intelligitur dotis reſtitutio ſecundum ius commune. Si quo vero caſu conſuetudo circa reſtitutionem ius cõmu⸗ ne interpꝛetur.licet limitet, illatunc ſeruetur. ¶ Similis cocaſt attenditrcin 4A 4 buic queſtio tit per docto. t an pꝛocedat libellus ſic di- earxonequisdituiia 3 upt rad d eſt deinrecömnen luch qöinune rrttr tia⸗ ctinuti 1 9 cens: quare peto eum condemnari ſecundum foꝛmam iuris ⁊ ſtatutoꝛum: cum circa condemnationem diuerſo modo ſe habent ius commune ius municipale: de quo dic vt no. Bartoj. re. amo.l.rerum. Bald.in.l. Gallus. 5. ſi eius.j. de libe. ⁊poſth.in.l.obſeruare..pꝛoficiſci.3.de offi. pꝛoconſ.⁊ inl. ſed ⁊ ſi quis.§. queſitum. 6. ſi quis cau.(Si ebenet 3 uuig⸗ 46 milis etiamf queſtio ſit, quid ſi mandatur delegato cau⸗ oyibb ſam terminari ſecundum ius ⁊ ſtatutum ſeu conſuetudi⸗ nem:⁊ in cauſe terminatione varie dicta iura diſponunt: quid tunc ageñ.ſit: de quo vide not.caſum in.c.cum veniſ⸗ ſet.de eo qui mit.in poſſeſ.¶ Alterius tamen aduerte: q 45 †magna vtilitas reſultat conſyderare, an opi. Mart. ve⸗ raſit de iure, vel de conſuetudine: quoniam ſi de iure vera eſtttunc ipſi filij babebunt dotem matre decedẽte, vt eius beredes:igitur non imputabunt filij ſibi tunc illam in le⸗ gitimam, quam petere volunt ex bereditate aui materni: vt..ſcimus.⸗.repletionem.C.de inoffic.teſta.ſi vero vera eſt de conſuetudine:tunc illa in dictam legitimam ſibi im⸗ Soluto matrimonio. 4⁸ putabunt:cum percipiant immediate ab auo, a quo con⸗ ſuetudo aufert dotem, ⁊ in eos tranſfert. C. de inoff teſta. l.omnes..imputari.ſic dicit hic Bar. aliter non determi⸗ nat. E go vero iſtam dubitatiſſimam queſtionem pleniſſi me tractaui in.l.illam.C.de colla.igitur aliter non repeto. dic vt ibi dixi. ¶ Et quod hec opi. Max.non fit vera de iure, videtur vltra pꝛeallegata pꝛobari in. l.ſ. verſicu. nam quod eſt admiſſum.j.de dot. pꝛeleg.vbi dicitur admiſſum eſſe deterioꝛem fieri poſſe dotis conditionem circa eius reſtitutionem pacto:tunc cum mulier pꝛedecedit liberis extantibus:ergo ſequitur, quod in eum caſum non eſt de⸗ terioꝛ dotis conditio iure communi.Allias enim quo pa⸗ cto deterioꝛem fieri opoꝛtet niſi reſpondeas, quod ibi lo- quitur:cum tractatur de dote extantibus liberis non re⸗ ſtituenda, ⁊ marito applicanda: nos autem querimus, an applicari debeat ipſis liberis ſuperexiſtentibus. C Sed 47 ſuccedit t dubitatio, quomodo dos remaneat penes libe ros pꝛedecedentis mulicris: eo caſu quo dixi dotem ad patrem non reuerti:dic quod de iure nouiſſimo non eſt dubium remanere penes eos/vt beredes mulieris: cum eo conſyderato in tali dote habere poſſit heredem? vt in d. Fjin authen de heredib.ab inteſtato. Si vero refera⸗ mus nos ad diſpoſitionem iuris antiqui, ſecũdum quod non poterat filiafamilias habere heredem: vt in.l.j.⁊.ij.j. de caſtren.pecu.Tu dic vt plene tractaui in.l.ſi cum dotẽ. in pꝛincip..eodem.⁊ per hec ſit expeditus articulus iſte. Cpo qᷓ; pꝛoxime annectit hic Bartol.pulchꝛam et quotidianam queſtionem, ſcilicet, an pater cum ad dotis recuperationem agit, vti poſſit pꝛinilegiſs doti cõceſſis: quemadmodum ſi ageret ipſa mulierzet in hoc bꝛeuiter concludit, quod aut agit ad dotem, vt adminiſtratoꝛ filie ⁊ eius nomine.Et tunc vtitur pꝛiuilegijs doti conceſſis, cum ad filie agat vtilitatem: quemadmodum videmus, quod agens ſeu defendens tanq́; adminiſtratoꝛ alterius nomine, vtitur pꝛiuilegijs etiam perſonalibus ei conceſ⸗ ſis, cuius nomine in iudicio eſt j.de re iudica.l. ſi cum pꝛo⸗ curatoꝛe..de pꝛocu.l.minoꝛ.H..ð. el. alia. cum ſi. Aut agit nomine pꝛopꝛio,⁊ ad eius vtilitatem: et tunc pꝛiuilegijs Ppꝛelationis doti conceſſis, ipſe non vtitur:cum ſolius flie cauſa illa introducta ſint:vt dicit tex.inſti.de act.;.fuerat. verſicu.pꝛeferri autem. ¶ Tu diligenter aduerte:qꝛ aut querimus, an vtatur pꝛiuilegijs doti conceſſis circa hoc, ſeilicet, quod pꝛeferatur actio de dote alijs perſonalibus actionibus:⁊ quod hypotheca dotis alijs hypothecis ta citis pꝛeferatur:cum agit vt adminiſtratoꝛ filie:⁊ tũc dic, quod aut fertur ſententia filia viuente:⁊ tunc vtitur. Aut filia moꝛtua re non integra:⁊ tunc aut ſuperſunt in dote heredes extranei:⁊ tali caſu non vtitur, eo: quia illud pꝛi⸗ uilegium antelationis mulieri competens in extraneos beredes non facit tranſitum: vt in.l.vnica. C. de pꝛiuileg. do. Aut ſibi ſuperſunt in dote heredes flij:⁊ tũc illis vti⸗ tur ad vtilit atem filioꝛum:in quos etiam pꝛiuilegia trãffe runtur, pꝛout vſus fuiſſet ad vtilitatem filie, viuente filia. Ad hoc.C.qui po.inpigno.habean.l.aſſiduis.verſi.exce/ ptis.Rec autem tota diſtinctio pꝛobatur not.in tex. cum glo. ſua, in.l.ſi cum pꝛocuratoꝛj. de re iudic. Hec eſt ad hoc melioꝛ lex illa. Aut queritur, an pꝛiuilegijs dotis vtatur. cum ipſe agat viuente filia:⁊ tunc dicendũ quod aut que/ ritur, an habeat pꝛiuilegium, quod ſibi competat actio er ſtipulatione tacita pꝛout competit filie:⁊ dicẽ.ꝙ ſic: vt eſt caſus in.l.vnica.g.extraneum.C.de rei vxo.act. Mut que/ ritur, an babeat pꝛiuilegium, quod illa actio ex ſtipulatu ſit in perſona patris bone fidei,pꝛout eſt in filia. Item et babeat in perſona eiuſdem tacitam hypotbecam anne⸗ xam pꝛout habet in perſona filie. Item. ⁊ quod tam ipſa actio perſonalis, quam hypothecaria alijs perſonalibus ⁊ hypothecis tacitis pꝛeferatur, pꝛout eſt in perſona flie. ¶ Et tunc quamuis conſyderato initio ſecundum quod pater agit pꝛo ſui vtilitate, non videtur dictis pꝛiuilegijs gaudere:vt in.d.ver.pꝛeferri autem.vnde conſyderato fi⸗ ne ſecundum quem iure hodierno compellitur pater do⸗ tem illam, quamuis pꝛo ſe recuperatam:reſeruare:⁊ in ni pilo diminuere ad ſignandam filie in ſequens matrimo⸗ nium:yt eſt caſus in authen. ſed quamuis.de rei vxo.act. dico Bart. male dicere. Quia quod pꝛiuilegijs pꝛedictis boc caſu gaudeat, pꝛobo. Pꝛimo per caſum ad pꝛopoſi⸗ tum not in.liij in ver. ſed ſi pꝛoponas.j.de lega. pꝛeſtand. k 73 — — — — Piu ao e — I „*- 9 — . 1 ——õʒ—ÿ——. —— Ibi enim eſt expꝛeſſum, quod pꝛiuilegium quod pꝛctoꝛ concedit coniunctis teſtatoꝛis in conſeruatione legatoꝛũ V eis factoꝛum relictoꝛum ſi contingat teſtamentum rum⸗ ” pi per contratabulas filij emancipati, competit etiam ex⸗ traneis, quibus legata facta ſunt cum onere de reſtituen do coniunctis:quia vt pꝛiuilegium locum habeat non cõ 1 fyderatur perſona capiens ab initio:ſed perſona, in quã res capta, debet peruenire ex poſt facto. Ita igit In Pꝛo⸗ b poſito pater debet vti dictis pꝛiuſlegijs, quãuis filie pꝛo⸗ uidentia inductis, eo: quia non debet conſyderari, quod ipſe capiat dotem ab intio: ſed hoc. ꝙ ipſe ex poſt facto ſ 1 redditurus ſit illam filie per ſequens matrimoniũ. per. d. aut. ſed quis. ¶ ſdꝛo hoc ſecundo tex.ad pꝛopoſitũ not. in.l.cum dotemj. ad leg.Falcid.ibi, dum dicit: vt omiſſa interpoſita perſonapoſtea capere debentis, perſona con V fyderetur cc.qui ter.pꝛobant banc regulam, ꝙ cum eius 1 rei qnã capio reſtitutionem alteri facere debeo, nõ perſo na mei conſyderatur, ſed illius in cuius caſum aliquade⸗ w bet fieri reſtitut o. Ad idem.5.de condi.et demon.l.auia. §. C tio. 3. ſi quis aliqnem teſta li. verũc. ſed delegatum. ¶ Tertio:quia qnamuis inſtio conſyderato ipſe illis pꝛi uileg js vtatur ad vtilitatem ſuam. eo:quia ſibi fit reſtitu tio:tamen conſyderato effectu ſecundum quem eandem V dotem in ſequẽs matrimonium reſtituere debet filie, per dictam authen.ſed quamuis.illis etiam vtitur ad vtilita- tem fllie: ſic veriſcantur verba litere in dicto verſic.pꝛe⸗ ferri autem.ibi, dum dicunt, cuius ſolius.filie pꝛouiden cia hoc induximus.Et pꝛo certo hec opi.equioꝛ eſt ⁊ men ti iuris magis confoꝛmis. ¶ Aut ad ſui vtilitatem agit moꝛtua filia:⁊ tunc dicendum eis pꝛiuilegijs pꝛelationis eum minime potiri.Et hocper tres text. ¶ Pꝛimo per tex.in.d. ver. ꝓpꝛefer ri. ſic dicentem pꝛeferri autem alis cre V ditoꝛibus in hypotheci⸗ tunc cenſuimus, cum ipſa mu- lier pꝛo dote exper tur, cuius ſolius pꝛonidentia hoc in⸗ duximus. CSecundo per te.in authen.vt exac.inſtan. do. circa pꝛin.ibi dum dicit, Non enim alijs dedimus du⸗ V dum, nec damus hoc pꝛinilegium heredibus aut credito ribus:ſed ſolum filijs:c. Tertio per tex.in auth.vt immo. ante nup.do.in verſi.omnibus. dum dicit:ſic omnibus pꝛi uilegijs iam doti datis a nobis in ſua fixmitate manenti⸗ bus, quando mulier mouerit actionem. alüs enim omni⸗ bus pꝛeter mulieres huinſmodi pꝛiuilegia, nec ex anti⸗ quo dedimus, nec nunc damus. ¶ Zlut agit pater ad do tis recuperationem actione communi.E t tunc dicẽdum cum his pꝛiuilegijs vti ex eo:quia cum ex perſona patris qui dotem inpꝛeiudiciũ fie in nibilo poteſt diminuere: vt in. d. auẽ. ſed qʒᷣuis.ipſum ius dotis ſit ndiuiduum:me rito locum habet regula volens, ot in communibus inci uiĩduis vnus ex ſociſs vti poſſit pꝛiuilegio perſonali alte- ri ſocio competenti:vt.l.ſi communem. 3. quemadmo.ſer. amit l.j. in glo. fin. CQ.ſi in commu. eademque cau.in integ. reſti.poſtu.: in.c.j.in gloſ.fina.de iure patro.lib.vi.Et pꝛo hoc eſt iſte paſſus ad complementum dequctus.¶ Suc⸗ 4y cedit tamen alius t non in nus vtilis ſcilicet, nunquid pꝛi uilegia dotis tranſeant in ipſum ceſſionarium, in què mu lier actionem de dote traſtulit:⁊ in hoc duas reperio opi niones. Pꝛima Barto. hie diſtinguentis. Quod aut ipſa ceſſio fit ex neceſſitate ex parte vtriuſq;:⁊ tunc pꝛiuilegia trãſlata intelliguntur. C. de pꝛi.ſiſ. ſi. AMut ceſſio fit ex vo- luntate:: tune in aliquibus lect.diſtinguit, qnod aut agit actione directa nomine mulieris cedentis:⁊ tunc pꝛinile⸗ gijs vtitur, eo: quia mulieris perſonam repꝛeſentat. arg. d.l.ſi cum pꝛocur. Attende Macharone, pur ſudico ioti ceil poꝛcellana. 2lue maria tu ti credi ſtare a latanerna. Aut agit actione ſua vtili:⁊ tunc non vt tur:qnia cũ per⸗ ſona mulieris his pꝛinilegijs locum faciat:igitur illa ceſ⸗ ſante ceſſat pꝛiuilegium.j.de regul.iur l.in omnibns. et l. pꝛiuilegia.j.de exce.l. exceptiones, que perſone. cum ſi. Secunda fuit opi.do. Gald.in rub.de pꝛini do diſtin⸗ Suentis quedam eſſe pꝛiuilegia doti conceſſa ſine iniuria altoꝛum creditoꝛumyt eſt pꝛiuilegium tacite hypothece: ⁊duod actio de dote ex ſtipulatu pꝛo dote ſit bone fidei,⁊ ſimilia: Et iſta tranſitum faciunt in ceſſionariumt: in hoc nibil allegat. Quedam veroſunt pꝛiulegis doti conceſſa cum alioum cred toꝛũ iniuria:vt quod perſonalis actio edote alijs perſonalibus pꝛeferatur:⁊ quod tacita eius brpotheca pꝛeferatur alijs tacitis pꝛioꝛibus:⁊ tunc dicẽ⸗ 8 Nudo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ part. dum, ꝙ aut mulier cedens eſt moꝛtua:: d. ITce nõ vtitur. Ad hoc. 3. de ritu nup.l.non zeſüin iis idis Aut cedens vinit:⁊ tunc diſtinguit p errdi 4 Daf.j. yte wen lantzi petant:ſecnsſiniſd not. C. de pꝛocull:qui ſtipendia. Sed certe omtilea opi.Banto, 1 toꝛibus mulierum doti conceſſa pꝛiuilegian 5— nn ⁊ vt litera adaptetur ad intellectum opoꝛtet ini pcti quod creditoꝛibus ſuis ceſſiſſet mulier Actionemegar ⁊ quia eſt dare caſum, in quo ceſſio illa fite necoſtedie parte vtriuſq;:vt pꝛoxime patebit:igitur eſt übit Ktecr ⁊ ſi ceſſio actiõis de dote ex parte vtriuſq; neceſfrNnad in ceſſionarium nõtranſeunt dotis pꝛinilegia Qudfi tem ſit dare dictum caſumpꝛobatur:quia n di au⸗ lier non eſt ſoluendo pecuniam ad quam crecitoꝛ 6 uenit:nonne tunc ea non habente mobiliavel imnohan cogitur ipſa ad mandatum iudicis ereqnentistran in creditoꝛem actiones, quas habet aduerſus debit certe ſic:vt in l.a diuo Pio.. in vonditione.a g ſi ui J. de re iudi. Nõne etiam tunc creditoꝛ pꝛopter dehtd impoſſib litatem/ cogetur recipere aliud peo aio ns men debitoꝛis vice ſolutionis pecuniescerteſienting k. hoc niſi.C.de ſolu. C Secundo contra Banoriceur n ſimili caſus apertus in.l. ex pluribus j.de acmituto ti enim dicitur, quod ſi pupillus tutoꝛi ſibi ſoliqum d di actionem cedat aduerſus alium contutoꝛem daſſi narius pꝛiuilegio non gaudebit cõceſſo pupillo:qnodc vt ſua actio in alios perſonales pꝛeferatur:vt dqhinus Sj. j.de pꝛiuileg. cred.⁊ tamen pupillus illam e weſtr tecedit:vt l...nunctractemus j.de tute raaitusii plene no. in.l.j. C. de tranſac.⁊ in..ſi plures j. de adwitdt ¶ Tertio contra eundem videtur in ſimili texinlſaa reſtituatur. verſi. contra ſi legatus..de iudi bienin expꝛeſſum, ꝙ pꝛiuilegium foꝛi legato compctens pertii inſtituto:non tranſit in fideicommiſſarium ⁊tamẽſbi cj ſio ſeu tranſlatio hereditatis ex neceſſitateſftex patte triuſq;: quia ex parte legati fit ad petitionem ſideicom miſſari petentis eum compelli adire ⁊ reſttucre:rtl poterat. j. ad Trebel. Ex parte vero ſideicommiſſrij ex neceſſitate fit:quia ex quo ipſe legatum herecem inſtitu⸗ tum compulit ad adeundum, compellipoteſtad acceptã dam reſtitut onem adite hereditatis:vt inlpoſtulante. J. ad Treb. C Altimo contra eum videtur caſnsinſimil l.cum patronusj.de legat.ij. vbi eſt expꝛeſſum ꝙpꝛvil⸗ giũ perſonale, quod habet patronus, yt grauarinonpiſ ſit per libertum onere fideicõmiſſi in legitima:non triſt in eum, in quem ex neceſſitate onus repudiantis ins pa troni tranffertur. ¶ Non ob.l. lla fſ. C. de pꝛinileg fſce eſt fundamentum Bar. quia illa loquitur cum ſpeciftenn ceſſionarium actionis fiſco competentis tranſlatum ſnt fiſcale pꝛiuilegium. Nos autem loquimur, an tacite incon ſequentiam ceſſe actionis de dote, veniat ceſſio pꝛinlec mulieri ſeu doti conceſſi, que ſunt diuerſa:vt.pattbi MPꝛeterea illa loquitur in fiſco, qui nunq́; moii poteſt de reſcrip.ſi gratioſe.lib.vj.cum ſi. ſic, qui nunqnamerſiw⸗ ceſſione pꝛiuſlegia in heredem tranſſerre poteſt ſbicom⸗ petentia. vnde voluit lex quod aliquo caſu tranſferrepo⸗ teſt ſibi ex ceſſione inter vinos. Ros autem loquimur i in muliere, in qua nil mirum, ſi lex reſtrinrit poteſtatem cedendi ex quo ſaltim moꝛiens ea pꝛiuilegia tranſfert 3 filios iure ſucceſſionis:vt in l. aſſiduis C.qui pot Cn etiam placet opin. ſua quam etiam pꝛobat Balſqn 4 agat ceſſionarius directa competant ſibi pꝛinllecin, 3 quotunc perſona mulieris repꝛeſentatur:qc onffdero 1 ſine agat directa ſiue vtili ad ſnam tamen vt llitatem a5 1 vt in.d l.qui ſtipendia.ergo ſequitur qnod vti non hda pꝛiuilegijs, que tunc ſolummodo doti conceſſa inte 6 tur:cum ad vtilitatem mulieris agitur:vt in. ycy 3 ac⸗ ri autem. ibi dum dicit: cuins ſol us pꝛouidẽtia hocmn 1 ꝛztc jone 50 ctum eſt rc.inſti. de act. ¶ t Ande in pꝛopoſſta gueſt .. 1 † nsta dicerem, qð aut queritur, an in ceſſionariũ t anſeat ins ane ineſtact cite hypothece. Item ⁊ natura vone ſde gne nene 3 nide dote:⁊ dicendum quod ſic. Pꝛimum probe ii 16„ 7* pet.lcu citi⁊ expꝛeſſi eadem eſt regulariter natu aſi cert 85 54 nnen 1 Al lwerntin ntsckämämnit dätet vnonhacautenpine 9 waitrningini hie Rexpekunwoäpeſdne dodemmineracrdthdis derinoeom pignonatan. nonpttckpecteperilu üronſeqnuallcha amqrdtoiisiniuräa Inboepulegioprelaione ligtur oncefſum;1ann eC(Seancbaditemfdai nntCrinzadoffcqun0 lmuier ſexaſeade ine bbeteonſanguinensſie poſititrertumtempus engrineofictam ectraneo, ratognianonbocconeeſtn tesde coungeererconſaj ilcanpeterſllbertzcone Trancjenptais:maenet Paigdr gxvpoſtohxeg denekipfimulerjegra mapnatrſefaelisnber, daadafmnwxmme anaguadhegehege Kemmädamnd aaenu üll (PeptwCdo eſſofh,a tatoorimep rud disdedoteer wtüte bh dr bue godſpwpiuama cec at aduerſus dinnend egionongantthtetni nalis perſonätsgrin escredatanen pyyibil Inunctractenusjaen .Cdetranſac,: nlipre ontra eundem ricetrrſt eri contraſilegrszdu peiullegium forilgeden tranſt inſideicomniſthn. to berecitat sernerſſte er parte legati ft adyet tis eum compelliadin Trebel Ex parte re ſtt G aniaex quoipſelegetmt 92 :ad adeundum conpeli onem adite berectetsn Altimo contraeumriit as delegat ij wbiektemt qnod habet patronnae monereſddeicömiſiintgr mex neceſſitꝛteonusthis tur(Ponobl. lafan um Bar quiailalogutuc ctionis fſeo competntit num Posautemloguinui- ſeact'on'sdedokenmäli otj conceſt,qreſutdn loanitorin ſco guinnhn⸗ oſelib ricumüirſemim 53 egiꝛinberecen aninie pone inter vinos e r uani mirum ile 8 vſaltim mcieneanne iſonis ſtin aſuuse en ſ uncmie s directa— umulerdeſjmemn 1 endin ergoſcqutrn eztem mulerse ih tars raun sſitfu mdier nne enaane, Item Thl rnn, 4. 10dI uph endum gr— Told ralxtr zemeltk Ggul Soluto matrimonlſo. 74 qs.cum ſi ſed ceſſa actione pꝛincipali in conſequentiã ve⸗ nit ceſſio hypothece expꝛeſſe ſibi accedentis:vt.l.ſiin ſolu tũ.⁊c..ſi a creditoꝛe.C.de act.⁊ obli.lemptoꝛi nominis.vl. venditoꝛ actionis.S.de hered.vel act.vendi. CSecundo pꝛobatur:quia pꝛiuilegium conceſſum actioni‚ non perſo ne trãſitum facit in ceſſionarium:vt l.in omnibus.:ll. Ju⸗ lia j. de regul.iur. Sed hec tacita hypotheca conceditur pꝛincipaliter actioni de dote:vt in. fuerat inſti. de act.⁊ l. vnica..⁊ vt plenius.C.de rei vxo actio. igitur c. Se cundũ pꝛobatur:qꝛin ceſſionarium actio cum ſua natura trãſfertur:vt in.d.i.in omnibus.⁊.dl.pꝛiuilegia. Sed per I. Juſtiniani, natura actionis pꝛo dote ex ſtipulatu eſt, q fit bone fidei:vt in.d.l.vnica..ſed ſi non ignoꝛemus.igi⸗ tur ꝛc. ¶ Aut queritur an in ceſſionarium tranſferatur pꝛiuilegium pꝛelationis, quod habet mulier inter perſo⸗ nales ⁊ bypothecarias, in conſequentiam actionis de do te ceſſe:⁊ tunc dicendum, quod ſiue ceſſio fiat ex neceſſita te ſiue ex voluntate, ſiue agatur directa, ſiue vtili:in ceſſio narium nontranffertur: non facit tranſlatio:⁊ hoc in di⸗ cto ver.pꝛeferri autem inſti. de act.⁊ in.d. verſic. nos enim alijs.in authen.vt exac.inſtan.do.⁊ tex.in ver. omnibus.in authen.vt immo. ante nup. dona.⁊ tex.in.d.l.ex pluribus. 2 ſed ſi reſtituatur.⁊ contra.l.cum patronus. regulam d.l. in omnibus.ꝛ.d..pꝛiuilegia.pꝛout ſupꝛa late deduxi: bec omnia contra Bar.⁊ Bal. ¶ Sed pꝛo complemento materie illudt pulchꝛe venit inueſtigan.ſcilicet, nunquid quamuis tacite huius perſonalis pꝛiuilegij pꝛelationis intelligatur facta ceſſio,poſſit tamen eiuſdem fieri ceſſio expꝛeſſa:⁊ in hoc ſalua ſemper veritate, diſtinguo, ſic: qd aut queritur an poſſit eiuſdem fieri ſpeciſica ceſſio in ceſ- ſionarium, cui mulier nullo iureaſtringitur ad actionem dotis cedendam:⁊ ſic cedit ex voluntate:⁊ tũc dicendum ꝙ non. Hoc autem pꝛimo pꝛobo ex caſu in ſimili ad pꝛo/ poſitum ſingulari in.Liij in..ſin.ð.de relig.⁊ ſump. fu.vbi eſt expꝛeſſum quod perſonale beneficium conceſſum debi toꝛi cum iniuria creditoꝛis, ſcilicet, de immittendo cada⸗ uer in locum pignoꝛatum: ſic faciendi eum religioſum non poteſt ſpeciſice per illum alteri cedi.Et huius nõ eſt alia ratio, niſi: quia illud perſone debitoꝛis conceſſum: et cum creditoꝛis iniuria. Ita igitur in pꝛopoſito dicẽdum in hoc pꝛiuilegio pꝛelationis, quod perſone mulieris in- telligitur conceſſum: ⁊ cum alioꝛum creditoꝛum iniuria. ¶ Secundo ad idemf deduco, quod ſingulariter deter⸗ minat Cy. in.l. ad officium. C. commu. diuid.dicens argu. Lmulier..ex aſſe.S.de iure dot. Quod beneſicium quod babet conſanguineus ſue perſone conceſſum, ſcilicet, vt poſſit intra certum tempus reuocare venditionẽ rei a cõ ſanguineo factam extraneo, cedi non poteſt. Et huius eſt ratio:quia non hoc conceſſum eſt perſone agnatoꝛum:ne res de eoꝛum genere⁊ conſanguinitate exeat. ar.j.de leg. ij.l.cum pater..libert.⁊ conceſſum etiam eſt cum iniuria extranei emptoꝛis:vnde reſtringi debet, ⁊ non extendi. Ita igitur in pꝛopoſito hoc pꝛiuilegium pꝛelationis con/ ceſſum eſt ipſi mulieri, ea ratione:vt dotem facilius poſſit recuperare ⁊ ſic facilius nubere.Cum igitur ratio pꝛiuile gij eſſet in ceſſionario:igitur ⁊ pꝛiuilegium.j.de lega. ij.l. Titia..vſuras. ¶ Item conceſſum eſt cum alioꝛũ ⁊ cre/ ditoꝛum iniuria.igitur reſtringi debet, ⁊ non extendi. ſt enim tregula, quod beneſicia extendi non debeant, cum alioꝛum iniuria.j. de admi tu.l.impuberi. de teſta.mil.l. cũ ſilius. C. de emanc.lib.l.nec auus.j. de vulga.⁊ pupll.ex fa cto j.ne quid in loc.publilij. õ. merito.⁊. S. ſi quis a pꝛinci⸗ pe. de dona. c.paſtoꝛalis.de reſcrip.quamuis.li.vj. cum ſi. 54 CAut queritur, † an ſpeciſice cedere poſſit illi cui iure aliquo aſtringitur, ſeu cedere ex neceſſitate tenet᷑ ipſam actionem de dote:⁊ tunc dicendum, ꝙ ſic:hoc pꝛimo pꝛo- bo per caſum.l. quod ſi minoꝛ.S. de mino.in pꝛinc.:.l.ſi mi⸗ noꝛis actum.j.de admi.tut.vbi patet minoꝛem beneſiciũ reſtitutionis in integrum ſue perſone conceſſum ſpeciſice cedere poſſe illi, cui aliquo iure obligabatur. ¶ Secũdo per tex.in.d.l.fi. C. de pꝛiuileg. fiſc. vbi fuit valida expꝛeſſa ceſſio iſcalis pꝛiuilegij illi facta, cui fiſcus cedere tenebat᷑ actionem ſibi competentem:⁊ per hoc eſt iſta materia ad perfectionem debitam reducta. ¶ Juxta quam dũ Bar. 55 ſvult pꝛiuilegium tacite hypothece idem, ⁊ naturam bo⸗ ne ſidei actionis trãſire in extraneum mulieris heredem. dde, quod pꝛo boc eſt caſus expꝛeſſus, in dicta.l.vnica. §. illo pꝛoculdubio.iuncto. d..⁊ vt plenius.⁊.d..ſed ſinõ ignoꝛamus. ¶ Poſuit autem iuxta hoctin finalibus ver bis Bar. hic queſtionem quotidianam, ſcilicet, quod ſi fi⸗ lia a patre dotata eo caſu, quo in dote heredẽ habere po- teſt, decedat ſine filijs ab inteſtato:munquid in ea dote po tioꝛ in ſucceſſione ſit pater, a quo dos pꝛofecta eſt ipſa ma tre, an vero his nõ extantibus auus:⁊ an auus paternus ſit potioꝛ maternoꝛdicit de hoc eſſe caſum ſingul.cauſam patris ⁊ paterni aui potioꝛem eſſe in.l.quod ſcitis.verſic. ſinautem.ſecundum intellectum glo.ſuper verb.ꝓatre.C. de bo. que libe. Cu aduerte:quia ille ver.habet duas lect. Pꝛima eſt quod nepote decedente auus maternus in eius ſucceſſione pꝛefertur auo paterno: in bonis ad ne⸗ potem pꝛouenientibus ex matre vel linea materna: et ſe- cundum bunc, verbum patre, ſuppletur ibi.ſ. pſius ilie lucrantis, ⁊ ſic auo paterno nepotis decedẽtis. ⁊hunc in- tellectum ſeqnitur vbiq; Bar. Bal. vero in authẽ. defun⸗ cto. C. ad Tertul ſecutus Ray. de Foꝛl tenet oppoſitum dicens, inter parentes omnimodam equalitatem ſeruan dam eſſe inſucceſſione filij vel nepotis,ſiue bona pꝛogreſ ſum habuerint a linea paterna, ſine materna: et hoc per text. in. d. authen. defuncto.⁊ in authen. vnde ſumitur. qui in ſucceſſ.filij vel nepo.nullam facit diſcretionem rerum.· ſed tantum graduum:volendo, ꝙ pꝛoximioꝛ gradus pꝛe- feratur minus pꝛoximo.RNon obſt.d.verſic.ſinautem.quia coꝛrectus eſt ſecundum eum, per. d. authẽ. defuncto.+ꝛo bac opi.adduco pꝛimo tex.l.ſi auia.C.de dona.vbi legiſla toꝛ non vult haberi conſyderationem:qua ex linea bona ꝓgreſſum habuerint in perſona legatarij:poſt dominiũ iloꝛum in ipſum dominum tranſlatum. ¶ Secũdo:quia certum eſt, ꝙ bona ex materna ſeu paterna linea tranſla⸗ ta iure ſucceſſionis, vel aliter in ipſum filium vel nepotẽ, vnita cenſeantur cum bonis eiuſdemãꝗ.de vulga.⁊ pupll 57 ſed ſiplures..filio.vnde ſuccedit t doctrina Juriſconſul ti in lj..pꝛeterea.j. de ſepar. volentis regulam eſſe, vt bo⸗ noꝛum qualitercũq; vnitoꝛum ſeparatio peti non poſſit: ſed omnia eodem iure cenſeantur. Ipſe idem Bal in d.l. quod ſcitis.dicit opi. Bart.veram, dum tractatur de ſuc⸗ ceſſione lucroꝛum nuptiarũ: hoc eſt dotis vel donationis pꝛopter nuptias:vt tũc in queſitis ex matre vel materna linea ſuccedat mater vel maternus auus.Et ita econuer ſo in queſitis ex patre vel patris linea:⁊ hoc ea ratione vt parentes celerioꝛes ſint in dotando:vel donationes pꝛo⸗ pter nuptias faciendo:⁊ ne dicendo, quod ſuccederẽt pa riter parentum circa liberos in dotando, veldonationes pꝛopter nuptias faciendo, muniſicentia retardaretur. C. de bonis que libe l.conſtitutionis.⁊ in authen.yvt lib.dece tero.in.ſ.pec ſimiliter.in alijs vero bonis ſeruetur equali tas ſucceſſionis per.d.authẽ.defuncto.¶ Sed certe iſta opi.non videtur vera. Pꝛimo quia tex.in dicta.l.quod ſci tis.tractans de ſucceſſione facienda nepoti, indiſtincte lo quitur quo ad bona:vt patet in text.ibi, dominiũ eoꝛum, que ad ipſum ex matre, vel eius linea c. Secũdo quia q;uis queſtio bonoꝛum in perſona nepotis habuerit di/ uerſa pꝛincipia:tamen eius patrimonium eſt vnũ et here ditas vna:yt in.l.iuriſperitos..cum oꝛiundos.j. de excu. tut. vnde non debet hereditas ipſa quo ad acquiſitionem de ea heredibus faciẽdam diuerſo iure cenſeri:vt in.l.eñũ qui edes.j.de vſuſca.de deci.c.cum in tua.cum ſi. vnde ve/ rus fuit intellectus amicabilis litere, ſc, quod ibi tracte- tur, quid iuris cum nepos decidit ſuperſtite patre ⁊ auo paterno:⁊ tũc velit litera hoc quod in bonis nepoti a ma⸗ tre vel eius linea queſitis, pater in pꝛopꝛietate ſuccedat: auo paterno vſufructu reſeruato. ¶ Sed aduerte: qꝛ li⸗ cet intellectus Barto. ad.d.l. non pꝛobetur:niſi facta diui natiua ſuppletione ad verbum illud patre.l.filie ⁊c.nibi⸗ lominus de mente iuris videt᷑ eius opi.pꝛocedere ex duo bus ſimilibus. Pꝛimo:qꝛ hoc video in ſucceſſione collate raliũ.Si enim ad ſucceſſionem fratris veniant ab inteſta⸗ to vterini fratres ⁊ conſanguinei in bonis queſitis a pa/ tre vel eius linea:conſanguineus pꝛefertur vterino:⁊ ecõ uerſo vterinus conſanguineo in bonis queſitis fratride/ cedenti a matre vel eius linea:in alijs vero ſuccedent pa- riter. Iſte eſt caſus not.in.l.de emancipatis.C.de legi.he red.quem dicit glo. etiam hodie locum habere in authẽ. itaq;.commu.de ſucceſ.¶ Secundo hoc video in filijs di uerſoꝛum matrimonioꝛum patri ſuccedentibus: quoniã k i — 5 Sꝛu 110 eoꝛum quilibet alteri pꝛeferetur in ſucceſſione bonoꝛum patri queſitoꝛum ex matre ſua:vt eſt caſus in.licum alijs. C.de ſecund.nup. ¶ Tertio in hoc ſatiſtacit.liſi qua mu- lier. in ver. fi. C. ad Tertul.vnde licet dicta opinon pꝛobe tur ratione aliquo caſuitamen pꝛobatur optimis ſimili⸗ bus. igitur ſatis eſt ſuſtentabilis. ¶ In text.ibi, viua au⸗- 53 temf filiarc.⁊ ſic ſecundum vnam ſectur. pꝛobatur hic, ꝙ quamuis pater 3ilie voluntate ſtipuletur dotem ſibi red- di ex interuallo:nihilominus filianon perdit ius commu nionis:vt patet:quia ſi agit pater eius non accedente con ſenſu, remouetur exceptione:⁊ conſequenter nec etia per⸗ dit ius cõſolidationis, quod acommunione cauſatur pa- tre moꝛtuo:vel ipſa filia emancipatal.ſi ſocer.in pꝛinc.⁊.I. in inſulam.j eod. C. de rei vxo. act..vnica.. videamus. et S. hoc ex rei. ¶ Et hinc ſumpta occaſione ſubtiliter et in⸗ tellectualiter moꝛe ſuo diſcutit illam inter antiquos ⁊ mo dernos dubitatinam queſtionem.ſ.an ceſſet ius cõſolida- tionis in ſiliam ea emancipata vel patre moꝛtuo:cum pa⸗ ter eſt ſtipulatus expꝛeſſe ſbidotem reddi:⁊ in hocpꝛimo decidit quid ſit de iure Digeſtoꝛum. Secũdo quid ſit de iure Cod.Tertio quid de iure Authẽticoꝛum. ¶ Circa pꝛimum concludit iure Digeſtoꝛum conſolidationem in perſona flie impediri pꝛopter ſtipulationem paternam patri actionem de dote appꝛopꝛiantem:facit pꝛecipuum fundamentumin.lij..j.j.de colla.do.vbi in ver.ſi vero alij. dicit eſſe caſum expꝛeſſum: ibi enim dicitur quod ſi alij, ꝙᷓ filie queſita eſt dotis actio filia patre moꝛtuo illam non tenetur cum fratribus conferre:ergo ſequitur, quod per moꝛtem patris iure conſolidationis dos ſibi non eſt que⸗ ſita:cum ſi foꝛet queſita cõferre teneretur:vt in eadem.lij. S.filiam.cumſi. Sed certe ad illum tex.reſponderi poſſet, ꝙ non in dote pꝛofectitia loquitur:ſed in aduẽtitia, cuius olim per filiam fiebat collatio:vt in.l.ſilie dotẽ.C. de colla. licet hodie ſecus:vt eod.tit.l.ſin. ¶ Ego tamen opi.ſuam verã exiſtimo ex iſtis iuribus.que nouiter induco. Pꝛi⸗ mo ex caſu ad hoc expꝛeſſo iudicio meo in.l.iſ..ſed vtrũ. ver.ergo etiam filiam..de mino.Ibi enim dicitur quod ſi filiafamilias minoꝛ conſentit patri ex interuallo ſtipulã ti dotem a ſe dat am ſibi reddi, poteſt in integrum reſtitu tionem poſtulare:ergo ſequitur quod ſi ex dicta ſtipula⸗ tione dicto conſenſu ſuo eſt leſa, quando aliter non com⸗ Peteret reſtitutio:ſed leſio non poteſt in alio contigiſſe, ᷓ uod ex ipſa fllia, ex ſtipulatione paterna perdit ius con⸗ olidationis. igitur ⁊c. ¶ Secundus videtur mihi caſus apertus in.l.filia. õ.titu.pꝛoximo.Ibi enim eſt expꝛeſſum, ꝙ ſi pater dãs dotẽ ſtipulatur eam ſibireddi ſi matrimo/ nium fuerit moꝛte filie diſſolutum: poſtmodũ vero ipſa filia emancipetur ⁊ ad patrem fraudandum diſſoluit ma trimonium diuoꝛtio:ad hoc vt non contingat diſſolutio moꝛte:⁊ ſic patri actio non queritur, poteſt nibilominus Pater actionem ad dotem recuperandam inſtituere, per⸗ inde ac ſi matrimonium fuerit moꝛte ſolutum, ergo ſequi tur, quod filia pꝛopter expꝛeſſam ſtipulationem paternã perdiderit ins conſolidationis:quoniam ſinon perdidiſ⸗ ſet per emancipationem ſecutã ipſa ius ad agendum ha⸗ buiſſet patre excluſo:vt in.d.l.ſi ſocer. ¶ Tertio videtur caſus eoqdem modo inductus in.l.filie mee emancipate.j. 59 eo. C Circa ſecundum, ſc;, f quid de iure Cod. cõcludit ceſſare in filia ins conſolidationis per eas rationes, quas ipſe foꝛmauit circa pꝛimum queſitum.ſ.quid de iure Di⸗ geſtoꝛum:excipit tamen duos caſus. Pꝛimus ſ filius vel ſilia eiuſdem patris apatre percepiſſent dotem vel dona tionem pꝛopter nuptias, quam apud eoꝛum alterum exi⸗ ſtentem aliquo ex capite non tenerentur ſoꝛoꝛi conferre: qQuoniam tuncne contingat inter deſcendentes inequali⸗ tas ipſa filia expꝛeſſa ſtipulatione paterna non refragan⸗ te dotem iure conſolidationis percipit eatenus, quate- nus eiuſdem frater vel ſoꝛoꝛ dotem vel donationem pꝛo⸗ pter nuptias penes eos exiſtentes conferre ſibi nõ tenea⸗ tur. ¶ Secundus ſi pater decedẽs inſtituat heredes ex- traneos:quoniam ⁊ tunc ſtipulatione expꝛeſſa non obſtã- te flia dotem integram inre conſolidat onis habet.⁊ iſte ſennaum eum eſt caſus ſin gu. in.l.ſi. C. commu. vtr. iudic. CTu aduerte ſubſtantialiter: quia ego dico, quod de iu re Cocdi.ſtante ſtipulatione paterna expꝛeſſa filius nullo caſu babet ius conſolidationis.: de hoc dico, ꝙ eſt caſus expꝛeſſus in..l.ſi.in verb. vel ex ſtipulstione iuncto verſſ. udo. Roma.in pꝛimam 3 nfoꝛ. part. ſimautem nibil tale. C.commu.vtri indi pie quod ſi pꝛopter ſtipulationis ren Jbieni dieitur patrem: vt patet in. d. verbo, ſtipulatione ne 5 ipſum patrem inſtituere beredes extranetingat cõtingat penes alios patris filios aliquid exiſt ipſi vt pꝛecipuum lucrentur:nec teneantur d nr quod caſu patre moꝛtuo:dos ipſa diuiditur inter f meerre:tai ipſam pꝛo qua dos ipſa data fuerat:ergo ſec uif Satris ipſa dos in perſona filie non fuit conſ Amont niam tunc non ſieret eins diuiſio. ¶ Etſ di ſed per patrem viuentem de dote facta T nerſa eſta neos nec; etiam ferre:t lios fi dationem dicte dotis non impedinit paterna ſa' oiſdj War.in.l.ſi marito.. ex voluntate. 3. eo.: determi. in.l. in inſulam. in verb.conſentientis.j co.olemted. glo. no S conſolidg annonaoyi e erE. Dno Tenim bancopi pꝛo vera, quod paterna dotis exactio ius cöſolddaton 1 quia ſi ſententia que trãſitum facit in renenane Dms patri dotem appꝛopꝛiauit, non impeditius canbl b nis in perſona filie:vt eſt caſus in.d..ſi volũtate er 8 impedire debet ipſius ſententie executio, que non iene ris effectus ſeu roboꝛis eſſe debet, quam ipſa ſetenden qua commnniter robur recipit. ¶ Secundo: quiaſ n impeditur conſolidari in perſona filie dospꝛomiſn 9 viuente patre ſoluta, vt infra clariſſime denonſrrbon go pari ratione non debet impedire conſolidationem w lute dotis exactio:cum ita vno caſu ſit dos penespatrem ſicut in alijs. ¶ Refragatur ſolummodo mibiter ind. in inſulam. verſi. poſt diuoꝛtium.Sed ad illum reprt vel ſecundum pꝛimum intellectum gloſ.bidemin ſerjo conſentiente, vel aliter. ſ. quod ille tex. velit hica cinani ſenſu, quod ſi patri depoꝛtato ſuperuenit poſtqnan wſ inchoauerit inſtantiam de conſenſu fllie ſuper dots e tit ionertune ius pꝛoſecutionis inſtantie nontranſt inſ liam, ſed in iſcum t anquam vniuerſalem ſucceſſoem de 61 poꝛtati patris: ⁊ † ſic ſecundum iſtum intellectumeſt ii caſus ſingularis quod ius inſtantie exparte agentis ſi⸗ perueniente depoꝛtatione, traſit in fiſcum dequofut al de dubitatum in.l.ſi conſtante.. fin. S. cod. hon tamenne gat texaille quominus lata ſentẽtia ⁊ exactionefactartlia non babeat ius dotis repetende ab ipſofiſco, pontha⸗- beret ius einſdem petende a patre, ſi iteratovellet nube⸗ re:vt.l.qui liberos.de ritu nup.cum ſimi.¶ Ceterum ma 62 le dicit Barto. quod in dictist duobus caſbusbabet in⸗ re Codicis filia ius conſolidationis: per.dle.qviadico: quod his caſibus filia illa non conſeqnitur exconſolida⸗ tione ſed condictione ex.d.l.fina.⁊ hoc eſſe verum puobo manifeſtiſſima ratione:quia dicta.l.fina in ver.vltinoſt tuens dictis duobus caſibus filiam lucrari dotem apa tre pꝛofectam non obſtante ſtipulatione expꝛeſſa:dit idem eſſe ijſdem caſibus in dote pꝛofecta amatre velna terna linea. Sed in dote materna nullo caſu cadit inpen ſonam filie conſolidatio: vt in.l.vnica..accedit Cde m vxo.vbi patet, quod ſidotat mater, vel alius extranels: vel facta ſtipulatione expꝛeſſa a dotante, actio eſt dotan tis integra:vel ea non facta, actio eſt integraperſohe do⸗ tate:ergo ſequitur, quod dictis duobus caſibus filia lu⸗ cratur dotem paternam, vt ex conſolidatione. Lum enim dicta.l.eodem modo addat in his duobus caſibus, tam in dote materna, quam paterna:ergo cenſetur um ecc qualitate atq; paritate ambos caſus determinare: ſt iam hoc iure.j. de vulga.? pup.⁊. quamuis. Cde inipu„ 3 cum ſimi. ¶ Quo adf tertiumſcilicet, quid deinreanti qno:concludit, quod ſi in pꝛimo matrimonio dos 3 u2 ta per patrem ſimpliciter:certe poſtea in ſecundo 5 n tio expꝛeſſa, quam facit de ſibi reddendo, non inpecle filia ius conſolidationis:⁊ hoc per textum.in auidene quamuis.C.de rei vxo.vbi eſt expꝛeſſum dotem oun 1 matrimonio pꝛimo:pati non debere factopatris di nus tionẽ in matrimonio ſecundo. Sed iſto caſuſſi dicere m ſtipulationem val:dam, diminutionem patetetnnag„ vbi actio competens ad dotem recuperadam dluron ac trimonio pꝛimo fuerat communis? Iſta compe r eam recuperandam ſoluto ſecundo:eſſet pꝛopꝛià pall⸗ eal— um di igitur ⁊c.ꝰodernioꝛes enim bic tenent oPpoſt ¹ Kwu aini M gie 4 11 3 atar wifem 1 aus P nsaaun 3 und olca 3 3 nautngui V uf jainraktargun Eand nismaitanabs duuiothalqptis tlaniaisnbl cn ranoqalenninnerend Katanen tin onied dc cdiumDeinreddi on rſeränaptar vntnaͤo adnſdttonennblin tanerquavetddciſgli nitmturyoberelingogy parmotem daniſlnnd ncontigſſetyiutsngät rinomutaspater ſcdin rnnſbireddinoopoſetiip. enlſtieft eolquotiescr cütomatrinonio dotemdat „(Suriunfgopleo rissicaaeraninanda Pin fümmdrnſatadbereden nutsni daredeterminaute ten dleuſigembuissqeeſi ainflatteintenaperp rcſdorempopinomarrin dnraunſamrcotngxeanl eumnchunxhn enantenegnenryalnöce atnanbdamäluenpr ianniguhrt jerentendiun 3 tr eode der raurandn aber Jrropetrinn LR rragaturſoumnchn conſtante.ſ.ſnanl Wminus lataſentätis iqr 1sdotis repetendediſe jempetendea patre ſitn ros deritu nup cun ſini quod in dictis duchlsci Aiusconſolidationis:r- dus flliaillanononſegnt. lictooneer d.fnar boctt jrationerquia dictalſtun nobus caibusfian lu non obſtante fipulätine mcaſbusindotepofttin ed indote matermanuudi nſolidatio:rt inlmiaſa auodſidotat matt,,l latione rrprſtaöe 9. oettit lea non actzactoet- 6 1 lrche 3 matereonli 4 paternam yt ds mis a,quam vamaner 3 partate anbos Galls 6 de vulga.pup- 8 vo acf tertunſ auoc ſt in puinon eivrobien ſagſe unopn nn Jhi aorio ſcun dc mr 10 h, nomio dininotane 11 wvolidan, d apeis, ens ad votem 19 khoc muis.loquitur de di⸗ centes⸗c ter dieteautzenſec 3 d dde quãtitatem: minutione dotis pꝛobibita fieri qus iiiſ yt patet in verbis ipſius authen.ibi, dum dicit: wenue ei nub.ꝛc. Ros autem loquimur dum datur dos eadem uantitate: ſed pater vult actionem ad eam recuperan⸗ 488 competentem ſoluto matrimonio ſibi appꝛopꝛiare: quo caſu dicta authen. non videtur loqui.⁊ ſic cum diuer ſaſint dotis diminutio: actionis ad eam recupei andam competentis appꝛopꝛiatio: igitur eſt conſequens vt iura antiqua volentia patrem poſſe per ſtipulationem incon⸗ tinẽti ſecutam actionem dotis appꝛopꝛiare ſibiꝛvt.quo ties.. Cod..ſcum dos.&. de pac. do.. auia.⁊l.cum a ſocero. C.de iure do.remaneant incoꝛrecta.arg.l.pꝛecipimus.⁊.c. cum expediat.cum ſi. CTu aduerte ſubtiliter ad text.in §. quia vero. in authen. de equali. do. vnde ſumitur dicta autben. ſed quamuis.ibi dum dicit:ſed ipſa mẽſura ei nu benti rurſus dare, tanquam ſi non contigiſſet eam vidua tam. volunt enim ula verba, quod perinde mẽſura dotis, ꝛime detur mulieri in matrimonio ſecundo a patre, ac ſi nõ contigiſſet viduitas reſpectu matrumomj pꝛimi. Sed ſi non contigiſſet viduitas in perſonafllie, reſpectu matri monij pꝛimipater ſiſtipulatus fuiſſet incontinenti matri monio pꝛimo ſoluto dotem ſibi reddi appꝛopꝛiaſſet ſibi per ſtipulationem ius agencli addotem ſi fuiſſet ſtipula⸗ tus incontinenti:vt dicta.l.quoties.cum ſſ. ergo eſt ibi ca⸗ ſus, quod cum eadem qualitate poterit dotem nũc dare ſecundo. Ron enim valet argumentum:non poteſt pater diminuere dotis menſuram:ergo nõ poteſt actionem de dote ſibi appꝛopꝛiare. Quod manifeſte demonſtro: quia matrimonio conſtante ex interuallo ſolo conſenſu filie ac⸗ cedente pater poteſt actionem de dote ſibi appꝛopꝛiare ſtipulando:vt in.d.l.quoties. Sed eo conſtante, quamuis filie conſenſus accedat, ⁊ etiam mariti: non poteſt pater rem dotalem diminuere pꝛopter pꝛobibitam dotis alie/ nationem:vt in.l.vnica.. ſed cum lex. C. de rei vxo.act.j.ſi pꝛedium. C. de iure do.⁊conſtante. cum ſimi. C. de dona. ⁊ſic relinquitur Bart. male dicere:⁊ de iure antiquo quo ad conſolidationem nibil immutatum foꝛe. ¶ Aduerte tamen:quia verba dicti.õ.quia vero.rectius conſyderata, videntur habere caſum pꝛo opi. Bar.volunt enim ita per patrem dotem dari flie in matrimonio ſecundo, tanq́; ſi non contigiſſet viduitas in pꝛimo:ſed ſi non contigiſſet in pꝛimo viduitas:pater ſi ab initio nõ fuiſſet ſtipulatus do tem ſibi reddi, non poſſet ſtipulari ex interuallo ſine con⸗ ſenſu filie:vt.j.eo.l.quoties.ergo ⁊ pariter nec cum pꝛo ſe⸗ cũdo matrimonio dotem dat:illam ſibi poterit ſtipulari. 64 ¶Superſunt f pꝛo pleno complemẽto materie queſtio- nis aliqua examinanda. Pꝛimo nunquid onus dotandi filiam tranſeat ad heredem: Ju quo Bar. hic opinionib. relatis nil clare determinauit:igitur dic pꝛima fronte vi⸗ deri diſcuſſionem huius queſtionis nõ neceſſariam. Alut enim filia fuit inſtituta per patrem vna cum fratribus: et tunc ſidotem pꝛo pꝛimo matrimonio habuerat:⁊ ad pa/ trem reuer ſam:⁊ contingat eam lucrari, eo: quia fratres equale lucrum percipiant ex bonis paternis:quod ſoꝛoꝛi conferre non teneantur:vel nõ contingat eam lucrari, eo: quia fratres nullo equali lucro pꝛecipuo potiantur: et ſic veniat ipſa dosvt reliqua hereditas inter eam⁊ fratrem diuidenda:yt de his duobus eſt caſus in. d.l.fi.C.commu. vtr. iud. Sequitur, quod fratres eam dotare non tenebũ- tur:cum ⁊ ipſa patriſucceſſerit:⁊ ſicvnde dotetur habeat. Non enim aſtringitur frater dotandi onere:cum ſoꝛoꝛi fa perſunt pꝛo dotis conſtitutione facultates: vt.l.cum plu⸗ res..cum tutoꝛ.i.de admituto. ¶ Zlut ipſa ſoꝛoꝛ eſt in⸗ ſtituta cum heredibus extraneis:⁊ tunc ſi ipſa dotem nõ bhabuit:cum poſſit ſe pꝛopꝛio patrimonio dotare:videtur heredes extraneos ad id non aſtringi. argu.d..cum tu⸗ toꝛ. ¶ Nec obſt.l.ſi. C.de do.pꝛomiſſ.cum etiam filiam ex pꝛopꝛio exiſtentem diuitem pater dotare compellitur: er go pari ratione videbatur, quod ⁊ eius beres, qui regula riter eodẽ iure cum defuncto vti debet: quoniam illalo⸗ quitur cum ex alio patrimonio, qᷓ; paterno contingit ip⸗ ſam habere. Aut pꝛo pꝛimo matrimonio iam ſoluto do⸗ tata fuerat:⁊ tunc cum illam iſto caſu quo, eum extraneus ſuccedit debeat habere pꝛecipuam:vt in.d.l.ſi. C.commu. vtr. iud. ſequitur, ꝙ etiam congruenter ſe dotare poterit: vnde onus dotandi extraneo beredi non iniungetur, per Soluto matrimonlo. 75 no. in. d.. cum tutoꝛ. Aut ipſa filia fuit exberedata:⁊ tunc ſi iuſte:videtur, quod dotem ũibi conſtitui ex paternis bo nis non poſſit petere. Ingratitudo enim ex qua contin- git exheredationis vitium, omne debitum ctiam nature quo pater filio aſtringitur tollit:vt in authen.de nuptijs. §. optime. puta, cum ⁊ ipſa ingratitudo pꝛiuet filiam iure petitionis alimentoꝛum:vt in.l.ſi patrem. C. de alend. lib. ⁊.ſi quis aliberis.. ſi quis ex his.j. de liber. agno. ſequi- tur quod etiam ſibi facultatem petendi dotem conſtituit, que ob id datur vt maritus ⁊ alia onera alimẽtoꝛum pꝛo vxoꝛe ſuſtinere poſſit:vt in.l.pꝛo oneribus.cum ſi. ¶ Aut fuit exheredata iniuſte:⁊ tunc ex quo bereditatem ab he- rede ſcripto auocare poteſt:ſequitur, auod cum ipſa bo- na habitura ſit heredes ad eam dotandam non poteſt cõ 65 pellere. Anus eſt ergot caſus in quo poteſt id pꝛocedere, ſcilicet,ſi pſa filia ex foꝛma ſtatutoꝛum, que ſunt commu⸗ niter per Italiam. Et tunc excludatur a ſuccceſſione pa⸗ terna agnatis extantibus. Tunc enim cum ipſa non ba⸗ beat, vnde ſe dotet:ſequitur agnatos ſuccedentes ad eam dotandam teneri: et conſequenter dotandi onus in eos tranſferri.Et ad hoc poteſt allegari melioꝛ tex.qᷓ.l.ſi quis aliberis.⸗.item reſcriptumj.de lib. agn. vbi patet heredẽ ſuccedere in onere ea faciendi, ad que viuus teſtatoꝛ pie/ tatis aſtringebat᷑ officio:ſed pietatis officio pater aſtrin⸗ gitur ad filiam dotandam:vt in.d.l.qui liberos.⁊ in.l.fin. C.de do.pꝛomiſ.igitur ⁊c.Et hanc concluſionem ſequitur d. Bal. in.d.l. fin. non tamen allegat. d.. item reſcriptum. ſed not. Dy.in.dl.ſi marito..ſi voluntate.5.cod. ¶ Sed 66 quidt ſi pater decedat dote iam pꝛo filia pꝛomiſſa, et non ſoluta:an aſtringetur eius heres pariter ſuccedens cum filia ad ſoluendam dotem pꝛo hereditaria poꝛtione: vide tur pꝛima fronte ꝙ ſic:quia hereditarie actiones actiue ⁊ paſſiue inter heredes diuiduntur pꝛo hereditarijs poꝛ⸗ tionibus:vt.l.pꝛo hereditarijs.cum ſi.veritas tamen eſt, quod compellit ipſa filia fratrem ſibi coheredem, vel alium extraneum ad ſolutionem dotis: quatenus aſtrin⸗ gebatur liberare, ⁊ ipſe integram dotem babet ſoluere, Caſus eſt mirabilis ⁊ ſingularis.j.de col.do.l j..ſiliam.iu verſic. conſequenter.⁊ quilibet homo munqdi, ſi ignoꝛaret contrarium, reſponderet pꝛopter regulas communes. vnde pꝛobat mirabiliter ille tex.quod filia exiſtente here de, nedum quod onus dotis conſtituende tranſeat in co⸗ beredem pꝛo hereditaria poꝛtione:ſed nec etiam in effe⸗ ctu tranſit onus dotis pꝛomiſſe ſoluende.Quod tene fixũ coꝛdi:quia nouum eſt⁊ inauditum. ¶ Secunda queſtio b7 eſt nunquid tin dote pꝛomiſſa nondum autem ſoluta:lo⸗ cus ſit conſolidationi in perſona filie:: hoc membꝛum in materia Bart.omiſit.⁊ bꝛeuiter dico, ꝙ ſic. ¶ Pꝛimo: qꝛ bhoc pꝛobat tex.j.de colla.do.l.ſi pater pꝛo filia.vbi nedum in filia inſtituta locus eſt conſolidationi in dote tantum pꝛomiſſa:ſed etiam filia exberedata. ¶ Secundo idẽ pꝛo bat tex. apertus.j. e.l.ſi ſocer..ucius.qui in filia herede inſtituta loquit᷑.¶ Tertio tex.in.l.ſi ſocius pꝛo filia.verſi. verum in pꝛopoſito.S.pꝛo ſoc.refragatur tamen text.in.l. Beblius Marcellus. 3. de pac.dot. Sed reſponde vt ple ne dixi illam.l.declarando.S. eod.l.ſi cum dotem.in pꝛinci. 63(TCertia pulchꝛa ⁊ quotidianat queſtio eſt: quid ſi ſtan te ſtatuto, ꝙ filia dotata extantibus agnatis a ſucceſſio- ne paterna excludatur:pater filiam dotans ſtipuletur do tem reddi ſibi,⁊ filijs ſuis, an iſto caſu tenebuntur filij pa- tris heredes remittere hanc ſtipulationem in ipſius filie fauoꝛem:et conſequenter ipſa filia dotem petere poſſit, tanqᷓ; ſi ipſa paterna ſtipulatio actionem de dote ſibi ⁊ fi⸗ liis appꝛopꝛians, conſolidationem in perſona flie nõtol⸗ leret. ¶ Quilibet non vlterius conſyderans diceret pꝛi⸗ mafronte conſolidationem impediri, per id quod ſupꝛa plene concluſimus.ſ. ſtipulationem paternam actionem de dote patri appꝛopꝛiantem conſolidationem in perſo⸗ na filie impedire omni iure. Reperio ſolum Balqd.in.d.j. fi.C.de do.pꝛomiſ.hanc queſtionem ponentema determi nare iſto caſu:cum per ſtatutum a ſucceſſione excluditur filia dotata teneri patris heredes ad illam ſtipulationẽ, que patri actionem appꝛopꝛiauerat remittendam filie fa nan tẽ Jaco. de Are. in. l.vxo rem.õ.pater naturalis.j.de leg.iij. Ipſum autem hoc ibi uoꝛe.Et alleg.tantum authoꝛitatẽ dicere in lectura mea non comperio 69 ptionis vitio pꝛocedere:quia non e ſtpꝛeſume k quod credo ex coꝛru ndum ttan h —-ÿ——— —.— 8 2 3— ¹ 4 8— Iudo. Komain pꝛimam Infoꝛ part. tum iuris magiſtrũ in kalſe allegationis caſum incidiſſe. Ego tamẽ hoc arbitroꝛ verum:⁊ pꝛimo moueoꝛ ea ratio-⸗ ne:quia hec filia a ſtatuto a paterna hereditate eſt exbe- redata agnatoꝛum contemplatione, ⁊ pꝛopter dotis per⸗ ceptionem. Sed caſum habeo ꝙ vbi filia pꝛopter dotem perceptam a patre hereditate pꝛiuatur:tunc ipſa ſibi do tem vendicat pꝛecipuam:vt.j.de col doll.ſi pater pꝛo filia. J patri filium. cum ſeq.igitur ac. C Secũdo hec filia, ve⸗ tante ſtatuto eam ſuccedere, ab bereditate patris babet abſtinere neceſſario:ſed caſum habeo, ꝙ vbi filia dotè cõ- tenta ab bereditate patris abſtinet voluntarie, dotẽ ſibi pꝛecipuam retinet:nec fratribus communicare tenætur: yt eſt caſus notj. de col do.¶ pe.c ſi. ergo multomagis ſibi debet illam habere pꝛecipuam:vbi abſtinere debet neceſ⸗ ſitate. Ex regula que vult magis faueñ.·foꝛe in neceſſario poſitis, qnam in voluntate:vt in. ſi fideiuſſor..ſi neceſſa⸗ ria. 3. qui ſatiſda. cogan. ⁊.l. cum poſtulaſſent. ad ficum ſi. j. de dam. infec. Tertio idem euidenter demonſtro ex caſu no.l.ex partẽ..inteſtato.. fa. erciſc.⁊l. emptoꝛ.ſ. an⸗ cilla.. de rei vend. vbi patet/, qð multo minoꝛ poꝛtio pꝛo- pter dotẽ perceptãdotate filie relinquatur, qᷓ alijs filijs, dotem ſibi pꝛecipuam tũc filia lucratur:nec illa fratribus communicare tenetur.Ergo ſequitur ꝙ multomagis ſibi pꝛecipuam habere debet iſto caſu:vbi nedum, quod pꝛo⸗ ꝑpter dotem habitam ſibi minoꝛ poꝛtio aſcribatur:ſed etiã a totali ſucceſſione excluditur. ¶ Quarto noneſt dicen⸗ dum, ꝙ ipſa filia iſto caſu teneat᷑ fratribus conferre: quo- niam regula negatiua in collationis materia datur, ꝙ nõ ſaccedens iure vniuerſali, ſed ſingulari, non tenetur con⸗ ferre:vt.l.filiam.⁊.l.a patre. C. de colla. Pꝛeterea datur ⁊ alia, ꝙ ſtante herede extraneo ceſſat collatio actiue: paſ⸗ ſiue:vt in.df. C.commu.vtr. iud.⁊.Iſi emancipati in glo. C.de codicil. Sed ipſa filia a ſtatuto exberedata eſt patri extranea:cum pꝛopter exberedationem deſinat eſſe ſua: vt.l.j.g.ſcieñ.j.de ſu.ꝛ le.z⁊.l.j.g.ſi pater.j.de coniun.cũ emã. Jo lib. igit᷑?c. Ande tu qui pꝛacticarethabes ſemper aduer tas an in loco ſtatutũ ſit, ꝙ filia dotata excludatur ab he⸗/ ditate pater na:quoniam tunc in effectu paterna ſtipula⸗- tio actionis de dote appꝛopꝛiatiua, non impediet in per⸗ ſona filie conſolidationem:ex quo ei patris heredes renũ ciare coguntur per pꝛedicta.œt hoc eſt in materia conclu fio noua, ex qua in pꝛacticando ſepe poteris honoꝛari. Et ita ego ter obtinui.⁊ per hec ſit conſolidationis materia expedita.¶ In glo.j.ibi.l.ſi cum dotem..ſed ſilatitet c. 71 Hec pꝛima lect.x communiter repꝛobatur. Pꝛimo: quia pꝛeſupponit ſtipulationi duplicem adiectam fuiſſe condi tionem.:cum vnica tantum.ſ.diuoꝛtij adiecta fuerit:vt pa cet ex litera in ſingulari numero loquente:ibi,/ſi cõditio ſti Pulationis extiterit ⁊c.ar.j.ad Treb.l.fi. Secundo:q in fi. tex.dicitur, ꝙ pater fi inuita filia viuente agere velit exce⸗ ptione ſubmouetur:igitur ſequitur, ꝙ iam actio erat oꝛ⸗ ta. Non enim debemus dicere except ionem cõpetere:vbi actio non competit. Quia exceptio actionis eſt excluſio:⁊ tamen yᷣm lec.iſtam nullo modo poſſibile eſt dicere actio⸗ nem fuiſſe oꝛtam. Quod pꝛobatur:quia cum duplex con⸗/ ditio copulatiue adiecta fuerit:ergo ad ꝓductionẽ actio⸗ uis, vtriuſq; reperitur implementum:vt.d.l. ſi plures. ⁊.d. .ſi quis ita. Sed cum in caſu litere vna tantum conditio extiterit, altera autem pendebat, ſi ſin lec. gloſ. intelligat: igitur actio non erat nata:vt l.cedere diem.j. de ver. ſigni. cum ſi. Sed qui hanc lec.tenere voluerit huic pꝛime ratio ni reſpondet dupliciter. ¶ Pꝛimo ꝙ tex.dum dicit pa⸗ trem exceptione ſubmouendũ:intelligatur loqui de exce Ptione intent onis ⁊ facti, que competit contra agentem de facto, ⁊ ſine actione: vt no. glin.l. qui ſe debere.S. de con dic.ob cau. ¶ ¶el ſecundo, ꝙ in ver. viua autem filia. pa⸗ ter agebat pꝛimitina actione, que ſibi⁊ filie cõmunis fuit. Illa enim ſibi videtur competere: cum adhuc nouata nõ ſit:qᷓuis ſperetur nouari in conditionis euentum ſtipula tioni adiecte:vt.l.quoties.j.de noua.vnde ſi agatur inte⸗ rim.ſ.pendente conditione ſtipulationis nouantis, obſta bit exceptio:vt.lꝓecuniam.⁊.ſi cer.pe. ¶ Mꝛeterea ſup⸗ 7²2 poſita autem hacflec. vera, de quo tamenj. dicetur ſucce⸗ dit dubitario, quid ſi pater ageret pꝛimitiua actiõe de do te cum conſenſu tilie, eo tamen tempoꝛe, quo pendet cõdi- tio ſtipulationis ipſam pꝛimitinam communem actionẽ nouantis in patris fauoꝛem: an tunc obſtabit exceptio: Bar. hic ꝙ non, eo: quia nullum pꝛeindieins. ipſins debitoꝛis ob hoc quod aerin ſeiin doteſ ipſi plene conſultum, ex quo pater agen ur. Eſt enim ma videtur renunciare nouationi, que in denridn pꝛi⸗ poſſet adl eius vtilttatẽ: cum ipſa filia nibila durumſto toꝛem allegare poteſt:exquo patri agentic wei ſtat. Alleg. ad hoc g1 fiin d.pecuniam dum uſim rium. pure. in pꝛin j. de dol exce. Pꝛo in repe. ſua alleg.tex. iuncta glin ver. pecuniam inlſ⸗ 1,1, 1d 3 main.lſj bitoꝛ. ad fiti.ã.de iure do.vbi patet, ꝙdebitornni de dotem datus ſponſo, poteſt pendente ſpem Aunultrs lebꝛandi de conſenſu ſponſi conueniri per wrnoi ce men ibi in dotem datis mulieri, que nouabat 44 emata⸗ erat aduerſus debitoꝛem competentemin meuff dit onis que tacite in dote ſubintelligit ſſi m enni con, ſequetur:vt in.lpꝛomittendo.⁊ l ſtipulationem daſ Bal vero tenet hic contrarium ea ratione coatin pꝛimitiua fuerit ſublata ex cõſenſuplurium. patrs f ⁊ mariti, non videt᷑ poſſe reſuſcitari:niſi voluntas wiſe intercedat:⁊ ſic niſi etiam maritus conſentiat 3 wi Pomponius ſcribit, ſi negotium. 6. de neg. geſt vbi or Scheuolam hanc rationem de directo facere Gt dich ponium. Sed certe reſpõderi poteſt, ꝙ falſum deſu 4 nit dicendo pꝛimitiuam actionem eſſe ſublatan dſt 4 latio conditionalis animo nouandi interpoſtta ante C tionis enentum, non nouat: ⁊ ſic pꝛimam chlitonen nonextinguſt:vt.d l. quoties.in pꝛin.licet exerctim 3 mitiue actionis ſuſpendat:vt in l. pecuniam. qd tamã ſo videtur ſuſpendere hoc caſu, quominus agatir uun na tamen ipſi debitoꝛi eſt plene conſultum:vytind ide⸗ bitoꝛ.⁊ in. d.lpure. in pꝛin. Tamen. d. Bened dieit excle hic ſequi opi. Bal.ſui pꝛeceptoꝛis, eo:qꝛ pꝛo ipſoefgiax in.Idebitoꝛ in ver. nuptie.&. de iure dot. Sedd certatua⸗ teñ.ꝙ illa recte ponderata nibil ad pꝛopoſitum pauin dicit an poſſit mulier agere de conſenſu mariti cãhax bitoꝛem marito delegatum in dotis cauſam, ſed ponta tionem dubitandi in hoc.ſ.an poſſit fieri acceptlutio v debitoꝛi per maritum de volũtate mulierisante nuptis cõtractas:videbatur enim qð nõ:qꝛ ex quo noncũ euene rat conditio obligationis in cauſam dotisfacte marito, que eſt illa.ſſi nuptie ſequantur:Üvt in.d.lſtipulation n videbatur conſequenter eſſe aliqua obligatio:i ſicnonvi debatur, ꝙ cadere poſſet acceptilatio, cuiustamen cotra rium ibi determinat. ¶ Tu aduerte:qꝛ qðpater etiã de conſenſu filie non poſſit pendente conqditione ſiipvleto⸗ nis nouantis agere actione pꝛimitiua, nõ eſt fouicaratio iſta.ſ.qꝛ ex quo conditio pendens omnẽ debitoi diltio⸗ nẽ tẽpoꝛis ad ſolueñ.tribuit:merito non videbatur iuuc qᷓuis adinuicẽ concoꝛdant bus patre fllia debitoiils poſſe auferri:qꝛ tẽpus qð in ſtipulationibus adiſcit ind bio debitoꝛis cauſa adiectũ videtur:vt in.lcũ tĩpnsſde regu iur.l.ſtipulatio iſta.d.inter certã de ver.obl ita tij ctum.õ. Pegaſus.de leg.ij. cum ſi. ideo facto creditois tolli non poteſt.l.eum qui.ałs incipit, Jabolenus dean lega. ¶ Sed huic rationi potenter refragatur texindl pure. in pꝛin. Ibi enim debitoꝛi, qui erat obligatusire teſtatoꝛ reliquit liberat ionem ſub concditione:decidiiꝗ beres pendente condit. compellere poteſt debitotem al ſolueñ.dũtamen caueat, ꝙ ſi concitio liberationi adiect impleatur, pecuniam ſibi ſolutam reſtituet. Ecce ergo:q ibi non habetur ratio dilationis tẽpoꝛis, qua legatariis fraudatur ſi interim ſoluere compellatur:ita ergo ricei ꝙ nec talis coſyderatio haberi debeat in caſu pꝛopoſtd Sed reſpõde.qꝙ ibi loquitur in debitoꝛe,quiin euenti 3 ditionis expectat liberationis beneficiũ:: ideo ei nis iura fauent in hoc, ꝙ nõ conſyderant perditionẽ inta 3 rij medi tẽpoꝛis, quã incurrit: ex quo cõpellit interinſn uere. Nos autẽ loquimur in debitoꝛe, qui in omne än certus eſt obligari.ſiue enim eueniatconditio, obüsann tantum patri:ſiue non eueniat remanebit obligatus 8 ter patria filie.Et ideo iura ei magis fauẽt.Ex ouig. ſatis afflictus eſt in hoc,ꝙ in omnẽ euentũmancto Ais tus:noluerunt eũ affligere in alio.ſ.q perdere hbt 3 5 lationem medij tẽpoꝛis/qnã habet in ſoluẽco nen ditionẽ adiectã ſtipulationi nouanti: q́uis ipſe pa leri cuius vtilit atẽ ſecutura eſt nouatio, agere velit conſent te hlia: in cuius damnum nouatio euenireſpe „ ratur. Loͤff derandum conttt, gliben 9 umirguuun( rodpc.nusade anoerouri e unutuainn Kasnna lasim „ordivotſehhe bäramin 1 5— riuumuarran 3 unnr jancöel ſWwmole) nyeften nneuidirätetodie gn zCPubhhäte (agirertade 3 wsyiomter caperptt rirtoüconmngant risachätdams deraätiid ftiusttät cſercto putnsſiyältn rtrauprwintilian dutuusnirmmispntan gaersacusinfomsſtyulr biſcChrfſagonus Aulit tertulecrccccit ſed rdlntes tem Pinom Drſcinct ornsertrinſecayinquihen tat olaa taloqui ſCh tligitperonaad quiverbe leaſcttmtaite:ſteſthoce tpuansernetradotssc fatrehöfpDndüpdnun poktepmmtauertetpat Kcafarſouroollguinn enus geedié tbirrachſtpu dnaltzntilgentasfſnn Kcäpatnpoſtttipusrid ſeannaftn Causſeo(-T. dandebr grenicefegt cao eralenniltmit 9 Kealrteriſtyuen araniatidguiſe wmitdmmiul, lenäöiimfn tratenntinj wentedäm ätn wadiketnirgin ätit Sdturterlm mn wmaen dnd anenderttliginmi diſipupxcenerſin Iguß dienaitorentat doteſte T „ l 6 ldboc dlf fchopan. —: — — — — — —— 5 ——— Z —— ——— — —= — — — — — — — — = R — = — — — — —— — dlſünu —½ — — —— ——,— Q. ——= —— —— ——— —— ———— 22— —— ———= === —— —— — ——— —— —— —— ⸗ —— — — —— — — — F — 2 — — E —ù — — — ——— —— * rrſt trtd uotesni Soluto matrimonſo. z3 derandũ enim afflicto afflictionẽ nõ eſſe ſuperaddẽdã: yt.tam demẽtis.C.de epiſc.audi.l.diuiſis.&.de offi pꝛeſi. vij.qj.cum percuſſio.cum ſi. Et hac ratione ſequoꝛ Bal.⁊ 74 d. Bened.opi. ¶ t Rec autem lec.ꝙ bic in filitere ageba tur non ex ſtipulatione, ſed ex pꝛimitiua actione: nõ vide tur textui conuenire:qꝛ cũ pꝛima pars ipſius loquatur de actione ex ſtipulatu, quã pꝛeſupponit patrè inſtituere: er go etiam ita intelligen. eſt, ꝙ loquatur pars ſecũda. Ana enim legis particula, aliam eiuſdẽ dubiã declarat: vt l. vi⸗ 75 rum: s.de petihered cum ſi. Stat t etiam dubiũ circa hanc pꝛimam lec.an facta diſſolutione matr imonij per di uoꝛtiũ, poſſit pater agere ad dotẽ, ſi agere vult ad vtilita⸗ tem ſilie, non expectata conditione ſecunda.ſ.ꝙ ipſa filia decedat ſine liberis:⁊ dicendũ, ꝙ ſic: q non valet pactum per qð pꝛoducit᷑ pꝛoꝛogatio diei dotis reſtituẽde: vt.l.de die.cũ ſi.il. Attilicinus.a.de pac.do. Et ſi dicat᷑ illas ll.lo qui,/cũ dos debet reſtitui mulieri:ſecus ſi patri. Certe di⸗ co, ꝙ idẽ ſi patri reſtituenda veniat: qꝛ ⁊ tunc nõ valet pa⸗ ctumper patrẽ appoſitu reſtitutioni dotis pꝛoꝛogatiun: niſi ſilia ſit patris heres:⁊ ea cõſentiente ſit illud factũ:vt eſt caſus in l. aliud.S. de pac.do. ¶ In ea.ibi, vel die ſecũ⸗ 6 doft diuoꝛtij ⁊c.hec etiã ſecunda lec.cõiter repꝛobaf:q di recto venit contra tex.dicentem, patrem agentem viuen⸗ te ñilia inuita exceptione ſubmoneri. Non enim exceptiõe ſubmouetur, ſi replicatiõe iuuari poſſet:vt in.d.l.ij.de ex- inpie 77 cep. CIn ea.ibi,pꝛimo ⁊ rſecundo caſu. Hec gl.vitio ſcri nisſuſpenchtytin mn 4 9 ℳ 7„ 3— pure in pain. Tanendxa ptoꝛis coꝛrupta eſt quantũ ad verbũ illud, pꝛimo. cum ſe⸗ cundũ pꝛimã poſitionẽ caſus.patri qui remouet᷑ exceptio ne illa.ſ.qꝛ nondũ purificate ſunt ambe conditiones ſtipu lat oni adiecte, nulla competit replicatio vt ex ſe patet. Palſam dreceptoiscten 78 In ea ibi. vel tertio dic, ꝙ nolente ſilia ac. ¶ Hec lec.eſt unn nuptie ſeqnanturgt inle ſequenter eſſe alcnachit dere poſſet acceptlatom rminai. Tuaduerea nonoſſit pendente onch agere actione pꝛimitiuuge concitio pendensomnid ſolueñ tribuit meritown concoꝛdant busatnii atépus qoin ſtipllainie cauſa adicctũ videturat i ulatio ita ointer ceide. ziis deleg jcumüethit ſtleum qui alsincpisi wwicretion potenanfan nbienim debitol aln nad it liberxtionem ib onte te conci ompelerptt gen caneat,pfi oncitol 7 auniam ſii lremntne⸗ ur ratio dilationisttyalste terimſoluerecon Fderatio baben bn biloqutturmdh a 2 4 afü le, jſtipt 6 ſccuturde 9 Jua valde ſingularis:⁊ ex ea habes, ꝙ quẽadmodũ datio do⸗ tis infoꝛmiter facta per patrẽ ſol.matr.pꝛoducit ad repe⸗ teñ.actionẽ cõmunem patria filie:vt in.l.ij.õ.quod ſi in pa tris..co. Ita etiã ⁊ infoꝛmis ſeu imperſonalis ſtipulat o de reddẽdo.ỹt huius vltra ea que in textualibꝰ dixi põt eſſe ratio::qꝛ actus ſtipulatiuus ⁊ actus ſolutiuus regula riter equiparant᷑:vt in l.ficum ſi C.ad leg. Fᷣalc.ſed actus ſolutiuus infoꝛmis parit actionẽ cõem: ergo ⁊ per conſe⸗ quens actus infoꝛmis ſtipulatiuus idẽ operat᷑. C In ea. ibi.c.Chꝛyſogonus.Quidã timoꝛe huius cõtrarij ab hac tertia lec. recedit:ſed volentes eã tenere tripliciter reſpõ⸗ dent. Pꝛimo ᷣm Dy.ſ.ꝙin ſtipulatione no ſubintell gik perſona extrinſeca, in quã verba ſtipulationis non appa⸗ rent collata. ita loquit..Chꝛyſogonus. Sed bene ſubin telligit perſona ad quã verba ſtipulationis apparent col lata ſaltim tacite:vt eſt hoc caſu in quo pater infoꝛmiter ſtipulans ex natura dotis, qᷓ eſt ſibi ⁊ filie ſtipulari.Et iſta fuit reſpõſio Dyn.dũ pꝛima vice legeret Infoꝛtiatũlicet poſtea opi.mutauerit:vt patet ex his qͥ dixi in tex. ¶ Se- cũda fuit ſolutio Old.quã refert Bal.dicẽtis, ꝙ.. ũ bꝛyſo gonus.pꝓcedit, vbi reddit᷑ ſtipulatio inutilis, ſi tertia per- ſona ſubintelligeret᷑:ſecus ſi non redderet᷑ inutilis: vt eſt bic,cũ pater poſſit ſtipulari dotẽ filie reddi:quinimo ⁊ ex traneus:vt in.l. Caius.j.co. ¶ Tertia fuit ſolutio, quã ſe- quitur bic Bar.que in idẽ recidit cũ pꝛima, quã. 3. retuli, dicens:ꝙ regulariter in ſtipulatione non ſubintelligitur perſona extrinſeca.⁊ ita loquit᷑..Chꝛyſogonus. ¶ Fallit pꝛopter naturã actus pꝛeambuli, ſuper quo ſtipulatio in- terponit:qꝛ illa intelligit᷑ facta ſᷣm naturã ipſius actus:vt lj..ſi quis ſub conditione.cũ ſi.alleg.j. vt le. no. ca. Sed na tura dotis pꝛeambule ſimpliciter data tendit ad commu- nionẽ inducendã inter patrẽ ⁊ filiã:ergo ſequit᷑, ꝙpariter 79 adidem tendit perſonalis ſtipulatio.(Sedf tunc refra gatur texl.vnice.in..extraneũ.C.de rei vxo.act.dicẽs,ita in patre dotẽ ſimpliciter danti ſingi interceſſiſſe ſtipula/ tionem dereddẽdo:ſicut ⁊ in ipſa muliere. Solue ꝙ illa ſi cta ſtipulatio cenſet᷑ interpoſita cõiter, pꝛout etiã ſimplici ter facta donatio,cenſet᷑ facta coiter: qſi vera ſtipulatio imperſonaliter interpoſita:cenſetur interpoſita commu⸗ niter:vt eſt hic caſus ſingu.bᷣm hanc lec.Ergo idẽ ⁊ in taci talegis diſpoſitione introducta.arg.l.cũ quid.ſi cer.peta. cum ſi.Et pꝛobo clarius:q: ſi iſta ficta ſtipulatio intellige retur ſolũ de reddendo patri, impediret᷑ per eã conſolida tio in perſona filie: quemadmodũ impedit᷑ cum eſt facta ſtipulatio expꝛeſſa:vt..dixi. Sed hoe eſt falſum:vt patet in. dl.vnica.ſ.videamus.⁊. ſ.⁊ hoc ex rei.igitur c. ¶ Hec autẽ lec.qᷓuis in ſe valde not.⁊ ſuſtentabilis, nõ tamen vi⸗ detur recte congruere litere, que voluit ſtipulationẽ per⸗ ſonaliter fuiſſe conceptã:vt patet in verb.filie.ſi intelligat determinare verbũ ſtipulatonis. ¶ Secundo:qꝛ ſi ſtipu latio de dote foꝛet cõmunis, haberet pater exercitiũ actio nis:vt..ij..volũtate.a.eo.qð tamen denegare videt᷑,hec litera, viuente filia: vt patet in fi.( Tertio:qꝛ ſBm eam nõ eſſet vis, retenta cõi opi.an ex filia extarent liberi, vel nõ: cũ etiam liberis extãtibus dos in qua eſt cõmunio, reuer⸗ tatur ad patrem:vt. S. plene dixi. Sed contrariũ huius vi detur innuere litera ibi, dum dicit:⁊ poſtea ſine liberis fi⸗ olia deceſſerit. igitur c. ¶ tEỹx iſta tamen lec.que in ſe ve⸗ ra eſt:habes limitationẽ ad..ſtipulatio iſta..ſi quis ita. de ver. obl.qð autẽ ibi dicitur ſtipulationẽ imperſonalem ex parte ſtipulatoꝛis,referri ad ipſius ſtipulatoꝛis perſo- nã. Limitatur, niſi natura rei ſuper qua ſtipulatio inter⸗- ponitur, ſuadeat nedum ad ſtipulatoꝛẽ verba imperſona lia referri:ſed etiã ad aliũ:q tunc ad vtrunq; referunt᷑: vt patet hic ex ſtipulatiõe ex interuallo interpoſita ſuper do te ſimplicter data, cuius natura eſt:vt ſit cõmunis:vt. d. d1 S. qõ ſi in patris. ¶ In ea.ibi, vel quarto ⁊c. †. Sẽſus hu⸗ ius lec. eſt, ꝙverbum, filie volũtate, determinet verbũ, fa cto diuoꝛtio:⁊ tunc intellectus litere eſt. Auod pater ſine volũtate filie ex interuallo ſtipulatus fuit dotem ſibi red⸗ di facto dinoꝛtio filie voluntate:decid it, ꝙ filia viuẽte ob⸗ ſtat patri exceptio, ſi agere velit:attento, ꝙ inutilis fuit ſti pulatio ex interuallo:ex quo ſilie conſenſus nõ interceſſit: vt in.d. l.quoties. Ea autem moꝛtua ſtipulatio reconuali⸗ 82 datur:⁊ ideo pater agere poteſt ex ea. ¶ t Ex hac igitur lec.in ſeipſa vera illud pꝛecipue not. Quod ſtipulatio pa⸗ terna inutilis pꝛopter deſcientẽ filie conſenſum, illa mo⸗ riente, reconualidat. Quod eſt ſumme notandũ, ad decla rationẽ.dl.quoties.non tamẽ hec lec.appꝛobatur quo ad tex.ᷓuis illa ſequatur etiã gloſ.in.dI.ii..vtrum.&t hoc ea ratione quia ſᷣm vnum intellectum iſte tex.nõ contine/ ret caſum dubiũ, contra.l. qò X abeoj. ad Carbo.:.l. ancil le. C. de fur.cum ſi. ¶ Sed ab hac obiectione poteſt gl.de⸗ fendi.ſ.ꝙ omnino decidat caſum hunc.ſ.ꝙ ſtipulatio pa⸗ terna inut lis ex defectu conſenſus filie reconualidet᷑ filia moꝛiente, qõ cauſat dubiũ:quinimo contrariũ videbatur pꝛopter regulã iuris, qð ab init o.⁊ regulã, nõ firmat. j. et in. vj. CItẽ eſt hec lect.in ſe vera.ſi cũ viuente filia pater agit, vir per erroꝛẽ dotem reddere ſibi pꝛomiſit. vnde tũc obſtat exceptio deſiciẽtis conſenſus filie:ſecus ſi pꝛomiſe⸗ rit ſcienter:qꝛ ex cautione, ex qua quis ſciẽter indebitum pꝛomittit, ſtipulatoꝛi queritur eſficax obligatio: vt. liſed ⁊ ſi quis..fi.S.ſi quis cau.l.ſi patronus.j.de do..lj. in pꝛin. j. vt in poſ. leg. cum ſi. C In ea.ibi, vel quinto ac. m bunc 3 † intellectum verbũ, voluntate, determinat verbũ, dare:⁊ tunc eſt ſenſus, ꝙ pater ſtipulatus eſt dotẽ ſibi dari ad vo luntatẽ filie.i.ſi ipſa filia voluerit.vnde iſta verba impoꝛ⸗ tant conditionẽ:decidit᷑ ꝙ ſi moꝛtua filia, ꝙuis ea volũta te non declarata, pater velit agere:poteſt. Ea autẽ viuen⸗ te, nec declarãte, non poteſt:⁊ ideo exceptione repellitur. ¶ Sed tunc foꝛtiter opponit Bar.qꝛ imo videt᷑, ꝙ ſi mo⸗ riatur filia voluntate non declarata, pater non poſſit age re, eo: qꝛ voluntas filie moꝛte finit. Quinimo moꝛiendo, et nõ declarandovidet᷑ nõ velle:⁊ ſic ipſius voluntatis cõdi tio ſtipulationi adiecta euaneſcit.j.de verb.obli.l. centeſi⸗ mis..fi.⁊..ſi quis arbitratu.cum.l.ſeq.C. loc.l.iiij.C.de cõ trahen.emp.l.ſi. inſti.eo.ti..pꝛeciũ.a.loc.l.ſi merces.de re⸗ ſcri.c.ſi gratioſe.li.vj.Soluit, qð ſpeciale eſt in dote:vt mo riendo videat᷑ filia velle, ſicut ⁊ in vltimis voluntatibꝰ mo riendo videt᷑ quis velle ad commodum alienum: vt l.vxo rem.F. Scheuola.de leg.iij.⁊.l.fideicommiſſa..ſi ſit fidei. eo.ti.licet non ad cõmodum pꝛopꝛium, vel heredis.j. de le ga.j.l.ſi ita legatũ..illi ſi volet.j. de condit.⁊ demon.ſ.ſi ita expꝛeſſim. Ande ex hac lec.ſingulariter notañ.ꝙ qᷓ;uis ſti ulatio cuius declarationis effectus pẽdet ex alterius ar itrio, illo moꝛiente, reddatur inutilis, ſi nõ fuerit arbitra tus. Tamẽ fallit hoc in dote:qꝛ ſtipulatio inutilis nõ effi⸗ citur:qᷓᷓuis ille moꝛiatur declaratione non facta, in cuins arbitrio poſitũ erat:an dos ſtipulatoꝛi reddi deberet. Ad ĩdẽ ſimile in.l.cũ poſt..gener.S.de iure do.⁊ hoc eſt notã. ad materiã.l.jj.de leg. ij. C Moc tamẽ dictum non placet Bal.ex regula.d.l.iiij..d.c. ſi gratioſe.que dicit voluntatẽ 84 moꝛte ſiniri. Ande ſoluit ipſe ſecundo, q ꝙ interdũ repo⸗ k ij 76 — n 948 * au nem vel eiuſdem durationem:⁊ tunc moꝛiente perſonau non declarante:ſinitur volũtas ſeu diſpoſitio in ipſa, vel actus.E&t ita loquitur.d.l. centeſunis.in fin.⁊ d.liiiij.⁊„d. c. ſi gratioſe..c.ſi delegatus.de offic.deleg.lib.vj. Intercũ adijcitur ipſius actus executioni, ſeu actionis exetcitio ex ipſo ſtipulationis euentu:⁊ tunc expirante pei ſona, qʒuis non declarante, non deficit ipſius actus executio, ſeu actionis exercitium:imo durãt magis libera. Et ita vᷣm hanc lectu. eſt hic caſus valde ſingul.ſᷣm eum.Ex qͥuo 85 infert ad queſtionemt de poſito ad confinia, quãdiu iu⸗ dex ea reuocauerit:quid ſi moꝛiatut:an reuocata intelli⸗ gautur:de quo dicendum:vt per Bar. in. d.centeſimis. in fi. Bal. in. 9.Ifi. C. de contraben. empt. Hanc tamẽ ſolutionem Bal.pꝛeceptoꝛis ſui dicit.d. Benedictus ſibi non placere, ⁊ recte iudicio meo: quia noni efert:an con⸗ ditio apponatur actui:anvero executioni actus, ſeu eius exercitio:quia quomodocunqʒ; ea deſiciẽte deſicit diſpo ſitio.ã.de nau. fell. feneratoꝛ.S.de pac.l.itẽ quia.in fin. j. de condi.⁊ demonſt l.quibus diebus..quidam Titio.vnde ſolutio Barto. videtur tutioꝛ tunc. C Zamenvltrapꝛe⸗ dicta opponitur, ꝙ illa repoſitio exercitij actionis in vo- luntate ſilie, actum vitiet: vt videtur pꝛobari in. d.l. cente⸗ ſimis.in fi.⁊.l.actio.in fi.eo.tit.⁊.l.ſub hac.j. de act.⁊ oblig. 26 Solutio, aliquando iſta t adiectio voluntatis ſit ei, cui de bet queri ex volunt atis declaratione:⁊ tũc diſpoſitio va let:vt. d. g.illi ſi volet.⁊.d.l.ſi ita expꝛeſſim.⁊.l.ſi decem cum petiero. j.de verb.obli. Zlliquando hec adiectio fit ei, qui debet obligari:⁊ tũc aut adijcitur actui:⁊ actus vitiatur: vt.d. l.ſub hac.⁊.d.l.centeſimis.⁊ qð plene no.in.l.in emen⸗ tis.C.de contraben.emp.⁊ in.d.l.ſi mercesqj. de legat.iij.l. fideicommiſſa..quanquam.Aut adijcitur actus dura⸗ tioni ſeu ſolutioni:⁊ tunc valet:vt in.d.l.iiij.loca.⁊ in.d.c.ſi gratioſe.Aut hec adiectio fit tertie perſone:⁊ tunc aut il⸗ la tertia perſona poteſt ex declar atione, quomodolibet ledi:⁊ tunc valet:vt hic. Aut non poſſet ledi:ſed eſt peni⸗ tus extraneus:x tunc in vltimis voluntatibus dic, vt ple- ne no.in.l.pe. de lega. ij. In contractibus inter viuos: dic vt in.d.l.in ementis.⁊ in.d.l.ſi quis arbitratu. ¶ In ead. 87 ibi, alioquint requiritur voluntas liberoꝛum ⁊c. Nec gl. eſt nota. ad duo. Pꝛimo, ꝙ iure iſto filiafamilias in dote aduentitia habeat heredem, quamuis non in poofectitia, quod Bar. hic late diſcutit.Ego vero non inſto:quia ple ne tractaui hoc in d.l.ſi cum dotem.in pꝛin.vbi plene de⸗ claraui verbum litere hie:⁊ poſtea ſine liber is filia deceſſe rit:⁊ ideo dic vt ibi. Adde tamen, quod etiam hoc tractat Bal.in.l. quod ſcitis. C. de bo.que libe.Nõ tamen recedas 8 ⅜a dictis per me.¶ Secundoꝙ facultast declarande vo luntatis conceſſa fliie tranſit in eius heredem. Hoc autẽ reputo falſum:qᷓuis a doc.communiter nõ impugnetur: quia tunc facultas declarande voluntatis ſeu interpꝛetã- di, tranſit in heredem: cum alterum duoꝛum concurrit.ſ. quod vel in eandem tranſeat ius, cuius ſieri debet decla⸗ ratio vel interpꝛetatio:vt.l.ſi ſtipulatus fuerim.j. de verb. obll.ſi ſic legatum..ſi quis ita.j.de leg.j. iuncta.l.illud aut illud.j. de opt.leg. vel cum qᷓ;uis heres interpꝛetetur, vel declaret:quomodocunq; declaret, vel interpꝛetetur com modum queritur ei, in quem cõᷓfertur ipſius actus decla⸗ rãdi ſeu interpꝛetãdi diſpoſitio:vt.l.ſi quis a filio..ſi quis Plures.j. de leg. j. Sed cũ ex declarationevolũtatis ſeu in/ terpꝛetatione, damnũ contingere poteſt ei, in quem con⸗ fertur diſpoſitio interpꝛetancda ſeu declaranda: tũc nũqᷓ; buiuſmodi facultas ad beredem tranſit: vt not.gloſtin.j. Pomponius ſcribit, ſifrumentum.§. ſ. 3. de rei vend. ⁊ in Iſi inter ſtipulantem..ſi Stichum. de verb. obli. Quas ita declarat Bar. in a.geritj. de acqui.hered. ¶ Sed hac Declaratione voluntatis, quam facerent heredes flie, re⸗ ſultare poſſit incommodum patri, puts, ſi declarauerunt patrem agere non poſſe: igitur ⁊c. Mꝛeterea regula eſt, vtin compꝛomiſſis aperſona eius, in quem compꝛomiſ⸗ ſum eſt non recedatur..de arbit.l.in compꝛomiſſis.cum 39 ſimi. ¶ Iu ead.ſi vero ponas/t quod filia ſunpliciter con ſenſit ⁊c. Et ſic concludit glo.j.d.l. quoties. verſi.ceterum. quod conſe enſus filie validat ſtipulationem paternam ſibi dotem appꝛopꝛiantem, ⁊ ex interuallo ſecutam. Que qui⸗ dam non admittunt per tex.l.de die.⁊.l. Attilicinus. 3.de Pact. dota. volentem mulierem ſua voluntate facere non 90 Quare Dy. poſuit lectu. ſextam 9 Zudo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ part. ſitio in arbitrium alterius adijcitur ad actus innouatio⸗ poſſe ſibi conditionem dotis deterioꝛem: ſedi poiito deterioꝛatur:quia actio communisi 3 ſupr pꝛopꝛia patris: igitur ⁊c. Sed dic quod re lszef legum fallit iſto caſu: vt patet in. d.5 Erteßi 2di Rliaj. codem. Et ratio fallentie eſt: qnia cenſet mlpe. pꝛeiudicium eſſe filie hoc caſu, attento: uo de mn mocicũ tris ſit pꝛopꝛia actio, tamen pater dotem re uamuis vel pꝛo ſecundo matrimonio reſeruare tenetu uperatam, derato iure nouiſſimo:vt in authen. ſeq nanmn üüeca rum eam dotare tenetur. Et congrue, conſy dis.vl nouiſſimo:vt in authen. ſed quamuis. vel iteru maüind tare tenetur:⁊ congrue conſyderato iure Di— in d.qui liberos. cum ſi de ritu nup.vndeyigeoaunnt nde vides quod nulla ex lecturis gloſ.adaptatur uaemehde — quamn fero: quia eam in textualibus late exami nenonm, diſti,repꝛobaui:⁊ nũc repꝛobo iſta rationer vefr 8 bium quod ſtante communione dotis inte wodhdu liam Fuſedn uiten 85 communio quo re vniuerſalis: vt.l. qui hominem.9. ſi generã Sed ſi ſocius vniuerſalis id quod dtmare e ti, tractat querere ſibijpſi:tunc cenſetur eſſein dolo: u l.actione..d ximus.S. pꝛo ſoc. Ergo pari rationeſi aun conſtituit pꝛocuratoꝛem in dote communi, et flli renr ret querere ſibi ſoli,cenſeretur eſſe in dolo. Indolun a7 tem nemo pꝛeſumitur velle incidere:vt in Nneritox 1 ſoc. cumſimi. Si vero cenſeretur velle ſolum qxerere n tunc fieret id quod eſt contra naturam ſocietatis ſaliet, quod queratur vni ſoli, quod venit querendunin omu⸗ ni. Sed intento contrahentis cenſetur in dubioeſſ on⸗ foꝛmis ei, quod eſt de natura actus:vt. dinottia ſſſſi dus.qui alias eſt.l.. eodem.⁊. I. C aius. in gloſiijſeoqun igitur ⁊c.¶ Ande quidam poſuerunt riectuſigtnan dicentes, quod iſtetert. loquitur in dote aduenttia ſi cet, per extraneum data pꝛo filiafamilias ſui contanyis tione. ANam ſi ex poſt facto pater illam filie voluntate ſij puletur:videtur ſtipulari ipſi filie, non ſibi pꝛocuratrii nomine. Ande ſi viua filia agit, exceptione repelltut:a mandatũ non habet:ſed ea moꝛtua ſine filijs habet actio⸗ nem, vel tanquam heres filie, tenendo:ꝙ iure ſſto in aauẽ titia dote habeat heredem:vel ſaltem: quia occupatinre peculſj. arg.l.ij.j. de caſtren. pecu. ¶ Sediſta qnamuis i ſe poſſit ſuſtineri:tamen communiter nontenctur:qnia r patrem, dammodo in⸗ 92 diuinatiua, z ideo tranſeunt ad octauam. † Quamſcquit bic Barto.⁊ eſt valde ſingularis, ſcilicet, quod bicloqna⸗ tur, quando perſona patris qui ſibi de voluntate ſilieſti⸗ pulatus eſt,ſit vilis ſeu pꝛodiga:vt certe tuncdefunctaſ⸗ lia ſine liberis poſſit agere:ea vero viuente ſubmoveatur exceptione. Non obſt.dictus..ceterum..quoties. Quii debet intelligi: niſi in filia ſit iuſta cauſa impediiendipe trem agentem ad dotis recuperationem:puta:quia viis eſt ⁊ diſſipatoꝛ: quia tunc exceptione repellitur flanon conſentiente.⁊ ita eſt hic caſus in verſic ina. Etex bac 93 ſingulariter no.f quod licet per ſtipulationem factande voluntate filie, pater ſibi appꝛopꝛiauerit actionem vtm d. verſi. ceterum. in.d. S.ſilia. Ztem ⁊ licet hoc aſu poſſt agere abſente ⁊ ignoꝛante filiã ſine cautione de rato per dicta inra:tamen quia pater tenetur filiam de nouo dota re, per authẽ ſed quamuis. igitur ſicut poteſtcogiaddo- tandum:ita etiam poteſt impediri in actione dotis conſi tute ex inſta ſuſpicionis cauſa. ¶ Iſta tamen lect non i detur confoꝛmis eſſe litere.¶ Pꝛimo:q inter nulla bo⸗ betur mentio de inſta cauſa ſuſpicionis. ¶ Secũdoꝛ 4 ſtante vera, verbum illud: poſtea ſine liberis eeeſiif 3 ret ſuperfluum, qð vt pluries dixi Juriſconſultusnõ n myſterio poſuit. ¶ Tertio:q hec exceptio fucmiipiie in perſona patris opponeretur per filiam: non amehe— maritum conuentũ, qð eſt contra mẽtem litere. C.9 ſei to:quia valde periculoſum eſſet dicere, quod Tba 1 9 cione ſubmoueretur pater agens exceptionemiſi lhd celebꝛatam ſtipulationem ſuperueniſſet: arg.l.ſi creditò 94 resj. de pꝛiuileg. cred. Ande do. B enedic poſuit bic , 1 caſus. 7 lec. vltimam dicens, ꝙ verbum filie, eſt bie datinn caſus: — Aerbüau⸗ determinat illud verbum ſtipulatus ektparri dh tem, volũtate, eſt caſus ablatiui determinans 1 4 tpula diuoꝛtio facto:⁊ tunc ſit cenſus litere, quoddpa Ae volun tus eſt filie dotem reddi diuoꝛtio facto roluntatei Fih Noph mnolioſäch ee xe rimuee rn tſtnen antn y ippn, Peenes No 1 deeun nalgudh rinanar(Bäce ruij fevuino lko nuntan vwctnoina jnatzurtlglalt xc Lnaiiwhru mälietnrotirn „Hnnt EDets,gnilyet tityſurasdotispeteree nu nico nuſeqaſcg. facumaterusnonpreiud ttantianeacoeinſdem, Pacumfactun pmmartus derepoſttanſtlittam Pacumiacuncanſceev marius quicneramutrin rumnomnepercpixarade garrwoniſeprmewün) eteunonrvimmf rirſuj liernunnſtguc ſ ainoamaqohi- Dün gatguſtoeponn retam Vareſenilr anehütmn doſſnepeté eanaiiptratnn ergadt Ttreto,detind eſſet 0 dlue e daacnd, Kaäca ad. 9 umtur gleintinen Si vero cenferenrfil quod eſt(ontranatnanii ur niſoli quodent gne t ocontrabentischſ deſtde naturaacwa- seſtl. codemale due Ande qnidam pyftanit 5 6 1 1 neum datapooflirmmit, 6 . er poſt facto pater lanii tur ſtipulariipſfli,m eſtvins flia agi eenn deſ lbabet:ſed eamortmafni 8 nam beres flie tenentort ent beredem velſabemmen j de caſtren pecn Sut eri tamen communiten deotranſeunt ad octun. ſt valde ſingularis ſcllen herſona patrisquiſbiden viis ſeupꝛodigætennn poſſit agerercayerorien 5 ſon obſt dictus gectemnl⸗ 1:niin flia ſtiuſ anit ad dotis recuperatonite quia tunc exceptine hy treſtbic causweftil rquod lictper ipicn pater ibiapproplunne m. ind fll teneün Glenne A ddiſtetertloqntmrindatt tarie, ex parte vtriuſ quare ſi cõditio ſtipulationis im⸗ pleat ⁊ decedat filia ſine liberis, patri e ſtipulatu actio competit:ſi vero viuat, pater habens, ſiue eius cõſenſus reuocetur, exceptione repellitur:⁊ hec lec. ſatis eſt confoꝛ mis mẽti tex. ¶ Et ſ dicatur de quo tunc iſta lex ſeruiet: reſpondeo, quod decidit duo dubia: notabilia. ¶ Pꝛi⸗ mum a contrario ſenſu illius verbi, ſine liberi: quod pa⸗ ter ſtipulatus dotem reddifilie, intelligitur voluiſſe: vt moꝛtua filia cum fllijs:penes illos ſicut ⁊ penes matrem manſura ſit dos. Quo autem iuredic vt plene dixi in d.l. ſi cum dotem. in pꝛin. C Secundum, ꝙ ⁊ ſicut in heredẽ tranſferuntur bereditarie actiones, ita⁊ in patrem occu pantem rem fllie iure peculij tranſfertur actio filie com- petens. vnde bic in effectu bec lect tertia atq; etiã quin ta glo.videntur ſatis poſſe exintentione litere ſuſtentari. ⁊ per hoc ſint glo. expedite. ¶ Poſtremo inquantum.S. 96 fdubitaui, an pater dans dotè pꝛo filia ſimpliciter in ma trimonio pꝛimo, poſſit ſtipulari eandem ſibi reddi in ma trimonio ſecũdo. ¶ Adde, quod de iure Digeſt. eſt hoc clariſſimum, qæ caſus eſt apertus, ꝙ ſic. j.de leg. iijl.vxo⸗ rem..teſtamento. ¶ Item inquantũ.ð.concluſi pꝛo opi. 97 Bal contra Bar. rꝙ pendente conditione adiecta ſtipu lationi nouanti, nõ poteſtille in cuius vtilitatem fieri de⸗ bet nouatio, agere ex ſtipulatione, que ſperatur nouari: ne auferatur debitoꝛi dilatio ſolutionis ſui fauoꝛe cõceſ⸗ ſa in dubio:vt·..quod in diem cum ſiqj. de ſolutio.⁊ ſic in⸗ teruſurium medij tempoꝛis. Adde, quod pꝛo illa opinio ne optime adducitur determinatio glo.oꝛd.⁊ communi/ ter appꝛobate inl. Julianus.verſi.⁊ ſimilem.ſuper ver. ex vna cauſa..de condi.inde.dicentis, ꝙ ſi pꝛomittat.x. ſub cõditione:ſi nauis ex Aſia venerit, ſiue non venerit: inte⸗ rim agi non poteſt.⁊ tamen eſt certum in omnem euentu futurum debitum iri.Et huius non eſt alia ratio:nifi ne aufer atur debitoꝛi commodum dilationis tempoꝛis, qð ex pendentia conditionis cõſequitur.Et pꝛo hoc etiam facit conſyderatio alie gloſſ. in eadem.l.in verſicu. vbi au- tem. ſuper verbo, plerunq; putauit. et hec habeantur lo⸗ co ſcholaſtice repetitionis. Summarium. 1 Maritus, quiſuppoꝛtauit onera matrimonſ po- teſt vſuras dotis petere:⁊ nu.ʒ.⁊.4. vbi quid de iure cano nico.⁊ nu.ſeq. ſeq. 2 Factum alterius non pꝛeiudicat tertio, poſt ius ſibi que⸗ ſitum, etiam facto eiuſdem. Pactum factum, ꝙ maritus vltra dotem aliquid perci⸗ per e poſſit an ſit licitum: 6 Pactum factum cum ſocero moꝛoſo in ſolutione dotis: vt maritus, qui onera matrimoni ſuſtinet, aliquid vſura rum nomine percipiat, an valeat: Aſure pꝛomiſſe per moꝛoſum in dote danda, quod can-⸗ ſent titulum oneroſum:ſi vir ſuſtinet onera matrimonij. ₰ 8 Obligatio ad intereſſe, quod non ſuccedit in obligatio⸗ ne dandi poſt moꝛam.⁊ que obligatio ſuccedat: 9 Mulier, quod poſſit deponere pecuniam dotis penes mercatoꝛem ad honeſtum lucrum. 10 Debitor ſi tenetur mibi ad diem certum ſoluere: et non ſoluit, pꝛopter quod ab alio ſub vſuris accepi, ꝙ ab ipſo debitoꝛe poſſum repetere vſuras ſolutas. . Dote pꝛomiſſa ⁊ non ſoluta:an maritus poſſit aliqð emo lumentum vltra dotem petereꝛ:⁊ nu.ſeq.⁊ ſeq. 14 Alimenta pꝛeſtita ex pꝛopꝛio per maritũ vxoꝛi dote pꝛo miſſa non ſoluta:an per maritum repeti poſſunt. 1§ Taciturnitas mariti dotem nonpetentis: an operetur tacitam remiſſionem vſurarum vel intereſſe:⁊ nu.ſeq. Vſure ſeu intereſſe dotis debite:an poſt ſolutam dotem poſſint peti: 18 Conqditio tractantis de damno vitando, ꝙ potioꝛ eſt cõ⸗- ditione illius, qui tractat de lucro. 19 Aulier, que fuit paſſa moꝛam in reſtitutione dotis, an poſſit petere vſuras: 20 Aſure pꝛincipaliter infringuntur ad penam moꝛoſi, ſe⸗ cundario ad lucrum creditoꝛis. 2) Reintegratio matrimonij, ꝙ non tollat extraneo dotan ti ius ſibi queſitũ dotẽ petẽdi,ex diſſolutiõe matrimonij. Soluto matrimonſo. 22 Maritus vxoꝛe exiſtente egena: an babeat beneficium 27 ne conueniatur vltra qᷓ; facere poſſit: 23 Coniunx, qñ debeat eſſe particeps infoꝛtunij maritalis: 24 Maritus, ſi habet poſſeſſiones magni valoꝛis:parui ta men reditus, ex quo vix viuere poteſt:an tunc cogatur il las vendere: ⁊ de pꝛecio vxoꝛi ſatiſfacere:vel in ſolutum tradere, ſivenales non reperit: 25 Aarito, cui competit beneſicium ne conueniatur vltra qᷓ facere poſſit: quid relinqui debet: 26 Actio ex ſtipulatu pꝛo dote, ꝙ ſit bone ſidei, etiam ſi pa- tri mulieris competit. 27 Reditus, qui percipiuntur eꝝ pecunia montis Floꝛenti⸗ ni, an ſint liciti: 28 Maritus, qui ex eius induſtria alimenta percipere po- teſt, non gaudet beneſicio, ne conueniatur vltra qᷓ facere poſſit. Mm inſulam.§. vſuras. 14) ¶Debitũ hincinde ex cauſa vſuraria in cõ- penſationem deducitur:⁊ marito vxoꝛem nõ alenti denegat petitio vſurarũ dotis non ſolute.⁊ reinte gratio matrimonij iudiciũ dotis inceptum per extraneũ dotantem, non diſſoluit nec maritus condemnari debet vltra quam facere poſſit.h.d.vna cum.j.ſi maritus. ¶ Ho. in S. vſuras.q ita demum marito competit petitio vſu⸗ rarum dotis non ſolute:cum ipſe onera matrimonij ſup poꝛtauit, quo ceſſante, vſurarum ꝑ etit io denegatur. 8. de iure dotium.l.cum poſt.. in domum ãj.de doli excepll.fin. in pꝛin. ¶ Mo.in..ad virum.ꝙf factum alterius nõ pꝛe/ indicat tertio poſt ius ſibi queſitum, etiam facto eiuſdẽ. ZAd idem.a.de pacll.fina.j.de contratabu.l.ſi poſt moꝛtẽ. . fin. C.de iure do.l.cum a ſocero. cum ſi.( In tex..vſu⸗ ras.ibi,ſi pꝛopꝛijs ſumptibus vxoꝛem ſuà exbibuerit:⁊ ſic cum maritus ſuppoꝛtat onera matrimonij, licite iure iſto petere poteſt vſuras dotis ſibi nõ ſolute. Iuſta enim cenſetur tunc petitio, eo:quia luerum vſure compẽfatur ſuppoꝛtatione oneris matrimonialis:vt hic, ⁊.S. de do⸗ natio. inter viruml.ſi quis pꝛo vxoꝛe..ſi vxoꝛ. An autem 4 hocie iſte vſure dotis licite peti poſſint:cum ille pꝛobi⸗ te ſint generaliter de iure canonico:vt in cap.quia in om⸗ nibus. verſicu.ſuper eo.extra de vſur.ꝛ etiam de iure ci⸗ uili nouiſſimo ſecundum opinionem Azonis, quam re-⸗ fert gloſſ.in.l. cunctos populos.C.de ſumma trini.j. in au thentic. ad hec.C.de vſuris. Sed tamen mihinon placet, eo:quia fundat ſe per tex.in authen.de eccleſiaſtic.titu. in pꝛincip.dicentem, quod ius ciuile per omnia ſequitur ſta tuta in quatuoꝛ pꝛimis concilijs:ſed inter hoc pꝛimũ fuit Nicenum, quod etiam fuit vſurarum pꝛohibitoꝛium: vt patet xlvij.diſtinc. quoniam multi.igitur ⁊c. Quia reſpõ⸗ deo quod concilium illud ſolum pꝛobibuit in clericis: vt in dicto text.patet: nec reperitur pꝛobibuiſſe in laicis. ¶ Barto. hic tenet, quod ſic, eo: quia caſu iſto iſte vſure per maritum petuntur quodammodo, vyt intereſſe, pꝛo- pter onera matrimonij, que ſuppo:tat: vt hic apparet in dicto..ſi vxoꝛ.Certum eſt autem non ſolum de iure cini⸗ li, ſed etiam canonico licite peti poſſe vſuras, que vt in⸗ tereſſe petuntur. Quoniam tunc non pꝛopꝛie vſure ſunt: vt concludit gloſſ.in cap.conqueſtus.de vſuris,ꝛ in dicta Lcunctos populos.⁊ in.l.ſocius, qui in eo. S. pꝛo ſoc.in.l. curabit. C.de actio.emp.⁊ patet in.l.eos.C.de vſuris. et in.l. Julianus. g. ex vendito.⁊§.poſſeſſionem. 3. de actio. empti.ꝛ ita dicit tenere Innocen.et Joan. And. extra de vſuris.c.ſalubꝛiter. Tu aduerte quia aliter videntur Ca noniſte ibi loqui dicentes, quod in caſu illius cap. tãtum, puta:quando recipit fructus ex re pignoꝛata pꝛo dote, licitum eſt marito aliquid vltra dotem recipere. Et hu⸗ ius eſt ratio:quia fructus ipſi, quos percipit ex repigno⸗ rata, ſubijciuntur diuino iudicio:⁊ ſic non eſt omnino cer ta eoꝛum perceptio. Ande ſecus dicunt: cum vult mari⸗ tus recipere pecuniam aliquam pꝛo ipſa dote donecſol⸗ uatur. Cunc enim hoc non eſt licitum:quia nõ reperitur iure cautum.⁊ regula dicit oppoſitũ, volens:quod quic⸗ quid ſoꝛti accedat, eſt vſura. xiiij. q.iñ.pleriq;. S. ſi certuun peta.Lrogaſti..ſi tibi.in gloſſ.Et hec eſt vna eoꝛum opi. que tamen non videtur vera, eo: quia hoc quod petit ma⸗ ritus vltra ſoꝛtem dotis, non petit tanquam merum lu⸗ — —— — 98* — 2 — — — y———-——— erum:ſed tanquam intereſſe, quod cauſatur ex eo: q ſu- ſtinuit onera matrimonij de pꝛopꝛio: vbi ſuſtinuiſſet de reditibus dotis, ſiilla ſibi ſoluta fuiſſet:igitur videt᷑ tali caſu iſta petitio licita, per no. in glo. d. c.conqueſtus. 7.d.l. cunctos populos.cum alijs alleg. O. Anto.in.d. c. ſalubꝛi ter. dicit, ꝙ aut moꝛa eſt cõmiſſa in dotis ſolutione: ⁊ tunc locum habet dictũ.c.ſ.vt fructus, quos percipit maritus exre pignoꝛi data pꝛo dote, non computentur in dotẽ:ſed in id quod exponit maritus in ſuppoꝛtatione oneru ma⸗ trimonij:⁊ ſimiliter ipſe poterit tunc ratione dicte moꝛe aliquod emolumentum vltra dotem recipere in pecuma: cum id veniat tanqᷓ; intereſſe ex moꝛa commiſſa in ſolutio ne:⁊ ex eo: qꝛ ipſe onera ſuppottauit de pꝛopꝛio. Ad hoc de ver. oblig. iſtipulationes non diuiduntur. g. Celſus. Aut a pꝛincipio coðuenit de dote danda ad tempus:ꝛ tũc non eſtlicitum paciſci:vt conſequatur aliquod emolumẽ⸗ tum pꝛo eo tempoꝛe:quia ſolũ ratione tempoꝛis percipe/ retur emolumentum, qð non eſt licitum, de vſu. c.in ciuita te. maxime:quia tẽpus habens, in dubio cenſetur ſemper apponi ad debitoꝛis commodum:vt in.l. quod in diem.j. de ſolu.⁊ in.l.cum tempus.cum ſij.de regu.iu. ¶ Pꝛo cõ cluſione igitur t materie diſtinguenda ſunt tria membꝛa pꝛincipalia. Pꝛimum, ꝙ aliquando paciſcatur maritus de percipiendo aliquo vltra dotem, eo: quia illa ſoluta nõ eſt:⁊ tunc in hoc ſit pꝛima concluſio hic.ſ.pactum per qð cõuenit maritus,vt ſibi vxoꝛ dotem pꝛomiſſam nõ ſoluẽs, aliquid det pꝛo alimentis, validum eſt omni iure. Hoc au tem pꝛi mo pꝛobatur iſiu ratione.Coꝛrelatiuoꝛũ eadẽ eſt diſpoſitio.C.de indic.vidui.l.legem Juliam.cum ſi. Sed pactum per quod ſe obligat maritus dotem recipiẽs ad quid annuum vel menſtruum dandũ vxoꝛi:vt inde ſe alat eſt validum:vt.l. ex annuo.⁊.l.ſi mulier.alias incipit, Si ſti pulata. ff.ide dona.inter virum. Igitur econuerſo validũ eſſe debet pactum.per quod vxoꝛ pꝛomiſſam dotem non ſoluens, ad quid dãdum marito aſtringitur, vt ex eo ma⸗ ritus poſſit eam alimẽtare.Nõ enim tenetur maritus ad alimentationem:ex quo penes eum dos pꝛomiſſa non eſt: vt plene cõcluſi.S.ea.l.de diuiſione. Pꝛeterea cum penes vxoꝛem adhuc ſit dos:ergo penes eã debet eſſe onus ali⸗ mẽtationis:vbi enim dos eſt, ibi ſunt matrimoniſ onera. S̃.de iure do.l.ſi is qui Stichum..ibi dos.cum ſi. Secun/ do pꝛobatur:quia video, ꝙ cũ maritus fructus dotis nõ percipit cum effectu, ſed mulier: valida eſt conuentio: vt vxoꝛ ſe ſuoſq; alat.S.de pac.do.l.iiij.in ſi.ð.de do. intervir. ¶ſi quis pꝛo vxoꝛe..ſi.ff. de dol.excep.l.ſi.in pꝛin.vbi patet candem conuentionem valere cum ſocero mariti, penes quem dos eſt pꝛomiſſa genero.Ita igitur dicẽdum in ca⸗ ſu pꝛopoſito:ex quo diuerſitatis ratio inter hec reddi nõ poteſt, ſcilicet, vt valeat conuentio, per quam maritus do te non recepta, vxoꝛem obligat ad quid ſibi dandũ, quod in ipſius vxoꝛis alimenta conuertat. ¶ Secunda conclu/ ſio validum ⁊ eſt pactum, per quod pater vxoꝛis moꝛoſe in dote ſoluenda, ſe aſtringat ad aliquid vſurarum nomi ne dandum marito, qui matrimonij onera ſuppoꝛtabat: dũtamen vſure conuente non excedãt intereſſe, quod pꝛe⸗ tendit maritus pꝛopter dotem non ſolutam. Hec autem concluſio pꝛobatur:quia non eſt dubium, ꝙ pꝛopter mo⸗ ram commiſſam in dotis ſolutione pꝛetendit maritus in- tereſſe hic.ſ.q ſuppoꝛtauit onera matrimonij expꝛopꝛio: vbi ſi dos ſoluta fuiſſet, ſuppoꝛtaſſet ex dotis reditibus: cum ſecundum dotis reditus menſurari debeat ſuppoꝛ/ tatio onerum.s.eod.j.ſi cum dotem..ſi autem in ſeuiſſi⸗ mo.cum ſi.Sed intereſſe cõtingens pꝛopter moꝛam in ſol uendo dotem commiſſam, vtroq; iure poteſt peti: vt pa⸗ tet in. d. l. ſtipulationes non diuiduntur.. Celſus.⁊ in.l.ſi uis ab alio.˖.ſ.ff.de ye iudi.⁊ꝛ quod no.glo.in.d.c.cõque/ us. Item ⁊ vtroq; iure in obligationem deduci: vt in.l. ſijde pꝛeto.ſtipu.inſti. de verb. obli.. inſolidum. Igitur eſt conſequens:vt valida ſit hec pꝛomiſſio vſurarum com menſurata cum intereſſe mariti reſultante ex dote nõ re- cepta. Iſte enim vſure non petuntur tunc vtlucrum: ſed vt ipſius mariti intereſſe. Et igitur vtroq; iure licite peti poterant:vt no. glo. in.d. c. conqueſtus.⁊ in.d..cunctos po Pulos. cum alijs. S.allega Nec enim attendendum eſt, ꝗd „anplnte verba ad vſurarum ſolutionem referũtur: 1rAwMameenetutomn contractus ex intentione con- Popꝛianda ſint,⁊ referenda ad intereſſe: a. udo. Roma.in pꝛimam Inſoꝛ: part. ⁊ ita etiam exponenda. Ex qualitate etens interpꝛetantur verba onabe efenin co. loca.l.ſi vno. in pꝛin. S. ſi cer. ꝓpe.. ſi tibi peem iationens ſcrip.verb.l. in inſulam. cum ſi. Pꝛeterea Anand 8 ter tex.ſic..cauſam enim: oꝛigmem pꝛonnibdi legi⸗ autem indicijpoteſtatem pꝛenalereplacun /Mcni qui id quod.j.de ſucceſſo.edicl tutoꝛ datus ee ſi filius. la.j. Sic ergo in pꝛopoſito nõ— ADacc. eſt, quod ab vxoꝛe petuntur vſure dotis nassad ij, cui cauſa ⁊ oꝛigopetitionis, qne eſt intereſſe ma ute. Se9 gens ex non dotis ſolntione debet eſſe in cer ontie ⁊ pꝛeualentia. Secundo boc apertiſſime dem cergion ba Juriſconſulti in.d.l.ſi quis pꝛo vxoꝛe in 8 trät yer, maliter dicẽtis.ſ. vxoꝛ viro dotem pꝛomiſerit aarſefm ras:ſine dubio dicendum eſt peti vſuras poſfe er iſta donatio:cum pꝛo oneribus petantur matri d nc Ande t notandum eleganter, quod Joriſconid ſc. vult hanc pꝛomiſſionem vſurarum non cauſäret musii lucratiuum pꝛout eſt titulus donationis/ſeu runn vſure, quam Juriſconſultus lucrum appellatathai. tex.no.in.l.ſi pꝛetoꝛ..ſi quid in fraudem yerſiſ pe deun ſunt. j.de his que in fraudem credi. Sed cauſare maan oneroſum, eo:quia ille debentur pꝛopter onera wain nij, que ſuppoꝛtanit maritus,⁊ pꝛopter queſſ v Ver dote nõ ſoluta, intereſſe mariti caufatur in hoc Seg ſe ſuppoꝛtauit onera ex pꝛopꝛio, vbi facta ſolutioneſi 5 taſſet ex dotis reditibus. ¶ Concluſioni pꝛeniſe 1 1 Tea ratio refragatur:quia non eſt dubium ouan ris dotem pꝛomittentis/tenetur ad dotemdadanato tet in.. dotale pꝛedium..dotale. 3. de fun.do Sea i A gationibus dandi non ſuccedit poſt moꝛamobiixi 1 intereſſe:vt in.l.vbi autem non apparet..ſilſiſrunn inñide verbo. obli.igitur eſt conſeqnens. ybnon nm ritus intereſſe pꝛopter moꝛam mulieris cõmiſſimindę te danda. Sed certe reſpondeo verumeſſeinobiigajoi bus dandi, non ſuccedere poſt moꝛam obligationon ai intereſſe extinctiuã ipſius obligationis dandi prontaci dit in obligationibo facti: vt in.d§. Celſus.⁊d. ſiquiscd alio.in fin. Sed vnde ſuccedit obligatio ad intereſſeang⸗ mentatiua ipſius obligationis, que conſſſtebat in dance, Hoc quidẽ pꝛobatur:quia emptoꝛ venqditoꝛi eſt aſtrictus ad dandum pꝛecium: vt in.l.ex empto.ſ. emptoꝛ ade act emp. Et tamen video, ꝙ poſt eius moꝛam in dando po⸗ miſſum pꝛecium, datain ipſo emptoꝛe perreptione fru⸗ ctuum ex re vendita, ſuccedit obligatio ad vſuras, qve vtroq; iure peti poſſunt:vt intereſſe, ſeu quani obigatio, Ex quo tex.in.l.fructus.C.de act.emp.dicit ilaspetiofſ⸗ cio iudicis. Roc quidem de iure ciuili pꝛobatur indlii C.de vſu.⁊.d.ſ.curabit.⁊ in.d..ex vendito. De iure cumo pꝛobatur ex tex.in.d. c.conqueſtus. Cauſatur antem ilud intereſſe in perſonam venditoꝛis rationefructuumpercꝭ ptoꝛum per emptoꝛem pꝛecio non ſoluto. hõ enimfuttin ſtum, ꝙ re ſimul ⁊pꝛecio gauderet. In pꝛopoſito ciiſct hoc intereſſe in marito multomagis eo:q ipſe oneraſip poꝛtauit matrimonñ de pꝛopꝛio, que ſuppoꝛtaſſet exn ditibus dotis,ſi illã percepiſſet.Et qꝛ vxoꝛ gauiſa eſtfn ctibus fundi dotalis,⁊ alimentatione percepta ex bonis mariti.Et ſi dicas iſta ratio non concludit: cum ipſa dos eſt in pecunia pꝛomiſſa:tunc enim mulier fructũ no petc pit ex ea:tum, quia ex pecunia non poteſt pecunia genera ri:vt deducit Jo. And.in reg.peccatum.in.iqode regmn lib. vj. in mercu. Tũ, qꝛ non eſt muliebꝛe officiũ cupecunla negotiari:vt.l.pe.de eden. Reſpondeo/t ꝙ ſaltim tucte manet intereſſe mariti alia ratione.ſ.qꝛ ſuppoꝛtamt one/ ra matrimonij ex pꝛopꝛio, que ſuppoꝛtare potuiſſet ex do tis reditibus,ſiſibi dos ſoluta foꝛet, ilam deponendo ad boneſtam partem lucri penes mercatoꝛem, quod eſtine canonico licitum:vt eſt tex in. cper veſtras de donaine vir.de quo valde gaudet Bar:in. dinus j adleg. falci Pꝛeterea video, ꝙ ſi quis pꝛo emẽdo lapidem vel da ⁊ ſic res ex quibus naturaliter non percipiturfructls 4 quis cauſa ſoluẽdi pꝛecium ſub vſuris pecuniam Aehn 3 recepto pꝛecio venditoꝛnõ tradat lapides ſcdſtt nſ ra:tenetur ipſe venditoꝛ ad illas vſuras, tanq; ufc er Tex.eſt not. in l. Iueius Titius cũ.ſec. iuncta gin ver. materiã.⁊ ſuper ver.intercedẽtẽ. ff.de actemeuafn de cmẽdat o. Bal in'yſuras. e vſu. Jlud aut ſei dnecan d fenoep M vrrbnämarde⸗ Urirunmn enurtarinud estnlmraütion rtomiſänoacktäddist nilatnt ditonyrshddr Glstradoten mrthsgee atoimdrdctdisacüe dalomtenpaschmühn rnaindatsſögkionech gotiatorc ſenmercätol:p dorenittrſeveiccſon wwneke ſccnnilelwemin rimoprbnipotttalij Teco cGeius qulineape BrnmiesCdeſantna thisgue plene diiäcodil derietanenpobopereaſun ntereaCdeiuredo Jbidd nonarumbipatetinſolu Kuecöſſtebat ncinlibusa dipercpintar erpublicon dotem qneſtumcuisamone nporuiſcterdoteſiſnenon diudckektanüilerun,g duree dh 8 3 meanarsin tenumnit gümm de rih b ennaiue nititän rtriüf naadurgmiiledo Ponuſefäaai wudmd mandesfatyatt lum eunre Udainontn 4 d6. dodienäune ep cumpao Andum d 6 9 8 unſaniimened quein fraucemg- ſceni 8 eſſe in perſona emptoꝛis non poteſt iſto caſu ex iid if tare:niſi quiaſi ſciuiſſet venditoꝛem ita moꝛoſum fuiſſei rei traditione, non recepiſſet pecuniam mutuo cum dis⸗ re vſurarum, quam ipſe recepit:vt ipſe celeriten ſoluẽdo, celeriter traditionem conſequeretur. Itaigitur in pꝛopo ſito cum dos eſt in pecunia, poteſt cauſari intereſſe mari⸗ tiex tarditate ſolutionis, hoc modo/ſcilicet, quia ad do⸗ mum tranſduxit vxoꝛem, ſuppo:tauit onera matrimo- nij, quod non ita celeriter feciſſet: niſi quia ſpectabat ex ce leritate tranſductionis ⁊ ſuppoꝛtationis onerum celeri⸗ tatem ſolutionis dotalis conſequi. Pꝛeterea pone, dote exiſtente in pecunia,⁊ vxoꝛe moꝛoſa in ea ſoluenda, mari⸗- tum poſt traſductionem vxoꝛis,vt ſuppoꝛtare poſſit one⸗ ra matrimonij recepiſſe pecuniam mutuam ſub fenoꝛe: nonne cum hoc fecerit pꝛopter alimentãde vxoꝛis onus, petere poterit vltra dotem vſuras per ſe ſolutas ex pecu nia per ſe accepta mutuo pꝛo onerum matrimonialium ſuſtent atione:certe ſic: quia intereſt ſua dotem tarde ſolu tam:cum ſi celerius ſoluta fuiſſet, pecuniam mutuo atque fenoꝛe pꝛo ſuſtentatione onerum non accepiſſet. Ad hoc dania ille deben † quod notanter dicit Inno. de vſur.c.ij. volens, ꝙ ſi tene i eprecium ſorrikädfn dancinonſiccedkpoinan nlybiautem onayygn — bl* dpat. .0 liitur ſteonſägne ſe doopter moaanmittz c enereponckpſe on ſoccecerepoſtmomn netinäipfusobligtten lonibofacti tind iin 1 rnde luccect obligrnen ius obligationis pechi obatur: quia emptoryan cecium: vtin ler enpthſe nvideo, poſteiusmann im, datain ipſo enptoen endita, ſuccedit obliged eti poſuntevtintereſe ſan lfructus C.de actenpoi ocquidem deiure culini curabit in d Herwendine rind cconqueſtus Calt ſonam vendltorisramir nptoꝛem precio nyſolti ul apꝛecio ganctnt Int umarito multomagsaouf imonde popiidguit ſilipercepiſet tume dotalis,t alimentat'oe 8 ccs ſtaratoron ni vomiſſertuncenimman ouizerpecnmanmain nain regpetcdtunll, Zo.Andin regpeee, ri ornon ekmaleheche cdecden Fehmmauine 112 baris mibi ſoluere ad diem certum:⁊ quia non ſoluiſti ab alio ſub vſuris accepi:repetere poſſum ſolutas vſuras a te debitoꝛe moꝛoſo loco intereſſe.argu.de fideiuſſc.per/ uenit.⁊.c. conſtitutus. Ita igitur pariter in pꝛopoſito ca- ſu dicendum in perſona mariti.⁊ hec ſufficiant de pꝛimo membꝛo pꝛincipali.¶ Capio tigitur ſecundum, quid iu- ris vbi nulla pꝛecedit conuentio, an dote pꝛomiſſ⸗ a non ſo luta emolumentum aliquod vltra dotem maritus pete⸗ re poſſit? ⁊ quidem pꝛima concluſio ſit hec. Si nulla fue- rit commiſſa moꝛa circa dotis ſolutionem, puta: quia pꝛo miſſa fuit ad tempus, quod nondum eſt lapſum: tunc ni⸗ bil vltra dotem maritus petere poteſt:quia videtur ipſa dilatio fauoꝛe debitoꝛis adiecta:vt.l.-quod in diem.et di⸗ cta.l.cum tempus.cum ſimi. C Secunda concluſio, † vbi moꝛa indotis ſolutione commiſſa eſt,⁊ maritus ipſe ne gotiatoꝛ eſt, ſeu mercatoꝛ: peti poteſt per eundem vltra dotem intereſſe lucri ceſſantis, ex eo: quia dos ſoluta ſibi non eſt. ⁊ꝛ ſic cum illa lucrari negotiãdo nõ potuit. Iſtud ꝛimo pꝛobari poteſt ex.l.ij.alias.iij..fina. 3. de eo qð cer. oco.⁊ ex.l.ſocius, qui in eo. pꝛeallegata. ⁊ ex eo quod not. Bar. in.l.vvnica. C. de ſenten. que pꝛo eo quod intereſt. Et ex his que plene dixi.3. eodẽ.l. ſi conſtante.. quoties. In ſpecie tamen pꝛobo per caſum apertum ad hoc in.l.ſin.. pꝛeterea. C. de iure do. Ibi dum dicit, queſtum ciuilium annonarum.vbi patet in ſoluendo moꝛa commiſſa in do- te, que cõſiſtebat in ciuilibus annonis, hoc eſt, reditibus, qui percipiuntur ex publico:maritus petere poteſt vltra dotem queſtum ciuilis annone, hoc eſt, illud quod lucra- ri potuiſſet ex dote, ſi ſine moꝛa ſibi ſoluta fuiſſet. Nõ enim aliud eſt queſtus, niſi lucrum, quod ex opera idich de⸗ ſcendit dicit tex.S.pꝛo ſoc.l.-queſtus. ¶ Tertia concluſio. Commiſſa tmoꝛa in dotis ſolutione, maritus qui alimen ta pꝛeſtitit, quamuis non conſuetus negotiari, petere po teſt vltra dotem intereſſe, quod pꝛetendit ratione damni, quodſentit, eo: quia pꝛeſtitit alimenta ex pꝛopꝛio: vbi ſo- luta dote ex illius reditibus pꝛeſtitiſſet:valida eſt hoc ca⸗ ſu petitio vſurarum:quia ille loco intereſſe ſuccedunt, ꝛvt intereſſe petuntur. Hec autẽ concluſio perfectiſſime pꝛo⸗ batur exhis que dixi in vltima concluſione pꝛimi membꝛi 14 pꝛincipalis. ¶ Sed ſtat fcirca hoc dubium, an repeti poſ ſint ipſa alimenta per maritum ex pꝛopꝛio pꝛeſtita, dote pꝛomiſſa ſibi non ſoluta: dicunt hic modernioꝛes, ꝙ aut maritus fuit pꝛoteſtatus de repetendo:⁊ tunc non eſt du⸗ bium eum repetere poſſe tanqᷓ pꝛeſtita ſint alimenta ab illo, qui non tenetur: ex quo dos ſoluta non eſt: vt dixi in d.l. de diuiſione. Ad hoc. 3.de neg.geſt l. Neſennius. cum ſi. Aut pꝛeſtita ſunt ab aliqua pꝛeſtatione:ꝛ tunc aut pꝛe- ſtita ſunt mulieri infirme:: excluditur repetitio:quia cen ſentur pꝛeſtita ex pietate quadam ⁊ affectione maritali. C.de nego. geſtis.l.quod in vxoꝛem.ZAlut pꝛeſtita ſunt ipſi ſane.⁊ tunc videtur dicendum facultatem repetendi com petere, ſi ſint alimenta in notabili eſtimatione: quantita te:tum quia ipſe ad ea pꝛeſtanda non tenetur, per ea que dixi in.d.l. de diuiſione. Tum, quia in magnis inter coniu ges donatio non pꝛeſumitur.S.de dona.inter vi.l.vtrum. cum ſi. Nec eſt mirum hãc diſtinctionem fieri inter mulie⸗ Soluto matrimonſo. 15 16 rem egrotam ⁊ validam:cum maioꝛpietas vno caſu ver/ ſetur, quam reliquo. ⁊ alibi legiſlatoꝛ etiam hac diſtinctio ne vtitur: vt patet in.l. Sẽpꝛonius Thetidi.j.ꝓpꝛo dereli. iuncta.l. vnica.. ſed ſcimus. C. de La.lib. tollẽ. go puto etiam iſto vltimo caſu maritum a repetitione alimentoꝛũ excludi, eo: quia non eſt dubiũ maritum vti mulieris ope ra apud ſe manentis:dicit tex.j.de ope.liber.lſicut. Suc⸗ cedit ergo tunc regula legiſlatoꝛis dicentis exactionem alimentoꝛum pꝛeſtitoꝛum ei, cuius opera vſus fuit alimẽ- tatoꝛ, denegari. 3. de dona. inter virum.l. ſed ⁊ ſi vir. 5.fi. ö. de edil.edict.l.item ſi ſerui.ã.quas impenſas. Quod ergo dixi in.dll. de diuiſione. maritum non teneri ad alimentan dam vxoꝛem, ſi pꝛomiſſam dotem non ſoluerit: intelligo niſi velit eius opera ⁊ ſeruitio vti. Dicit enim alibi tex.ci⸗ boꝛum impẽſas naturalis ratio eſt ad eum pertinere, qui illius, quem cibat ſeruitio vtitur. 8. commoda.l.in rebus. 6.poſſunt. Ct ita concludo in hoc ſecundo ſalua ſemper ſubſtantia veritatis.(Capioft ex oꝛdine tertinm mem⸗ bꝛum pꝛincipale, ſcilicet, quid ſi maritus diu tacuit dictas vſuras, hoc eſt intereſſe, non petendo:an ex ipſo diuturno ſilentio intelligatur illas tacite remiſiſſe? In hoc quidem ſemel vidi conſilium do.Bal.dicentis ſilentinm tempoꝛis decennalis hoc caſu inducere tacitam remiſſionem mari ti in vſuris, ſeu intereſſe huiuſmodi. Alleg. ad hoc tex.ſᷣm eum ſingu. in. l.cum quidam..dinus.3.de vſu.dum dicit: creditoꝛem parum iuſte pꝛeteritas vſuras petere, quas eum remiſiſſe interuallum tempoꝛiʒ iudicat ⁊ quas cen- ſendus eſt ideo ſe putaſſe nolle petere:vt gratioꝛ ipſi de/ bitoꝛi exiſteret. Sed certe ſalua reuerentia tanti viri, ipſe nõ beno nec intelligent er loquitur. dictus enim.g.diuus. loquitur in vſuris que veniunt vt merum lucrum:⁊ ſic ti⸗ tulum cauſant lucratiuum, per. d.l. ait pꝛetoꝛ.. ſi vero paſ ſi. Nos autem loquimur in vſuris, que debentur tanq́; in⸗ tereſſe, pꝛopter ſuppoꝛtata onera matrimonij dote nõ ſo luta:⁊ ſic cauſantibus titulũ oneroſum. per. d..ſi quis pꝛo vxoꝛe..ſi vxoꝛ. Non autem par eſt ratio pꝛetẽdentis titu/ lum oneroſum, cumpꝛetendente titulum lucratiuum. C. de iure deliber.l. ſi.ã.licentia. cum ſi. vnde tex.ille nihil ad pꝛopoſitum.Ael aliter reſponde, pꝛout plene illũ..pon⸗ derando dixi.3. eod.l. que dotis. ex quibus in illall. dictis. clare etiam repꝛehendi poteſt dictum do. Bal. do tamen Ttex.in gl.ſua.ſuper verbo, vſuras. aureum. ⁊ ſing.qꝙ ſi vir per totum tempus durantis matrimonũ tacet: quia non petit vſuras, ſeu intereſſe dotis ſibi non ſolute, ipſum ſilẽ- tum continuum inducittacitam barum vſurarum ſeu in⸗ tereſſe dotis non ſolute, remiſſionem:: ſic nil petere pote runt heredes mariti.Iſte eſt caſus vnicus vna cum dicta gl.⁊ certe ignotus fuit do. Bal.in.l.vir vſuras.&. de dona. inter vir. Alleg. etiam ibi gl.ad hoc pꝛobandum tex.opti mum, in.l.cum opoꝛtet.. ſinautem res. C. de bo. que libe.⁊ hunc vltimum paſſum bene no.quia a me ſolo illum tactũ 17 reperies. C Supereſtt pꝛo complemento materie mem⸗ bꝛum quartũ.ſ.an vſure ſeu intereſſe huiuſmodi peti poſ⸗ ſint poſt ipſius dotis iam factam ſolutionemꝛ⁊ quidem ſi pꝛoteſtatus fuerit maritus non obſtante dotis receptio⸗ ne, ius ſuũ ſaluũ remanere debere ad vſuras ſeu intereſſe petendas:tunc clarum videtur ius ad petendum ſibi cõ⸗ ꝑpetere argumentum optimum.. ſi quis cau.l.ij.in pꝛinc. ſinautem ſine pꝛemiſſa pꝛoteſtatione, dos ipſa recepta fue rit:tunc nõ videtur ſaluum eſſe ius petitionis vſurarum, que petũtur vt intereſſe. Pꝛimo ex eo:qꝛ videmus ꝙ ipſe vſure, que a venditoꝛe vt intereſſe petuntur poſtrem ab eo traditã, ⁊ moꝛa in ſolutione pꝛecij ab emptoꝛe cõmiſſa, peti non poſſunt poſt factã ſolutionẽ pꝛecij.6. de act.em. Iqui per colluſionẽ..pꝛecij ſoꝛte.Et huins eſt ratio:quia vſure ipſe hoc caſuveniunt ex officio iudicis. dicit tex.in.l. fructus.C.de act.em.Illud autẽ cũ ſit mercenariũ.i.„deſer uiens ipſi actioni ex vẽdito, extinguit᷑, pꝛincipali actione ſublata.C. de fruc.⁊ lit. expen.l.terminato. C.d epo.l.iiij.C. de vſur.l. in bone fidei.j.de excep.rei iudil.ſi in indicium. cum ibi no.Ita igitur dicẽdum in pꝛopoſito in huiuſmo⸗ di vſuris, que vt intereſſe petũtur ratione moꝛe commiſſe in dote non ſoluta. C Secundo ad idem:qꝛ video in ſimi li petitionẽ eius intereſſe, qd venit eſtimãdum in actionis bus arbitrarijs iudicis officio, e eo: qꝛ alio loco quã deſti nato ſolutio facta eſt, ſubmouetur ſi ſoꝛs pꝛincipalis ſim⸗ pliciter iam ſoluta fuerit:vt dicit tex..de eo, quod cer.lo. 78 ——— —. — ₰ —— . 7 2 4 L a ¶ Decẽ milia. ſenſerit do. Pau. pe. Cuius hec verba ſunt hic adliterã:vic elicet, Dico etiam per pꝛedicta ꝓꝑ- babiliter dici poſſe, ꝙ illi qui coacti ſoluunt pecunias incoi: cu hoc nõ faciant pꝛincipaliter, vt cõmodum conſequantur, ſed libenter retinerent apud ſe:ſed neceſſitas eos cogit, qð ipſili⸗ cite recipiunt a cõi meritum: vt ſunt illi, ꝗ habẽt ſuper impꝛeſtis vel in möte Flo rẽtie:q cõis do ctrina Canoni. et Theologoꝛũ eſt, ꝙ qñ ꝗs non monet pꝛincipa liter pꝛo cõmo⸗ do habendo ad mutuandũ: ſed ꝓpter aliud ali⸗ ternõ facturus, licite recipit cõ⸗ modũ ⁊ ex hoc ſequit᷑ aliud, ꝙ ſi licite recipit li cite vẽdit:⁊ ſic ſi licite vendit lici te emitur. Quia iſta ſunt coꝛrela tina: q vno da⸗ to aliud ſequit᷑. 19 Bᷣ de hoc cõſue/ uerit dubitari ꝑ aliquos magi⸗ Kros in Theo⸗ logia, ꝗminus intelligunt, quã 20 credant. iſtius opi.fui ſemper ego.⁊ ita diſpu⸗ tãdo tenuit not. 21 doc.do. Pet.de Anch.in iſta ci⸗ uitate.et cũ ꝗdã valẽs magiſter Floꝛẽtie pꝛedi⸗ cãdo cõtra. aſſe reret, dicens ſe velle tenere diſ⸗ l.cẽtum Capue.: l.ſi. Tertio:quia videntur iſte vſure ſeu intereſſe, eſſe quodammodo pena, que ipſi mulieri infert pꝛopter moꝛam cõmiſſam in dotis ſolutione. Sed habe⸗ mus remiſſam videri penam incurſam ratione moꝛęm ſo lutione debiti commilſe, i poſt moꝛam receperit creditoꝛ ſimpliciter ſolutionem ſibi debitam. 3. de arb.l. Celſi us. ad ſin.pꝛinc.igitur c.Et iſtam partem putarem veram: niſi in contrarium me foꝛtiter redderet dubitans tex.in.d.l.ſi. Spꝛeterea. C.9de iure do. xbi ex dictione etiam, ibi poſita, zuius natura eſt,vt implicet terminos oppoſitos expꝛeſ⸗ ſis:vt in iuribus vulgaribus eſt ibi caſus apertus, ꝙ ma/ ritus etiam ſoluta ſibi poſt moꝛamſi mulier dote pꝛomiſ⸗ ſa poteſt petere intereſſe lucri ceſſantis:vt patet ibi, inver bo ꝓanis ciuilis que ſtum.⁊ ſuperius deduxi.Ergo ſequi⸗ tur, ꝙ multomagis poterit petere intereſſe damni, quod continait ex eo: quia vxoꝛem aluit de pꝛopꝛio: vbi ſi dotẽ recepiſſet alimentaſſet ey illius reditibus. Potioꝛ enim 18 tvt dixi eſſe debet illoꝛum conditio, quitractant de dam no vitando, quam illoꝛum qui tractant de lucro captãdo: vt d.fi.licentia. C. de iure deliberan.⁊ll. ſ. verſi.nõ enim par. Cde iure codic. ct n ſi. ec opi. eſt equioꝛ:licet pꝛima magis videretur de mènte iuris/ſi non refragaretur text. in dicto..pꝛeterea.vt. S.de duxi.Et ad hoc vide, quod di- xi. ð. eod.ſi marito publico.in.ẽ.ſi fundus.⁊ per hoc ha- bes materiam hãc vltra omnes perfectiſſime expeditam. CZllium autemt articulum materie ſit, quid econuerſo an mulier paſſa moꝛam in dotis reſtitutione, petere pol⸗ ſit vſuras ſeu intereſſe:plene tractaui.Z.eo.l.diuoꝛtio. li⸗ cet in eodem poſtea compererim conſuluiſſe recolẽde me moꝛie celeberrimum doctoꝛem.d. Pet. de Ancha. tamen eum:quia nibil noui adderem/referre non curo:igitur ⁊c. ¶ Et ꝙtipſe vſure pꝛincipaliter infringantur ad penam moꝛoſ;, ſecundario ad lucrum creditoꝛis: eſt expꝛeſſum in Lcum qnidam.in..ſi pupillam in f.. de vſur. iuncta gloſ. in ver. non pꝛopter lucrum. ¶ In tex.§.ad virum.ibi, nõ diſſolnitur ⁊c.treintegratio igitur matrimonĩj non tollit dotanti extraneo ius petendi dotem ſibi queſitam ex ma trimonij diſſolutione.vnde eſt argumentum ſᷣm Bald.qꝙ; in pena fracte pacis, que venit applicanda fiſco ex conuen tione partium:non poſſit ſibi pꝛeindicari ex ſubſequentis pacis reintegratione, ſeu frangentis reconciliatione. An autem hoc verum ſit, pendet ex his que domino concedẽ⸗ te dicam poſt Bar.in.l. qui Rome.. Flauius Nermes j. de verbo.oblig. ¶ In text l.ſi maritus.ibi, neq; mandare putando:niſi ſi 22 actiones debet ⁊c. Habet ergo † maritus dum conueni⸗ bi vnã ſchedulã cũ iſta ratione:⁊ petij, ꝙ ad ipſã mihi reſponde⸗ ret:⁊ nũq; mihi reſpõdit: vñ po tius illaqueant animas, quam ſoluant. Aide ẽt Alb. ſuper rub. C. de vſu. qui di cit quẽdã gene⸗ ralem magiſtrũ eremitarum in diſputatiõe, de quolibet idẽ te⸗ nuiſſe, ꝙ hic do. MWe. ⁊ dicit etiã ꝙ poſtea de fa⸗ cto ſic obtinuit in collegio iudi cum Peruſino rum, quibꝰ cau⸗ ſa erat conceſſa. tur ad dotem beneſicium, vt non exigatur vltra qᷓ; facere poſſit. Sed ſtat dubitatio, nunquid hoc ſit verum ‚ſi mu⸗ lier ita egena eſt, ſicut maritus. Sſtum paſſum expediui. Z. eod.l.maritum. Addo nunc quod Jacob.de Helui.di⸗ ſputando tenuit iſto caſu mediam viam eligendam pꝛo- pter repugnantiam iurium: regularum. In ea enim vt tex. iſte ⁊ ſimiles indiſtincte loquentes faciunt pꝛo marito: regule vero dicẽtes oꝛdinatam charitatem incipere a ſe- ipſo:⁊ magis fauendum foꝛe repetitioni.quam aduẽtitio lucro faciunt pꝛo vxoꝛe:⁊ ſic res diuidenda per medium. Ande maritus pꝛo dimidia non inſolidum condemnan- qus.Ita dicit ipſe Yac.in.d. C. de rei vxo.act.⁊ licet nihil alleget. tamen allegari poteſt in argumentum texjj. de be red. inſti.l.ſi paterfamilias Titium.cuml.ſequen.hec ta⸗ men opin. mihi non placet per.l. Neſennius. cum bis;que not.ibi glo.ʒ.de nego.geſt.⁊ ideo ſequoꝛ opi.communio⸗ 23 rem, per ea que dixi in. dl. maritum. Nec t refragatur ꝙ vxoꝛ particeps eſſe debet infoꝛtunñ maritalis.a.eodem.l. ſi cũ dotem.ã.ſi autem in ſeuiſſimo. quia reſpondeo hoc verum:niſi ipſa que tractat hoc caſu de damno vitando, pari moꝛbo laboꝛet, quo maritus. arg. C. de ſerui.⁊ aqua. l.pꝛeſes. cum ſimi. Nec enim ipſe tunc mulieri afflicte ex ſe metipſa, alia debet addi afflictio, ſcilicet, quod ſit parti- Aide ſupꝛad. Pau.conſi.cccxciiij. Aide omnino ſingu. Bal iin repelliij. in.xv. char.verſi. ſed iuxta hec quero, de tali queſtione rex Anglie. ff.de iureiuran. Audo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ.part. Quid autẽ in queſtione pꝛedicta de reditibus dictoꝛũ montiũ de Ca.vide per eũ in.l.ſi quis nec cauſam.in fi. pꝛinc.s.ſi cer. am P q 24 cum ſimi. C Adi)cit hic Bald.rcirca pꝛemiſf percuſſio 25 C Secunda, ant ſufficiat viro tantum rel ceps infoꝛtunij maritalis.a.de officio pꝛeſ epiſcopa.audien.ltam dementis dldinns c „vij. qò j cum perene dubitationem. Pꝛima, quid ſi maritus hab Aduplicen nes magni valoꝛis:pauci tamen reditus dean poſſeſo, re poſſit, an tunc cogatur illas vendere 9 quo vip riue, ſatiſfaciat:vel ſi eas venales non reperit vrouidepred dare, iuxta foꝛmam authen. hoc niſſ.(de 3 nnſdlch ſentit, ꝙ non: dum allegat..qui vonis ſde caſ oPBalhe puto, quod ſi exillins pꝛecij parte ſatiſſeri ofd ne bono, ex reſiduo vero yictui ipſius viri, connertena nu aliam rem maioꝛis redius:teneatur maritus u anu dere. Ild hocj. de regu.iur.l.qui poteſt facere am zu litera, qui poteſt facere, vt poſſit facerevidetun dici enim que pꝛecioſa ſunt, pauci tamẽ reditus, in ad s bet venditio bonoꝛum venditoꝛis:dum pecun arj de bet, ex qua ſatiſfacere poſſitiĩ.de reb. eo: lübe, ne paſſim.j. de ventre in poſſeſſmittendoliqgi 1 4 ſibi ſufficiat ad victum ſecũdum quainaten daf duoc ſue perſone:an vero ſufficiat relinqui tantum id dün iine neceſſitate vitam ducere poteſt: Jpſe pol 3. dno Zlre.tenet hoc yltimum:mihil tamẽ allegat ecaüde dicicontrarium:quia vt vult tertalmaritunn 5 ht ritus non tenetur vltra qᷓ; facere poſſit:ſed dicin amna⸗ id facere poſſe ſolũ, quod ſalua dignitate et qualter 3 perſone facere poteſt:vt.l.nepos Pꝛoculo de wen e gnifil.filius.j.de condi.inſti.igitur ⁊c. Pꝛetereaput ⁄ tãtum ſibi relinqui debeat, quod etiam pꝛovictu im— ris ſufficiat, ſi qualitas ſue perſone non patitur eun ie ſeruitoꝛe manere. Pꝛimum: quia quod ſeruitoꝛõ end paratur. patroni ſui cauſa parari dicit. Ad hoct 3 mus.j. de auro⁊ argen. lega.l.vxoꝛi quis leganitaij 83 cundo:quia in perſonis, que habent beneſicinm nani nentur vltra quam facere poſſint, ea ratio habetuſ ſii cet, vt non tantum creditoꝛibus ſoluant, quod ipſeranu neant indigentes. j. de regulis iuris.l.in condennatiose. Sed ſatis indigens remanere dicitur.ille apudquenti tum, quantum ad victum ſufficit ſeruitoꝛis ſuinon ren net, conſyderato ſtatua qualitate ſue perſone argunen, dicte.l nepos Pꝛoculo.et dicte.l.ſilius. Pꝛeterea cumal menta debentur ex diſpoſitione hominis, illa pꝛeſtentur ſecundum qualitatem alimentande perſoneijde alinen. leg.l.cum alimenta. cum ſimi.Ergo multomagiscum ea⸗ dem debentur ex diſpoſitione legis, cuinsdeterminatio humanioꝛem recipit interpꝛetationem. Sde abitl Ca- ſus.cum ſimi.Et hanc reperio:quod tenet Diinſitude actionib..ſunt pꝛeterea.igitur illam ſequoꝛ:quiahabeo teſtem non parue authoꝛitatis. ¶ In glo..vſuras ſupa verbo, ſi petat, ibi quia indicium bone fidei mulierieſta 26 Hotanda feſt gloſſ.quod actio ex ſtipulatu pꝛo dote ſo ſolum eſt bone fidei:cum illa mulieri competit ſed etůpꝛ tri mulieris. De hoc autem tetigi.ð. eod lij.lde diuiio ne..l.ſi conſtante.⁊ dic vt ibi dixi. ¶ Ingloſiſi marius ſuper verb.amplius.ibi, que ſunt ei neceſſe pꝛo victuo 27 †gloſ. quod ex reditu nominum, quandoq́; parspercy pit victum. Huius autem rei exemplum videmus, quod reditus percipiuntur ex pecunia montis Floꝛentini Ae⸗ neti⁊ Senenſis. AUn tamen ille rediitus ſit lieitns qneſto longa eſt:⁊ pluries per Theologos diſcuſſaꝛ nouiſſnn diſputata per celeberrimum doctoꝛem do. Petrde Wn chara. cuius diſputatio incipit, Antiquis⁊ modernist poꝛibus ⁊c. Ponitur per Cano.de vſur. cconſuluit cmn cinitate. ponit eam Baldl in.. hac editali.his iluci de ſecund.nup.in.l.cunctos populos.C.de ſummatrinitet⸗ a git etiam Ang. a. de paci ſi tibi decem milia⸗ Cango 28 † eiuſdem.l. ſuper verbo, mandare. ibi, niſi foꝛte talisſtt⸗ vt ex ſua perſona poſſit victum querere c Potadacſtita gloſ. que per.I.ſi quis aliberis:verſi.ſed ſi filius.de lber agnoſcen. tenet perſonam alias pꝛiuilegiatam bene 4 exceptionis: ne conueniatur c. co tunc nongauqe 3 ex eius arte poteſt alimenta percipere. I dem tenet 4 ci de donatio. ſi quis argentum. ſed ⁊ſi qnis vnmn tatis. ſuper verbo, donauit:⁊ recte. Qui enim ſibi ii querere poteſt laboꝛe pꝛopꝛio: alinon debet rine 4 modo alieno:vt in authen. de queſtoꝛe..ſi verovſtę mendican. valid. l. lib. x. Summarium düttn s larn 6 11 jursden. lüicoren jctan rrentdoben urieaneni cteunnpe rianig uibd. eirxk 1 Ditotongois nſcnan 6 durvitrmürinei emn rastintrdonäde ogem.„ „zunkeinnajtmi anonenad pemänndüht raictachworahd., rtruinimmedi ten dit acionem oin dacundeywnpetnidie nagerboerecgtibo dbſchie ſencadberedesiſt 1o Scesſobcbet einnton neobiiatirquidrqpeche e fllibsetiamquandocondag is eceſfebabetinpioe linsinpoteſtate, qpodd luciao compatre. „Prrer diegtur argeobli „Pacuuw perquodft deteri dicanmarticuandovalet resyſchadnn 4ocumfalen Dacumſüperdotepviucie errrſſczalm oingpocti Lonerroperquamaliumac deenraddhaninollidoanan daemmpoſtumſiperoct Knjdattimmmue Rofntsxmnitſä nöſ „ammäantutengine 79 ndttgage Wodame ones aten, tügr een ddandun ramſcäücim aln . h 6 numenbltan3 1 9 aulayt dulter 6 1) 7 Summarium. Solutio ficta, que introducitur per ſucceſſionem nõ oducit effectum ſuum vltra perſonam ſuccedentis.⁊ vi de nu. ⁊21. 1 Solutio ſicta facta patri de dote, ꝙ non impediat ius cõ ſolidat onis in perſonam flie.⁊ nu.z. oꝛs patris ſeu emancipatio filie, quod inducat conſo⸗ lidationem iuris dotis in perſonam ipſius filie.⁊ vide.nu me. 3. 9.1012.12.etiam vide nu.22. Filia aduerſus patrem dotem recuperatam habentem, ſ eſt emancipata, habet actionem. tos Dos ſoluto matri monio, quod dicitur debita marito, ſi co conſtante, non fuit ſoluta. ⁊ nu. 6.— Except o, dolo facis petere ⁊c. quod non obſtat agenti, qui reſtituturus eſt rem, ad quam agit, alteri, ᷓ illi cõtra quem actionem dirigit.⁊ de hac exceptione. vide nu. bf. vſq; ad.56. u1 Düatio tempoꝛis, que ineſt obligationi, pꝛopter quam res, que petitur, venit reſtituenda er interuallo ei, a quo petit: non excludit exceptionem, dolo facis petere zc.ſe- cus eſt in dilatione, que miſerationis canſa conceditur. 300⁰ 3 5 2 † 7 3 unodſalnadign 14 Interuſurium medij tempoꝛis nonp oducit actionẽ effi teſt tlnepos un crintierant ai debeat qnod tanee tsir ninan Pꝛimun:quucgen ſuicauſapargrdciag argen egal epdionzid rſonis quebdertni mfacere poffnt arch t cacem illi, qui habet dilationem ad reddendum, quod exi git ⁊ a quo exigitur miſerationis cauſa ſibi conceſſa. 6 ucrum ceffans, in quo vt plurimum foꝛtuna operatur, non venit in conſyderatione. a16 Donatio interuſuriij medij tempoꝛis inter perſonas, in- ter quas regulariter donatio eſt pꝛobibita, nõ inualidat donationem. iita 17 Interuſurium medij tempoꝛis, quod inducat efficacem actionem ad petendum debitum, cuius conditionaliter relicta eſt liber atio. ncreditoidusſipmn, 13 Interuſurium medij tempoꝛis fauoꝛe debitoꝛis, impe- 5de regulis irrizlyed ens remaneredicttr in drictumſuffetſemi ſtatar qpaltete ſeet voculoctdicte lispr er diſpoſtione honinzi atem alimentande peſa ta cum fimi Ergowut diſpofttionelegis on pit interpretaronen hancreperiorquod tn retcres. igitrrlamſin eauthonttatis C.Ichlt quia inciciunboſet ſtquodactioer iyuun ſeicumillamuieniome boc autemtetigäctlie dit actionem oꝛiri. 19 Pactum de non petendo factũ filie, adiecta patris perſo na verbo executiuo abſq; dictione,taxatiua, eſt perſona⸗ le:nec ad heredes tranſit. 20 Succeſſio habet vim ſolutionis, etiam reſpectu acceſſo- rie obligati.⁊ quid reſpectu coꝛrei:nu.⁊i. 23 Fllius etiam quando contra patrem imploꝛat officiũ iu- dicis, neceſſe habet imploꝛare veniam. 24 Filius in poteſtate, quod de iure canonico poſſit eſſe in indicio cum patre. 26 Pater, ꝙ dicatur large obligatus addotandam filiam. 25 Pactux per quod ſit deterioꝛ conditio dotis ad pꝛeiu⸗ dicium mariti:quando valeat:⁊ foꝛmat plures concluſio⸗ nes.vſq; ad nu.0. cum fallentijs. .. 41Pactum ſuper dote pꝛeiudicatinum mulieri, quãdo va leat: vſq; ad nu.o. in quo etiam ponit concluſiones.⁊ fal. 1 Conuentio per quam alium adhibet vxoꝛ ad ſtipulandũ dotem reddi, animo illi donandi:an valeat:⁊ nu. ſeq. 1 diertibidi(N 55 Pactum appoſitum ſuper dote, ſi eſt dubium:quia ad fa us bi qneſitang 4 ecitu nominum,clntte uoꝛem,⁊ ad pꝛeiudicium mulieris tendere poteſt: an va- leat: autem reiceenninin 6 Remiſlio dotis pꝛomiſſe, ſed nõ ſolute: an fieri poſſit per nturer pecunananaf— maritum vxoꝛi conſtante matrimonio. Aatanenllectmid 57 Aerba enunciatina per modum cauſe pꝛoducta:an pꝛo- es per Theopogosrl qducant actionem, ⁊ etiam exceptionem inducante?⁊ num̃. ederrimundochmat ſcquen-n ſequen. ee lebel nc ltn 58 Diſpoſitio teſtatoꝛis tacita, qd colligitur ex verbis enun ütain Vh recirad⸗ ciatiuis, per modum cauſe pꝛolatis, que non ſufficit ad üepe hacitiſt. dominij tranſlationem. mn Haldin. Iles deen bo Air, quod teneatur vel dotẽ pꝛomiſſam exigere:vel vxoꝛi unchefitiſainrut actiones cedere. 295 4 jrjfill nröienain i fuieihis J ſocera genero. a⸗ 4 5 3 6 uisallbns jiltde ronuenistur e Ngb dtül t feerag ddorerer ju⸗ bnehe 1 vckre nauth. 39 jlibx. 7 quam ſocer facit genero, non impedit ius con A ſolidationis in perſona 3ilie. Et exceptio dolo facis petere ⁊c.non obſtat ei, qui reſtituturus eſt alteri, ꝙᷓ 1 illi, a quo petit. h. d. tota lex. ¶ No. pꝛimo tm vnum intel lectum, ꝙ ficta ſolutio, que introducitur per ſucceſſionẽ, quã creditoꝛ vt heres inſtitutus facit debitoꝛi ſuo, de quo in ſidebitoꝛi creditoꝛ j.de ſideiuſſo.⁊ in.l. Stichũ.;. adij⸗ Soluto matrimonſo. 2 3 4 cioꝗj. de ſolutio.⁊ in.l.ſi ei..j. 3.de euictionibmon pꝛodu⸗ cit effectum ſuum vltra perſonam ſuccedentis ¶ Hota ſecundum t alium intellectum magis verum quod ficta ſolutio facta patri de dote, non impedit ius conſolidatio nis in perſona filic. Et in hoc eſt iſte tex no. CMʒ o. ex ead. T quod moꝛs patris, ſeu emancipatio filie, inducit conſo⸗ lidationem iuris dotis in perſona ipſius filie. Zld idem Cdde rei vxo.actio.l.vnica S.videamus.a.. hoc ex rei. 5. codl.in inſulam. cumſimilibus. ¶ Ho. ex eadem, quod ſi⸗ lie faduerſus patrem dotem recuperatam retinentem, actio non competit, per quam conſequatur: vt dotem illã penes ſe habeat:dum eſt in poteſtate:ſecus autem dũ eſt emancipata:quia tunc agere poteſt. Et huius eſt ratio:qꝛ dum flia eſt in poteſtate, iure patrie poteſtatis dos pe- nes eum debet exiſtere, ⁊ ad eum redire: vt in authen. ſed quamuis.C.de rei vxo.act.⁊ in.l.fina. C. commu.vtr. iudic. Que Tratio ceſſat, dum eſt emãcipata:quia per emancipa⸗ tionem ius conſolidationis pertinet integraliter ad filia: vt in dicto..videamus.cum ſi.⁊ in hoc eſt iſte text. notab. THot. in. F. Lucius. quod etiam ſoluto matrimonio dos marito dicitur debita, ſi ſibi eo conſtante non eſt ſolu ta.quod dic, vt.ð. eodeml. ſi pater ignoꝛans.( No. ex eo- dem ſecundo ꝙt maritus, qui conſtante matrimonio do tem non recepit, eo ſoluto debet ad dotem agere:vt illam vxoꝛi olim ſue, ⁊ a patre exheredate, alijs inſtitutis reſti⸗ tuat: aut ſaltim actiones ſibi competentes vxoꝛi cedere. ¶Ho.ex teodem tertio, ꝙ excep. o, dolo facispetere:de qua in.l.dolo. cum ſi.j.de dol. excep.non obſtat agenti qui reſtituturus eſt rem, ad quã agit, alteri q́; illi contra quẽ actionem dirigit.Et ad hoc iſte text. continuo allegatur. ¶ Ho. tex eo.in verſi. alioquin.quod ius conſolidationis dotis in perſona filie, locum habet etiam ſoluto matrimo nio poſt moꝛtem patris. ¶ No.t ex eodem, ꝙ etiam in fi⸗ lia exberedata locus eſt conſolidationi dotis, que induci tur per moꝛtem patris vel emancipationem filie.Ad idẽ 10 terx. in. d§. videamus. C Ho. ex teodem, ꝙ locus eſt dotis cõſolidationi in perſona filie, nedum in dote per patrem ſoluta:ſed etiam in ea, que ſolũ eſt pꝛomiſſa. ⁊ ad Poc iſtũ tex.not.allegani in.l.poſt dotem.6.eod. ¶ No. in verſic. ⁊ſi ex parte.ibi, dum dicit coheredes eius ⁊c.⁊ ſuppletur ergo non vxoꝛem:text.notabilem, quod quamuis dilatio tẽpoꝛis, que ineſt ipſi obligationi, pꝛopter quam res que petitur, venit reſtituenda ex interuallo ei, a quo petit: nõ excludit exceptionem illam, dolo facis petere, qdð es reſti⸗ tuturns ⁊c.vt in..fi.j.vt lega. nomi.caueatur. tamen dila⸗ tio, que miſerationis cauſa conceſſa ineſt ſolutioni, pꝛo⸗ pter quam quis ex interuallo reſtituturus eſſet id, qò pe- tit ei, a quo petit non excludit exceptionem illam, dolo fa cis petere cc.quia imo opponi poteſt.Et ad idem. 5. de cõ dic.ob cau.j.ſi donaturus.in fi. 3. eo.l. nupta..j. Hoc enim patet hic:quia ſi maritus dotem ſibi a ſoceropꝛomiſſam ꝑetere potuiſſet, ab eiuſdem filia⁊ herede et vxoꝛe olim ſua, eam nõ fuiſſet reſtituturus incõtinenti: ſed miſeratio nis cauſa babuiſſet terminum ad ſoluendum. de quo in.l. vnica.g.exactio.C.de rei vxo.actio.⁊ tamen dicitur, quod ab ipſa filia non poteſt pater dotem exigere, ex quo ean⸗ dem illi deberet reſtituere, quis ex interuallo miſeratio⸗ 12 nis cauſa. ¶ Mo. vltimo t ex eodem, ꝙ conſolidatio dotis 33 locum habet in perſona filie, q́uis cum alijs beredibus per patrem inſtitute. Sicut enim dos exacta per patrem extraneis heredibus inſtitutis, non illoꝛũ eſt, ſed filie: vt eſt caſus ſing.in dl.ſi.C. cõmu.vtr. iudi.ita ⁊a dos per eun⸗ dem ſolummodo pꝛomiſſa. Et ad hoc eſt iſte text. notabi. ¶ In tex.ibi, ipſum quoq; conueniri poſſe ⁊c.⁊ ſic x ſicta ſolutio, que inducitur ex ſucceſſione:non impedit ius con ſolidationis in perſona filie:ergo pari ratione, nec vera: quia ſi impediret, etiam ficta: quoniam regulariter fictio ſequitur qualitates veritatis inquantum poteſt: vt in.j. adoptionem. S. de adop..iij. ex contrario.ĩ de acquir. poſſeſſio. ¶ Et ſic facit iſte tert. hoc modo inductus pꝛo opi.mea, quam poſui in.l.poſt dotem.. eo.Pꝛo qua etiã adducipoteſt tex.pe. in.ſ. ſilia j. eodem. In tex. q. Lu 14 cius. ibi, debebit t maritus coheredes eius pꝛo parte vi⸗ rili exigere ⁊c. Supple ergo mulierẽ pꝛo parte ſua: qui ili exi 1:quia repelli poteſt illa exceptione, dolo facis Mne Prterie qð mihi reſtituturus es: quamuis ex interuallo miſeratio⸗ nis cauſa. Et ſic habes, quod interuſurium medij tẽpoꝛis 79 4 8 0☛ —Plun — Audo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ.ꝑart. non pꝛoducit actionem efficacem illi, qui dilationem ba⸗ bet ad reddendum, quod exigit, ⁊ a quo exigit miſerat o- nis cauſa ſibi conceſſam:de quo dic vt pleniſſime dixi in. ſiconſtante.;.quoties.s.eo ibi dictis hec adde. ¶ Pꝛi⸗ 15 mo, rꝙ lucrum ceſſans in quo, vt plurimũ foꝛtuna potiſſi me operatur, ita quod quodammodo quaſi nibil artiſi⸗ ciũ non venit in conſyderatione. Text. eſt ſing. in.l.quem⸗ admodũ..itẽ Labeo. ver. idẽq; Labeo. 3. ad leg. Aquil. 16 CSecundo, rquod donatio interuſurij medij tempoꝛis nõ inducit inualiditatem donationis inter perſonas, in⸗ ter quas donatio regulariter eſt pꝛohibita. Text. eſt val⸗ de not. inll ſed ſi vir. ĩ. qnod vir vxoꝛi.ð.de dona. inter vil⸗ ¶ Tertio, ꝙf interuſurium medij tempoꝛis inducit effi cacem actionem ad petendum illud debitum, cuius con- ditionaliter relicta eſt lberatio.tex.eſt in.lpure. in pꝛin.j. 18 de doli excep. ¶ Altimo.ꝙ interuſurium medũ ttempo⸗ 17 7 ris fauoꝛe debitoꝛis impedit actionem oꝛiri creditoꝛi, cui ſub contrarijs conditionibus quarũ vna omnimodo ex- titura eſt, pꝛomiſſio facta eſt. glo. eſt oꝛdi.in.l. Julianus. in ver.⁊ ſimiem. ſuper verb. ex vna cauſa. 3. de condi. indeb. 19 CIn tex.tibi,dos a viro viuo Kucio Titio, id eſt,patre mulieris ꝛc. Fuit ergo in pacto de non petendo perſona patris adiecta, verbo executino abſq; dictione taxatiua: ⁊ nihilominus vult tex.hoc pactũ eſſe perſonale, nec trãſ⸗ ire ad patris heredem. Ad idem. S. e.. ſi marito publico. g.ſ.⁊ melioꝛ tex.eſt. ð. de hac.do.l.ob res amotas..ſi cõue⸗ nerit. de quo dic,vt plene not.in.l.ſi ſicj. de verb. obliga. et in.qui in futurum..ſi ex altera. ⁊.l. iuriſgentiũ..pacto/ rum. 6.de pac. ¶ In gloſljſi ſocer. in pꝛin. ibi reſpondeo ꝛo ilud reſpectu ſuccedentis dicit ⁊c.Et tſic vult gloſ.quod ſucceſſio habeat vim ſolutionis reſpectu ſuccedentis tan tum, quod eſt falſum:quia imo etiam pꝛo ſolutione eſt, re- ſpectu acceſſoꝛie obligati:vt.l. Aranius.j.de fideicom miſ. ꝛi ¶ In ead.gloſ.ibi, non quantum ad alios ⁊c. Et ſic tvult glo.quod nõ habeat ſucceſſio vim ſolutionis quo ad per⸗ ſonam mulieris, que quodammodo in dote eſt coꝛrea ſti⸗ pulandi, vna cum perſona patris: nõ autem acceſſoꝛie ad ſ patrem, comodum obligationis ſentiens: vt.l.qui homi⸗ nem.. ſi gener j. de ſolu. Dy. vero aliter ſoluit dicens, ꝙ V ilud quod dicitur ſucceſſionem loco eſſe ſolutionis, pꝛo⸗ cedit quando ſolutio potuiſſet fieri ſine alterius conſen⸗ ſu: quod non pꝛocedit in patre, cui dos ſolui non poteſt, ſine conſenſu filie:vtl.non ſolum.cum ſi.S.eo.quod impu/ gnat hic Barto.⁊ recte, vt hic per eum: vnde vera ⁊ com⸗- munis ſolutio eſt, quo ad hoc, quod ſucceſſio habeat vim ſolutionis eſt quedam fictio, que tunc inducitur:cum ſuc⸗ cedens tractat de damno vitando:vt dicta.l.ſi debitoꝛi.ct dicta.j.ſ ei.ʒ.j.nõ autem tunc cum tractat de aliquo lucro Seanohei tractat hic pater volens auferre ius con ſolidationis filie:vt in.l.heres a debitoꝛe..ſi.j.de fideiuſ ¶ In gloſ.einſdem.l.ſuper verbo, dicemus.ibi, ſicq; am⸗ 22 bulat de patre in eam ⁊c.no. glo.quiat intelligendo eam, yt differat a membꝛo ſequenti, in caſu pꝛoxime poſto: vi- detur velle, ꝙ ſi pater incontinenti ſtipulatur dotem ſibi reddi, non impeditur conſolidari actio in filiam per moꝛ⸗ tem patris, vel ipſa ſui iuris effecta: de quo dic, vt plene diximus inl.poſt dotem.S. eod. ¶ In glo. eiuſdem pꝛin⸗ cipij, ſuper verb. conueniri. ibi, petita venia ⁊c. iũcta alia particula. ſed de equitate iudicis officio conſulitur filie: 23 nota gloſſ.t quia ſimilis eſt illi, que reputatur ſingularis in.l.cogi.õ.ſi pater filio.j.ad Trebel ſcilicet, quod etiam neceſſaria eſt imploꝛatio venie:vbi filius officium iudicis inſtituit contra patrem. ¶ In eadem ibi.ſed in poteſtate 24 conſtituta non poteſt communi iure ec. rhoc pꝛocedit de iure ciuili:de iure vero canonico indiſtincte inter patrem ⁊ſilium in poteſtate lis eſſe poteſt:vyt habentur tres gloſſ. oꝛdi. vna.i. q. vij.queritur. alia.xxiii.q.iiij.ſi eccleſia. alia in cſi.de iudi lib.vi. Sed nunquam earum verum fundamẽ tum vigdere potui:niſi dicamus, quod pꝛo eis ſit caſus in c·non eſt nobis.de ſponſa. Sed certe ibi loquitur in cauſa matrimoniali, ſic in ſpirituali. In ſpiritualibus autem filius, quãuis in poteſtate, ſui iuris eſſe cenſetur: vt in di⸗ cto.c.ſina ſicut⁊ in ijſdem ſpiritualibus, perſona mino- ris reputatur maioꝛ:vt ibidem.⁊ plene not.gloſſ in cap. ex parte.de reſti. ſpolia.⁊ habent X egiſte glo. not.in l. ait pꝛetoꝛ.in pꝛinci.S.de mino. ¶ In eadem ibi, iudicis offi⸗ 25 cio conſulitur nlie⁊c. not. gloſ.f quia cum officium iudi, 26 ctum valet ⁊c.⁊ ſic eſt r ſentẽtia gloſſatoꝛis 30 in eod.titu. ¶ Quinta concluſio, pactum per qu cis non pꝛeſupponat obligationemꝛyt in ani ſionem..pꝛecij.ð.de Acrio emper. Seidah per collu⸗ lega. videtur innuere gloſſ. quod pater non hde annuis filiam dotandam:contrariũ tamenſſenſtt in uſetir ad Slege.ſ. de act.⁊ oblig. de quo dic,yt ibipꝛobat dligamnr. mus tamen dicere, quod largo modo obligat ur. Poſſ cum iudicis officium ſaltim quaſ obligationen dicatd. ponit: vt habetur gloſſ. notab. in. ſiſerunm em Dreſup, de verbo. obl ga.: in.l.pꝛomiſſoꝛ. la..3ã. de corefchs⸗ 3 u pech ¶ In glo.. Lucius.ſuper verbo pcteretur idi qide 3 per quod fit deterioꝛ conditio dotis ad denaeanm a riti validum eſt:⁊ q materiavtilis⁊ quotidiana gceti qꝛper antiquos doctoꝛes indiſcuſſe relicta: an vnn dernioꝛes aliqualiter examinata:igitur diligent an da, ⁊ in ea foꝛma bas concluſiones.(Wꝛima nu ctum per quod fit deterioꝛ conditio mariti usd d8 dotis reddende a iure communi pꝛefixum dimi 33 eſt validum: vt.lde die. cum ſequen..Attiionnsa pac.do. Et huius eſt ratio:quia confertur puius roidde tionis effectus in tempus ſoluti matrimonijquocai 4 intelliguntur inter coniuges pꝛobibite cönentionesg 1 pꝛij iuris eſtimatiue, vel diminutiue. ⁰.de donainte n iſi eum ſeruum H. fina. cum.l. ſequen.⁊ ſidicas etiam 9 rarione valida eſſe deberet talis conuentio etian quo h pꝛeiudicium vxoꝛis: quod tamẽ in illis legitus ſegatur: reſpondeo, quod in vxoꝛe contra. eſt ea rationexqiqnuis ſit ſolutum matrimonium pꝛimum:tamenſperatar per⸗ uenire ad ſecundum.Et igitur ne effectus ſpei dilztetur per dilationem reſtitutionis dotis, quam ſentirct ſraſ pactum valeret pꝛoꝛogatiuum tempoꝛis a iure conmu⸗ ni pꝛeſixi ad dotem reddendam:inductum eſtqnon ya leat. Mꝛo quo facit: quia ex bac ratione determia au riſconſultus, quod quamuis ſoluto matrimonioyina: tamen pꝛopter ſpem vlterioꝛis matrimonij pꝛedundo tale intelligitur:vt in.l. etiam directo. 6. de fun.do S 27 cundat concluſio:pactum pꝛopter quod mariti condito in dote efficitur deterioꝛ, quo ad ſubeundum omne do⸗ tis periculum eſt validum. Caſus eſt in.l. Papinianus alias incipit, Pomponius. 6. de pac. do.⁊ ad huncetiam caſum adaptari poteſt ratio, quam pꝛecedenti concuuſo- 2 ni adieci. ¶ Tertia concluſio, † pactum per quodcondt/ tio mariti in dote deterioꝛ efficitur, quo ad perdendam rei dotalis adminiſtrationem:cum ea ex conuentione in vxoꝛem tranſferatur eſt validum. Caſuseſtade donat. inter virum.l.moꝛtis ſue..res in dotem. ¶ Quarta con 29 cluſio, t pactum ante matrimonium per quod prciudica tur quo ad petitionem ipſius dotis, reſpectutẽpoiis do⸗ tis factum cum vxoꝛe, ne ea viuente maritus dotem ya tat, eſt validum. Caſus eſtin.l. Julianus deiure deta in ob res amotas..ſi conuenerit. a. de pac.doaſ dics imo videtur hoc inualidum:quia eius effectus con in tempus conſtantis matrimonij: igitur nullumxtled ſpoͤſe. C. de dona. ante nup.vbi patet, quod donatio inia ſponſos initiata poſt matrimonium contractum/cſt accipiens, eſt nulla. Ad idem.. de donat. inter yirum- ſponſus.cum ſi. Reſpondeo, ꝙ illa iura loquuntur quan/ do vir aliquid de pꝛopꝛio dat mulieri, quoc datum anu- liere nunq octum babnit:nos antem quandoſuper dit paciſcitur, que licet ſit in dominio viri regulariter tamen habuit ab vxoꝛe pꝛincipiũ pꝛoductiuum, quocaſuvaum videtur dicta conuentio, per dictam. Juliannsb— caſus. Hanc autem ſolutionem confirmat potenet— not. ad pꝛopoſitum in..ſ... de dona. intet virum xo 9 ꝙ donatio reipꝛopꝛie vxoꝛis empte/tamẽ er pecunia 15 riti, facta marito eſt valida, ca ratione: quia domimae eius rei in vxoꝛem pꝛincipium pꝛod uctiuumbabutig cunia mariti.Et quia aliquo caſu,ſcilicct muliere dif 1 ſtente ſoluendo pecuniam, er qua ennt ytilem actnte bet ad rem emptam percipiendam: vt inl.vxo uhe ch . jnr dete⸗ ditio mariti in dotis petitione circatepus effckim ee rioꝛ factum, non cum vxoꝛe, ſed cum vroꝛem Soin Be validum. Caſus eſt hic, in. licum pater doenei ei. blius Warcellus. 3. de pac. do.⁊l.ſi pater mu hmt ef 31 do. CSextat pactũ per ꝗõ conditio mari 9.G.Sedt e Vfaacff tias citur, circa ipſam ſubſtantiã dotis factũ ante— n 7 M 9 zaütn eeneufürma ftsoots7e nrquuco haseam. W4n (Faltpänofn. beramun 10 iemlichispid Pg. de tiernsnepudain danirnsdois dan rneranmmoniyche ph rwodfruensdaisddenn mm ſanestmlerammosdedon 5 cmndonü feritrfactanpach roi craipſamdotengunag Trxwcnimtmentamnumct fuewookscadaſtloCdl mauer Cäcturenintiehnend ere gweinterconinossetku Crrrwondedonaiiteryinm irtun pactun, qnodfruchs enndiuſodeinrecomnu esiutamateriamdiuorios Kaäscderlrnaoliiſ K dugu gaeispiag 4 daz getigaitr, Krtnenren her diae N de dote non petenda, vel petenda: ſed pꝛo ceita quota, eſt validum. Iſte eſt caſus in.lſi pater. 5. 8. de pac. dot. ſecundum quod ibilitera communis eſt, ſine ver non, ꝛ vera:yt vidi in Piſana litera, bodie Floꝛenti⸗ na. Et huius eſt ratio:q nõ eſt dubium, quocl poteſt eſſe matr monium ſine dote:vt in.fina. C.de dona. ante nup. Affectu enim ⁊ non dotibus matrimonia contrabuntur: yt in lf. C. de repud. Per hoc autem pactum, non aliud reſultabit, q́ hoc..ꝙ ipſa mulier babebitur pꝛo indota⸗ ta:⁊ eſt quod dicit tex.ind H. ſine dictione, non, ibi, indo⸗ tata erit mulier c. ¶ Septima, pactum per quod condi 2 tio dotis efficitur deterioꝛ reſpectu mariti, quo ad ſub- ſtantiam ipſins dotis, puta, qð illa pꝛomiſſa peti non poſ tractas, puta, daſion ſit:veleius pars: factum non cumvxoꝛe/ ſed cum eam do⸗ deterior on ante, eſt validum. Caſus eſt. ð.de iure do.l. vir ab eo. 3. de ure comunidi 33 pac. dotl.ſi in ſi. C Octaua, pactum per e onditio e die cum ſern dotis efficitur deterioꝛ quo ad ipſius dotis 35 antiam, empusſltnendin vxoꝛe conſtante matrimonio, eſt vhie, doet bu⸗ coningesgni not iuncta gl.in.l.ſi pater§. ſi mulier. 3. de pr Wntlit deeldmin itäan ins eſt ratio: quia tunc ſapit donationem, ⁊ eſt ſa Dan 9 finacum. d lesda poꝛe omnino pꝛobibito.& Honapactum per quodcon⸗ deberent dqleneſdls 4 ditio tdotis reſpectu mariti efficitur deterioꝛnquo ad ip- de rettäls gnnnin ſius dotis fructus:puta,ſi ſiat pactum, quod illi cedant lu quoch männilsta cro mulicris eſt inualidum: quia contra naturam dotis, in ddecontnaciantn que eſt vt fructus ex ea cedãt lucro mariti,pꝛopter onera noniumpumnntaag matrimonij ſuppoꝛtanda:vt.dotis fructus. ⁊l.pꝛo oneri meEtigtriacin, bus. cum fi. Iſte eſt caſus in.ſi conuenerit. ð. de pac. dota. ditutionisdets mn 4 35 CFallit pꝛimo tniſi conneniat, quod vxoꝛ ſe familiamq; dogatinnm tamnan alat tunc enim valida eſt conuentio:vt.d.l.ſi conuenerit. nreddendamineta in fi. in.lſi quis pꝛo vxoꝛe.. fi.ð. de dona.inter virum.z.l. t qyia erbaerstenen quidã fundn.ð.de pac. dot. Et puiuseſt ratio: q tunc cen qnamuisſcltunea ſentur ipſi fructus dotis dari vxoꝛi inrecomp enſationẽ en iſteridisnernen onerum matrimomij, que ſuppoꝛtat: Elafnun t ahteſff tinletiamdiracuän quod fructus dotis ob cauſam hanc vxoꝛi aſſignari poſ⸗ n. am ſunt:vt in. lex annuo. 5.de dona. inter virum. Fallit ſe⸗ Hackum picptncum cundo, niſi fuerit ffactum pactum aliquodpꝛeiũdicatiuũ terior, quoadtenn vxoꝛi,circa ipſam dotem puta, ꝙ dos eſſet vxoꝛis pericu alicum. Lalis ciut lo: quoniam tunc in recompenſationem valet pactum, qð mponins,Sdepiè fructus dotis cedant lucro. Caſus eſt ſing. 3. de pac. do.lſi teſt ratio quonpun mulicr. Céſetur enim tũc hincinde mutua donatio inſur- aconcluſo rpamm gere, que inter coninges eſt valida: vt. l. quod autem. ½.ſi deterioꝛ efficitnr qol 7 vir ⁊ vxoꝛ. S. de dona inter virum. ¶ Fallit ttertio,niſi ſit ſtrationemcumai factum pactum, quod fructus vltimi anni matrimonij, dur eſt validum Cis quoꝛum diuiſio de iure communi fieri debet inter coniu⸗ tisſue.ſ.resindotné( ges iuxta materiam.l. diuoꝛtio. S. eo. cedãt totaliter lucro tematrinonumpr mulieris: quia tunc valet conuentio attento, ꝙ eſt collata nem iplis otisnſt fructuum donationi in tèpus permiſſum quia ſoluti ma oꝛe, nees vilentenats trimonij. Caſ us eſt in.lſ inter virum. quialias eſt g.fin.l aſus eſtinl Julenssn 38 Beblius. 5.de pac. dot. C Fallitt quarto in caſu.d.lſi cõ⸗ Jf convenerttädegs uenerit. ſ.quando mulier pꝛopter conuent onem pꝛedi⸗ adeeeagjadtis ctam amplioꝛem dotem dediſſet marito qnam alias du- ualicumrgni jeigtru ratura fuiſſet: quoniam tunc conuentio ſuſtentatur: q ſal tis naninanjema tim aliquod emolumentum percipiet maritus ex vſu pꝛe nte nup bipe V cij redigendi ex venditione fructuum:vt ibi not.dicit tex. oſt matrimonium nin Et ex his eſt declarata litera.d.l.ſi liberis..fina.qui alias .Ad iiim adei eſt.incipiens, queris. vbi traditur validam eſſe conuen⸗ eſpondeo g lail 7 tionem ante nuptias factam, per quam aſtringitur ma⸗ opiiodetmme ritus ex fructibus otis alicui creditoti mulieri ſatifface- habaitmosalten ni re:quia tunc tantominus in dote habuiſſe cenſetur: ſecus tſtin voniiinn, ſ fiat ipſa conuentio conſtante matrimonio: quia tũc vim inciptüprocuci g donationis habet: igitur inualida.( Decima cõclufio, b wtn,,. jentio, per ruan 39 pactum tper qõ conuenit inter coniuges, quod dos mari ahun uim⸗ da lupoa nr⸗ cuniamerc an m prreyian Aco ratl 9 to pꝛomiſſa nõdum ſoluta, intelligatur in aliquo diminu⸗ ta:vel etiam totaliter vxoꝛi remiſſa, eſt validum, etiam ſi fiat conſtante matrimonio.gloſſ.eſt ſingu.in.ſi conſtante. ver. ſed ſi ex contrario. in verbo, firma. C. de do. ante nupt. 40 CUndecima, f pactum per quod fit conuentio, ꝙ mari tus dotem ſibi ſolutam conſtante matrimonio vxoꝛi red⸗ dere teneatur, eſt nullum. Caſus eſt in.l. j. C. ſi dos conſtã. matrimo.dicens nullam eſſe dotis ſolutionem vxoꝛi con⸗ ſtante matrimonio actam per maritum:ergo pariratio ne nulla erit pꝛomiſſio de ſoluendo:cũ hec duo.ſ.pꝛomiſ⸗ ſio: ſolutio regulariter indicentur a pari:yt in.l.fin. cum ſ.C. ad leg.Falcid. ¶ Fallit, niſi fiat dicta conuentio de ſoluendo dotem vxoꝛi cõſtante matrimonio in aliquo, er ſllis caſibus, in quibus eſt permiſſum dotem eo tempoꝛe Soluto matrimonſo. ſolui, qui habentur in l. quamuis. cum ſequẽ.Z.eo.in.l.ſed pꝛo ea.j..de relig. in authen. de nupt.in.. dotes.⁊ in.l. ita conſtante.:.l.fina. 3. de iure do. ⁊. l.ſi mulier dotis. 5. de pac.do.Et per hec eſt eyxpeditus plene pꝛimus paſſus in materia.ſ.an valeat pactum ſuper dote iuri mariti pꝛeiu⸗ 41dicatiuum. CCapio nunc T ex oꝛdine ſecundum.ſinun⸗ quid valeat pactum ſuper dote pꝛeindicatinum iuri mu⸗ lierisꝛ⁊ in hoc pꝛima concluſio ſit iſta. Mactum factũ an⸗ te matrimonium per quod conuenit, vt muliere pꝛedece- dente, vel matrimonio ſoluto per diuoꝛtium culpa com- muni, vel culpa vxoꝛis tantum, extantibus liberis dos ce dat lucro mariti:⁊ ſic ſit irrepetibilis:eſt validum. Caſus eſt in. lj..j.cum ſi.j. de dote pꝛelega. ¶ Secunda. pactum 42 † factum ante matrimonium, per quod conuenit, vt ma-⸗ rito pꝛedecedente dos cedat lucro ſuo:⁊ cõſequenter eius heredum:⁊ ſic fit per vxoꝛem irrepetibilis, eſt inualidum. 43 Caſus eſt in. l.ij. 3. de pac. do. Fallit, †niſi conſtante ma trimonio fuerit ſeparatum matrimonium, quo ad thoꝛũ per ingreſſum religionis amboꝛum coniugum:quia tunc pactum eſt validum:⁊ marito pꝛemoꝛiente dos cedit lu⸗ cro heredum eius.Caſus eſt ſingu.in authen.vt nul.iudi. in.ſ.adulteram.ibi,dum dicit:vt per omnes caſus pacta dotalibus illata inſtrumẽtis, viro illeſa ſeruẽtur ac. Mꝛo cuius tex.intelligentia, vide quod plene dixi. 3. eod. l. u 44 cins. ¶ Tertia, pactum ante † matrimonium conceptũ indeſinite, ſeu vniuerſal ter, per qnod cõuenit, quod quo cunq; modo ſoluto matrimonio dos cedat lucro mariti, eſt inualidum eo caſu quo pꝛedecedit maritus: validum vero, ſi pꝛedecedat vxoꝛ. Caſus eſt in.d.l.ij. de pacot. Et pbuius concluſionis veritas pꝛobatur per text l. Attilici⸗ nus. S.de pac.do.dicentis, inualidũ eſſe pactũ etiam ante nuptias cõtractas celebꝛatum, per quod in pꝛeiudicium mulieris conuenit, quod dos ſoluto matrimonio repeti debeat vlterioꝛi die, quam a iure communi ſtatutum ſit: ergo multofoꝛtius inualidum erit pactum, quamuis an⸗ te nuptias celebꝛatum, quod dos non poſſit repeti ſoluto matrimonio modo aliquo, ſed cedat lucro mariti. Et ſidi cis ad hoc refragari tex.dl.ſi liberis..fin. alias.l. queris. vbi patet validum eſſe pactum ante nuptias inter coniu/ ges contractumper quod cõuenit, quod ex fructibus do tis alicui creditoꝛi mulieris ſatiſfiat:⁊ ſic in pꝛeiudicium mariti:ergo pari ratione debet eſſe validum pꝛeiudica/ tiuum mulieri, quando ante contractum matrimonium fit:cum vir ⁊ vxoꝛ non debeant ad imparia iudicari.C.de indic.vidui.l.legem Juliam. cum ſi. Reſpondeo, quod in materia dotis ira magis fauent parti mulieris, q́; par⸗ ti mariti, ea ratione:ne contingat ex non exiſtentia facul⸗ tatis dotis dande impediri matrimonia.&t hoc eſſe ve⸗ rum apparet ex tex.in.d. l. Attilicinus. vbi in pꝛeiudiciũ mariti valet pactum diminutiuum tempoꝛis ſibi conceſ⸗ ſum de inre communi ad dotem reſtituendam: licet non valeat econtra, ſcilicet, pꝛoꝛogatiuum dicti tempoꝛis in pꝛeiudicium mulieris:vt hec patent eodem titu.nde die. cum ſequentibus.Nec etiam concluſioni pꝛemiſſe refraga tur ratio hec.ſcilicet, quod videatur valere debere pꝛedi⸗ cta conuentio attento, quod conferatur eius effectus in tempus matrimonij diſſoluti:⁊ ſic in tempus permiſſum per. l.ſi eum ſeruum. g. fina. cum.l. ſequen. 3. de donat inter virum.quia reſpondeo, quod valet donatio inter coniu⸗ ges,cuius effectus confertur in tempus permiſſum, ſcili⸗ cet, poſt matrimonium diſſolutum: quando tractatur de modico pꝛeiudicio, ꝓuta:quia fit donatio reuocabilis:vt donatio cauſa moꝛtis.⁊ ita loquitur dictus..fina. cum.. ſequẽ.d.l.ſi eum ſeruum. Secus autem ſi tractetur de ma gno pꝛeiudicio,puta:quia fiat donatio inter viuos irre⸗ uocabilis.Z icet enim tunc conferatur eius effectus in tẽ pus ſoluti matrimonij: nibilominus erit valida. Iſte eſt tex.in.l.vbi ita donatur.j.de dona. cau. moꝛt. Iſtud etiam pꝛobatur in.d.l.ij. de pac. do. vbi patet, ꝙ factum erat pa⸗ ctum, ꝙ ſoluto matrimonio moꝛte mariti dos cederet lu⸗ cro eius:⁊ ſic collata erat donatio in tempus ſoluti matri monii:ꝛ tamen illi pꝛeiudicatur. Ita etiã pꝛobatur in. d.l. Attilicinus.vbi ſimiliter donatio vlterioꝛis tẽpoꝛis, qᷓ; de iure cõmuni ſtatutum ſit, quo dos deberet reſtitui, colla⸗ 45 ta erat in tẽpus ſoluti matrimonij. ¶ Quarta, pactũ tõ ſtãte matr imonio factũ per qð cõuenit ſoluto quomodo- cüq; matrimonio, dotem lucro mariti debere cedere:a ſie 80 4 - — 04—* Piu 1 Audo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ part. partem vxoꝛis receptione pꝛiuari,/eſt inualidum, eo: quia abet vim donationis. Iſtud pꝛobatur in.d.iſi liberis.in verſi.ſi.vbi patet inualidum eſſe pactum conſtante matri monio factumpꝛeiudicatiuũ parti mariti,puta:quia con nenerit, quod ex fructibus dotis alicui creditoꝛi mulie⸗ ris ſatiſſieret:ergo multomagis inualidum erit dicto te⸗ oꝛe factum pꝛeiudicatiuum parti mulieris. Seciũ do pꝛo Poren ex ſi pater..ij.iuncta gloſ.ð.de pac.do.que deter/ minat inualidum eſſe pactum ſuper dote iuri mariti pꝛe- indicatiuum conſtante matrimonio factum per qð con⸗ uenit:vt certa pars dotis pꝛomiſſe peti nõ oſſit, eo: quia donationem continet:pꝛopter quod foꝛte alſa eſt glo. d.l. ſiconſtante.ſuperius alleg.ergo multofoꝛtius erit, inua⸗ lidũ,ſi per ilud pꝛeiudicetur parti mulieris. Tertio hoc pꝛobat generalitas d. lyt autem.alias incipit, Quod au⸗ tem. Z. de pac. dota.indiſtincte dicens inualidum foꝛe pa- ctum, per quod conuenit, ne dos reddi debeat.Ex quo enim indiſtincte loquitur dici poteſt, quod trahi poteſt ad caſum, quo ipſum pactum conſtante matrimonio eſt 46 conceptum. ¶ Quinta, pactum per quod mulieri in repetitione dotis pꝛeiudicatur factum ſoluto matrimo/ nio, eſt innalidum: vbi non adeſt iuſta cauſa ipſius facti confirmatiua. Iſtud pꝛimo pꝛobatur ex doctrina Juriſ⸗ conſulti, in.. etiam directo. 3. de fundo do. volentis diſſo⸗ Iuto etiam matrimonio pꝛediũ dotale intelligi. Sed pꝛe/ dij dotalis alienatio ipi mulieri conſtante matrimonio eſt pꝛobibita:vt.l.conſtante.C.de donat᷑.l.ſipꝛedium.C. de iure do.l.vnica.F.⁊ cum lex.cum ſi.C.de rei vxo.igitur ⁊ eo ſoluto.Et ſi dicas bac ratione etiam omni caſu inua⸗ lidum eſſe debere pactum pꝛeiudicatiuum mulieri in re- petitione dotis, factum poſt ſponſalia, et ante matrimo⸗ nium:quia etiam tempoꝛe ſponſalioꝛum pꝛedium dotale intelligitur:vt in.lex Julia..de fund. do.⁊ in l.non ſine. C.de bonig que liberis. Reſpondeo, quod iſto caſu vali⸗ dum erit pactũ in caſibus ſupꝛa poſitis, ſcilicet caſu quo pꝛedecedat mulier, vel matrimonium diſſoluatur per di⸗ uoꝛtium cuilpa communi,/vel mulieristantum: ⁊ per hãc rationem validum erit etiam iſtis caſibus pactum ſoluto matrimonio factum.Secundo pꝛobatur hec concluſio in Llicet.a.de pac.do.vbi patet, quod niſ ſit iuſta cauſa: pu/ ta paupertatis mariti, inualidum eſt pactum per quod conuenit de dote vlterioꝛi die reddenda, quam a iure cõ- muni ſtatutum ſit, etiam ſi fuerit factum ſoluto matrimo⸗ nio:ergo multo magis erit inualidum, quando conuenit dicto tempoꝛe abſq; iuſta cauſa, ne vnquã repetatur. Et per hec accipiunt declarationem gloſ.que in hocpaſſulo cute ſunt varie, poſite in l beredi.§. fi ia. 3. de pact.⁊ inl. cum dos. verſi.ſi vero ſit pacta.a.de ꝑac.do.z.in.l.qð ſpon ſe. C.de dona. ante nup. ¶ Capio membꝛum eiuſdem ma 47 teriet ſecundum, ſcilicet; an valeat pactũ ſuper dote pꝛe⸗ iudicatinum in pꝛoꝛogatione tempoꝛis ſtatuti ad illam reddendam diminutiuum:poſtea ſequitur pactum redu ctiuum ad dilationem iuris communis:⁊ ſic pꝛecedentis derogat inum, ipſum ſecundum eſt validũ:quamuis affe rat pꝛeiudicium commoditati quam mulier ſentiebat ex pacto pꝛimo:cum per illud dotem fuiſſet celerius recupe ratura.Caſus eſt ſingul.in.l.ſi vnus.H.pactus ne peteret. verſicu. quod ⁊ in ſpecie dotis.ã.de pactis. C Secunda 42 pactum ⁊ pꝛeindicatiuum mulieris:quia pꝛoꝛogatiuum tempoꝛis a iure communi ſtatuti ad dotem reddendam inter coninges contractum ante nuptias, vel conſtante matrimonio, eſt inualidum. Tex.eſt in.lde die.a.lAttili⸗ cinus.S.de pac.dota.Quod intelligo vbi pꝛedecedit ipſe maritus:vbi vero pꝛedecederet ipſa mulier ſecus eſſet:qꝛ tunc ceſſat ratio dictarum legum:que ideo tempus no- lũt pꝛoꝛogari poſſe,ne mulier impediatur nubere: igitur ⁊ ceſſat pꝛiuilegium.jnde legat.ij.lcum patronus. ⁊.l. Ti⸗ tia.yſuras. Item quia hoc pꝛiuilegium mulieri in dote conceſſum ad eius non tranſit heredes. iuxtam regulam Lj. C. de pꝛiuijeg. do. Item pꝛo hoc tex dicte lij.ʒ. de pac. do.vbi patet, quod pactum de dote lucrãda muliere pꝛe⸗ decedente eſt validũ, eo: quia tunc non pꝛeiudicatur ſibi circa facultatem matrimonij contrabendi:licet ſecus ſit, ſiſiat pactum de lucrando pꝛedecedẽte marito:ergo mul tomagis in caſu pꝛopoſito valebit pactum de dote vlte/ rioꝛi die reddenda pꝛedecedente muliere, attento, quod non ſibi, ſed beredibus pꝛeindicatur. Item et quod eſt 49(Tertia concluſio, pactum de dote vlteri 50 ta concluſio f pactum de dotevylterioꝛ ablatiuum minoꝛis pꝛeiudicij. et ita declaro illas denda factum per vxoꝛem ſoluto monnddi die re eſt validum, quam ſi interueniat Gulta andd Nongliag inopia.Iſte eſt tex.not.in Llicet.3. de pacis do n 4 Dhar ctum per patrem mulieris dotantem ne wüenda pter reuerentiam paterne pietatis. Nec eſt Aidhm Doo⸗ dot l aliud. Et huius eſt ratio: quia ipſe badladeß. maritandi, ⁊ dotem dandi:vt in. d.l. quillibero Dus fi 7l.ſi. C.de do.pꝛomiſ.Si tamẽ cõſolidetur de ſona filie, non nocebit ſibi pactum illud:niſi 8 cipaſſet ⁊ conſenſum pꝛeſtitiſſet. Ita eſt ca aliud.Et ad idem regula.l.j. in verſic. in 5 beres n ſus in dicta ceterum 3 eoq 51 CCapio nunc tertinm membꝛum pꝛinci alemat m ſcilicet, an valeat conuentio, per qu . am mulier alium aqpi bet ad ſtipulandum dotem reddi animo 11 wina quo pꝛima concluſioſſit hec:quia ſi adhibitio wunu dũ animo donanqdi eſt facta in caſu, quomulier Wain dat, eſt valida. Ita patet in. l.que dotis. S. coq Unah 52 ſi. C. de iure dotium. Secunda ſi adhibitiotad 5 landum animo donanqdi eſt facta in caſ 119 um, quo maritus eſt inualida:quia ex hoc pꝛeindicatnrnais facultate matrimonij contrabendi. Caſus eſtin tand in ſui in dictal i.de pactis dota. Tertia, i acbibui 53 ad ſtipulandum † animo donandi, quiaimplicter geli omnem caſum reſtituende dotis,valida eriteo caſu pꝛedecedat mulier: inualida vero caſu quo xrcetain maritus:⁊ ſic ſeparatur vtile ab inutili Texecſtind 1 4 de pac.do.Et hec pꝛocedunt vbiconſtat,quod unde nandi inter viuos, quis fuit adhibitus ad ſtipulaaun Quid autem ſi animo donandi cauſa moꝛtis, vei düfie tur:dic vt plene dixi in dicta l.que dotis. ¶ Itihagoc 54 dunt vbif ad ſtipulandum adhibetur extranausstin ro pater, tunc firma concluſionem vltimam bans ſaia valet adhibitio patris ad ſtipulandum dotem aninonc nandi etiam in eum caſum, quo cõtingat maritum prece cedere.Caſus eſt in.l.quoties.z.l.poſt dotem. ſecunaun vnam lect.5.eodem.ſi tamen filia adhibens fuerit minoꝛ competet ſibi in integrum reſtitutio.a de minolliñjſſed vtrum.Et pꝛimi dicti ratio eſt:quia per hanc donationẽ non cenſetur tunc ſublata filie facultas matrinonij con- trabendi, attento, quod pater compelli poteſt ad eam ite rum dotandam:vt in.d.l. qui liberos. ⁊d.Lſin. octamen declara ex his que dixi in.d.l.poſt dotem. ¶ Capiomen 55 bꝛum fvltimum, ſcilicet, quid quando pactum eſt dubii: quia potẽs tendere ad pꝛeindicium ⁊ fauoꝛemmulieris: In quo concluſio eſt, quod ſi veniat caſus mulieri fanon bilis:pactum iudicabitur validum:ſi vero eneniat caſus mulieri pꝛeiudicialis: iudicabitur inualidum. Caſus e valde not.in.l.Attilicinus.Z.de pact.dota de quocaſuiſ refert.d. Bal.ibi, dat viua voce, Bal. mirabatur raiced cens, ꝙ quilibet pꝛima fronte dixiſſet contrarium ini caſſet pactum validũ, eo: quia ratione dubij enentusſon videbatur mulier ipſa ledi:vt.l.ſid eicommiſſo. Cdetril ⁊.ſi pater puelle. C. de inoffi. teſta. ¶ Altimo aduerteg 6 † vt..tetigi in illo articulo, an remiſſio dotis pꝛomiſte ſed non ſolute poſſit conſtante matrimonio ieri perma ritum vxoꝛi.gloſſ. ſunt contrarie:quia in.dlſi pater.ſc de pac.do.tenuit, ꝙ non, quaſi inſtar donationis habect in. d.ſi conſtante. C. de donat.ante nup tenuit contrann Sed tu ſalua dicendo, ꝙ gloſtin d.iilocum babet ſi econuerſo vxoꝛ non feciſſet marito remiſſionem alicnis ſibi a marito pꝛomiſſi:tũc enim innalida eſt pꝛomiſſodo tis pꝛomiſſe facta per maritum:quia inducłiua donatio/ nis. gloſ.vero in.d.l.ſi conſtante.pꝛocedit vbi econnerſo vxoꝛ feciſſet marito remiſſionẽ alicuius, ſcilicct ſibian⸗ rito pꝛomiſſiputa remiſſionem donationis proptermh Tunc enim valida eſt remiſſio mariti de dote fictaan to, quod ex mutua remiſſione reſultat bincinde m donatio, que inter coniuges eſt valida: vt inqnod ane S.ſi vir ⁊ vxoꝛ.S. de dona.inter virum.Et iſte eſt re dei ſus glo. in.d.¶ſi conſtante.ſi referatur ad tex ſupen 5 5 poſita. Quoniam ille loquitur, vbi bincinde facta 3 rih miſſio inter cõiuges:quia a marito remiſſio poindta„ tis ab vxoꝛe remiſſio pꝛomiſſe pꝛopter nuptias de eri⸗ nis. Et bec ſufficiant de bac vtli quotidianan ibus Exqu . np jn gkeäeenen ropüyul trurünggun nastätntscrinis dt üleannsfmets ünarpaydunddeieCd Ganän Newnoncdichs drierryi quaftnpolc (erazcdderquodabebtt gc frtonctls Seinsſſtin po ſdebtoinautonfegäghe iclurnonpoſicererAdanan kamanofCalusde lgahun Quusthickoeſtquin opedde wninchucebatur mlegttoeg i diraterinnctalpenes dependd unfadidibinon conpettach aiuszrHecſolitiotverxpeea lapopterleg tum faccummi unnnonpoteſtCdefidejeömiſts „ 8 1 erbo ſe rSoſdſaonenälines daljii nwwcr d daid 8 m omi Sit nd ld no a Sentaeugein gerſ. d niumm nümd onnentio peran 1 mdotemresſan — d wisä angi iir athm G dpdädi epactis drast Pactis dota(n amimodonmare f ogam. dtnencedtszitn rinnalica fedn atur ztlecnide docecumt tieitn zouisfmtachitat iwo donandicanintt erin dicalnedeis ulancumachibedrge naconcluſonemytnt atris ad ſtipulanämnan m caſum quocätnetr in.Lquoties.apiini nfitamen filaachta tegrum reſtitutiosnn icti ratio eſtquiapa ſublata filie facuttun quod paterconpaliy tin.dcviliberosnal diri ind.poſtdotin ſcilicet,quid quandoyr- readpreindiciumetan eſt quod ſrveniktenler cabitur valicunſttme gis:judicabitur nuiie licinus depactorea, atinavoce Pinti- rimaffontediiſctune dü eo:cuiaratioſeonn- Er quibus foꝛmari poſſet ſolennis repetitio. C n giof ſuper verbo, redditurꝰ ibi, vnde dos ei legata vi Verur 5 HNotanda † eſt hec particula gloſ.que innuit, quod ver / nunciatiua per modum cauſe pꝛolata, nedum inducunt erer ptionem: ſed etiam pariunt act onem. Sed cõtrariũ videtur tenere glo.in lemptoꝛ ancilla.8.de rei vendi.di cens ſolãmodo parere exceptionem per tex.illum. ⁊.ſi.j. de doli excep. Bar. autem hic cõcoꝛdat dicẽs, qò pariunt actionem perſonalem:vt in hac glo. Pꝛo qua videtur ca- ſus.j.de dot· collat l.ſi pater pꝛo filia. non autem pariunt realem:⁊ ita loquitur gloſ.in.d..ancilla. Et huius eſtra⸗ 53 tio:quia t ex talibus enunciatiuis verbis colligitur tacita diſpoſitio teſtatous non expꝛeſſa:tacita autem nõ ſufficit ad dominij tranſlationem in eum cui teſtatoꝛ loquitur:vt .ſeruũ filij.H.ſi.de leg.j.⁊ qð no. BGar.in eo.tit.lj. Ergo nec ad realis actionis pꝛoductionem, que pꝛeſupponit domi⸗ nium ex parte agentis:vt in.lj.C. de aliena.iudicii. et in.. item in rem actio.cum ſimi.C.de rei vendic. Tu aduerte: quia ſatis eſſet defenſabile:qð etiam pꝛoducant actionem 59 realeam, eo: f quia videmus in ſimili. Quod verba enun⸗ ciatiua de pꝛeterito pꝛincipaliter ꝓpter ſe pꝛolata, babẽt vim voluntatis expꝛeſſe, etiam quo ad pꝛoducendã actio- nem mrem eiin cuius fauoꝛem teſtatoꝛ loquitur. Caſus eſttj. de dona.lex hac ſcr ptura. C. eo titull.ſi donatio. j. de lega.ij.l. ucius. quis. iuncta.l.ſ. C. cõmunia de legatis. Ergo pari ratione eſt dicendum, ꝙ actionem realem pꝛo- ducant iſta enunciatiua per modum cauſe pꝛincipaliter pꝛopter ſe pꝛolata. Non ob. dictalex, ſeruum filij.⸗.fi. quia ibi colligitur mensteſtantis ex iuris interpꝛetatione, ſcili cet ne alias legatum vſuſfructus ibi ſit inutile. In caſu au tem noſtro colligitur ex tenoꝛe verboꝛum teſtatoꝛis:⁊ ma gis fauet lex voluntati, que que colligitur ex tenoꝛe teſtan tis: quam illi, qne colligitur ex iuris interpꝛetatione. j. de vulga.⁊ pupill iam hoc iure. C. de impuberuml pꝛecibꝰ. cum ſimili. Item non ob.dictus.. ancilla.qꝛ ibi ideo dicit dari exceptionẽ: quia filia poſſidebat:vnde nõ erat neceſ⸗ ſaria actio, ex quo habebat exceptionem. 5. de eo per quẽ factum eſt l.i.H. Seius.j.vt in poſſeſſionem legatoꝛum.lj. § ſi debitoꝛi non autem negat quominus cõpeteret actio, ũ filianon poſſideret. ¶ Hec etiam obſtat.l. Titia cum te/ ſtamento.§. Caius.de lega.ij.quam ibidem allegat gloſ. Quia ibi ideo eſt:quia qð petebatur tanquam legatum, non includebatur in legato ex vi verboꝛum teſtatoꝛis: vt ibi patet iuncta l.penes.de verbo.ſigni. Ideo non eſt mi⸗ rum ſiad id ibi non competit actio. ¶ In eadem, vel me⸗ solius ⁊c. Rec ſolutio f vera:pꝛecedẽs autem non eſt bona: quia pꝛopter legatum factum mulieritantũ, maritus gra uari non poteſt. C. de ſideicõmiſſis l. ab eo.j.de leg.jl. pla⸗ ne.⸗.ſi.cuin ſimi.¶ In eadem gloſ.in fi. c.vnde patet, qð tenetur virvel dotem exigere, vel actiones cedere. Cuins autem ſit electio in hac alternatina: dixit Petrus qð mu leris fanoꝛe dotis. Et ita intelligit iſtum tex.⁊ male: quia contra caſum.l.plerunq;. in.§. f.z. de peculio. et..ij..item Nerua in gl.ĩ.ne quid in loco publico. Ad idem.&. e l. etiã g.ſi. ¶ In glo. ſuper verbo, ſed alij. in pꝛinc.⁊c. Intrat hec pſalecrntlfcium. r gloſſ.diſcuſſionem illius regule, an petens quod poſtea Cde inof telal. in articulo, in renih 8 ſitcnſtntemann ſunt contrarie-quun vnon qpalinſtrdnar reſtituturus eſt, repellatur doli exceptione? Et in hocfoꝛ ma iſtas concluſiones ex cõmuni mente doctoꝛũ. ¶ Pꝛi⸗ ma, cum non eſtliquidum, quod quis id quod petit reſti⸗ tuere poſtea debeat, exceptio dolo facis, nunquam peten ti obſtat ter. eſt öm vnum intellectum in... rediguntur. de makantewyur⸗ 62 j. quoꝛum legatoꝛum. Secunda, cum eſt ſiquidum, †qν cao gulungun nfeciſtetn nifrtic mim er marituneg ſtsche ke rütt. coniuge neri M ttantelt ha l zjqulaama rſgis dpvnit n⸗ dbacſtlih quis id qõ petit reſtituturꝰ eſt incõtinenti ei, a quo petit: tunc agẽti ſemp er obſtat exceptio, dolo facis:vt in.d.l. do lo.de doli excep.⁊ in regula, dolo. de regulis iur. in. vj. cum Alcain— 1 unun 63 ſimi. Tertia cum quis id qð rpetit reſtituturus eſt er wecct interuallo ei, a quo petit.pꝛopter dilationem que reſj picit ipſam obligationem/ ⁊ei adijcitur:tunc agenti non obſtat tit reſt tuturus eſt ex interuallo ei a quo repetit, pꝛopter dilationem que miſerationis cauſa indulgetur ſolutioni: Soluto matrimonio. 81 tunc ipſe agens repelli non poteſt exceptione, dolo facis petere. Tex. eſt ᷣm Barto. in. l.. C. ſi dos conſtante matri⸗ monio.⁊ in.l.ſi mulier.. rerum.j. rerum amo.et ſĩc ipſe fa⸗ cit differentiam inter petentem ⁊ repetentem. Quodaut pPꝛocedat, dic vt plene dixi in. d.l. ſi conſtante.. quoties. 3. 66 eo. ¶ Sexta, vbi agens † id qð petit, reſtituturus eſt al⸗ teri, qui nõ eſt reſtituturus ei, a quo petit: tũc exceptione dolo facis, non repellitur. Caſus eſt bic.(Altima vbi agens id, quod petit reſtituturus eſt alteri, quireſtitutu- ruseſt ei, a quo petit exceptione, dolo facis, repellitur. te⸗ xtus eſt in dicta l.ſi donaturus.ad finem.et hec vera, dum agitur petitoꝛio. Quid autem ſi agatur poſſeſſoꝛio: dic vt notat Dyn. in dicta regula, dolo. ⁊ in dicta regula, qui ad agendum. eo. titu. Cyn.in. l.ij. C. de ed icto diui. et Barto. in.l. naturaliter.. nihil commune. de acquirenda poſſeſ. et dic vt ibi dixi poſt eum. Summarium. 1 Traditio inſtrumenti, in quo coͤtinetur pꝛobatio de- tti cõtra debitoꝛemn alteri facta:an operetur, quod actio dicatur ceſſa⁊ nu.5. 2 Maritus, cui nec dolus, nec culpa in exigendo aſcribi po teſt, non tenetur de periculo nominis debitoꝛis. Pols patris in dote, quod nocet flie, etiã ſi non ſit eius eres. Axoꝛ, quod non agit ad eſtimationem fundi dotalis ſolu to matrimonio:ſi ſine mariti culpa euictus fuerit. Cancellatio inſtrumenti.quid operetur: Traditio inſtrumentoꝛum, quando inducat mandatum ad agendum: Actus ambiguus, qð declaratur ſecundũ qualitem per⸗ ſone illins, cum quo ſit actus. 9 Inopia debitoꝛis in dotem dati, quãdo pertineat ad ma⸗ ritum: ⁊ nume. o. Supinum: gerundium, quid ſignificent: 12 Exceptione qui agendo repelli poteſt dicitur eſſe obliga tus ad non petendum. 14 Mulier, an poſſit renunciare hypotbece, quam habet in bonis mariti, ad ipſius mariti commodum:? et vide nu- mero. 15. 16 Maritus ſoluto matrimonio, an babeat actionem ad do tem euictam: 17 Mulier in dote, an babeat cauſam lucratiuam, vel one- roſam? 18 Delictum patris quando noceat flio: 19 Dolus authoꝛis, quod pꝛeiudicat ſucceſſoꝛi habenti ti- tulum lucratiuum. 20 ſſertio patris circa qualitatem filiationis, quando no- ceat filioꝛremiſſiue. Euia marito. Gebi mante 2 non poteſt im⸗ Nputari, quare debitoꝛis nomẽ ſibi in dotem da⸗ tum nonexegerit, ipſe de periculo nominis nõ tenetur. Et ſi pꝛedium eſtimatum in dotem datum, ſine culpa mariti euincatur, nõ debet᷑ eius eſtimatio mulieri. 1hoc dicit tota lex. ¶ Nota pꝛimo t ex pꝛincipio legis, qð per traditionem inſtrumenti, in quo continetur pꝛobatio alicuius debiti cõtra debitoꝛem:videtur ipſi, cui traditio facta eſt, actio cõtra debitoꝛem ceſſa: ⁊ de hoc dic, vt infra 2 dicam. ¶ Hota ex eodem ⁊ ſecundo maritum non teneri de periculo nominis debitoꝛis,ſi ſibi nec dolus, nec culpz 3 in exigendo debitoꝛem, imputari poteſt. Bota in r.„. fundus.eiuſdem legis, quod dolus patris in dote nocet filie, etiam ſi non ſit eius heres:⁊ buius rationem infra po 4 nam. ¶ Hota ex eodem tertio, ⁊ quod fundo ootali eſti⸗ mato ſine mariti culpa euicto, ſoluto matrimonio nõ agit mulier ad eius eſtimationem:quoniamſiagit, doli eyce⸗ ptione repellitur:vt hic apparet. ¶ Iutextu pꝛincipij le⸗ gis,ibi, reſpondi potuiſſe quidem eun, cui actiones man 5 date ſunt ⁊c. Traditio ergot inſtrunenti, in quo contine⸗ tur obligatio alicuius debitoꝛis, nducit contra eundem ceſſionem actionis, que illi ceſſa intelligitur, cni tradito facta eſt. Quod eſt verum, vbipꝛecedit cauſa babilis ad iuris tranſlationem:vt in caſu..ſiue in quo pꝛeceſſit canſa 1 o ½ 14 — * —— — Piu u0 — Nudo. Koma. in pꝛimam Infoꝛ part. eſt:⁊ vbi perſona cui fit traditio 3 officium exercere. Quoniam in an ratur ſecundum qualitatem eius de iudic.ſed ſi ſuſceperit..ſi liberti votis:⁊ tamen dicimus, quod donans ſeu legans inſtru⸗ mentum, ſeu etiam pignoꝛans in quo continetur nomen debitoꝛis ſeu ſubſtantia alicuins obligationis tertij, cen⸗ ſetur donaſſe legaſſe, vel pignoꝛaſſe ius illud. C. de donat. Lij. de le ga.jl. ſeruum filij.§. eum qui chirographum. de lega.ij.. qui chirographum. C. de beredi. vel acti. vendi. 1.fi. c.j. C. que res pignoꝛi obligari poſſunt. vbi autem nò pꝛecederet cauſa habilis ad iuris tranſlationem:tunccen fetur illud traditum gratia cuſtodie in dubio regulariter ſm BGal.qui tamen nibil allegat. Sed tu dic hoc notabili⸗ ter pꝛobari in l.cum pater. pater pluribus. in glo. ſuper verbo, cuſtodie cauſa.3. de leg. iij. Et bene facit quod no- tat glo. oꝛdi.z.ſi certum peta.licum quid. Sitamen pꝛece- dat cauſa habilis ad adminiſtrationem concedendam:vt quando traderetur per mulierem viro concedentẽ admi⸗ niſtr ationem parapbernalium:tunc etiam ex dictatradi⸗- tione intelligitur tranſlatum ins agẽdi: vt in.ſi. C. de pa⸗ 6 ctis conuen. ¶Quid autem ſ ſiat cancellatio ipſius in- ſtrumenti:quid tunc illa operetur: dic quod qunandoq; ſit cancellatio inſtrumenti, in quo continebatur ius rei tra- dite illi,per quem ſit cancellatio: ⁊ tunc per eam cancella⸗ tionem inducitur eiuſdem rei traditio, que igitur cenſe- batur tradita: quia inſtrumentum ius rei continens fuit traditum:ꝛ iſta eſt ſententia glo.ſingu.que ita debet intel/ ligi in.l. ab emptione. in glo. magna. S. de pactis. quã Bal. in vſibus feu.valde cõmendat. Quandoq; ſit cancellatio inſtrumenti continentiscontractum inter ipſum cancel⸗ Iantem ⁊ alium:⁊ tunc dicendum, quod quamuis per can⸗ cellationem inducatur iuris ex contractu reſurgentis re- ſolutio:ſicut ⁊ illa inducitur per redditionem eiuſdem vo Inntarie factam:vt pꝛobant hec iura, ſcilicet l.iij. in pꝛinci. J.de libera. lega.l. creditoꝛem. C. de remiſſio. pigno.l. La⸗ beo. 5.de pactis.l ſi chirographum S.de pꝛobatl.pecu/ nie.⁊.. quod debitoꝛi. C. de ſolu.l. fullo. in§.ſi.j.de furt. Et quod plene notat Cy.in.l.ſi de poſſeſſione. C. de pꝛobatio. ⁊ nota. in. l.vnica.§. ille autem. C. de lati. liber. tol.⁊ in. c. ec⸗ cleſia. el ſecundo.yt lite pendente..l.ſi pꝛeſes quaſi deſer⸗ tam. C. quomodo et quando iudex.l.noſtram. C.de teſta⸗ men. ⁊ll. cancellauerat. ſ. de his que in teſtamẽto delentur Tamen ex eadem non inducitur ex inſtrumento cancel⸗ lato rerum nominatarum retro traditio. Poc quidem pꝛobatur:quia eius iuris debet eſſe contractus reſolutio, cuius eſt eiuſdem celebꝛatio: vt in. d. l. ab emptione. et.l. Stichum reſoluendam.C.de pꝛedijs mino.cum ſimilibꝰ. Sed traditio inſtrumenti continentis contractum inter tradentem ⁊ eum cui ſit traditio celebꝛatum, non inducit tranſlationem dominij, neq; poſſeſſionis rei, que in con- tractu deuenit:ſicut nec ipſe cõtractus regulariter:vt pa⸗ tet. 5. de rei vendica.l.ſt aliter. C. de pact.l.traditionibus. cum ſimili.igitur Ic. Licet caſus ſpeciales ſint, in quibus reſolutio contractus inducit retranſlationẽ ſine traditio- ne. Quoꝛum tres ponuntur per glo.in.l.⁊ ideo eleganter. Z.de condi.furtiua.Alius in l.ſi quis hac.3.de rei vendica tione. Alius in.l.commiſſoꝛie.C.de pac.inter empt.⁊ ven⸗ di.et hec duo vltima iura declar antur per gloſſin.l.jj. de 7 donatio. In textu ibi, neq; t mandati iuriſditio ac. Et hoc ex eo: quia non fuit in culpa ipſe maritus innon exi⸗ gendo:alias mandati iudicio teneretur: vt inl. dolus. 3. mandati. Et ſic eſt hic tex quod per traditionem inſtru⸗ mentoꝛum factam ab vxoꝛe marito inducitur tacite man datum ad agẽdum.QAue difficultas eſt dubia:et tangitur per glo. in. fi. C. de pactis conuen. per Warto. in.l. vulgo. j. de adminiſtrati. tuto. ⁊ꝛ in.I.iij.q. cauſa. j. de Carboniano edicto.per Bal. in.lj. C. de pꝛocura. per Cano. in.c.coꝛam dilecto. de officio delegati. Mihi pꝛo ſubſtantia veritatis videtur diſtinguendum ſic, ſcilicet quod aut pꝛobat quis ca inſtrumenta a pꝛincipali perſona ſibi tradita:⁊ tunc ea traditionis pꝛobatio inducit pꝛobationẽ mandati. Quod Pꝛobatur ex duobus. Pꝛimo ex caſu expꝛeſſo in.d.l.ſin. C. de pac.conuen. Secundo: quia contrarioꝛum eadem eſt diiplin a:vt in iuribus vulgaribus: ſed per redditionem Cundit nentoꝛum perpꝛocuratoꝛem a domino factam, in- lucitur tacita mandsti reuocatio: vt in. lnegotioꝛum§. cur ator et in.tutoꝛꝗj. de appellatio.⁊ in.l.ita autem§.ſin. J.de adminiſtra. tuto. Ergo a contrario, inſtrumentoꝛum ad caſum facientium tradnio alteri facta, inducit tacitam m eo pꝛocuratoꝛis conſtitutionem. Quod maxime verum 9 conſueuit vignis farnetens 9 d perſone cumc na„ . erit i.Sde vſu etaſtes tione l.plenum. equitij.j.de teſtamento mili ethabit ri.j.de iniuſto teſtamentoll. ſi quis ereelils 3M ſi quis. de mnaioꝛitate et obedien.c ſolite.de eeer ſcgc cui. libꝛo. vi. Aut pꝛoducit quis iniirument aaeſäs cientia:non tamen aliter pꝛobat illa ſibi tr adit, aſumft⸗ num:⁊ tunc aut pꝛoducens non eſt ipſiusd omn dordem domeſtica:nec cum eo in habitatione perfiſten 16 erſdna inſtrumentoꝛum pꝛoductio mentem iudicis h dtunces dere dubiam, an pꝛoducens pꝛocurator ſit, vel di d tur eum admittat ad cauſam cum cautione de nendi quidem pꝛobatur ex tribus. Pꝛimo ex caſu er dd Pd cto. c.coꝛam dilecto.de officio delegati Secun n in ſimili notabiliter determinant Hoſtienſis Ao in. cij. de ſolutio. volentes, quod coipſo, quod Ji lien ius ſigillum pꝛoducit, admittendus ſit yt vawe dia⸗ cuius eſt ſigillum cum cautione de rator et boce nin di gilli pꝛoductio fit per perſonam nõ domeſticamn un 3 nec ſecum cohabitantem.Tertio ex texlſi chirogr nd 5.de pꝛobatio.volente, qð ex inſtrumento debitten l to reperto penes debitoꝛem, non domeſticam derſen 9 nec cohabit antem cum creditoꝛe:iudicatur pobatio mn ſumpte liberationis ipſius debitoꝛis er capttued uerit. Aut inſtrumenta pꝛoducens, non Aitergrobanse ſibi tradita, eſt domeſtica perſona domini ſecum cdcbie tans:⁊ tunc dico ex hoc pꝛobationem manqdati nonindu⸗ ci, nec plene, nec pꝛeſumptiue adeo: vt admittatur cau⸗ tione de rato. Ad hoc dicendum moueoꝛ er texto acho pꝛopoſitum valde notabili in. 11.§.ille auté. Cey rrna libertate tollenda. volente qnod qnamuis cum parsd bitoꝛem non domeſticam perſonam, nec cohabtittnae ditoꝛi, reperitur inſtrumentum debiti cancellatuni idi catur pꝛeſumpta pꝛobatio liberationis:tamen cunilu idem reperitur penes debitoꝛem domeſticum copabi tantem, ex hoc non inducetur pꝛeſumptiua lberatioſio pꝛobatio:⁊ hoc ea ratione:vt dicit ibi tex.ſcilicetnefuran di occaſio ea inſtrumenta domeſticis detur:⁊ſic eonũma lignitate liberationem ſe conſecutos fuiſſe pꝛobent Ctad hoc allegant illum tex. Jaco. de Zlre.⁊ Cyn in lſidepoſ⸗ ſeſſione. C. de pꝛobatio. Barto.in.l. Mabeo ã de pactis ct in.l. fullo.. qui tabulas.j. de furtis. Itaigitur in pꝛopoſ⸗ to:quamuis inſtrumentum cauſe repertum penes noõdo meſticum, ac non cohabitantem domino pꝛeſumptinam ꝛobationem mandati inducat per ſupꝛadicta:tand ean dem non inducunt reperta penes perſonamdomeſticam atq; cohabitantem domino. Et hoc ea rationemeocaſo furandi ea inſtrumenta ipſis cohabitantibus cocecati: et conſequenter ex ſua malignitate ſe pꝛocuratoꝛescojſi tutos fuiſſe pꝛeſumptiue pꝛobare poſſint.( Intex eu dem pꝛincipij ibi,neq; dotis nomine eum comuenii ſe ꝛc. ¶ Inopia f igitur debitoꝛis in dotem datinopa tinet ad maritum ſibi tunc imputari nonpoteſt:qlol intellige: niſi ipſius debitoꝛis nomen ſit in dotem datum eſtimatum quia tunc periculum ad maritumpertinttiſ in..plerunq;.in pꝛinci.3. de iure dot.⁊ leſtimate ſcodfſ puius eſt ratio:quia ea eſtimatio in dubio facit emptioſe videri contractam inter coniuges:vt in.d.jplerunqʒini ſi ante.⁊ in.l.quoties.ceo.titu.⁊. C. eo.lcum te dotema ind quoties. et l.ſi inter virum. cum ibi plene notatis. Puiſ enim mentio in dubio contractum emptionis ſemper a guit:vt in.l. fi. C. de pꝛed. curia.lib. x.⁊ in lapuc Celim S. ſi cum legitimatio. in gloſſella paruaj.de doli exceptio. Certum eſt autem empti nominis periculum ad emplo⸗ rem pertinere:vt in.l.ſi nomen. 5. de beredit.vel actio ven ☛ — 10 dita.(Quid autem ſi nomen debitoris in dotemdetur marito, nõ iure ceſſionis, pꝛout loqnitur iſta ler nechem ptionis:vt pꝛoxime dixi ſed iure delegationis⸗: 6 un ſciens debitoꝛem eſſe inopem, delegationi conſentis an ſibi pꝛeiudicabit: Barto.in hoc eſt ſibi contrarius. 1 in.ſ cum dotem g. ſi mulier.. co tenuit qnod non⸗ Aum ex quo maritus coͤſentit delegationi debitoꝛis in tit 4 dotis facte: et illum ſcit non eſſe ſoluendo⸗ cenſetun mri velle donare. Et igttur huinſinodi delegatio ac dem cium mariti inualida: vt in. cum vir. de iure do pi zatan mwemnimn dipdtete b Aatcrunſt eneull 1 lossftien vuonbtun. znandsict pbp zſche amand 3 fnübtsSolct aen maträne teddegdisbädedugdch tepents rvonactaneditc rreingunänliherts rbidickur wodiaremm em guiectttles gut cknereſcriu ſtiium atonan bebeneidrectas ſelyfegtls usetttdallrollmngt wohäbienum donatoniöite onſnſusmatrinonium perie rrnszaddomum Laſuseſthor rutinaäde donaintervirum, adoncioſt actainter öinge wodetfactapoſttranſcucton urfacaſtiteroniugesrtin- ntenpCngofladeuunn fanthitckennſetainban Kiadeſpijxgiwa 3 8 ic Nliſorcontto 3 aneangerndh tigte ücmmeſde xaurenperadi ſededus deepſco: lerig Narearütr do⸗ rbndern red icntinag deachcptone in mihctrRededt hezeihgy 8 enco n pena zengdieſc och tad cafm) Knrade. „ A 1 ct r 8 ſdh. de dunog h dnis jnſna n. g ma dädgg dmeſhc nereant Menteaperdnadami g5 cpodedonnen dordeültettmtm bocdiccndumnoungg enotabin mliſlta avolente qnodgamnun neſticam perſoranaaat inſtrumentun dedtat probstoliberawien enes debſtoendrnitd onincucetur preiungan rationeryt dickinti amenta domeſticsrrr mem ſe conſecntosſiin ter. Jaco de Anali datio. Barto in a dulasj defurtss Juih umentum cauſerppet cohabitantem domm ndati inducat peripa t repertapenesyrtu mdomnno Etbouſi menta ipfis obabiati rſus maligntateſtguer npt ue pobxregoſtl neq; dotis nommemmes igitur debitois madat rrſbi tune mptenin as debtoiisnonmtne npericlun inee aincl3 deluredo, ur ackumatondri⸗ ninter conle es co ttna. rrnrum n adio onam e wmccnallr i ton goſtlaneg nempt wommnsn, 7 F do llllhe 2 — igne npai ran l ſ nedun ſchihn wr eſſe nopen Ffijca 3 rium, ſcilicet quod marito pꝛeiudi⸗ ic v et contra t ade int Hir vero ten omittendo..ſi a debitoꝛe.3.de iure cium affertur, per. pꝛ t. Modermoꝛes hic concoꝛd ee maritus pꝛomiſſionem debitoꝛis delegati, ante matrimo um vꝛeiudicet ſibi: cum tũc poſſit donare mulieri: vt in kunwein vulgaribus:ꝛ ſic loquitur qð pſe notat bic:ſecus autem ſi recipiat matrimonio conſtante. Quia tunc ſit eo tempoꝛe, auo inter coniuges donatio pꝛobibetur:et ſic lo quitur quod notat᷑ in.o§.ſi m ulier. Ego in.d.ſ.ſi mulier. tenui qð hic dicit:⁊ reſpõdi ad dictam l.cum vir.vt ibi pa tet.⁊ idem etiam nunc teneo aliter declarans dictinn.g. ſi a debitoꝛe. ſcilicet, quod maritus ſibi pꝛeiudicat ſiue con⸗ ſtante matrimonio, ſiue ante recipiat pꝛo dote iure dele⸗ gationis ſcienter nomen inopis debitoꝛis, in hoc:quia vi getur tacite conuenire, quod ſi debitoꝛ non perueniat ad pinguioꝛem foꝛtunam:ꝛ ſic nõ poſſit exigi, matrimonium ſit effectualiter ſine dote:⁊ſic in effectu vxoꝛem habeat in/ dotatam, quod eſſe poteſt: vt in.l. fina. C. de donatio. ante nup. cum ſimibus. Et ſic erit ibi caſus, quod in dotem id dari poteſt, de quo dubitatur, an commocitatem aliquã allaturum ſit marito, vel non. Satis eſt enim, quod com⸗ modum poſſit afferre:⁊ ita pꝛeſumatur. Qu niam pꝛeſu⸗ mitur quilibet in futurum diues fieriꝛ⁊ ſic ſoluendo eſſe.li cet de pꝛeſenti non ſit. C. arbitrium tutele.liſi defunctus, cum ſimilibus. Ceterum ſinunquam eueniat caſus, quod ſoluendo ſit, cenſebitur matrimoniũ effectualiter ſine do- te. Quod eſſe poteſt:vt ſupꝛa dixi:⁊ imputet ſibi maritus, quod ſcienter nomen talis debitoꝛis accepit:vt.lintercau ſas.õ.abeſſe..mandati. et..ꝑupilli.ã. ſoꝛoꝛ.j.de ſolut.cum ſimilibus. Soluto autem matr:monio non tenetur mari⸗ tus ad reſtituendam quãtitatem, pꝛo qua debitoꝛ ſibi de⸗ legatus erat obligatus, ⁊ quam ipſe non potuit exigere: quia ex hoc reſultaret donatio inter cõiuges, que eſt pꝛo⸗ bibita.per dictaml. cum vir.ſed vtilis actio, quam de iu- re delegationis habebat pꝛo exigẽdo debitoꝛe, remanen tepenes vxoꝛem actionedirect nefficietur inanis. Et hoc er tex. ſingularẽ inl.ſi heres inſtitutus Titio.j.ad Tre/ el. vbi dicitur, quod ita remanẽt actiones directe penes eum, qui cedit vtiles, quod reſoluto iure ceſſionarij, non eſt neceſſaria vtilium actionum retro ceſſionem fieri ipſi babenti directas:ſed ipſe vtiles penitus efficiuntur ina/ nes.Et ita declaro illum tex.Et attẽde: quia ad effectum pꝛobibitinum donationis inter coniuges, ſufficit ſimplex conſenſus matrimonium perſiciens abſq; tranſductione vxoꝛis ad domum.Caſus eſt notabilis in.j.ſi ea.que eſt pe nultima. 5.de dona.inter virum, licet quando dubitatur, an donatio ſit facta inter cõiuges vel inter ſponſos, ex eo, quod eſt facta poſt tranſductionem ad domum pꝛeſuma- tur facta, vt inter coniuges:vt in.l‚icum inter. C. de donat. ante nup. ¶ In gloſ.l. Meuia.in pꝛinci.ſuper verbo, nu- ptum. ibi, id eſt cum iret ad nubendum ⁊c. Hota glo. pꝛo ſigniſicatione ſupini, de cuius etiam natura plene notat Barto.⁊ ibi vide in.l.j.j.de conditio. et demonſtratio. De ſignificatu autem gerundij, tetigit etiam ibi Barto. et in l.ſitu ex parte.j.de acquiren.heredita. Gald. in.l.id quod pauperibus. C. de epiſco.⁊ cleri.et inll.falſus.C. de furtis. plene ⁊ notabiliter Joã And. in additionibus Specu. in itu delibelloꝛum conceptione..iam nunc dicendum.cir ca pꝛinci.: habetur in.c.de edendo. ¶ In gloſ..fundus. ſuper verbo non teneri.ibi, vel dic, id eſt non repelli exce- etutz pt one. No. ex glo iuncta cum tex. a cõtrario ſenſu, quod wlane ille qui poteſt agens exceptione repelli, dicitur eſſe obli⸗ gatus ad non petendum: et per hoc inducitur ſᷣm Jaco. de Arena, quem refert hic Barto. deciſio notabilis que⸗ ſtion s, ſcilicet, an mulier † poſſit renunciare iuri hypo- thece, quam habet in bonis mariti ad ipſius mariti com⸗ modum:in quo diſtinguit quod aut ſuperſunt alia bona vltra ea quoꝛum hypothece mulier renunciat, ex quibus ipſius mulieris aduerſus maritum poteſt ius ſaluũ eſſe: et tunc valida eſt hypothece renunciatio:vt.l. etiam. ⁊.l. iu bemus. C. ad Aelleianum. que ita debent intelligi ſecun⸗ dum eum. Aut marito non ſuperſunt alia bona, quam ea qnoꝛum bypothece renunciat mulier:⁊ ſic non poteſt ipſi mulieri ius ſaluum eſſe in alijs:⁊ tuncrenunciatio huiuſ⸗ mocdi inualida, co: quia ex ea renunciatione obligatur mu lier:pꝛo ipſo marito ſe obligare non poteſt: niſi pꝛobetur Pecuniam per maritum receptam in vtilitatem vxoꝛis Soluto matrimonio. cconcoꝛdant dicentes, qð ſi recipit eſſe conuerſam:vt in authen. ſi qua mulier. C. ad Aelleia⸗ num. igitur ⁊c.Et ita etiam refert tenere Dyn.⁊ Jaco.de Belniſo. ¶ Tu aduerte:quia iſte paſſus eſt dubius:et vt eius clarã notitiam habeamus, opoꝛtet queſtionẽ in duo 14 membꝛa dinidi. C Pꝛimo, nunquid † mulier poſſit re⸗ nunciare iuri hypothece, quam habet occaſione dotis. ¶ Secundo, nunquid poſſit renũciare hypothece, quam habet in bonis mariti alio reſpectu? ¶ Circa pꝛimã que⸗ ſtionem dic, quod aut mulier renunciat iuri hypothece, quam habet pꝛo dote in bonis pꝛopter nuptias fibi a ma rito donatis, iuta authẽ. donationem. C. de iure dotium. Et tunc dicendum, quod ſi ſuperſunt alia bona mariii, ex quibus poteſt doti mulieris eſſe conſultum:valida eſt re- nunciatio ſi illa poſt bienniuma die pꝛime renunciationis elapſum alio ſecundo conſenſu confirmetur.Et iſte eſt ca ſus in authen.ſiue a me.C. ad Gelleia. Aduerte tamen:qꝛ dictus conſenſus ratificatiuus poſt biennium ſecundum diſpoſit onem dicte authen.non requiritur tribus cõcur⸗ rentibus. C Pꝛimo, quod emptoꝛ rei pꝛopter nuptias donate, cuius venditioni mulier conſentit triginta annis bona fide poſſederit. ¶ Secundo, quod pecunia ex ven⸗ ditione percepta per maritum verſa fuerit in cõmunem vtilitatem ipſius ⁊ vxoꝛis. ¶ Tertio, quod tempoꝛe pꝛe- ſtiti conſenſus per mulierem, tantum eſſet in alijs bonis mariti, quod ipſi mulieri in illis poſſet eſſe cõſultum. Iſte eſt textus valde notabilis, ita limitans dictam authẽ, ſiue a me.in.c.peruenit.de emptio.etvenditio. ſecundum verã lecturam, quam ibi tenet Joan. Clnd.(Zlut renunciat mulier bypothece dotali, quam habet in alijs bonis: ⁊tuùc videtur pꝛima fronte dicendum renunciationem non va/ lere. Pꝛimo:quia per dictam renunciationem cõditio do tis efficitur deterioꝛ:conuentio autem per quam cõditio dotis deterioꝛat᷑, iudicatur inualida: vt. l. e die. ⁊ l. Atti⸗ licinus. 3.de pact.dot.⁊il.ſi vnus..pactus ne peteret.ver⸗ ſicu.quod ⁊ in ſpecie dotis..de pactis. Quod autem dete rioꝛ efficiatur, patet: quia perdit mulier hypothecã, que de iure nouo annexa eſt doti: vt inl.ſi quis. C.qui potio/ res.⁊ inll.vnica..⁊ vt plenius.C.de rei vxo.⁊inſtit.de act. in. fuerat. ¶ Secundo ad idem glo.oꝛdi.in.l.fina. in ver bo, contentum. C. de pact. conuen. dicens ſecundum opi⸗ nionem Joannis, quod per ſpecialem pꝛouiſionem bypo thece, qnam mulier facit pꝛo ſue dotis ſecuritate, non vi- detur renunciare bypothece generali, que eſt annexa do⸗ ti, ex legali pꝛouidentia.Et hoc ea ratione:quia nedum ta cite, ſed nec expꝛeſſe poteſt dotis cõditionem deterioꝛem facere.per.d.j.de die.zd.l. Attilicinus. de iure tamẽ con⸗ trarium foꝛte eſt verius,ſcilicet, vt valeat renũciatio, qua mulier facit ſpecialiter de hypotheca aliquarum rerum pꝛo dote: duntamen marito alia bona ſuperſint, ex qui⸗ bus poſſit mulieri eſſe conſultum, eo:quia ſi hoc eſt in do⸗ natione pꝛopter nuptias, in qua mulier habet ius poten⸗ tius:yt patet:quia ius dominij commutabilis, per authẽ. equalitas.C. de pactis conuen. Item ⁊ titulum hypothe⸗ ce:vt pꝛobatur in.d.authen. donationem.in verbo, vendi⸗- cationem.que largo modo ſumpta includit hypothecariã actionem, que in rem eſt:vt in. l.pignoꝛis. 5. de pignoꝛibꝰ, et.lpignoꝛis.C.eodẽ titu. ergo multomagis hoc poteſt in alia ſimplici hypotbeca, in qua habet ius minus: quia ſo- lam poſſeſſionis aduocationem: vt in.l.ſi cum venditoꝛ. 3. de euictio.Elttamen quia vt valeat dicta renunciatio, ſuf/ ficit tempoꝛe, quo illa fit, tantum eſſe in alijs bonis mariti vt mulieri inde poſſit cõſuli:nec renunciatio inualidatur, ſi poſtea ea bona apud maritum eſſe deſierint. Text. alle⸗ go ſingu. in. d. c.peruenit.de emptio.⁊ venditio.Et hec de 15 pꝛimo. C Quo ad ſecundum ft videtur dicendum renun⸗ ciationem hypothece, quam facit mulier babens illam in bonis mariti alio reſpectu, quam dotis eſſe inualidam: maxime, quando illa renunciatio reſultat eo, quia mulier conſenſum pꝛeſtat venditioni rei ſibi hypothecate. Roc quidem pꝛimo pꝛobatur:quia non eſt dubium, quod mu- lier pꝛeſtans conſenſum, ſi poſtea agat hypotbecaria re⸗ pellitur exceptione:⁊ ſic cenſetur obligata eſſe ad non pe⸗ tendum:vt in hac glo. Et eſt etiam alia in.l ſi pater. 5. que debitoꝛem.ð. de iure dotiũ.⁊ in..ſi vnus.. pactus, nepe⸗ teret.pꝛeallegato.ſed mulier de iure nouiſſimo in fano- rem viri ſe obligare non poteſt: vt in authenti ſiqua mu⸗ lier. C. ad Aelleianum. igitur ⁊c. Dic pꝛo veritate, quod l ij 82² , & 5 a —. 2 2 Piu alo. — N8 — .* 1— 3 — 2 ne 9 n 7 S a C Aſum mulie ris. Ad hoc vi⸗ de hic no.dictũ Bal. quod ſi ve ſtes eſtimate dã tur vxoꝛi, ⁊ effi⸗ ciutur deterio⸗ res: efficiuntur periculo viri:qꝛ tenetur fuſtine⸗ re onera matri monij.qð no.et ita faciut Tu⸗ ſci. tis remanentious penes maritum: et puiuſmodi renun- ciat o valet. Iſte eſt caſus in!l.etiam. C. ad Aelleianum.in l.ſi pignas. j.Oe bis que in frandem credi.⁊ in l*§. cñ ven⸗ ditoꝛ. 3. quibus modis pignus vel hypotheca ſoluitur. Attende tamen: quia buiuſinodi bypothece renunciatio non inducitur ratione ſunulati cõtractus:vt in.l.quod au tem g. ſi vgoꝛ.⁊ S.ſi tibi maritus. S.de donat. inter viram. Aut nulier renunciat, puta: quia pieſtat conſenſum ma⸗ rito oiſtr ahenti velhpõtdecanti ſaam bypothecam:i ta li caſu videtar etian huinſinodi renunciatio valere, per tex.l. Lucius. 3. quibus modis pignus vel bypotheca ſol⸗ uitur. ⁊ in. l.iubemus. C. ad Aelleianum. Hec obſtat, qnod dictus conſenſus videtur tunc inducere hypotbece renũ⸗ ciationem: et conſequenter cum eꝝ ea cenſeatur obligata mulier a domino petendum:isitur ſit inualida.per dictã authẽ ſi qua mulier. Quia reſpondeo dupliciter. Pꝛimo, quod falſum eſt, qnod ex renũciatione inducatur vera re- nunciãtis obligatio. Roc pꝛobo dupliciter. Pꝛimo: quia ſi renunciatio ſimplex obligationem induceret, poſſet illa fieri ſuper iurẽ de futuro, quemadmodum et pactum: vt in.lj. Coe pactis. Sed hoc eſt falſum: vt in i ita ſit ſcri⸗ ptum g. ſi ſub conditione.j. de lega.ij.j. de ſucceſſoꝛio edi⸗ cto. lqj F. decret alis. cum ſimil. igitur ⁊c. ¶ Secundo:quia video, quod valet conſ enſus, quem pꝛeſtat mulier diſtra⸗ penti rem ſibi hypothecatam:ex quo quidem reſultat ta⸗ cita renunciatio hypothæce. Caſus eſt in.I.quis.in pꝛinc. Z. ad Aelleianum. Aui tamen conſenſus eſſet inualidus, ſi pꝛopter eum cenſeretur ſe obligaſſe mulier ad non pe- tendum incommodum ſui debitoꝛis, cui diſtrabenti con⸗ ſenũt, cumn tunc iunaretur mulier exceptione Aêelleiani. Quod tamen eſt falſum: vt dicit lex.quamuis.et iſta vi⸗ detur veritas:licet Barto. in hoc membꝛo ſecundo videa- tur eam diſtinctionem velle facere, quam in pꝛimoet ita tene quicquid dixerint Cy.⁊ Bal.in. d.l etiam. C In glo. 16 ſuper verbo, obeſſe. ibi, reſpondeo ⁊c. communiter tene⸗ tur, quod non babet actionem iſto caſu maritus: qui: ſo- luatum eſt matrimonium.t ſic dos:⁊ id quod pꝛopter do tem enictam habet conſequi, nõ penes eum eſſe debet: ſed penes mulierem:vt l. non ſolum a.l.quoties. 5.de iure do. Et ideo videtur non agere poſſe, ſed repelli exceptione, dolo facis petere.argumento plene notatoꝛum.3. eod.l.ſi ſocer.ʒ. ucius. ⁊ hoc ſequuntur Jaco. de Are.⁊ Barto. Actionem enim non habens, illam cedere non poteſt: vt J. ſi pꝛocuratoꝛem.§.ſi liber homo. 3. mandati. Bald tenet glo.dicens quod mulier agere non poterit ſine ceſſione: ſed ſi ibi cedatur actio per virum, ſic. Allegat l. pater ſi- lie. 3. de euictio.licet nihil faciat ad pꝛopoſitum:licet ipſe dicat verum caſu, quo maritus non aduerſus mulierem, ſed aduerſus heredes dotantis babet actionem:vt eſt vi⸗ dere in caſu l.creditoꝛ.. pꝛedium. ã. de actio. emp.Et hoc pꝛobatur in dicto. Lucius. ſecus autem ſi illam haberet contra mulierem: quia tunc verum diceret Bar. Quoniã marito, ſi ageret, repelleretur exceptione, dolo facis. Nec enim eſſet actio marito competens in caſu ceſſionis: quia non poſſet nulieri cedere contra ſemetipſam per dictum S. Lucius.cũ ibi notatis.⁊.l.ſi donaturus.5. fi. 3. de condi. ob cauſam.( In glo. fin. ibi,cum habeat cauſam lucrati- 37 nam ⁊c. Hota glo. f quod mulier in dote cenſetur cauſam lucratiuam habere. Pꝛo quo tex. in l fi. ſi a ſocero. i.de bis que in fraudem credito.licet maritus cenſeatur in ea⸗ dem habere cauſam oneroſam:vt in lex pꝛomiſſione.j.de actio.⁊ oblig.Quod eſt verum etiam in lucro dotis.quod maritus percipit vxoꝛe pꝛemoꝛiente:vt notat gloſindi⸗ cta.l.ſi donaturus. in ſi. Pꝛo qua videtur caſus in.l.vni⸗ ca. verſiculo, ſi vero, vel ocer. C. de imponenda lucratiua deſcriptione. libꝛo.x. ¶ In eadem ibi, item not. dolum 18 patris ac. In hoc, † an et quando delictum patris fi- lio noceat: dic vt.j.de iure patronatus.I qui contra. et.l. diui.vbi eſt gloſ.magiſtralis.et in.l.eum quij.de interdi⸗ ctis: relegatis.⁊ in. c. non debet aliquis. de regulis iuris. in ſexto vbi ponit Dyn. Hic autem ideo dolus patris no cebat filie in dote:quia pꝛetendebat filia in ipſa dote cau⸗ 39 ſam lucratiuam:vt. 3. dixi. Et regula eſt, t quod dolus au⸗ 1 51„—„.1—₰. thoꝛis pꝛeindicat ſucceſſoꝛi babenti titulũ lucratinum:vt᷑ in.l apud Celſum..de authoꝛis...ſi cum legitima. cum 20 Himilibus. j. de doli except. t In eadem ibi.l.§.ij in ſi⸗ Audo. Romain pꝛimam Inſoꝛ part. aut mulier hypothece huic renunciat bonis hypotheca- ne c. Ibi eſt caſus diuerſus abiſto ſellicct tris circa qualitatem fli Ationis, noceat all naſſertiod⸗ dum, yt ibiin..§. Julijanus.ſ.de libe.a d6 quo dicen 3 de pꝛobationibus. ego plene dixi. C. de Sfbids inä. neq; pꝛofeſſio.:OE keſtanentis. ' Gummarium. 2. 1& Fundus dotalis eſtimatus, quod alienari mulieri conſentiente, ⁊ quando alienari on⸗ ri potert :u. 12. 33.14. 7 ſequen.: ſeq. 1 Rnu.aſg 2 Lonuentio inter coninges de eſtimationed da caſu, quo res non extent, ad quidreferat 3 Deterioꝛatio rei dotalis eſtimate lieris, non excludit illam a petitio te.⁊ vide nume.. 7.6. Maritus ſoluens dotem, ex putatiua ein dteſt Bierkiin tanquam indebite repetere, Res mobllis in dotem data, quando alienari mero. 15.⁊. i6.⁊ nu. 20. Mando aliaripoſim Allienatio neceſſaria fundi dotalis eſt permiſſa:pbja ur actione reali, vel miſta ipſum fundum concenen Dos regulariter non alienatur: vbi agitur contr ni rem actione non concernente pꝛincipaliter ipſam n 3 Dos non alienatur pꝛo executione ſententie late zain maritum: niſi conueniatur ex cauſa officij iinpnlnis numero. Io. 4 Executio in dote ſieri poterit, ex ſentẽtia lataluper acio ne dotis, mota contra maritum. 17 Res dotalis immobilis cum conſenſumulieris perma ritum cum iuramento de non cõtraueniendo alinaj 9o teſt: qę limita:vt ibi,⁊ vide alium caſum. nu. i. 21 Fes dotalis quando alienari poſſit per vian yait ptſonis: 22 Seruitus rei dotalis, an perdatur per non yſummaiiue 23 Mulier etiam marito conſentiente, quando potertat nare rem dotalem: 24 Fundus dotalis, in quo maritus fecit expenſasexcede tes eius valoꝛem, an alienari poteru: 25 Res donata pꝛopter nuptias, an poſſit alienari- Stimatis rebus. e alis eſtimatus tali eſtimat one, que non faci —emptionem, poteſt alienari volentemunerect a per poſterioꝛem vſuma mulieris rei dotalis eſimatenon videri receſſum apꝛeambula eſtimationenigitur llapo⸗ teſt peti. Et maritus dotem non receptam errones ſiê uens, poteſt petere. boc dicit cum duabus ſeqnentibus 1 Choto in.eſtimatis. quod licet fundus dotaisinet matus alienari non poſſit, etiam conſentiente mulieuſt l. vnica.§.⁊ cum lex.C. de rei vxoꝛie actio inſti quibusdit nare licet. in pꝛinci.⁊ quod plene dixi poſt Bartoinlis eo. Tamen fundus dotalis eſtimatus etiam eſtimatione que non facit emptionem, alienari poteſt muliere conſc riente. Ita eſt caſus notabilis ibiſecundum verumin- lectum et idem pꝛobatur..de pactis dotallfina ind ꝛ etcumler. Ctioto ex eadem ſecundo, quod conuento inter coninges de eſtimatione dotis reddenda caſu,qho res nõ e tent, refertur ſolummodo ad caſum, quores t deſierint in rerum natura: non autem ad caſum, quor deſierint penes maritum ⁊ ſunt penes aliumer ſmſd 3 ne, vel alias Cmoto rin leſtimate qd deterioꝛatioa talis eſtimate pꝛoneniens ex vſu mulieris, nonctiin mulierem a iure petencii conuentam rei dotalisc nn tionem. Concoꝛdat. 3. dc iure dotium plerunq;im ng Et hoc ſi veniat deterioꝛatio ex vſu mulieris aunh nio conſtante: quoniam ſi ante, illaaſerib tur Sann rnde riculo mulieris. Caſus eſt nd plerunge eerſin 48 4 queritur. CHoto in maritus. † quod dos herhan mariti ſoluta ex putatiua eius receptiõe indebitum erronee ſolvtum repeti. C In lcbant du⸗ ibi, que vero non extarent c. Hec verba t fac— bium in caſu buius legis. Dubitatur enun, ancu o facta inter coniuges de reddendo eſtimationi nſclun tales non extarent, deberet referri ad caſum illu ſclůcct otis redq rar Pꝛoueniensexyſu mu⸗ ne eſtimationisconnan s receptione O 7' 8— um⸗ oMb 3 59 G zun ienado aaui kal drsounanlta den zdireaniT Fs, antm ſannnt tretergnkiniole Lereol um ſhuruutan fijpin wurcboeiatonon onen veneqoonianäconeencenn „Jem.G ſo duienenpmeſclectre dis modzadueflsmartn ieriodertndderitperm (erazauſcidere cgntnt agantJaactentmegſen lrr worſnacipe nrnit aotronalthoeſdeni auanuis Siyero mirifto⸗ fierttmemurioeitateſh diunaferet ⁊nonalwiſthe meeruming fnaſdeconcinde dnio ybiresin dotemdatz rogue Kintemptionenrrale drpelnonputs quiselection dtlem leſimationem⸗wun derniſatereſtadefundodot onneliofrrbiresdotalsekeft tinaaſtirocopunent tterenretttuerlekiinaon rnn ounraracfperniſag. frintrrgucftnrininen bneümrimgrn du aardale ncamn. Tun. Rch Menigpyhi anmtutii G uienaliſätan eels ädne fſger weae gfſeni menäräinands 3 ſ chieſnag aii lrdammftt man Sdokis admard ade en Rihd dore de inn ddtin +—. — Nte s Rouanc 4 en.. dd Ad Kn ſo⸗ KLdyg, d. M Mngeede mn afmcidRin velmiſt pſtnirnd non alenarr wmi 1 R „Fdlagr, Concernent⸗,. di oncernente naxda 3 u— lldefp ur pꝛo exeento on. auenitnr e... dand. nlatar&x anüefr neripoterit erſontan .& ed ntramaritum, nobiliscum oſſenin ento denoncötrwana bi. Ade al ed, U p t alum(Vommr anAA alen 3 ando Aienari poſte, „ tals m perdaturpem anto conſentendé aung n-7 in quo maritusfectas an aleenaripotert dter nuptias, upyſter timatisra ſtimatastalieſima onem poteſt alenange yſum malierisreidets aprcambulaeſtinator, tuus dotem non fuce rc. hoc dicit cun duite- on poſt camanta .Cdercivtont Ti d quod plent duigi na dotalis eſtinatuscs 1S 0kallen 87 lonem alenaripahäte 12.47„Hℳ; ſ in 3 1 f ab 115 biſccartm Iuewe 4 lle non extarent in rerum natura: an vero etiam 61 unelcet bi non extarent penes maritum:qᷓuis extarent penes alinm. Et interpꝛetatur hec lex cöuentio⸗ nis verba non includere,niſi caſu, quo non extãt in rerum natura.(In tex ibi, qaue vero tnon extarent, eſtimatio 5 carum ⁊c. Patet ex bis verbis, qd iſta loquitur de rebus R 7 3 10 12² 9 alG 700 4 1 9 libus in dotem datis:quoniam res immobiles rariſ nohiüdde deſinũt:vt eſt notum. Nerba autem legis ad⸗ aptanda ſunt ad caſus non minus, ſed magis de facili con tingentes.8.delegibus. lnam ad ea cum duabus pꝛecedẽ tibus. vnde ſecundum hoc, eſthic caſus, quod res mobi⸗ lis in dotem data alienari non poteſt:niſi ſit eſtimata. ct tunc ſi alienatur voluntas mulieris requiritur:alias alie- natio eſt inualida.quod an ſit verum, remittit ſe Bart. ad notata in.j.. eo. ¶ Ego omiſſis his, que f ipſe ibidicit, vt iſta materia alienationis rei dotalis clare pateat, pono bas concluſiones. ¶ Pꝛima,vbi agitur actione reali vel miſta ipſam concernente, ipſius tunc alienatio neceſſaria eſt permiſſa.tex.eſt.ð. de fundo dot ali.l..C. eodẽ titu l.ij. ¶ Secunda concluſio, t vbi agitur aduerſus mulierem actione tamen non concernente pꝛincipaliter dotem:eius dotis alienatio regulariter eſt pꝛohibita. pic eſt caſus. S. de bonis damnatoꝛ.l.quinq; legibus.cum duabus ſequẽ- tibus.. de iure dotl. Titia. ¶ Certia cõcluſio, vbi † agi⸗ tur aduerſus maritum ſententie executio aduerſus eum pꝛolate, non poterit fieri in dote: et ſic nec tunc etiam per⸗ mittetur eius alienatio neceſſaria. C. ne vxoꝛ pꝛo marito. Lob maritoꝛũ.⁊ ibi notat Gal.⁊ per Bar. in.l.a dino Pio. §. exequuntur.j. de re indicata. CFallit, ſi conueniatur ipſe fmaritus ex cauſaofficij pꝛimipilaris:vt l.ſatis notũ. C. in quibus cauſis pignus vel hypotheca tacite contra⸗ hatur.⁊ hoc vbi actio non concernit pꝛincipaliter rem do talem: quoniam ſi concernat: tunc foꝛma t quartam con⸗ cluſionem, banc, ſcilicet. Ex ſententia lata ſuper actione dotis, mota aduerſus maritum, aduerſus enm executio ſieri poterit in dote:⁊ ſicpermittetur eius alienatio neceſ ſaria.3. qui ſatidare cogantur.l.de die g. qui idem etiam agunt. An autem tunc eaſententia aduerſus maritũ Pꝛo⸗ lata, non ſua culpa, nec vitio, ipſi mulieri pꝛeiudicet: dic quod non. Ad hocjj. de re iudicatall.ſ epe eodem titu. cap. quamuis. Si vero mariti vitio, res ipſa dotalis eius ita fuerit:tunc marito exiſtente ſoluendo, ſibi ſententia pꝛeiu⸗ dicium afferet, ⁊ non alias: vt habetur tex. ſing. in.l. Titio centum.in§.fina.ſ.de condi.⁊ demonſtra. ¶ Quinta con⸗ cluſio/ vbi res in dotem data eſt eſtimatatali eſtimatio- ne, que faciat emptionem: vel eſt in arbitrio mariti, an fa- ciat, vel non: puta, quia electionem babet reſtituendi rem dotalem, vel eſtimationem: tunc alienatio voluntaria eſt permiſſa.tex. eſt. ð.de fundo dotall. q ſi fundus. Sexta concluſio, t vbi res dotalis eſt eſtimata:⁊ dubitatur, an ſit eſtimata, vt ſiat emptio, vel non:item an ſit in electione ma riti rem reſtituere vel eſtimationem:tunc etiam eius alie/ natio voluntaria eſt permiſſa.Et huius eſt ratio:quia tũc pꝛeſumitur, quod ſit in electione mariti: vt. d.lxplerunq;. in §.ſi. Item ⁊ quia pꝛeſumitur in dubio, quod ipſa eſtima⸗ tio fecit emptionem: vt dicta.l.plerunq;.in..ſi ante.et.l. quoties.⁊ll.cum te dotem.⁊.l. ſi inter virum. et ibi notatur e 14 in glo. Cdde iure dot. Septima concluſio rei dotalis eſtimate ipſi mulieri electione ſeruata:an rem repetere ve lit, an eſtimationem inhibita eſt alienatio voluntaria. tep. eſt. C. de fundo dota.lj. ¶ Octauaf concluſio, rei dotalis mobilis ineſtimate conſiſtentis in pondere, numero, vel menſura, alienatio marito permiſſa eſt, etiam ſine mulie⸗ ris conſenſu. Tex.eſt..de iure dotium.l.res in dotem.et tunc demum valet conuentio:vtres, que ex alienatione ta lis dotis ad maritum peruenit, in dotẽ ſubꝛogetur:quan⸗ do mulieri hoc vtile eſt hic eſt tex.a.de pac.do.l.ſi mulier dotẽ. ð.de iure dol.res, que exdotali.et i.ſi ex lapidicinis. ⁊ ita no. glo. C. eo. titu l. ex pecunia. in. c.j.q. vero Coꝛra dus.ſuper verbo, nominatim. qui feudum dare poſſunt. in vſibus Feu.⁊ ita debet intelligi glo.in.l. abeo⁊ Sabi. §. item ſi dominus. de verbo. ſignifi. ¶ Nona concluſio, rei 16 Tdotalis mobilis, cuius natura vel qualitas non accipi⸗ tur ſecundum pondus, numerum, vel mẽſuram:vt eſt ſer⸗ uus vel ancilla.ita demũ marito eſt permiſſa alienatio vo luntaria:ſi vxoꝛ in hoc cõſentiat, ⁊ ſibi vtile ſit. Iſte eſt tex. in ſi mulier dotis. S.de pact dot.et.liita conſtante.ilſe⸗ 17 18 19 Soluto matrimonio. 83 quen. 3.de iure dotium. Fallit hoc fauoꝛe libertatis:quo⸗ niam dotale mancipium per maritum ſiſoluenda eſt, po⸗ teſt etiam inuita vxoꝛe manumitti. Caſus eſt.j. eo.l.dota- lem. C. de iure dotium.let ſi dot᷑.C.de ſeruo pignoꝛi dato manumiſſo.l.j. de manumiſſionibus.l. ſeruum. titulo ge⸗ nerali. ¶ Decima coneluſio, rei f dotalis immobilis ma⸗ rito cum conſenſu mnlieris iurantis non venire cõtra, vo-⸗ luntaria alienatio eſt permiſſa. de iureiurando. c. cum con tingat. eo.titu.c. licet mulieres.in.vj. ¶ Iſtud autem limi ta:niſi mulier per pꝛius iuraſſet ſe dotem nunquam alie⸗ naturam:quoniam ſipoſtea alienationi conſentit, cum iu⸗ ramento de non contra veniẽdo, non valet ipſa alienatio. Hec eſt glo.ſingu.in dicto.c.licet mnlieres.in.vj.referens ita tenere Hoſtien. eodem titu. c.cum contingat. in anti⸗ quis. Cuius quidem ſententiam etiam ſequitur Bart. in l.ſi quis pꝛo eo.j.de fideiuſſoꝛibus.⁊ Specu.in titu.de em⸗ ptio.⁊ venditio..tertio loco.verſicu. Et nota generale cõ ſilium quod eſt ſub verſiculo, quid ergo ſi vir. Et huius dicti illa eſt ratio:quod ſeruandum eſt hoc caſu iuramen⸗ tum pꝛimum, quod noſcitur eſſe licitum: et cui aſſiſtit ius commune:non autem ſecundum pꝛimo contrarium pꝛe⸗ ſtitum ſuper alienatione rei dotalis, cui ius commune re- ſiſtit. de iureiur an.c. ea que.⁊.c. intellecto. ⁊ hoc eſt notabi⸗ le dictum. ¶ Andecima concluſio, † rei dotalis immobi⸗ lis marito eſt permiſſa alienatio voluntaria, ſi conſenſus mulieris ab initio interueniat: et rurſus ahus ſecundus conſenſus poſt biẽnium iteratus:dummodo in bonis ma riti illud ſit, ex quo mulieri in recuperatione dotis poſſit ſufficienter conſuli. Iſte tex. ſecũdum verum intellectum in authen. ſiue a me. C. ad Aelleianum. ⁊ in authenti.vnde ſumitur. ¶ Duodecima concluſio, rei fdotalis immobi⸗ lis, vel mobilis eo caſu, quo alias eſt pꝛobibita alienatio: tunc voluntaria alienatio cenſetur marito eſſe permiſſa cum conſenſu mulieris: quando data eſt res dotalis eſti⸗ mata, etiam ſi eſtimatio non ſit facta ad cauſandam em⸗ ptionem. Sed ad finem, vt videatur augmentum vel di⸗ minutio valoꝛis rei. Iſte eſt caſus notabilis bic.⁊ in.d.l.fi. 5.de pactis dota.⁊ in.d.l.vnica.g.et cum lex. ¶ Quarta⸗ 20 decima concluſio, r extra caſus pꝛedictos, rei dotalis alie natio etiam accedente mulieris conſenſu eſt pꝛohibita:vt dicta.l.vnica..et cum lex.et inſtitu.quibus alienare licet. Sj.j.de vſuſcapionibꝰ.l.cum vir pꝛedium. cum ſunilibus. Nedum autem eſt pꝛohibita conſtante matrimonio, ſed etiam diſſoluto:duntamen ſpes futuri matrimonij ſuper/ ſit. Caſus eſt notabilis in.l.etiam directo.s.de fundo dota li. Et idem eſt ante matrimonium, et poſt ſponſalia:vt eo. titu.l.lex Julia. et.l. non ſine. C. de bonis que liberis. Solu to tamen matrimonio vno caſu dotis alienatio eſt permiſ ſa, ſcilicet cum in dote datus eſtvſuſfructus fundi, cuius Ppꝛopꝛietas ad alium pertinet, quam ad mulierem. Tunc enim ille matrimonio ſoluto vendi poteſt pꝛopꝛietario. Iſte eſt textus.j. eo.l.vſuſfructus.Et eius rationem ibi vi debimus:⁊ hec pꝛocedunt de alienatione, que non fit per viam pꝛeſcriptionis. ¶ Sed dum queritur de ea, que eſt 21 fienda † per viam pꝛeſcriptionis: capias regulam, quod rei dotalis, quemadmodum pꝛobibetur alienatio: ita et pꝛeſcriptio inchoanda:licet non tollatur illa, que ante da tionem dotis eſt inchoata. hic eſt textus.S.de fund.dota.l. ſi fundum. ¶ Fallit vbi vſuſfructus eſt datus in dotem: quoniam tunc maritus illud perdit pꝛopter negligẽtiam in eo non vtendo ſufficienti tempoꝛe cõmiſſa.Iſte eſt tex. nota.in.l. cum in fundo.verſi.quod ſi mulier.⁊ verſic.quod 22 acciderit pꝛeallegato. C tT An autem per non vſum mari 23 ti perditur ſeruitus rei dotali debita: dic vt dixi..eo.l.ſĩ filio. in pꝛinci.la pꝛima. ¶ Nunc autem pꝛo complemento r materie, ſupereſt videndum, quid ecõtra, ſcilicet an ipſi mulieri dotis alienatio ſit permiſſaꝛet quidem contradi/ cente marito clarum eſt, quod non: vt.i.ſi pꝛedium. C. de iure dotium.⁊ in.l.conſtante. C. de donationibꝰ. ¶ Que- ſtio autem eſt, an eo conſentiente: et in hoc Jaco. de Zlre. tenuit quod ſic. Pꝛimo per textum in dicta.l.ſi pꝛedium. in verbo nolenti a contrario ſenſu. Sed hoc non refraga⸗ tur:quia non eſt aſſumendum argumentum tale, cum re- ſultat iuri abſonus vel cõtrarius intellectus.l.ij.C.de con ditio. inſertis. CSecundo mouetur, quod vir vxoꝛi con- ſentiẽs in dotis alienatione bꝛeui manu videtur eidotem reſtituere, quod poteſt. Allegat tex. inll. vir vxoꝛi.. ſi mu⸗ müf 310 W 442 — Plu eeh 2 Audo. Koma. in pꝛimam Infoꝛ. part. Hier.. ad Uelleia.⁊ ſic cum ex reſtitutione deſinat fundus eſſe dotalis igitur eſt conſequens: vt ex alienatione mu- lieris eius dminium tranſferatur. Sed certe hoc eſtetiam falſum:quiaregula eſt vt conſtante matrimonio dotis re- ſt tutio mulieri fieri non poſſit:vt.l.C.ſi dos cõſtante ma trimonio. ⁊ in authentico de nupt.in.dotes.niſi in caſi⸗ bus notatis in.l.quamuis.cum ſequen. 5. eo.⁊ in.l.inuitus. S.j. ð. de iure do.ꝛ ad.ſim ier. reſpondetur, quod ibi ſo⸗ Intio dotis cõſtante matrimonio facta fuit mulieri in vno ex caſibus permiſſis, qui notantur in. d.lxqnamuis.et ita communiter tenetur poſt Bar. in.l.ij. in pꝛinc. 3. co. Ande contraria opin.eſt verioꝛ, vt per Bar. ex caſu expꝛeſſo per locum a ſpeciali, in.. fi. 3. de iure dotiũ. Ibi enim dicitur⸗ quod conſtante matrimonio mulier cum mariti conſe enſu fundum dotalem alienat:cum ex ea alienatione dotis cõ- ditio melioꝛ redditur:ergo alio caſu eſt incontrarium ius 24 conmune. C Altimo t pꝛo materie declaratione, quero 25 quid ſi fundus dotalis eſſe deſierit, puta: ꝗꝛ in eo tot ſunt impenſe facte, quantus eſt valoꝛ ipſius fundi:an tunc eins alienatio fieri poterit per maritum:⁊ certe non: quoniam expectari debet per mulierẽ fienda fundi reluitio. Caſus eſt not abilis in l is qui.5.ſi. 3. de iure dotium. Et per boc pabes hanc materiam perfecte declaratam. ¶ In gloſ l. eſtimatis. ſuper verbo, nolẽte. ibi, vel dic hoc caſu ⁊c. Dec vera ⁊ communiter tenetur:et eam. 3. tenui in diſcuſſione materie. ¶ In eadẽ ibi, quo ad cetera ⁊c. Supple qua⸗ tenus erat, ſcilicet dictum de pꝛobibenda alienatione do⸗ nationis pꝛopter nuptias:non autem quatenus erat di⸗ umde ea permittenda. Et iſte eſt ſenſus huius glo. quo in contrario hic allegato dixi illum verſiculũ intelligi poſ ſe, quando res mobilis. licet ineſtimata in dotem data üit: vt tunc alienari poſſit ſecundum foꝛmamiillius authent. Sed certe nullus hoꝛũ intellectuum cõmuniter tenetur: ſed ille communiter appꝛobatur, ſcilicet vt verſiculus ille pariter ad oinnia, que ſuperius in alienatione donatiõis pꝛopter nuptias dictafuert, referatur. Et iſtud videtur verius, eo quia clauſula in l.poſita, ⁊ maxime in eius fine, referri debet ad omnia:cum commode ⁊ ſalua ratione re/ cti ſermonis referri poteſtꝓper notata in.c inquiſitionis. extra de appel⁊ in.c.ſecundo requ ris de libe.⁊ poſthu. Liij.. filius.⁊.§. ante heredis. de lega.j.l talis ſcriptura in ſi.C.de liberis pꝛeteritis.l.j.in fi.⁊ l.ſi idem cum eodem.in g. ficum ibi nota..de iuriſdi.omnium iudi. Summarium.. & Aſuſtructus eſt ſeruitus perſone coherens:⁊ finitur cum perſona, cum qua initium accipit, ⁊ in eo nõ cadit ceſ ſio:nec ſinitur cum perſona habente nudam commodi/ tatem. 2 Aſuſfructus foꝛmalis ⁊ vſuffructus cauſalis, qui dicãtur. Actus agentium, quod reguletur ſecundum duplicem perſonam. 4 Aſuſtructus ſi eſt datus in dotem per extraneum:quali- ter ſet mulieri, vel eius heredi reſtitutio: Aſuffructus rei, cuius pꝛopꝛietas erat penes maritum, ſi eſt oatus in dote n, quod moꝛtua muliere nõ reſtituitur: ſed cum pꝛopꝛietate conſolidatur. 6 Aſuſfractus rei, cuius pꝛopꝛietas erat penes mulierem, ſieſt datus in dotem ſoluto matrimonio: qualiter reſti⸗ tuatur: 7 Actus reſtitutionis, qui fieri non poteſt vere ⁊directe, ſit eo modo quo poteſt. 8 Aſuſfructus in dotem dati per mulierem, vel per extra⸗ neun, egius rei pꝛopꝛietas apud mulierem tempoꝛe reſti tutionis non ſit, quibus modis fiat? 9 Commoditas vſuffructus, quod cedi poſſit: quamuis vſuffructus non. Commoditas percipiendi decimas cedi poteſt laico. et numero. 1. 10 Aſuſfructus foꝛmaliter foꝛmatus in perſonam mariti, qõ ſinitur moꝛte ipſius. Empbfteoiis vel feudum, an poſſint dari per indicẽ in ſolutum, ſaltim, quo ad commoditatem percipiendi fru- ctus: quod ſic. 12 Emphyteoſis vel feudum, ſi dãtur in dotem, qualiter fiet 3 Conſenſus ab in tio pꝛeſtitus ſuper contra eius reſtitutio: pꝛeſtitus ſccundum qualitates illius cotr ctu, 95 ceſetar mumnfo 14 Actus celehhan 14 Emporteota eccleſie, an donare poſſit rem enn döem, ticai eccleſa irrequiſita: Pbrteo⸗ 15 Eccleſia fiſcus equparantur. 16 Empbrteota pꝛuuati, an poſſit donare domino irre dii qui⸗ ſito: 7 Legatumdicitur qſunodammodo donatio. 13 EZllienatione pꝛobibita, an pꝛobibetu 19 Empbyteota ſunpliciter donãs rem e r donatio: mpbyteoticama cenſeatur donare ſolũmodo reſpectu iuris, quod pa aber an vero libere ⁊ abſoluteꝛ Sufructu. Culacrcen tem datus ine oia mulieris ſibi, ⁊ beredi neinü d uoꝛtio. Datus vero in re mariti reſteni 3 lier tãtam: datus autem in re aliena, ſibi beredlbu an ſtitui debet, quo ad commoditatem fructus perci deſ hoc dicit.æt pꝛo euidentioꝛi huius legis intäle b5 mittenda ſunt quedã ſᷣm Bal. aliquibus adqditis 8 mum, qõ † vſuſtructus eſt ius quoddã ſeu ſeruitns h nalis perſone coherẽs:⁊ quod cum perſona ila tudir b ua initium aſſumpſit. j. de nouatio. Iſi vſuffructus 39 vſufructu.l.coꝛruptionem.cum ſimi. ¶ Secũdo quoc ipſo vſufructu tanquam in iure ab ipſa perſonanſcpan bili, nõ cadit in aliuin vera ceſſio ſeu reſtitutio hiceſtt inſti. de vſufructu.in O.ſinitur.(Tertio, od rfüſrnete ſinitur moꝛte eius: in cuius perſona foꝛmaliterradicatur non autem moꝛte habentis nudam cõmociitatem qtacſ caſus in.j.næceſſario. in§. ſi. S. de periculo ⁊ commniconij vendite.⁊ etiam pꝛobatur hic. ¶ †Quarto Pꝛemiträcum qð quidã eſt vſuſſructus ab ipſa pꝛopꝛictate diſacusſin ſeparatus, puta in alterius perſona permanens qun eius cuius eſt pꝛopꝛietas: et iſtũ appellamus yſunſrai foꝛmalem. Quidam eſt vſuſructus pꝛopꝛietati cʒcrctʒsʒ ſeu coniunctus:vtputa:q penes cum exiſtens, penesqi eſt pꝛopꝛietas:⁊ iſtum appellamus vſumfructum canſqlẽ ¶ Quinto qõ in.l.noſtra nõ eſt dubium pꝛincipaliter, i vſuſfructus in dotem dati fieri debeat reſtitutiop ſecdu⸗ bium, an commodum reſtitutionis tranſeat ad beredem mulieris. ¶ Item eſt dubiũ in modo reſtitutionis:quia natura iuris inſeparabilis a perſona repugnat rere reſti tutioni:vt.3.dixi.⁊ ideo opoꝛtet venire adreſtitutjonẽper obliquum ⁊ indirectuin eo modo, quo fieripoteſta nboc pꝛincipaliter inſiſtit iſta lex.⁊ l.ſi vſuſfructus àde iutedo tinm. Que ambe materiam hanc pꝛincipaliterdiſcntiunt 3 ¶ Altimo, qð actus agentium regnlantur ſecundũdu plicem perſonam, ſcilicet ſecũdum aptitudinem perſome agentis:⁊ ſecundum aptitudinem perſone recipittis et ideo in huiusl nateria ad veram reſtitutionem requin tur, qõ illa cadere poſſt in recpientem:als ſifierinonpo- teſt directo, fieri debet eo modo, quo poteſt. CQuibis pꝛemiſſis ex lege noſtra, pꝛimo rnoto, quod ſolutomatſ monio vſuſfructusin dotem dati perextraneum muli ſeu eius heredi,penes quos non eſt pꝛopꝛietas.ſieridebe reſtitutio hoc modo, ſcilicet vt caneat maritus ſe paſſui vti frui mulierem heredemq;eius, quamdin maritusiye vixerit.Et huius eſt ratio:quia vt in euidentialibus din ipſius vſuſfructus vera ceſſio, ſcu directa reſtitutio dom no ſolum, non autem extraneo fieri poteſt directo:t 8 tex. in. d.. finitur. inſti. de vſufructu. vnde cum pꝛopuitu tis domina non ſit mulier:⁊ ſic ſibi fieri non poſſtrreran ſtitutio:opoꝛtet fieri eo nodo, quo poteſt, ſcilicet Ded tionem de pꝛeſtando patientiam, qð mulier ipſa tumn 5 beres commoditate ipſius vſuſtructus vtatur.(Ro 5 ſecundo ex verſicu.ſi enim cum haberct.t Quocddatopel mulierem in dotem vſufructu rei, cuius pꝛoprietselie nes maritum, moꝛtua muliere, nibileſt quod in relir 3 nem veniat. Quoniam cum eius morte vſuſfructus in tus ſit: igitur cum mariti pꝛopꝛietate conſolidatur.j S elgit li. C Bobo dicto g. finitur. et in.d.lcoꝛruptionem. cum ſimili( ho one u⸗ 6 tertio ex verſicu. quod † ſifundi ſui. Quod dato perm —.—.. 28 cal lierem in dotem vſufructu eins fundi, cuius panm fo manſit pꝛopꝛietas, ſoluto matrimonio per vinne 1ſ t ridebet reſtitutio mulieri:ꝛñi mulier moꝛam itp. 9 3 daanän en dazeixett 5 mmi le runetajtiun ma anauun nale vibi dinde (Lrvid frins nseapwbidenus ffücl drinranſepcrditunen rhe rabbiſtangam(Rob oKakernyfumfracun ini uspans, in cuſandatst wnauen motte maliei d cter ommocitas:igiter beredenegteſtcaſusbicziny lroingin Interibiftn rertpaſarumiſeytifruimu duanass cdipon poſſt ye plaminsyſafrucustamenee vomceckargunentum qood roftemGlemdxerenenp mmedchtiennpileatlrqge lienſioonin onegli endar fe riend triman Rintdehef donem umf dquami 210 unn.. GAin miure ah,n anverzceſiod hün me Knſ rct b„.* 6. mr CTma — d a us deraaftaa dab is nudancänttd Oin 6 3, Wällag. A n§. f. 8.de perchot A ,. FIKuWAIg oKnp bic. Dure ncs Dipſämoitn. Nabenus perſoneyn Deictzs. ct ſti py lae zmeſtvſafruculs dan puta qrpenes cunge tumappellamus ſuree noſtranoͤeſtdabiman tem dati fieri debeunm umreſtitutionistraiti neſtdubiu in mocorit arabilisaperſonam idco oportet renireatn ccun co modo quofc it iſtalex lirfufrucs nateriam hancpiincyts tus agentium regrlunr ſalicct ſccüdunothe- am apt tudinemperohie it ria ad veramfcſtar poi tinrec pienten t dchet co modd, gogti noſtrapumofnotocndi s:n dotemdatpae cnes quos onettyuprls do ſellicet t anatun 3 amlct bercdemqheleéqm 3 nenicendd rtimcach reraceſſooſ muleraled 1 9,OlO pen, rico noch Nchi7 do patientin, i matrimonio per moꝛtem eius heredi ine Perecientdnn eſt ratio:q: tunc muli erdotem dans ⁊ eius peres manent donnni pꝛopꝛietatis: igitur eun alteri per maritum, qui vſumfructum Aelenit in do 3. poteſt eins ſieri vera reſtitutio, per dictum finitur. vbi atet veram vſuſtructus ceſſionem poſſe tieri domino pe ctuarium. CHoto quarto in verſi.ſi vero Wienati pꝛopꝛietas ⁊c. Et ita ſemper allegatur, qð actus reſtitu 7 tioni ſarius, qui fieri non poteſt vere ⁊ directo, fie- tionis neceſſarius, q ri debet eo modo, quopoteſt. CHoto quinto er eodem, r quod vſuſfructus in dotem dati per mulierem, apud 3 quam tempoꝛe reſtitutionis nõ eſt rei pꝛopꝛietas:vel per neum pꝛo muliere: cum fieri non poſſit ipſ mulieri, Malus ber vera et directa reſtitutio ſeu ceſſio, ea ra- tione: quia non domino pꝛopꝛietatis vſuffructus cedi nõ poteſt:vt in dicto. finitur. et.dl.ſi vſuſfructus.&. de iure dotium.ſieri debet altero exbis modis. ¶ Pꝛimo:vt ca neat maritus quoad vixerit mulierem heredemq́; eius vſufructu vti.¶ Secundoſi conſenſerit Poopijetaſie do, minus reſtitutio ita ſiet, ſcilicet vt in fundo ille vſuſtruct malieri conſtituatur, qui per pꝛius penes maritum erat. Tertio ſi buiuſmodi conſtitutioni maritus conſentire noluerit:tunc loco reſtitutionis, hoc etiam fieri poterit, ſcilicet vt pꝛopꝛietatis dominusſi vult habere plenã pꝛo⸗ dietatem, id, eſt cum commodo vtendi fruendi aliquid ꝛcij pꝛo ea commoditate vtẽdi fruendi mulieri, vel eius credi vno nummo vendat. ¶ Noto ſexto ex eodem ibi, fruiq; eam ⁊ patiatur ⁊c. quod qnamuis extraneo per fru ctuarium ius yſuſfructus cedi non poſſit: vt in.d. l. ſi vſut⸗ fructus.et.d.ſinitur.tamen cedi poteſt einſdem commo ditas. Ad idem dictall. neceſſario. 5. ſi et dictall.ſi vſuſfru⸗ ctus. Simile dicimus in iure decimarum:licet enim illud cedi non poſſit laico:cum ſit quid ſpirituale.de pꝛeſcript. cap. cauſam que. tamen cedi poteſt eidem ipfius commo- ditas.de locato.c.ij.et itatenuit Speculatoꝛ in titu.de pi⸗ gnoꝛibus H.j.verſiculo, quid de decima.dicens, quod licet decima non poſſit pignoꝛi obligari:nec per laicum poſſi⸗ deri:cum ſit res ſpiritualis:vt dicto.c.cauſam que.⁊de de/ cimis.ca.pꝛohibemus.yᷓ ructus tamen ſeu commoditas decimarum ſic, per dictum. c. veſtra.⁊ dictall. i vſuſtructꝰ. zbic, alibi j.tangam. Noto vltimo in verſicu. quod ſi 1o facultatem. vſumfructum t ſiniri moꝛte eius mariti, in cu ꝛusperſona, in cauſam dotis eſt foꝛmaliter conſtitutus: non autem moꝛte mulieris, cui ſoluto matrimonio illius ceditur commoditas: ⁊ igitur moꝛtua tranſfertur in eius peredem:vt eſt caſus hic:⁊ in pꝛin. legis⁊ in dicta.l.neceſ⸗ u ſario. in§. ſin. C. Intex. ibi, vt maritus † caueat quandiu vixerit, paſſuruna ſe vti frui mulierem. Et ſic patet, quod quamuis cedi non poſſit per vſufructuarium extraneo ipſum ius vſuſfructus:tamencedi poteſt eius commodi⸗ tas:vnde eſt argumentum, quod poſito quod iudeæ non poſſit in ſolutum dare rem emphf̃teoticam, vel feudalem ratione debiti:cum videatur quedam alienatio, que non poteſt ſieri ſine domini conſenſu, vt in.i. fina. C.de iure em hyteo.in..potuit.de locato.⁊ in.c.imperialem.de pꝛobi. eu. alie.per Federicum. cum ſimilibus. De quo tamen di cendum, quod plene pꝛobat:⁊ ibi poſt eum dixi in.l.ſi fini⸗ ta in..ſi de vectigalibus.j.de dam.infec. tamen dari poſ⸗ fint inſolutum, quo ad cõmoditatem fructus percipiendi ex eis. Et ita tenet Specu.quem Barto. non alleg.in titu. de pꝛimo decreto.5.reſtat.verſicu.⁊ idem invalallo.⁊ in ti⸗ tu. de execu.ſenten.ſequitur.verſicu.quid ſi habet tantũ feudum. Auod quidem notabiliter hic pꝛobatur.Ceterũ et ſi inſolutum res ipſa emphyteotica vel feudalis detur ſimpliciter, videtur in dubio data quo ad ipſius commo- ditatem:non autem quo ad ipſum merum ius. Impꝛo⸗ pꝛianda enim ſunt verba ſententie: vt illa potius valeat, quam pereat.dicit gloſ.3.famil. erciſcunde.l.⁊ puto.in H.j. ¶ Inter ibi, et puto intereſſe ⁊c. Tractat igitur iſta lex qualiter flat reſtitutio vſuſfructus in dotem dati:ꝛ ſic iu⸗ u ris inſeparabilis a perſona:vnde t cum emphyteoſis vel feudum ſintetiam iura quaſi a perſona inſeparabilia: vt patet:quia alienari non poſſunt ſine cõſenſu domini: me- rito hoꝛum iurium ſimilitudine motus Bart. hic dixit, qõ reſtitutio rei emphyteotice, vel feudalis per vxoꝛem viro in dotem date, fieri poterit illis modis, quibus reſtitu⸗ tionẽ vſuſtructus fieri mandat iſta lex.Et ſic videtur vel⸗ Soluto matrimonio. 33 14 15 le, quod quemadmodum ius vſuſtructus in dotem dati, ſoluto matrimonio cedi non poſſit mulieri ſine conſenſu pꝛopꝛietarij: vt hic:ita nec ceſſio ſeu reſtitutio fundi em- pbyteotici vel feudalis dotalis, ſoluto matrimonio fieri poterit, ſine conſenſu domini. Quod quidem ego falſum reputo:quia t conſenſus ab initio pꝛeſtitus per dominũ, dum mulier rem emphyteoticam ſeu feudalẽ dedit in do⸗ tem, cẽſetur pꝛeſtitus ſecundum qualitatem eius contra- ctus, per quem facta eſt huiuſmodi rei alienatio. Ad boc allego tex.ſingu.in.l.ſi pupilloꝛum.in..ſi pupillus.j.de re/ bus eoꝛum.Sed natura ſeu qualitas dotis hec eſt:vt illa ſoluto matrimonio reddatur vxoꝛi:vt.l.ij. in pꝛinc.cum ſi⸗ milibus. S. eo. Igitur ille conſenſus domini, qui interue- nit ad dotis dationem ſufficiens eſt abſq; alio nono cõſen ſu, ad dotis redditionem. per dictum§. ſi pꝛius. vbi de hoc eſt caſus valde notabilis.et hoc pꝛeſuppoſito, qð res buiuſiodi dari non poſſint in dotem ſine conſenſu domi ni. Quod an ſit verum, in hoc titu. 5. poſui: non recoꝛdoꝛ vbi. ¶ Et hinc ſumpta occaſione tractauit hic Bal.vti⸗ lem ⁊ quotidianam queſtionem, ſcilicet an emphyteota ec cleſie, donationem emphyteotice rei facere poſſit ipſius eccleſie irrequiſito conſenſu: In quo quidem aduerten⸗ dum:quia ipſe in varijs locis hunc paſſum tetigit: et qui- dem hic, ⁊ in.l.ſi domus.in. 5. fi.j. de lega. j. in.l. fi. C. de iu⸗ re emphyteotic.⁊ in authen.quas actiones.C. de ſacroſan ctis eccle.ꝛ in.c.j.in.g.donate.qualiter olim feudũ alienari poterat.in vſibus feu.poſuit gloſ.in.c.potuit.de locato.et Speculatoꝛ in eo.titu..nunc aliqua.in verſi.cvij.⁊ in ver/ ſicu.cxij.Et quidem pꝛima fuit opin.gloſ.in.d.c.potuit. di⸗ centis quod licet non poſſit ipſa emphyteoſis vendi irre/ quiſito cõſenſu eccleſie:vt ibi,⁊ in..ſi. C. de iure emphrteo tico.tamẽ poterit donari per legem.j.C.de fundis patri⸗ monialibus.lib.vj.Et hanc opinio.ibi ſequitur Jo. An⸗ dree dicens inter pꝛohibitam venditionem ⁊ cõceſſam do nationem illam eſſe rationem differentie: quia emphyteo ta, ſi vendere vult, ſolum habet affectionem ad pꝛecium. Anqde cum nullum intereſſe pꝛetendere poſſit, an illud cõ- ſequatur ab eccleſia domina:an vero ab alio:cum in num/ mis non poſſit intereſſe affectionis cadere: vt.l.nũmis.3. de in litem iur ando. Igitur cum tantũ ſit ſibi pꝛecium cõ⸗ ſequi ab eccleſia domina, quantum ab alio:voluerunt iu- ra, vt teneatur, cum vendere vult, eccleſiam requirere:⁊ il⸗ lam cuilibet alteri in venditione pꝛeferre, tanquam pꝛe- tendentem ius directi dominij in ipſa emphyteoſi vendẽ da.Sicut ⁊ in ſimili compellitur quis in vna re habẽs ius minns, illud illi vendere, qui babet ius potẽtius. C. de do na.l. ſancimus.. ne antem in cõmunionem.C.de iure do. impetrando.l.ſi.õ.ne autem ex cõmunione.Sed cum vult emphyteota donare, babet reſpectũ ad perſonam. Bam foꝛte vult vni donare pꝛopter merita ſua:vel vt illum ſibi obliget ad antidota, quod poteſt ex eius donantis parte non cadere in perſonam eccleſie, tanquam ad illam bos reſpectus babere nolit. Spec.in.d..nunc aliqua.ver.cvij. etiam buic opi.adherere videtur:infert tamen opin.alio⸗ rum quoꝛundam dicentium oppoſitum ea ratione:qꝛres ipſa emphyteotica tanqᷓ; res eccleſie, non poteſt per em- pbyteotam alienari, ſine iuris ſolennitate. vt in. c. nulli. de rebus eccle.non alie.⁊ in authen. hoc ius.C.de ſacroſanct. eccle.cũ ſuis ſimi.Sed hec opi.eſt vna truffa.quia nõ alie/ nat empbrteota rem emphyteoticam, quatenus eſt eccle- ſie iure directi dominij:ſed reſpectu iuris, qð babet in ea ratione dominij vtilis:merito tali caſu dicemus non re⸗ quiri ſolennitatem requiſitam in alienatione rei eccleſia/ ſtice ad inſtar eius, qð dicimus creditoꝛem quatenus ius habet diſtrabẽdi rem minoꝛis ſibi pignoꝛi obligatam, id agere poſſe ſine ſolẽnitate requiſita in alienatione rerum minoꝛis:vt eſt caſus notabilis in.d.l.ſi e er ebs d pu pillus. j. de rebus eoꝛũ. Erit ergo in.d.l. trimonialibus.caſus pꝛo opi.glo.in.d.c.potuit.equiparã do tamen eccleſiam ⁊ fiſcum.de quo.d. loquitur:cum in iurè pꝛocedat bec equiparatio:vt in.l.ſi.cum ſimi.C.de ſa⸗ croſan. eccle. Bar.vt refert Bal.in omnibus locis pꝛealle⸗ gatis, cum haberet hanc queſtionem de facto vna cũ ipſo Bal.ſibi in hoc tunc aduocato aduerſo, conſuluit contra- rium dicens non poſſe emphyteotam eccleſie inra ſua do nare illius irrequiſito conſenſu, dicens de boc eſſe caſum notabilẽ in.l.vniuerſas.ibi,vel vllo alio pacto alienare c. iiij 84 j.C. de fundis pa⸗ — — — — 14 ePlu —-—— — ₰ —— 71— 8 .*— 8 2 ₰ 5 9- —„ 7 12 4 S 2 C.ne rei dominice, veltemploꝛum. imo ſecundum cum in illall patet ex tali alienatione rem incidere in cõmiſſum, 7 ad eccleſiam reuerti.Sed certe volentes tenere opi.com⸗ munem ad dictam..poſſunt de facilireſpondere, dicẽdo: qð illa lex non diſponit ſuper pꝛohibitione poteſtatis alie nandi ipſum ius emphyteoticum, quod eſt penes ipſum emphfteotam:ſed dicit, qò res emphrteotici iuris eccle⸗ ſie vel reipublice alienata de facto in caſu non permiſſo. cenſetur alienata iniuſte:⁊ igitur nec poteſt pꝛeſcribi lon⸗ go tempoꝛe. Hanc autem alienationem illicitam conſtat contingere poſſe tali caſu altero ex tribus modis. ¶ Pꝛi mo, quando alienat emphyteota rem illam, vt allodium, id eſt, vt exiſtentẽ in eius directo dominio. Iſto enim caſu alienatio non eſtlicita: quia interuertitur poſſeſſio eccle- ſie. ð. quibus modis vſuſcructus amittat᷑.l. Pomponius. ¶ Secundo modo, quando alienat cõtra pactum cõuen tum alienationis pꝛohibitiuum, quo caſu etiam fauoꝛe ec cleſie, ſi pꝛobibita ſit alienatio per pactum:videtur etiam impedri ipſius alienate pꝛeſcriptio. arg.C. de vſuſca.pꝛo emp. l ijj. de fun. do. xſi fundum.j.de verbo. ſigni.l.aliena⸗ tionis.cum ſimi. ¶ Tertio modo, quãdo alienat in aliam eccleſiam;ꝭ, vel in potentioꝛem: vt in authent. de alienat.et empbfteoſi..ſi vero cõtigerit.⁊ ſic illa lex nihil ad pꝛopo 16 ſitum. Ande ipſe idem Barto.t in. d.l. f. C. de iure emphy teotico.dicit, qð licet emphyteota pꝛiuati non poſſit ven- dere irrequiſito domino:ita nec donare:⁊ hic per tex.in.d. Iſi. qui vtitur verbo alienationis, vel tranſlationis iuris emphyteotici in alium. Quod quidẽ alienationis verbũ generale eſt:vt patet in authen. de non alienandis. in.l.j. de fundo dotali: tamẽ emphyteota reipublice cum habet pꝛedia vectigalia, in quibus certus canon eſt impoſitus, poteſt domino irrequiſito donare per dictã.l.de fundis atrimonialibus.Et diuerſitatis eſt ratio:quia contra il- um cui emphyteot a pꝛiuati donaret, dominꝰ nullã perſo nalem actionem haberet ad canonem petendum: cũ per/ ſonalis actio non tranſeat in ſingularem ſucceſſoꝛem:vt.l. nin ſi..de contrahẽ. emptio. Ande haberet hoc caſu pꝛi⸗ uatus ipſe neceſſe agere contra donatarium rei vendica- tione:⁊pꝛobare de dominio, cuius eſt difficilima ꝓbatio: vt patet ex his, que notat glo.magna in.lij.in verſic.quid ſi emphyteota faciat alium emphyteotam.C.de iure em/ pbyteotico. Zlt cum alienat emphyteota reipublice, ceſ- ſat iſta ratio:quia ius ſoluẽdi canonis ſeu victigalis trãſit aſſiue in ipſum ſingularem ſucceſſoꝛem donatarium:vt ij. ⁊.ſi. C.ſine cenſu vel reliquijs. ⁊l. Imperatoꝛes.in pᷣn ci.j.de publicanis. Quare cum iſta ratio locum ſibi etiam vendicet in re emphytheoticaria eccleſie pꝛopter equipa rationem, que de illa fit ad rempublicam: vt in. d.l. fi. C. de ſacroſanc.eccle. Igitur ſequitur dicendum, quod quẽad⸗ modum ea ratione ipſemet Bart.cõcludit emphyteotam reipublice donare poſſe ius emphyteoticum, ipſa repu- blica irrequiſita: ita etiam eadem ratione donare poſſit emphyteota eccleſie. ¶ Que quidem pars quod vera ſit, yltimo pꝛobatur egregie ex tex. ad hoc ſing.inl.ſi domus. §.fin.j. de legatis.j.vbi eſt expꝛeſſum ius emphyteoticum per emphfteotam ſiſcalem alienari poſſe fiſco irrequiſito titulo legati vel ſdeicommiſſi, per viam vltime volunta⸗ tis, adeo: quod exea alienatione non incidat res empbv⸗ 17 teotica in commiſſum. Certum autem eſt legatum †quo⸗ dammodo donationem eſſe:de legatis.ij.l.legatum. cum ſimili.⁊ illam.l.ad hoc allegat Speculatoꝛ in.d..nunc ali⸗ qua.verſi.cxij.⁊ Bal.in.l.cum virum.C. de fideicommiſſis. in ſi. Pꝛo quo etiam facit egregie.l.in conuentionibus. in ſj.ůpe verbo.ſigniſi. Ande ex bis bene nota, quod in iſta materia fallit regula volens ei ins eſſe vendendi, cui ius eſt donandi.que habetur.i.de regulis iuris.l.cui ius eſt. 38(Item alia f volens, quod venditionis appellatio o- mnẽm contractũ includit, per quem alienatio introduci- tur, que habetur in. l. ſtatuliberi aceteris. ũ. Quintus. j. de ſtatuliberis.⁊ in...in ſi.de controuerſia inter dominum ⁊ emptoꝛem. Roc enim regulare eſt, quod pꝛobibitio ven- ditionis non includit pꝛohibitionẽ donationis.C.de pꝛe/ 19 dijs curialium..ſ. libꝛo. x. Sed pꝛo perfecto t comple- mento huius paſſus ſupereſt querendum, nunquid ipſe emphyteota rem emphręteoticam ſunpliciter donãs, cen⸗ ſcatur donare ſolummodo reſpectu iuris, quod habet in ipſare:an vero iure pꝛopꝛio ⁊ libero:⁊ ſic etiam ratione di unc indiſtincte uris, dictall.ſi domus.. ſi.⁊. l.quod inter.. ſ vicmebednt meo, Paſtoꝛalis.Nur ⁊ tunc aut emptoꝛ habebat notitiam Keht venditionig. 2aDs ure rei venan. tunc videtur vendidiſſe ius rei ſecundum uceuüter apud s.j.de contr Ueedenea videtur vendere iure pꝛopꝛio⁊ libero. Indebisg venditoꝛ ſciens ius rei exiſtentis non libere, unirc cans emptoꝛem, tenetur ad intereſſe:vt.lig et 3 den nus. in pꝛinci.a.de actio. empti. Si antem wenden Jula⸗ tenetur ad intereſſe:ſed tantum depꝛecio reſitueran 4 to minus fuiſſet empturus:ſi ſciuiſſet remnõ lhur fun buiſſe:vt dicta.lj..j.et ita intelligitur.I.quod ad be tes. S.de euictio.et hec in iſto quotidiano paſſn plen 5 tabiliter dicta ſufficiant. ¶ In gloſ j in ſine aduerda— quia gloſ.in omnibus bene loquitur, pꝛeterquamin 4 ſcilicet quando datusfuit in dotem vſuſfructus funch 9 erat ipſius mariti quo ad pꝛopꝛietatem:quiquidem 4 ritus poſtea pꝛopꝛietatem alienauit: et ſic tempoꝛe ni tutionis dotis ſolum vſumfructũ reperitur habere 3 inquantum dicit gloſ.quod debet per heredemmul 35 commoditas reſtitui:non bene loquitur:quia multnae bebatur vſuſfructus foꝛmalis, qui non debet incper 6 caſu, quo finitur:vt in.l. Titio cum moꝛietur. Sdepſiff cum ſimilibus.Et quia non fuit radicatus riuſfnnir malis in perſona viri, ex facto mulieris: quia imonuttmn ſalis tempoꝛe dationis:vt in euidentialibus dicts pau ret:nec debet plus mulier ex reſtitutione habere/quanſ ſemper remanſiſſet vſuſfructus penes eum. Dieit antmn Barto.iſtum caſum in litera non decidi: dici tamẽpottt ſatis decidi in verſiculo:et puto, dum ibi indiſtincte di⸗ citur, quod mulier nihil relinquit heredi ſuo, qnad ipſ in dotem dedit vſumfructum in fundo, cuius paopuittas erat viri:nec diſtinguit an viri pꝛopꝛietatem poſtea alie/ nauerit, an non. ¶ In gloſ. ſuper verbo, cautionibns in- terpoſitis.ibi, nũmo vno.Quia fit ex quadamneceſſttate, eo:quia cadere non poteſt vera reſtitutiodotis, pꝛopter ius inſeparabile aperſona, alias non teneret niires eſſet digna tam paruo pꝛecio:vt plene notin.lſi qxis anteſde acquiren.poſſeſ.Et hec in.l.iſta dicta ſufficiant. Summarium. 4. 1& Seruus dotalis beres inſtitutus, quod poſſt inſi mariti adire vel repudiare hereditatem:et quandodi get maritum: nu..Et cui acquirat.nugꝗ. Dos conſtante matrimonio poteſt vxoꝛireſtituiſſipano momento penes eam remanere debet.. Dominij tranſlatio in aliquem, vt aliquo mometopents eum ſit:valet ſi aliquam ytilitatem eſt allatura. 4 Separatio coniugij facta in fraudem expectantis llu diſſolui per moꝛtem, non pꝛeiudicat expectanti. 5 Expenſa funeris mulieris de eius dote ieri debet. vice numero. u. en e— 5 6 Dilatio conceſſa patri mariti ad dotem reſittnentan luto matrimonio vxoꝛi: habet etiam locum cum ilare tui debet patri mulieris:et quando illam non habest: numero. 7. anſg Confeſſio facta apud acta, quod nõ reuocatur,m de erroꝛe. lun 10 Filiafamilias, an babeat heredem in dote? remilſine. 7 n reb⸗ ECruus dotalis. Cuua⸗ 1 8— 6 num cõmodum geruntur, conſilium 4 3 2voluntatẽ exquirere:vt geſtoꝛ a ſe derine f ſtionis exoneret. Et repudium franaulentunpe öerye pꝛeiudicat. Et funeris impenſa ſtatim repeti Juen 5 3 3 Cpo⸗ ctata dilatione legali. hoc dicit cum dusbus ſe Kdert cd rd ire uitanal aaah ne „a, nyalu riunt earwi Vi Gnna ge aerr ten rusaän aronech oüarcne, menai rawui sgwellaen, wat wer Tranrdl weetain dcue, un 44 Iinun mnoxesten qyodanfcn Hwrernentemnonagnu to Cirſtarrcrilla pelalsyeenie usmalerinpenſuncknen mronisſibiconceſſum addoter ſ(ruusootglaibi,mulierene n Hertnnepoterat feius orencjerroallegetur.pt- trajdeconfeſtalerror Cdei nealigter ginltuta Cdeom aitacfüciumgpuc Atapu 65 vaindkemlegisli Lultrekimre Po delr murcoxéuce,pf ontenplar Risekittris alalegen ſrxeeil dut Ireſttntone eni Aüanx 910 m Rändlincodt Rndea deatamemdd „ltlagdicggiagg, tmammn rin rnpldoerin mmi dsmulirsein addech elda d 1 i ri unm dota⸗ ſüdong drne 1SBo. in.l. eruns dotalis.de † iuris rigoꝛe ſer Koge iar e bere⸗ amodongſuende itutum heredem. adire vel repudiare poſſe vügauhama be iuſſu mariti. ¶ Hotſecundo t er eadem, quod anlhds ute 2 Aft. ſeu repudiatio damnoſa facta per ſeruum dotalẽ unt ude daad Mlo uſſu mariti interueniente, maritum culpabilem obli dabeloner at gat mulieri actione de dote. Ad idem.j. eo.l. ſin. CMNo. ex ed ſt..„ Rnode eadem, quo ad hoc vt maritum ex repudiatione vel adi iciſſe ias niſßdde 20 atione cõmiſſe cul⸗ iſcennztde ione tis, ſeruo dotali delate ratione cõmi Tsrlam ſitdn en Herenana uner obligari. conſilium eſt, vt mu⸗ eenptoxnon dtdadd ber corann teſtibus interrogetur:an hereditatem hãc re/ ginlgenne puctiare velitanoniam ſiſic dixerit adiri velle: tunc red⸗ ne dopaorſisdad Penng erit ſeruus vxoꝛi,cuius iuſſu hereditatem adiuit, Srejerende ud qua adita ipſe ſeruus marito reddetur. ¶Sic ⁊ vltimo ef not. caſum, in quo mulieri conſtante matrimonio poteſt coenggnſe dosreſtiturreſtitutione tamen paruo momento durate: 1 mamnge vt patet:quia intra tantumtempus durat, intra quantũ ind ſeruus aduuerit: poſt enim marito reddit ⁊ quidem tole⸗ ratur reſtitutio iſta ratione commoditatis inde emergen Knla tis que illa eſt, vt ex quo mulieris iuſſu ſeruus ei ndu⸗ cant. C dtangi tus hereditatem adiuit, maritus ex damno ſi qd Ehhe e⸗ dae ditate emergat, nõteneatur. Ande not. qõ tenet trãſlatio utrgn dominij facta in aliquem, boc acto, vt momento reſideat penes eum: duntamen aliquam vtilitatem talis tranſla⸗ ud adpupita tio afferat. Concoꝛdat. C. de bonis que libe licum non ſo⸗ lietatem dlenanteai lum iin ſi. alias ſecus:vt.. qui ſic.j. de ſolut. C Not. in.lſilie m umfraitgen 4 mee. quod repudiatio ſeu ſeparatio coniugij facta in Td„. A. doi.quoddeetpe fraudem expectantis illud diſſolui per moꝛtem, nõ pꝛeiu/ nenmndaken dicat expectanti. Ad idem.ſ.de diuoꝛl.ſilia.C. eo. tit.l. du as formalis a a, bium. ⁊de renuncia. ci lib. vi. vbi patet qualiter hoc caſu imlTnpannae 3 fraus pꝛeſumatur. CHot.in.l.ſi filia. quod expenſa fune- oianonfut nüann 5 ris f mulieris de eius dote fieri debet. Ad idem. C.de ne/ erix fatome. So. geſt.l. quod in vxoꝛem in ſi. Et hinc eſt, quod dicit᷑ im- onisentnantan penſamfuneris eſſe es alienum dotis: de relig. impen⸗ mulerex— ſa enim. Et de huius legis materia:dic vt in eod.titu.l.in tviuffucds mnn eum. cum ſeq. vſq; ad lcontra quoć;.incluſine. CMot. in n nsmd eadein f ibi, dum dicit: cetera dotis ſtatuto tempoꝛe ſol/ minteranondima uantur:ter. expꝛeſſum, quod dilatio conceſſa patri mariti ſcrorctputomith ad dotem reſtitnendam mulieri ſoluto matrimonio, locũ nibürelnqutbaub etiäbabet cum illareſtitui debet mulieris patri. ¶ Hoto mnfructum in finthanr 7 tertio ex eadem, quod cum f contra maritum dotem ad- guit an vii paci“ hac retinentem non agatur, vt dotem tanqᷓ; dotem red⸗ In gloſcuperſehm dat, ſed vt ex illa vel alia pecunia reſtituat, quatenus in fu ovno. Quiaftexqus poteſt yerarcttme lationis ſibi conceſſum ad dotem reſtituenda. ſ. In text. perſonaalasnntm l ſeruus dotalis. ibi, mulierem coꝛam teſtibus interroga- ecio:ytplenenctii 3 ri ꝛc. Rec tunc poterat t eius declaratum deſyderiũ coꝛ⸗ tbecmliſtadicaſtf rigere, niſi erroꝛ allegetur: vt. non fatetur. cum ſua ma- teria.ſ.de confeſſ.⁊.l.erroꝛ.C.de iuris ⁊ facti ignoꝛã.Et ita intelligitur gl. in l. tuta. C. de omni agro deſer. libꝛ xj. dum ummanume dicit deſyderium apud acta publica tunc coꝛrigi nõ poſ⸗ ſe. ¶ In alo.eiuſdem legis ſuper verbo, obligetur. ibi, ꝙp ſttts cit9 qualiter eſtimetur c. Pꝛo declaratione † materie legis tsbares intin nea buiuz:conclude, ꝙ ſi contemplatione mariti ſeruus ipſe pucliare berccta dot alis eſt inſt tatus, vel ei legatum relictũ, marito qne⸗ Et cuiacqutarm ritur, nec illad in reſtitutione venit ſoluto matrimonio. 5. tnmoniopotettmnn depecn.l.hinc querit᷑.poteſt autem.ſi vero eſtinſtitutus, antemanertdet vel le Jatã accepit contemplatione mulieris, ſeu ſui ipſius oin dliuem ſtäm ⁊ tunc queritur mulieri, ⁊ igitur ſibi ſoluto matrimonio uam rtlüteench A, reddendum:vt hic, ⁊in. d.I. fin. eod. tit. ⁊.3. ſi ſeruo. ⁊..ſi in le gj facta in fraucen dr gato. S de inre dotium. Cum vero dubitatur inſpiei de⸗ m, non preudiecthis bet qualit s perſone legantis vel inſtitnentis: quoniam ſi nuleris de usowtin conſ. anguineus vel amicus mariti, cenſebitur mariti con⸗ 1 templatione relictum. Si vero conſanguineus, vel ami⸗ arri maridsddrtn cus mulieris pꝛeſamitur contemplatione mulieris. Ad rou' badc tianban boe de teſtaꝛnen.c. requiſiſtitj.de vulg.: pupĩl.l.ſed ſi plu⸗ Te da uhns res.in arrogato. ſi vero relinquens eſt extraneus omni⸗ Mic e no vel eque coniunctus vel amicus:atendenda ſunt ven⸗ voc uru ba. Quoniamn ſi oicat inſtituo ſeruum talis mulieris, pꝛe- ad actac ſumitur mulieris contẽplat one, ii vero dicat talis ſeruus amirvun viri,pꝛeſumitur contemplatione mariti.C.de iure delibe. abeat bert Lcum aliquis. ⁊ quod not. gl.ſ.de acqui. heredij. aditio. ſ G vero dicat ſimpliciter inſtituo talem ſeruum, tunc fauoꝛe dddotis pꝛeſumetur relictum contemplatione mulieris: vt not. gloſſ. in dicta.l.ſi in legato. Ael verius, cum eſt reli⸗ ctum ab omnino extraneo pꝛeſumetur relictum contem⸗ platione ipſiuſmet ſerui. argumentum optimum. C. de nus mulieris i npenſum eſt:non habet tunc beneſiciũ di⸗ Soluto matrimonio. 85 vſufructu. ſina.⁊ ſic pariter ĩpſi mulieri queritur: vt hic cum ſimilib. ¶ In glo.j.in.l. filie. ibi, quia ſi eſſet in pote⸗ 10 ſtate, non haberet heredem ac. de hoc † an filiafamilias in dotem habeat beredem: dic vt plene dixi. ã. eod..poſt dotem.⁊ inquantum ibi in fine allegaui tex.in l.jH. filiam. verſic. conſequens.j.de collatio.dotis.quem dixi foꝛe ſin⸗ gul. Adde conſimilem in. l.ij. C. de collationibus. ⁊ ideo ibi boc omnino adde. ¶ In gloſſll.ſi fi ia ibi, niſi quando 21 † nulla eſt dos c. Supple, ⁊ pater non eſſet ſoluendor: ſi enim ſoluendo foꝛet, tunc onus funeris ſpectaret ad pa⸗- trem:yvt l.quod ſi nulla.hic in gl.allegata. Summarium.. 1A Maritus quod poteſt manumittere ſeruum dota⸗ lem, ſi ſoluendo eſt etiam muliere inuita, ⁊ quid reſtituere babeat: nume.ʒ.a nu. 4.⁊ vide nu. 7. ⁊ etiam nu. 4. ⁊ nume ro. 20. 7.21. 2 Res pꝛopꝛia reſtitutioni ſubiecta alienari poteſt, etiã in⸗ uito illo, cui reſtitutio fienda eſt. 5 Donatio ſerui dotalis ex cauſa manumiſſionis, ꝙ valet inter virum ⁊ vxoꝛem.⁊ vide nu.i7. 6 Res pꝛopꝛia, que mea eſt reuocabiliter, poteſt mibi do⸗- nari.⁊ vide nu.⁊ꝛ. Res mea reuocabiliter per me vſucapi poteſt. Item poteſt eſſe penes me loco pignoꝛis. Limitatio ad.lres pꝛopꝛias.C.de lega. 8 Maritus tenetur cedere vxoꝛi actionem adnerſus li⸗- bertum ratione operarum, que ſibi de iure impoſite ſunt:non tamen ad carum eſtimationem.numero.9.⁊ vi⸗ de numero.io.quod non tenetur cedere aduerſus fide⸗ iuſſoꝛem ſerui manumiſſi:⁊ tenetur ad ea que neglexit exi gere.nume.ni. 12 Obligatus ad quantitatem reſpectu certe ſpeciei, dando ſpeciem liberatur.⁊ ibi qualiter hoc intelligatur: Obligatus ad quantitatem in genere reſpectu certe ſpe⸗ ciei, pecie perempta caſu foꝛtuito liberatur. 33 Actio de dote, quod pꝛodeſt mulieri conſtante matrimo nio etiam actu exercitio.⁊ vide nu.26. 1§ Coꝛrecta ratione legis, quod dicatur ipſa lex coꝛrecta. 16 Conditio pꝛobibentis in re communi quod potioꝛ ſit, et qualiter pꝛocedat. 18 Dominus ſi permittat vaſallo vendere rem feudalem, an videatur remittere ius ſuum, et quid ſit empby- teota: 19 Actio ſi cedatur contra debitoꝛem, an videatur ceſſa con⸗ tra eius fideiuſſoꝛem?⁊ ponit quatuoꝛ concluſiones. 23 Coniuncta perſona ignoꝛans quod videtur cõtradicere. 24 Donata ambaſiatoꝛibus an querantur ipſi, vel domino eos mittenti. 25 Summe appellatione res coꝛpoꝛales, ⁊ etiam pecunia compꝛehenduntur. 26 Jus patronatus liberti, quando ſuccedat eæ toto loco dotis? 1 5 ¶ Air manumittẽs ſeruũ b 2 talem. dotalẽ inuita muliere, reſti tuit omnia, que pꝛopter illum percepit manu⸗ ☛ mittens vero voluntate mulieris donantis ni⸗ bil reſtituit, ſinautem manumittat vxoꝛevolente: vt ipſius vxoꝛis negotiũ gerat:tunc reſtituit omnia, que con equi⸗ tur vt patronus:non autem ea, que conſequitur, vt quili⸗ bet alius:⁊ de acquiſitis⁊ his que potuerunt acquiri, vel per aljum, quam per mariti heredem ſunt acquiſita, et quando quis tenetur ad quantitatem reſpectu certe ſpe⸗ ciei dando ſpeciem liberatur. hoc dicit vſq; ad penulti. 1excepto. de Sd lots in.l. dotalem. fauoꝛe liber⸗ tatis introductum eſſe maritum ſoluendo exiſtentem manumittere poſſe ſeruum dotalem, etiam muliere inni⸗ ta. Ad idem.j. de manumiſſio l. ſeruum. ꝛ concoꝛdantic 2 ſunt in gloſ. CHota ⁊ ſecundo ex eadem, quod res pꝛo⸗ pꝛia reſtitutioni tamen ſubiecta, alienari poteſt etiam eo inuito, cui reſtitutio fiendaeſt, ⁊ boc quando contractus alternatiuus perſonam afficit,⁊ non rem: ſecundum ple⸗ ne notata per gloſeꝛ Cyn. in eall.C. de condict. ob cauſam. —=— —õy—yÿÿ=———————-— —— —— 4 4 ——— 8 786 —. Piu a. udo. Romain pꝛimam Infoꝛ part. aper Guiliel. in lnemo.& de pactis.(Hot tertio ex ca⸗ dem, quod cum † ſeruus dotalis manumittitur per ma⸗ ritũ vxoꝛe innita, omnia que maritus erſerui manumiſſi bonis pcepit, ſiue occaſione iuris patronatus, ſiue alias, mulieri reſtituere debet. ¶ tHo.in.l.qð ſi vir.maritũ ad nibil reſtituendum teneri occaſione eoꝛum, que percepit ex bonis ſerui dotalis manumiſſi:cum manumiſſio facta fuit volente muliere ipſum ſeruum dotalem marito do⸗ nante, nanumiſſionis cauſa, CHot. ex eadem, cumll ſe⸗ quenti. inter r maritum ⁊ vxoꝛem conſiſtere donatio- nem ſerui etiam dotalis ex cauſa manumiſſionis. Ad idẽ 3.de donationibus inter virum.l. quod autem.in.g. ſina. cuml. ſequen. ſequen. CHo. ex cadem, cum.l. ſequẽ.rem 6 pꝛopꝛiam, que † mea non eſt irreuocabiliter, ſed reuoca- biliter, mibi donari poſſe: vt contingit hic in donatione ſerui dotalis facta marito: qui tamen in eius domimo erat, ſed reuocabiliter: cũ ſoluto matrimonio ab eo ipſius ſerui reſtitutio peti poſſit. Simile eſt id quod dicimus, quodlicet rem irreuocabiliter meam non poſſum vſuca/ ere: vt. ſequitur. in.lana.j. de vſuſcap.tamen reuoca- bülter meam, ſic.ĩ.de capt.l. in bello§. ſi quis ſeruum. ⁊ no. per gloſ.in dicta.liſ equitur. in. fructus. Simile etiam di cimus, quodlicet res mea irreuocabiliter non poſſit pe/ nes me loco pignoꝛis conſiſtere:vt.l.neq; pignus.cum ſi⸗ milib..de regu. iur.tamen res mea reuocabiliter, ſic: vt vt patet exex ſextante.in.. Latinus.j.de exce.rei iudi.⁊ in.I.debitoꝛ.j.ad Trebellia.Et ex his limitatur.l.res pꝛo- pꝛias. cum ſimi. C. de lega. dum dicit donationem rei mee pꝛopꝛie mibi ſieri non poſſe. CMo.in.l.ſi vero. quod ma⸗ 7 ritus † ad ea ſola reſtituenda que percepit ex bonis ſerui dotalis manumiſſi, mulieri tenetur, que vt patronus per- cepit:nõ autem que percepit.vt alter quilibet extraneus: ⁊boc cum manumiſſio facta eſt per maritum ipſa mulie/ re non inuita,⁊ꝛ anim o gerendi ipſius negotium. C Hot. 8 ex eadem in verſi ſed ⁊ ſi quis.⁊ in verſi.ſed ſi poſt.mari tum teneri vxoꝛi ad cedendam actionem quam habet ad- uerſus libertum ratione operarum que ſibi vt liberto iu/ 5 re valigo impoſite ſunt. ¶ Not. in eadem.liij in t verſicu. plane ſi opere. maritum non teneri vxoꝛi ad pꝛeſtandam eſtimationem operarum ſibi per ſeruum dotalem manu/ miſſum pꝛeſtitarumlicet vt ſupꝛa patet, aſtrictus ſit ad ce dendam actionem, que ſibi competit pꝛo impoſitis ope- ris ipſi ſeruo dotali manumiſſo, vt liberto. Simile in.l. ſi id quod.in.ſi quas. S.de dona inter virum.vbi patet ma ritum nonteneri ad eſtimationem operarum ſibi pꝛeſti⸗ tarum per ſeruum, qui vxoꝛis erat. C No. ex eadẽ in ver- 10 ſic.ſed ⁊ rſi reum.ꝙ quamuis teneat᷑ maritus vroꝛi actio- nem cedere, quam habet pꝛo operis ſeruo dotali manu- miſſo iure patronatus impoſitis, non tamen tenetur ce⸗ dere actionem, quam pꝛo biſdem habet aduerſus eum, qui ſe vt expꝛomiſſoꝛem, pꝛo ipſis operis ſeruo dotali ma numiſſo impoſitis obligauit.Et huius eſt ratio: quia hec expꝛomiſſoꝛis obligatio, ex iure patronatus pꝛincipaliter u non deſcendit. Hot. ex eademff in verſi. dabit. maritum ita teneriad ea, que aſeruo dotali manumiſſo neglexit percipere:cum tamen poſſet tanqᷓ; patronus: ſicut ad ea que vere percepit. ¶ No.in eadem.l. iij.ſi filium. vxoꝛem mariti agere non poſſę ad ea petenda, que ad filium ma⸗ riti ab eodem exberedatum mala mente, ex bonis ſerui dotalis manumiſſi peruenerunt. ¶ Not. ex eadem..iij.F. quod ait.maritum liberari: non ſolum ſ pꝛeſtet eſtima⸗ tionem rerum, que ad eum iure patronatus peruenerut, ſed etiam liberariſi pꝛeſtet ipſas res. ¶ Not.ex eod. et ita 12 ſemper † notabiliter allegatur, qò quãdo quis teneturad quantitatem reſpectu certe ſpeciei:dando ſpeciem cõtin/ git liberatio. Contingit enim hoc hic, ꝙ maritus tenebat ad eſtimationem in quantitate ratione earum rerum, que ad eum iure patronatus peruenerunt, ex bonis ſerui do⸗ talis manumiſſi. Et concoꝛdat cum boc notabi:text.in..ſi fundum per fideicommiſſum.j. de lega.j. Simile eſt in eo, qð dicjmus, ꝙ quando quis tenet᷑ ad quãtitatem in gene/ re reſpectu certe ſpeciei, ſpecie caſu foꝛtuito perẽpta ab obligatione generis liberat᷑..Ioc. in.l.in naue Saupbeli. C. de iure empby. l. de noxal..ſi ad libertatem.in. ſ.jiſ. de legatis. j. Titie textoꝛes. in§. fi..l. quidam teſtamen⸗- to.ſ.ſi tibi ſeruus. oc autem notabile intellige ſecũdum Bal.quando ipſa res ſeu ſpecies erat cauſa non ſolũ ma⸗ 33 5 terialis, ſed etiam foꝛmalis ipſius debiti:thi ſecus ſi materialis tantum:vt contingit in re lccontingit non liberatur emptoꝛ a pꝛecio, licet rem van da. quia ßm boc eſſet in eius ſolins voluntate reſtinure ptionis conſummatum diſſoluere. contra cum ſuis ſimilib.C.de actio.⁊ oblig.ỹt ad dient mut „ue iin.lis cũ 1 hec actio. ſm y intellectum, quod actio pꝛo dote etiam nm conſtantem ui lum aptitudine: quia vir yergit da eſſe, et ſe — nhi nerit caſus reddende dotis.Et ita iſtumte Auneine 4 4. 1 conſtante. in.§.j. C Ho.tertio ex eadem ſm alium inta ctum communem, quod actio competens vroii 89 elle⸗ ritum ad ea petenda, que ad eum peruenerunte 3 ma ſerui dotalis manumiſſi iure patronatus dictur o d tere etiam conſtante matrimonio. ¶ In tert ldotäin 14 fibi, vir inuita vxoꝛe manumiſit c. videtur ſeruus iſt dotalis per maritum inuita muliere non potuiſſe m mitti:cum enim ſubiectus eſſet reſtitutioni patri m 3 faciende ſoluto matrimonio:igitur in pꝛeiudicium di cui facienda erat reſtitutio, fieri non poterat dlinmdd commul de legall.fina.. ſinautem ſub condiitione de nn numiſſionib.l. ſernum, qui ſub conditionentngnand Soluit pꝛimo Jacob.de Are. quod contrxrialoguunn in re, que ſubiacet reſtitutioni,ita quod ipſo inre niſß, tur eius dominium, quod in dote non eſt. Quonian f ſoluatur matrimonium moꝛte mariti, dotis do nininon tranſfertur in vxoꝛem ipſo iure, cum mnterim anttssſi tionem maneat penes mariti heredem:vtpatetinliad fundo dotali.⁊ in.l. quedam. S. de acquiren. rerun doni Sed certe iſta ſolutio ſecundum iura noua nonpaoete ret, cum ſecũdum illa dominium rei dotalisipſo ineh tranſferatur vxoꝛi:vt.C.de iure dotium lin rebus. ynce ſecundum hoc ſequeretur, quod cum † correctaſtratio ſinalis decifionis huius legis, quam ſupꝛa redcit Jaco- bus de Are.igitur coꝛrecta ſit ⁊ ipſa lex per id quod not. gloſſ.ã. de adoptionib·l.quem filius.⁊ dicetur inſ.de vi⸗ ro. Hoc tamen eſt falſum: quoniam etiamdeiure Coci⸗ cis reperitur ſeruum dotalem inuita voꝛe poſſe manu⸗ mitti per maritum:vt.C.de iure dotiumli ſ dotis.C. de ſeruo pignoꝛi dato manumiſ.lj. vnde ditt ſccundo Barto.quod caſus iſtius legis continens ſpeciditatem huius duplex eſt ratio. Pꝛima fauoꝛ libertatis. Secnn⸗ da votum coniugij, quod eſſe videtur: vt ſemper ſit do apud maritum. 6. de iure dotium.lj. Sed certe ſte rto⸗ nes ſpecialitatis non ſunt bone. Pꝛimo:quia eadem ra- tione dicere deberemus, quod a cum ipſe ſeruns ſitiũ cet reſtitutioni ex vltima voluntate fauoꝛe libertatis ſhe ſit eius permiſſa manumiſſio.quod eſt cötra d Iſeruum. 21. ſi optio.l.heres ſeruus.a. generaliter in ſiiqni s quibus.⁊ dictum§.ſinautem, ſub conditione. ſ Secnn/ do: quia ſi votum coniugale illud eſt: vt dos ſi ſempcf penes maritum:vt dicta.lj. ergo contra votum conius ſe ſit, ſi vir eum manumittat: quia ſideſnit ſeruus in da tem eſſe,ꝛ incipit fieri libertus:vt in eadl defnitalta lem. in fin.j. de heredibus inſtituendis. Ande tertio dit⸗ runt quidam modernioꝛes iſtum caſum continereſh cialitatem, cuius quidem eſt duplex ſinul iuncta tatu ſcilicet, fauoꝛlibertatis ⁊ reuerentia ac ſocietas matn monialis: cum cenſeantur coniuges ſocij diuine vin neq; domus.cG.de crimine expilate beredital adue 9 5 de ritu nuptiarum li.ã. eod lex diuerſoſrrerum an tarum.lj. Sed certe ctiam bec videtur mala ratio:qi Sed ſetur! ·1 otius dicere deberem ſi ius ſocietatis attendimus, p dernh 16 contrarium, ſcilicet t vt ad impediendam ma ere no⸗ nem inſpiciatur contradictio mulieris manumni 5 lentis. 3. communi diuidundo. l. Sabinus. de 85 ciro ris. in re commmuni.libꝛo ſexto. Traditum enin 1 e duri rte gulariter neminem ex ſocijs altero inuito per bnrs ſua alienare poſſe, etiam 3i totoꝛum bonoꝛum eo pꝛo ſocil nemo ex ſocijs. cum ſi Niſi bac ͤouiode allcre dicas regulã d.. Sabinus:⁊ dicte regult, in ſe e an f. contractũ en Gll T ralitaurilt rciocdaed tgeſ rürordufdu de 1 Arieornünilsie ttrad penarllfeuth en ramnd al Igicusſ 99 (aszſülcone rd tann fncsibonydtrde ſden aielfetn encüdnse Kepſau Sclectewride treopnadptm dannddme adwänuiocwnſcſtin dranndodabtwreanco8d doisauſcteritenibldete bidrcurwvnerworrnduna luldkncompritkionniſh dripoſtenmin1qutoohsc nepfacterſs pſumoblgetmne pgutrexbocbic Balcycneſt canon vicetur contracinsſd raxyparerrequuraturceſſoren eneter ſtenibiladpropoftnn minconſcqnentiam actionispe ralbbermmanteligatur ce8la demſcdamanemadmocmar Urisparonatuscecidebetincd, tumyronaduerſuslbertumies Krſaspfisſicenſbren dietn taladpvpoſtnn Pwpuütste t ann yrchhas olelnſones rammemncplisgnit Rnügarfataeſtogrolsh teudn onpeteni ju w rmiunautmma nefnt. anmäſdsRtauſlhen Tenril B eadſaaxm n „an ſsddrgeä, dan dataadar Actlonis cd n lagpm M 16 dünal difiln unee 4 niſſi nurepa Arun ſe marrimoo C A a A rode manumftae dnutd adrectus eſtträtdne earimonid gtregne reſttntiofenngeen fnaſ natenſiͤthe aum, quiſid enädden Kob de Ire wodchdn treſtitut oni n rwiihr um, quod indoten omummorttem rüidee demipſo inre un r enes mari derttenna Aqnedam 5de aorn- lutio ſecuncunurgun uulz dominiumradaa 1vt. C. de inre dormnun ucretur, quod cun fer buins legis,quan i rorrectaſit: iyacn onid Lquem flius na falſum: quonianan um dotaleminuttane mm:vt. Cdde iure dotm dato manumilli m iſtius legis contines rztioPuma faun ir. ignodleſt icetn t deinre dotiun Sur. non ſunt bone Pifee remus qpod an tit vtimavoluntetefun manumifio quodcc Lamerdtrt es ſcruusgnd uämf 17 s:quemadmodum fallit etiam fauoꝛe pie ꝛeſſum. C. de cõmuni ſeruo manu.l.. S. de relig.l.ſi plures. Et igitur iſta ſolutio videtur bona. 5 8 currit mibitamẽ vltima iudicio meo omnibus vei ioꝛ, ſe yt caſus huius legis nullam contineat ſ pecialitatem imo rezulam:quoniam regula eſt, ſeruũ quii eſtitutioni ſubia cet ſub conditione per viam contractus interim manu⸗ mitti poſſellicet ſecus cum per viã vltime volũtatis. Ita tenet glin. d.l. ſeruum, qui ſub conditione.allegando.l.is fauoꝛe libertati cauſe:vt eſt exp i.j robli am Barto. ſequitur: vt in.l.quidã ui.j. de act.⁊ obliga. quamn Barto. ſequi 3 ſi quis filium j. ad Trebel.Ego vero pꝛo gloſ.allego tibi tex. vbi rei reſtitutioni ſubiecte ex cõtractu dotali ma numiſfio permiſſafuit. AMd idem tex.optimus.j. de dona. cau. moꝛ.ſi is cui.⁊ hoc credo verum. CIn tex.l.ꝙ ſi vir. ibi, cum donare ei mulier ſeruos voluerit ⁊c. valet igitur † donatio facta inter coniuges de ſeruo, vt manumittat: yt hiccum concoꝛdantijs in notabilibus alleg. Et huius eſt ratio:q ad hoc v tnulla ſit donatio inter coniuges, re⸗ quiruntur duo coprlatine, ſc; vt donatoꝛ reddatur pau⸗ perioꝛdonatarius vero locupletioꝛ,adeo: vt eoꝛum alte- rum non ſufficiat. Hic eſt tex.5. de dona. inter vir.l.ſi ſpon ſus.ſ.ſi conceſſa.⁊ᷣ.ſi quis rogatus. Secl ille coniunx cui donatur ſeruus dotalis, vt eum manumittat ex ea dona⸗ tione non efficitur locupletioꝛ:cum ſolum ius patrona⸗ tus acquirat.⁊ dicat lex eum locupletioꝛem nõ cenſ eri, qui libertum habet: vt in.ſ.nemo pꝛedo.in.. locupletior ſ.de reg. iur. igitur ꝛc. ¶ In tex l.ꝛ ſic deſinit in pꝛin. Eſt argu matũ iſtius legis iuncto fine pꝛece.ſᷣm Jac.de Are.⁊ Cy. 13 vt refert hic Bald. ꝙ t ſi pꝛomittat dominus vaſalio rem vendere, quam habet in feudo: videatur remittere totum ius ſuum, vt agere non poſſit ad pꝛecium. Et idem etiam vm eos in emphyteota. Ad idem Lcodicillis. in.j.j. de le ga.ij.⁊.ſicut. in.venditionis. 3. quib. mod. pignus vel by poth. ſolui. Sed certe tex.iſte boc non pꝛobat quoniamvt ex eo patet loquitur quandomanifeſte conſtat, ꝙ vxoꝛ ani mo donandi marito conſenſit in ſerui m anumiſſione. An⸗ de qnando dubitatur, an conſenſus pꝛeſtitus fuerit dona tionis cauſa:tex.iſte nibil determinat. vnde pꝛo huius du bij declaratione recurrendum ad ea que plene not. Bart. in.Lſi fundum per fideicommiſſum. delegat.i. que plene dixi poſt eum in.l. que dotis.ð. eo. ¶ In text.liſi vero ibi, neq; aduerſus ipſum obligationem pꝛeſtare debet c. Ar 19 guit t ex hoc bic Bal.ꝙ conceſſa act one contra debitoꝛẽ ceſſa non videtur contra eius fideiuſſoꝛem:cum vt in lite⸗ raapparet requiratur ceſſionem fieri cõtra vtrunq;. Sed certe tex. iſte nihil ad pꝛopoſitum, ex eo: q bic non querit an in conſequentiam actionis per maritum vxoꝛi ceſſe cõ- tra libertum, intelligatur ceſſa actio contra liberti fideiuſ ſoꝛem, ſed an quemadmodum actio competens occaſione iuris patronatus cedi debet in caſu huius legis per ma⸗ ritum vxoꝛi aduerſus libertum.ita etiam cedi debeat ad- uerſus ipſius fideinſſoꝛem.⁊ dicitur ꝙ nou, vnde text.iſte nibil ad pꝛopoſitum. Pꝛo huius tamen articuli veritate foꝛmare poteſt has concluſiones. ¶ Pꝛima, ꝙ inducta ceſſione actionis pꝛincipalis ex reſtitutione fideicommiſſi nõ intelligitur facta ceſſio actionis hypothecarie:vel ad⸗ uerſus fideiuſſoꝛem competentis, quam heres ante reſti⸗ tationem ſua pꝛouidentia queſiuit. bic eſt tex.j.ad Treb. l.ſi heres pecuniãj.deifideiuſſ.l.heres a debitoꝛe. in pꝛin. vᷣm veram lec. ¶ Secunda concluſio, facta ceſſione actio⸗ nis pꝛincipalis ex aliquo contractu, non intelligitur facta ceſſio pignoꝛis vel hypothece ei actioni accedẽtis, ⁊ que⸗ ſite poſt contractum ex quo quem contingit obligari ad actionis ceſſionem.hic eſt tex.a.de heredi.vel act.vendi.l. emptoꝛi nominis.Simile.S. mand.l. heredem.iuncta glo. ſuper verbo, actiones ſuas. ¶ Tertia concluſio, facta ceſ⸗ ſione actionis pꝛincipalis, in conſequentiam intelligit᷑ fa⸗ cta ceſſio pignoꝛis vel hypothece ei actioni accedentis, et quam quis queſiuerat ante cõtractum, quo obligatus ex- titit ad cedendum. hic eſt text.in.l.ſi a creditoꝛe.⁊.I.ſi inſo- lutum.C. de act.⁊ obli.¶ Quarta ⁊ vltima concluſio. ceſſa actione pꝛincipali contra debitoꝛẽ, non intelligit᷑ in conſe quentiam tacite facta ceſſio contraieius debitoꝛis fide⸗ inſſoꝛem, ſed opus eſt ceſſione expꝛeſſa. hic eſt tex. in.l.ij.§. non ſolum. ꝛ.l.qui filij.⁊.l.venditoꝛ actionis. 6. de here. vel act.vendi.Et differentie ratio inter hanc concluſionem ⁊ pꝛoyimam illa eſt:q cum ceditur actio aduerſus credito- Soluto matrimonio. ris nomen, videtur cedi ius, qò competit contra debitoꝛẽ 5 in perſona,⁊ in rebus eius:cum ad illam res veniat acceſ⸗ ſoꝛie.Sed non ſic de facili inducitur ceſſio iuris cõpeten⸗ tis:quamuis in conſequentiam cõtra perſonam tertij, ſc ſideiuſſoꝛis eo:q extranea perſona nunqᷓ; in cõtractu cen ſetur ſubintellecta. j. de verb. oblig.l.ſi ita ſtipulatus.in.. Chꝛyſogonus.cum ſimi. ¶ In gl.in.l.dotalẽ.ibi, ſi modo 20 eſt ſoluẽdo ⁊c. In dictaf igitur.l.ſeruũ dotalẽ. j.de manu. ad hoc, vt maritus inuita muliere ſeruum dotalem poſſit manumittere:conſyderatur, ꝙ ipſe ſoluendo ſit: ergo ſe⸗ quitur ꝙ non ſolum tenetur ad ea, que ey bonis ſerui do-⸗ talis manumiſſi tali caſu quocũq; percipit:vt hic:ſed etiã ad ipſius ſerui pꝛecium. Que etiam concluſio tribus ſumi libus pꝛobatur. Pꝛimo exlj.ſi is cui.j.de donat.cau.moꝛt. vbi eſt expꝛeſſum, ꝙ manumittẽs ſeruum, quem ſcit ſe te⸗ neri ad reſtituendum aliquo caſu, eueniente caſu reſtitu- tionis ad ſerui pꝛecium tenetur. ¶ Secundo pꝛobaturex l. quidam ita. in.. ſi quis ſilium.j.ad Treb. vbi patet ꝙ fi⸗ lius de reſtituendo grauatus manumittens in ſuo teſta- mento ſeruum, quem ſcit ſe vna cum vniuerſa hereditate aliquo caſu debere reſtituere:eueniente reſtitutionis caſu ad ſerui eſtimationem tenetur. ¶ Tertio ex.l.in ſumma. in.⸗.ſi ſeruum.5.de condict.indebi.vbi patet, quod is cui ſcienti ſeruum indebitum foꝛe,⁊ ſic ſe ad reſtituendum te⸗ neri, ſeruum illum manumittat ad ſerui pꝛecium tenetur. Supple ad id qð ex bonis ſerui manumiſſi extitit conſecu tus, per iſtum tex. Si vero manumittat, vt ab eo, qui igno rat indebitum ſibi ſolutum, tunc tenetur ad id reddendũ ſolummodo, quod ex bonis ſerui manumiſſi extitit conſe cutus:non autem ad pꝛecium.Et huius eſt ratio: qꝛ non debet hoc ſecundo caſu indebitum recipiens vltra teneri qᷓ; ſit effectus locupletioꝛ:vt l.nam hec natura.⁊..ſi nõ ſoꝛ⸗ tem. F.libertus.in eo.tit. Tenetur ergo ſolum ad ea:que conſecutus eſt ex bonis ſerui:non autem etiam ad pꝛeciũ. Quia reſpectu eoꝛum, que conſecutus eſt effectus eſt locu pletioꝛ. Pꝛimo vero caſu tenetur etiam ad pꝛecium, eo: q male verſatus eſt ſeruum alienum manumittendo, ⁊ ad quem ſe reſtituendum teneri ſciebat.⁊ hᷣm hoc patet quod dictus..non diſcoꝛdat cum lege iſta:vt ſenſit bic Bartol. imo potius cõcoꝛdat. Idem patet quod ius patronatus queſitus ex manumiſſione per maritum, non ita pꝛeciſe ſuccedit loco dotis, quominus etiam maritus teneatur in caſu huius legis ad ſerui manumiſſi eſtimationem.et hec eſt veritas quicquid Bar. ſenſerit. ¶ In eadem ibi,⁊ hoc quia dominus eſt ⁊c. Hec non eſt bona ratio:quia ⁊ beres de reſtituendo ſeruum grauatus, illius eſt dominus, ⁊ ta⸗ men in pꝛeiudicium fideicommiſſarij non poteſt eum ma numittere:vt dicta.l.ſeruum qui ſub conditione.vnde pꝛo buius legis ratione dic, vt notabiliter dixi.(In gl. eiuſ⸗ 21 dem.l.ſuper verbo, debet.in ſi. vult ergo gl.ꝙ f facta ma⸗ numiſſione ſerui dotalis per maritum inuita muliere, ad id qð percepit maritus, tanqᷓ; patronus, competat mulie ri condictio ſine cauſa, vel actio ex cautione de reddendo deſcendens, ſi illa per maritum eſt pꝛeſtita, ad illud vero, quod percepit, non tanqᷓ́; patronus, ſed tanq́; alius quili bet, competat mulieri actio dotis, quaſi illud ſit ipſius do- tis augmentum, vt Jaco. de Are. quem ſequitur Bart. di cit, ꝙ ad illam poꝛtionem, quam ex bonis huius ſerui cõ⸗ ſecutus extitit vt patronus, cõpetit dotis actio, eo: quia ipſum ius patronatus ſubꝛogatur loco dotis, que erat in ſeruo manumiſſo, quaſi iſta ſubꝛogatio mulieri vtilis ſit: conſyderato, quod ſeruum dotalem pꝛopter ſecutam ma numiſſionem amplius non poteſt repetere.arg. S.de iure dotium.l.ita conſtante. cum.l. ſeq.⁊. l.res, que ex dotali. 5. de dona.inter virum.l. vxoꝛ marito.cum ſimili. Ad aliam vero poꝛtionem, quam cõſequitur vt alius quilibet com⸗ petit iudicis officium deſeruiens actioni de dote, qò de⸗ ſcendit ex illa equitate:quia ſi ſeruus nõ fuiſſet manumiſ⸗ ſus totum mulieri queſitum fuiſſet. 5. eodem. l. ſeruus dotalis.S.de iure dotium.l.ſi in legato.⁊.l. ſi ſeruo. ⁊ ex⸗ ponit ſic hunc text. ibi, dum dicit reſtituere debet, ſci⸗ licet, mero iure actione de dote. Cum iſtud ius patro⸗ natus ſuccedat in locum ſerui dotalis.Et quod ſequitur ibi: alteram vero poꝛtionem dotis iudicio ⁊c. Eyponit id eſt,pꝛopter equitatem iudicij dotis, quod eſt bone fi⸗ dei. Ego credo, quod etiam hoc caſu competat dotis actio, quaſi hoc, quod non vt patronus: ſed vt alius 86 1 — ————— 2—=————— — S— Plu ae. 2 8—* ά— 5—.——* — 988 4— 1 L — 3 7 1 1 — — AABBVVV . 1 quilibet conſequitur, ſit dotis augmentum. Et certum eſt dotis augmentũ, ſicut ipſam dotẽ dotis actione peti poſ⸗ ſe:vt.. eo.ſi marito.in.ſi. Et ſic non fuit menslitere di⸗ uerſificare poꝛtionem, quam maritus percipit, vt patro⸗ nus, ab alia: quam percipit, vt alius qullibet, ex eo: quia pꝛo pꝛima poꝛtione non detur actio dotis: pꝛo ſecunda ſic:vt vult gl.vel, quia ius patronatus cedit loco ſerui do- talis, ⁊ oꝛietur directa actio dotis: vt dixerunt Jacob. de Zlre. ⁊ Bar. Sed qꝛ de poꝛtione, qnam percipit, vt patro⸗ nus, erat minus dubiũ:q illam debet maritus reſtituere etiã manumittens de voluntate vxoꝛis,⁊ eius negotiu ge rens:vt.j.eo.l.ſi vero.in pꝛinc.ergo multo foꝛtius ſi manu⸗ mittit ea inuita.⁊lliam autẽ poꝛtionem itademum reſti⸗ M tuit, ſi manumiſit ea inuita. In gloll. ꝙ ſi vir. ibi potue⸗ 22 rit ⁊c. Quomodo potuit ipſia mulier donare ſeruũ dota lem marito:cum cõſtante matrimonio ſeruus ipſe dota⸗ lth lis fuerit in mariti dominio, vt. l. doce ancillã. C.de rei ven V di. cum ſuni.⁊ ſic videtur, ꝙ res pꝛopꝛia ſibi donari nõ po tuerit, per.lres pꝛopꝛias. cũ ſi. C.de leg. dic vt dixi in text. ¶ In glllſi vero.ibi, reſpõde, videt᷑ refragari c. Et bec 23 vera: qr f cõiuncta perſona ignoꝛãs videt᷑ cõtradicere: vt Liij. ad ſi.. c. In gl. eiuſdẽl. ſuper verbo, reſtituere: ibi, mandati actione c. Si vero mandatũ nõ interuenit, ſen⸗ tit gl. cõpetere actionẽ nego.geſt. Que ambo repꝛobathic G Bar. dicens in caſu huius legis cõpetere cõdictionẽ ex le ge:de quo dic vt dixi in H.de viro. ¶ In gleiuſdẽl. ſuper B verbo, quaſi ad patronum. in§.item quicquid. ibi, argu. ad cauſam ambaſiatoꝛum Mediolanenſium ⁊c. Ponit 24 iſta gl.t queſtionem, an donata ambaſiatoꝛibus eis que/ rantur, vel domino eos mittenti.que etiam tractatur per V Cyn ·in.l.manifeſtiſſimi.C.de fur.⁊ in.l.qui pꝛopꝛio.H.pꝛo/ curatoꝛi vt in ceteris.vbi maxime per Guiliel.S.de pꝛocu. ⁊per Jo.in. c. collatis.circa fi.de app.lib. vj.in nouella. o luit autem bec gl.relata ad tex.diſtinguere, qð aut donat ambaſiatoꝛibus, tanq́; ambaſiatoꝛibus: ⁊tũc querat᷑ com munitati. Aut tanꝙ alijs quibuſlibet, ⁊ꝛ tũc queratur eis. Sinautem dubium ſit, vt quibus ſit donatum. gl.nibil di⸗ eit. Jo. And.in loco pꝛealleg.aliquibus per me additis, di cit recurrendum ad coniecturas:vt ſi donãs habuiſſet no tos per pꝛius ambaſiatoꝛes, pꝛeſumat᷑ donare ipſis tanq́ᷓ; ipſis, non tanq́; ambaſiatoꝛibus. argu.j. de reb. dub.l. qui Tudo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ part. tos, inſpici debeat, an pꝛecedant nomina appellatiua, an vero pꝛopꝛia: ſic attendi debeat, qò pꝛimo loco eſt poſitũ. arg.ſ. de ſtipu. ſer. l.ſi communis ſeruus. Abi autem hoc non apparet, puta:qꝛ dixiſſet donamus vobis ⁊c. Tunc ſ dixit donamus vobis ambafiatoꝛibus talis domini, cẽſe⸗ tur eis donatum domini cõtemplatione.argu.optimum C.de iure delib.l.cum aliquis.⁊ igitur domino querit᷑. Ad hoc.j. de vulg.ꝛ pupill.ſed ſi plures..in arrogato.j.de ac quir.hered.l.aditio. ⁊ ꝗð nota. plene.j. de dona. cau.moꝛt l. ſi filio.⁊ in.I.filioa.. ſiliofamilias.j.de cond.⁊ demon.⁊ etiã pꝛobatur. 3. de iure dot.l.pꝛofectitia. Si vero dixit, dona⸗ mus vobis, ſolummodo: tunc ſi donum conueniebat do⸗ mino, vt M eo, ſtatuta, ⁊ ſimilia: ipſi domino queritur:qꝛ ex i qualitate rei donate pꝛeſumitur domini contemplatione donatum. Quod etiam pꝛocedit, ſi ipſoꝛum ambaſiatoꝛũ donãs aliam notitiam habebat:ſi vero donauit rem con⸗ nenientem ambaſiatoꝛibus, vt:q doctoꝛi libꝛos, militi ar⸗ ma:tunc ipſis ambaſiatoꝛibus queritur:q ex rerũ dona⸗ V tarum qualitate,⁊ꝛ perſonarum, quibus donatur: ipſarũ contemplatione res donata pꝛeſumitur.argu. a de vſu et babil.plenum.in õ.equitij.a.de indi..ſed a ſi ſuſceperit.in §.ſubiectisꝗᷓ.de iniuſt.teſta.l.ſi quis exberedato.in. ſed ⁊ ſi quisj.de militeſta l.ex militari.de maio. obedc.ſolite. de pꝛebendc.ei cui. lib.vj. Bart.vero dicit, ꝙſi conſtet, cui ipſe donans queri voluerit:tunc ſine dubio ei acquiritur, eui ipſe voluit. Ad hocꝗ̃. de donall.qui mihi donatum. cũ limi. In dubio vero videatur queri voluiſſe ipſis ambaſia toꝛibus⁊ hoc ea ratione pꝛobatur:qꝛ ſemper ambaſiato⸗ ribus per ipſos. ad quos ſit eoꝛũ deſtinatio conſueuit do- natio fieri. Ad hoc.j.de bon. damn.diuns.ad fi. C.ꝑubli. leti lj lib. xij. Ipſa igitur generalis conſuetudo dubiam donationem interpꝛetatur.j.de reg. iur. l.ſemper in ſtipu⸗ lationibus. cum ſimi. Rec obſt.quod pꝛopter ambaſiatam ſeu ambaſiate officium, ipſis ambafiatoꝛibus fuit dona- tum:q nonattenditur ambaſiata, que eſt occaſio doni re/ habebat.C.de vſufruc.l.fi. Sinautem nõ habebat eos no⸗ mota, ſed generalis ſupꝛadicta donandi Sen— dli c eſt cauſa doni pꝛoxima.Ad hoc tex.ad onſuetndo que notabilis in.l.ſocius, qui in eo. ad f. ³ 8 ſotunpacs eſt expꝛeſſum, quod ⁊ ſi ab amico quem queſini n iin nere, quo pꝛoficiſcebatur in ſocietatis expedieti du donatum ſit illud mibi, non areifaeenn nombignic attenditur ipſa amicitia queſita, que fuit canadSun xima:non autem ipſa itineratio ob ſocietatis 3 nenido fuit cauſa doni remota. Roc idem in effectu du aie Bal.ea ratione: quia licet ambaſiatoꝛes repreſer ucthe minũ mittentem in pertinentibus ad unbafata dddd men in alijs. Ande, q donatio non eſtde reſpiceetnnte ambaſiatam ipſam: isitur in dubio videntur re Ka ſibi querant:non autem vt domino.argujj de ee gis j. de in rem verſo.l.ſi ſliuſramilias. 3 mandale nianus. ⁊.d.lſi ita ſtipulatus.in.§. Chꝛyſogonus 8 d latio iſta..ſicut autem.⁊§. ſi quis ita.de verb chi ii poc ego puto verum niſi facta dona connenientin 4 dominis:⁊ non ambaſiatoꝛibus. per ea que ſupꝛadi den aeelnſiezin gloſ. eiuſdem.lin.§. ſi filium ſi dn o, exheredauerit. ibi, ⁊ ſemper obtinet„qnod be tur ⁊c. Iſtud clare pꝛocedit, quando exheredatio 6 43 fuit mala mente.Tunc enim nĩbil filius erberecansg bonis liberti capit, vt patronus, ſed vt auus quilibet extraneus:z⁊igitur vxoꝛi reſtituit. Sed dubium eſ 99 do filius non mala mente exheredatus, ſed ad ene modum puta:quia minoꝛ erat quem teſtatoꝛnolebatha bere patrimonij adminiſtrationem etiam per perſonan adminiſtratoꝛis pꝛopter timoꝛem dilapidationis:nay dauerat tamen ſibi hereditatem reſtitui: cum perenen adlegitimam etatem. Iſto enim caſu, cum nibilfbi pe⸗ iudicet exberedatio in iure patronatus:yt dictaiſ ra tronus..ſi quis non mala mente.in Cloſſ.allegalpau lus.in pꝛinc.eo.titu.j. de liberis ⁊ poſthu. multi ſon ſote J. de vulga. ⁊ pupil l. cum ex filio. in pꝛinc. non idtorago⸗ nem quare, quod tunc filius exberedatus, ex bonis na numiſſi ſerui dotalis percipit, ex iure patronatus taſi tuere non debeat vxoꝛi defuncti mariti.et ita credo ſo rum. ¶ In gloſſ 5.quod ait. ſuper verbo pꝛeſtare bia gumentum contra.de legat.iij..ſi quis ⁊c. Imonon con 25 tradicit:quoniam ibi dicitur appellatione ſumme, eon tineri res coꝛpoꝛales quaſcunq;, ⁊ etiam pecuniam:hie vero dicit appellatione pecunie, contineri ipeampecu⸗ niam numeratam:⁊ etiam ipſas ſpecies. ¶ In gloſtllec actio.in fin.⁊c.vel dic ſm Bartol.quod loquitur de con dictione ex lege Julia. de quo dic, vt di in de viro. 26 Et ſecundum hoc apparet, quod ipſum is patrona- tus non ſuccedit ex toto loco dotis:quoniamſiſuccedertt condictio ex lege Iulia. ad illud conſtante matrimoni non competeret:quemadmodum, nec competit ſecnnci communem opinionem conſtante matrimonio acto ad dotem.de quo plene dixi.5. eodem..ſi conſtanteinſi Niſi dicas competere buiuſmodi condictionem man monio conſtante potentialiter,⁊ non actualiter: proudi xi competere actionem de dote. in.ſi cõſtante in ſipi ma autem expoſitio gloſ.ſcilicet, dum loquiturdeactcne mandati ⁊ negotioꝛum geſtoꝛum, non videtur vera, pu ea que dixit Bart. S. eodl.ſi vero. in pꝛinc. in de viro Secunda etiam vera non videtur:quia imo penesman tum videtur eſſe cum cauſa, conſyderato, quod ipſe po tronus eſt. Tertia vero videtur falſa:quia ſecundum bec lex iſta foꝛet ſuperfiua, et idem pꝛouidens, quod din 1. ſi conſtante. contra.§. quibus. in pꝛima conſtitution Codicis. e Summarium.& Acceptans legatum inutile, ꝙ noͤremouetur üb rty ſij petitione antecedentidebiti. achus Liberoꝛum ſuoꝛum appellatione, etiam inedntr Arihn veniuut nepotes.⁊ vide numero.4.7 an im infmitum. mero. 6. „. 8... in b0 3 Aeceptans beneſicium inutile, nonpreiudicat ſbii oet neficio vtili, quod obtinet. 7 Filij appellatione,an et quando contincatur miſſiue. Quivuim 4 M ◻ 4 a V eaaan attawn ntcpüichrgrſag llanbee b' k(o adcinn arar cncne witmnal mnanaiganz an 95 ropdr nunfn rabtllgün ddare anelib ruplbädne. dneubenten eontruths run onra 4 1 ided berrnide dehe nbreiat näſen pon 4 8 rat,! Kämmiuutle 9 3 nngikr tini nif V ragd A, 3 V nantynchene de — mobrthn Taue n zanſTun uintr tunſepn uun rlaänere terurureFäünyi 7 mGonés wedsfcktlr- Toly Vm 7O05 fetn 4 wotbütertracn aAnäne FinaonclaCmetunenche dorm iiperzeogpobnn eibnsſotafrauhdcen drreneteogannſtind tragidachvsn Kalegay pad gabenum üüdelc vorrctqlodpptrrberds hordietplenediinlpokon 5 Tüiiten ohaclegelbersor ürecemonio abeturpergoſ „pa Jteaglibiqpmünf antientur npotesheenter iineneposineludatur ong intremiſiones dic erodee nmaperBalin! Galluoſin in mainumyitinm Cdell dibibꝛben Emonitper hyl engubaſäamertraoepenist bsu ſntſaine alejurs * Humma Waedaintkynar) ärtuitnnenionete 8 üncnurra ſna 63. d de dep 1 d taggertxrfle ſad — Sylömg d M 1 ketcnndomi 4 Stpugsſt d rrexran mmmdrtda eoretdis. Awahe d, crinar Funensſ 3 Konenah u pp4, menetiſen Suns dfis Nonig, Ug. Ir lenf 5,qlandh unit. ahenagt adülp envupoftaij ürtrang rpenon Ihriunn 5 N K T dalpa n' lldlas, S Pulatusii ſ8 d rum miſ ka dwh, LLTlg, h arvpon reſtith u 8⁴ ddantücduh la mente exhertcgts, ua mmoxerstquonti adm jano. adminiſtratiogen on. doopter tmocnda ann dem dpen bi berecit tenncide ⸗ 7 nfd atem. Iſto mincäi c wominre perorden non mala menten gü duidellberss pottun dLcumexflonxnen 1tunc filus exbericta tals perciptt, o in ar ; Legatum relictũ 1 dotem. Cos non poteſt 388 capi, non poteſt in dotem copenſari. Et appel Iatione liberoꝛum cõtinentur nepotes. b.d. cũ ſe o. ex.l. qui dotem. ꝙ f acceptans lęgatũ inutilc, dn Lonne 4 ban petitione antecedenti debiti. Ita em̃ debet intelligi hec lex ſcʒ ꝙ mulier acceptauerit:alias du bium noncontineret, contra.. quibus. Et hoc indubitã⸗ ter eſt verum ſi ignoꝛauit muler legatũ inutile foꝛe. Tũc enim pꝛopter erroꝛem nõ videtur dotis petitioni renun⸗ ciaſſe. Ad hoc.3. de inoff.teſta.l. mater decedens.lnihil. ꝗ.pe. ð.de peti. hered.⁊llegitimam.j. de acquir. beredi.l. Clodius Clodianus. Quid autem ſi inutile legatum eſſe e ſciuiſſet:oic vt dixi in.d.l.Clodius. MMNot.inl.ſi dotali.ꝙ 2 Tappellatione liberoꝛum, etiam ſi eoꝛum mentio ſiat per 4 tvroꝛi defunci nadn J.quod ait ſuper naa ro de legat ijſigrued tbbidicitur appilann Ues quaſcunq;, 1ca latione pecunit, cot nactiam ipſas perusl ldichm Bartolauod Julia-de quo di ſt- c rapparct, quodyir er toto loco dotsscpcns eJulia ad ilud Gytr quemadmodun, nuin 5 7 viam contractus, includuntur nepotes. de quo dic vt in.l. liberoꝛum.j. de verb. ſignifi. Q In tex.l. qui dotẽ. ibire- ſponde dotis act.non eſſe denegandam ⁊c. Per accepta tionem ergo inutilis legati, non perdit vxoꝛ ius dotis re- petende. vnde eſt argumentum ᷣm Bal. qð acceptans be neñcinm inutile, non pꝛeiudicat ſibi in beneficio, qd obti⸗ net vtiliter. Et idem ſt acceptatum euincatur ab eo. argu⸗ mentum etiam ad hoc.a.de inoffi teſta.l.ſi ſub hac. de quo tamen dic, vt in. c. gratia.de reſcript.lib.vj.ꝛ in. c.ſ benefi⸗ cia.de pꝛeben.libꝛo.vj.¶ In text.l.ſi dotali.ibi, nepotum r quoq; nomine dos retinetur ac. Appellatione ergo li⸗ beroꝛum includuntur etiam nepotes. vnde ſumpta occa ſione tractauit hic Gald.an appellatione nepotum inclu⸗ dantur nepotes exfratre. quem paſſum bic non diſcutio: quia poſt eundem tractaui in.l.ij.C. de ſucceſ.edict.⁊ ideo dic, vt ibi late dixi. nũc tamen vnum addo, ꝙ paſſum hũc notabiliter tractat Jo. 2nd.in. c. fundamenta de elec. lib. vj. in nouella. Tene tamen quod ibi dixi. ¶ In gloſſ.l. qui tdotem.ſuper verbo, nõ poterat.ibi, quia legauit ea, que edibus ſunt affxa ꝛc.hoc exemplum non eſt bonum, ſm Pet.⁊ recte:qnia tunc ſaltim deberetur eſtimatio:vt.l.ce- tera§. E duobus.in gl.allega. vnde exemplum pone per.l. apud Julianum 5. fifj. de lega.j. ¶ In gloſ.l. ſi dotali.ibi, apparet, quod pꝛopter liberos dos non retinetur ac. De boc dic vt plene dixi in.l.poſt dotem.5.eo.¶ In ead.glo. † ibi, item no. hac lege liberos dici in inſinitum ⁊c. hoc de iure canonico habetur per gloſſiin. c.in pꝛeſentia. extra de pꝓba. ¶ In ea.Jliibi, quoniam ideo 2 filij appellatione continentur nepotes.hec materia, an ⁊ quando filij appel latione nepos includatur:longa eſt, ⁊ dubia: ⁊tunc ſuffi⸗ ciant remiſſiones.dic er go de ea vt per Bart.in.l.libero⸗ monem conſtante nam .,723 9 fan oplene diri cocmi. ſſ vctere buuſmocicoit b„liter*non actut potentialiter nona— „oNet h aoncm dedote n.R, Waend- Atof Dtd do gloſ.ſclicct duma 90 8 3g de ſegatun inttitg 1 8* 9 1 „JGCNNN 2 2ℳ 5 6 rum. ⁊per Gal.in l. Gallus§. inſtituens j. de libe. ⁊ poſth. ⁊ inll. maximum vitium. C. de libe.pꝓꝛeter. MPlenius quam alibibabent Canoniſt. per Hoſt. ⁊ Jo. And. in nouella, in c. in quibuſdam. extra de penis.⁊ per Bal.in.l.filium. 3. de bis qui ſunt ſui vel alie.iuris. Summarium. ‿. Aerba inſtrumenti concepta per tabellionem, nõ re⸗ fert qualiter concipiantur, an in perſonam velaliter. Dos aduentitia queritur filie ſub poteſtate patris con⸗ ſtitute. Stipulatione aſcendentis per lineam femininam deſcen⸗ denti actio queri non poteſt. 4 Stipulans ſibiz ertraneo vel ertraneo ⁊ ſibi: quando di⸗ catur extraneo ſtipulatus eſſe:vt adiecto.cum pluribus ſequent bus. Extraneus dotans ſtipulando dotate dotem reddi debe/ re, etiam ipſi dotate actionem querit. Stipulatio alternatiua fauoꝛe dotis manet vtilis.et nu- mero. 7. 8 Topule natura eſt cuilibet pꝛo virili actum attribuere. 9 Inferri ex facti narratione non debet ad iuris deciſionẽ. 1o Numerus ſingularis non refertur ad pluralem, ſalua ra-⸗ tione recti ſermonis. u Auns maternus, quando eſt ſtipulatus ſibi⁊ nepotido- tem reddi, cui pꝛimo eueniente caſu ſieri debeat reſtitu- tioꝛcum ſeq. 33 Alternatiua poſita inter perſonas, ꝗbus obligatio queri poteſt, reſoluitur in copulatiuam. Soluto matrimonio. 87 14 Stipulatio indelinſte concepta, que poteſt queri diuerſis per ſonis, van iatur ſecundum varietatem caſuum contin⸗ gentem. 17 Dotans ſtipulans dotem reddi imperſonaliter, an videa tur pꝛimo ſtipulatus reddi mulieri. 18 Stipulatio in dubio regulatur pᷣm naturã rei, ſuper qua interponitur. 19 Dotans quando ſtipulatur dotem ſibi reddi, aut cui de iure reddi debet, an intelligatur ſtipulatus eſſe reddi mulieri:⸗ 21 Allternatiua poſita inter perſonas, quarũ altera eſt per⸗ ſona ſtipulantis, tunc videtur obligatio ei queri, ſiue per pꝛius, ſine poſterius nominetur. 22 Pꝛimo nominatus in ſtipulatione:quando videat᷑ adie⸗ ctus per ſtipulatoꝛem ad ſolutionem: 23 Stipulatio, que valere non poteſt ſᷣm oꝛdinem ſcripture, valet ſᷣm iuris oꝛdinem. 24 Solut o gl. aq. l. debitoꝛ.§. ea.j. ad Treb. an hodie inſpe⸗ cto iure Codicis pꝛocedat: 27 Factum falſi nuncij, an poſſit ratificari? remiſſiue. 30 Aſcendens ſtipulans deſcendenti, quando videatur ei ſti pulari, vt eius beredi:? 31 Dos quando ſtipulatur per dotantem, eis reddi debe- re, quod cẽ ſeantur dotans ⁊ dotata copulatiue nominati. 11 9 Ex pacto ZElius Seius. ur fa 2 ſneaninate ne,enrdet eneineheunhelehehne⸗ 1 boc dici uer. coniug.⁊ tetigi.5. eo.l. oiuo: tio. in pꝛin. ¶ Ho.ex eadẽ 2 † ſecundo caſum expꝛeſſum de iure Digeſt. dotem aduen titiam queri filie ſub patris poteſtate conſtitute, ⁊ actionẽ ſibi competere ad eam repetendam, etiam ſine patris cõ⸗ ſenſu.qð hodie clarius eſt poſitum in aut᷑.ꝙ locum.C. de 3 colla. ¶ Ho. tertio regulam foꝛe, ꝙ t ex ſtipulatione aſcen dentis per lineam femininam deſcendenti actio queri nõ poteſt. Ad idem.j. ad Treb. l. debitoꝛ.. f.. de pac. dota.l. inter ſocerum§.cum inter.C.de pact.conuen.l.fratrem.et 4 infra dicam. ¶ Mot. ex eadem quarto † ꝙ ſiue ſtipuletur quis ſibi pꝛimo ⁊ extraneo ſecundo, ſiue econuerſo e xtra⸗ neo pꝛimo, ⁊ ſibi ſecundo: ſemper ſtipulatoꝛ cenſet᷑ adie⸗ ctus ad obligationem, ⁊ ideo ſibi tantum queritur actio, ⁊ extraneus nõ cenſetur adiectus ad ſolutionem, ⁊ ideo ſibi ex ſtipulatione ſolũ oꝛitur ſolutionis recipiende facultas. Ita pꝛobat᷑ bic in ver.ſed dicendũ.qð eſt notabi.a.j.dicã. S ¶ Ho.ex ea. quinto ꝙ fauoꝛe dotis nedum auus mater⸗ nus, ſed etiam extr aneus dotãs iure valido ſtipulari do⸗ tem reddi perſone dotate, ⁊ ex ea vtilis oꝛitur actio.⁊ va⸗ lida eſt ſtipulatio:quamuis verba dirigantur ad perſonã dotatam.ita eſt hic tex.notabi. ¶ Ho. ex eadem vitimo, ꝙ 6 quãuis † de iure Digeſto. alternatiua poſita inter perſo⸗ nas, quibus ex ſtipulatione queri poteſt, reddat ſtipula⸗ tionem inutilem:vt in.l. ſed ſi Kas ſed ſi ſibi.j.de ſtip. ſer. de iure vero.C.ſtipulatio maneat vtilis, ſed dictio alterna tiua reſoluatur in copulatiuam:vt.l.cum quidã. C. de ver⸗ bo.ſigni.tamen fauoꝛe dotis ſtipulatio ita concepta rema net vtilis:quinimo integra actio ex eadotate perſone cõ⸗ petit. Ad idem.j. delleg.iij.l. vxoꝛẽ§. teſt amẽto. ¶ In tex. ibi, vtilẽ actionẽ habere. Et ſic ex hac ſtipulatione alter⸗ 7 natiua † aui dotãtis, vtilis actio nepti querit᷑. Sed 5 foꝛ⸗ titer opponit⁊ ſic vbi alternatiua cadit in pſonas, quibꝰ põt queri obligatio ratione incertitudinis de iure Dige ſto. ſtipulatio vitiat᷑j.de ſtip.ſer.l.ſed ſi ita.i.l.ſed ſi ſibi.de iure vero Codi.ſtipulatio valida eſt:qꝛ alternatiua reſol⸗ uitur in copulatinam:vt.l.cum quida. C. de ver.ſig.Et ſic vtraq; actio querit᷑ pꝛo dimidia. Rec enim eſt natura co/ 2 pule, vt † cuilibet pꝛo virili actũ attribuat.j. de duo. reis.l. reos.S. cum in tabulis.j. de ver. obli.l.ſi mihi⁊ Titio. inſti. de inuti. ſtip..ſi quis.cũ ſi. Doc hoc contrariũ ſoluunt.et pꝛima ſol. Pet.quam ſequit᷑ hic Bald.dicẽtis, ꝙ interdũ alternatiua cadit inter pſonas, in quibꝰ ratio iuris diſpo nit pariter queri⁊ tunc pꝛocedit oppoſitio. Interdũ ca- dit inter ꝑſonas, in abꝰ ratio iuris ſuadet q̃ri oꝛdine ſuc/ ceſſiuo:yt pʒ in caſu huius.lcũ ponat᷑ in ꝑſonã aſcendẽtis — „ I14½ Piun — ad Vi 6 V ₰ udo. Romaein pꝛim . 82 4 ℳ ₰—. V aeſcendentis. Et itatun intelli:3 omaeli Pal am Infoꝛ 3 V data o.dine ſucceſſiuo oꝛc cintelligũtur dicta verba Pꝛo⸗. Part. b ſic ꝛimo querat Seerzeee vᷣm oꝛdinem charitatis:vt 8 querat. Et pꝛo hocfacit tex 3 deſcendenti. Ita eſt te Pieran ieerh oſt eiusmoꝛtẽ ipius iii cen ſlibi,aut undeen le nver ſea guyiu V greſtuncro delld iefdablſan leg.iijll. vxorẽ. Fanf er hos duos caſus 1e di vopatera naü mutätaxwin V V ibi plene not. apoſth.I. Gallus. 5. quidã rectec minate, quo ad ipſfamm 3 mulicris undch Junſcd aunene mb nnde 1 j. de lega.ij. cte.cum ſed permi pſam mul 1s pꝛin Jüriſch— rmdlsd ou S.ſi. C. de ver. ſigni. ijlpeto.fratre..icumitalegai ec permittend eſt nepti lerem.(Sccũdd aſelch auenprtranun 1 ſigni.l.fi Et ſic ij ſ. 6 4 eS§a. quo. 4 nepti er b. DSecud Kcüdo 3 uno. Inuniu ueret bᷣin eum, co 3 1cA u buius legis ſi auus vi patet ex dictionei E bac auita ofacit rnd. rinodkl al competeret ſibi actio: 1SLI e riſcon. velle actionẽ eilla, ſed?: connention elt or güpineg fun b nominato: quonia A io: quamuis poſterius 4 velle actionẽ que eſt i entione—e bltlobn, ftuto⸗ 1 amoꝛdo charitatis ⁊ gis:vbii. ẽ mulieri queri implica In dich ch w70! auus pꝛeſumitur b tis ⁊ affectionis, quam vbi ipſa pꝛimo fui queri, nedũi lcatina, ttond⸗ ſtuous a nc 2 rmagis babere: dſe, q́; 2. poſitoi 1 uit nomin:. uinpei„Ju⸗„ tnol veaunc regulãl.pꝛeſes ad ſe, q́ᷓ; ad nepotẽ, iuxt in ver. ſed d nominata, ſed etiãi dcaſ rrertine nanbsſt eſt 1 I.pꝛeſes. C.de ſer.⁊ aqua.oꝛdini ſcri iuxta 4o. Elauſul icendũ.vb„ledetiãin uk, dct⸗ emn beel j de bere.inſti.lſii r⁊ aqua. odini ſcripture pꝛefert.Clauſula enimi vbimulier fui caſu ſcci ſernusch liclde; 1 inſti.Iiſi ita quis inſtitutus ſ. pꝛoximos in.l.poſita it nominatafc iaxiviene Dns anäſh j. de ſol. vnde noni tus ſit.⁊.nec enim oꝛdo pꝛoxi mos refert: vt.l.ſi idẽ aadomnes caſus Sdaſe higann fcns V vnde non immerito hoc ſi voni 7 Iudi. in.L.1iſ.S fli Aſi idẽ cui mnes caſus,⁊ mae mKocdlln. Kcunſe ternum deceſſiſſ gnanter ponit, auũ ma⸗ in. l. iij.§. filius cum eodẽN in f. 3 5;d maxj ttertod nnonnna 1 ceo tempoꝛe, quo neptisi 6 4 ced l. 111.§. filius. cum ſumi.j in fiss de iuriſ wiryotudn aäüectunn re. Sed certei oꝛe, qu ptis intẽdebat age⸗ ant, niſi dica luni.j. delib.: uriſci pelp⸗ ofiacheenn i erte iſta ſolutio quãuis ge⸗ 0 1 camus verb 5.7poſtt T rnchlbtor, tſc bomfeen ta ſoluti quãuis coloꝛata, non videtur 10 ne c. Ex quo ũ Ullud, ex h t. Et becpiw arionen füllomW w na:cun pꝛocedit iſte ter tiz in er non videtun quo t eſt naturaſ ze hac auit. Gene itmmek ar ſtipulante cex.e iã in extraneo dante 8 ambos caſus, ſ. rra ſingularis A connenti Tenuqbo waanerbficl 1 pulante mulieri reddi,aut ſibi Dante dolh as faluarationerecti ſermomdoſſere nti⸗ banacn G ctione, maxime: ꝗ eſth be vt patet hic in fin. in di⸗ nibus eſt ſernanda:vt i recti ſermoms ereferr tuces a gotunehr dl— dᷓ ei Zex r 5 nanda:vt in.. pluri ms, queinralu auyi danen bo 8 uius caſus extraneo implicati L.fi.j. ad Trebel. Eti A.pluribus.j uein relati rereal aatdot oc caſu non eſt dare oꝛdinẽ implicatiua,: J. ad Trebel. Et ideo ref s.j.de at ia[.Wrimmnſcdn G ꝛdinẽ ſucceſſiuũ 3 auita ſti S.Ek. eo refert ad nro7 3 jNrndwioheee. neus non ſuccedat extraneo: iuũ, cum extr. ita ſtipulatio: ad caſum pꝛimi rgll tc Incſomne nſuccedat extraneo: vt exſ rtra⸗ pi o aſſignatur. mpꝛimulegiad ereencolanin 8 dicẽtis iſtũ tex. e le⸗ iſti duo caſus equiparani erſi. ſed diccnas— att giaihe b fauote dotis:vt patet hicin lküer deredälad heciäle ad hoc, ſcʒ an uner min ue ank argumetaenndüg non r tmoninn Ergo qua equitate ſpeciale eſt.v eanoe em̃ nuptiarũ ⁊c Pdaigerinnd autem quo vy ſecũdo nomin aune uifnennnadinig neum dotate querat᷑ actio:. ꝛe dotis per extr. enſeat᷑ actio queſſ doc, an vtr Ata babeat wwändend äiagegl OoIe o:eadẽ rati 3ůper extra⸗— queſita. Pꝛoi zan vtroq; caſu mnujien axisinitulgr⸗ Aen mulieri dotate pꝛimo eie rderdere re iio⸗ ettessehchen etunſermienieade on reum I anermiiiuin tegram, auo vero ſeuextran ate queri actionẽi atus, aut filie, co⸗ Pꝛeallega.vbi ſipa„le vidct d enotkemdlen 2. xtraneo dotanti ſtipulã rlonein⸗ us, aut filie, compet c§à. vbi ſi pater dotẽ ſhi er mrimonl cundo nominãti, cẽ otanti ſtipul non ſolũ eſt adi petit actio filie dotiſ unm fim undo nonm cẽſeatur qx ſtipulãti, ac ſe ſe- non ſolũ eſt adiecta ad anl0 nille patremoꝛ frit drcdtsgh, thärbahtesenaainienetene Laeenene memenageeehnaaan Bainaeae it auum deceſſiſſe tei iſte text. inquantũ s ratio diuerſitati Mon eſt enim ergo rünann, ihcluacbst jinſi tempoꝛe, qu à expꝛi⸗ ratio diuerſitatis: qx yt unm quo addotsi n urauraul 5 denfindein⸗ifegpi quo ad Seersertut s, actio⸗ vrirntenatin ibe dli fhaten mulieriſtpur raumaniniunn — ngens vnde ex ea narrationem ciale eſt in ſti nõ mulieriniſdiez mwbaxwarfällhn SFell: mnarr l- G i. vnnodboob, nenn non debet interri, 5 ndai ndieAindid deciſio⸗ eſbudi enef renann tpetemaoctoln b rinorumtlellnon “ nõ Kaniofisauraneindegis hab etnopatfetiiaimt duf erwyüyrdumi 2- ri A auo certe tranſitũ feciſſet in he io ex ſtipulatione er 3 iſſet pater ſibi ⁊ filie: vt. pꝛout babuiſttiſtnn drr ttuskäsnſ et yt adiectus:qꝛ ſecundo nomi Sed, q ipſe aun ad ſolutionẽ ler ſecundooni robemtendict dodfaoovn zaendad 18:q ſecundo nom 1s Idat ſore né, nonau cundononine vontetde Si adiecto nõ tranſit ad eius inn eeſthe ſol⸗ Ie wiöſer facere de ma ine obligationmann irtmjeiginandnnr Gn kuit dei au eſt, ꝙ pamnlſerilanPen t.iſtipulatus. nweFun ſibi.vbi pater.ſi Klatudf Sneſth in trunnwirineen Aei aiteris gienies fuit pꝛimo eeninntealte tus Annen anferanenen adieciſſe eenſeri een unzmndipbnme ero iter ei cetſiſtipul reanonopäarun tedl Necpoteſt oici am cõpetere imped öpetit vtiler cipaliter eidem, vel neetf ſipja Aan dici pꝛopter moꝛ pediunt heredes alij nact onẽ, ſibi fuiſſ vel potuiſſet ibi Verewotaainontranett actionè integrali noꝛtem aui iure 1.14 U. ro. C. dei— ſſet queſita actio vtili querere T. egraliter eſſe nepti iure conſolidation de iure dot.⁊.l.vt iuriſi ctio vtilis: yt lſj Lortroalusfigulne eſt:cum dotat per neptis:qꝛ cõſolidationi 1 ⁊ plene not in l. 6 di inrinurandi filberiſdedzand deeref neRär eſt:cun erona Oettaſn ſolidationi locus nõ not.in l.qð dicitur.jj S. ſi liberij de peli lter Jrikonenindoeinm G in.l. vnica.H. perſona, dotatã nõ habens i poſito mulier ſec ur.j. de verb. obli. Ita igi pelh ee e ha, eaiiploneaueſeffaſe dun deneoregier kandarn din dannewondhnann dieriee Aerentume bus reis cr eſitaã fuiſſe actionẽ auo: efeHleler tapꝛincipali a ad ſolutionẽ, licet ifhi ina, rattaspolmmocummn Siehfe Meieneſan Titio, aut B etiadf duo⸗ ale hantr potniſſt ſibi Buene ehlnna b 8 dhinefaeein . ra mentẽte. i · eg.ij. Hoc. 1 glde dubitabilis yl blc. nde paſ ddorisdefraudetur,derogatu queri, vt cõmod„ ex. qui vult in fi. it( 5. minolliceti j ilis, necme 20 diol i Holoi 1 b odotis non de in fi.ita actionẽ nepti licet in indicando ſeruã pPꝛonuncaliter deter ipnlaroi pcleius bercdids do dotis fraudet᷑ zc.S ndefraudet᷑:vt pʒ ibi ne cõ p dote ⁊ muliere: qi ruãda foꝛet opi. Wart ar Eroogamsgwic fraudari dote,x c. Sed ſi eſſent duo rei,p i ne cõmo⸗ iur liere: q in ambiguis doti cnecſtp nernreErgoſtqnbcdrdic idote, ꝑ pꝛe liend uo rei, poſſet muli re dot.l. in ambigui nis dotibus eſt fmenqüzjd dertiodotisinperſonamni bus.j. ded pꝛeoccupationẽ petitioni nulier u Sali.i ambiguis. de re iudi.. üde ian sinperlonamuüin bus. j. de duo. reis. Ho tone p tionis: vt.l.ex du. in. l. auia. C. de iure d-F.(Quaxtafuitopi perreſpondimaneat irma Lenſeri taut Hoc autẽ nõ cõtingit, ſi di Lex duo⸗ cahanecſotutione iure dot. dicentis pere rohi fianrd man ũmodo ſolutioni adi git, ſi dicamus auũ ꝛc ſoſutionem tertiã per ea queditier rtidcgatioSipero pꝛeoccupare, cũ actionẽ ioni adiectũ: qꝛ ipſe no bac ſtipulati 3, arguendo pꝛo opi. ⁵ dneintroälerzeſtwi M 8 pare, cũ actionẽ nõ ũ: q ipſe non poteſt 1u latione alternatiua, vtri pꝛo opi Hartogp nnotuuticktprino cupare inpꝛeindiciũ habeat licet bene poſſit 3 nepti. ſed dubiũ ſtat cui aꝛvtrig; querit acrosſzani riſipuuari ilirtü vh e ſtidul adiecti habẽs actionẽ:vti pꝛeoc ui fieri debet reſtitutio:a dicti 3 gclo gue. Pu atus fuerit decẽ.in..fi.j ctionẽ: vt in l.ſi qui ꝙ pꝛimo nominato in ſti— reſtitutio:ꝛ dict yſ dnaqpeſubmoco-. Peri eendesdeflüint e rſrchebe fraudat mnner perſona cuiuſibet ninhanne a eteu ami dramamarr ent olutio. quoniãi aneadotis. nis debet ernommall eſta ectio: oꝛdo nominat Tblarorehuteeri rron ſolutio. qnoniã iſto caſu neptis, cui ſti is per debitoꝛe bet attendi. In ill 3 roꝛdo nomini Asrorchutin illã ab auo repeti neptis, cui ſtipulati in affecti llius autẽ perſona mai(rnunltit Ur o repetit actio is, cui ſtipulatio eſt queſit io, que pꝛimò eſt auté perſona maloꝛ appandt degerdo ignieſccenſe vt in.. Julia 8 fii ne mãdati vel negotioꝛũ d, uendo nõ erat pꝛi nominata.j. de here inſtit ſ nrüoſ cenſrr at in. Inlia.f.. de ver. obli inſti. de inuti ioꝛũ geſtoꝛũ: lo nõ erat pꝛimo loco. j zc perenitit cn ttoſeamitzpulsgeg glij. ⁊ ſic videti obli. inſti. de inuti. ſti li g.quid oj. de fideicom. lib.lgenel da er enen lae 1).2 ſ ed iſta ſol.d. H i ſtipu.§. ſi qui qui⸗ ergo ſiplures.s lib.l. generalte dſadr noliricneſtz gr ni iuris. ¶. d. Bar. ſatis eſſe confoꝛmis in dms ſi dixit mibi ‚. de vſufrucl.quoties. cũſimim münwe peſta acio iiuris. ¶ PDꝛeſuppoſit tis eſſe confoꝛmis intetio mihi, vel mulier: cuſimim emraddatmma cialitatẽ auo: bor o tamẽ, ꝙ iſte ter conti 3 ſa reſtitutionis.Si reddi volo:ipſe potioꝛeſt incau Wimenwe. natiunanonre ehanetandtrelaree rrche eeitcenwememahtemhejahagr 1uaeln G /iulgtionspuhno iſ is, ꝙ interdũ PInal. arr bi. lctin ẽ affectionẽ oſtẽdi W todeirſccſatfano. zaßd pulationẽ pꝛimo zperſoadſ terdũ fundat ſtipula nee n eeerzendeciheeheehe be enftrenn Angete üterieſ tunc ipſa mulier neß 14 dlut ponit Düen Treb.que iura non ſi Adenkcihe wen 1r inr 3 dümein 4 utẽ I eu c ad ſoluti 3. Hunc autẽ oꝛdinẽ nominati coꝛrecta, pel,ò rarntgaſärnended aunernonahlei ve ligationẽ, vt.l. eum qui 5 Sncun re, quando vrer eerii nominationis dicit attẽdidebe⸗ entm gunnaünim ente en eek Stirſ dea dieen ſol. Et dedt pꝛo adiecto ad mnnnn uni eoꝛũ alter baberidebct 4 minäinänum eſcendet in mulierẽ it ſtipulatio ad ei f 3 vt querer ſolutionẽ: qꝛ ad hocadiectus nom ij as adeorgt i weuuln mulierẽ. Aliqu eius heredẽ quereret᷑ obligat„aeehin— de pneuatſd w pꝛimo fundat i liquando ver ede, nec vt obligatio, que queri potuit)v bic 1 tſednnnedenagig ndat in perſonã vero econtra ſtipulati riq; querit᷑ inſolidũ potuit, vt ictnontam ante moiceen c 1. ecũdo ſt e ſucceſſiuo:⁊ 3 s:ſed vni tantũ o Rfalt actjo Anan ſtipulat pſum ⁊tunccenſebit᷑ i e⸗ ipulatoꝛ no ude o:⁊ ſᷣm tẽpus quo locus— he- oaeadglſt Rahtä, ulatoꝛ habebi ſebit ipſi mulieri acti tis. Nã ſi pꝛi pus quo locus erit reſt tutioni do⸗ girnceiie ef dide G ſitenoꝛ ſti ebit, vt adiect üMIlL actio queſita, ⁊ ,. pꝛimo nominatꝰ tũc vi 2nr,. ,5 m 1b. Si Rähe tenoꝛ ſtipalationis inſpi us.Et ita dicit loqui iſtũ 3 ſtitutio:⁊ ſim 2 vinet, ei ſoli erit faclöda emulersn, dde nitur. Et ſici nis inſpiciał que in pꝛinci qui iſtũ tex. io: ⁊ſi moꝛtuus: tũc alteri vinentis n ipimo inu tunegnrä Aen eeſeinſceüdach que in pꝛincipio legis po- nominati. Nam hec ſtipulatio bʒi ti nöberecidmd ſe tan woianein 4 WrDon Seenddndſi lrionis onec cũ ſolu vt reſtituat ſtipulato bat lo bzin ſe tacitã cõcinonuſe toaroinatf eneary minatã cẽſeri adiectã dum v, atoꝛl,ſi tunc vinit: aut muli ſiſtipul iane deeCefniteconee iſto cẽſeri adiectã: diſcoꝛ ult mulierẽ dotatã ſcõ toꝛ fuerit mortuy:⁊tic pꝛius moꝛiẽs ad bĩ lieriſſtpile, a ajſsprn wolcg caſu mulierẽ etiã coꝛdat cum eodẽ, quivi 0 tit.⁊ hoc ſibe pꝛius moꝛies adbi esnö tifnt, ddalh onis zn cenſeri adiectã, ad boc idüit ctiã po nit Tpulato ponderct dicit eſſe de mete bublqᷓhi mürff ſdafaguin 3 . vt ſibi obliga tee Hocdieti 3 moxtuũ. ¶ Sed aduerte:ꝗ nõ vj im epurſc 1 Iſta em̃ lex pſupponit ſtipulatorẽmo tui, Mnii nhimonji ritames an dinoronſnde 9 deemuler Tinate leris üſie ergoſe 2 duii did 1I AA (aa f. Mohhs dp Gind Anmuler add 106„ Aülere 8 H eb nC „ 1. Noi weiia sed an demaliretgeg mcl d 1 4 relgun ed N nomünat dn MPunded ie.llolsſd . Kldeo refer ſaec demeo Poneſn, aa Tatls.q. 9 MA .„ 1 Pdricgpotein. 6 8 76 opi. B Aſc 5c mulcie oné nonautemat aig reter in d.Stichan a dipter ſiſtpuletn i dationem adieciſecgi paliter cidem, paiperi biftuſſet queita acsrie rlrtiurinuranciſſiües Sdicitur.j.de verdaiid ccta adſolutionä etii otmſet fibi quen acon dubitabilis,necmepon icando ſeruida orsc am ambiguisdotblsch vis dereiuciei(d. de iure dot dicendeyn aler redciwwb pehn⸗ un erat ſecundo nominatus:nõ ergo pꝛobat in⸗ lült nenfiete loquitur etiam ſ cõtingat 8 nomi natum pꝛimo. Pꝛeterea, dum dicit:ꝙ ille Pr e in re⸗ ſtitutione, qui pꝛimo eſt nominatus. Noc eſt falſum: quia vt dixi oꝛdo charitatis ⁊ affectionis pꝛeponit oꝛdini ſcri⸗ ture:vt in.d.l.ſi ita quis.⁊. d.l.nec enim oꝛdo. vnde ſi te⸗ neamus, ꝙ etiam auus ſecundo nominatus cenſeatur ad obligationem adiectus, deberet ſibi fieri reſtitutio pꝛimo attento oꝛdine affectionis, a nõ ſcripture. ¶ Tertio ipſe e pꝛeſupponit auum nominatum ſecundo cenſtri ad obli⸗ gationem obligationi adiectum, non autem ad ſeᷣ olutio⸗ nem. quodtamen eſt falſum: vt ſupꝛa plene pꝛobaui.et ſic vt vides hanc materiam extricare eſt valde difficile pꝛo⸗ pter varias opi. ¶ Ego tamen pꝛonunc refero me adhãc 2 Tconclufionem, ſc; qõ aut dotantis ſtipulatio continet ſti pulationem collatam in caſum diuoꝛtij, vel ſoluti matri⸗ monij moꝛte viri,⁊ in ea pꝛimo nominatur mulier, ſccun⸗ do ſtipulatoꝛ⁊ tunc dicendum, mulieri actionem queſitã, ſtipulatoꝛem vero cẽſeri adiectum.Et ita dotis fauoꝛe eſt caſus ſingularis in iſta lege.Zlut ſtipulatio in qua pꝛimo nominatur mulier, ſecundo ſtipulatoꝛi: cõfertur in tẽpus ſoluti matrimonij moꝛte mulicris,⁊ tunc dicendum ſtipu Latoꝛi eius heredibus qucſitam foꝛe actionem de dote ßm iura iſta. Doc pꝛobo:qꝛ tex.hic ſpeciale vult eſſe, vtmu lieri queratur pꝛedicto caſu actio. ſtipulatoꝛ vero ad ſoln- tionem adiectus cenſetur fauoꝛe nuptiarum, ⁊ ne mulier commodo dotis defraudetur, vt hic in fi. Sed ex quo mu lier eſt moꝛtua, ceſſat illa ratio:cum amplius nubere non poſſit, nec quo ad perſonam ſuã de dotis repetitione tra⸗ ctari:igitur ceſſat huius legis diſpoſitio:vt.l. adigere.. quamuis.j. de iure patro. cum ſimi. infinitis. C. Secundo pꝛobo:qꝛ text. dicit quod fauoꝛe nuptiarũ ſpeciale eſt iſto caſu:vt mulieri pꝛimo nominate queratur actio. ⁊ ſtipula toꝛi nominato ſecundo cenſeatur data facultas ſolutionis recipiende:er go ſequitur, ꝙ in his caſibus, in quibus ceſ ſat fauoꝛ nuptiarum: vt in caſu noſtro contingit, vt in mu liere moꝛtua, in contrarium eſt ius commune. 6. de legib. Lqð vero.xlius ſingulare. ¶ Tertio pꝛobatur er oꝛdine litere. Juriſcon. enim hoc in ver. reſpondi. decidit pꝛimo, ꝙ de rigoꝛe iſto caſu queſita eſt actio ſtipulstoꝛi, ⁊ eius beredibus:poſtmodum vero in ver.ſed permittendũ.di⸗ cit, ꝙde equitate fauoꝛe nuptiarunn., ne mulier commo⸗ do dotis defraudetur, derogatur buic rigoꝛi, adeo: vt nõ ſtipulatoꝛi, vel eius heredibus: ſed mulieri vtilis actio queratur. Ergo ſequit᷑, qò vbi ceſſat fauoꝛ nuptiarũ, ⁊ re- petitio dotis in perſona mulieris, deciſio rigoꝛoſa poſita in ver. reſpondiananeat firma:ꝛ ſic, ꝙ ipſi ſtipulatoꝛi que- rit᷑ iſto caſu actio. Si vero loquamur ſᷣm iura noua.C.ſᷣm pꝛo virili:vt.d S. eum in tabulis. equitur dicendũ, ꝙ iſto caſu cenſeatur mulieri queſita actio pꝛo dimidia. MMec obſt. iſte tex. qꝛ hec alternatiua non reſoluitur in copnlati⸗ uam fauoꝛe nuptiarum, ⁊ cum ipſa mulier:qꝛ vinẽs poteſt dotemrepetere ergo vbi ceſſat fauoꝛ nuptiarum, ⁊ repe⸗ titio dotis, in perſona mulieris manet firma diſpoſitio. d. l. cum quidã. Ant ſtipulatio pꝛedicto modo concepta cõ- fertur in tẽpus ſoluti matrimonij ſimpliciter:tũc videt᷑ di cendum, ꝙ adueniẽte caſu diuoꝛtij vel ſoluti matrimonij moꝛte viri, intelligat queſita actio mulieri ⁊ eius beredi⸗ bus, adeo:vt ipſa dote non pꝛiuet᷑:qᷓ;uis ſccundo non nu- bat, ſed ante moꝛiat᷑. No enim curat᷑, ꝙ decedat: ex quo ſe- mel fuit actio queſita.arg.j.de itine.actuq; pꝛi..j.q.fi. cũ.l. ſeqj. vnde lib.l.ſi. Si vcro cõtingat diſſolutio matrimonij moꝛte mulieris:tunc qnerat᷑ actio ſtipulatoꝛi. Et hec duo vltina membꝛa pꝛobant᷑ per pꝛoxime dicta:⁊ ea ratione: 4 jſtipulatio indeſinite concepta: vbi ex ea ins querit᷑, po teſt queri varijs perſonis, m varietatem caſuũ cõtingen tium. Tex.ad hoc ſingu.in.l.ſi ſeruus Meuij. ⁊ caſtrenſis peculij.§. ſ.j.de ſtipu. ſer. ſed ex ea ſtipulatione ſimplici in tepus ſoluti matrimenij indefinite collata, poteſt queri actio mulieri pꝛimonominate, ſicontingat matrimonium ſolui moꝛte mulieris:ergo ſequit᷑, ꝙ illa indefinite conce- Soluto matrimonio. pta variabit᷑ ſm variationem cõtingentiũ caſuum. per.d. tex. ad hoc valde no. ¶ Nec refragat᷑ regula.l.iam hoc iu⸗ re.j.de vulg.⁊ pup.ꝙ vbi vna determinatio reſpicit plura determinabilia, debet ea dcterminare nõ varie, ſed vnifoꝛ miter:qꝛ reſpondeo, ꝙiſtud eſt verũ:niſi determinatio va riet᷑ pꝛopter variationẽ caſuũ contingentiũ in ſucceſſu tẽ⸗ poꝛis:vt in.d.ↄ.ſin.⁊ in.l.ſeruus poſt decẽ annosj. de ann. leg. Ael aliter verius, quando ſubeſt eadẽ ratio: ats ſecꝰ: vt in l.ij.S. de offi.pꝛocon.cum gl. ¶ Zlliquando vero ſti⸗ 15 pulatur f dotans pꝛimo ſibi, ſecũdo dotate mulieri alter- natiue:⁊ tunc quid iuris: dic vt ſupꝛa dixi dum retuli opi. Bal.in. ol..ſi. C.cõia vtriuſq; iudi. ¶ AMliquando ſtipulat 16 fibi ⁊ mulieri copulatiue,: tũc cuilibet pꝛo dimidia que⸗ ri dicit: vt in.d.l.ſi mihi ⁊ Titio. in.d.. cum in tabulis. ¶ Zlliquando ſtipulat᷑ reddi imperſonaliter dotẽ:⁊ tunc 17 fToixit hic notab. Bar. quẽ cõiter omnes ſequunt᷑, ꝙ vic eĩ ſtipulatus reddi mulieri, per.l.poſt dotẽ.ſm tertiã lect. S. co.vbi patet, ꝙ pater ſtipulatus reddi ſimpliciter, qᷓuis potniſſet ſpecifice ſtipulari reddi ſibi, videt᷑ ſtipulatꝰ red⸗ di ſibi ⁊ filie, eo: q natura votis pꝛofectitie eſt, vt ſimplici- ter data pꝛoducat actionẽ cõem ſolu.matri. patri filie:vt J.ij.qð ſi in patris.a.eo.Ergo idẽ dicamus in ſimpliciter reddi pꝛomiſſa:cũ regulariter datio⁊ pꝛomiſſio paribns paſſibus ambulent.vt.l.ſi. C. ad leg. Falci. Ita ergo in ex- traneo, ſcʒ vt ipſe ſtipulatus ſimpliciter reddi: intelligat ſtipulatus reddi mulieri: qᷓᷓuis potuiſſet ſtipulari reddi ſibi expꝛeſſe, ſi voluiſſet. Cum enim natura dotis ſunplici⸗ ter ab extraneo date, illa ſit, vt mulieri cenſeat᷑ queſita: vt in.l. vnica.g.accedit. C.de rei vxo.act.ergo idẽ in dote ſim⸗ Ppliciter ſtipulata pꝛopter regulã.d.l.fſ. C. ad.l. Falc. mod. tenẽt hic cõtrariũ pꝛopter regulã.l.ita ſtipulatus..Chꝛy ſogonus. de verb. oblig. volentẽ perſonam extrinſecã re⸗ gulariter non intelligi in ſtipulatione iſta 5. ſiue autẽ. eod. tit.volentẽ perſonalitatẽ ſtipulationis ex parte verbi exe cutiui referri ad ſtipulantẽ. Non obſt.l.poſt dotẽ.q ibi lo⸗ quitur in patre ſtipulante, cui nõ fit magnum pꝛeiudiciũ ſi ſtipulatus intelligat᷑ ſibi ⁊ filie reddi pꝛopter exercitiũ actionis de dote, qð habet:licet dos cõis ſit patris ⁊ filie. Sedſecus in extraneo, cui maximũ ſit pꝛeiudiciũ, ſi intelli gatur ſtipulatns mulieri:q tũc nulla actio ſibi cõpetit: vt 13 in.d§.accedit. ¶ Ego ſequoꝛ Bar. ea ratione:qꝛ t ſtipula tio in dubio regulat᷑ ſᷣm naturã rei, ſuper qua interponit᷑: vt.l.ſtipnlatio iſta..ſi quis ita.de ver.oblig.j.ſi legati.j.de leg.j.l. tipulatus.. de vſur. ⁊.l. dãni in fecti. ver. ⁊ qð in ſti⸗ pulatione.j. de dam.infe..I.j. vt leg. no. caue. Sed natura dotis dare ſimpliciter eſt, vt intelligat᷑ mulieri qᷓſſta p. d. g.accedit.ergo pariter dicendũ, ꝙ ⁊ eadẽ ſit natura dotis ſimpliciter ſtipulate.Et hec opi.in pꝛactica ſeruãda eſt fa uoꝛe dotis, cui in ambiguis ius fanet.l. Qin ambiguis.de iu 19 re dot. ⁊ in. c. fi. de re iudic. ¶ Aut ſtipulat᷑; dotãs reddi ſibi, aut ei, cui de iure debebit:vel copulatiue ſibi: ⁊ ei cui de iure debebit:⁊ tunc dixit hic notabi. Bart.intelligi ſti⸗ pulatũ reddi mulieri.⁊ ei actionẽ queri integrã ſtante ſti⸗ pulatione alternatiua, velpꝛo dimidia ſtante copulata, co qꝛ ipſa mulier eſt illa, cui de iure queri debet dos ſtipula⸗ tione ceſſante:vt in.d.l.vnica.ũ.accedit. Bal.in.d.l. fi. C. cõ⸗ mu.vtriuſq; iud.quẽ ſequit᷑ Bar.de Salic.in.d. l. auia.fir/ mat contrariũ, eo:qꝛ cũ ipſe extraneus ſit ſtipulatus red⸗ di ſibi:ergo ſequit᷑, ꝙ in mulierẽ nõ poteſt deſcẽdere actio que tantũ ſibi cõpetit, cum dos ſimplicit᷑ data cõuentione dereddẽdo extraneo nõ appoſita:vt in.d..accedit.verba igit illa, cui de iure debebit ⁊c. referuni ad perſonã here⸗ dis ſtipulatoꝛis in quẽ actio ſtipulatoꝛi cõpetens, de iure tranſſert᷑:vt I.pꝛo hereditarijs.C.de here.act.⁊ cui id red⸗/ dendũ venit de iure, ꝙ ſtipulatoꝛi reddi debebat:cũ ſucce dat in vniuerſum ius ⁊c. In dubio enim ſtipulatoꝛ ita he redibꝰ/ſicut ſibi pꝛoſpexiſſe videt᷑:vt in.l.ſi pactũ.6.de pb. Et hec opi.mihi placet, eo: qx mulieri ſtipulatione nõ in- tercedente, dum dotat᷑ ab extraneo, dos reddẽdavenit ex pꝛiuilegio ſpeciali ⁊ extraoꝛdinario fauoꝛe mulieris ſtipu lationẽ fictã introducẽte:vt in.d..accedit. Ipſis autẽ he/ redibus ſtipulatoꝛis dos reddẽda venit ſᷣm ius ede: q in eos de iure cõi ius ſtipulatoꝛi cõpetens tranſfert:ergo ſe⸗ quit᷑:q verbũ illud in ſtipulatione appoſſtũ, ad ius com⸗ mune refertur:qð eſt pꝛo heredibus:non autẽ ad ius ſpe⸗ ciale, qò eſt pꝛo muliere. Et pꝛo hoc te. notabilis in.l. fin. Cde bis qui veni,eta.impe.vbi verbum, ius ‚determinat 88 1 „ 2 143 — Plu e N Audo. Roma.in pꝛimam Infox part. aiure communi.⁊ non ad ſpeciale ſeu pꝛiuilegiatiuum re⸗ ferri debere. ¶ Quid autẽ ſi ſtipulatio ita concepta ſit:vt 20 pꝛomittat fdotem mihi reddere, aut mulieri: vel ei, cui de iure debebitur:? certe dicẽdum, quod ⁊ idem, ſca vt de be⸗ redibus ſtipulatoꝛ ſenſiſſe intelligatur, per pꝛedicta. et per bec habes materiam hanc ad complementum plene deductam. ¶ In glo. ſuper verbo, videtur. ibi, quid enim pꝛeſumendum eſt nieri, quod de iure poteſt ⁊c. videtur hec 21 gloſ.conciudere, † quod vbi alternatiua cadit inter perſo nas, quarum altera eſt perſonaiſtipulantis, tunc videtun obliatio queri ſtipulantis perſone, ſiue per pꝛuus; ſiue per poſterius nominetur. Et hoc patet, vbi alteri per ſti⸗ pulatoꝛem non poteſt obligatio queri.⁊ ita eſt caſus hic in ver. reſpondi.dum ponit deciſionem rigoꝛoſama in.lj. . ſ fructuarius.j. de ſtipu.ſeruo. Et eſtratio ᷣm Bald.qꝛ cum ſit perſona pꝛincipalis ipſe ſtipulatoꝛ, ideo ei pꝛinci⸗ paliter videtur obligatio queri:quamuis poſterius nomi netur. Sinautem alteri pꝛimo nominato poſſit obligatio queri, quid iuris ſit: dic vt ſupꝛa dixi. Sed dubium eſt. 22 nunquid t pꝛimo nominatus cui per ſtipulatoꝛem nõ po teſt queri nominato, cenſeatur ſaltem ad ſolutionẽ adie⸗ ctus: Bal.dicit bic, ꝙ non, qæ cum videatur ratione nomi nationis pꝛimo facte adiectus ad obligationẽ, ergo ſibi ſolui non poteſt.Cum enim ſolutio radicatur in ſubſiſten tia obligationis pꝛimo facte, adiectus cenſetur ad obliga tionem:ergo ſibi ſolui non poteſt.Cum enim ſolutio radi cat᷑ in ſubfiſtẽtia obligationisilla ceſſante, ceſſat facultas faciende ſolutionis:yvt in.l.ſi duo.z.d.l.eũ qui ita H.qui ſibi. in ver.quod ſi ſoli.de verb.oblig.Contrarium tamẽ eſt ve rius:vt ſentit iſta gl.⁊ Bar. eo:qꝛ quando tertio pꝛimo no minato non poteſt obligatio queri, ſemper ad ſolutionem cenſetur adiectus. Ita eſt ter in deciſione rigoꝛoſa, in ver. reſpondi.⁊ in.d.l.j H.ſi fructuarius.de ſtipula ſer.j.de ſolu.l.cñũ Coꝛnelius.que eſt ad hoc notabi. At enim dicit 23 bic Bal. ſtipulatio, que non poteſt valere ſᷣm oꝛdinẽ ſcri pture, valet ſᷣm oꝛdinẽ iuris. arg. de reſcri.c.cauſam que. ¶ In glo. ſuper verbo, ſed ⁊ permittendum. ibi, ſolutio. 24 ideo neptis agit ⁊c.hec ſolutio non ⁊ eſt bona, perl. certi condictio O.ſi nummos.⁊..quoniam igitur..ſi cert.peta. 7.d.F. Chꝛyſogonus.vbi patet, qðò ex numeratione pecu⸗ nie mutue poteſt alteri queri per numerantem actio, ⁊ta men queri non poterit per eundem ſtipulantem. Sed an bhec ſolutio iure hodierno pꝛocedat, pꝛopter. l.cum per li⸗ beram.C.per quas perſo.nob.acquir.collige ex his que plene dixi in.l.ſtipulatio iſta.. ſi quis inſulam. ⁊.§. ſi ſtipu⸗ ler. de verb. obliga. ¶ In ea.ibi, ſolutio. vt ibi. Supple œꝛ 25 ibi f de rigoꝛe, hic de equitate. Ad hoc. 8. de pac. conuen. l.pactum.⁊.l. pater pꝛo filia.vel dic, quod ibi non verſatur fauoꝛ dotis.hic ſic. ¶ In ead.ibi.l. Publia.⁊c.dic, qð ibi 26 † querit aſcendens per lineam maternam deſcendenti, et tamen non agitur de fauoꝛe dotis:vnde potius facit con⸗ tra.Sed dic, quod ibi etiam extraneus queſiuiſſet alteri, eo:qꝛ poſtulabatur ſuper re, que durabat ſua: vt. d.l. peñ. C.ad exhib.Ande ſumpta occaſione tangit hic do. Bald. An aſcendens ſtipulari poſſit deſcendenti, vel econtra? quod hic non diſcutio:qꝛ nõ eſt pꝛopꝛia legis materia, ſed dic vt domino concedente dicetur poſt Bar. in.l.qð dicit᷑. 27 ſ.de verb. oblig. ¶ Dum autem hoc examinando inci⸗ denter tractat, an factum falſi nuncij poſſit ratiſicari: dic de hoc vt not. Bar.j.de pꝛecar.l.certe..ſi pꝛocura.MIn glo.ſuper verbo, ſolui.ibi, ſed hoc ſpeciale ⁊c. non videtur 28 bec bona ratio ſpecialitatis:cum in hoc vbi de rigoꝛe lo quatur, qui poſtea inferius de equitate coꝛrigit᷑. Bec etiã ſequens ſolutio videtur bona, cum innuat, quod non poſ⸗ ſit ſolui huic nepoti,ſi vero eſſet ſibi queſita actio, qð fal⸗ ſum eſt. Ideo melius dicendũ, quod hic adiecta fuit per- ſona ſtipulantis ⁊ tertij:vnde ſi ipſi tertio nõ querit᷑ actio, tamen ſi ſolui poteſt vt adiecto, vt.j. de ſolu.l.j..j.qꝛ ibi lo- quitur, quando ſolum perſona tertij in ſtipulatione expꝛi mitur quo caſu ſi ei non queritur obligatio, nec etiã que⸗ retur ſolutionis recipiende facultas, que eſt tunc ipſius obligationis acceſſoꝛia:vt in.l.ſi duo.j.de verb.obli. ¶ In 29 gl.ſi in ſi.⁊c. vel dic, ꝙ bic loquitur quando etiam perſona ſtipulantis fuit in ſtipulatione appoſita, non ſolum dota- te mulieris, quo caſu actio integra manet apudmulierem pꝛimo nominatam, ipſe autem ſtipulatoꝛ cenſetur adie⸗ ctus:vt ſupꝛa declar aui: ibi vero loquitur, quandodote data per extraneum non interuenit c 1 0.. dendo, vel interuenit, ſed minus legi nuentiodeſ do, vel interuer time. CPoſdin 30 tetigit hic aliqualiter Bal. an cumf aſcenden oſtremo 31 + 3 deſcendenti, intelligatur ſtipulari, yt eius he Sſtipulatur etiam ſi non ſit heres, ius ſibi ex ſtipul atione xdian vero videtur iſte tex.pꝛobare dicens, quod nepti queratun. 8 nanita ſtipulatione, queſita: quamuis auth daid funeg rit:quod t amen non examino:quia non eſt doenan fue⸗ ria.⁊idteo dic de ca,vt not. Bar in dllqnoc diinis ut vt iuriſiurandi. ſi liberi.jde oper.iber.zin li ura in! S.libertus. S. de condic. indebi. Et per Bal rn nonſorte ruinas.C.de ſacroſanc.eccle.⁊ in.lj. C.de iure 3 qlas gitur in aliquibus lectu. in. l. vnica. quando non vo 8s Vliberti liberteq;. C. de oper.libert. Ponit S— g.nunc alij.ver.centeſimo.⁊ habetur gloꝛdi 3de dehds tibi..ſi pactus.⁊ vide ad idem ter not cotitjtald arit F.ſi. CAltimo inquantum ſupꝛa dixi‚ quid tiursi ſtid latoꝛ fuit nominatus pꝛimo, dotata vero ſecũdo m 1 tra,per dictionem alternatiuam ſen copulatinan Ain quid iuris ſi nominatio de ambobus factafuertt ohſi 4 ⁊ indefinite, puta: quia dicatur in inſtrumento, Kmdun eis dotem reſtituere ⁊c.dic, quod iſto caſu cenſenturan bo nominati copulatiue.Ad hoctex optimus ſdeſ 9 ſeruo.l.ſi cõmunis ſeruus ita.verſi.)j.Et ideo culibet 1 ritur ius pꝛo dimidia, vt in. 9.§. cum in tabulis.⁊‧. ſau⸗ hi ⁊ Titio.⁊.d H.quod ſi quis.Et boc not. quia poteſ 9 pe contingere. Summarium. 4 Beneſicium habens, ne conueniatur vltraquan a cere poſſit, ſi connenitur, quando excipere poſſitſt ins deducatur, quod alijs debetur. Onus annexum perſone rei cõtemplatione remanaaſ xum oſſibus obligati, etiam re reſtituta.⁊ nu.. BGenus, ꝙ includat omnem ſui ſpeciem. Stipulatio reddende dotis, ꝙ includit caſum morxtis ſa turalis ſiue ciuilis. Compoſitio ſuper decimis ſi facta eſt,⁊pꝛo eis ſoluendis datum certum pꝛedium, qð euincatur:talis dans, quão cenſeatur perpetuo obligatus: O bligatus ad quantitatem reſpectu certe ppeciei, quod liberetur ſpecie perempta. Babella ſi auferatur conductoꝛi ſine factoſuo,qnod con- ductoꝛ non tenetur ad vices alteri pꝛomiſſas contenpla/ tione gabelle. Beneſicium indefinite tanqᷓ; vacans, vacet quoquomo- do velit, impetrans illud obtinere debet. Impetratio beneficij per moꝛtem, quod noneriſcen in moꝛte ciuili. AMatrimonium, quod bodie non ſoluatur captinittta- terius ex coningibus. AMaritus conuentus in caſu.j.ſi cõſtante.ꝙ deducet y teſt alimenta, etiam pꝛo eius familia.⁊ remiſſiut. M 1(Ineſtima⸗ ZElritus facere. unequ — inquantum quis facere poteſt, no ttdeduci IEAeris alieni, niſi cum quis conueniturct tione.Et mulier viro reſtituenti dotem, debetdein 8 tate cauere.Et ſtipulatio reddẽde dotis‚ gen eralta 8 cepta ad omnem caſum ſoluti matrimonmij re mii 4 cum duabus legi. ſeq. tMot.ex.h.maritus fuer 34 Quod cum habens beneficium ne condemnehan* 5 nus facere poteſt, conuenitur, excipere nõpoteſtiv bis detrahatur, quod alijs debet: niſi un connefnech ig⸗ ione. ius fallentier obligatus ex donatione.Et hui mient dannum 1„ 0 7 jat: alijs deberet ſoluere nop ſentiat:quod ſentiret ſi quod alij eteeliberalkar Ctnot. ex.lcum mulier. ⁊ita commnniter allegatut, ꝗ onus annexum perſone contemplatione rum oſſibus obligati etiam poſtrei reſt de equitate ipſi obligato reſtituenti p nitatis.⁊ ita ſemper allegatur iſte tex. ſic ſtipuletur.Et ita cõmuniter allega erniblominusp. desſccl — cecin räla dun ſflede erimadc roniſgtelecnngln gich d meimnena faliusgoerenenarged tuningäclis ute Std un encte tadepumt lade Cmmilindeeeſ tiodenbiddemdäthu ereStydatocrgdeoletai dorindefnite naudtonnen / wuimect rgafn Bl tuntmpewansindinte nochrungyaceteſtſtemate wartonerelalter⸗ſenhnan rerbo wonmocte dercleytn⸗ Sedcertenoneſtyeruminoſo nentoininpetrationedepacn turſolumdemorte natural, dodie tbirper goinpbe Sratus flousComeloe daperteſinſolam de perboch kommitetur biſedhbodieric le dundeiurecanonio:ys radeſpnenedertumyt⸗ Tanjoigs quitemüusin nar ast onuaumrpurs goſ. WanCJngluperwdoſſd Arnaafectonen Deß iumn(Crg ter marii anüenätraechattaan ddgrtkdeckende i 1 3 ünent ſc Ln Naits nitk bi uziltemtsſn „nnan flluſdnni 8* Jlaſamiigs- i Aed dpurtmmadeandn dlercr ſeältofiht de usle ſ, Cduinlmi eaen 8 Noper ie dä eedue Adhaerx gin sſcransitaxgi ntn 1 1. Tld hw miclartmdſamntt Auod ſiquis gtdaewrai duod ſiquis gthc. ma ummarimn, dabensneconunerd. zenter gurncdeyamn dalnsdebetur. perſone reicätemaitnn Jati etiamrereſtttuanu. at omnemſuiſpein ande dotis,ꝓinclucktinr 3. decimis ſi facta eteie dium, qd euincaturtuin o obligatus: antitatem reſpechen crempta. tur conductoufirefac r ad vices alteriponit inite tanq; racans 1at sillud obtineredd icjper moten, awime uod bocienonſoltu bus. 3 tus in caſullf cäkntie mpꝛo aos famiusnni 9 jtosfacat jſa dungris rerttti cni niſicum q ban m riro reſtttvent dolne' includit omnem ſui ſpeciem Ad idẽ.ĩde lega.iij. ſi dun um§. interemptum. ⁊.l ſi choꝛus. in pꝛin. j. de reg. iur.i. 38 er generalibus. CHNo. ex eadem ſecundo, quod ſti⸗ nultio reddende dotis includit caſum, ſiue contingentẽ ex moꝛte naturali, ſiue ex moꝛte ciuili. Concoꝛdat. j. de ver bo. ſign.l.cum querebatur. Ho. ex eadem vltimo in ver. lane.quod moꝛs ciuilis potius accedit moꝛti naturali,qᷓ diuoꝛtio vel renunciationi. ¶ In tex A.cum mulier. ibi, vt periculum mariti amoueat ⁊c. onus igitur refundẽdi da- mnum, quod timetur ex domo dotali ruinoſa inferri, inhe 5 rett ipſi marito cautionem damni infecti pꝛeſtãti cõtem⸗ platione ipſius rei dotalis: ⁊ ergo etiam ea reſtituta ma⸗ net ipſe vir obligatus. vnde eſt argu.m Bald.qð ſi quis ad compoſitionem veniat ſuper decimis, pꝛo ipſis ſoluen dis dando certum pꝛedium, quod tamen poſtea euinca⸗ tur:nibilominus perpetuo teneatur. Quod eſt verum, ſi ſuo facto euincitur:alias ſecus.argu.5.eo.l. Meuia..fun dus. Obligatus enim ad quantitatem reſpectu certe ſpe⸗ ciei liber atur ſpecie ſine ſua culpa deſiciente.C.de reſcin. vendi.l.ij. in glo.magna.⁊ pꝛobatur in.l.ſi res eſtimata S.j. S.de iure dotium. Ad idem.a.loca.l.in naue.⁊ alias cõcoꝛ dantias dedi.j.eo.l.ſi vero§. ſin. Illud tamen not.qð cum eo, cui debentur decime, permiſſum eſt compoſitionẽ fie/ ri, dando ſibi quid tempoꝛale pꝛo decimis pꝛeteritis tan tum:pꝛo futuris autem non:vt eſt concluſio gloſ.in.c.ſi. de rerum permu.⁊ in. c.vt ſuper.de reb.ecc.non alie. ¶ Pꝛe⸗ 6 ſtat f etiam ſecundo lex iſta argu.ſm Bal. quod ſi empto⸗ ri gabelle, auferatur gabella ipſa, non tenetur ad vices al⸗ teri pꝛomiſſas gabelle contemplatione.quod eſt verum, ſi gabella eſt ablata ei non pꝛocuratoꝛi, nec facto ſuo: ſecus ſiad eius pꝛocurationem. argu de legat. l.ſi ſe eruus plu⸗ rium.in.ſ.ſi quis ante.Sed certe lex iſta facit potius in oppoſitũ.Et ideo de hac queſtione dic vt plene per Gui⸗ liel. de Cugn.in.l.ſin.. de eonſti.pecu. ¶ In textl.ſi quis ſtipuletur. ibi,dotem dabit. hac generali commemoꝛatio/ ne ꝛc.Stipulatio ergo collata in caſum matrimonij diſſo luti indefinite, includit omnem caſum ſolutionis matri⸗ 7 monij. vnde eſt argu. m Bal. †quod impetrans beneſi⸗ cium tanqᷓ; vacans indeſinite, illud debet conſequi quo- modocunq; vacet,⁊ ſic ſiue moꝛte, ſiue renunciatione, ſiue vxoꝛatione vel aliter: licet hm eum gl.in. c. ſuſceptũ. ſuper verbo, non moꝛte. de reſcript. in. vj. concludat oppoſitum. Sed certe non eſt verum, imo ſolum hoc dicit, quod ſi fiat mentio in impetratione de vacatione per moꝛtem, intelli⸗ gitur ſolum de moꝛte naturali, non autem de ciuili. De quo dic vt ibi:⁊ per glo.in.c.placuit.xvj.q.j.⁊ habetur in.l. Statius ỹ̃loꝛus..Coꝛnelio Felici.j.de iure fiſci.⁊ in.l. ex ea parte S. inſulam. j. de verb. obli. In gl. ſuper verbo, 6 Tcommittetur. ibi, ſed hodie videtur non ſolui ⁊c. Sup⸗ ple etiam de iure canonico: vt patet in. c. in pꝛeſentia ex- tra de ſpon.⁊ in.c. ij.de ritu nupł.⁊ in.c.cum per bellicam. xxxiiij.q.ij.qð quidem ius in matrimonialibus ciuili pꝛe⸗ ualct:vt concludunt plures gloſ. eſt caſus in.c.ad ſedẽ. Txxv.q.v. ¶ In gl.ſuper verbo, ſi depoꝛtata.ibi, hoc quan do vir mutat affectionem ⁊c. De hoc dic vt dixi. 3. eo.l. ab 9 boſtibus. in pꝛin. CtIn tex.l. maritus facere poſſe e. ibi, fa cere poſſe creditnr ⁊c. Maritus autem in conſyderatione quatenus facere poteſt, deducere debet non ſolum, quod ſibi ſufficit ad eius alimenta, ſed etiam familie ſue. dic vt dixi.ð. eod.l.ſi maritus in id.⁊ ibi dicta ſequere, quic/ quid dicat Ang. in.. Neſennius.. inſolidum.. de re iudi, ' Summarium.*. 1& Filiuſtamilias licet dotem recipiat ſine volũtate pa⸗ tris, pater tamen de peculio tenetur. Pater creditoꝛ filij in peculio, quod filio cõdemnato pꝛo dotis reſtitutione habet ius retentionis,ſi eſt anterioꝛ 5 Detractio alterius debiti ex peculio, ꝙ non ſiat, quando contra filium agitur ad recuperationem dotis per ipſum recepta. 7 Füliuſfamil.ꝙ in actione de dote non inſolidum condena⸗ tur, ſed quatenus eſt in peculio. Aaritus penes quem ſolũmodo eſt res dotalis, an con⸗ demnetur inſolidum:vel eatenus, quatenus. ⁊nu. 42. / Status perſone mutatio, quando impediat executionem Soluto matrimonio. 89 ſententie⸗ 10 Executio ſententie quando poſſit fieri in condemnatum ſine noua citatione:remiſſiue. Executio ſententie late in filiumfamil. an poſſit in eun⸗ dem fieri durante patria poteſtate:⁊ nume. 2.7.13. quan⸗ do in legitima, quam pater debet filio, vel in alimentis: nume. 4. 15 Inopia filij quando pꝛobibeat fieri executionem ſenten⸗ tie i nipſum late: 16 Executio ſententie late in ſeruum, vel monachum, quan- do fiat in bonis domini, vel monaſter ij: n17 Carcerari pꝛo debito, quando quis poſſit? ⁊ nu. 40. 19 Executio ſententie late in filium, quando poſſit fieri cõtra patrem de peculio. 20. 21.⁊ ſeq. 22 Contumacia inducit tacitum conſenſum, eæ quo reſultat tacitus contractus. 23 Sententia lata contra empt oꝛem, quando pꝛeiudicet venditoꝛi: 24 Executio ſententie contra filium criminaliter late, quan⸗ do fiat aduerſus patrem in peculio: ⁊nu. 46. 26 Pater ex crimine commiſſo per filium, an ſtatim oblige? de peculio: 26 Executio ſententie late contra filium:vt exequi poſſit con tra patrem, an requiratur patrem fuiſſe citatũ in pꝛoceſ⸗ ſu, ⁊ ad ſententiam. 27 Statutum ꝙ pater teneatur pꝛo debito filij, vel ſoluere eius condemnationem, an teneat. ⁊ nu. 44. Et an tale ſtatutum locum habeat, ſi filius eſt ſoluendo. nume. 28. 29 Jus nouiſſimum introduxit ſideiuſſoꝛem conueniri non poſſe, niſi pꝛimo pꝛincipali excuſſo. 30 Statutum de quo ühi; ꝙ non babeat locum filio cõͤde⸗ 1. mnatopena perſonali 31 Statutum de quo ſupꝛa, ſez ꝙ pater teneatur pꝛo filio, an babeat locum filio delinquente extra territoꝛium. 32 Statutum de quo ſupꝛa, an includat filium illegitimum: 33 Filioꝛum appellatione, an includantur ſpurij: 34 Statutum de quo ſupꝛa, an habeat locum filio in contu- maciam condemnato: 35 Statutum ſi diſponat, ꝙ pater teneatur ſoluere legitimã pꝛo filio condemnato, qualiter hec fiet: 36 Filius condemnatus, pꝛo quo ſoluit legitimam, ꝙ ſi pa⸗ trimonium patris augeatur, ſoluta condemnatione, non poterit petere augmentum legitime. 37 Tempus ſubꝛogatum aſſumit naturam eius, in cuius lo⸗ cum ſubꝛogatur. 38 Publicatis bonis filij, an inferatur pꝛeiudicium patri in peculio: remiſſiue. 39 Statutum, quod filius teneatur pꝛo patre, an valeat:re⸗ miſſiue. 41 Pater quando poſſit adimere peculiũ filio cõdemnato⸗ 43 Exceptio ne conueniatur maritus, vltra quã facere poſ⸗ ſit, an babeat locum in matrimonio putatiuo: 44 Res pecunia ſunt verba vniuerfalia omnium dicibi⸗ lium incluſiue. jel iIi Si filiuſ⸗ filiofamilias. Cassuu ʒ Irecipiat, tenetur inſolidum: pater vero de pe- culio:condemnatur tamen filius quatenus fa/ cere poteſt, boc eſt quatenus eſt in peculio tempoꝛe rei iu dicate:de quo etiam non deducitur:qð filius debet patri, vel alijs:ſecus vero ſi cum patre agat. h.d. Et eſt lex nota. 1¶ Ho. pꝛimo, ꝙ vt filiuffamil ſine voluntate patris do- tem recipit:pater de peculio tenetur.Ad idem.5. eod.l.ſi cum dotem.. tranſgrediamur.⁊. ſi filio. in pꝛinc. Rot. 2 ſecũdo, ꝙ t quamuis obligatio filijfamil. dotem recipien tis ſit inſolidum, tamen condemnatio vel executio eſt mo derata: qꝛ fit quatenus commode facere poteſt. Mo. ter 3 tio qð dicitur eatenus filiumfamil.commode poſſe ſol⸗ uere, quatenus eſt in peculio. No. ex eadem quarto vbi 4 Texecutio ſententie fieri debet in peculio conſyderatur, quodiin illo eſt rei iudicate tempoꝛe. Ad idem. a depecu. 5 Lquefitum. CNo. ex eadem t quinto ꝙ cum ex recupera⸗ tione dotis facte per filium agitur de peculio contra pa⸗ trem:debitum patris pꝛecedit debitũ dotis.Et ergo ha⸗ bet pater pꝛius ꝙᷓ dotem ſoluat, ius detractionis. Mdidẽ m —— B—- ckon 1 — — —— , ———jÿ— ——— — AA ee⸗ — 1 78 2 * 8 8 6 &. eo.ſi cum dotem§.ſi..de pecul. ex facto.¶ HNot.ex ea. qpcum contra fllium dotem recipientem pꝛo illius recu perat one agitur, non ſit de peculio, eæ quo ſoluenda eſt dos, alterius debiti, quo ipſe filius aſtringitur, detractio, eo qꝛ actio de dote pꝛiuilegiata eſt regulariter qnibuſ⸗ cunq; alijs perſonalibus actionibus pꝛefertur. Hot. ex ea.qꝙ t in actione de dote filiuſfamil.non inſolid conde⸗ mnatur, ſed quatenus eſt in peculio. ⁊ idem ſi cõueniatur ex eo:qꝛ iudicãs litem ſuam fecerit. S. de iudi l.ſi filius.als vero regulariter condemnatur inſ olidum: vt.l.ſi quis cũ filio.. de pecu. ¶ No.ex ead.t in verſi.nec intereſt. videri caſum, ꝙ etiam ſi penes maritum ſit res dotalisaliud ta⸗ men non habeat non inſolidum condẽnatur, ſ ed eatenus quatenus poteſt facere.de quo dic yt dicetm CIn gl. ſuper rerbo condemnandus.ibi, ſecundo c. notabiliter allegatur iſta glo. ꝙ t ſententia inter eaſdẽ perſonas me⸗ retur erecutionem etiã mutato ſtatu perſone contra quã pꝛolata fuit ſine noua pꝛobatione debiti vel cauſe,a ſic mu tatio ſtatus non impedit ſententie executionem, licet illã limitet⁊ moderet:vt in.i.ſi filius. S. qaò cum eo.vbi tex. no⸗ tab. ꝙ ſententia lata aduerſus iliumfamil.inſ olidum ⁊ eũ emancipatum, non meretur jexecutionem vltra quam fa⸗- cere poteſt. Roc tamen dictum glintellige pꝛocedere, niſi mutatio ſtatus perſone inducat ſubmotionẽ finalis cau- ſe,pꝛopter quam fuit ſententia lata:qꝛ tunc executio impe ditur. Tex.eſt j.de excu.tuto.l. Spadonem.. qui abſolu- tus. Ibi enim patet, ꝙ ſi quis abſolutus ſit ab onere tute le, eo: qꝛ er at minoꝛ annis. xxv. maioꝛ effectus: non babet, ſi interim petatur tutoꝛ/rei iudicate exceptionem.Et hu⸗ ius eſt ratio:qꝛ mutatio ſtatus ex maioꝛi etate cõtingens induxit ſublationem cauſe finalis, pꝛopter quam ſentẽtia lata fuerit, que erat, minoꝛ poſtulati tutoꝛis etas. Sed 30 circa hoc de duobus dubitat hic Bal. Pꝛimo t nunquid in iſtum fĩiliũ executio fieri poſſit ſine noua citatione: hoc quidem remiſſiue tractandum:qꝛ nõ eſt pꝛopꝛia materia. Et ideo dic vt per Innoin.c.ex ratione.de app.per Cyn. in. l.j. C. de iuris ⁊ facti igno.⁊ in. l. ab executione. C. quoꝛũ app.non reci.⁊ per Bal.⁊ Bar. in.l. a diuo Pio. F. in ven⸗ ditione.j.de re iudi.⁊ in.l.meminerint.C.vnde vi. Tetigit gl.⁊ ibi plene Ange in repe ſua.C.de iudic.lj. ¶ Secũdo nunquid † executio ſententie late in filiumfamil.poſſit in eundem fieri durante patria poteſtate, ⁊ qð gloſ.in l. iij5. ſed vtrum.a.l.quod ſi minoꝛ..ſi ſeruus.. de mino.tenent ꝙ non. Tu aduerte:qꝛ aut filiuffamil.peculium habet ca⸗ ſtrẽſe vel quaſi: ⁊ tunc non eſt dubium, ꝙ patria poteſtas non impedit in eum fieriexecutionem:vt in.l.ſi dubitat.O. filius.j.de fideiuſ.l.⁊ ſicondemnatus.. de noxa.⁊.l.cum ⁊ nilij.C.qui bo.cede.poſſ. In his em̃ ambobus loco patris famil.erciſc. Mut habet fllius peculiũ ꝓfectitiũ:nec illud ſibi pater adimit, ⁊ tunc etiam non dubitandum in pecu⸗ lio pꝛofectitio fieri poſſe executionẽ aduerſus eum. Text. eſt non cauillandoliteram in. d. l. cuma flij. ibi, quod pa⸗- tre volente poſſident.Non enim aliud eſt pꝛofectitiũ pe- culium, quam id, quod pater de ſuis rationibus ſeparat, ⁊ filiuſfamil. eius poſſidet voluntate: vt.l.peculium eſt. 3. de pecul. Ita etiam pꝛobatur hic, ⁊ in.dl.iij.. ſed vtrum. in ver.⁊ quidem.ꝛ ita ſentit hec gl.in fi. Aut habet filiuſfa mil.peculium aduentitium.Et tunc dixit notabi. Bart. in ſi finita g.ſi de vectigalibus.ad finj.de damn. infect. alle⸗ gando gl. oꝛdi. in.l.pater, qui caſtrenſe. in glo. magna j de caſtren.pecu. Quod ex ſententia lata aduerſus filium nõ poteſt in patris pꝛeiudicium fieri executio in peculio ad⸗ uentitio.Et hoc verũ,niſi pater cõceſſerit ipſi filio eiuſdẽ adminiſtrationẽ:q tunc videt᷑ in cõſequentiã cõſenſiſſe, ꝙ in eadẽ executio fieri poſſit pꝛo debito contracto per filin vel ex ſententia lata contra eum.xEt ita dicit eſſe gl.ſingu. in.liſi condemnatus. ibi, dum dicit, vel in peculio aduenti⸗ tio patre conſentiente c.5. de noxa. Tu aduerte: quia poſito, qdò gl.illa hoc diceret, tamen videtur ꝙ male, dupli ci ratione. ¶ Pꝛimo:qꝛ quamuis conceſſa ſit adminiſtra tio generalis non tamen ſequitur, ꝙ conceſſa intelligatur ciuſdem adminiſtrãde alienatio, maxime: cũ illa fit abſq; vtilit ate adminiſtrationem committentis.3. de pꝛocurall. Pꝛocuratoꝛ toto j. de donall. filius j. de cura. fur. l. ab agna to.⁊.l.ſi..pe pac.l.contra iuris..filius.ã. mand.lcreditoꝛ. S. Lucius. cum ſimi. Secundo quomodo potuit pater in lyſum filium eidem adminiſtratione conceſſa, ius alie- egularis . er non lib.l. cum opoꝛtet.⁊.l. cum non olum.veriieide bonhe er. ynde gere qð in peculio aduentitio fieri ereeneentelle tris pꝛeiudicium:ex ſententia lata hanne euni m agenti conſenſt um pꝛeſtitit. Et ad hoc dicit G unn Prterc eſt alibi. Sed certe ex hoc minus verum h Sonon Bar. Aut enim pater conſenſit filio agentim noddigt pecuniaria, ⁊ tunc ex hoc conſenſu pater non nuſt rui quod vinculũ obligationis ſeu pꝛeindiciũ Dec rit ali gu.in.l.j.H.ſi ratũ.õ. qð inſſu. Quam pꝛobat Ba eſtglſn⸗ cum dotem§.tranſgrediamur. ⁊1bi dixia Bal rrSeon cum eo.⁊ huius eſt ratio:q ille cõſenſus rearin i b trem ad legitimandũ in iudicio perſonam flijt erpas inhabilem:vt in.l.cum non ſe˖ dlum rneceſſti aüs que liber.non autem ex eo, yt pater intendat— gare:vnde conſenſus ille vltra conſentientis intem G di non debet operari.S.ſi cer.pet l.non omnis cunf nien pꝛeſtatur iſte conſenſus filio pꝛoſequenti cauſam nlAt criminalem, ⁊ tunc conſyderandum, ꝙ cum fllius 1 ü cutione huinſmodi habeat legitimam peronan 8 in indicio ſine conſenſu patris ᷣm veram opiyt eitenn Linter liberos.H.filius. j. de adulter. in..filius.5 debj An ſunt ſui.⁊ in.l.noxali.alias incipit, ſi noxali cum. ſe 8 noxali. Igitur eſt conſequens, ꝙ pater non habct me conſentire tunc ipſi filio ad legitimãdum eins perſonag Ande ſuccedit doctrina.d. Bar.in.d.traſgrecianur 1 centis per.l. Lucius Titius Caium j. de admi tut 33 ſenſus patris pꝛeſtitus in eo, in quo pater non habt n ceſſe conſentire, nec ſe obligare: obligat eum tantunno do de peculio:de quo dic vt ibi dixi:⁊ ſic apparet qac ſus iſte remanet dubius. ¶ Ego vero ſalua ſenyr ſi 12 ſtantia veritatis, dico: quod † etiam patre non caſſoy 63 tiente, poteſt ex ſententia in filiuin pꝛolata, in hoc o liũ, quo ad pꝛopꝛietatẽ, que eſt filij: fieri executioa nolt me tres rationes. ¶ Pꝛimo text.vbi de hoe eſtcaſusiu dicio meo in.d.l.cum ⁊ filij. dum dicit ſic foꝛmaliter euns filiffamil.habere poſſint res patribus acquiri vetitas,a caſtrenſe peculium:vel qð patre volente poſſidet a pot. ergoilla verba, res patribus acquiri vetitas, que incu- dunt peculium aduentitium, cuius pꝛopꝛietaspohibita eſt patri queri.Et ꝙ ad peculium aduentitium referant pꝛobo duplici concludenti ratisne. Pꝛino: non poſ⸗ ſunt referri ad caſtrenſe, vel quaſi:qꝛ de illster inmedia⸗ te ſubijcit. Secũdo:qꝛ vbicunq; legiſiato: faccrevultmen tionem de peculio aduentitio, ſemper facit per hec ver ba, res patri acquiri pꝛobibitas ⁊c. vt eſtcaſusinlde colla. in..pe. C. qui teſta. face. ꝓoſ. in.lj. C.de bon qyeli Ecce ergo ꝙ ibi tex.hoc modo inductus caſum habaſ tundum in aduentitio peculio executionem poſſ fen ¶ Secundo moueoꝛ:qꝛ ex quo ſit executio ſententi lte in filium in peculium pꝛofectitium, qð eſtpatris nti certum.C. famil.erciſ.ergo multomagis in peculio adven titio, quod ſaltim iure pꝛopꝛietatis eſt filij. C Tenoqſ permittitur eiuſdem alienatio ob es alienum bereditats aduentitie filio contingentis:vt in.d. lxcum non ſoluſ autem es. certe pari ratione debet poſſe ſerier denin ipſius filij. Pꝛeterea licet pꝛohibeatur talis peculi nhe natio patri extra certos caſus permiſſos:vt in dcünd ſolum H. vbi autem.ad fi. Item ⁊ filio regulariter.vti 3 J.. filijs. tamen non debet intelligi pꝛohibita hoc aühd quo agimus:cum ſit alienatio neceſſaria pꝛopte hüs 4 dam ſententie executionem arg familerciſlalin d nes. de leg. iij pater filium in pꝛin. de legat jltiu 8 g.diui. de leg.ij.l.peto..pꝛedium.⁊ l.qui ſliaumßi un, reb.eoꝛum.l.ſi pupilloꝛum.⁊. S. de adminiſtra.tuto. din dam decedens. penultimo. Et hoc eſt maxime 2 tli quia licet pꝛopter executionem alienetur pꝛopꝛicta cm non tamen pꝛeiudicatur patri in iure vſi fruetuee d in alium hec pꝛopꝛietas tranſeat cum ſupportätun dirs cti oneris. S de vfur..v. circa fin. Et ita per bas oſüt ie⸗ conſului in ciuitate Janue. ¶ Zlut ancrikzan Fintsr ri execntio in legitima, quam pater fil, vel inaanttn. ⁊ tũc iſta eſt queſtio Spec.in tit.de exec ſen in dun in verſi.quid ſi filius ponentis queſtionem— mnih bo⸗ filius condemnatus ex delicto pꝛopter qd co nomm uspi öchrhu zoebl dr le IS dechl ragean. nültton wingla „ Krallciult fal 5 ,,“ ſos Pe roelch = — — — — —= — —y— — — ntapun zixeteſunto zoootefe men unruuung 3 zmodbück geſtl: lamnd. naüin b 1 riantanane nurin danoungullan vnonrenl amoynl'e unlade 4eri verunlmfWniln 99 Inncctxigſäüdten b Knao wincetiSebent dtaesdepilickelhe b. rnngaſtyeerſtländ mraätvisollien Dicc inpoemngofanan Ktlodtnusſündſdef unenten wisiteneri nilpumnimcugeipa dttr absmnleunefihge rinlunperſetenteexeatd decödittr inneneſtact waxchutsdedoblunbi fmixoeedttquoadſühatin nisdonecadueneriepngin antem Cdereivroactdeſod. doadinpeciendam ineree diismiifecerit eeſſonembeo rutaturtolcum filjalic dereinfüiofamüſecusin ſern adnersipbsnonſttexecutb etinpechuſt qnoad tmm erausdepernalnorideito GsBallatmäuspvöctyre uigirunziſtmwänn bohn Aruimmang kdiunien üteamd mntrddeeenkalh wirtolnpi ong riandlaimprim ſun anhäconn Keegteuen Knebi buspoſt en Veuite en plcetyrd dun dir niſpinsfärn Katcn tus ſcetimfi ſümmd egamdeiuriugpneh — — — —. —— ½ — ½ B& Ex — — — — . Shl czpE’d adüin m insga Anc. d A umnonſcunwai dde, Jeanſ. te conſpac dendean abent lcungmin dnſidentlestnnx imün flio aclegtnätn, — 8 4 Nllope c. mad Parinoßdinn 18 Litus Launjden titus in co in CMongen eſe ddedmaoxam d obügne cülgm no dieyt bidiſt g bius(Egonndluut dcd: quod crunpe nrentiainfllungra ctate que cſttfi.ienem⸗ (Piimotex dideit un filij.dumdick ſrin oſfint respatridasat velqð patrevolengit patribus acquri m acntitium emuspune p ad peculium acvat: Audenti ratione Pin- renſe velqnafrqrdellen „„ 1, Xqævbicunylegilente rens pperna „s cpanm 15 Soluto matrimonio. nomm publicatio,⁊ quo ad legitimam veritas eſt, qdò nõ. Et facio vltra Spec.iſtam rationem:q publicatio bono⸗ rum creditoꝛis non debet intelligi facta in perniciem de⸗ bitoꝛis.dicit Juriſconſul.S. eo.l.ſi maritus minus. Sed ſi⸗ lius poſito,ꝙ inlegitima patris creditoꝛ patre viuẽte nul lum ius debiti vel petitionis eius habet:vt in.l.j..ſ impu beri. de colla.bono. Et concludunt Dy.⁊ Bar. in l. fij. de libe. agnoſ licet contra gl.⁊ male dixerit in aut᷑. de here. et falcid.ſi quis autem non implens.ergo ſequitur, ꝙ nec ſiſcus. Pꝛeterea filiofamil ciuiliter moꝛtuo pꝛopter con⸗ demnationem ey delicto in iure legitime ei a patre debi⸗ te ſubꝛogat᷑ nepos ex eo:vt l.ſi qua pena..de his qui ſunt ſui vel alie.iur.⁊.l. Gallus§.⁊ quid ſi tantumj. de liberis poſtb. ⁊.l.j. ad fide cõtratab. ergo fiſcus excludit᷑. ¶ Quo d 14 vero f ad alimenta pꝛimafronte dicendum videretur, ꝙ non:q illa patre viuente ſunt debita:fiſcus in eis, vt filio debitis, poſſit executionem poſtulare, nec eſt curandum, qð pꝛopterea filius tunc egeſtate laboꝛet. Dicit enim Ju riſcon.alibi notabiliter ſicmale etenim meriti pꝛopterde⸗ lictum publice egeſtate laboꝛare debent:vt exemplo alijs ad deterrenda maleſicia ſint..depoſi.l. bona fides.Con⸗ trarium tamen eſt veritas:qꝛ ius alimenta percipiendi in bonoꝛum publicatione non venit.j.de alimen.legll.is cui. 3. de cap.dimi.l.legatum. ¶ EAlut ipſe filius vitare vult in T ſe ſententie executionem pꝛopter inopiã:⁊ tunc dicit hic Bald.pꝛima fronte videri, ꝙ ſic:q inopia impedit execu⸗ tionem.5.de pꝛocur.l.Titius.ſed certe non pꝛobat, ſi dili⸗ genter attendatur. ¶ Item idem arguit: qꝛvidet᷑ impu⸗ tandum creditoꝛi:qꝛ ſciebat eum non ſoluẽdo, per. l.ſi cre- ditoꝛes.j.de pꝛiui.credi. Sed certe ibi imputatur quo ad hoc, vt non poſſit petere ſatiſdationem:ex quo a pꝛin.ſci- uit debitoꝛis cõditionem. Decidit ſinaliter executionem ſieri poſſe:tum, q difficultas non iinpedit obligationem: vt.l.continuus H. illud.j.de verb.obliga. Tum, qpꝛopter paupertatem quis incarceratur: vt in.liij F.tutoꝛes, qui. j. de ſuſpec. tut. iuncta gl. ſuper verbo, vinculis. Tum, qꝛ vi detur caſus in.l.cum ⁊ filij.pꝛealleg.vbi dicitur incarcera⸗ rifilium per ſententie executionem, niſi bonis cedat. In⸗ de qð dicitur inanem eſſe actionem, quam inopia debito⸗ ris excludit.S.de dolo.l.nam hisj.de fur.l.itaq; fullo.cum ſimi.pꝛocedit quo ad ſuſpendendam executionem in bo/ nis, donec aduenerit pinguioꝛ foꝛtuna: vt in.l.vvnica. cũ autem.cC.de rei vxo.act.de ſolu.c.O doardus.non autem quo ad impediendam incarcerationem condemnati de⸗ bitoꝛis.niſi fecerit ceſſionem bonoꝛum, per quam carcer euitatur:vt.d.l.cum ⁊ filij.⁊..j.C. eo.tit.Et hoc dicit pꝛoce aouentitio, ſerperi 16 dere in † filiofamil. ſecus in ſeruo vel monacho: quoniam ripꝛobibits eſteiais teſta face poſeililan chocmodoincuctizei drio pecuio eeumi orqrex quoft xeath am profectitiun, ddehw iſergomultonagsi ure poopritats ttl m alienatio obesann, ringentisntindland ri rztione debet zii et probideatl tus „1 ie call 3 l „temfoche ad i. Item i V10W Lu 1D„ lium.m pel fan lü . 4 m „ 11⁶„ to. redium Autir erniiſst ertos cſisre⸗ 17 aduerſus ipſos non ſit executio in bonis:qꝛ illis carent, li cet in perſona ſic, quo ad ſeruum: vt patet in. l.iij.in§. ſi ſeruus.S.de pecu.:l.non idcirco..j..de iud.Et hanc al⸗ leg. Bal.licet melius pꝛobet pꝛecedens allegatio per me. ⁊ in.l.ꝙ ſi minoꝛ..ſi ſeruus.5.de minoꝛib.Niſi eſſet mona⸗ chus habens admniſtrationem:qꝛ ⁊ in iſtum fit bonoꝛum executio. Alleg. de iudic.c.cum deputati.ſed melius pꝛo⸗ batur de fideiuſ.c.peruenit. Aduerte tamen:qꝛ vbi oppo/ neretur exceptio inopie contingentis pꝛopter ſpoliatio⸗ nem factam atertio, illa ſemper impediret executionẽ ſen tentie. Caſus eſt de reſti. ſpol. c. olim.⁊ in hoc fallit regula l.ſi te bonis. Cde iure deliber. Sed an tunc illa impediret pꝛoceſſum:recurre ad tex c.frequens. de reſtit᷑.ſpol lib.vj. ¶ Et ex his videtur dicere Bal.hic, ꝙ non poſſit quis carcerari pꝛo debito, niſi quando bona non babet ex qui⸗ bus poſſit ſatiſſeeri creditoꝛi, quare laboꝛat inopia. Quaà- obꝛem videtur dicto caſu ad carcerationem nõ poſſe per⸗ ueniri, niſi pꝛius facta excuſſione bonoꝛum, nedum debi⸗ toꝛis, ſed etiam fideiuſſoꝛis patrimonij. Cuius ſunt vires agregande iuribus patrimonij debitoꝛis. j. de fideiuſ.l. ſi plures§. pꝛeterea.il.ij. Et ad hoc ſolet allegare Bal. gloſ. in.d. iij.. tutoꝛes. Et pꝛo hoc facit:qꝛ ſi nonpoteſt veniri ad ſentẽtie executionẽ ad capienda immobilia, niſi pꝛius facta diſcuſſione mobilium nec ad nomina debitoꝛũ, niſi pꝛius facta diſcuſſione omnium:vt.l.a diuo Pio. g. in ven ditione j.de re iudi.ergo multominus videtur poſſe per⸗ ueniri ad capturam perſone diſcuſſione nõ facta, ſed cer- tein contrarium videtur tex.in. d.l.j.C. qui bon. cede. poſ. vbi tex dicit condemnatos non ſoluentes detrudi in car/ cerem, niſi bonoꝛum faciãt ceſſionẽ, ſed illam faciunt etiã cũ habẽt bona:igit᷑ c. Ad idem tex.in aut᷑.de fideiuſ..qð autem. ver. ſed hoc quidẽ. iuncta glo. in verbo, cedere. vbi apparet, qò eo ipſo, ꝙ conſtat debitoꝛem quẽ eſſe per ſen⸗ tentiam, que tranſiuit in rem iudicatam, vel aliter, niſi bo nis cedat, etiam ſi habeat mobilia ad debitum ſufficiẽtia capi poſſet.¶ Mõ obſt.gl.in.d..tutoꝛes.qꝛ vt ex iuribus in ea allegatis patet:illa dicit, ꝙ vbi quis pꝛo crimine eſ⸗ ſet pecuniariter puniendus:ſi non poteſt ſoluere pꝛopter inopiam:luit in coꝛpoꝛe:⁊ ſic carcerem patitur.j.de penll. iin fi.⁊d. ſ.ſi quis ſeruus.&.de in ius vocan.l. pe.⁊ fin. S.de iuriſdi.omn udic.l.ſi quis id qð.⁊.d..ſi ſeruus.l. quicũq;. de dolo ⁊ contu.c.ſinem litibus xiiij.qõ. vlti.ſi res.⁊ in.c.ſi- cut dignum.cum ibi not.de homic.In debitoꝛe enim fiſci ex delicto, hoc eſt clarum: vt...cum eo.j. ad leg. Jul. pecul. 18 CAqduerte tamen. q mens † text.⁊. S.. tutoꝛes qui.alia fuiſſe videtur, quam bec quam percepit gloſſa.⁊ hec ſcz, ꝙ ſuſpectus tutoꝛ incarcerari debeat,ne fugiat vt poſſit veritas baberi, an aliquid occultauerit de bonis pupilli. 19 In ead. ibi, qꝛ pater poteſt conueniri t actione in fa- ctum ꝛc. Notab.eſt iſta gl.⁊ ad hoc continuo allegatur, ſc ꝙ ex ſententia lata contra filium fit executio contra patrè de peculio. Pꝛo cuius perfecta declaratione. Pꝛimo vi⸗ dendum eſt, quid cum filius condemnatus eſt in cauſa ci- uili, vel criminali ciuiliter mota: ¶ Secundo, quid cũ cõ⸗ dẽnãdus eſt ex cauſa criminali criminaliter mota, ad pu- niendum filium pena pecuniaria applicanda fiſco ob vin dictam publicam: ¶ TCertio nũquid ad hoc,vt poſſit fie⸗ ri executio aliquo dictoꝛum caſuum contrapatrem, requi ratur patrem citatum fuiſſe in pꝛoceſſu⁊ ſententia agita⸗ tis cum filio: ¶ Altimo nunquid valeat ſtatutum, quod pater teneatur pꝛo delicto filij, vel ſoluere eius condẽna⸗ 20 tionem, ⁊ quomodo debet intelligi? C Circa r pꝛimum Barto. in.d.g. ſi de vectigalibus.videtur diſcuſiſſe caſum, qõ aut filius condemnatus eſt ex cauſa pecuniaria, vel ey delicto ciuiliter:vt pꝛimo caſu indiſtincte executio ſenten/ tie late contra filium poſſit fieri in peculium aduerſus pa trem per.l.iij.. idem ſcribit.. de pecu.⁊ glo. hic. C Quo 21 ad † ſecundum diſtinguit.quod aut ſilius fuit condemna tus, cum tamen ſemper fuerit abſens, ⁊ nunq́; in iudicio, ⁊ tunc dicendum patrem non teneri. Alleg.gl.oꝛdi.inſtit. de noxa g.fi. Aut fuit condemnatus abſens, pꝛeſens tamẽ fuit in iudicio litem conteſtãdo,: ſic quaſi contraxit: ⁊ tũc aduerſus patrem in peculio poſſit fieri executio, per text. in.d F. idem ſcribit. ¶ Tu aduerte:qꝛ tex.in.d H.idem ſcri bit.dum dicit, in iudicijs quaſi contrabi:ergo in his iudi- cijs cum filio agitatis in peculio teneri, pꝛout tenetur ex eiuſdem contractu:non loquitur de quaſi contractu, qui reſultat ex litis conteſtatione:ſed de eo, qui reſultat ex ſen tentia, cuius tranſeuntis in rem iudicatam executio po⸗ ſtulatur. Eo enim ipſo, ꝙ quis patitur ſententiam in ſe la tam in rem iudicatam tranſire: videtur ſententie aſſenti⸗ re:vt in. l.ſfi. C. de ſen.ſine certa quanti.l.ab eo. C. quomodo ⁊ quando iudex..l.bi qui ad ciuilia. C. de app.cum ſimili. Ex quo tacito conſenſu oꝛitur quidam quaſi tacitus con⸗ tractus.pꝛo quo facit:q confeſſio ⁊ ſententia equiparant᷑: vt in. l.poſt rem.j. de re iudic.lj.j.de confeſ..l.j.C. eo.titu. Sed per confeſſionem iudicialem partis quaſi inducitur contractus:yt eſt text.in.l.de etate..qui interrogatus.de interrog.act. Item pari ratione ⁊per ſentẽtiam:ſi igitur ſic eſt, ſequitur ꝙ ex ipſo quaſi contractu, qui inducit᷑ per ſententiam iunctam cum pꝛeſtatione taciti conſenſus, ipſe pater tenetur de peculio ex ſententia lata contra filiũ ſiue pꝛeſentem, ſiue abſentem ⁊ contumacem. Et ſi dicas, quo⸗ 2² modo iſto caſu r oꝛitur quaſi cõtractus, cum filius ſit ab- ſens ⁊ contuma: Reſpondeo, ꝙ ex contumacia inducit̃ conſenſus tacitus in ipſius filij odiũ:vt in.l.de etate..qui tacuit.de interrog.act. Et ſic etiam quaſi contractus.pꝛo/ pter quem quaſi contractum filij, ſententia in ipſum filiũ pꝛolata executioni contra patrem mãdatur. Pꝛcterea vt dicit ipſe Bar. pic ipſe pater reſpectu peculij poteſt equi⸗ parari fideiuſſoꝛi iudicatum ſolui. Ad hoc.l. cu filius.j. de verb. obli.l.j.C. de decur.lib. x.⁊.l. quoties. j. ad muni. Sed ſentẽtia lata aduerſus pꝛeſentem, vel abſentẽ, ⁊ cõtumaca: executioni mandat᷑ aduerſus fideiuſſoꝛem indicatuũ ſolui, vel ex clauſula, ob rem non defenſam: vt lcum quereba- tur. ⁊.liij.ſi reus.j. iudica. ſolui. Igitur ⁊ pariter dicc⸗ mus de ſententia latacontra filium, quod executioni mã⸗ m ũj 90 —— ——————„ — —++⏑ Audo. Roma.in pꝛimam Info part. dabitur contra patrem. ¶ Nec refragat᷑ doctrina legiſla toꝛis in l.qui repudiantis.§.ſi.ð.de inoffi.teſta. in.lſi ideo. S.de euic.in.l.pꝛeſes.C.de pign.⁊in.l.j.C. de peric.⁊ como. rei vendil.ſi perluſoꝛio.quoties.j.de app.⁊ qð habetur. j. de re iudill. ſepe. volens, qð eo caſu, quo reperitur ſenten tiam latam aduerſus vnũ pꝛeiudicare alteri, debet intelli gi vbi eſt lata aduerſus illum ratione contumacie.quonia tunc non pꝛeiudicat. Ita ergo in pꝛopoſito patri non de- ber pꝛeiudicare ſentẽtia, que aduerſus filium ex eius cõ⸗ tumacia pꝛofertur:qꝛ reſpõdeo, ꝙ in caſu noſtro pati a0 pꝛeiudieat pꝛincipaliter ſententia pꝛolata in filium, 3 quaſ contractus filij, qui inducitur ex cõſenſu Peolqte. en tentie pꝛeſtito:vt dicit Juriſcon.in.ↄ g. idem ſcribit. Etſic videtur indiſtincte concludendum, ꝙ aduerſus patrẽ fit executio in peculio occaſione ſententie late contra filium, in cauſa ciuili, vel criminali mota ciuiliter, ſine lata fue- rit, eo: qx filius conuictus: ſiue ratione contumacie. Et hoc per tex l.⁊ ſi condemnatus.&. de noxa.⁊ll. tam ex con- tractibus..de iudi.qui indiſtincte dicunt ex iudicio con⸗ tra filium occaſione delicti ciniliter agitato, patrem de pe 22 culio teneri. ¶ Et ſi dicas ſententia lata contra empto rem pꝛeiudicat venditoꝛi occaſione contractus initi: vbi ſe obligauit de euictione,⁊ tamen non pꝛeiudicat, cum ad⸗ uerſus emptoꝛem ratione cõtumacie pꝛomulgatur:vt in d.l.ſi ideo.⁊ in.d.lj. Ita ergo dicendum in patre:vt qᷓ;uis ipſe ex ſententia lata contra filiũ teneatur occaſione quaſi contractus, non tamen teneatur cum illa ex cõtumacia eſt pꝛolata. Reſpondeo, ꝙ caſus ſunt diſſimiles:quoniã pꝛo- miſſio de euictione habet tacitam conditionem, ſcʒ ſi ſen⸗ tentia iuſte contra emptoꝛem lata fuerit, ⁊ ex eo:q conui⸗ ctum, non autem ex eo: contumacem: vt in. l.ſi per im⸗ pꝛudentiam. 5. de euic.⁊.. ſi duo. ſecus autem eſt in ipſopa tre:qꝛquaſi contractus filij etism factus iniuſte: qꝛ eũ mi/ ſtura delicti eum obligat de peculio, ſententia cõtra filiũ pꝛolata. per.d.l.⁊ ſi condemnatus.licet ſi pꝛincipaliter ex delicto filij quis actionem vellet dirigere contra patrem, Ppater non obligaretur, niſi quatenus eſſet locupletioꝛ: vt in. l.iij.. ex cauſa.alias§. ex furtiua. a. de pecul.⁊ hec ſuffi⸗ ciant de pꝛimo. ¶ Circa ſecundum † Bal.in.l.reos.C.de accuſa.⁊ in.j.filius. ã.de his qui ſunt ſui vel alieni iur.tenet aduerſus patrem in peculio non fieri executionem occa- ſione ſententie criminaliter late contra filium, ea ratio- ne:qratio, quare pater patitur in peculio execut onẽ oc- caſio ne ſententie late contra filuumeſt, q ex ſententia vna cum pꝛeſtatione conſenſus taciti vel eypꝛeſſi eius, contra quem lata eſt:oꝛitur quaſi cõtractus: vt.ↄ H.idem ſcribit. Ex omni autem contractu vel quaſ filij,pater de peculio tenetur. vt in.liij g. ſed ſi filius.a.de pecul. Sed hec ratio ceſſat in cauſa criminali criminaliter mota: qꝛ in illa non quaſi contrahitur:vt pꝛoxime pꝛobabitur:igit᷑ ⁊c. Quod autem non quaſi contrahatur, patet: q ſic dicendo redi⸗ geretur criminalis cauſa ad ciuilis cauſe intellectũ: cum omnis quaſi contractus ſit ciuilis, nec poſſit eſſe crimina⸗ lis vt inll.ſi vnus.. pactus ne peteret.verſi.ſed ſi pactũ.S. de pact.qð eſt abſurdum dicere.¶ Cu aduerte:qꝛ cõtra⸗ rium videtur verius:qꝛ nõ eſt abſurdum dicere, quod ex ſententia criminaliter pꝛolata cum ſubſequenti conſenſu tacito vel expꝛeſſo eius, cõtra quem fertur: inducat᷑ quaſi contractus. Quod pꝛobo ex eo, qõ video in fimili, ꝙ qᷓ;uis non dicatur delinquẽs ad penam, que ſibi ex delicto im⸗ Pponitur ob vindictam publicam obligari pꝛopꝛie: q illa eꝑ officio iudicis iniungitur:vt inſti.de iniur.H. in ſumma. qð non pꝛeſupponit obligationem:vt.l. qui per colluſionẽ g. pꝛecij..de actio.emp.⁊ terminat per hanc rationem ſic. Bay. in. l. fij. de iniur.⁊ in extrauag.qui ſint rebelles.in gl. ſuper verbo, meretur. tamen dicitur ad eam penam delin auens quaſi obligari,⁊ ſic ſuper ea quaſi cõtrahere eo, ꝙ delictum committit.Et hoc pꝛobatur pꝛimo authoꝛitate glo. oꝛdi. in l.j Peſtias.. de poſtu.dicentis, qò qui delin⸗ quit, in penam conſentit. C Secundo ex tex.j. fi. C. de ſen. Paſſ.dicentis, ꝙ delinquẽs ita ad penam ſe obligat, quod eius ſeruus efficitur. ¶ Tertio ex.l.aliud.j.de ver. ſigni.⁊ Lqueſitum.j. qui ⁊ aquibus.vbi dicitur delictum eſſe pe⸗ nè pꝛeparationem. ¶ Quarto hoc vult expꝛeſſe glo.oꝛdi. in reſcriptum.in pꝛin. ſuper verbo, bypothecas.. de pa ctis dicens in penis delictoꝛum, que imponuntur ob vin⸗ dictam publicam, cadere quandam obligationem largo modo ſumptam, que vt dixi reſultat ex eo conſenſi delinquens in actu velinquendi,in pena mede uc ¶ Quintoq licet officium iudicis nõ pꝛeſu wodienn. gationem, vel debitum: tamen pꝛeſupponit donned ſeu quaſi obligationem:vtnot. gloſſa in.iſi ceru mobit ſ.de ver. obli.⁊in. l. pꝛomiſſoꝛ. S. de conſti. pecu mgan huius ſententie fuit Inno. in. c. in no ſtra de mnin— lino in penis delictoꝛum, que imponuntur ob dinckenn blicam ineſſe quandam naturalem obligatione anpa ſultat ex conſenſu, quẽ tacite pꝛeſtare quis cenſe duen penam obliget, cum delinquit:licet glin. Fius aren tium. inſti. de iure natur.ꝛ in.l.exhoc ture deinſin u in aliquibus libꝛis, dicat in penis delictoꝛum qne— nuntur ad vtilitatem pꝛinatam, nõ cadere obligerund iuris gentium, ſed ciuilis tantum.arg.lex malefenen act.⁊ oblig. inſti.de oblig. que ex delic in pꝛin.Si d penis criminaliter impoſitis adeſt quaſi contractus d quaſi obligatio, que reſultat ex conſenſu, quem cuna 3 delinquit, cenſetur tacite pꝛeſtare, vt ſe adpenam us vt ſupꝛadicta demonſtrant:ergo pari ratione debct 5 quaſi conrractus, ſeu quaſi obligatio induci er ſentent lata criminaliter ad vindictam publicam, iuncto conſe 1 ſu tacito, vel expꝛeſſo eius, in quem eſtpꝛolata. ætſſc au ſtet fir ma ratio.d..idem ſcribit.merito dicendum, qnod iſtam patiatur pater executionem:occaſione ſentätieci minaliter ad vindictam publicamlate contra flium ſant occaſione ſententie late ſuper crimine ciuiltter.et ſ ct ⁊2 ᷣconcluſio, ꝙ quamuis ex crunine comniſſo per flium, non obligetur ſtatim pater de peculio, ſed ſolun quat nus locupletioꝛ eſt effectus: vt in.d.Lij.in. xcauſarii Lex penalibus. j.de regu.iur. l..§.ſifilius. 3 de bisquĩde iecer.⁊l.. F. ſi filiusã. de vi ⁊ vi arma. tamen patinur qa- cutionem in peculio occaſione ſententie aduerisum pꝛopter crimen pꝛolate:vt. d.l.⁊ ſi condemnatusaanaai CQuo adtertium Bar. in.l. cum filins. j de yerbadig 29 † Bal. in. lj. C. ne filins pꝛo patre. ⁊ etiam ipſe Banalhi dum repꝛobat Petr.tenent poſſe ex ſententia lata e tra filium in patrem fieri executionemin peculio: qnanss non citatum in pꝛoceſſu ſeu ſententia aduerſus filũ agi tatis, ⁊ hoc ea ratione: ad patrem vt depeculio ſatiſu ciat:peruenitur in conſequentiam ſententie pꝛolate con⸗ tra filium:ergo ipſe pater, quamuis noncitatus hancege cutionem patitur. Et pꝛo hoc pꝛimo glodtinlin conen tione.ĩ. ad Silla. vbi ſententia lata contrabomicicas pa bet effectum conſiſeandoꝛum bonoꝛum cotraberedesne cem defuncti non vindicantes:quamuisaltern citatos in pꝛoceſſu homicidarum. Et huius eſtratio: qadilim confiſcationem peruenitur, in conſequentian ſentutte late contra homicidam per alios accuſatoꝛes,ꝙ́perher des.⁊ pꝛobatur etiam hoc in.lj. C. vbi cauſe fiſca,(2o cundo ad idem tex.in.l. quiſquis. C. ad legem Julian ma ieſt.⁊ in..ſtatutum. de here. lib.vj. vbi ex ſentẽtia itꝛcn⸗ tra patrem in crimine hereſis.velleſe maieſttsinte effectus pene imponende contra filium:quammns ater non citatuum in pꝛoceſſu facto aduerſus patrema hocſa tione pꝛedicta qꝛ ad penam flijperueniturm conſequen tiam ſententie late contra patrem.(Tertio ad icẽ un l.ſi. C. ad leg. Jul. maieſt.⁊.. cum ſecundum de kauun 1 vj. vbi ſententia lata ſuper crimine hereſis ſeu leſem 5 ſtatis inducit effectum auocandoꝛum bonoꝛum Ae 6 per delinquentem adie commiſſi criminis, aduerius 15 in quos facta eſt alienatio, quaſi aliter non ider u ex ratione pꝛedicta. C Quarto ad ide quin es 1 jde bon. damna. vbi ſecundum vnam lectur eſi urane ſententia lata adu erſus vxoꝛem, in verüilegibusime effectum confiſcationis dotis acuerſus marituncde ur non aliter citatum: ⁊ hoc ratione pꝛedicta: qxa— banc aduerſus eum peruenitur:in conſeqnentien c tie late aduerſus vxoꝛem. ¶ Quinto ad idem uerte quu aduoe.Siuer.judi. alias iud cloꝛum.(Tuaduen erum. licet contra hane opinionem videatur facere reloninss §. fina. 3. de minoꝛib l. Lucins. 6. de in auſte 3 ruicn Ppꝛo ea allego in ſimili tert nota in lauthoue ts recui vbi eſt expꝛeſſum, quod ad ddeiuſſoꝛem et—— cta, quamuis aliter non ſit dinetz tiande Sie ea tio, peruenitur, in conſequentiam denn isOr veueh atch omiſſe per eũ defeuſionis einp torss 5* 3 facke nciationis derawrdonemüud,, 1 ge 7 Gin ulnr rprctolo rtenrqauan rinhus räugaoti awolpanen dCntturauenerhade rar wntoerttr tinede Ict eranrtoneipenist rrügerenitnndiren Cconribsväftlpide ini Sedtwodttwtieüe podänaate8lochgan ninliureponlum Coeſc ſlo ſG toakeroecxion ſdl qu perrrtusciaucyt eeroiigiten ſoleitntimng auodralcaettconſttntocgo rssoxnssteneaturreſpecum niſe arcaofeium puupii Vciichexeooffcioluregh kliCde pinilibgi ſp ttnt leetcontraſenſerter legewunpettioſdelegaſ eintälkaun dabiatur pi dertoenn bifluseftſluen iaaanefer deetexeenpcit wonatacyoſtunexteralt dreulderusſjatmuia Ritrpntennilſitun, Rucmo ſrann gorectemiſi Aaeeandie dndll 4 di ſtonctgnr Afcaange ) dannge 1 vpekatdtaſäam 1. 3„. 8 deh. ß 5 npoſtesat 8 menſ atatex ſn add u tacite preſtr e 5 endonematä urtampadieanltende Aelate ſuper cine din amuiser nnneemait eim paterde pecolo ſt t ſt effcctus: rt Nalijaig deregurur iüütän Sidenryiamatman W. lio occafione ſqteni 2 Rolate:yt dLaſſconcanas im Brr inlcumflisſdn detr tcnent poſſecr am. emn fteriexecutionenngs Kceſſu ſeu ſententa aue one:qr ad patren t;ya conſequentiam ſatot cpater quamuisnner Et pꝛo bocpuinogad diſententia lata conrr candoꝛum bonoumdi vindicantes-qnanuisäs- idarum Etbairsctta rruenitur, in contcus danperalioszccſche am bocinli Cahi din minquiſquis Cattg; ide bere lbyirbicite iine berefswelcenune onende contra tiniee xeſſu facoaducriss ad pcnam tüxxnm contra—— naicſtcum ſst * aſuper Inninnbc alspropatretcingite ideo, quod ad ſideiuſſoꝛem iudicatum ſolui, quã- keredinage citatum, peruenitur in conſe equentiam ſen⸗ tentie late cõtra debitoꝛem:vt in. l.j.j. iudi. ſolui. er tex. illum hoc determinat Gar.in..ſ.ad fi. C. de exec.rei iudi. per illum ter. hoc determinat Bar.1 etiam per eaſdẽ mo netur glo. idem determinans in.c..de iniur. lib. vj.⁊ etiam Spec.in tit. de exec. ſenten.g. ſequitur. verſi. quod ſi ſenten tia.⁊ Archi. xi.q.i. te quidem.⁊ habetur per. d. Bal. in.l.ij. g. fina.S. qui ſatiſdare cogan.⁊ in.l.ouobus..qui iurauit. 5. de iureiurand.⁊ in.l.grege.. ſi cum defenſoꝛe. 5. de pi⸗ 17 gno. hec ſufficiant de tertio. ¶ Quo ad f vltimum di⸗ cendum, quod gl. in rub. C. d edecre. decur.tenuitt lle ſta⸗ tutum valere, eo:qꝛ ipſa conſtitutio non eſt alind, q́; que- dam ciuinm inter ſeipſos conuentio in ſcripturis reda- cta: vt in l. ſed ea. S. de leg. Sed conuentione particulari ſieri poteſt, quod pater pꝛo ſilio teneatur:ergo pari ra⸗ tione conuentione vniuerſali. arg.j. de admi.tuto.l.ſi duo. ad fi..de pact.l.non impoſſibile.⁊ quod not gl.j. de regu. iur.l. nec ex pꝛetoꝛio.⁊ql.neq; pignus..pꝛiuatoꝛũ. ¶ Tu aduerte:q quamuis pꝛima fronte videatur hoc ſtatutum foꝛe inualidum iſtis rationibus. Pꝛima:qꝛ nedũ aduer⸗ ſus ius ciuile, ſed aduerſus ius naturale eſt, qd quis pꝛo debito ſeu delicto alterius pꝛegrauetur:vt.l.pꝛouidendũ. C.de decurio.lib.xl.hac diffinitione. C.de omni agro de/ ſer. lib. xj.⁊ in.d. c..de iniur.lib.vi.⁊ in aut. vt nulli iudic. S. quoniam vero:⁊ tex.melioꝛeſt omnibus in. j. C. vt nullus ex vicar.lib. x. Conſtitutio autem aduerſus ius naturale, non valet:vt inſti. de legit. agna. tute.⸗. ſi.⁊ l.ij.. de vſufru. earum rer. Secunda:quia dat filio occaſionem facilioꝛem delinquendi: ex quo ſcit patrem ad penam obligari pꝛo ſe. Conſtitutio autem ex qua occaſio delinquẽdi introdu citur, non toleratur:vt in. c.pe. de conſue. Tamen pur glo. dicit veruin ratione ſuperius aſſignata, ⁊ etiamqr iurina turali poteſt conſtitutio ex cauſa derogare: vt not. gl.in. ſi.C.ſi contra ius vel vtil.pub.⁊ patet.xiij.diſt.in pꝛin.cum ſimi. Sed ratio ſtatuti eſt iuſta cauſa, quare velit patrem pꝛo delinquente filio obligari deducitur ex text.ſingula⸗ ri in.l. iure pꝛou ſum.C. de fabꝛicen. lib.xi.⁊ ponitur in tex. illo, ſcz vt pater occaſione ſoluende pene, 5ifilius delin⸗ quat, perterritus circa actus filij, vt in bono nõ malo ver ſetur diligẽtem ſolicitudinem gerat. Pꝛeterea videmus, quod valida eſt conſtitutio, quod filius etiam ſi nõ ſit he⸗ res patris teneatur reſpectu male adminiſtrationis com⸗ miſſe circa officium pꝛias pili, ⁊ hoc earatione: qꝛ patres plerãq; ex eo officio plura exhauriebãt: vt filios ditarẽt: yt.l.ſi. C. dę pꝛimi.lib.xij. M Pꝛeſuppoſita ergo validita⸗ te ſtatuti, licet contra ſenſerit Bar. ⁊ male:per pꝛedicta in lllegatoꝛum petitioj. de lega.ij.de pluribus circa eius in⸗ ꝛ2 intellectum dubitatur. C Pꝛimo, nunquid ⁊ illud ba⸗ beat locum vbi filius eſt ſoluendo:⁊ in hoc dic, quod non: quia tunc fieri debet executio cõtra filium.Et ad hoc mo-⸗ ueoꝛad pꝛopoſitum ex tex.valde notab. in l.. C. de decur. lib. x.⁊ in.l.libertus§.j.j. ad municip. vbi patet quod id.oð dicitur patrem teneri inſolidum, ſi conſentiat aſſumptio⸗ ni ſliij in officium, pꝛocedit iſi ſilius ſit ſoluendo: qꝛtunc nontenetur pater. Et ideo pꝛecedere debet excuſſio bo- noꝛum filij. Ita ergo dicendum in ſtatuto. It enim con⸗ ſenſus paternus obligationem inducens limitat per ius commune iita etiam limitatur, ⁊ ipſa conſtitutio:vt in.l.ij. Cde noxa. in.c.cum dilectus.de conſue.cum ſimil.⁊ſ di⸗ cas in.. Ilibertus.illud exeo eſſe:qꝛ pater ex cõſenſn pꝛe⸗ ſtito redigitur ad inſtar ſideiuſſoꝛis, qui non poteſt cone- niri niſi pꝛecedat excuſſſo bonoꝛum pꝛincipalis:vt in aut᷑. 29 pꝛeſente. de fideiuſ. Reſpondeo, quod illud eſt † introdu⸗ ctum de iure nouiſſimo: quoniam deiure antiquo pote⸗ rat perueniri ad fideiuſſoꝛem pꝛincipali omiſſo:vt in..iu⸗ re noſtro. C. de fideiuſſ.⁊ ſic pm hoc in dicta. l.j.⁊.d.l. liber⸗ tus. eſt huins queſtionis caſus. ¶ Sccũdo dubitat, nun⸗ 3o quid t habeat locum fillo condemnato pena perſonaliret dic quod non. Qua enim ratione non poteſt quis obliga⸗ reſe pꝛo alio ad penam perſonalem eꝑ conuentione ſpe⸗ ciali:vt not. gloſ.xxiij.q.v. cum homo. ⁊ pꝛobatur in.l. ij. C. ad Curpil. in.l. ſi a reo.. quod vulgo.j. de fideiufl.ſ quis reum.j. de cuſto. reo.Et eſt ratio:quia nemo membꝛoꝛum ſuoꝛum eſt dominus:vt in.l.liber homo. ad leg. Aquil.pa riratione, nec ſe obligare poterit conuentione vniuerſali inducta per ſtatutum: vt. d.l. ſed ea.⁊ ita etiam reperio Soluto matrimonio. 31 tenere Bal. in. l.i. C. de conſti. pecu. Tertio dubitatur. RNunquid illud ſtatutum locum pabeat filio delinquen⸗ te extra territoꝛium ſtatuentium:⁊ hanc queſtionem ſpe⸗ ciſice tractauit Bart. in tract. ſuo repꝛeſſaliarum, in. q.iiij. pꝛime queſtionis pꝛincipalis. determinans, quod non. per l. cum vnus§. hi qui. j.de bonis autho. iudic. poſſiden.⁊.c. vt animarum.. ſtatuto.de cõſti.lib.vj. Sed certe hec iura non multum ſtringunt. ⸗.j. qui loquitur, vbi iudex de fa- cto manum extenderet in alterius territoꝛiũ:puta in poſ⸗ ſeſſionem mittendo. Non enim licet de facto in alienũ im⸗ mittere:vt.ſicuti. in.§. Ariſto. 8. ſi ſeruit. vendice.⁊ in. c. ex parte. de verbo. ſignific. cum ſimi.. vero, ſtatuto loquitur cum in pꝛincipali delinquente non reperitur delictum ita a iure communi punitum, pꝛout punit ſtatutum. In caſu autem noſtro ſecus eſt:vnde melioꝛ ratio deciſionis eſt: ꝙ vbi delinquitur extra territoꝛium recurrimus ad ius cõ- mune:non autem ad ſtatutum pꝛo pena inferenda: vt eſt caſus in dicto..ſtatuto. Sed ius commune negat patrẽ ex delicto filij teneri:vt.d.l.ex penalibus.cum alijs allega tis. igitur ⁊c. Et ita etiam tenet do. Bal.in. d. lqj. C. ne filius pꝛo patre. C Quarto dubitatur, nunquid ipſa conſtitu⸗ 32 tio T includat filium illegitimum adeo: vt pꝛo eo ſi deli⸗ querit teneatur pater. ⁊ in hoc Joan. Andi. in addi. Spec. in rub.qui ſilij ſint legitimi.referens dicta antiqui docto. BGuido.de Suʒa.in authen. ex complexu.C.de inceſt. nup. determinat filium ſpurium, ſeu inceſtuoſum, non includi: qnia ille non eſt dignus ſilius nominari:vt.d. authen. ex complexu.⁊ in aut. C. quib. mod. natu. effic. ſui.ꝗ. fi.⁊ quod babetur.xxxij.qiij.in.c.ſi. Aaturalis vero filius includi⸗ tur eo:quia ipſe filij appellatione ſignificatur: vt in.l.pa⸗ rentes. 3. de ius vocan. ¶ Tu aduerte:quia quamuis pꝛi mum eius membꝛum poſſit ſuſtentari. per ea que plene not. Bar. in.l.pꝛonunciatio.j.de verbo. ſign.: in.tutelas. S. de capi.di ni.⁊ Bal.in.l.ſi. C. de verb. ſign.⁊ in. d.l. paren 3 tes. dum diſcutiunt, an † appeliatione filioꝛum includan⸗ tur ſpurij. vide per dominos in dictis ſuis deciſionibus, deci.dcccj.tamen videtur foꝛe dubium per id quod not. gl in. c. ſtatutum. de here. lib. vj. determinans legem volen tem filium puniri ex delicto patris, locum habere etiam in ſilio ſpurio ea ratione:quia non debet luxuria amplius caſtitate mereri:vt in auth. de reſtitn.⁊ ea que parit.ad ſi. de quo etiam not. Cyn.in.l.quiſquis. C.ad leg. Juliã ma⸗ ieſta. Pari ergo ratione idem dicendum:vbi lex vult pa⸗ trem puniri ex delicto filij:vt coꝛrelatiuoꝛum ſit eadẽ diſ⸗ poſitio. C. de indic. vidui.l.ſi.⁊ l. vlti j. de accepti. cum ſimil. nihilominus in vtroq; membꝛo puto filium non includi, ſcʒ ſine naturalis ſit, ſine ſi purius. Pꝛimo qꝛ vt dicit Juriſcon. illum filium diff nimus, quem nobis legitime nuptie demonſtrant: vt l. ſilium. 5. de his qui ſunt ſui vel alieni iur. ſed ſpurius, vel naturalis ex legitimis nuptiſs non demonſtratur: igitur ⁊c. C Secundo ſic, par debet eſſe ratio oneris ⁊ commodi: vt in J.vnica.. ꝓꝛo ſecundo. cum ſimi.infinitis.C.de cad.tollen. Sed filij illegitimi nõ afferunt commodum immunitatis patri, vbi patri pꝛo- pter filium conceditur immunit as. Nec etiam adoptiui: vt eſt caſus ſingularisꝗj. de excn. tuto ij õ. legitimos. ⁊ in⸗ ſti. eo.tit Hj. ergo pari ratione appellatione filioꝛum non includitur illegitimus: vbi pater pꝛopter filios nõ ſentit onus. ¶Tertio ſic:magis reſtringenda ſunt odia, qᷓ fa⸗ uoꝛes:vt in regula, odia. de reg. iuris. in. vj. cum ſimi. Sed vbi filius pꝛopter patrem a lege conſequitur aliquem fa/ uoꝛem immunitatis vel pꝛiuilegij, appellatione filioꝛum non includitur illegitimus:vt eſt tex.ſingu. iunctis gloſ. in lſenatoꝛis ſilium. in verbo, naturalis. ⁊ in. iliberos. in ver bo, naturales. S. de ſenato. ergo pariter non debent filio⸗ rum appellatione includi illegitimi: vbi a lege patripꝛo⸗- pter filios odium infertur.( Quarto videtur caſus in.j. lex Julia. ver. libertino.. de ritu nup. vbi vult Juriſcon. legem habentem deciſionem exoꝛbitantem a regulis iu⸗ ris communis debere intelligi bm ius commune:vtin pe nis in matrimoniſs appoſitis, que iure coͤmuni reijciun⸗ tur:quoniam matrimonia debent eſſe libera: vt in.l.libe⸗ ra.C. de inuti. ſtip.⁊ in.c. Gemma. de ſponſa. cum ſimi.lo- quente de patre vel filio nõ includere filium illegitimum ſeu patrem. ¶ Altimo videtur iſta concluſio pꝛobari in. ſi quis a liberis g.idem reſcripſit, vt filiam. j. de lib. agnoſ. vbi recitatur diſpoſitio iuris antiqui volentis nedum in m iñ 91 ————-—õ———————— ——————— „— — 41211122 — ——— 8 —— * — p. 2 4 17 materia odioſa, ſed etiam in fauoꝛabili ⁊ fundata ſuper ĩure naturali:puta, quod pater teneatur alere filiũ, quod de iure nature eſt:vt. l.j§. ius naturale. cum ſimi.. de iuſti tia⁊ iure.filioꝛum appellatione illegitimos non includi:⁊ quamuis ille tex.coꝛrectus ſit in ſe per.d. auth. ex comple xu.tamen valet ad argumentationem:vt not. gl. in. lq. j. de coniung.cum emancip.lib.⁊ patet in.c.authoꝛitate Mar tini.de conceſ.pꝛeben.lib.vj. Nec obſt. gl.in. d. c. ſtatutum. ⁊ in clem.j. de baptiſmo. quia dici poteſt illas non eſſe veras 34 per pꝛedicta. ¶ Quinto dubitatur nunquid † illud ſta⸗ tutum locum habeat in filio condemnato exiſtente contu maceꝛ⁊ iſtam queſtionem diſputauit Bart. Incipit autẽ V Uladiſputatio, Statuto ciuitatis Peruſine ⁊c.poſtmodũ vero eam inſeruit lecture ſue in l.cum filius j. de verb. obl. refero determinationem eius aliquibus additis pꝛemit/ tendo quod illam ſequitur Bal.in. d. l.j. C. ne filius pꝛo pa —— tre. Et decidit, quod aut ſtatutum loquitur per hec ver⸗ ba, ic, quod pater teneatur ſoluere condemnationẽ filij: ⁊ tũc obligabit᷑ pater, ſiue cõtumax ſit condẽnatus filius, ſiue alias.Et pꝛo hoc ſubijcio rationẽ:q ex quoꝑ ſtatutũ d condemnatus eſt, pꝛout in facto conſiſtit:merito non con- ſyderãdum ex qua qualitate illa oꝛtum habuerit. d hoc text.optimus.ð. de ritu nuptl.palam.O.que in adulterio. ibi dum dicit, pactum enim non ſententiam ac. Aut ſtatu tum loquitur per hec verba, ſi filius maleficium commiſe rit ꝛc.⁊ tunc eo condemnato pꝛopter contumaciã ex qua reſult anit ſicta confeſſio, pater non tenetur. Boc autẽ pꝛi V mo pꝛobat doctrina.d.l.ſi perluſoꝛio..quoties.cum alijs allega.volens iura dicentia ſententiam aduerſus vnũ la⸗ tam, alteri pꝛeiudiciũ afferre, intelligi, vbi lata eſt in pꝛe⸗ ſentem:quia conuictum:ſecus ſi in abſentem rationecon⸗ En tumacie.¶ Secundo pꝛobat text.notabi.j.de iure fiſci.l. eius qui delatoꝛem.determinans fictam confeſſionẽ de⸗ functi eius heredi non pꝛeindicare, qui eſt eadem perſo- na cum eo:ergo pari ratione nec ſicta confeſſio filij patri: quamuis eadem perſona cenſeatur. ¶ Tertio: qſi ſicta confeſſio in vna cauſa non pꝛeiudicat eidẽ perſone in alia: vt eſt tex. ſingu. in.l ij.diuusj.de iure fiſci.eego multomi d nus pꝛeiudicabit patri ficta confeſſio filij:cum ſecundum 1 realitatem ipſe pater faciat diuerſam cauſam ⁊ perſonam V a fllio.Et hoc verum intelligo niſi ipſe filius poſito, quod contumax fuerit: tamen conuictus de maleſicio fuit per pꝛobationes, vel aliter: quoniam tunc cõdemnatio de eo, qᷓuis vt de cõtumace facta perſonã patris afficit, attento eo, quod etiam vere de maleſicio cõuictus eſt. Ad hoc al⸗ ego text. ſing. cum glol. ſua in.l.ij. C. de contra.iudic.tute. 35 CSexto cadit dubitatio, pone r ꝙſtatutum dicat, quod pater pꝛo ſilio condemnato teneatur ſoluere eius legiti⸗ mam: quomodo tunc poſſibile erit, cum legitima con⸗ ſyderetur ſecundum tempus moꝛtis patris, attẽto, quod Rlius viuente patre ius in ea non habet:vt in.d..ſi impu⸗ beri.⁊ attento, qò detrahi debet deductis pꝛimo ere alie⸗ * no ⁊ funeris impẽſa:vt.l. Papinianus F.quarta.5. de in⸗ offi. teſta.⁊ reſpondet ad hoc Bal.in.d.l.ſi qua pena.⁊ in.l. qᷓqᷓ.C.ad leg.Fᷓ alci. Quod dato hoc incõuenienti, quod Ppater viuens teneatur legitimam ſoluere, dabitur aliud, ſcʒ quod ſolutio legitime debebit fieri conſyderatis bo- V nis patris ſᷣm tempusdelicti,⁊ tunc dies legitime cenſe⸗ bitur cedere.dicit etiam ſimile in.c.cum ſimus.de regula. CEgo dico, quod conſyderatur tempus ſententie ſuper V maleficio contra filium pꝛolate.Et ad hoc allego.l.filius. vᷣm veram lecturam.S.de iudi.l.queſitum.&.de pecu.ꝛ tex. 36 hic in.ij.reſpon. ¶ Dico etiam, f quod ex bonis poſtea ſu perexcreſcentibus in patrimonio paterno, ſilius non ha⸗ bebit ius petendi ſue legitime augmentum.Iſta eſt ele⸗ gans deciſio Butriga. C.de collat.in lectu.noua, in.l.ꝑa⸗ ctum, quod dotale. ⁊ illam ſequitur Bal. in.l. quamuis ſim pliciter. C. de fideicom. Et ego illam pꝛobo viuis rationi- bus. C Pꝛima:quia pater in vita legitimam ſoluens, ex quo tempus pꝛeuenit, ſibi nocere non debet, quinimo vi⸗ detur volniſſe heredi futuro pꝛouidere. Ad bocte.opti⸗ mus.j. ad leg. Falcid.l.cum quid de pecu..ſi. ¶ Secũdo quia vt manifeſte apparet tempus ſ ententie, quod conſy⸗ qeratur:vt pater viuens teneatur legitimam ſoluere, ſub- V rogatur tempoꝛe moꝛtis patris, qðò de iure communi con fyderatur ad extrabendum legitimam filij:vt eſt caſus no tabi.arguendo de patrono ad filium in.l. etiam. ſin. jde 39 ſupꝛa dixi, an f valeat ſtatutum, ꝙpatert 40tetigi, an poſſit quis capi pꝛo debito, nô b. udo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ. part. bonis liber. Ergo ſequitur qdð debet ſa er poꝛis moꝛtis, in cuius locumſ diroga enaturamten 37 lente, † quod tempus ſubꝛogatum aſſumit Pregyla po, in cuius locum ſubꝛogatur:yt in l ſupernacnsturam dius po.in integ. reſti.⁊ in..in contractibusiibi vane rem⸗ nium pꝛo quinquennio c. Cde non nnume 6 dicit dien ꝑus moꝛtis patris ita conſyderatur ad dananded tem filio, ꝙ ex bonis poſt moꝛtem patrimoniopat mlegitimz ſcentibus, filius non poteſt augmentum legit erno accne vt..ſi patronum ex debita.in.ſ.ſij.de bordde petere 38 ſingu.igitur ac. ¶ Et per hec ſit erpeaitama eſtten. na materia, qnam totam intellige vbifllins erdotile demnatur ad certam ſpeciem ſeu quantitatem vulden bona flij publicantur; an tunc inferaturpꝛeinaiaii ven triquo ad publicationem peculioꝛun:dic yt Meuunt d d H. ſi de yectigalibus. Superadde qðnon not 8. mn 4 Lug.in. l.j.g. merito. 3. quando de pecu. actio eſt 8 bid Bald in. d..filius. 3. de his qui ſunt ſni. ¶ gt inanaei eneatur p. lio. Adde quod econtra, ſcʒ an valeat, q nanndi, tris non beres pꝛo patre teneatur:ꝛ dic dehocxtno 3 1 in.. dotis ſue. C.de iure dotiũ. C Item inquantum 5 pꝛemiſſa exci ſione bonoꝛum. Adde, qð not. d. Ange in repel nenoeg 41cerem. C. de exac.trib li.x. ¶ t In eaubi, cunm poſſit pater ſtatim filio adimere peculium ⁊c. demptio ergopecuij poteſt per patrem fieri filio, etiã poſt ipiins;liſconcina tionem, ꝛ ſic erit condemnatio eluſoꝛia. Quod intellignnt Jac.de Elre. Bar. ſi bona ide fiat hec ademptio Jlis enim non pꝛeiudicaret creditoꝛibus nllij.ã.de pecul ſum⸗ ma cum ratione.⁊ll.ſed ſi damnum. ꝓꝛeterea( Tuac⸗ uerte, qðò ſi pater adimit peculium, ⁊ penes ſe retinetxxi⸗ detur hoc dolo facere.xỹt ſic non debet creditoritspem liaribus nocere:ita videtur pꝛobari in.d.. ſummacan n tione.qð maxime videtur verum:vbi totum patrinoniũ paternum, ſeu maioꝛ pars eius conſiſtebat inppeculofiñ arg.ſ.de his que in frau. credi.l.omnes. Aucins jde ſe ga.iij..nomen debitoꝛis.§. filio. in gloſſ. ſuper verbo, iib⸗ ſtantia.Et hoc eſt clarum, ſi ſciebat creditoꝛespeculiuees eſſe, vel filium iam alteri eoꝛum condemnatum. Jdem yi⸗ detur, ⁊ ſi ignoꝛaſſet creditoꝛes eſſe peculiares: qę ſaltim nunc cum ſcit, dolo videtur facere non ſatiſfaciito cis: e quo ſcit ſe fuiſſe ipſis obligatum:x⁊ peculiunpenesſeeſſe arg.j. de doli excep.l.iij.ã.circa. Et ad hocaccedat qiaſ⸗ lius patrem etiam inuitum de peculio obiigattlſiqvis ſeruum§. etiam. S. de pec.vnde non debetpoſſepater ius queſitum creditoꝛibus abſq; eoꝛũ facto extingnereaxgn. S.de pac.l.fi.cum ſimi.⁊ tene menti dicta in iſtal.q qnoti⸗ diana ſunt. ¶ Interdum vero non adimitpecuuium ſ rem aliquam eiuſdem illam in tertium donationis titic tranſferens:⁊ tunc ſi bona fide facit:videtur poſſettolera ri:ſicut ⁊ quando debitoꝛ bona fide rem aliquam alont ſecus ſi mala fide, ⁊ in fraudem creditoꝛum, cum ſiſpias retur aliquem creditoꝛum cõtra ſe acturum:vt pꝛodatnt in. d.l.ſumma cum ratione.vbi autem totumpeculumd teri tertio donaret, vel maioꝛem partem:tũc ſiſciebataa ditoꝛes ſubeſſe, videtur fraus pꝛeſumi. argu. d§. Lucils. 2.d.l.nomen§.j. Secus foꝛte ſi non ſciret: quia tunc val⸗ datur ademptio, atq; adempti peculij donatio pꝛopte bonam fidem:vt.d.l. quam Tuberonie in fi rpecnlum naſcit᷑.·eod.tit. ¶ In tex.ibi, nec intereſt in peculio remac 42 videtur igitur velle tex.ꝙ in hoc, an maritus codenne- tur quatenus facere poteſt non interſit, an inpeculiormm vel pecuniã dotalem habeat necne:vnde arguit bic D. quod ſi maritus conueniatur reivendicatione ad fun k, quem penes ſe habeat:quia non intereſt, an babeir p ne:quia ſi eſt inops dicto caſu quocunq; dicto puim potitur:vt hic eſt ter. Ad quem tamentenens— poteſt reſpondere, quod bic loquitnr cum marituat uenitur actione perſonali. hon enimpoteſt loanien dg uenitur reali, quod patet: quia iure iſto dominn but in talis ſoluto matrimonio non retrãſterebatur pf 1n do⸗ mulierem: vt pꝛobatur in.lj. 5. de fundo dota.in.l B ere tis. C.de iure dotium. Igitur ſibi Iuehotefe onhigw ei icati minium ex parte agentisb ia rei vendicatio que do FP nica C.de llie uci erum eſt⸗ gu nit:vt.l.inter.. de rei vendicatio. ⁊ly 29 CAel ſecundo potes reſpondere quod ben —— — erfinpecnlb, 1 mmtni lunei aenemünid rins mam riturlh ſberntam Ans hepyſeſbenn innmätsetint vrrk pollene lör zulätmeactlät Kisnssromtequit 4 woincgobondd ea tneidedenaätr väüricmperncin denenspvſiceremaitnsten läonectiascera diäcrarſipocentaapan, nerepoſitereſinregaln Selredenäegwwdbhclſy nitrrdolcſusratenedelih, d eomautemaioflletn ſitwoſſekkere meriotmetr dirk aduertencu, plecrdde trinrrortiure Cocicsyſi munemineellectammontanen doeis Cco. Jgikur cun rer ttſermnerecutionemn retran roinöſtachncdosrealitr ttusditobeneftio,qnodyon Früter atmmanttitytdn 24 db b Dralſee 1 uC Jhan mn PeCuimee e epe cunum Aenptie. nertilio ediäpoh ſl 4 5 9 8 dimit peculium,raag cre Etficnondedenth. aricetur podennalin nidetur perum ſii noꝛpars eins ceniktun afraucrecilomnesſln atoris ſ.fllo in goſirn darum ſi ſciebateruten Äteri coꝛum condennen. tcreditoꝛes eſſe peni videtur facerenonſcii s obligatumrrpeuin AnH.crca Etadbon mnuitum depecnloobi depec.vnde nondebetyn dus abſq; ccrüfactycrn mi tene mentidicahi rrdum veronon adinthu an ullaminternundnce bona fidefactvidctrii bitor bona ſcderen di infrandem crectma toorumcötraſeatum arione.biantentrdn velmaioꝛem panenai turfransprefmien, dus foreffgon fittun tqhadenptipeniae Lauam Lübercnenin, m texibi necutetinnee teggndornfe . erſt.nno, 2 „oteſt nonmtef⸗ 4 pPe teſt. Gdexr 1 AnPocn 3 Onali Pom 7 d enin. re! quod non intereſt quominus teneatur näunfneres dotalis ſit in peculio, ſiue non: quia vtroq; caſu tenet᷑ int lidum: licet moderetur exactio, ſi non poteſt facere: vt in Lvnica..cum autem. C. de rei vxo.act.tamen bene inter⸗ eſtſi condemnetur quatenus facere poteſt: qꝛ ſi res dota lis eſt inpeculio, indubitanter poteſt facere:ſi non eſt, non poteſt, niſ qnantitas peculij aſcenderet ad dotem. Facit ad hoc.a.de pecu.l.in bone fidei.Et ſecũdum hoc dictus ver. nec intereſt. venit continuatiue ad pꝛimam particulã legis.⁊ in ver. ſed quatenus. dum dicit condemnari quate nus facere poteſt:debet ſubintelligi: quando res dotalis non eſt in peculio, vel peculij quantitas non aſcendit ad dotem. AUnde fuit ſecunda opi. Guiliel.de Cug.in.l. qð no mine. 5. de condi.indeb.dicentis rei vendica. maritum ad dotem conuentum dicto beneſicio vti non poſſe, eo: quia non conuenitur tunc, vt maritus: ſed vt quilibet poſſeſſoꝛ extraneus. Ad hoc.l. Heſennius. fundum. j. de re iudi.⁊ de eo.ad fin.. ad exhib. Sed certe poteſt reſponderi, ꝙ in.o..fundum ꝓꝛeceſſit traditio rei donate, que ex poſt facto peruenit ad donantem.Ea autem traditio integra⸗ liter facta, ſuſtulit pꝛiuilegium dicte exceptionis. argu. C. ad leg.Falci.aut.ſed cum teſtatoꝛ.Et eſt caſus in.l.nam ⁊maritus.3.de condi.indebi. Pꝛeterea, quamuis a pꝛinc. dirigitur libellus contra maritum, nõ vt maritum, ſed vt alium quemlibet poſſeſſoꝛem:tamen in pꝛoceſſu cauſe ſit commeimoꝛatio dotis.Et ſic videtur, quod licet cõuenia⸗ tur vt poſſeſſoꝛ: poſſit tamen excipere de pꝛopꝛio pꝛiuile/ gio. Pꝛo Guiliel.tamen adduci poteſt tex.in l.ſi cũ dotẽ. S. ſi.. eo. Sed reſponde, quod ibi loquitur in matrimo⸗ nio putatiuo, in quo beneſicio dicte exceptionis non eſt lo cus:vt in.c.j.de dona.inter vir.vbi eſt caſus ſᷣm vnam lect. Adduci etiam poteſt text.in.l.etiam.H.licet.ʒ.eo.vbi dolo deſinens poſſidere maritus rem dotalem, condemnatur inſolidumneq; tutus eſt exceptione pꝛedicta: ergo idem videtur, ſi poſſideat: quia paria ſunt poſſidere ⁊ dolo deſi⸗ nere poſſidere:vt in regula, oꝛo poſſeſſoꝛe. cum alijs ſimil. Sed reſponde, quod ibi eſt ſpeciale, eo: quia grauius pu- nitur doloſus ratione delicti, qᷓᷓ non doloſus: vt patet in d.F.cum autem.⁊ in.d..licet.vbi dicitur, quod ſi dolo de/ ſijt poſſe facere merito tenetur inſolidũ:ſecus ſi caſu. BGal. dicit aduertendũ, ꝙ licet rei dotalis dominiũ retrãſfera⸗- tur in vxoꝛẽ iure Codicis ipſo iure, per. l. in rebus. ſᷣm co⸗ munem intellectum:non tamen retranſfertur poſſeſſio:vt l.dotis. C. eo. Igitur cum retranſlatio dominiſ nõ traxe⸗ rit ſecum executionem retranſlate poſſeſſionis, ⁊ ſic ipſi vxoꝛi nõ ſit adhuc dos realiter ſoluta:merito gaudet ma. ritus dicto beneſicio, quod non: niſi per ſolutionem inte- graliter factam amittit:vt.d.l.nam ⁊ maritus.⁊ ſic in effe/ ctu ſequitur opi. Dyn.ſubijciens, quod ſi maritus pꝛomit tens reſtitutionẽ, conſtituiſſet ſe pꝛo vxoꝛe in eo caſu pꝛe- cario poſſidere:qꝛ tunc tranſiret poſſeſſio in eam ſine tra⸗ ditione:vt l. quod meo.j.de acquir.poſſ. Item ⁊ dominiũ merito nõ gauderet maritus dicto beneſicio in quaſi tra⸗ ditione dotis integraliter facta vxoꝛi, per. d.l. nam ⁊ mari tus nec mulieri tunc nocere poteſt caſus inopie contin⸗ gentis in perſona mariti: quia perſona pꝛecario pꝛo alio podidens ꝓꝛeiudicium ei, pꝛo quo poſſidet afferre nõ po teſt.vt l.f. C. de acquir.poſſ.⁊ hoc eſt notandum, et verum. moder. autem dicunt, quod nedum ſi reali, ſed etiam ſi perſonali actione agatur ad fundum in dotem datũ, non babet maritus pꝛiuilegium:quia illud videtur habere ſo lum quando eſt obligatus ad quantitatm:ſecus ſi ad con ſiſtentia in pondere, numero, ⁊ menſura:vt videtur aper- te pꝛobari in.l.vnica.. cum autem. C. de rei vxo.actione. Sed certe mirum eſt de tanto erroꝛe: quia imo dictus.. cum autem: vult maritum gaudere hoc beneficio, ſi con⸗ ueniatur ad dotem exiſtentẽ in pondere, numero, vel men ſura:vnde cõtra dictum caſum loquũtur aperte.¶ Pꝛe⸗ terea aduertendum quod ille tex Ioquitur ᷣm antiquiſſi⸗ mam iuris pꝛudentiam: quoniam ſᷣm inferioꝛem in qui⸗ buſcunq; rebus conſiſtat dos:maritus dictum beneficiũ 44 conſequitur: vt patet hic in verbo, rem t velpecuniam, que ſunt verba vniuerſaliſſima, omnium dicibilium in⸗ duſiua:vt in. lj.ð. ſi cer. peta. ⁊.. rei. ⁊.. pecunie. j. de verbo. ſignij. qꝗj. dictum. ⁊ quod plene not.in.d. talis ſcriptura. de leg.j. quia Bar. Pic vltimo dixit, quod aut conuenitur maritus actione reali per vxoꝛem, ⁊ ad aliam rem, quam Soluto matrimonio. dotem:⁊ tũc vera ſit opinio Guiliel. ſcʒ vt dicto beneſicio non gaudeat. per. d.I. Heſennius. fundum. ⁊ hoc mem⸗ bꝛum ego ratione confirmo:motus ex verbis litere legis, non tantum.j. de re iudi.dicens, quod cum ex alijs cõtra⸗ ctibusqᷓ; dotis maritus ab vxoꝛe conuenitur, etiam di⸗ cto beneſicio vtitur. No. ergo verbum, cõtractibus. Con- tractus enim eſt, qui vltro citroq; obligat: vt. l. abeo. la ijain..contractum.j.de verbo.ſigni. Quam obligationem etiam ex parte conuenti non pꝛeſupponit rei vendicatio: vt not. gloſ.inſti. de actionib. in pꝛin. ⁊ patet.j. de optio.le⸗ ga.l.creditoꝛ.. Titia. ⁊.l. Aurelius.. euia. de tali au⸗ tem obligatione loquoꝛ, que pꝛopꝛium conſtituat credi⸗ toꝛem. Aut conuenitur ad dotem, ⁊ tunc ſiue reali, ſiue perſonali dicto beneficio gaudeat: ⁊ hoc per ſupꝛadicta. Et ego iſtud ſequoꝛ:⁊ moueoꝛ duplici conſyderatione, ¶ Pꝛima:quia ratio quare maritus dicto pꝛiuilegiovti⸗ tur aduerſus vxoꝛem:eſt reuerẽtia maritalis ⁊ honoꝛ be⸗ ne tranſacti matrimonij:vt.l.alia..eleganter. 5. eo.⁊..ij.j. rerum amo.Sed hec ratio ſibi pariter hic locũ vendicat/ quacunq; actione inſtituta:igitur ic. ¶ Secundo: quia ex quo vxoꝛ ſoluto matrimonio habet aduerſus maritũ actionem duplicem, ſcʒ realem ⁊ perſonalẽ, per. d.l. in re⸗ bus. ſᷣm communem intellectum.⁊ in poteſtate eius ſit eli gere, qua ex eis vti velit: vt.l.cum filius.⸗.varijs.de leg.ij. ⁊.l. quod in heredem.. eligere. cum fimi. 6. de tribu.meri⸗ to eſſet in poteſtate vxoꝛis:ſecus quando vellet maritum dicto beneſicio fraudare:eligendo actionem realẽ, quod eſt abſurdum:quia ſᷣm hoc lex eſſet impoſita verbis, ⁊ nõ rebus, atq; etiam ludibꝛio. contrall.ij. in fin. C. communia de lega.⁊.fi.j. ne quid in loco publi.⁊. c.commiſſa. cum ſi⸗ milib. de elect. in. vj. Non enim eſſe debet in alicuius pote⸗ ſtate tollere per viam indirectam alteri competens bene⸗ ficium.de pꝛiuileg.c.quanto.Z.de arbi..ne in poteſtate.cũ 45 ſimi. CAltimo inquantum ſupꝛa dixi f valere ſtatutum, ſeu conſuetudinem, quod pater teneatur ſoluere crimina⸗ lem condemnationem pꝛo filio.Eldde, quod ille videtur caſus expꝛeſſus in.c.ij.in verbo, ſecundum conſuetudinẽ. de delic. puer. quem tex.alias in meis extraoꝛdinarijs no⸗ tabilibus, ad aliud notabiliter notaui.( Item inquan⸗ 45 tum dixi t ex criminali condemnatione ſilij patrem non aſtringi de iure communi, etiam in peculio. Adde. l.iij. ſifilius.ð.quod quiſq; iuris.et hec in iſta lege dicta ſuffi⸗ ciant.Ey quibus vna cum alijs que dixi in.d.ſ.ſi de vecti⸗ galibus.poſſes foꝛmare vnam ſolennem repetitionemac. Summarium.. R& Exceptio criminis oppoſita per tractantem lucrum, excluditur per replicationem criminis. 2 Semel appꝛobatum, non poſſum repꝛobare. 3 Appꝛobatio poſt factum idem operatur, quod facta an⸗ te factum. 4 Facultas accuſandi, quod denegetur, negata facultate excipiendi. 5 Statutum in ciuilibus extenditur ad crimin alia, quando eſt eadem ratio. 6 Ratio legis ⁊ mens legis videntur eſſe idem. 7 Exceptio bona dicitur, que ex mente legis pꝛocedit. 8 Excipiens de lenocinio, non videtur ſe fateri adulteram,. ⁊ vide nu. 7. 9 Adaritus excipiendo de adulterio, nõ lucratur dotem, ii pꝛeſtitit canſam adulterio, vel poſt adulterium commiſ⸗ ſum vxoꝛem penes ſe retinuit.⁊ vide nu.ſeq. Maritus moꝛes vxoꝛis non poteſt impꝛobare, quos ipſe antea coꝛrupit:aut poſtea appꝛobauit. 12 Accuſatio adulterij repellitur exceptione adulterij.⁊ vi de nume.ſeq. 14 Delicta paria ad eundem effectũ tendentia, mutua com penſatione tolluntur. 15 Maritus, quando poſſit excipere contra vxoꝛẽ de adul⸗ terio, cuius occaſionempꝛebuit. 16 Axoꝛ, que viro inſrmante: yyt maritum ab infirmitate li⸗ beraret, ſi marito conſentiente cum medico concubuit:li⸗ cet quo ad maritum ſit tuta, non tamen quo ad Deum. 13 Excipiens, quando videatur conſiteri intentionẽ aduer- ſarij.⁊ nu.⁊l.z.z2. cum ſeq.vbi fal. m iiij 02 ———. Audo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ part. 19 Exceptio conditionalis, quod deduci poſſit. Articulus conditionalis fieri poteſt. 20 R dis plures exceptiones etiam contrarias opponere poteſt. 25 Excipiens de liberatione, an videatur fateri intentionem aduerſarij. 26 Judex coꝛam qno agitur de adulterio, an poſſit vxoꝛem excipientem de lenocinio viri non audire: 27 Crimen ſuper quo eſt cognitum per viam exceptionis, vel aliter incidenter introductum: an poſſit puniri: vſq; ad nu. 47. in quibus ponuntur decem concluſiones. 29 Pꝛobatio, que ex confeſſione reſultat, non requirit oꝛdi/ nem iudicij.⁊ nu. 46.. 30 Pꝛobationes facte ſuper crimine in cauſa ciuili, quando noceant in cauſa criminali:. 31 Pꝛobationes recepte ſuper eo, quod eſt introductũper modum exceptionis, an fidem faciant, cum illud introdu citur per modum accuſatiouis:⁊ pariat exceptionem rei iudicate, cum idem deducitur per viam actionis? re⸗ miſſiue. 2 e, 32 Pꝛobationes facte in vno iudicio, an faciant fidẽ in alio: remiſſiue. 7 Confeſſio, quam quis facit, vt teſtis incidenter de crimi⸗ ne:an pꝛobet vt ex ea puniri poſſit cõfitens, ex nona inſtan tia: quod ſic ratione publice vtilitatis. Et an pꝛobet quo ad eius vtilitatem pꝛiuatam.nu.8. 39 Teſtis deponens falſum, quod poſſit a iudice puniri e officio in eadem inſtantia. 55 4A Dictio, ſufficit, quid impoꝛtet: 43 Dictio, pꝛeſertun, quid impodtet: 45 Pꝛobationes recepte contra aliquem ſuper inquiſitione generali.qð non faciant fidem contra eundẽ ſuper inqui⸗ ſitione ſpeciali. 47 Doli replicatio, quando detur contra doli exceptionẽ- ⁊nume.43. 49. z.50. cum ſequen.vſq; ad nume.a.et. 36. cum ſequen. 50 Appꝛobatus in vno, ꝙ non cẽſeatur appꝛobatus in alio. 51 Judex ex officio poteſt accuſantem repellere licet accuſa tus non poſſit. 52 Intellectus adl.iij.ff.de condic.ob cau. 33 Intellectus ad tex.c.cum eccleſiaſtice.extra de excep. Qui inos lepoꝛes vna ſceptabitur hoꝛa.Tollere feſtucam de oculo alterius non debet, qnitrabem geſtat in oculo. 64 Reus opponens de inbabilitate perſone contra agètem quod non repellitur replicatione. 55 Reus voluntarius, qui dicatur: ⁊an opponẽs cõtra agen tem de inbabilitate, poſſit replicatione ſummoueri: 66 Clericus agens pꝛo ſua eccleſia, non repellitur exceptio- ne excommunicationis. 57 Dolus cum dolo, quamuis circaidem commiſſo: quãd criminaliter agitur, compenſatur. 53 Dolus cum dolo excluſiuo perſone accuſantis, cum crimi naliter agitur, ꝙ compenſatur. 59 Doli cum dolo, quando agitur actione miſta, quod com⸗ pꝓenſatio admittatur. 60 Compenſatio delictoꝛum, ꝙ non admittatur quando cri minaliter agitur ad repulſionem perſonetteſtis. 51 Delicti vel doli compenſatio admittitur, quando ciuili⸗ ter agitur vbi circa idem ſeu diuerſa tendentia:tamen ad eundem effectum, ſit commiſſum. 62 Doli vel delicti circa diuerſa ⁊ ad diuerſum finem tẽden⸗ tia commiſſoꝛum, non ſit compenſatio quando ciuiliter agitur. Si duo pari impetu ſe inſultant, vtriq; datur actio in⸗ iuriarum. 63 Bl.in.lij. cum arietes. S. ſi quadrup. pauper.feciſ.dica. de duobus animalibus ſe inuicem inſultantibus, an ſit vera. 64 Iniurie verbalis ad ſimilem iniuriam verbalem, an fiat compenſatio:⁊ etiam nu. 106. 65 Lubꝛicum lingue ad iracundiam mote, facile non punit. 66 Iniuriaillata acommoto caloꝛe iracundie aliũde cauſa⸗ „ te, quam facto eius, cui iniuria eſt illata mitius punitur. 67 Iniuriarum actio datur vtriq;, quando iniuria vnicuiq; infertur ex interuallo. 67 Compenſatio delictoꝛum, vt pena euitetur pꝛopter publi cam vindictam, ꝙ non fiat, niſi quis pꝛouocatus aliũ inin riaretur. nu. 59,⁊ vide nu. 76. 81 70 Compenſatio culparum per diuerſos co mmiſſarũ fiat, ſi ex coniunctione vnius culpe cum alia reſint ndc 2 ⁊ idem effectus. at ynus 71 Facti clandeſtini cum alio facto clandeſtino eri teruallo facto compenſati ittitu oretiame enaloe penſatio admittitura mtellige ztm 73 Liuiliter vbi agitur:⁊ res integranon eſt deln uerſoꝛum etiam ad idem äti Delictoꝛnm mittitur. tendetlum compenſatio no aa⸗ 74 Ciulliter ſi agitur, ꝛ diuerſa ſuntf. eiuſdem actus turpiter tendentia:onacſdiſdlnton compenſatio. unddem admittmn 75 Delictoꝛum diuerſoꝛum ⁊ ad diuerſate ciuiliter agitur, compenſatio admittit 3 rns 7 Oeclaratio dictoꝛum per Inn. in. c.i 2nu. 79.2 ſeg. per Inn in cintelleximus deach 79 Duo ſ faciant contralegem delinquendo, conditio ine pientis de dolo pꝛoponere, eſt deterioꝛ.— 30 Duo ſi faciant contra legem delinquendo ſed poſ petendo non committitur crimen doli replicd de 1 tur contra excipientem. od 31 F Ltinds Kt3 ius lacerari debet. 8 ½ Aſurario vſuras repetenti, an opponi poſſit cri 3 bee P zan opponi poſſit erimen yi 34 Judex oꝛdinarius quando ex reſcripto dicat delegat . 1.. ls. 35 Aerba abnegatiue pꝛolata:non inducunt afrmationi 36 Dolus cum dolo, vel delictum cumdelicto quãdo cʒ r ſetur. 3 7. ⁊ ſeq.vbi ponit regulam cum fallentijs. 1 91 Malum quando compenſetur cum bono:a nu.raſ vbi ponit etiam regulam ⁊limitationes.. 95 Lucri ceſſantis, quod mibi contingit exnegligéti aimj niſtratoꝛis, ſeu conſocij: an fiat compeèſatio cum luno q pꝛouenit ex eius induſtria. 9 6Statuto ſtante, quod bannitus in iudicio non audiai i contra reum de banno excipientem replicari potent a alio bannoꝛremiſſiue. 97 Statuto ſtante quod de quolibet contractu gabella ſ uatur:alias contractus ſit nullus:ſi fiat venditio: gabeln nulla ex parte ſoluatur, an contractus ſit nullus: etnu mero. 98. 99 Statuto exiſtente de quo ſupꝛa, nullitatecotractus qua actione agat venditoꝛ ad rem venditam: 100 Noluntas quecunq; ambigua potiustrabitadinscom mune ⁊ regulare, qᷓ; ad ius exoꝛbitans ⁊ ppeciale. IOr Statuto ſtante de quo ſupꝛa, an agens repellit exceptio ne gabelle non ſolute: 10* Statuto exiſtente de quo ſupꝛa ſi vnus contrabentium ſoluit gabellam, an cõtractus ſit pꝛo illius parte validus: remiſſiue. b 10; Ellipiens contrateſtem, an poſſit ſimili exceptionem elli? 10 Judex teſti nulli, ſeu criminoſo, ſidem adbibere ſan debet. 105 Teſtis de vniuerſitate, quando omnes criminoſiſuntn poſſit contra alium teſtiicari. 1 107 Eyceptio lenocinij, quando contra accuſantem de adu terio opponi poſſit: 1 108 Exceptio peremptoꝛia, que tangit merita cauſe, qo in criminalibus poſt nomen receptum inter reosoppon poteſt. 109Nomen receptum inter reos, quando dicatur: ndentium ana quad ur, ſi habet yim d 4 Siue maritus 2 G m mulier. patoeaunte r rio vt dotem lucretur: ſiue criminaliter de 1 et lenocinij replicatione vel exceptione rep — 1weaic d. ſᷣm Bar.· vel ſic ßin Bal. Si exceptio;= eplim btinere:ſi Fei bet obtinele utellerimus⸗ excipiens.hoc dicit. Ael ſic m Innock in cintellrm de adul.quando vtraq; pars eſt in dolo ſemper o conditio eius eſt qui incipit de dolo pꝛoponer 58. ſic hm Jacob.de Zlre.vbi excipiens de do erapah cro captando, replicans vero de damno vita Nvoci icantis. E atio adulterij eſt cauſa replicantis. Et eueebio iles natablls lr nij exceptionem repellitur. Poc di ſolennilline hauhdtarisg auſhiegsecene!e, 5 nun ikinm aauatam umam⸗ rül rnim b 1 viſcepeislabent atendücte aül r waltoen CNo nmicbnckütme ig rrmasdiſemſd anäniantedkinaschd Atbocqpdägo Dimncnde emspadenjgefentd rnonecGlgtor chanani reyamäderetaſim ſegbsdetralttllin „ſmuin Chocrtodem) crepto, gue porctterme entbonaqueereiusmente- z attikrjalitanobhtspuin cptoyen lenocindnonſid Fanaüsſiconftchihlern ſuconfeſone ineylocddn ſaniniudicloſine alopuoer maſententiadeconfelacumt fälisäat egen Aquliyy v Imoein«qpalter:qua aQwodtanenhicnege wvecollgipoſintexinrinee Magssadcoricemtereacuer ts guodcraaukeropnn e manerteptjonisſeuatonis. ropetrrantpoſtöniſine anitgtenm aübiditte amatütnumchſerr uenomaman neaaanmemäſtiſefcle wesſdrergättime hettinlitrn M Rum per Imncu ntralegemdei doponere id 1 den „, 8 d mmnalegendeiena niteturcnmand entem. laceraridehe rcpetentianoyggn lſt mauſtria. naod bannitus nintiinn 88 Teipienten ryinn nod de quolibet eour actus fit nullusiſſtsta atur, an contracsttu de quoſupꝛa:nulttni aitoradrem vendtan- nqp amdiguapotustt G ad ius exorbitans: cquo ſupꝛa anagersna ute: te de quo ſupuſi misor ncötr actusſtt poilitim tteſtem, anpoſſt iuün .n 3l ii ſcu crininoſo ſüne ttate quandoomnis mteſtifcari 9, ri guandocoftrqäclee ſt: ptons ttubin oſtnomenrtecpunlt 5 M nü ſete 3 ſolenniſſime repetita per d0Rald Cotaijqnod Ter⸗ ce ptio criminis vel doli oppoſita per eum, qni certa lucro captãdo excluditur per replicationem erimuns 2n doli factam ab eo qui certat de damno vitando.Nec mi⸗/ rum:quia potioꝛ illoꝛum cauſa eſt, qui de damno certant, quam eoꝛum qui delucro. Cde codicill.ſi. C. de iure deli⸗ be l.f.j de regu iur lnon debet. ð.in re obſcura. cum ſimil. CMoſecundam regulam, qd id tuð ſemel appꝛobaui, nõ 2 poſſum repꝛobare. Ad idẽ.3. de neg. geſt.l. H omponius ſeribit, ſi negotium. Quid autem econtra, ſcilicet an qd ſe⸗ mel repꝛobaui,poſſim poſtea appꝛobare. dic vt in.l.diſpẽ ſationemj. de ſol.⁊ in.l.quo enim.§. Julia.:.l.pꝛocuratoꝛ. ad exhib.jj. rem ra. ha. tractat Spe. in titu. de defenſoꝛ. Sj circa pꝛinaplenius.d. Bal inll.falſus. C. de fur. CTer tio notandum, t qð tantum operatur appꝛobatio poſt fa ctum, quantumilla, que fit ante factum: hoc regulariter. Ad idem.j.rem ra. habe.l. Paulus reſpondit. ats incipit, Non tantum verbis.C.ad Macedo.l.fi.cum ſimi.⁊ qð no. per gloſ.in. c.j.extra de offi. delega. ⁊ in clemen.j. de penis. 4 Clo. quarto; in ver. ſi tamen ex mente. Quod cui dene atur facultas exceptiõis oppoſite, multomagis fortius Len etur deneare fhenltas accuſationis inſtitnende. Ad idem..de trãſac.l.nec intentio.vbi ponitur regula, quod pꝛobibitus excipere,tacite intelligitur pꝛohibitus agere: Cno. ex eodem, t qð ſtatutum in ciuilibus extẽditur ad criminalia:quando eſt eadem ratio. Ad idem. 3.de iudill. J,omnem. In illis enim ad inſtar ciuilium iudicioꝛũ pꝛo- cedendũ Ses penis.l. abſentem. ⁊qð babeturj.de pub. 6 iudil. inter accuſatoꝛem. ¶No.ex eodem, qð ratio legis ⁊ mens legiʒ idem eſſe vidẽtur. Nam ex legis ratione col/ ligitur mens eiuſdemj. de iure pall. adigere..quamuis. cum ſuni.vnde dicimus, quod ratio legis animalegis eſt. Ad hoc quod no. Dr.in.c.ſi. de regu.iur.lib.vj. ¶ Itẽ di⸗ cimus, quod ex lege venire dicitur id, qò ex eius mète ſeu ratione colligitur: quamuis non ſpeciſice ex verbis eius percipiatur.j.de verbo.ſigni l.nominis ⁊ rei.§.verbum, ex legibus. j. de excuſa. tut.l.ſcire opoꝛtet.. aliud. verſi. ſed et ſi maxime. ¶ Mo.ex eodem,% quod illa dicitur eſſe bona exceptio, que pꝛocedit ex mente legis: ⁊ econtra illa non erit bona, que ex eius mente non pꝛocedit. Ad hoc. C. de adulterijs.l.ita nobis pudoꝛ. ¶Ho.f quod obijciens ex- ceptionem lenocinij, non videtur conſiteri ſe adulteram. Nam ali as ſi confiteri videretur, deberet condemnari ex ſua confeſſione, ſine vllo oꝛdine iudiciario: quia in confeſ⸗ ſum in iudicio ſine alio pꝛoceſſu ferri debet condemnato⸗ ria ſententia.de confeſ.c.cum ſuper.j.de cuſto.reo.l.ſi con⸗ feſſus.6. ad legem Aquil.l pꝛoinde.H.notandum. ⁊ quod no. Innoc.in.c.qualiter ⁊ quando.il ſecundo. extra de ac- cuſa.Quod tamen hic negatur. Et hec ſunt ea notabilia, que colligi poſſunt ex intrinſeca mente legis huius. Sed magis ad coꝛticem litere aduertendo.Not.ex eadem in/ fra, quod ex adulterio non lucratur dotem maritus per viam exceptionis ſeu actionis:cum ipſe cauſam adulte rio pꝛeſtitit:aut poſt cõmiſſum adulterium vxoꝛem apud ſe retinuit. At enim alibi dicit tex.ſic: ſcilicet nõ poteſt ma ritus vxoꝛi adulterium obijcere, qui eam adulterandam tradidit. extra de eo qui cognouit conſanguineam vxoꝛis ſue.ca.diſcretionem.alibi ſic:ſcilicet, perinique enim agit maritus, ſi ab vxoꝛe pudicitiam exigat, quem ipſe vroꝛi non exhibeat j. de adultell.ſi vxoꝛ H.iudex. ¶ Nota ſecun⸗ 10 do, T ex eadem acontrario ſenſu: quod ſi vir commiſerit lenocinium, ipſe ex adulterio dotem lucratur, etiam ſi il- lud in indicio introducat per viam exceptionis. de quo dic vt plene dixi. S. eo.l. Lucins.( Mota tertio, ex fea⸗ dem, quod maritus vroꝛis moꝛes impꝛobare non poteſt, quos ipſe aut antea coꝛrupit, aut poſtea appꝛobauit. Ad idemqj. de adult.l.ſi vxoꝛ..fina.ibi, dum dicit:ſero enim ac cuſat vxoꝛis maritus moꝛes, quos ipſe aut ante coꝛrupit, n aut poſtea pꝛobauit. ¶ HNo. ex eadem, qò accuſatio t adul terij repellitur per exceptionem lenocinij oppoſite, ante nomen vxoꝛis accuſate inter reos receptum: ſecus ſi poſt. J. de adul I.ij.. ſi publico. ⁊.. qui hoc. eo. titu.l. ita nobis. et hoc eſt verũ: ſiue inſtituatur accuſatio adulterij ciuiliter, hoc eſt ad lucrumdotis:ſiue criminaliter:vt ad penam in⸗ truſionis ad monaſterium:vt in.d..pꝛeſcriptiones.⁊ hoc: ſine miſte, hoc eſt ad ſeparationme thoꝛi. Ad hoc extra de adul cap. intellerimus. ⁊c. fina. de diuoꝛ.c.ſigniſicaſticum ibi nota. Melioꝛ texus eſt. xxxij. queſtione ſerta, nibil iniquius.dum dicit:nihil iniquius eſſe, quam cauſa foꝛni-⸗ cationis dimittere vxoꝛem: ſi⁊ ipſe maritus conuincitur foꝛnicari.Cum enim maritus occaſionem foꝛmcandi vxo ri pꝛebet, illam ſibi non autem vxoꝛi debet imputare. Zld hoc tex.no.xxvij.q ij.ſi tu abſtines.dum dicit:ſitu abſtines ſine voluntate vxoꝛis tue, tribuis ei occaſionem foꝛnican⸗ di.Ergo illius peccatum non tibi, ſed tue debes abſtinen 33 tie imputare. CMHo. ex eadem, f paria foꝛe quo ad exclu- dendum maritum.dicendo, de adulterio vxoꝛi ipſum: vel adulterij cauſam dediſſe:vel moꝛesvxoꝛis adultere appꝛo baſſe paria etiam ſunt hec quo ad puniẽdum maritum de lenocinio.Ild hoc.S.de mino.l. auxilium§. fi. j. de adul 14 te.l.ij. lenocinij. C. eo. tit..caſtitati. CNo. vltimo ex ea- a dem. qð paria delictaa, id eſt tendẽtia ad eundem effectũ: a puta quia ad violandam fidem matrimonij, mutua com⸗ penſatione tolluntur:ſiue agatur ciulliter, vel miſte: vt ſu⸗ Pꝛa dixi.⁊ patet.S. eo.l.viro. ſiue agatur ad repellẽdum ma ritum a criminali accuſatione:vt hic patet:licet non indu⸗ catur compenſatio, quo ad penam criminalem euitãdam: yt in. d.l.ij.S. qui hoc.j.de adult. ¶ In tex.ibi, viri lenoci⸗ 15 nio adulterata fuit, † ⁊c. Hon ergo poteſt maritus vxoꝛi obijcere adulterium cui occaſionem pꝛebuit:vt hic patet. At tamẽ pleniꝰ habeas:dic ſic:qð aut vir eſt occaſio adul/ terij mulieris inuite:⁊ tunc maritus illud nõ imputat mu lieri:vt in.c.diſcretionem.ꝓꝛeallegato. Et huius eſt ratio: quia mulier vim paſſa in illicito coitu nõ eſt in ea cauſa:vt adulterij vel ſtupꝛi dãnari poſſit:vt in.d.l.ſi vxoꝛ.H.ſi quis plane. Eſt enim caſtitas ſeu pudicitia virtus animi, qui violentiam non ſentit. Illa enim coꝛpoꝛi infertur, ⁊ nõ ani mo·dicit tex.notabilis.xxxij.q.v.quod autem.Ande re ve ra caro adulterata dici non poteſt:niſi ante coꝛrupta fue⸗ rit mens.eadem cauſa ⁊.q.in canone, re vera. ⁊.c. ita ne. et ca.pꝛopoſito.vbi ponitur exemplum in Lucretia pudica matrona nobiliq; Romana.Aut vir eſt occaſio adulterij mulieris non inuite:⁊ tunc quo ad Deum non eſt mulier excuſata, ex quo non compellebatur adulterare: ſed cõtra virum excuſata eſtita vt ipſe illi adulteriũ non poſſit obij cere:vt in.d. c.ſi tu abſtines. xxvij.q.ij.⁊ tenet Joã. And.in d. c.diſcretionẽ.⁊ in.c.ſignificaſti.de diuoꝛ.⁊ pꝛobatur hic. Et hoc pꝛocedit vbi maritus fuit cauſa immediata adul/ terij:vbi autem fuiſſet cauſa remota, ſeu mediata: tunc nõ videtur marito debere imputari:⁊ conſequenter ipſe vpo ri adulterium obijcere poterit. Ad hoc, quod notat gl.in ca.decetero.de homici.concludens cauſam remotam ſeu immediatam in maleſicijs non eſſe conſyderandam. Ad idem etiam tex.in. d. c.ſignificaſti.Et exẽplum poni poteſt qñ vxoꝛ a viro deſerta, amplius continere non valẽs, adul terium cõmiſit:vt in dicto.c.ſignificaſti. Debuit enim con ſyderare, quod potius debebat omne malum pati:⁊ ſic ne ceſſitatem coitus, quam adulterium committere:vt in di⸗ cto.c. ita ne.⁊ in dicto ca.ſacris.quod metus cauſa. ¶ Nec obſtat dictum capitulum, ſi tu abſtines. quia reſponde: 16 vt ibi no.gloſ.Et per hoc deciditur ⁊ queſtio, de quodam egrotante marito, ad cuius pꝛeces vt liberaretur, vxoꝛ cõ cubuit cum medico. Quo ⁊ enim ad Deum excuſata non eſt:quoniam non debuit pꝛo alterius coꝛpoꝛali ſalute, ani⸗ mam perqdere.dicit tex.xxij.queſtio.ſecunda.ne quis arbi tretur.licet quo ad maritum ſit libera per pꝛedicta.et iſta eſt queſtio Bartho. Bꝛixienſis in venerialibus ſuis. ⁊ po- nit eam gloſ. xxxij.q. vij. alias. vj.concubuiſti. ¶ In textu H7 ibi,vt nec t accuſare poſſit, qui lenociniũ vxoꝛi pꝛebuit ⁊c. Et ſic conſilium legis eſt, vt vxoꝛ a marito inculpata de adulterio, per viam exceptionis, ſeu replicationis intro⸗ ducat mariti lenocinium. Sed certe ſecundum dominum Bald.videtur conſilium iſtud nullum. Nam eoipſo quod introducit mariti lenocinium, videtur etiam cõfiteri adul terium, ſine quo ipſum lenociniũ eſſe nõpoteſt. Qui enim ponit vnum, cenſetur aliud ponere, ſine quo illud eſſe non poteſt:vt in.l. ad rem mobilem. ⁊.L. ad legatum. 6. de pꝛocu rato.l.oꝛatio. de ſponſa.⁊.l.illud. ſ.de acquiren. here.⁊ in. c. ex literis.de exceſ.pꝛela. cum ſimil. Et conſequenter debet mulier ſine vllo oꝛdine iudiciario, per iudicem condemna ri: quia contra confeſſum in iudicio non requiritur alius pꝛoceſſus:ſed ſtatim eſt diffinitine damnandus:vt dicta.l. pꝛoinde..notandum:⁊ quod not. Innocen.in. c. qualiter. l.ij. de accuſat.pꝛo huius ſolutione valde inſtat bic ipſe. Soluto matrimonio. b 93 ¶ Paria deli⸗ cta mutua com penſatione tol⸗ lũtur. vide vnũ dictũ I ud.in.l. ſed ſi hac..ſi li⸗ berta. de in ius vocan. 1 7———„————————⁴—— e 8 eee.. 5 1—„ 8. 2* A 4 2 3—, 8 —— 6111121 4 N „ udo. Komain pꝛimam Inſoꝛ part. ¶ CLu autem aduerte, quia pꝛo veritate habẽda duo vti/ la et ſubtilia diſcutienda ſunt.¶ Pꝛimum) an excipiens intelligatur conſiteri intentionè agentis. CSecundo, an ex delicto incidenter pꝛobato, vel cõfeſſato: cum ad aliud pꝛincipaliter ageretur, poſſit ſequi diffinitiua ſententia: 12 Circa pꝛimum ſcias, † qò queſtionem banc ponit glo. in authẽ. de exhib.xe.in..ſcimus.in.l.non vtiq;j. de exce⸗ ptio. in.l. ſi quidem. C. eo. titu. in. c. exceptionem obijciens. de regu. iur.in.vj in. c.cum venerabilis. de except.⁊ in.c. ſerpens decepit me.de peui.di.j.in.c.j.De teſti.lib. vi in.l. ũ nlium. C.delibe. cau. Spec.in tit.de excep.in.. viſo· poſt pꝛin. Cy. in.l. exceptionem. C. de pꝛob a.⁊ ibi etiam Bal.et ⁊ Bart in. d.l. non vtiq;. BGal.in magnum. C. qui accuſa. non poſ(in.l. alia. C. de his, quib. vt indig.⁊ in.l. vnica. C. de confeſ. Tu autem pꝛo veritate conclude, qò interdum exceptio oppoſita eſt intentionis ⁊ facti:⁊ tunc ex ea non inducitur confeſſio:quia illa eſtpꝛeciſe negatiua intentio- nis agentis:vt no. glo. in.l. qui ſe debere. 3. de cõdi,ob cau ſam, ergo non poteſt dici confeſſatiua:ne in eodem ſubie⸗ cto exceptionis duo cõtraria inſint.argu.j pꝛo ſuo.lancil⸗ Jam. cum ſimi. Et idem eadem ratione dici poteſt in qua⸗ cunq; exceptione negatiua intentionis agentis: vt eſt ex⸗ ceptio non numerate pecunien ſi. Interdum vero ex- ceptio ſic ſe habet, qò non negat ſpeciſice intentionẽ agen tis:ſed ponit intentionem excipientis:vt eſt exceptio pa/ cti de non petẽdo, exceptio interruptionis, ⁊ ſimiles:⁊ tũc ſit regula:qð excipiens intẽtionem agentis, non videtur fateri:vt in dicta regula, exceptionem. ⁊.0. l. non vtiq;. que maxime pꝛocedit bis caſibus. ¶ Pꝛimo, ſcilicet quando per pꝛius negatur intẽtio agentis:vel quando dicit, ſe nõ confiteri eandem:puta:quia actoꝛ ageret dicens,ſibi debe re decem:reus excipit, dicens: nego me debere: vel nõ con fiteoꝛ:⁊ ſi debeam, oppono exceptionem pacti de nõ petẽ do.Et hoc eſt quod no.glo.in.d.j.ſi filium.⁊ in.d.l.ſi quidẽ. ¶ Secundo quando excipiens poneret conditionaliter: puta:quia actoꝛe dicente, ſibi deberi: reus dicat, ſi debeo: oppono exceptionem pacti de non petẽdo:tunc enim nec fateri intelligitur:vt eſt caſus in.d.c.cum venerabilis.Et huius eſt ratio:quia cõditionalis locutio pꝛeciſam diſpo/ ſitionẽ nõ inducitj.ſi quis omiſſa cauſa teſtamẽti.l.ſi quis ſub cõditione.j.de ope.lib.l.ſi ita ſtipula. j.de manumiſ.te⸗ 19 ſtamen.l. Titia ꝗ.ſi. hec eſt abſurdum, † qð conditionalis articulus, ſeu exceptio foꝛmari poſſit: vt not. Innocẽ. in. c. exparte..de reſcri.attento, qð ipſe reus pluribus defen⸗ ſionibus etiam cõtrarijs vti poſſit:vt in.l.nemo.a.l.is qui. j. de excep.l. nemo. j. de regu. iur. ⁊ in regula, nullus pluri⸗ bus. de reg. iur.in. vj.de pꝛeſcri.c.veniens.cum ſi. ¶ Ter⸗ tio, quãdo actoꝛ negaret exceptionem rei quo ad ius ⁊ fa⸗ ctum:quia tunc non poſſet ſe ex negata per ſe exceptione fundare.Ex eo enim quis cõmodum non debet repoꝛta⸗ re, qð nixus extitit impugnare:vt in regula, ex eo. li. vj. de cenſi.c.cum olim.de acquirẽ.heredi.l.queſitum.cum ſimil. Et hoc eſt qð no.Bart.in.d.l.non vtiq; Ad qð facit id qð no. Specu.de poſitione negata:vt ſe ex ea negans, funda⸗ re non poſſit.in titu.de poſitionibus.g.vii.ver.j. AUrchi. de confeſ.cap..in.vj. Bar.j.de his qui.vt indig.l.poſt lega tum. ⁊ Bald.in.O.l.alia. Ranc autem regulam veram eſſe ꝛobatur. Pꝛimo:quia per exceptionem, nego me debe⸗ re:quoniam exceptio nõ eſt aliud, quam actionis excluſio: vt..ij.ã.de excẽptio.vnde ſi per ipſam actoꝛ dicere poſſet, me fateri eius intẽtionem: cadem exceptio pareret duos effectus contrarios, ſcilicet, excluſiuum intentionis agen⸗ tis, ⁊ꝛ coꝛroboꝛatiuum: quod eſſe non debet: vt. l. qui homi⸗ nem g. ſfi.q. de ſolutio. ¶ Secunda ratio eſt:quia intentio/ nem tacite agentis intercluſam in exceptione poteſt ipſe reus ponere dupliciter. Pꝛimo pꝛout eſt in facto. Secun do pꝛout eſt in iure.vnde in dubio videtur fateri pꝛout in facto:non autem pꝛout in iure ſonat:quia verbapartis in iudicio, in eius fauoꝛem, non autem contra interpꝛetan⸗ da funt:vtl.inter ſtipulantem..jj.de verbo.oblig.ꝛ in.l.ſ quis intentione. 5. de iud. Et vt hoc intelligas exemplum pone hoe, ſcilicet, quia actoꝛi dicẽti ſibi deberi decem, op⸗ Ponam dicens feciſti pactum de non petendo:tamen po⸗- terat eſſe, quod illud debitum ſuper quo pactum hoc fuit gonceptum, non erat vere debitum:licet de facto debitum pꝛetenderetur: vel erat debitum uaturaliter tantum: vel nullo modo: et tamen reus ad maioꝛem cautelam voluit 20 igitur ⁊c. Quinta ratio † eſt: quia ꝛ2 ciſti pactum de non petendo. ¶ Secunqdo fallt, 24 reus paratus.cum ibi no.ꝛ per boc non vi eſſe tutus exceptione pacti de non eſt: quia ipſe reus quamuis impliirera Tertiarat tacite excipere ſub conditione,ſ agens e ens ciſetur pꝛobauerit: vt in.. l.ſiquidẽ. ⁊l. emptoꝛ C 3 lonemſuam gi tempoꝛis.⁊d.lexceptionem.igitur ſiage epreſcnpgpn eius intentionem, ipſe debet abſolui: üns marapi bauerit exceptionem vel fecerit pꝛobatlonen nisnon no⸗ in.l. qui accuſare. C. de edendo.⁊ in. c. lit ne ubiam tionibus.vt eccleſiaſtica beneſicia, cj uuirieeden Cj. cum fimilibo 9 ta:quia reus non videtur fateri quoch non endtedu actoꝛ in iudiciodeducere cenſetur, quod non ſmmtem Mi ſi ex teſtamento.j.de excep.rei iudi 5 hoc yt pares in iudicijs zumemei Diannsudt iuci nunquam in dubio videtur ſentire velle conrſrn tionem actoꝛis:cum reoꝛum natura ſit ſubterfuge Inten⸗ pꝛoperãdum.C. de iudia:.iiij.qiiij.nullus. cum Kanl reus pꝛiuilegj vt poſſit opponere duas exceptiones/ d Vanac vt in.d.l.nemo. et in dicta regula, nullus. cum dühs Tum Ergo ita indubio pꝛeſumendum eſt, quod velit bee quia quis cẽſetur velle deducere in indicio ins ſun dint plenioꝛi modo, quo poteſt:vt in dictall. ſolemus d0n 9 in.l.ꝛan eadem.. actiones.de exceptio.rei iudi Peuhd ſumen dum eſt in dubio, quod pꝛemittere velit uu tionem intentioni agentis:⁊ caſu quo agens reusnega pꝛobet; tunc 21 in ſubſidium opponere exceptionem. CFeallitf auten regula bec pꝛimo, quando intentio actoris ponitur ſ ratim ab exceptione:⁊ poſtea exceptio obijcitur. 855 videtur intẽtionem agentis fateri.Et iſte eſt caſ nai dus in.c.pꝛeterea.il ſecundo.de tranſactio.tputaſidin „ ret verum eſt, quod debeo tibi decem, ſed dico, quodſ do factum quod ponit agens eſt intercluſum in 5 ne:ꝛ actoꝛ fundat ſe in facto, pꝛout eſt in facto:non anan pꝛout eſt in inris effectu. Tunc enim excipiens rienni teri. Et iſte eſt caſus in.l.quoniam. S. de bis qui rotiin Exemplum, agis contra me ex crimine infamante, pite adulterij, iniuriarum: ego oppono exceptionem tranſa ctionis ſuper eo factam: certe dicoꝛ fateri crimen factum eſſe, ex quo reſultat infamia. ¶ Non obſtat tertus inoo ſſ quidem.vbi conſulitur, ne opponat exceptionèante fin- datam agentis intentionem:quia illud nondiciturex eo, ne, quia ante opponenda videatur fateri:ſedne grauetur ſuperfluo onere: licet tamen excipiens nonrideatur ſa⸗ teri.Et ſic exceptione non poſſit trahi fundamentum in tentionis agentis:vt ſupꝛa dictum eſt:poterittanentra⸗ bi ex pꝛobatione ipſius exceptionis, que communiseſt vtriq; parti. Pꝛobationes enim quamuis ab yno pꝛodu cte communes ſunt vtriq;.C.de epiſcoaꝛ dlericis. autba ſed iudex.iij.q.ix.hoꝛtamur.xiiij.q. v. ſane. Ita eſt alusn dicto.c.cum venerabilis.vbi patet quod ſi inſtrumentum pꝛoductum per reum ad fundandam ſuam intentionem, non fuiſſet falſum:potuiſſet actoꝛ ſe fundare exillo.ctpa hoc habes expeditũ iſtum articulum. ¶ Ance ad caſum 2 pꝛopoſitum inferendo.x Aduerte tamè:quia inquantum ſupꝛa dixi quod vbi factum, quod ponit agẽs eſt intari ſum in exceptione: ⁊ agens fundat ſe in facto, pꝛout ettm facto:non autẽ pꝛout eſt in iuris effectu: tunc excipiensi detur cõfiteri.per dictam legem, quoniam. Adde/q??. non videtur clare hoc pꝛobare: qꝛloquitur in tranſactio⸗ ne ſuper crimine, dicens: quia tranſigendo videtur futii crimen.Et ratio:qꝛ videtur trãſegiſſe metu future pocha tionis:⁊ ſic nõ loquitur in excipiẽte, qui excipitdointit excludere aduerſarium ab intentione ſua: ergo no debet intelligi cõniteri, ne inducta ad effectũ excluſiuum operen tur cõtrarium.j. de here. inſti. ex facto, etiam agitati·d lega. j.l.legata inutiliter. de adi. lega l.legata inutilitede condi.⁊ demon.l.cum tale.in..fij. de his que in teſtamcto delen.l. cancellauerat.de verbo. ſigniñitranſiniſſ beunh mi. Ande eſt, qð ille qui ſoluit animo declinanci iudicin non videtur fateri,nec litem conteſtari.S. de pꝛocurato. detur teti be⸗ ne dicere Bar. in. d..non vtiq;. volens excipientemm un ligi coniteri: vbi agens exceptionem aduerſari 8 bat, quo ad factum: ſed negat quoad ius. Exempluſh⸗ — icit veram r endo, agens dicit ve*⁵³⁵ exceptionem pacti de non petendo, as nfactumfuit eſſe, qno ad factum: qꝛ verum eſt, qd pactum fx oiqi ebißo d er iyſ 1 rPpiln nt onät 2 Alario pellph, berxioni deiri 4. d döüsldece rnünſerla n CLoſ. rmun 7 7 7 1 woch 1 naplateini rriagöndn ſepoberdke rücträüreſclcte fonmitnannüſtimddn onmirtcnchimeomm Küttrveſtfisnäyoſt ſttaconeeptanegsdonegl mangadcidenspertüts tecin denöſchexiſarn neerrawicfescuotemft rumyicetrrqodſtillayr nongrixdierrctoppoſticg ckrrpoſodoämalin toereeptonis enochite cnteſtatan tadallum inen, liio non debet mulieri nocer Addxeterreniensiliich endoporeſtpeinepalierteſ densyiceatur onfteri tame reninpüctam:qwiaſempon ekkerumſexerücypo onpoteſtepgrxienumarai trüareptetrltrtejeites Suncinsgicemuefte Coomaanempgyenl rmefeletone Jrchlinoe icantſeinlmia Cit, atssdeatanio donin u ſütttwjernnundi Gräägurxaitras ſ duaſasducatzpyym nan Soüütmantlyn ln mmarann earitexamn anse ¹pobetſtnümah IKenngxohage ſädmwenaden itchuwm wanlfſhekme weti drquod vonpoteft is d dc 3 8. 1 Abegefe id Ndedar fne chhfe lucer, der d 9 deer eccgſedn anhd in dictz re ga w tand preſimentundäu velle decqucgeni t — agentis faten gt t eeeenn cem ſäta, petendo.(Sernch 8 nit agens diinerann dein co gomcf niaren effecru. Tunconintxhan in quoniam deben. contra mecx crmiiinn um: egoopponocgcn ctam: certe diccnftnan rinfamia.(Nonte rur neoppona eagne entionem quiailutren nendavideatur triit ſct tamen exapiensmm) ne non poſſittrabi ine vt ſapꝛa dictum elkpomn pfius egceptionis,qe-e ationes enim quanubatn vtric Cde cpllanett⸗ tamar ginqrienege bilis vbipatet qotſite mad fundandan umir otriſſet actorſetmtan ä ſtum aticlum Cui ddo.r Adyertetanäflun ifs ctum quod ont hat zagcnsfundetſ nüacße atcſtin iursscftcte na „ vonm29 trin⸗ „endo ſed dicit falſum eſſe, quo ad ius: quia illud pactum fuit de iure inualidum aliquo er capite.⁊ hoc dicit. an g. d.l. quo⸗ niam.qꝛ vt vides ex pꝛedictis lex illa hoc nõ pꝛobat. Pꝛe⸗ terea videtur hoc eius dictum contra caſum in.dc. cũ ve⸗ nerabilis. Ibi enim aduerſarius epiſcopo petenti eccle⸗ ſiamoppoſuit exceptionem:epiſcopus de facto verã con ſitebatur: vt colligitur ex textu:ſed eam impugnabatd e iure, pꝛopter defectum alicuius ſolennitatis.⁊ tamen ter. ibi vult, qaò non poterit fundare intentionem ſuam ſupei exceptione illa:niſi reſpondeas:vt ſupꝛa dixi, qð exceptio ibi fuit cõditionaliter appoſſta. Secdcerte, ſi ponderetur tex. Papa in deciſione ibi nõ ſe fundabat ſuper cõditio/ ne:ſed ſimpliciter ſuper ipſa exceptione:niſi dicas, qd fun dabat ſe ſuper ea, ſicut conditionaliter oppoſita quomo- docunq;:tamen hoc dictum Bar. non videtur verum per 25 ſupꝛadicta. CEt per hoc apparet, ⁊ an opponens exce/ ptionem liberationis: videatur fateri intentionè aduerſa rij ponentis debitum:videtur enim qð ſic, eo: quia ipſa li⸗ beratio neceſſario pꝛeſupponit debitũ pꝛeceſſiſſe. de ver. oblig.l.decẽj.de regu.iur..nõ poteſt videri deſijſſe. cũ ſi⸗ mil. CContra tamen veritas eſt per pꝛedicta. Ad quod accedant notata in..per venerabilẽ. de elec. et in.c.pia.de excep.in.vj.in.qilla:an dicens ſe abſolutũ videatur confi⸗ teri ſe olim fuiſſe excõmunicatũ. Illud tamẽ no.qð ſuper pacto facto exceptionis, poteſt actoꝛ ſe fundare: qꝛ reſpe ctu eius, qð ponit explicite in ipſa exceptione, non habet reus aliquam excuſationẽ: ⁊ ita pꝛobatur eꝑ tex.c. ex par⸗ te decani.de reſcri. ¶ Nunc ergo inferẽdo ad caſi um pꝛo⸗ poſitum ad motiuũ do.WBal.poteſt reſponderi. Pꝛimo di cendo, qò mulier hic poterat excipere negatione pꝛemiſ- ſa, vel coͤditionaliter. ſic, ſcilicet non cõmiſi adulterium: et ſicommiſi:tu commiſiſti lenocinium.Ael ſic:ſi adulterium commiſi:tu lenocinium commiſtſti. Sed vt ſupꝛa dixi, non videtur hec ſufficiẽs reſponſio: quia quãuis hec exceptio ſit ita concepta negatione pꝛemiſſa, vel cõditionaliter: ta⸗ men pꝛobatio eius per teſtes fiet ſimpliciter ꝓ vtraq; par te:vt in.d. c.nõ ſane.xiiij.q.v.non ſane. In cuius allegatio⸗/ ne.S. erraui circa quotam.Et ſic ſiteſtes pꝛobarẽt adulte/ rium, videtur quod ſibi illa pꝛobatio pꝛeiudicat:quamuis non pꝛeiudicaret oppoſita exceptio:niſi reſpondeas:⁊hec eſt reſponſio do. Bal.in.d.l.ſ masnum. qð cum illa oppo- ſitio exceptionis lenocinij, et eius pꝛobatio fiat antelitem conteſtatam, ⁊ ad alium finem, ſcilicet, declinandi iudiciũ: ideo non debet mulieri nocere quo ad cõdemnationem. Ad hoc tex.c.veniens.il.ij.cum ibi no.extrade teſtib. Se⸗ cundo poteſt pꝛincipaliter reſponderi, qs poſito, qð exci⸗ piens videatur confiteri: tamen exceptio habet negatio⸗ nem implicitam: quia ſemper videtur dicere, quod dicis nõ eſt verum:⁊ ſi eſt verũ oppono talem exceptionẽ. vnde non poteſt ſeparari vnum a reliquo:ſed opoꝛtet, qð actoꝛ totũ acceptet, vel totũ reijciat. Ad hoc eſt doctrina Bar. in.l. Aurelius§. idem queſijt.j. de lib. lega. ⁊ qð not. Cy.in Liij.C. de dona.ante.nup.Speculin titu.de poſitio..vlti⸗ mo. verſic. ſed pone. Archi.in.d. c. j. de confeſ.lib.vj. Bald. in. lj. C. de eonfeſ. in. l.vnica. C. vt que deſunt aduo.⁊ in.l. S.editiones..de edendo.⁊ domini in eoꝛum deciſionibus deciſione.cccecclxxij. ex quoꝛum dictis apparet, qò quam⸗ uis vbi plura que opponit reus ſunt ſeparata, poſſit a- gẽs pꝛo parte acceptare, ⁊ pꝛo parte impꝛobare: vt.l. Pu blia.F.ſin. S. depoſiti. tamen vbi vnicum eſt capitulum, vel plura connexa:non poteſt agens ea diuidere pꝛo parte ac ceptãdo, ⁊ pꝛo parte impꝛobando:niſi id quod impꝛobat, pꝛobet ſe recte impꝛobare:vt ex oꝛdine pꝛobatur:vt.l.ij.q. 1.S. de mino.⁊.xix.diſt. ſi Romanoꝛum.in gloſ.⁊ in.d 5. idẽ queſijt. Sed hec exceptio, ſi adulterium feci: tu lenociniũ commiſiſti, eſt vna: vel ſi pluralis, eſt onnexa: ergo fequi⸗ tur, quod non poteſt pꝛo parte acceptari, et pꝛo parte in- fringi.perſupꝛa dicta. Quod enim pꝛobo pꝛo me:pꝛobare etiam debeo contra me: vt.l.ſi quis teſtibus. que eſt cano⸗ niʒata.C.de teſtibus.Si ergo actoꝛ dicat nego, quod leno cinium commiſerim:non poteſtſe fundare in confeſſione adulterij: quod pꝛeſupponit per vxoꝛem fuiſſe factum ey ipſa oppoſitione, niſi dicas contrariũ per doctrinã Bart. ind.idem queſijt.dicens, qvbi contra excipientem vna exceptione, vel pluri: ſed cõnexa eſt pꝛeſumptio iuris:tune iscõtra quem excipitur poteſt exceptionẽ pꝛo parte acce ptare, et pꝛo parte impugnare. Ad hoc. C.de iniur. iſi nõ Soluto matrimonio. coͤuitij. de pꝛeſum.c.j Sic ergo in pꝛopoſito, exceptionẽ̃ le⸗ nocinij quatenus ex ea videtur vxoꝛ confeſſa adulterium, poteſt maritus acceptare: eandem vero quatenus ponit mariti lenocinium, poteſt ipſe maritus unpugnare, eo: quia pꝛo eo ⁊ cõtra vxoꝛem laboꝛat iuris pꝛeſumptio, vo⸗ lens:quod nemo delinquere pꝛeſumatur:vt in.l.merito. S. pꝛo ſocio.⁊ in.c. eſtote miſericoꝛdes. de regulis iuris. cum 26 ſimilibus. Sed aduerte: quia dicit hic Bald. quod hec poſſunt pꝛocedere in cauſa ciuili: in cauſa etenim cri⸗ minali videtur, quod iudeæ coꝛam quo illa agitatur.: poſ⸗ ſit vxoꝛi excipienti de lenocinio, dicere: ego totum appꝛo⸗ boꝛ conſiteoꝛ, quod tu adultera: et ille leno: lenocinium autem pꝛo nunc reijcio: et te de crimine adulterij punire intendo.Cum enim notoꝛium ſit crimen per tuam confeſ⸗ ſionem, poſſum ſupplere ex pꝛopꝛio officio. C. qui⁊ aduer ſus quos.l. in glo.de exceptio.c.pia.ad finem.in glo.li. vj. ij.qoj. quando autem. ⁊ quod plene no.in.I.iiij§. hoc autem iudicium.de dã.infec.⁊ in.c.bone.de poſtul.pꝛela. Sed cer⸗ te, vt ſupꝛa dixi:videtur hanc ſeparationem non ſolum fa⸗ cere index, ſed ipſa pars: vnde verioꝛ ſolutio omnibus eſt dicere, quod excipiens confiteri non videatur, per ea que ſupꝛa pleniſſime dixi:⁊ ſic negare aſſumptum domi. Bal. ⁊hec ſufficiant quo ad pꝛimum. ¶ Quo ad ſecundum, ſci 27 licet an ſuper crimine, t ſuper quò cognitum eſt per viam exceptionis, vel alias incidenter eſt introductum, poſſit quis puniri. Iſta materia pulchꝛa eſt ⁊ quotidiana: neq; poteſt bene expediri, niſi per concluſiones. Ande pꝛi⸗ ma in oꝛdine ſit hec, ſi tela iudicij fuit oꝛdinata, ita contra eum, aduerſus quem de crimine conſtat incidenter: ſicut contra alios, poteſt ſequi punitio. Caſus eſt de electioni. cap.per inquiſitionem.Et vt intelligas, exemplum pone, Papa commiſit diligẽtem inquiſitionem ſuper ſtatu ec⸗ cleſie ⁊ totius capituli alicui pꝛelato:certe ſi aduerſus ali⸗ quem de capitulo incidenter conſtiterit de crimine per confeſſionem ſuam vel aliter plene: poteſt punitio ſequi. 28 ¶ Secunda concluſio. Si tela ⁊ iudicij fuit reſtricta ad aliam perſonam ſeu ad alium finem: tunc ſi iudex vult de nouo pꝛocedere contra perſonam, aduerſum quam inci⸗ denter de crimine conſtitit, nouam inſtantiam vel iudi⸗ ciuminchoando: poteſt ipſum punire pena oꝛdinaria:qꝛ ratione publici intereſſe ſupplere poteſt ex officio,: ad⸗ uerſus eum ſidem faciet confeſſio ſua facta in iudicio, in quo incidenter crimen confeſſus eſt:licet fidem non faciãt plenam pꝛobationes per teſtes. Ruius autem concluſio⸗ nis pꝛima pars pꝛobatur ex textu no. ſecundum vnam le⸗ cturam in.c.cum ſnper.de confeſſis.vbi patet, quod ex cõ- feſſione criminis, quam quis fecit incidẽter in indicio po teſt ſequi punitio, ſi iudex in iudicio aduerſus confitẽtem nouum pꝛoceſſum ſuper crimine inchoet. Secundo pꝛobatur ex.l.cum antea. C. de arbi.vbi patet regulam po ni, quod confeſſio facta in vno iudicio, ſidem facit in alio contra eandem perſonam:duntamen ſit facta in foꝛma iu⸗ dicij:⁊ indice ſedente pꝛo tribunali: ⁊ non aliter. Ad hoc quod no. gloſ. in.l.iubemus. ⁊.l.interrogatam. C. de libera li cauſa.⁊ in.l.cum ſcimus. C. de agrico.⁊ cen.lib. xj.⁊in. c. fi. de confeſſis.⁊ in.l.voluit.ijs.ʒ.de interrrogatoꝛia actio. Quod puto verum eſſe, ſi nõ ſedeat pꝛincipaliter ad hoc, vt cõfeſſionem illam recipiat. per legem, ne ſatiſdatio. in⸗ fra, rem ratam haberi.⁊.l. cum pꝛecum. C. de liberali cau⸗- ſa. Licet aliqui contra teneant, per not. per Souien Wh Joan. Calde.in. c.tua.⁊.c. veſtra. de cohabi. cleri. Ter⸗ tio pꝛobatur:quia hoc tenet Innoc.qui ita debet intellig in.c. peruenit.de fideiuſſo.: Archi.ij.qj.in pꝛimis.⁊ Spe⸗ cu.in titu. de inquiſitio..nunc videndum. verſicu.quid ſi actum. ⁊ Bald. in.l. mercalem. C. de condi.ob tur. cau. hoc etiam ſequitur Specu.in titu.de confeſ..nunc vidẽdum. verſi.quid ſi actum.⁊ eſt de mẽte Inno.in.c. cum dilectus. de oꝛ.cog.⁊ in.d. c. qualiter ⁊ quando.⁊ ponit do. Anto.de 29 teſtibus. c. cauſam, que. Pꝛobatio enim que ex cõfeſſio- e reſultat, oꝛdinem iudicij nõ requirit: ſed ſatis eſt, quod quomodocunq; ſit facta coꝛam indice ſedente pꝛo tribu⸗ nalivt pꝛobatur de accuſa.c.lib. vide reſtit. po.c. Piſa⸗ nis.de electi.cle.conſtitutionem.ad fi..de mino.j.ait pꝛe⸗ toꝛ H.permittitur.ver. quid tamen.⁊ quod no. Bar.in. d.l. ſi confeſſus.⁊ Bal.in.l.vna. C. de confeſ.⁊. in.l. ij. C. de re iu⸗ dic. duntamen ſit facta coꝛam iudice competenti: quia ex incompetentia iuriſdi. impꝛoꝛogabilis, rueret: yt in.atſi on 4611n— —— 2 * e 4 V clerici extra de iudi.qð no. de elec.per inquiſitionem. lʒ nõ ex ineptitudine pꝛoceſſus:vt ex pꝛedictis apparet. ¶ Se V cundapars concluſionis pꝛobatur ex eo, qò no. gloſ.oꝛdi. in.l.ſi quis ad ſe fundum.C.ad leg. Jul.de vi.volens pꝛo- ¶ Pꝛobatio/ a bationesa factas ſuper crimine in cauſa ciuili, non nocere nes facte ſuper incauſa criminali, eo: quia variatur modus agendi de te⸗ V crimine in cãci ſti c. veniens. ⁊ quia in criminalirequiruntur luce clario- V uili, nõ nocẽt in res pꝛobationes: vt..ſciant cuncti. que eſt canoniata. C. cauſa crimina- de pꝛoba iſtud ſequitur Bar. in.l. ij§. hoc edicto. j. vi bo. V li. Imol in lin⸗ rap. per.l.iij. in§. diuus. 3.de teſti.licet Inno. cõtra, et non terdũ. de pub. bene per pꝛedicta, in.d. c. qualiter ⁊quando. Foꝛte tamè in iud.quẽ ibivið. ʒ0 Poc, an pꝛobationes recepte in ciuili, faciãt fidem in cri ⁊ Fed. de Sen. minali:recurrendum eſſet ad id, quod queritur, an ſenten ſuo ↄſi ccxlviij. tia abſolutoꝛia lata ſuper crimine deducto ciuiliter, pa⸗ riat exceptionem rei indicate in eodem deducto crimina⸗/ V V liter:de quo in.l. ex moꝛte. C. ad leg. Aquil.⁊ in.d.§. hoc edi P cto. et in.lj.C. quando ciuilis actio criminali pꝛeiudicet. 31 CEt ſimiliter, dum † queritur, an pꝛobationes recepte ſuper eo, qð eſt introductum per modum exceptionis, fi- dein faciãt:cum illud idem introducitur per modũ actio⸗ nis:⁊ recurrendãũ eſſet ad id, qò queritur, an ſententia lata ſuper eo, qð eſt introductum per modum exceptionis pa riat exceptionem rei iudicate:cum illud idẽ introducitur per modum actionis:de quo per Innoc.in.c. dilectus. de purga. cano. in.c.ſuper. de oꝛ. cog.⁊ ꝓbatur in.l. qui Ro⸗ me g.duo fratres.de verbo.obli.⁊ habetur..de euic.l.vẽ⸗ dicantem.cuml. ſeq. ⁊ in.l. inautem§. f. 3. de neg. geſt. ⁊ in l.qð in diem O.ſi Rome..de cõpẽ.⁊ in.l.ſed ſi ante.ſ.de ex⸗ 1 cep. Stat enim doctrina Innoc.in.c.cauſam, que-de teſti. quam ſequitur Bar.in.. ij. j. iudi. ſolui.:⁊ in. l. mater.§. fi. de excep.rei iudi.⁊ pꝛobatur in.l.ſed ⁊ ſi poſſeſſoꝛi.in fin. 3. de iureiur.⁊ in c.inter dilectos.verſi.nec atteſtationes.extra 1 de ſide inſtrn.de eo caſu, quo pꝛeiudicat ſententia, pꝛeiu- 3² cabunt etiam acta. ¶ Iſtat tamen materia, an pꝛobatio⸗ nes in vno iudicio recepte, faciant ſidem in alio: longa eſt, de qua habetur in locis pꝛealleg.⁊ plene in.ij.C.de edẽ. ⁊ per. d. Ant. in. d. c.cauſam. ⁊ per Pet. ⁊ Bal.in.l.ꝙ tẽpo⸗ re.C.de reſti.miĩli. Nec aliter eam nũc diſcutio:qꝛ nõ perti V net ad pꝛopoſitum.Sufficit tamẽ in caſu noſtro tenere id qð ſupꝛa dixi, ſc; confeſſionem de crimine incidẽter in foꝛ ma vnius iudicij factam, ſidem facere in alio. per. d. c.cum ſuper.⁊dq. cum antea.non autem alias pꝛobationes.per ter. diij. in. ꝓpꝛealleg. ibi dum dicit, teſtibus nõ teſtimo⸗ nijʒ ⁊c. ¶ Tertia concluſio, vbi iudex non vult pꝛocedere l 33 de t nouo, ſed punire ex pꝛima inſtantia:tunc ſi crimẽ fuit deductum, vt exceptio ⁊ accuſatio eo caſu, quo reaccuſa⸗ G tio fieri poteſt de crimine:de quo in.li.et in. neganda.C. qui accu.non poſſ.⁊ in.l.is qui reus.j.de publi.iudi.a.iij.q. vlti. neganda.vtputa:q parsde crimine eycepit:⁊ illũ pu niri petijt:⁊ tũc punitio ſequi poterit.hoc eſt dictũ Guid. b de Suza. in. l.vbi. C. de falſis. ita intelligentis illam.let.l. iubemus. C.de pꝛoba.yvt refert Joã. And.in addi. Spec. in tit.de ꝓbat᷑..pꝛobare.in addi que incipit, Incongrua videtur hec locutio.Alias, hec locutio videtur incõgrua. Et huius eſt clara ratio:qꝛ tunc vt ex petitione excipien- tis apparet de crimine, videtur non ſolum cognitum per viã incidẽtie, ſed per viã pꝛincipalis petitionis. ¶ Quar⸗ 34 ta, vbi de crimine eſt ſimpliciter exceptũ:ſi exceptio aſ⸗ ſumit naturam accuſationis, puta: q voluntarie quis de G crimine excipit ab alio non pꝛouocatus:vt cõtingit:quan do opponuntur crimina, vel defectus contra petẽtes cõ- firm ationem electionis:tunc crimen ex eadem inſtãtia po teſt puniri. Rec eſt doctrina Inno.in.c.ſuper eo.de elect᷑. per illũ tex.qð tamen nonvidet᷑ verũ, ex eo: qꝛlicet ille con tra quem crimen eſt pꝛobatũ per viã exceptionis, dum pe tebatur ſue electionis cõfirmatio:repellat᷑ paſſiue, eo: q exea criminis ꝓbatione, eius opinio eſt grauata: vt ibidẽ: non tamenalia pena punitur. Caſus eſt in. c.ſuper his.de accu.vbi crimen per viã exceptionis pꝛobatũ cõtra petẽ⸗ tem conſrmationẽ, non inducit poteſtatẽ imponende pe⸗ ne oadinarie contra eum, aduerſus quẽ eſt facta pꝛobatio. 35 C2 ainta, ſi exceptio criminis † non aſſumit locũ accu⸗ ſationisſed ſtat in finibus exceptionis:tunc ſi non poteſt babere effectũ repulſiuũᷣ,ex eadẽ inſtantia puniri põt.Et iſte eſt caſus ſᷣm aliquos.in.. ſi publico..ij. de adula in.d. l.xvbi. CEgo coͤtra teneo per tęx.in.öd.l.ij.õ.qui hoc dicit. S.ſi extraneus.j. de adult.vbi patet ꝙ exceptio lenociniij — 38 pone t caſum, quod ex ea confeſſione criminis Audo. Koma.in pꝛimam Infox part. oppoſita per extraneũ poſt nomẽ rei recentʒi ⁊ſic nõ habens effectũ excluſinñ-vt lil meßi inter reos. ptiones.j.de adul. nõ habet etiã effectũ un tss hreſen cundo:q ſicut reus nõ valet regulariter aecgun S cuſatoꝛẽ accuſatione pendẽte:vt in.l.is qui re are ſuuac, ganda. cum alijs allegatis. Ita: pariter nonusadam, excipere, ſi per exceptionẽ cõſequitur effectum zerdpoſe nis, ne qð vna via fieri ꝓhibetur, per aliã 9 cir ccufh, datur. de pꝛocura. c.tue.ꝛ in regula.cũ quid yn Küdt cum ſimi Ad 5. ſi publico.reſpõde, ꝙ ibi eſt ſ d viallib. liere, que excipiebat de crimine lenocinij, od i inm cauſam adulterij, de qua agebat᷑. Ratione enim ingeba tie ⁊cõnexitatis videt᷑ illud crimẽ exceptũ in iuckene cipaliter deductũ:⁊ ideo poteſt ſeꝗ punitiorvtibiofin reſpõde vt apparet ex cõcluſione.iij. S exrantaai 36 Tcriminis poteſt habere ſuũ effectũ repulinimmenden tra quẽ obijcitur aſſumpſit defenſionẽ ſupere nan liter diſputãdo:vel illud eſt cõfeſſus, poteſt punirier da⸗ inſtantia: vt eſt doctrina Inno. ſcom aliũ modum intalj gendi. in.d. c.peruenit.⁊ Archi.in. d.c.in pꝛimis Lud men ſalua authoꝛitate tantoꝛũ patrũ eriſtimofadem ram. ¶ Pꝛimo per tex.in d. c. ſuper his.bi electus 5 confirmationẽ. ⁊ pꝛopter crimen ſibi obiectũ repulis f pꝛiuat᷑ beneſicijs obtet:s:⁊ ſic nec oꝛdinarie puni Cs- cundo, de hac cõcluſione videtur caſus in ci deeges 37 d. c.cũ dilectus.ad fi.de oꝛ.cog.vbi teſtis ꝓpter ernann obiectum nõ cõtingens cauſam pꝛincipale, de quo eſtch uictus, ſeu qð eſt cõfeſſus:pena oꝛdinariapuniri non 2 teſt. C Tertio, iſtud demonſtrat gloſ.ordi iuris quiisin d.l.ſi fiiũ. C.de lib.cau.⁊ clarioꝛ⁊ notabilioꝛ in cex penti⸗ tibus l. diſt. volens. qð cõfeſſio facta de crimine mcqdit ⁊ ſic multomagis cõuictio: nõ ſufficit ad punitounꝗga dem inſtantia cõfeſſum, vel cõuictũ. ¶ Quarto ſn de terminat Jo. And. referẽs Compoſtellanũ in-natgi, de reſcri. Spec.in tit. de actione ſeu petitione ſ ſupana⸗ nibus.verſi. ſed quid ſi reus Archi.in..fideiureulib volentes, qð ſi petens ſibi adiudicari beneficium ſibilde iure ſuo pꝛobet:reus autem ſuum crimen conſtteatur in cidenter pꝛopter quod beneficio eſt pꝛinandus:non poſ ſit ſequi contra reum ſententia penalis beneſicij pua⸗ tiua ex eadem inſtantia:ſed opus ſit inchoationenoueiin qua pꝛobatio fundabitur ſuper pꝛecedenticoneeſiionet et am vndecunq; claruerint ſint puniẽda gxiijqij ecce. ⁊ in. c.ij.de colluſio.detegen. vbi concoꝛdenin go ethu⸗ ius eſt ratio: quia ea inſtantia, in qua emanauit confeſſio, fuit fundata ſuper petitione agentis concuudente:igitur per iudicem declarari reum in beneſicio iusnobabereti illud ſibi adiudicare: ſed hec ſententia ſequi nonpoteſ cum agens de iure ſuo nihil pꝛobauit:ergo nonpotelſſe qui mera ſentẽtia pꝛiuatiua, vel declaratina non uristi quia ad hoc non fuit actum ſumpliciter.Et extra forman petitionis, non poteſt regulariter foꝛmari ſententiu nn ca. licet Heli. de ſimonia. in clemen. ſepe.de verboſignñe l.fundus. communi diui.⁊..fſ. de fideicommiſ iber Cum ſimilibus. ¶ Altimo iſtud confirmat regula volens eni nem poſſe regulariter ſine accuſatoꝛe damnari:yt ilſu ſcripto..ſi quis accuſare.de muneribꝰ ⁊ hono in. ym co. cum ſimilibo.yt eccleſiaſtica beneſicia. Sed incaſi e ſuppoſito crimen non fuit deductum:vt ab accuſatoeſt vt a repulſoꝛe per viam exceptionis incidenter.igitun 6 Pꝛobatur etiam hec cõcluſio ex tex in.d.mercaleme patet quod maritus confeſſus fu erat lenociniumtmm Imperatoꝛ non pꝛoceſſit ibi ad eum de hoc crimme 9 niendum, non alia ratione, niſi: quia iudicium ibi non en ad hoc oꝛdinatum:ſed lenocinij crimen neidentarenn 1— ſatum. Pꝛobatur etiam in.c.ſuper eo.de eo qun endi ſanguineam vxoꝛis ſue.vbi maritus confeſſus— ceſtum: et tamen Papa ibi non pꝛoceſſit ad eum Punar dum, eo: quia tela iudicij ibi non erat ad hoc orcmnats 37 ſed ſolum ad ſeparationem thoꝛi.( Alttende t tamen, quia quamuis ſupꝛa dixerim in concluſione einvehe 9 ex confeſſione, quam quis vt teſtis,vel alias tacit in 8 ter de crimine reſultet efficax pꝛobatio, adeoivte eahi niri poſſit ex noua inſtantia ſuper poeinehwabi duage lud intellige verum fauoꝛe publice vtilitatis: jewbide indictã icam. C.= retur de eo teſte puniendo ad vindictã publi melfenta fact B½ — — — — —½ =— — — —— — = — — — — 2— — FT tdcne 1 Lid⸗ uhemm aitodtn, rauh 2 fuocnElle, 5 ra ris unkeang 8 rnirenai 6 3 3 jöhnreinqus hn nuerſ unangnn dn fnrrkanuni din daneürncklhen a Ancacon bind 1 dſtoraſcdſeipüo t lſaunboafertyriuct narrpinopecſtotäoe rrriperoneftininusth. wuderpvfetinfuamnmn pliussabereprctüit in wnafetoreiadieium tti mimxerſonapuatiſtt ftwoffchdebet ercularede luutoxem«adpoſtlegatun, kanen glius non mpecitur omauedam Femimeninof döcteſedannoſam t ih niquemadmotetaaperinm moſum eſedebetoffelumteg oqaodnogoffindeperin dun carobonatumper meerz cotnxinepwadtéſbſent ſt utgaislnicker onfägi erimaninjremi rrüugpoddimunefha p mdantns autem pone dieermanſiyen saledeckteg vis deSels Ntarp dpdoncſn dathi videt U. 4 ü mallndcnn in m ideopot ſien: Rün *. w 5 M 9 dNm hon Behoh düm 4 Lan. 4 Aarlor notahiig, 1. 18 3 4* 1s. dofe ſſio fact⸗ R Tna dl S couctio'néſucss. 3Gouictiornö ſuffct än. A eſſum geleoͤuici(dn r 1o na refcres Conpoſtei intit de acdoneſenpet duid ffreus Archineine rens ſibi aciucienn nin eus autem ſuum enaar quod beneſicio eſtxruuts cum ſententia penläß tantia: ſcd opusſtt nha dabitur ſuper precttn daruerint ſint punitun odetegen ybi coneota ncainſtantia,in uacna r peutione agentsconi arerireumi benefccoie care: ſcd bec ſentanti in reſuo nibilpꝛobautagn prunatina peldecacun fuit actum finplete.e oteſt regulanter dnnde funoniain clemenſceam ni diui lütdeſickion imo iſtudconfrnaftgen riter ſie acnſctnedum. Kcuſare demunertti- 39 t ccjeiuſtca etitln . tea on uit decncalnſt, anon U inc T be 7 M 1 4 9 3 1 acta per teſtẽ,vel alias, quis pꝛobare velit ad vtilitatem ſuam pꝛiuatam, puta:qula cum quis vt teſtis, vel alias in/ cidenter confeſſus fuerit crimen furti in iudicio:is in quẽ furtum eſtcommiſſum inniti vult ex confeſſione ac vtili⸗ tatem eius:an tunc pꝛobet contra teſtem confeſſio illa: Et certe dicendum qð non. ꝓꝛimo per tex.in.l.f. 3. de interro. actio. vbi eſt caſus, quod confeſſio contra ſe, qnam quis fa cit cum perſona vna, ſibi nõ pꝛeiudicatB quo ad aliam. Se⸗ cundo, ad idem ter.liinterrogatam. C. de libe. cau.vbi tex. l. quod confeſſio facta coꝛam iudice ad vnius poſtulatio⸗ nem, per quam quis dicit ſe ſeruum, ſibi non pꝛeiudicat no ad alium.licet quo ad eundem ſic:vt in.l.iubemus. eo. titu. Et iſtam concluſionẽ firmãt notabiliter domini mei in deciſionibus ſuis deciſione. ccclxxvj. ponẽtes caſum de tertio agente ad petitionem pecunie ſibi debite contra, Seium, qui excipiens dixit ſe illã pecuniam ſoluiſſe Sem pꝛonio CTitij pꝛocuratoꝛi:ad qð pꝛobandũ induxit teſtes duos dicti Sempꝛonij heredes, qui yt teſtes interrogati dixerunt Sempꝛonium nomine Titij pꝛocuratoꝛio nomi ne Titij dictam recepiſſe pecuniam. Querebatur, an iſta vepoſitio facta per iſtos heredes, vtteſtes: plene pꝛoba⸗ ret in kauoꝛem Citij contra eos,quos conuenire volebat, 77 — ſic vt beredes Sempꝛonij?⁊ pꝛimo quidem videbatur, ꝙpſic, 4 er id qð dicimus in aduocato, qui ſibi ex aſſumpta aduo catione pꝛo alio in re, in qua ipſe ius habere pꝛetẽdit, pꝛe⸗ iudicat ſibi in his, in quibus ſolus conſenſus poteſt pꝛein dicium afferre:licet non in his, in quibus nuda voluntas ad pꝛeiudicandũ non eſt ſufficiens:vt pꝛobatur ex oꝛdine in... S. de inoffi. teſta. in.l. inter officium. S. de rei vendi. et in.xe tua. cum ibi no. C. de rei ven. Secundo allegant tex. L.qui cum maioꝛ verſic. ſed ſi non accuſauerit j. de bo.libl. poſt legatum g.is vero.j. de his qui. xt indig. gl. in.c.j.ver. idem ſi delatoꝛ.que fuerit pꝛima cauſa beneſic.amit.in vñ. feu.c. exliteris.de tranſact:l. Caius.S. de pigno. act.l. Ti⸗ tia F. Lucia. cum ibi no.de lega.ij. C In quibus patet; ꝙ depoſitio vel ſubſcriptio, quam quis facit vt teſtis, in alia cauſa iuri ſuo affert pꝛeiudicium. Contra tamen determi natur pꝛimo per. c. ſuboꝛta.de re iudica.⁊:c. inter dilectos. verſipoꝛro.de ſi.inſtru.vbi patet qð ſententia, quam quis vt iudex pꝛofert in fauoꝛem vnius ſuper re vna, inqua eti ipſe ius babere pꝛetẽdit: iuri ſuo contra eundem vel aliũ non affert pꝛeiudicium.Et eſt ratio:quia id nõ vt ipſe tã⸗ quam perſona pꝛinata fit: ſed vt publica:⁊ quia eum neceſ ſitas officij debet excuſare.Ad hocj. de his qui.vt indig. Ltutoꝛem. ⁊d.lpoſt legatum..aduocatum..de inoffi.te⸗ ſtamen.l.filius non impeditur.5j.C.de adminiſtra.tuto.l. cum quedam.Nemini enim officium ſuum teſtiſicationis debet eſſe damnoſum: vt.l.ſi quis ex ſignatoꝛibus.cum ſi⸗ mi. j. quemadmo.teſta. aperiantur. Ita ergo nec huic da⸗ mnoſum eſſe debet officium teſtificationis, allegans ſecũ⸗ do quod no.glo.fi. in. d. c.per inquiſitionẽ.⁊ hoc eſt notan⸗ dum ⁊ coꝛroboꝛatum per me ex.d.l.fi. z.d.l.interrogatam. quod maxime pꝛocedit, ſi abſente parte, que cõfeſſioni in- niti vult, quis incidenter confeſſus fuerit. per. lcertum.§. ſi quis abſente.cum ſimijͤ. de confeſ. Et hoc diligẽter pon⸗ dera:quia quotidianum eſt: ⁊ a Juriſtis nõ animaduer⸗ ſum. C Wꝛecedens autem concluſio intelligi debet in teſte fallere:quoniam ſiipſe aures iudicis indigne offen⸗ derit:quia crimen falſitatis deponens incidenter commi⸗ ſerit:vel quid fateatur, ey quo appareat eum ad teſtifican dum inbabilem:a iudice in eadem inſtantia pena extraoꝛ dinaria pꝛo ſuo arbitrio puniri poterit: vt.l.nullum.in fi. C.de teſtibus. non autem oꝛdinaria, maxime, ſi adid iuriſ ditio iudicis non extẽdebatur pꝛincipaliter:vt in. l. diuus. la vltima.j. de falſis. per quã ibi notabiliter hoc dicit Gar to.declarando dictam l.nullumeet ita intellige, quod ipſe ſuper boc no.in.l. hoc iure.in fiqj..de aqua quotidia.et eſti. et qnod no.glo.in. c.conſtituimus.iij.qõ.v. C Septima ſi 40 exceptio t poteſt habere effectum ſuum repulſiuum, et contra quem eſt exceptum non aſſumpſit defenſionem: tunc ſi crimen non eſt connexum negotio, de quo agitur pꝛincipaliter:non inſurgit facultas puniendi pena oꝛdi⸗ naria, ſed extraoꝛdinaria: et hoc ſiue confeſſione, ſine alio modo de crimine incidenter deducto conſtiterit. t hec eſt concluſio domini Anto.in.d. c. cum dilectus. de oꝛdine cognitionum.ꝓper textum in.c.j.a contrario ſenſu.de exce⸗ ptio. Sed certe iſta totaliter eſt falſa:pꝛimo per id quod Soluto matrimonio. notabiliter dicit Innocen.in. c. verum. ad finem.de fo. ceom peten. volens, quòd pꝛobationes que fiunt de crimine ex- cepto aduerſus teſtẽ, potius intelligantur fieri cõtra par⸗ tem pꝛoducẽtem: ne eius teſtimonio non poſſit vti, quam contra ipſum teſtem: ergo ſequitur quod teſti vt aliquo modo puniri poſſit, pꝛeindicium nõ affert ipſa pꝛobatio: exregula, res inter alios acta. C. res inter alios acta. per totum.de pꝛebẽ.c.dilecto.ad fi.de re iudi.c.penul.C.de fi⸗ de inſtrul.ſi vteris. cum ſimi. Secundo iſtud pꝛobatur ex texl. Lucius. 5. de infami.vbi patet ſententiam repꝛoba⸗ tiuam teſtimonij latam cum parte pꝛoducente teſti pꝛeiu dicium non afferre: ergo ſequitur, quod nec pꝛobatio fa⸗ cta cum eodem, ey regula ſupꝛa relata volente, qò cui non Ppꝛeiudicat ſentẽtia, non pꝛeiudicãt acta:⁊ econtra.( Nec obſt. text. in.d. c.j. de exceptio. quia pondera ibi verbum, conuieti: non enim dicitur teſtis de crimine conuictus, ſi non cum eo, ſed cum parte pꝛoducente facta eſt criminis Ppꝛobatio:qꝛ res inter alios acta ⁊c.vt ſupꝛa dixi. ¶ Pꝛe⸗ 41 terea pondera eundem † dicentem ſic, ſcilicet ſufficit, ſi a teſtimonio repellatur ⁊c. Id enim verbum ſufficit, exclu⸗ dit omne pꝛeter poſitum:vt no. gl.in. c. ſtatutum.g.j. ſuper verbo, canonicis. de reſcript.in.vj.⁊ ſi.verbis vtitur tex. in d. c.cum dilectus.de oꝛdi.cogni.dum dicit:duntaxat a te/ ſtimonio repelli ex crimine excepto ⁊ pꝛobato.Ea enim di ctio taxatiua eſt:⁊ omnium pꝛeter poſita excluſiua. de can ſa poſſeſ.c.cum eccleſia.⁊ in..iijã.cum Titio.j. de adimẽ. 42 lega. cum ſimil.(Octaua, ſi crimen † incidenter contin⸗ git cauſam, de qua agitur pꝛincipaliter: vt eſt exceptio le nocinij ad adulterium ⁊ ſimiles:⁊ de eo conſtat per cõfeſ⸗ ſionem eius, qui queritur puniri: poterit pena oꝛdinaria aduerſus eum inferri. Iſte eſt caſus in.d. c..in fi. de excep. a contrario ſenſu litere dicentis ſic: ceterum teſtes de cri- mine aduerſus eos obiecto conuicti velconfeſſi,/non poſ⸗ ſunt oꝛdinaria pena pumri: ſed ſufficit quod a teſtimonio repellantur. pꝛeſertim vbi crimen obiectũ cauſam de qua 43 asitur non cõtingat:c. Dictio enim † illa, pꝛeſertim, ex⸗ pomi debet tunc:pꝛo tantum:vt in ſunili exponit gloſin.c. diſcretionem. de eo, qui cognouit conſanguineam vxoꝛis ſue. Secundo patet hoc ex.c.cum ſuper.de confeſ.ſecun⸗ 44 dum vnum intellectum. Hota ſi de crimine inciden⸗ te ⁊ contingente cauſam, de qua agitur conſtat per pꝛoba tiones, et is aduerſus quem eſt exceptum, defenſionem ſuam ſuſcepit, pena oꝛdinaria ex eadem inſtantia poterit puniri. Iſte eſt caſus notabilis in.liij.. publico. j. de adul. ¶ Altima, ũ de crimine incidenter deducto conſtat per pꝛobationes:is tamen aduerſus quem eſt exceptum, non ſuſcepit ſui defenſionem: nulla pena punietur, quamuis ſit crimen cauſam, de qua agitur, contingens. Pꝛobatur hec concluſio ex his que ſupꝛa dixi in cõcluſione ſeptima. Et vlterius pꝛobatur eꝑ ſimili.lꝓꝛonunciaſſe..queritur. j.de adulter. vbi patet, quod acta et ſententia aduerſus adulterum adultere, quauis cum adultero in crimine cõ- nexe pꝛeiudicium non afferunt, eo: quia in ea buiuſinodi acta directa non ſunt:⁊ ſi directa fuiſſent, foꝛte multa ipſa opponere potuiſſet, ex quibus reſultaſſet eoꝛum inuali⸗ 45 ditas. Secundo idem † pꝛobatur ex eo, quod in ſimili no⸗ tabiliter determinat Innocẽ. in. c. bone.de electio.⁊ Bar. licet eum non alleget in.l.fi. ad finem.j. de queſtionibus. vo lentes, quod pꝛobationes ſuper crimine recepte contra aliquem in inquiſitione generali, idem non faciunt cõtra eundem in inquiſitione aduerſus eum ſpeciali. Et huius eſt ratio:q dum fuerunt recepte pꝛobationes in genera⸗ li, ipſe nõ fuit citatus, neq; data fuit ſibi defenſionis facul tas, qðfieri debet:vt atteſtatio pꝛeiudicet:vt pꝛobat᷑ ex oꝛ- dine.l.ſi quãdo. C. de teſti. in.c.ij. e.ti. in. c. qualiter ⁊ quan do..debet.de accu.cũ ſi.⁊ ſic hoc dictũ verũ eſt hac ratio⸗ ne.ʒ Bal. cõtra teneat:⁊nõ bene ꝑ pꝛedicta in repetitione l.obſeruare.. ꝓficiſci.ð. de offi.pꝛocõſ.ita igitur in caſuꝓ poſito ex atteſtationibus, vel ꝓbationibus, ex quibo pꝛc⸗ batum eſt crimẽ exceptũ cõtra teſtẽ, qᷓuis cauſam contu⸗ gensde qua agitur:nõ dʒ pꝛeiudiciũ afferri ipſi teſti:x ex eadẽ inſtãtia, vel alia valeat cõdẽnari, attẽto, qð nõ fut ci⸗ tatus, neq; ſ e defendit:⁊ ſic videtur illa ꝓbatio potius ad⸗ uerſus partẽ pꝛoducentẽ, q́; aduerſus eũ recepta.xt qꝛ ſi citatus fuiſſet, vel defenſionem ſuſcepiſſet foꝛte pꝛobatio/ nes ſuper crimine apparuiſſent inualide.⁊ hec pxniſſime dicta ſubtiliter ſum̃ciant in hac difficili materi. ¶ Etita 95 ————4—————————————————— —— 22 1 1 1 —— 0 — — ——— ». ö *‿ 2 nn Morrn, ee 1 1 — 444 EI —ᷓ Audo. Roma.in pꝛimam Inſoꝛ.part. intellige quedam, que ſuccincte circa hoc tetigit Bald. in authen.nouo iure. C. de pena iudi.qui male iudicauit.⁊ in 46 1pꝛeſbyteri. C. de epiſco.⁊ cle. CEt inquantum. S. inci- denter tetigi, an confeſſio requirat rititudinẽ iudicij, ⁊ cõ petentiam iuriſdit. Adde qð no. Cyeinll. vnica. C. de con⸗ feſ.in.qiiij.⁊ Specu.in tit de cõfeſ..ſequitur.verſi.ij.⁊ ibi aliquid in addi.per Joã. And.⁊ Bal. in.lij. C. de iudi.⁊ in Li. S. de iuriſdi.om.iudic. et in.l.j.ð. ſi menſoꝛ falſum mo⸗- dum dixerit in.l.clarum.C. de autho.pꝛeſtan.⁊ quod no. Spec.in titu.de offi.omniũ iudi..deſeruit.ver.quid ſi li⸗ bellus. d0. Ant. de iud. c. examinata. In tex ibi, nibil 47 ex dote retinetur ac. ⁊ ſic exceptio t aduſterij, quã oppo⸗ nit maritus vxoꝛi dotẽ repetenti:vt ipſe eã lucret᷑ repellit replicatione lenocinij facta per vxoꝛẽ Ande ſumpta occa ſione Jac. de Are. Bar.⁊ latius omnibus Bal. examinãt bic illãm difficilem materiam, quando contra exceptionè doli detur doli replicatio:⁊ ſic, quando dolus cũ dolo cõ- penſatur. Super quo varia ſunt dicta.⁊ pꝛimo gloſſ in.l.ſi duo.z. de dolo. hãc dedit theoꝛicã. Quod aut dolus hinc⸗ inde per partes cõmittitur circã idem:⁊ tunc dolus cũ do lo compenſatur: ergo aduerſus doli exceptionẽ, dabitur. doli replicatio. Ad boc.&. de eo per quem fac.eſt.l.ſi.ʒ. ſed ſi ſtipulatoꝛ.vbi patet, q ſi dolus hincinde per partes cõ mittitur circa idem, puta. quia vnus dolo impedit alterũ, ne ad eundem iudicem, a quo pꝛo eodẽ facto vocati ſunt, accedant:dolus cum dolo compẽſatur.Et ita intelligitur generalitas dicte.l.ſiduo. Aut hincinde dolus cõmittitur eirca diuerſa:⁊ tunc non cadit compenſatio:ergo tunc cõ⸗ traexceptionẽ doli nõ dabitur replicatio.Ad hoc.S.de no xa.l.quemadmodum.vbi patet, qðſi ſeruus meus aliquid tibi dolo ſubtraxerit:⁊ tu eidem pecuniam ex venditione rei ſubtracte perceptam dolo ſubtraxeris:nõ cadit hinc⸗ inde compenſatio:igitur alter cõtra alterum ex dolo ad⸗ uerſus ſe cõmiſſo:actionem inſtituet. Sed certe nõ vide⸗ tur theoꝛica iſta perfectionẽ cõtinere: quia pꝛimum eius mẽbꝛum videtur cõtratex.l.apud Celſum.. Marcellus. J.de do. excep.vbi doli exceptio oppoſita per reum nõtol litur replicatiõe doli obiecta per actoꝛem: qᷓᷓuis circa idẽ cõmiſſi. Secundũ vero membꝛum videtur eſſe cõtra text. c. intelleximus.extra de adul.vbi diuerſa erant adulteria: quia eoꝛum vnum cõmiſſum ab vxoꝛe virum repetẽte: de quo aduerſus vxoꝛem excipiebat maritus. Aliud a mari to,de quo aduerſus excipientẽ maritum replicabat vxoꝛ: ⁊ tamen ibi ad effectum hunc, vt reintegretur thoꝛus ma trimonialis, admittitur ipſoꝛum adulterioꝛum compenſa tio. ¶ Item idem videtur eſſe cõtra caſum.c.qe fruſtra.et c. Mich ael. extra de vſur.vbi patet, qð diuerfa erant vſu⸗ rarum crimina cõmiſſa:qꝛ vnum a reo pꝛopter qð conue/ niehatur ad vſuras reddendas:alia ab agente, qui etiam ipſe fenus cum alijs exercuerat:de quo etiam excipiebat conuentus ipſe:⁊ tamen ibi dicitur, qò hoꝛum admittitur compenſatio.Tertio videtur cõtra.l.ſi ambo.iuncta gloſ. 3.de cõpenſa.yvbi ſocij in ſocietate delictum negligẽtie cõ⸗ miſerunt circa diuerſa:qꝛ vnus in re vna:alter in altera:⁊ tamen ibi negligentiarũ admittitur cõpenſatio.¶ Ande ſecunda fuit theoꝛica glo.in.c.dilecti.de excep.ꝛ Specu.in titu.de excep.ʒ.ſi.ad fidicẽtium, qð aut vbi, ſi datur repli⸗ catio actoꝛi, actoꝛ ex dolo ſuo repoꝛtat cõmoduma tuncil la denegatur:⁊ igitur delictoꝛum non ſit cõpenſatio:et ita eſt intelligẽdusdictꝰ H. Marcellus.l.apud Celſum.⁊ tex. in.d. c.dilecti. vbi contra exceptionem excõmunicationis oppoſitam contra agentem: ideo actoꝛi non datur repli⸗ catio glierius excõmunicationis contra reum: quia tunc actoꝛ ex ſua malitia ſeu excõmunicatione repoꝛtaret com moditatẽ agendi. Aut vbi, ſi datur replicatio actoꝛi, actoꝛ non repoꝛtat ex ſua malitia cõmodum:ſed potius reus lu cratur.⁊ tunc replicatio conceditur. ⁊ ſic compenſatio ad⸗ nittitur. Ita patet in.d. c. intelleximus.⁊ in..ſi.de adulte. voi quamuis concedatur vxoꝛi, aduerſus quam virum re pdtentem obijciebatur adulterium, alterius adulterij re plicatio. Non tamẽ ex ea di citur repoꝛtare cõmodũ qᷓ;uis Pꝛopter eam obtineat, conſyderato, qò de nouo actualiter ſe ſudijcit poteſtati mariti:quinimo ipſe maritus reus cõ moclum repoꝛtat. Ex quo eam actualem poteſtatẽ⁊ ſub- jectionam vxoꝛis recuperat. C Sed aduertendum: quia pꝛemiſſa theoꝛica non videtur vera: quoniam in. d. c.cum dilecti, acꝛoꝛ ſe non fundabat ex ſua excõmunicatione: ſed ex iure ſibi alias licite queſito:merito dici nõ er ſua excommunicatione lucretur.er quoſe natekgnoc dat. Ceterum et in.d. c. intelleximus. lucr Aue lanofu replicans er ſua malitia: quia non obitante vediam moditatem ſentit matrimonij. CAnqeterti ulterio z, rica Jaco. de Are. quem ſequitur bic Par dia düt de⸗ ditis dicentis, qò aut excipiens tractat de danndübsst⸗ vel eſt inpari cauſa cũ agente:⁊tuncnon auditu iidt tio actoꝛis. Ita debet intelligi. o.apud Celſun Treplie cellus. Et patet: quia in pari cauſa melior eſt cöan Ada ſeſſoꝛis.j.de reg.iur.l.cũ Par.⁊l. nemo.. ſij.de xrda d l.ſi ſeruum. ſequitur. de cõdi. ſine cauſaiiſ ſdet dalle milit.l.militis.§.veteranus. Pone exemplum ſe tana eſſet penes vxoꝛem, que adulterium commiſ erat 8 di nocinio:merito querenti dotem lucrariex aaͤnlannäl conuenta certans de dãno perditionis dotis airng ban poſuit exceptionem lenocinij. Certenon audietur d9 catio mariti de adulterio tractãtis de lucro dotis 9 3 do, perdictum. S. Marcellus. Zlut excipiẽs tracttdei, cro captando:replicans vero de damno vitandor b— 4 plicatio doli tollit doli exceptionem: ⁊ ſic incuattran penſatio. Caſus eſt hic, ⁊ in. d.c. intelleximus. Exen 39 eſt tale:puta, ſi agat vxoꝛ ad repetitionem dotis ien penes maritum: maritus vero conuentus, querens emn lucrari, excipiat de adulterio vxoꝛis:certe tunc obtinebit replicatio vxoꝛis de lenocinio mariti,‚ tanquam certantis 48 de damno perditionis dotis euitando.(Docauti pſ cundum membꝛum Barx. dicit pꝛimo fallere, quandoinre plicatione illud idem allegaret᷑, qdð in libello extiterat ale gatum:quia tunc replicatio non vincet exceptionen.Jc Hoc.lj.⁊ij.⁊.l.ſi ob turpem. S. de cõdi.ob turpem canfn, 2.C. eo. titu.Ij. ⁊.ij.⁊.l. mercalem. Exemplum pons quico do tibi decem, vt occidas hominem poſtmodun iunoe to allegans in libello ea ob turpem cauſam datanus ro, qui certat de lucrando ea que ſibidata ſunt exayt agens turpiter dedit:certe nõ auditur replicatio aaans tractantis de vitando damno perditionis eoꝛum quede dit, dicentis reum turpiter recepiſſe: quia illudidande duxerat in libello repetitionis. ¶ Secundoftallit,quãdo 49 exceptio, f que obücitur per tractantem delucro, nonre ſpicit merita cauſe, ſed perſonam agentemytpatetin ex- ceptione excommunicationis vel ſimili: tunc enim contra exceptionem huiuſmodi non datur replicatiollicet repli⸗ cans tractet de damno vitando:yt quiarepetat ibidebi⸗ tum, quod non vult perdere. Iſte eſt caſusmcdilecti de exceptio.Exemplum pone.Agunt excomunicatusaban nitus, qui non poſſunt in iudicio eſſe:alter exfoma iurss communis:alter ex foꝛma ſtatuti:⁊ repetũt ſibidebitun. et ſic tractant de damno vitando: conuentusexcipiteon⸗ tra eos in perſonam, id eſt non negans debitũ:ſcd dicis illos repelli a limine iudicij pꝛopter inhabilitatm pent ne ad agendum: certe tunc non iuuabitur agens replia tione alterius excommunicationis:ſeu banni obiectoum in perſonam conuenti.Et huius eſt ratio: qniapꝛolocss reum ad iudiciũ, videtur eoipſo eum reputare habilem ad litigandum.Et ideo nõ poteſt poſtea unpugnareeins perſonam, quam ſemel appꝛobauit. C. de teſtibusl ſii teſtibus. iiij.q.iij.ſi quis teſtibus. xxxij.q. vi porrendus: d ſimilibus. Hec autem ratio ceſſat in reo.reſpectu peron actoꝛis: quia ex quo reusnõ eſt ille, quiactoꝛem adin iudicium: ideo dici non poteſt, quod appꝛobaue t wh, perſonam:⁊ ſic poterit aduerſus eum opponere dee 9 toꝛiam iudicij:non autem poterit actoꝛ replicamcode nare declinatoꝛiam a reo oppoſitam. Fallitſ ccuncume 1 dem, niſi ipſe accuſatoꝛ ſit familiaris a domeſticus ac ii ti. Iſte eſt caſus in. c.nulli.de accuſa.ybi tex. quoc tre criminis oppoſita per epiſcop um accuſatum aun no ſuofamiliari ad declinationem iudicijtoliitur ſcy ne bac, ſcilicet non potes aduerſumme dec Pnid 5 pere moꝛes meos impꝛobando: ex quoiamilbs wi, baſti, ex quo me familiarem babuiſti. CEn vlenone quod hec verba in multis ſunt diminutact upn t 9 indigentia. Dum enim vult quod replicatio einia tis facta per accuſatoꝛem, tollit exceptionen oſim oppoſitam per reum ſibi ad eum, tanquam I ſtyerum ſim⸗ ati certe hoc non eſt yerum ab accuſatione repellendum.ceyte liiktud bict eci⸗ pliciter: quia vt dicit Innocen in dictocnu pcuui 103 no zui J,Pen,. 3 NpeP, larisern ſand euilanumas läeneih vodhss zbabefel wiooftodepylisroh Eanaenul Suanienc dlorinwsaitöorscd ünnäarüqbepodann dorerierindſtneedie radübralrisdeco woettrernüuonantin dräucansadercluditanage anrpalpettone Bihte dierletkoxresnonaainteg crraronem ft littt rpterreceptiideotmnenon tons tuxpisrcceptionisſ uconpmſtiodelictorun! ſcionisdebttorun:ſdilanc tone erecutionerxt. ſiambo ralqodietur penuljde NMad Ginmianndeinſi t engigsone dipie Upr 1 4 N l Wſte 5, I re nonij 2 N doOnen II. . Aa 9„ G 5 8 dan enſequtar de Kn Kalpie p N ulaci agrn datrara d eadhlterjop aulterioroa *. A ndamom utionis IMen ſ ldem 1IIoA er- 4. IAnh Alegare aönthe ¹ dreplieetoonſie 8 ob turpem ese e 2d durpem de cicichin emerealem Ennyin toccidas bonnengchts 1' bello caob turpencalan lucrando aqueſbidt decitecerte noauci ain ando damnopertitdunn mturpiter recepiſe mui- repetitlonis.(Scnti bcitur pertractanune ſeſcd perſonam asatrr mnicationis velſmi uſmodinon daturrqie amno vitandorxt quuarg utt perdere. Iſecktlt dum pone.Aguntaxtm ſunt m inclcioeſſe er foꝛmaſtatuni ergciit danno vitando: conoonds- am ideſtnon negansdii ne iucicipvpte ar certe tunc non unchine ommanicationisjfndane genti.Etbuinscſifdoee ridetur coipd eunſge⸗ tidto nöpokeſtpitan ſenelappvobank(ae ſiquis ritidnsmen, ten ravoccſttnmunte zekile gict, 91 1u 31ʃ 7 AlI 4 4 7 or cpiicopm lni⸗ 4. Sl- Gl ecinatonenl- er n malts b enm pult G rrara, Aed ef⸗ df 4 R N 1” 4 8 hehp. 8 dlg 9 ndeaga elntance h Um Bar, d vn Bardickxamwn C ehh d Soluto matrimonio. 96 eciale in epiſcopo, qui familiares honeſtos Dabel te⸗ netur:vt patet.ij.q. vij.cum paſtoꝛis. Et idem dicit Bane⸗ dina. in..in hoc. ij. q. vi. in Kritem ſi quis ex familian 3 us. ii.q. vl. quoniã in alijs illa familiaritatisi eplicatio ards er accuſatoꝛem, non repelleret erceptionem criminis a eum, yt criminoſt um repellendum ſibi oppoſitam ab exca ſatoꝛe:imo ipſa familiaritatis replicatio detegeret inba⸗ biltatem perſone ſue ad accuſationem inſtituẽèdam: quia domeſticus familiaris ab accuſando regulariter repelli⸗ tur:vt in l.iniquum. ⁊ll.ſi quis ex familiaribus.C.qui accu ſa non poſ. Pꝛeterealicet appꝛobauerit accuſatus domi nus moꝛes ſui familiaris accuſantis, quo ad exercitiũ fa⸗ mulatus ſeruitij: non tamen ea appꝛobatio trahitur ad boc diuerſum, ſcilicet ad inſtituendam in iudicio accuſa⸗ odi 2 gotionem: quoniam appꝛobatus in vno, non cenſetur ap⸗ pꝛobatus etiam in alio, ab illo ſepar ato. ſdetu.⁊ cura. Oa. ab his. l in damno. puta:vt dicit Inno. in.d. c. nulli ille tex. debet ſolũ reſtringi ad familiares accuſatoꝛes ipſius epi⸗ ſcopi, ſi alias ſunt eiuſdem cubicularij,quos in tali officio honeſtos epiſcopus babere tenetur:vt dicit tex.in.d. c.cuů paſtoꝛis. Ceterum, ũ alij ſui familiares clerici eum accu/ fent, ꝛcriminoſi ſint, non obſtãte familiaritate pꝛopter cri men ab accuſatione repellere poterit. Plerũq; em domi⸗ ni iniquos familiares retinent pꝛo pace⁊ pꝛopter ſcanda⸗ lum euitandum:vel quia pꝛobationibus malitie deferun⸗ tur. j.q. vij.plerũq;.50.·diſtvt cõſtitueretur. vnde alibi di cit canon bonos tolerare debere malos pꝛopter ſcandalũ vit andum.xxii.q.iiij.c.tolerandi.⁊.c. ecce inquiunt. Pꝛe/ terea ⁊ poſito, qdò perſona accuſati aliqua ex cauſa nõ poſ ſit repellere accuſatoꝛem, qui alas pꝛopter iuris pꝛobibi⸗ tionem ad accuſandũ eſt inhabilis:nibilominus iudex ex pꝛopꝛio officio ſupplens/repellet eum:vt dicit notabiliter glo. in. d. c. nulli. Quam licet Canoniſte reddant ſingu. ni⸗ bilominus addo duas conſocias, ſcilicet in. c. querendũ. ⁊ c. alium.ij.q. vij.que pꝛobantur. arg l.plane.⁊.l.ſſ. 3. de peti. bere.⁊ ſic Bar. indiſtincte dicẽs nõ recte loquit᷑. Pꝛe⸗ za terea dũ Gar. o.l. iij.ʒ.de cõdi.ob cauſam.intelligit ideo pꝛocedere: quia non auditur id delictum in replicatione deducens ad excludẽdam exceptionem, qs deduxerat in pꝛincipali petitione. Bal. hic aliter dicit, ſcilicet qd ratio dicte l. eſt: qæres non erat integra, ex quo deuentũ erat ad executionem facti, ſcilicet ad ſolutionem turpiter dati, et turpiter recepti:ideo tunc non fit compenſatio turpis da tionis ⁊ turpis receptionis.Et ratioeſt ſecundum eum:qꝛ iſta compenſatio delictoꝛum habet inſtar alterius compẽ ſationis debitoꝛum:ſed illa non habet locum facta tradi⸗ tione ⁊ executione:vt.l.ſi ambo§.ſi quis igitur. a.de com/ pen. ⁊l. q dicitur§. penul. j. de impẽ. ergo nec iſta.Et hoc mihi placet, eo: quia video, qdò ſi non eſt deuentum ad exe- cutionem, hoc eſt turpiter pꝛomiſſi et turpiter recipiendi ſolutionem:agãs ex pꝛomiſſione turpi, exceptione poteſt repelli:vt in.ſi ob turpem.. de cõdi.ob turpem cau.et in ſepius allegata.l. mercalem.licet etiam intellectus Bart. ſit ſubſtantiabilis. ¶ Ceterum dum ipſe Bar. allegat f. c. cum eccleſiaſtice.de except.ad hoc pꝛopoſitum, ſeilicet ꝗð ibi excipiens contra petentem poſſeſſionem pacificam be neficij de pluralitate beneſicioꝛum, eo: quia certans delu- cro captando repellitur per agentem tractantemde da⸗ mno vitãdo replicantem de ſimili pluralitate, in qua etiã eſt ipſe reus excipiens, non excipiebat ad pꝛopꝛiam vtili⸗ tatem eo:quia nõ apparet qð ipf Noſſideret beneficium illud, cuius pacific a poſſeſſio petęμαur: ſed excipiebat ad vtilit atem eccleſie: cuius intereſt nõ habere beneficia⸗ tum pluralem.Quiaex pluralitate beneficioꝛum impedi⸗ tur congruum ſeruitium, qs eſt pꝛeſtandum eccleſie:iuxta illud:pluribus intentus.⁊ qui binos lepoꝛes ⁊c.C.de aſſe. l. nemo. vnde ad dictum.c. alia. pꝛimaratio deciſionis da⸗ ripoteſt, ſcilicet quod ibi ideo Papa contra excipientem de pluralitate, admiſit de cadem replicantem: quia funda uit ſe ſuper generali regula, que habet, quod debet quis in alterius perſona tolerare, quod tolerat in pꝛopꝛia. C. de teſtibus.l.ſi quis teſtibus.iiij.qiij.ſi quis teſtibus.xij.q.vj. nibil iniquius.de conſtitu.c.cum omnes.⁊ quod quiſq; iu⸗ ris. per totum.fundauit etiam ſe ſuper alia regula dicen⸗ te:quod nõ debet quis velle feſtucam eijcere de oculo ali⸗ no:cum trabem geſtet in pꝛopꝛio. Tollere feſtucam, ſi vis de fratris ocello, Que tua perturbat lumina, tolle trabem. 4 iij.q.vij.. Item in Euangelio. Judicet enim ille alioꝛum delicta, qui in ſeipſo non habet quod condemnet. no. eadẽ cauſa et.q.iudicet.fundauit etiam ſe ſuper notabili tex.c. pꝛimi.xxv. di.⁊.c.vna.xxvj.diſ.dum ſic dicit. Quomodo em̃ poteſt cuſtos eccleſie auferre malũ de medio eius, ſi ipſe in delictum ſumile coꝛruerit: aut qua libertate poterit alte rum coꝛripere, cum tacitus ipſe ſibi reſpondeat eadem ſe commiſiſſe, que coꝛripit.(¶ Poteſt eſſea ſecũda ratio de⸗ ciſionis illius tex.ſcilicet qð quãuis poſito, qð pluralitas beneſicioꝛum in eadem perſona incidat in delictum: et ſic delictum excipientis, videatur pꝛima fronte diuerſum a delicto replicantis:vnde videretur fieri debere compenſa tionem:vt in.l. quemadmodum.. fi. a. de noxali. cum alijs infra allegandis:tamen cõſyderato, qð ea delicta quãuis diuerſa tendunt in pꝛeindicium eiuſdem matrimonij, q quis ſacerdos intelligitur contrahere cum eccleſia: vt in c. cum inter dilectos.⁊ in.c.incoꝛpoꝛalia.de tranſla. pꝛela.⁊ de ſacerdote inferioꝛe eſt tex.xxj.q.ij.ſicutynaquaq;. igitur Papa ibi fecit hoꝛum delictoꝛum ex pluralitate reſultan tium compenſationem, pꝛout etiam facit hic. ⁊ in.l. viro. 5. eo.⁊ in.c.intelleximus.⁊.c.ſi.pꝛeal. cõpenſationem delicto- rum, quamuis diuerſoꝛũ maritia vxoꝛis: q tendentiũ ad pꝛeiudiciũ eiuſdem matrimonij tẽpoꝛalis. Et hãc rationẽ percipio eydictis Inn.in. d. c. intelleximus.extra de adul. ¶ Tertia ratio deciſionis eſſe poteſt, qð ex quo ibi exci⸗ piens non excipiebat ad pꝛopꝛiam vtilitatem:cũ ipſe non poſſideret, quod petebatur:⁊ ſic non tractaret de eius re⸗ tentione:merito non ita faciliter auditur:ſed replicatione repellitur. quia non poteſt ſuccedere regula illa, que ba⸗ bet, qð in pari cauſa potioꝛ eſt conditio poſſidentis: vt in d.l. nemo§. fi.c.d H.veteranis.cum alijs allegatis. Pꝛoxi⸗ ma tamẽ pꝛecedens magis omnibus mihi placet. ¶ Itẽ 54 dum Bart. dicit reum citatum opponentem agenti de perſone inbabilitate, eo: quia ſeipſum defendit, repellinõ poſſe replicatione paris inhabilitatis, per capitulum cũ, inter. cum ibi no.per Inno.de excep. Adde:qd iſtud pꝛo/ cedit in reo neceſſario, puta:quia ſpeciſice citato, in quem etiam inuitum iudicium redditur:vt.l. inter ſtipulantem. 55 S.j. de verb. oblig. ¶ t Sed dubitatio ſtat, quid in reo vo-⸗ luntario: voluntariũ autẽ intellige illum, qui nõ compa- ret vigoꝛe citationis ſpecifice facte, ſed vigoꝛe ꝓclamatis generalis, quo citantur omnes, qui ſua intereſſe putant, comparere volentes ad opponendum ſeu contradicendũ actui, qui queritur ficri. An ergo ille repelletur exceptio⸗ ne inhabilitatis perſone, puta, non debes audiri: q excõ⸗- municatus vel bannitus.In hoc ſunt opi.noſtroꝛum ma⸗ ioꝛum. Innocen.enim in.c. cum inter. cuius dicta ſequitur bic Bar. ⁊ Bal.in. l. edicto. C. de edicto diui.⁊ in.l.libertus a patrono.3.de in ius vocan.et Archi.in.c.pia.de except. lib. vi. et in. c.cum autem.iiij.qj.tenuit eum repelli:ne per⸗ miſſio defenſionis trahatur ad impugnationem:vt in.d.c. cum inter.in fi. Pꝛo quo ſecundo facit deciſio legiſſatoꝛis ſecundum intellectum Cy.in.l.quoniam 2llexandrum. C. de adul.vbipatet, quod quamuis mera defenſio ⁊ repul⸗ ſiua perſone agentis permiſſa ſit ſeruo conuẽto, alias ad iudicium inbabili:vt in.l.hos accuſare..ſi ſeruus..l.ſer⸗ uos.j. de accu.l.ſerunm quoq;.5.de pꝛocura.tamen eade⸗ fenſio, que admiſtam habet, non ſolum perſone agentis repulſionem:ſed eiuſdem pꝛouiſionem, ſibi eſt denegata. ¶ Tertio videtur eius concluſio pꝛobari in.l.ſerui.j.de appel.vbi appellatio, quamuis defenſio ſit:vt patet: quia excõmunicato permittitur: vt.d. c.cum inter.z⁊.c.ſignifica⸗ uerunt.co.titu.tamen ſeruo denegatur, mſi in ſubſidium, eo:quia defenſio eſt quam quis facit, vt pꝛouocans, nõ au tem neceſſario pꝛouocatus. ¶ Secunda fuit opi. Hoſtiẽ. in. c.dilecti.de excep.quam ſequitur Spec.dicẽs, ita in cu⸗ ria Romana ſeruari.in titu.de actoꝛe H.j.verſi. Itẽ, qd eſt excõicatus.tenẽtis cõtrarium. Pꝛimo per tex.in.d. c. dile cti.vbi patet, ꝙ ctra petentẽ cõfirmationẽ electionis ad⸗ miſſa fuit exceptio excõicat.oppoſita per reũ voluntariũ, qᷓuis excõicatũ:ſed certe ad illud reſpõdet Archi.in.d. c. pia.qð imo ibi oppoſita fuit per reũ neceſſariũ:vt pts ex verbolitere, ibi, dum dicit, traxiſſet in cauſam c. Scð˙o allegat determinationẽ Clemètis quarti, ꝗ in publico cõ- ſiſtoꝛio terminauit exceptionẽ excõicationis iuſte opponi potuiſſe per reum voluntarium, qᷓuis excommunicatum 2 1— ———— 9 — — 2 S — 39. 1 1 — 4 — electo petenti confirmationem ſue electionis. CTertio: quia ſi excõmunicato permittitur exceptio ſuſpicionis cõ tra iudicem delegatum tempoꝛalem: vt in.d. ccum inter. V ergo multomagis eidem permitti debet facultas oppo⸗ nendi exceptionem ſuſpicionis contra illum, qui petit cõ⸗ V firmationem ſue electionis:ex qua querit eſſe ipſius oppo V nentis index oꝛdinarius perpetuus. Sed certe in.ð. c. cu inter. Reus ibi fuit neceſſarius:quia per ſpecificam cita⸗ tionem ad iudicium pꝛouocatus: vnde nihil ad pꝛopoſi⸗ tum. CJo. And.quem in hoc communiter ſequimun di⸗ ſtinguit: quod aut dicens ſe electum, ⁊ petens electionem fieri confir mationem obijcit de excõmunicatione vel alio crimine contra ipſum opponentis, qui hocasit pꝛeceden te pꝛoclamate generali, quo mouentur omnes opponere V volentes aliquid contra electum confirmationem peten⸗ tem, iuxta foꝛmam. c. ſi. de elec.in.vj.⁊ tunc ipſe opponens quamuis voluntarie veniens admittitur: nec excomunica tione repellitur:⁊ ita eſt de mente Innoc.recte intuentiin ca. ſuper his.de accuſat.Et huius eſt ratio: quia ſatis vi⸗ detur eſſe reus neceſſarius, quãuis vigoꝛe generalis pꝛo- clamatis comparens, ille, qui querit eccleſiam ſuam a po⸗ teſtate inbabilis vel iniqui pꝛelati liberare: nec exceptio excõmunicationis illũ repellit qai eccleſie ſue defenſionẽ 56 aſſumat:vt in.d. c.dilecti. Nihil enim † deterius eſt, quã qò lupusdetur pꝛo paſtoꝛe:homicida, pꝛo medico:tyꝛannus, pꝛo domino:inimicus, pꝛo aduocato:⁊ diſſipatoꝛ, pꝛo cu- ſtode.de elec.c.nihil. Aut non pꝛecedente pꝛoclamate ipſe voluntarius reus comparet libellum dando contra per⸗ ſonam electi, ⁊ eum ad iudicium pꝛouocãdo petendo caſ⸗ ſari ſuam electionem ⁊ confirmationis petitionem:et tũc repellitur.⁊ iſte eſt caſus notabilis in.c. exhibita. extra de V iudi.Eỹt hec diſtinctio videtur eſſe vera per.d.l.-quoniam Ellexandrum.ſecundum intellectum Cy.in..l.ſerui.iun⸗ cta.d.j. ſeruos. ⁊.d.l. hos accuſare.ſi ſeruus. Pꝛo qua fa⸗ d cit quod no. Bar.⁊ quod ibi dixi poſt eum in.l.de pupillo. in..ſi.j.de noui oper.nuncia.Et pꝛo hoc apparet, qò bec dicta Barto. in hac.l. non ſunt vſq; quaq; vera:⁊ erãt ma⸗ gna ſuppletione indigentia. ¶ Bal.vero iſtam materiam nititur tradere per concluſiones, licet non perfecte: vt eę 57 inferioꝛibus apparebit:et pꝛima eſt iſta: cum igitur cri⸗ minaliter, doli ſeu delicti cum delicto, quamuis circa idẽ commiſſoꝛum, non admittitur compenſatio exclufiua pe- G ne, ſeu cõfuſiua delicti:vt in.l.ij.. qui hoc.:. ſi extraneus. j. de adul. ⁊ qð no. gl. S. eo.l.viro. Et qð habetur. j. de pub. iudi.l.is qui reus.C.qui accu.non po.lj.⁊ l.neganda.iij.q. 53 vlti.neganda. Secunda:cum agitur ⁊ criminaliter, do li cum dolo ſeu delicti cum delicto admittitur quandoq; compenſatio excluſiua perſone accuſantis:vt patet hic in ſine legis.⁊ in.l.ſi maritus§.pꝛeſcriptiones.⁊ in.d.ſi pu⸗ blico.j.de adul.C.eo.titu.l.ita nobis pudoꝛ.C.de libe.cau. ſi filium. j. de accuſa.l.qui accuſare. ij. qꝗoi ꝛohibentur. et ⁊ dic de hoc vt in eis notatur. ¶ Tertia, et hanc adijcio 59 Bal. f cum non agitur criminaliter mere, ſeu mere ciuili⸗ ter, ſed miſte:quod contingit quãdo agitur ad ſeparatio/ nem thoꝛi inter coniuges occaſione commiſſi adulterij:vt in.c.tue.ad finem.de pꝛocur.delicti cum delicto in pꝛeiudi ⁷ cium eiuſdem matrimonij admiſſo, admittitur compen- V ſatio:vt in.c.ſignificaſti.⁊.c.ex literis.extra de diuoꝛ.⁊ in.c. 6O intelleximus.⁊ in. c.ſi. de adulte. CQuarta, ⁊ † hanc ſimi⸗ liter addo cum agitur criminaliter ad repulſionem per⸗ ſone teſtis:delicti cum delicto adinuicem per plures com miſſi, non admittitur compẽſatio regulariter: vt patet. C. de accuſa.l.ſi.C.de malefi.⁊ mathe.l.fi.j.de queſtionibus.l. repeti H.j⁊. j..cum quis latrones.de confeſ.cj.de excep. ca.j. de teſti.c.perſonas. ⁊. c. veniens. il pꝛimo. xv. q.iij. ne⸗ mini.⁊ hoc inferius in additionibus ad queſtionem Bar. latius declarabo: ⁊ habetur etia, de teſtibus. c.jlibꝛo. vi. 61 ¶ Quinta concluſio vbi fagitur ciuiliter delicticumde⸗ licto, ſeu doli cum dolo circa idem commiſſoꝛum, ſeu circa diuerſa:ſed tendentium ad eundem effectum, vel ad iudi cium eiuſdem rei admittitur compenſatio. Iſta concluſio latius quam per eum pꝛobatur. Pꝛimo e tex.l. domum. §. fi.⁊ll.ſi in emptione.H.item ſi emptoꝛ.5.de contrahẽ.em⸗ ptio.vbi patet, qð fit compenſatio mutui doli emptoꝛis et venditoꝛis circa eundem contractum cõmiſſi. ¶ Pꝛoba⸗ tur etiam in!l.ſi. ſed ſi ſtipulatoꝛ.ð.de eo per quem factũ eſt,ybi patet, quod fit compenſatio mutui doli commiſſi Zudo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ part. per act oꝛem ⁊ reum tendentis b cet ad cauſandum unpedimentunrenden effe inchoati. CTertio pꝛobatur ex.l.ex facto Utione iucicj ſtis.⁊.l.H. nunc tractemus.cum ibi notatis. 4 negoge⸗ tio.diſtraben.vbi patet, quod ſit compeſatiope-itd ra li per duos tutoꝛes ſeu curatoꝛes cõmiſſi 10 recipꝛoc do ctum tendentis, ſcilicet quia ad pꝛeiudiciũ eundemef, ſona pupilli,vel aqulti.(Quarto pꝛob nu nſaüinpa tate legis, ſi duo. 8. de dolo. C Quinto exiſt AR ro. vbi patet, quod fit compẽſ atio delictiadintedfd u cum delicto lenocinij mariti, quando agit Aiterij vxais tis: ex quo vtrunq; delictum tendit in nren dem matrimonij, attẽto, quod per vtrun fcun duh monij ſides violetur. ¶ Sexto pꝛob Aunc 7 us man ca. ſicut. lultimo. de iureiuran.⁊ resula fruſtaanan eguiu ad obſeruantiam eiuſdem contractus. ¶— batur ex tex. c. dominus noſter. xxiij. q6 ijic vtilen op non fuit. 5. de dolo. vbi patet, 8 3 Verehe ai— ſtis admittitur compenſatio cum dolo ex paneh hoſtis:ex quo ambo tendunt ad eundem finem ſ 1 belli victoꝛiam eiuſdem e Soüna em et alterius partis perciti ¶ Octauo pꝛobatur ex eo, quod notat glo. oꝛdin nen pientes. circa pꝛinci.ſuper verbo, malignantium de 9 lib. vj.vbi patet, quod cauillationis: malitie qnn 8 ſtitiam fouens vtitur aduerſus malitiam: cauillto 3 partis alterius iuſtitiam ſubterfugientis: adnittna penſatio, eo: quia ambo tẽdunt ad eundem inn t victoꝛiam eiuſdem iudicij in altera erpartibus krin Bal. in rubꝛica, de fide inſtrumẽ. illam gloſ reputalug tamen ſimilis eſt in. d. c. dominus noſter. gt egoſoleoal gare caſum notabilem.j. de lega. ij.l. cum pater Tihoin fi. ibi dum dicit, nec videtur dolo feciſſe, cum fraudem r b2 cluſerit ⁊c. CSexta, cum agitur ciuiliter,dolicum dod ſeu delicti cum delicto diuerſoꝛum,⁊ ad diuerſoseffectus tendentiũ:tunc nõ admittitur cõpenſatio.Caſis eſtſccũ dum eum in.l. quẽadmod ũ.. Julianus ilpꝛimo elſecun⸗ do. 3. ad leg. Aquil. vbi ſecũdum eum apparet, qd ſipan impetu alter noſtrum alterius nauẽ euerterit nonſit eom penſatio:ſed alter alteri tenetur ad ſue nauis emendatio nem. Et per hoc infert, qð ſi duo pari impetu mvicemſe inſultent, vterq; habet actionem iniuriarum: quia nins cuiuſq; delictum per ſe decernitur:⁊ igitur ynuſqviſq;p 63 nitur. C Infert etiam ex hoc falſam foꝛeſentetiangb in. lj H. cum arietes.. ſi quadrupes pau feciſſedicadimn tis, qð duobus animalibus pariimpetuſeinſultanths neutri ex dominis pꝛo damno in animali ſuo contigit actio competat. Ael ſecundum eundem, ſi volumusilam gloſ.ſaluare:poſſums dicere, qõ ibi eſt ſpeciale ex eo:qua illa actio de pauperie eſt extraoꝛdinaria:⁊ſic faclius too litur quam oꝛdinaria. argu.in.l.idem ait.als incipit ctit de facto. ſi. in glo. S. nau. cau.ſtab. Nec refragatur ſecnn dum eum le. ſcientiam. g. cum ſtramenta a.ad leg Aqul Quoniam reſpondet, quod ibi neuter fuit in culpa:eroo neuter punitur. ¶ Tu aduerte:quia cõcluſio ſuaveractt non tamen bona allegtione fundata:quia dictus ſin uis.ſolummodoꝝ e& caſum quãdo culpa tua: tuanaus meam euertit: et iᷣando ſine culpa: vt qnia popterym ventoꝛum ſeu tempeſtatis, mea in tuam irruit: vndep boc eso allego pꝛimo notabilẽ tex.in.lquemadmodun, . f.3. de noxali. vbi patet, quod ſi tu mibi ſubtrabistem vnam:ego tibi poſtea ſubtrabo aliamefurtum vniusnon compẽſatur cum furto alterius:imo vtriq; competit 8 actio. C Secundo allego notabilẽ ter in uivasinpmn ci j. de furt. vbi patet, quod ſitu mibi rem ſubtrabas i tibiillam eandem violenter arripio, furtum commit 3 per te non compenſatur cum violentia commilſapen imo mihi competit contra te actio furti ad penamt 3* tra me cõdictio ex.l.extat.ʒ.quod metus cauſa.Lſi qu — — .(.cum tantam. C. vnde vi. Pꝛeterea dum reſpondet 4d„ um tur in⸗ b ninatiua: q lex loquitur ſtramenta.illa reſponſio eſt diuinatiua:q lex ſieneute 6 definite, ſcilicet qò ſiue yterq; fuerit in culpa, ran Rnpaſa rzuul ärorn eeo. zeredintit Spuchin 1 rcouſend rnackini” rudul'altoen oare di ggodünon ppae weneircun ap jickegftullel Jou vumtweieraun rürtnaniaun 7 eiraliccma klal 33 leincoim ; K matlgem dl 4ʃ 79/ (deno Mr necongrremeindd 1 senenonfregdäre rendeirdssqpddmhs uon rawneltn c eontienuümärvedäüſ boc cimn uccdtaadlgen deriwsdebonitid ene dum etti,gwicd raomdi Fodisirintoſsieumpue deregulquicqvidegdrſa jauhusiratuasguxtm glngue marimeiracunäi o runtrabencam,dict txine Erbomnumenim perſchiss ſguss Imper.maled( Hec Cdemüurislautfaca,ſ en tladleg Julrepetun bip tulsofelrquamuisillta deQuonänteligo dipon un ddatinioria elafenſe duutamimirambiiltt unretuücun drim alzspy wnmibi preßtertſti iniurda fiſſenäerrigturſti in fllguorct inbardenn Sallaujrh ſinhacoein aunmldieumſii inustantaunin nmmtüude dauſate wotd dan zaaesedperi 5 8 M ſadlegenc 1 ocnimand doddg 5 daele aliapan* „ A. 1„ meiuſdenchn due Treſ AO. ypbin..* gin W. dl P tet, da nun Sdmpenſatid cnn rexpen quod Gallxrins:nde vtitur aduerſiamaa W aſt 5 eruusmaidag liaſtitiam ſubterfig „ 5 mia ambo täduntat 1 4. 1 r Alteritenetur acſtem infert, qoſiduopnim babet actionem ininnan perſe decermtur igtn nctiamer bocfaleniir es 3ſi quadrupes euttt numaliduspariimpedili⸗ Spro damno i aninaäihe Aclſecundum euncmſt 79g juns diccre qo ticföte perie cſt ertraortuna ii66 ar axrguinlitenzn 2.5 nancanſtab RM- n entian ſ.camftrananääte ndet, duod binetru CLaduxtenudiin leg done fncne, „ wjſam quüch ahin⸗ 2 3 1 4 dglcds eoꝛum:nullus punitur ciuiliter: ex quo mutuo fuit inter cos aggreſſus:nec apparet quis eoꝛũ pꝛouocauerit. Se/ cundo dico, quod actio illa que reſultat ex titu ſi quadru. paup. fecdicit extraoꝛdinaria: falſum videetur: quia imo potius oodinaris: vt apparet in.1. penul.in illotitulo, per locum aſpeciali. CEt ex his deciditur tquotidiana que ſtio, ſcllicet, quid ſi cũ tibi dico iniuriam: tu ecõuerſo mi⸗ hi miurioſa verba refers:puta vocaui ego te latronem:tu vero mepꝛoditoꝛẽ:an iſta mutua iniuriarum delicta pari compenſarione tollantur, adeo: quod neuter puniri poſ⸗ ſit! Iſta eſt queſtio Specu.in titu. de accu..j.verſi.quid ſi te vocaui latronem.alias incipit, ſed pone quod te voca⸗ ui ⁊c.Omiſſis dictis eius conclude:quod aut queritur de ena ciuili, aut de pena criminali. Pꝛimo caſu, pꝛima cõ⸗ cluſio ſit, quod ſinon apparet quis pꝛimo iniurioſa verba pꝛonunciauerit:cum appareat vtrunq; pꝛonũciaſſe:neu- ter puniendus eſt:vt eſt caſus in.d..ſi ſtramenta.⁊ not.in dicto..cum arietes.¶ Secundo, ſi apparet pꝛimo ver⸗ balem iniuriam inferẽs:ille ſolus delinquens videtur pu niendus:non autem ſecundus, qui ad vindictam ſui incõ⸗ tinenti verbalem iniuriam retulit. Hoc videtur pꝛobare tex.j.de bo. liber.l.ſi cum maioꝛ..libertus. Ibi dum dicit ignoſcendũ eſt ei, ſi voluit ſe vlciſci pꝛouocatus ⁊c. ¶ Ter tio:quia qua ratione licet iniuriam facti incontinenti fa/ cto vlciſci:dũtamen modus non excedatur:vt in.l.vt vim. de iuſtitia ⁊ iure.lij.C. vnde vi.l.ſcientiam.. qui cum ali⸗ ter. 3. ad legem Aquil.⁊ in. c.olim. de reſtitu. ſpol. non ſo⸗ lum per ſeipſum, ſed etiam per medium amicoꝛum: vt in l.deuotum.C.de meta. in.c.dilecto. de ſenten. excommu. in.vj.⁊ in. c.conquerente. in gloſ.magiſtra. eod. titu. in anti quis.⁊ in. c.non inferenda. xxiij.q.iiij.⁊ in.l. ſi quis in ſerui- tutem.de furtis.ð.quod metus cauſa.l.metus..ſed licet. Ita pari ratione licitum eſſe debet iniuriam verbalem incontinenti ſimili verbali vindicare ad ſui defenſam.Ad boc etiam accedat.&. ad legem 2quilll. ſi ex plagis.ta⸗ bernarius. de homicid. clemen.j. C Quarto, quia parcen dum eſt ei, qui ob iracundiam commotus cauſatam e verbis iniurioſis in eum pꝛolatis, iniuriam retulit. arg.j. de reg. iu.l. quicquid caloꝛe.j.ad Turpil.l.j.queri poſſet. ij. q.iij.ſi quis iratus.⁊.ã.notandum. il.ij. Lubꝛicum enim 56 tlingue maxime iracundia commote non eſt facile ad pe nam trahendam, dicit te. in.l. famoſi.j. ad leg. Jul. maie. Ex hominum enim perſonis debemus dicta penſare.C. ſiquis Imper.maled. ¶ HNec obſt.tex.in..ſi non conuitij. C.de iniurijs.l.aut facta.g.cauſa.j.oe pen.in.l.lex Julia.q. nij.ad leg. Jul.repetun.vᷣbi punitur iniuria verbalis, vel realis offenſa:quamuis illata ſit a pꝛouocato iracũdie ca- loꝛe. Quoniã intelligo vbi pꝛouocatio ad iram ex qua oꝛ- tum babuit iniuria, vel offenſa: cauſata eſt aliunde quam pꝛecedenti iniuria mihi illata per eum, in quem ego iniu- riam retuli.Cum enim alias ipſe mihi iniurians occaſio/ nem mibi pꝛeſtiterit ſibi iniuriandi, ipſemet ſibi iniuria- tus fuiſſe videtur:igitur ſibi imputari debet. S. ad legem Aquil l.qui occidit..in bac.de iniurijs.c.fin.de regu.iur. damnum.lib. vj. cum ſimi. ¶ t Aduerte tamen: quia etiã offenſa realis ſeu verbalis iniuria illata a commoto calo re iracundie aliunde cauſate, quam facto mei, cui iniuria vel offenſa illata eſt, mitius punienda eſt:⁊ igitur bec eſt inſta cauſa pene minuende per iudicem. Et ad boc ego noto textum valde ſimgularem in dictall. lex Julia. in fin. J. ad legem Juliam repetun. vbi patet, quodin poteſtate iudicantis eſt homicidium committentem caloꝛe iracun⸗ die, pena depoꝛtat ionis affligere:⁊ ſic minoꝛi, quã in bo- micidam a iure communi ſtatuta:que vltimum ſuppliciũ eſt:vt in.iij.C. de epiſco. aud.ibi dum dicit:homicida, qð fecit ſemper expectet. Secundo ad hoc accedat, quod ele⸗ ganter determinat Joan. Andr. in addi. Specu. in rubꝛ. de bomicid.ad fin.⁊ in. c.ſigniſicãuit. de penit.et remiſſ in nodella. ⁊ Bal. in. c.j.in vſibus feudo. de pac. tenen.: in. d. Lvt vim.dicentes exceſſum in defenſione non puniri:vt il⸗ lud delictum, quod vere eſt perpetratũ:ſed mitins. Quia ignoſcendum eſt commoto iracundie caloꝛe, ſi iuſtum do loꝛem ſuum refrenare non potuit. dicit text. in.l. ſi adulte⸗ rium cum inceſtu.F. Imperatoꝛes.j. de adult.⁊ quod ha- betur. C.codem titu.l. Gꝛacchus. ¶ Tertio vbi in pꝛimo 67 iniuriantem t mibi, ego ex interuallo iniuriam infero:v- trique noſtrum ad ciuilem penam exigendam competit Soluto matrimonſo. actio:nec alter alteri cõpenſationem obiſcere poteſt:quia non ex interuallo, ſed incõtinentt iniurie repulſio eſt per⸗ miſſa:vt in.l.iij.c.cum igitur.j.de vi ⁊ vi arma. Cum enim hec ſint diuerſa delicta, ⁊ ad diuerſos effectus tendentia: merito hoꝛum nõ admittitur compenſatio: vt.d.l.quem⸗ admodum..fin.ꝛ in dicta.l. qui vas.in pꝛin. Ande tamen verũ eſt, quod hincinde pꝛo ambabus partibus lata ſen⸗ tentia ſuper pena ciuili iniurie, executionem penalis ſen⸗ tentie petenti obñci poteſt compenſationis exceptio, de alia ſententia ſimiliter ad penam ciuilem inferẽqam ad⸗ uerſus executionem petentem pꝛolata: vt.ſi cum militi. g.ſin.j. de compenſa.Et ita notab. dicit tex. Innocen.in.c. ſicut.lultimo.de iureiuran.bunc intellectum tradens ad 68 l.ſi duo.de dolo.ſepius allegata. ¶ Secundi t vero pꝛin⸗ cipalis membꝛi concluſio eſt, vtrunq; criminali pena pꝛo publica vindicta inferenda eſſe puniendum:quia indeter minatoꝛum reipublice delictoꝛum ad compenſationè pe- ne, non admittitur compenſatio:vt dicta. 1.ij.§. qui bocdi 69 cit.⁊..ſi extraneus. ¶ Ab hac tamen concluſione ſeclu- de caſum illum, quo quis vt pꝛouocatus ad iniuriam, re- tulit:quia ille nec criminaliter punietur per pꝛedicta: et bec diligenter tene menti: quia ſunt valde quotidiana. 70 CSeptima concluſio, f quando e coniunctione vnius culpe cum alia per diuerſos commiſſa, reſultat vnns et idem effectus ipſarum culparũ,licet diuerſarum: admit⸗ titur compenſatio.Ad hoc.j. de dam.infect l.ex damni. g. quoties.vbi patet, quod ſi tu ex latere tuo fodis iuxta cõ- munem parietem:⁊ ego ex latere meo impono onera: et ſic ex culpa amboꝛum paries ruat, ſit compenſatio: licet ipſa facta ſint diuerſa. ¶ Octaua concluſio aſſumiturtex Iſi alius.. belliſſime.⁊.l. fin.. ſi ad ianuam.j. quod vi aut clam.vbi patet, quod facti clandeſtini cum alio clandeſti⸗ no ex interuallo facto, admittitur compenſatio. Si enim ego edificium clam factum cum mea intereſt, ego clande⸗ ſtine deſtruo:vel clauſuram domus clam factam, cũ mea intereſt:ego clam rũpo:non poteſt aduerſum me per pꝛi⸗ mum clam facientem aduerſus me clam deſtruentem in⸗ terdictum, quod vi, aut clam, inſtitui. Et huius eſt ratio ſecundum eum:quia illud interdictum, quod vi aut clam, requirit iuſtum petitoꝛem: ſed tu non videris iuſtus eſſe petitoꝛ, qui pꝛetendis intereſſe ex iniquo opere: vt in. l.ij. S. idem aitj. ne quid in loco publi.igitur ⁊c.Et hoc eſt, ꝙ dicit lex neminem ex impꝛobitate ſua actionem deberecõ ſequi.j.de furtis.l.itaq; fullo.g.j. ¶ Tu aduerte:quia hoc 72 †videtur intelligendum, vbi non poteſt haberi ſnperio- ris copia, cuius authoꝛitate clam factum deſtruatur: vel periculum eſtin moꝛa:tunc enim pꝛopꝛia authoꝛitate de⸗ ſtruere licet:ałs enim ſi ſuperioꝛis adeſſet copia, hoc ſua authoꝛitate agereex interuallo non eſſet permiſſum. Et hoc videtur pꝛobari in dicto..belliſſime.in fine.vbi hoc etiam tenet gloſſ. Aidetur etiam a ſimili pꝛobari caſus, quod dicimus de interdicto, de vi,⁊ vi armata:quod com petit pꝛo illata violentia expulſiua: illud en im cenſetur compẽtere illi, qui paſſus eſt violentiam ex interuallo ab illo, cui ipſe violentiam intulerat pꝛimo:vt in.l.qui poſſeſ ſionem.j. de vi ⁊ vi arma.ꝛ.l.ſi quis a ſe fundum. C. ad leg. Juliam de vi.⁊ per hoc declaratur veritas dicti Innoc. in. c.olim.pꝛeallegato.de reſtitu.ſpo. Quod ſequitur Ar⸗ chid xxii.q.ij.dominus noſter.⁊ Bald.in.l.ij.C. de ſeruit. ⁊ aqua.dicens, quod vbi ſuperioꝛis authoꝛitas haberi nõ poteſt: licitum eſt furto ſubtrahere rem mibi furto ſub⸗ tractam, vel equiualentem: dummodo ſine ſcandalo hoc fieri poſſit:⁊ tunc furti cum furto compenſatio fiet:ſecus autem vbi ſuperioꝛis adeſſet copia, per. d.l. quemadmo- dum..fin.. d.l. qui vas. Multa enim licent pꝛopter defe ctum copie ſuperioꝛis, vel periculum moꝛe, que alias non licerent: vt patet in.l.generali.C.de decur.libꝛ.x.⁊ in.l.ait pꝛetoꝛ.g.ſi debitoꝛemãj. de his que in fraudem creditol. nullus. cum ibi not.in gloſſ. C.de Jud. Et ex his que not. Innode elect. c. venerabilem. ad ſin.⁊ in.c.licet.de peni.⁊ remiſ.cap.licet.⁊ patet.xj.qiij.anteceſſoꝛ.Et ad hoc vide, que dixi in.l.clam poſſidere.. qui ad nundinas.j. de ac⸗ 73 quir. poſſeſſ. CNona, concluſio, vbi † agitur ciuiliter, et res non eſt integra, puta:quia deuentum eſtad executio- nem facti, boc eſt, ad ſolutionem: diuerſoꝛum delictoꝛum, quamuis ad idem tendentium:non admittitur compen⸗ ſatio:vyt in.l.iij.⁊ in.iſi ob turpem cauſam.j. de reg.iuris. n 97 — — —— ᷣ—— — — . (1un — — Zudo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ part. im pari..de dol. exceptioll.ſi pꝛocuratoꝛ.cum alĩjs ſupe/ rius allegatis.Exemplum pone deditibi decem vt occi⸗ das hominem:certe bec ſunt diuerſa delicta:quia vnum delictum turpiter dantis, aliud delictum turpiter acci⸗ pientis:ambo tamen ad vnum finem tendũt:quia ad bo minis occiſionem. Item res non eſt integra'quia deuen tum eſt ad ſolutionem pecunie: certe iſto caſu ſi repeto, quod dedi:poſſum repelli obiectione criminis: criminis huius ſcilicet:ꝗuia turpiter dedi. Rec replicare poſſum hoc modo.ſ.tu qui es reus turpiter recepiſti: et ſic facta executione, non admittitur compenſatio duarum turpi⸗ tudinum ad eundem effectum tendentium. ¶ Secima, 74 tum ciuiliter agitur, ⁊ diuerſa ſunt facta ad abſolutio⸗ nem eiuſdem actus turpiter tendentia: eoꝛundem admit titur compenſatio.Caſus eſt extra de pe. c.conſtitutus. et pꝛobant etiam iura ſuperius allegata in concluſione ſimi li. Exemplum pone inter mei te eſt facta pax cum adie- ctione pene:ynde contra venietem pariter infringimus: certe hec mutua ruptura tendens ad pacis diſſolutio- nem compenſatur:⁊ alter ab altero nõ petit penam. per d.. conſtitutus.ſi ex interuallo a pꝛimo ſecuta fuerit ru- ptura ſecundi:quia illedemum poteſtpenampetere, qui in eam non incidit:vt.dl.cum par..illi.⁊ quia non debet commodum quis conſequi, ex contractu quem viſus ex- titit impugnare:vt in dicta regula, ex eo. cum aliſs ſupe⸗ rius alleg. Et de iſta queſtione pacis:dic vt plene dixi.3. 7§ eodl. ſemel moꝛa. C Andecimo cum agitur ciuiliter et introducitur compenſatio delictoꝛum, que babet vim ſo lutionis, pꝛout regulariter de diſpenſationis natura eſt: que loco ſolutionis cedit:vt in.l.ſi debitoꝛ.ð.qui po.in pi/ gno.hab.Illa admittitur, poſito, ꝙ delicta ſint diuerſa, ⁊ ad diuerſos effectus tendẽtia:licet ſecus, quando agitur de cõpenſatione delictoꝛũ compulſiua, que non vim ſolu tionis ſed impugnationis habet:vt ex ſupꝛadictis appa ret. Iſte eſt caſus in.l.ſi ambo..de compenſa.vbi patet, ꝙ ſi tu ſocius furtum feciſti in vna re ſocietatis:⁊ ego cõ/ ſocius damnum dedi in alia communi: quoꝛum delicto/ rum occaſione alter contra alterum agat ciuiliter, fiet cõ penſat o, que ſictam ſolutionem inter agentes introdu- cit: vt ibi patet. Sed certe dici poteſt, qð ibuilla delicta quamuis diuerſatendunt ad eundem effectum.ſ.ad eun dem contractum ſocietatis inobſeruandum: cum ſatis ſocietas non ſeruetur:cum in ea bona ſides inter ſocios violetur:vnde iſta concluſio cadere poteſt in altera ex. S. poſitis. Iſte ſunt in hac materia concluſiones do. Bald. que, quia per eum erant imperfecte poſite: vt ex ſuperio⸗ ribus vides, per me perfecte ſunt ſupplete et dilatate. 76 Poſtmodumft vero ipſe idem volens aliter decidere *hanc materiam iunctis dictis Dy. ⁊ Jac. de Are. conſy⸗ derat duos caſus pꝛincipales dicens, aliquando agi cri⸗ minaliter:aliquãdo ciuiliter. Pꝛimo caſu, aut loquimur de compenſatione delictoꝛum extinctiua pene:⁊ iſta non admittitur:vt in.d.l.is qui reus.z.d..ſi publico..d.l.ne⸗ ganda.cum ſi. S6. alleg. Aut loquimur de compenſatione excluſiua perſone, id eſt, que opponitur ad perſonam ac- cuſantem repellendam:⁊ tunc iſta oppoſita poſt litem cõ teſtatam, vel nomen rei receptum inter reos, non admit⸗- titur:vt l.ſi maritus.;.pꝛeſcriptiones.j.de adul.oppoſita vero ante litem cõteſtatam, admittitur: cum idem eſtde⸗ lictum accuſatoꝛis ⁊ accuſati:vt in.l.ſi filium.6.de libera. cau. C.de teſti.l.quoniam liberi.⁊ in. cj.eod.tit. lib. vi. Ae lius patet in.c.nemini.cum alijs ſuperius alleg. ¶ Si au tem delictum eſt diuerſum:tunc ſi eſt adherens ſeu con/ nexum, vt adulteriũ ⁊ lenocinium:admittitur huiuſmo⸗ di compenſationis exceptio:vt hic in fi. Et huius eſt ra- tio:quia cum hic delicta habeant vnum ⁊ eundem pꝛinci cipalem effectũ:merito pꝛo vno delicto reputantur per.l cum ibi not.per Cy.c.ſi reus vel accuſa.moꝛ.fuer.Cum enim finis delictoꝛum eſt vnus:delicta non cenſentur di⸗ uerſa:vt l.ſi familia.ad f..de iuriſd.om.iudi.⁊ quod not. Sloſ.inl. qui de crimine.C.de accuſa.⁊ quod habetur per Dyn.⁊ Bar.in. lfnunᷓ plur aj. de pꝛiua. delict. Aoluntas cnim⁊ pꝛopoſitum maleficia diſtinguũt:vt.l.qui iniurie. J.de furt.⁊ in. ccum voluntatis.de ſenten. excommu.ſicut ergo quãdo delictum accuſatoꝛis⁊ accuſati eſt ynum nu⸗ mero ⁊ effectu:admittitur compenſatio excluſina perſo/ ne accuſantis ante litem conteſtatam oppoſitam:vt pꝛo⸗ 77 caſu⁊ pꝛincipali, quando agitur ciuiliter, b 78 ambo.ſuperius declarate. C † Sed certe di bant pꝛecedentia. Ita et quando deli fa: ſed ad eundem ren Keaa delitt limtdno diner, diuerſa:ꝛ vnum non infert in alind:ſed anib delica ſan dinerſos effectus:⁊ tunc buinſmodi except d pꝛoducunt tiua non admittitur:yvt in.d.l.is qui reus 10 lonpande Iheuüs e Fearidechis multiplicare inconneniens un uere:vt in.l.ratas.C. e Aensino 0 ratas.C.de reſeinden vencit( Sammat quod cum ex cõmuni delicto vult quis cseiien dick, non auditur neq; agens, neq; excipiens:rt Pnn captan. caſus in. d.c. ADarcellus. In excipiente eſt aſugenten ro vult euitare damnum vel tueri ius ſuum musbrf tum tunc auditur.Caſus eſt hic:⁊ in.viro 5 lac ri etenim turpitudine petitoꝛ debet exandia d.anpa ſecutione:quia turpitudo non debet eſſe auenf cn pꝛoductiua:vt dicit text.in.d. litaq; fullo.j dethe boc pꝛocedit in compenſatione delictoꝛum coymſuse Zllia etenim compenſatio.ſ.vnius debiti ad and 4 ideſcendat ex crimine admittitur: vt patet g cla licet in ſuis membꝛis optima, tamen ſatis eſt edh quia non includit in ſe plurima membꝛa ex** ns vnde deſcendo vltmo ad ſubtiliter dictaper Inna n pius allegato. c. intelleximus. de adulte. Ipſe enin n inſtat circa ſolutionem tertij.d. g.ld arcellns ginn foꝛtiter refragari illi capitulo,⁊ huic legi. Ande nun cit, ꝙ.. ille loquitur, quando dolus vtriuſqʒ connſſ eſt circa idem. Zllud autem capitulum iſta le ſa tur quando delicta ſunt diueria. ¶ Sed certehet ſin non videtur bona.quia potius admittidebetconpaii tio in his, que ſunt quodammodo eadem, quan iiys que ſunt diuerſa:vt patet:quia admittitur de euntter ad quantitatem:ibi vero de quantitate ad ſpecinntta tet in.l.ſi conuenerit. cum ſf. S. de pignoꝛ act.xt rao ij quia in habentibus ſimilitudinem vel identitaten ſun lioꝛ eſttranſitus: vt in.l.in rem. H. idem quecunq; adeti vendi.⁊.l.ſed cum patrono.j.de bono. poſxynde dubitans foꝛte de his obiectionibus tranſit ad ſolutionem ſccunaꝭ dicens, ꝙ in.d. F. Parcellus. ponitur regula. Fpallt fano re matrimonij:vt.d.c. intelleximus.⁊ fauoꝛe dotis:thic. Sed certe iſta ſolutio nõ videtur bona:quia imopotius in. d. c.⁊ in iſta.lponitur ius regulare.ſ.q dolus cun dolo compenſetur:quod paria delicta mutna compenſatione tollantur. Iſte enim ſunt iuris regule qparum pinapa tet in dictãa.l.ſi duo.cum ſimi. Secundaindldeviro cm alijs alle gatis:⁊ ſic.. Marcellus ponet caſumſpecidem a regula exceptũ:vnde erit totum oppoſitum eins quod dicit Innocen. ¶ Quamobꝛem ipſe pꝛo maion declaxa⸗ tione ſubtiliter moꝛe ſolito, conſyderat tres caſuspiini 79 paliter. C Pꝛimus, t quod quandoq; duo facinnt in tra legem delinquendo,: crimen committendo: qtiipo nit pꝛo regula, quod deterioꝛ eſt illius conditio qn in pit de dolo pꝛoponere:vnde ſ erit actoꝛnon poteft ean tra reum excipientem replicare.Et ſic intelligturſten dum eum§. Darcellus. Et ſic etiam pꝛoceditreguladi cens, quod in pari cauſa turpitudinis, potior eſt aditi rei:vt in.d.l.ſi duo. ¶ Item alia dicens, quod parii del⸗ cta mutua cõpenſatione tollũtur:vt in dictalviro Pn etiam eſt, quod ſi reus incipiat de dolo pꝛoponere, poli rit contra eum de dolo replicari. Exemplum patet d vbi aduerſus maritum excipiẽtemde adulterio, biet fuit replicatio lenocinij.Exemplum etiam patet nlia— ſ alterius.C.ſi mi ſe maioꝛ dixe.vbi patet, qnodſ Kne petit reſtitutionem tanqᷓ leſus, ⁊ aduerſus cum erep 1 de dolo commiſſo, in hoc. iquod ſe maioꝛem aſſernt 8 terit ipſe replicare aduerſus excipiẽtem, quoc dolo 4, rei ad boc alſerendum inductus fuſt. Zed tunc ſt 1 1 cundum eundem.c. cum ſecundum.de peinlegbi 9 d ꝙ licet quis fuerit in dolo faciendoſe oꝛcinaria 19 oꝛdines ſine titulo:tamen auditur,ſi agat contra ſn toꝛem dicens ſe oꝛdinatum ſine titulo:ex quo a oan toꝛ in dolum incidit:quare petit ſibipꝛo eeſſniſen g deri, donec de aliquo titulo beneficij ſibi peoul 3 de doo ce ergo. ꝙ melioꝛ eſt cauſa oꝛdinati, qni maſi te p oꝛdinatoꝛis pꝛoponere, qᷓ ecõtra. Soluit trip ciene 0 mo, ꝙ illud eſt ſpeciale ea ratione, ne quis maultiS ſe gatur in oppꝛobꝛium.arguxciij diſt. diacont:Nenn 6 0 rmronded. onzetie 41 4: d de 9, rcccin anrchjlp rccſtirnerre nüih uimnaen nautin ſtgn 7 tuite dranigarräln wontaonan rurna mauincig unſ üitatia neiſtennarimanipen t detur iſtenlegem CSech fewod uandodoo dintäd mittnäoſtä oſtafo dter⸗Reontngtemdheſg tnotonnevrlerss Kidctur quodeontracrapt prrrguufntavefius, knerrimipſepernün enusactpentaqvolenndt erpicontrzeum quud hee Abetrepellmeciunancgio hbenrecumadverſäsilani mclom cum ſiAllegactin offtetanecreſragarun,qu tpoſſreplicariquodipſee mcrquiaipſeetiam ineode nohiditnandeliait. Aui vntsrenitacerancatangy ooinisdeoffeaſtll iiooffnie quocnogoe ionati CSetenth liatunepetio ontrailsy anstadenotoie dpreyenah mäusnpetternotn f Vnmaheeutanon ofi indaeteniemſapen wmatägnflrfimlis meäimgiaztrn dän mnnnnange 1 A aando e e -3e aeNdd da Imn ünidelig b dec ag dcdd fut,dd hs 6 Aud A Darceh accergh A 4 ta S declarate— N mnbriso 90 Sdeen 4 1 1 Svf p he 1 tmoac ſditrden anlerimsxreirgi ch Jllud antem cqptiin 6 ctaſunt diuerſſ tr. 9 f 3„ aan qula Dotiusacnitder. ant quo 4 ſ tquockannothentn a.rt patet ula amtyn, nebiverode quatee eag RMah eundo, quod ibi agens nõ fundabat ſe ex dolo, nec ipſum allegabat:ſed dicebat ſepauperem ⁊ in ſacris:⁊ ideo pe/ tebat ſii ab epiſcopo pꝛouideri, qui pauperibus oꝛdina⸗ tis pꝛouidere tenetur:vt patet in.d.c.cum ſecundum.et in eſi epiſcopus.· de pꝛebend.libꝛ.vj. Quod eſt verum etiam ſi alias ad titulum fuerit oꝛdinatus.argu.vñj.q. ꝓꝑaſto⸗ ralis. Aeltertio dici poteſt, quod non peccat quis ſe oꝛdi nari faciens ſine titulo:ſed potius meretur, cum faciat ſe aſcribi in ſoꝛtem domini: vt in dicto.c.cum ſecundũ.Hec obſtat, quod pꝛopter boc pena imponitur oꝛdinãti: quia illa eſt in odium ipſius ſine titulo oꝛdinantis impoſita: vt patet. lxr. diſt. in pꝛin.⁊.c. ſeq Secunda ſolutio magis om nibus mibi placet:hec autem dicit vera: cum dolus per duos committitur circa idem:cum vero circa dinerſa re⸗ gulariter non admittitur compẽſatio:vt.d.l. quemadmo⸗ dum.in ſi. nec poteſt de diuerſo crimine obijci exceptio: niſi in caſibus, quibus a iure ſpecialiter diſpoſitum repe⸗ ritur contrarinm. Que de iure ciuili habẽtur:j. de acccuſ Iqui accuſare. canoniʒata.ij. ꝗ.ſ.pꝛobibentur.⁊ boc de iu⸗ re ciuili. Cum de iure canonico contra accuſantem, vt ab accuſatione repellatur obici poſſit exceptio criminis cu⸗ iuſcunq;:de accu.c.j.cum ibi plene not. In caſibus autem iſtis, quibꝰ de iure ciuili obijci poteſt exceptio diuerſicri⸗ minis:quia talis exceptio introducitur: ergoiuris rigo⸗ re contra omnes nõ generaliter:ſed ſpecialiter in odium certe perſone contra talem exceptionem non dabitur re/ plicatio. ſic intelligit. c.dilecti de excep. ¶ Nec obſt.ſecũ dum eundem pꝛeallega.c. intelleximus. vbi erant diuerſa adulteria: ſic diuerſa crimina.Et tamẽ ſit compenſatio: quia reſpõdet, quodibi commiſſa erant circa idem: quia in eiuſdem matrimonñ̃ pꝛeiudicium.Et ita etiam reſpon detur ad iſtam legem. ¶ Secũdus caſus pꝛincipalis eſt: nerttumfisdegge S0 f quod quando duo ab initio faciunt contra legẽ, crimen abus ſin ltacinenfüit s:ntinlinren ſitman mpatrono ſdedonngite cton bustranſteclite Marcellus ponturra t.d.Lintelleximusrian dutio no ricetur ban onitur ius regulanit nod parin delicta mata- wimſumt iarisregulecr zdo cum ſimi. Secuncan ficſ. Marcellusponete tü vnde crittotum oypiit LQuamobremiyſegon noꝛe ſoltto onffarata nus,Tqpod quancogal zucndo,: crimen connane nod deterior cfiliwante lonerervndeſſcrtatnan ntem rpliereftuiie rcelus Etfiectangan ricauſa tryttainom⸗ 0(Jtem aludienzee mietone ollmein iu ſircus mchunen 41 4 1 4 9 ndum mcu vrruu ſccnndon, g 1C.CumſeL, Sſ adlun Dolofaacnd wer oclte lorxamenadch, eg eum llle 4¹„ wcinatum 2 Firvruh⸗ committendo:ſed poſtea repetendo crimen non commit titur:vt contingit cum duo faciunt contractum vſurariũ: poſtmodum verovſuras ſoluens repetit eaſdem: et tunc videtur quod contra exceptionem non detur replicatio. per. c. quia fruſtra. de vſuris. vbi patet, quod ſi conſuetus fenerari:cum ipſe pecunia indigeret, ab alio mutuam ad fenus acceperit:quod cum ſoluiſſet, poſtea repetit: poteſt excipi contra eum, quod ipſe eſt etiam vſurarius: quare debet repelli:nec iuuari exlege cõtractus vſurarios pꝛo⸗ bibente:cum aduerſus illam ipſe deliquerit..de mino. auxilium. cum ſi. Allega. etiam ſecundo. lin arena. C. de inoffi teſta.nec reſragatur, quod contra excipientem de⸗ bet poſſe replicari:quod ipſe etiam excipiens non debet audiri:quia ipſe etiam in eodem aduerſus eãdem legem 21 pꝛobibitiuam deliquit. Quia reſpondet, t quod petitio agentis venitlaceranda, tanquam cõtra ius. per id quod no. glo. in..j. 3. de offic. aſſeſſo.⁊ ipſe idem Ynnocen.in.c.j. ad ſi.de offi.vic.⁊ quodmo.gloj.de bo.libe.l.ſi cum maioꝛ. õ.ſi patris.ad fi. ¶ Sed certe hec nõ videtur bona reſpõ⸗ ſio:quia tunc petitio contra ius venit laceranda, quando ex eius tenoꝛe notoꝛie depꝛehenditur, quod cõtra ius eſt: ⁊ non alias:vt patet ex not.in.l.vbi pactum.C.de tranſac. in glmagna.hoc autem non contingit in caſu iſto. ¶ Itẽ ſecundum hanc theoꝛicam ſequeretur, quod ſi filiuffami⸗- lias mutuaſſet alteri filiofamilias, ⁊ ſic feciſſet contra ſe⸗ natuſconſultum ſipoſtea alter mutuaret ſibi, quod con⸗ tra mutuum petentem non poſſet excipere de ſenatuſcon ſulto:conſyderato, quod aduerſus illum deliquit. Quod videtur abſurdum ⁊ falſum, per. lj.⁊ per totũ. S.ad Aa⸗ cedo. vnde finaliter concludit, quod de iurisrigoꝛe, quan do duo faciunt contra legem circa diuerſa: licet faciant contra legem eandem, non debet de vno ad aliud obiici poſſe exceptio compenſationis pꝛopter rerum diuerſita⸗ tem. arg d.l.ſconuenerit.Et per regulam, que vult, quod ius pꝛopꝛium pꝛoſequendi criminis per eum commiſſi, non obſtat exceptio.j.de accuſa l.hiĩtamen omnes.vij.qõ. vlt.omnibus.ꝛ in.d. c.q fruſtra. contra ſtatutum fuit odio vſurarum:vnde tex.ille continet caſum ſpecialem:⁊ ſic in alſjsremanet regula firma in oppoſitum. Satis eſt enim, ꝙ delinquens mn legem non iuuetur per eam in eo in quo deliquit:ſed in alio, in qno non deliquit iuuari poterit ex eadem.per regulãſupꝛa poſitã. Nec refragatur.l.in are⸗ na quia loquitur in perſona pꝛiuata, que certum mini-⸗ Ktrum appꝛobauit:nde non poteſt illud deteſtari in per⸗ Soluto matrimonſo. ſona filij:cũ quis, quod per ſe recepit, in alioꝛum perſonã impꝛobare nõ debeat: vt.3.dixi.Hos autem loquimur in iudice, qui ſecluſa perſonarum acceptatione, debet iuſti⸗ tiam mmiſtrare.de iudi.c.nouit.de accu.c.qualiter ⁊ quã⸗ 82 do. ¶ Tertius caſus pꝛincipalis eſt, quando duo fa⸗ ciunt ſecundum legem, quo caſu verioꝛ concluſio eſt, vnũ contra alium iuuari:vt in. l.ſi. 3. ex quib. cau. maio. Hec eſt doctrina eius, ipſum intellectualiter conſyderãdo: quam communiter ſequuntur Canoniſte. Ego autem cẽſeo ad⸗ uertendum pꝛimo, quod inepta eſt eius allegatio, qui ad hoc pꝛobandum, ꝙ deterioꝛ ſemper eſt eius conditio do⸗ loſi, qui de dolo pꝛoponere incipit.allegat.. Marcellus. quoniam ille text.pꝛobat totaliter oppoſitum. Ibi enim actoꝛ fundabat intentionem ſuam ex contractu tacito, de dolo, qui in eodem vtraq; parte interuenerat. Reus ve- ro de fraude incipiẽs dicere, exceptionem doli oppoſuit: determinat Juriſcõſul. non audiri replicationem doli, ᷓ; obijcit actoꝛ.⁊ ſic ibi non deterioꝛ:ſed melioꝛ eſt eius con⸗ ditio, qui allegationis doli ſumpſit initium. Non ergo cõ ſyderat tex.ibi initium pꝛoponẽdi dolum:ſed quisex agẽ te, vel conuento tractet de lucro captando:⁊ quis de dam no vitando:quoniam melioꝛem vult eſſe conditionẽ eius, qui damnum vitare querit. Ros tamen pꝛo eius dicto, al⸗ legare pꝛimo poſſumus tex.lj..fina. cum.l.ſeq.S. ne quis eum, qui in ins voc.vbi patet, ꝙ ſi inique realiter quem in ius vocans, agat contra eximentem eum qui vocatus eſt, dicens eum dolo exemiſſe:⁊ incipiens de dolo pꝛopone⸗ re:repellitur ea exceptione.ſ.quod ipſe inique ſeu dolovo cari fecit.Et ſic ibidem deterioꝛ conditio eſt incipiẽtis do lum pꝛoponere. Secundo poſſumus allegare textum in Lij.. idem ait.j. ne quid in loco publ.vbi ſi is, qui inique in loco publico edificauerat, agere incipiat contra alium, quem dicit inique edificare in eodem:cum per illud ediſi⸗ cium ſuo noceat᷑:certe repelli poterit exceptione.ſ.quod eius pꝛecedens ediſicij cõſtructio iniqua fuit:⁊ ſic ibi etiã deterioꝛ conditio eſt incipientis pꝛoponere.Tertio alle/ gamusl.quidam Titiũ.⁊.l.ſi non ſolus.;.j.j.ſi quis omiſ. 33 cau.teſta.cum ibi not. ¶ Pꝛeterea dum Innoc.r dicit.d. c. quia fruſtra.cõtinere caſum ſpecialem õodio vſurarum: igitur non extendendum. Aduertendum pꝛo illius decla ratione, nnnquid ille tex. locum habeat: cum vſure repe- tantur coꝛam iudice oꝛdinario.ſ.vt eas repetens repelli poſſit exceptione hac:tu etiam vſurarius fuiſti ac.Et in hoc reperio Lap.in ſuis allegationibus alleg.xxxv.mira biliter dicentem exceptionẽ paris criminis vſurarij,vſu⸗ rario vſuras repetẽti, opponi poſſe ſolum:cum cauſa agi tatur coꝛam iudice delegato:non autem cum coꝛam oꝛdi nario.ᷓundat ſe:quia text.dicti.c.quia fruſtra.in iudice delegato loquitur.vnde cum ſit odioſus ⁊ exoꝛbitans a regulis iuris:vt infra pꝛobabitur:igitur reſtringendus, nec extendẽdus ad oꝛdinarium:vt in regula, que a iuris. libꝛ. vj..de legib.l.quod vero.cum ſi. C Quod autẽ odio ſus ſit patet:quia denegat repetitionem vſurarum, vbi il la regulariter conceditur. de iureiuran.c.debitoꝛes. cum ſi. Quod ſit exhoꝛbitans patet:quia regula iuris eſt quod exceptio criminis nunqᷓ repellit quem a pꝛoſecutione iu- ris pꝛopꝛij:vt in.d.l.ita tamẽ omnes.a.d.c.omnibus.Aut in vſurario in vſurarum odium contrarium ſtatuitur: et pꝛopter bonum anime:vt pꝛopter hoc quilibet ab vſura/ rum dulci cupidine retrabatur:⁊ in hoc ſalua reueren⸗ tia tanti viri,teneo contrarium. Et contra eum do caſum expꝛeſſum in eodem titu.c. Michael. Ibi enim ADichael laicus ad repetitionem vſurarum agebat cõtra quoſdam ciues Bonoñ. coꝛã Bonoñ. epiſcopo:vt ex ſupꝛaſcriptio/ ne dicte decretalis apparet:⁊ ſic coꝛam iudice oꝛdinario. Et nihilominus ibi Papa determinat cõtra dictũ i⸗ chaelem opponipotuiſſe exceptionẽ paris criminis vſu⸗ rarij. Rec refragatur, quod dici poſſet ibi Bonon. epi⸗ ſcopum pꝛocedere, vt iudicem delegatum: quia autho:ꝛi⸗ 34 tate reſcripti apoſtolici:quoniamf reſcriptum pꝛincipis per qð iudici alias oꝛdinario, pꝛout iſte epiſcopus erat, cauſa cognoſcenda mandatur, non delegationem, ſed iu⸗ riſditionis oꝛdinarie excitationem inducit:vt in.c.licet in coꝛrigendis.de offi.oꝛdi.⁊ quod not.ff.de offic.pꝛeſid.l.ſe⸗ pe. cum.j. ſeq.ð. de offi. eius cui manda.eſt iuriſdi.L ſi pꝛe⸗ toꝛ. niſi in eo reſcripto iuriſditionali apponat pꝛinceps verba hec, authoꝛitate noſtra cognoſcat ic. Quoniã tunc n uj 98 (B1 —— —— — I ͤ— — 4——— ———————— 45 9 an —— 2 3722. * 1S 5 ä 1 2 2 4 Zudo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ part. iudex alias oꝛdinarius delegatus efficitur:vt in cũ ali⸗ quibus.de reſcript.in.vi.vbi ad hoc eſt text not.: licet di⸗ ci poſſet in.d. c. Michael. eſſe verba illa, authoꝛitate no- ſtra ⁊c.vt patet in tex.ibi dum dicit,ne authoꝛitate noſtra in negotjo pꝛocedas ⁊c.Et conſequenter, quod bbi Bo⸗ nonieñ.epiſcopus de legationis iure cognoſceret nihi⸗ lominus reſpondeo dupliciter. Pꝛimo quod vei ba illa, authoꝛitate noſtra, referuntur, ad verba eiuſdem tex. ſ. at tentius pꝛouiſurus.quaſi dicat authoꝛitate noſtra man⸗ damus, vt attentius pꝛouideas c. non autem referutur ad perſonam epiſcopi:vt ipſe apoſtolica authoꝛitate pꝛo cedat. Ael ſecundo ibi put abat epiſcopus, ꝙ ex quo Pa pa ſibi mandauerat ſimpliciter: vt Bononienſes ciues cõ pelleret ad reſtitutionem vſurarum faciendam aldichae li:non deberet admittere dictam exceptionem dilatoꝛiã, auaſi reſcriptum hoc aliquid deberet operari vltra ius commune.in. d.c. quia fruſtra. vnde Mapa ibi declaran- do dicit authoꝛitatem reſcripti ſui, ex hoc ad epiſcopum directi:vt ipſe vſuras faciat reſtitui:intelligi debere ſecũ⸗ dum ius commune.l.dummodo. idẽ Michael per pꝛius eas reſtituat, quas ipſe extoꝛſit ab alijs ſecundum foꝛmã d. c. quia fruſtra. quod in delegatis loquens Papa in. d. c. Michael. extendit ad oꝛdinarios. De iure enim cõmu⸗ ni reſcripta iuriſdit: onalia ſeu iuriſditionis oꝛdinarie ex⸗ ſcitatiua, interpꝛetationem recipiunt:⁊ ſecũdum illud re- ſtringutur:vt de pꝛimo eſt caſus de reſcri.cauſam que.de offic.deleg.c.ex parte.⁊.c.ſuper co.¶Secundo eſt caſus de offi. oꝛd.c.graue.¶ Tertio clare dici poteſt: ꝙ ex quo verba illa litere.ſ.ne authoꝛitate noſtra in negotio pꝛoce⸗ das ⁊c.ſunt abnegatiua:merito conſequens eſt, vt iuriſdi tionem delegatam in epiſcopo non induxerint:ex regula 85 que habet, quod t verba abnegatiue pꝛolata, non inqu- cunt affirmationem, vel diſpoſitionem affirmatiue: vt.l. Titia.g.fi.j.de manumiſ.·teſta. ¶ Secundo pꝛincipaliter contra Lapum moueoꝛ::quia ratio poſita in.d. c.quia fru ſtra.ex qua tex.deciſionem pꝛeſentis dubij facit:cum cau/ ſe cognitio vertitur coꝛam delegato, locum habet. Et cũ eadem vertitur coꝛam oꝛdinario:vt ex ſeipſo apparet:vn de in vtroq; par iuris debet eſſe diſpoſitio:cum exoꝛbitã⸗ tia iura, quale eſt.. c. fruſtra. vt. ã. pꝛobaui, pꝛopter identi tatem rationis extendãtur ad caſum non expꝛeſſum. 5. de ri. nup.Llibertum.. ſenatuſconſulti. C. de reuocan. donall. bis folis.de regu.c.conſtitutionem.libꝛ.vj.⁊ inſinite gloſſ. funt:licet aliter ſenferit Joan. Andvt dicetur in..de vi⸗ ro.quod maxime verum eſt:cũ tractatur de iuribus pꝛin/ cipaliter tendẽtibus ad dilaqueationẽ animarum apec⸗ cato:vt eſt dictũ.c.quia fruſtra. Et hoc eſt quod not. Bar. in autben. ſaeramenta. C. ſi aduer.vendi.tradens doctri⸗ nam, quod iurium quoꝛum diſpoſitio pꝛincipaliter tẽdit ad dilaqueationem animarũ a peccato, pꝛout eſt dicta au then.pꝛopter identitatem rationis ſemper fit extenſio. et ita anno pꝛeterito cum acceſſiſſem ad curiam conſului in ciuitate Fᷣloꝛẽtie:⁊ iudicatum fuit inter dominos meos. vnde tene menti: quia paſſus iſte valde vtilis eſt ⁊ neceſſa rius ad declarationem.d.c.quia fruſtra.Et mirãdum qð nullus Canoniſta de hoc ibi faciat mẽtionem. Ex his er/ go apparet doctrinam do. Inno.non eſſe vſq;quaq; ve⸗ S6 ram nec perfectam. ¶ Ande ad cõcluſiuam t theoꝛicam reducendo fubſtantialiter hanc difficilem materiam, poſ fumus duo membꝛa pꝛincipalia facere. ¶ Pꝛimum, qð aliquando queritur an ⁊ quando dolus cum dolo compẽ fetur.ſeu delictum cum delicto, quando ciuiliter agitur: ⁊ tunc ſit regula, quod cum committitur circa idem eodẽ vel dinerſo tempoꝛe, vnum cum reliquo compenſetur: et ſic contra exceptionem doli dabitur replicatio.Et appa⸗ ret hic ⁊ in.da. viro atq; vxoꝛ. ⁊ in. d. c. intelleximus. cum 97 alijs alleg. C Fallit: quia aliqua euidens ratio inducat oppoſitum:vt puta:cum ex dolo actoꝛis inſurgeret in fa- uoꝛem rei exceptio dilatoꝛia:vt quando duo foꝛent excõ- municati, etiam ex eadem cauſa:quoniam ſi vnus agat, et alter excipiat, qued non poteſt agere: quia excommuni⸗ catus non poterit replicare:quod nec excipiẽs debet au⸗ diri cum ipſe ex cadem caufa excommunicatus ſit: vt eſt tex.in.ð. ¶dilecti.de except. eſt etiam caſus in.d.c.qꝛ fru⸗ 88 ſtra. ¶ Fallit ſecundo dicta tregula:vbi ſecundus dolus conſumeret pꝛimum:quoniam tunc de conſumpto no po eſt excipi.yt eſt caſus in.uſi quis a ſe funaum.⁊.. qui poſ⸗ 39 tertio, quando ſi fieret Tcompenſatio, alter re 91 bus meis. Eſt ſecundum mẽbꝛum paſſu tranit, ſicut muſcipula ſuper pꝛunasan ſeſſionem. pꝛeallega.vbi patet deinde tu me ex internaho ſ ecaſß Tind poliani ſoꝛium interdictum, vnde vi, ad recuperan 3 midi poſſf nem:neq; tu ſpolians ſecundo potes excn An poſſeſio tione, quam ego aduerſus te pꝛimo commiſt. mo commiſſa per me, eſt extincta per ſecund ſam per te.Simile eſt in moꝛa:vbi patet Lan comnic miſſa per vnam ex partibus extinguit Anaiund b per aliam, adeo: ꝙ de illa non poteſt exci am öniiſ 3.de peric.⁊ commo.rei vend.j.ſi pi.vt in älne emp.l. Celſus.. ſi.cum l. ſeq. 6. de arbi m S de ac do. j. de no. ope.nunc.ſiſe eruum.§. ſequitur n daicna g. fi.j. de derb oblisquidecemcumſiſdeſolnain LCFallr damno:quoniam tunc ad illius pꝛeindiciun dle n de damno vitando, nondebet fieri compenſanien ſcenta fauoꝛem qui certat delucro captando: ſic eſ ci dh S. Aarcellus. C Fallit tamen deciſio illiusten 2 ind. ob turpem.cumſſi..de condi.ob tur can Cuid wu ratio ſuperius eſt declarata.vbi autem yter g elt late ri cauſa, puta: quia vterq; in lucro captandottunt 3 3 melioꝛ eſſet concittio rei:vt.dl.quidam Titinmaj 1 ſolus..j.cum alijs ſuperius alleg.j.ſ quis omiſcar 9 quia ſla 1 90 CQuanqdo vero dolus, † ſeu delictum committ tnr ci⸗ ca diuerſa:⁊ non ſit regulariter compẽſatio:yt in dlov admodum..fi. ¶ Fallit autem hoc in caſibus nunne tiſſime declaraui:dum recitaui dicta Balinſipltde ancipale,ſ li cum dolo:vel delicti, cum clieo enehelan tur, vbi agitur criminaliterꝛt in hoc foꝛmaliter di r dixi in cõcluſionibus, quas circa hocfeci:partin rRl ⁊ partim epme.Poteſt pꝛo complemento mattneacii membꝛum aliud.ſ.an fiat compenſatio mali eundeneet vt intelligas:exemplum pone. Deus pꝛocu tutasaex geſt. ſeu ſocius, quedam egit:ex quibus mibilvcrun ên tum eſt:⁊ ſic bonum pꝛouenit. Quedam vero egit excoi⸗ bus damnificatus fui:⁊ ſic pꝛouenit malum. Anynius ci reliquo fiat compenſatioꝛ⁊ in hoc dic bꝛeuiter: quod aut loquimur quo ad foꝛum conſcientie:⁊ tune dicendum q non. tex. eſt not. Auguſti. xiiij. diſt. quod ait ynqe ſunitur regula. c. defleat.de regu.iur. Aut loquimur quo ad fcuũ 9 tempoꝛale:⁊ tunc foꝛmo has cõcluſiones ¶ Pꝛinatbo⸗ ni ſeu lucri contingentis ex legali pꝛouidentia piincipali ter magis, qᷓ ex facto mei adminiſtratois:nonſ6t conpẽ ſatio cum damno ſeu malo, quod ego ſentioex enſdẽde⸗ do, culpa vel negligẽtia. Iſte eſt tex. ſing. 8deyſu Laius. qui loquitur de lucro pꝛoueniente pꝛincipalitereyvi con 93 ſuetudmis. C t Secunda, damni ſeu malii qd mibipu⸗ uenit ex caſu foꝛtuito contingente in eo,ꝙfacitmeusac miniſtr atoꝛ:fit compẽſatio cum lucro ſen bonomibixu ueniẽte ex eius induſtria:etiam vbi ipſe alias de allſt tuito teneretur. Iſte eſt caſus no.in..ſi negotiaadſade 4 neg. ge. ¶ Tertia, damni ſeu mali, qo mihipꝛouonte culpa, dolo, ſeu negligentia adminiſtratoꝛis ſeu conſdci mei:non fit compẽſatio cum lucro ſeu bono quodpune nit ex eiuſdẽ induſtria. Caſus eſt no.in.l.de illoz ictd 95 cum.j.pꝛeced.3. pꝛo ſoc. ¶ Quarta eſt:t ceſſationis un quod pꝛouenit ex negligentia adminiſtratoꝛis ſeu con⸗ ſocij, it compenſatio cum lucro, quod pꝛouenite nih ſtria eiuſdem. Iſte eſt tex.no.⁊ ſingu. ſecundi verumint lectũ in. d.l. Caius. 3.de vſu.⁊ hocintellige in acminitio toꝛe voluntario. Quod autem ex neceſſario ꝛanmnid re:non pono:quia clara eſt in hoc doctrina zurilani 3 j. de admi. tut A.cum queritur. Pꝛinceps vero non 3 1 te cenſetur facere, ſi bonum cum malo in eiuſcem 3 5 compẽſat:vt patet ex text.in..ij.¶poſtea Lipins dei iur.vbi patet, ꝙ ſenatus ſeruum Apij Claudij 8 d— muneribus donanit, eo: quia libꝛum quẽdam in Vand lis, quem Apio Claudio ſubtraxerat, populo Vrtür tradidit, per quem manifeſtatum, plurimumi en dr. aucta eſt. hoc etiam apparet in.l.non omerf⸗ u fni mili.ꝛ in. ſi quis in graui..hi quoq; jad Si accimer Et has concluſiones tene menti:qnia valde quo bner cöfuſe materie declaratiue, quas adiſce ac Kgſen nc o, culpe mand. Que plene illud no.ꝙ licet domseni zene cum cupa, compenſentur:vt. S.dicta demon i 3 ntan 3 ohe b ¹ 905 gaadii renna npin wuunnp. ertugt ont Kran Seene, e d rci tvatenn 3 mernraim r glal de vinet mdaenſe raarmſeänerraidm ualdnt ontracum iunper tumgodteſtſtocll aralsobigatio qlespane igtaquod quicuelit gacſtanndumdico,fpptll itouj acomontamenconi mniumfinetracitione end hrautäerüeſſeproborgey ſtrulusipſo urer pofnte litnulusſupple zlicresſtt cagttor trannatumipoin urtrerrencienoytſgus dir Cdepacinerenptm den acdie Sccücoſiefttnalu No 4,5. 1 4(5 Alſtautenpren 4„ 9 3ſe (denn de Den Deſcnad ad.ſan figt co A 1.n fiat compeſcynae rnum prouenit. Alccing aa foꝛum conſcientern 9) ſendelſann,e b regularttr awd mc lonpäünin audum rcataudere Eſt ſccundun männnulh delicti cumdeict ummalitere:ib AMb us. OHas er- 1 Audus ascnuaderi f-„' 1 1 Poteſtpꝛo(ompenerhre Templum pone. adewsdn »ddcdam egttex andosrd. tus finer ficpvouentnuad npenſatio:r m bordeine Auguſti xiii diſt aheen deregu lur. Autiognn ncfommo bas cöcliona 9 ungentis exlegalipvoi facto mei adminitrern no ſcumalo quodegoſa dusctia. Iſte etterlnga. lncooproueneentegn rSccunda,danniſcam tuito contingententogio tompeſatio cum luevſan induſtria:ctiam ſbiqhi Iſtecſt caſus winlinie rtia danmiſeumalecenn ncgligentis admintam wäſatio cum ucpoſais Guftria Caltscicnne poſoe Duruita 1—Acentiaacnitür :1 negligendi⸗ uotne mſatiocum cſoc wüt enſ „r derfingud zſte n ter no. 7„Iseſet men dolus cum lata culpa, vel lata cum leui. ſeu leuis cum leuiſſima, eo: quia vnum reliquo pꝛeponderat. Ita pꝛoba tur in.Aiitem ſi obſtetrix. in.. ſin. ð. ad leg. Aquil.⁊ pꝛo boc habes vltra omnes expeditam buius legis ſubſtantificã 5 materiam. ¶ Hec autẽ tmateria inducitur hic per Bar. 9 ⁊ Bal. ad dictas duas.q. Pꝛimum, quid ſi ex foꝛma ſtatu- ti bannitus non debet in iudicio audiri:an reus excipiẽs contra agentem de banno:alterius bãni replicatione re⸗ pellatur:⁊ habet iſta queſtio multa membꝛa per doc. ma⸗ le diſcuſſa. Eam autem domino concedente perfecte tra- ctabo in.l.contumaciaj.de re indi. ¶ Secunda, ꝙ ſiſtet ofiderer renaniha 97 ſtatutum ꝙ de quolibet contractut ſolui debeat gabella: alias ille ſit nullus:⁊ tunc contractus emptionis ⁊ vendi⸗ tionis eſſet celebꝛatus, atq; emptoꝛi traditio facta: ⁊ nul⸗ la ex parte gabella ſoluta:venditoꝛ pꝛopter hoc dicès cõ⸗ tractum nullum, rem repetit:reus excipit, ꝙ nec ipſe ven ditoꝛ gabellam ſoluit:vnde eit in pari delicto ſeu negligẽ tia actoꝛ:replicat, ꝙ nec ipſe emptoꝛ cõuẽtus ſoluit. Que⸗ ritur quis debeat obtinere? q́n:is Bart. ſuccincte per⸗ tranſeat:nibilominus Bal. ſubtiliter hanc dubitationem in.iij. qdinidit. Pꝛima, an cõtractus ſit nullus, pꝛoutvult ſtatutum. Secunda, pꝛeſuppoſita null.tate,⁊ quod vendi toꝛi competat actio ad rem repetendam:queritur que c petat:an rei vendicatio, quaſi in eum ſit dominiũ retrãſla tum:an vero condictio ſine cauſa, quaſi cauſa venditionis pꝛopter quam facta fuit tradit:o, redacta ſit ad non cau- ſam. Tertia, an ipſe agens excludatur:ſimiliter exceptio- ne non ſolute gabelle. ¶ Circa pꝛimum omiſſis argumẽ anr 9s tationibus ſuis, que pꝛolixe ſunt: ſubtiles: ego dico, ꝙ contractus iſte ex poſtfacto pꝛopter non ſolutam gabel⸗ lam, cenſetur nullus quo ad obligationem ciuilem: nõ au tem quo ad obligationem naturalem. Quod pꝛobo du⸗ pliciter. Pꝛimo e regula generali dicente, quod ciuilis ratio ciuilia iura, non autem naturalia coꝛrumpere po- teſt:vt.l.eas..de cap.di.l.ij.3.de vſufr.ea.re.inſti.de here. que ab inteſt..minus.inſti.de le.agn.tu.j.ſi.⁊i nſtit. de iu⸗ reiuran.. ſed naturalia. cum ſi. Secundo:quia vbi lex in⸗ ualidat contractum iam perfectum in penam contraben tium, pꝛout eſt iſto caſu. Tunc ſemper ex eo remanet na- turalis obligatio, que a pꝛincipio erat pꝛoducta: vt in.l. iij..fi.ð. quod quiſq; iu.⁊ l.ſi bene. 3.de cõd. inde. ¶ Quo ad ſecundum dico, ꝙ pꝛeſuppoſito, quod competat ven ditoꝛi actio:non tamen competat rei vendicatio, quaſido minium ſine traditione cenſeatur retranſlatum in eundẽ: hoc autẽ verũ eſſe pꝛobo:qꝛ verba illa ſtatuti, contractus ſit nullus ipſo iure:⁊ poſſunt gloſſari dupliciter. Pꝛimo, ſiſit nullus:ſupple, ⁊ ſic res ſit inepta:quo caſu dominium cenſetur retranſlatum ipſo iure in venditoꝛẽ. ſic compe- teret rei vendicatio:vt.l.ſi quis ac.3.de rei vend.l.commiſ ſoꝛie.C.de pac.inter empt.in.l.v.g.ſi⁊ arcellus. 5. de in diem addic.Secũdo ſic:ſit nullus:ſupple, ⁊ res ad vendi⸗ toꝛem reuertatur:vel pertineat. iſto caſu non cenſebitur dominium retranſlatum: vt.l. qui ea lege. C. de pact.inter emp.vnde agetur condictione ſine cauſa:non autẽ rei ven dicatione, que pꝛeſupponit dominiũ ex parte agẽtis. Cũ ergo verba ſtatuti ſint dubia pꝛopter duplicem intellectũ qui eis pꝛobabiliter dari poteſt:vt ex pꝛemiſſis patet:igit᷑ eſt conſequens:vt ea intelligamus ſᷣm illũ intellectũ, ᷣm quem inducitur retranſlatio dominij ipſo iure:ſed neceſ⸗ ſaria eſt traditio. Iſta eſt gl. aurea ſing. in.l j.j. de donat. ti. generali.dicens, ꝙ vbi reſolutio contractus vẽditionis poteſt habere duplicem intelligẽtiam, ex cuius vna indu- citur retranſlatio dominij ſine traditione:⁊ ex cuius alia neceſſaria eſt traditio:aſſumenda eſt intelligẽtia, ſecundũ quã inducit᷑ neceſſitas traditionis, ea ratione: ꝗqꝛ in obſcu ris, qò minimum eſt ſequidebemus:vt in regula iuris. Et q ambigua oꝛatio eſt aduerſus venditoꝛẽ interpꝛetanda. de pact.in.l.veteribus.cum ſſ. infinitis. ¶ Secũdo eadem 100 † concluſio pꝛobatur:q ambigua cuiuſcunq; voluntas eſttrabẽda potius ad ius cõe, ⁊regulare, quã ad ius exoꝛ bitans ⁊ ſpeciale:vt eſt caſus no. in.l.in teſtamẽto.⁊.l.qᷓq́;. Cde teſt. mil. Sed ius commune regulare eſt, qo domi⸗ nia ſine traditione non tranſferant᷑: contrariũ autẽ eſt ſpe ciale: vt..ſi ager. S. de rei vendi.ltraditionibus. C. de pac. cũ ſi. igitur ac. Et ideo innuit hoc Bar. qui terminos que- ſtionis poſuit in venditoꝛe rem vendicante, etiam dato, ꝙ actio cõpetat per pꝛedicta:ſed condictio ſine cauſa, eo: q Soluto matrimonlo. vẽditionis cauſa pꝛopter quã fuit facta traditio reducta eſt ad non cauſam: vt in.l.j. in fi.:.I.nihil refert. S.de condi. ſine cau.⁊ hec de ſecundo. ¶ Quo ad tertium, veritas eſt 101† qð agens exceptione non ſolute gabelle, repellit᷑: nec de eadẽ per excipientem nõ ſolutã poteſt replicari.ỹt iſtud triplici ratione demonſtro. ¶ MPꝛima: qꝛ cũ vt dixi cõtra ctus iſte fuerit inualidus in penã non ſoluentiũ gabellã: igit᷑ remanſit ex eo naturalis obligatio:vt.d.l.iij..fin. qd quiſq; iu.vvnde ſuccedit doctrina Juriſconſulti volẽtis, ꝙ vbi tu mihi debitãꝛ pꝛopter penã mihi illatã applicatũ ſoluis mihi:non potes ſolutum repetere.caſus eſt in. d.l. ſi pene. in.l.pene. 6. de condi. inde. C Secunda: q iſte vẽ ditoꝛ/qui agit ad rem rehabendã, tractat de lucro captan do:emptoꝛ autẽ excipiens tractat de damno vitãdo. An- de potioꝛ eſt exceptio rei de damno tractantis,ꝙᷓ replica⸗ tio actoꝛis de lucro certantis: vt in.d.l.apud Celſum.g. Marcellus.vbi eſt caſus.¶ Certia:qſi agẽs replicat, di cendo nec per reum gabellã ſolutã:id in replicatione de- ducit, quod deduxit in petitione. Sed replicatio actoꝛis ſuper eo ſe fundans, ſuper quo petitio:nunqᷓ; excludit ex- ceptionẽ rei:vt.a.dixi.⁊ eſt caſus in.l.iij..l.ſiob turpem.5. de condi.ob tur.cau.cum ſi.igitur cc. ¶ Nec obſt.huic con cluſionil.ſi. C. de liti.qꝛ ad illam reſpondet hic Bar. ⁊ cla- re.Et hec pꝛocedunt pꝛeſuppoſito, ꝙ vterq; contrabens ad ſolutionem gabelle teneatur:licet tex.videatur dicere, ꝙ hec pertinet ad onus emptoꝛis, contractu tamẽ reſolu to eam gabellam repetere poteſt a vẽditoꝛe. Jta videtur dicere Juriſconſultus in.l. debet. ad ff. 3. de edil. edic. Itẽ Ppꝛocedunt hec vbi neuter ſoluit. ¶ Quid autem ſi ſoluiſ⸗ 102 ſet † alter, an pꝛo parte ſoluentis contractus ſit validus: licet nullus pꝛo parte nõ ſoluentis:tractat hoc Bart.in.j. bona fides.3.de act. emp.⁊ Bal.in.l. moꝛtis cauſa. C. de pe ric.⁊ cõmo.rei ven.⁊ adinuicẽ contradicũt:non tamen pꝛo nunc diſcutio:q non pertinet ad pꝛeſentẽ materiã, ⁊ vide etiã ad hoc do. Bal.in.. lH. fi cum.l. ſeq. S. ne quis eũ, qui 1oz in ius vo. C Poſtremo:Tqꝛiura. 6. diſcuſſa, loquunt᷑, vbi altera pars alteri delictum obĩcit:igit᷑ videñ.quid ſi alte- ra pars non collitiganti:ſed teſti aduerſus ſe pꝛoducto, infamiam, vel excõicationem obijciat, ſeu crimen aliud pꝛopter qð a teſtimonio repellat᷑:an eius exceptio repelle tur replicatione teſtis dicentis, aduerſus excipientem de ſimili infamia, excõicatione, vel crimine: Iſtam queſtionẽ vltimo hic tractauit Bar.cuius bꝛeuis deciſio eſt, ꝙ aut iſti ambo ſunt infames ratione eiuſdẽ ſecte.Et tunc vnus aduerſus aliũ in teſtẽ admittit᷑.C. de her.in.l.quoniam. g. inter ſe.⁊ hanc allegat ipſe. Tu adde.ij.q.vij.ſi hereticus. Zlut ambo nõ ſunt infames ratione eiuſdẽ ſecte:ſed quili bet ratione pꝛopꝛij criminis:⁊ tunc quicquid ſenſerit glo. in..iij..lex Julia..de teſti.veritas eſt ſᷣm eũ/ꝙ infamis velcriminoſus teſtis opponere non poteſt aduerſus moꝛ bo ſimili laboꝛantem. Et huius eſt ratio: qꝛ infamis non poteſt infamiam obijcere, in bis que iuris ſunt: vt in.l. arena.C.de inoffi.teſta.lt hic teſtis nibil dicit parti ad⸗ uerſus eum excipienti.ſed facit fidem iudici de veritate. Dicit enim legiſlatoꝛꝙ pꝛobationes iudici fiunt, et non parti:vt in.l. quinquaginta. 6. de pꝛoba. ⁊. Lj. C. de cond. ob 104 tur. cau. ¶ Judexft autẽ teſti vili ſeu criminoſo fidẽ ad- bibere non debet aduerſus aliũ paris conditionis:imo ſi ille non excipit, debet ipſe ex pꝛopꝛio ofſicio parte nõ po⸗ ſtulante conditionem teſtis inueſtigare. Dicit gloſ.ſingu. de iure ciuili.j.de magi.conuen.in.l.j..ſi pꝛeſes.⁊ alia.iiij. q. iij. in. c. ſi teſtes..item ſepe.⁊ ſi eũ criminoſum inueniat, etiã parte non opponente a teſtimonio repellere:vt elegã ter no. Inn. de teſti. c.intimauit.arg.l.quos pꝛohibet.a.de poſtu. ¶ Tu adde, ꝙ iſta fuit pꝛimo ſententia gloſſ.oꝛdi. de teſti. c. teſtimoniũ. in Spec.in tit.de teſte..j.ver. ſed nũ quid excõicatus.⁊ ver. ſed pone, ꝙ repello teſtẽ. Et pꝛoba tur ea opi.in.c.perſonas.eod.tit.Et ratione:qꝛ defendẽti ius pꝛopꝛiũ, non obſtat criminis exceptio:vt in. d.l. omni⸗ 105 bus.:.q.vlt. ¶ Et ex bis decidit᷑, quid ſi omnes de vna vniuerſitate, vel oppido ſint infames, vel criminoſi crimi⸗ nerepellẽtis a teſtimonio:an vnus poſſit cõtra aliũ eſſe te ſtis: de hoc habes gl.ſing. in aut. de teſtib.ʒ. ſancimus. Et ponit Spec.in. d..j. ver. quid ſiomnes de vniuer. Et veri 1056 tas ex pꝛedictis reſultat. ¶ Inquantum autem.6.di xi admitticõpenſationem non confuſiuam delictoꝛũ:ſed re- pꝛeſentatiuã ſolutionis:quis ca ſolutio delictoꝛũ trabat n iij Audo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ. part. dꝛiginem, allegl. ſi ambo. de compẽ. Mdde, ꝙ melioꝛtext. eſt j. rer. amo..mulier. Item inquantum. S. dixi aliquo ca ſu, eũ non puniri, qui verba iniurioſa refert in ſibi iniuriã dicentẽ:intellige illud verũ, vbi animo defenſionis, ⁊ non vindicte ipſa iniuria refricat᷑:vt pꝛobat᷑ in.d.g.qui cũ ali⸗ ter. ¶ In glo. f.ibi, ſolutio. hic non erat nomen accuſati 10⁷ receptũ inter reos ac.Concluditt ergox recte exceptio⸗ nem lenocinij accuſanti de adulterio obijci nõ poſſe poſt receptionem nominis rei inter reoslicet ante ſic lit.conte ſtat.in.d..pꝛeſcriptiones.qᷓuis ſpeciale ſit in muliere: vt etiã poſt receptionẽ inter reos poſſit lenocinium obijcere ad effectum punitiuumnõ autẽ repulſiuũ:vt in d.. ſi pu⸗ blico. Quod in extraneo contra eſt:vt in.. qui hoc dicit.⁊ d.õ.ſi extraneus. Ratio autẽ quare ante nomen receptũ, ⁊ non poſt, poteſt ipſa exceptio obijci:illa eſt hᷣm. d. Bald. qꝛ hec videt᷑ exceptio diatoꝛia,tendens ad perſonã repel lendam:ſeu declinatoꝛia indicij. Cũ autẽ in criminalibus ad inſtar iudicioꝛũ ciuiliũ regulariter ꝓcedat᷑: vt in.l.ab- ſentẽ.j. de pe. cũ ſi. Merito cõſequens eſt, vt quẽadmodũ in ciuilibus exceptiones huiuſmodi non poſſunt poſt litẽ conteſt.opponi,ſed ante:vt ꝑatet in..pe.⁊ fin. C. de excep. in.Lexceptione.ſcilicet huiuſmodi nõ poſſunt poſt litẽ cõ⸗ teſtatam opponi,ſed ante:vt patet in.pe.: fi.C.de excep. in.l.exceptione. C. de pꝛoba.⁊ in.l.ita demum. C. de pꝛocu. de re iudi.c.inter monaſteriũ.Itapariter ⁊ in criminali⸗/ bus poſt nomen receptũ inter reos, quod vim lit conteſt. 103 habet:vt.j.patebit. ¶ Exceptio autẽ peremptoꝛia, rque tangeret merita cauſe, etiã poſt dictã receptionẽ opponi poſſit, per. lj.smn vnam lect. C. qui accu. non poſ. Et huius eſt ratio:qꝛ in ciuilibus poteſt peremptoꝛia obijci vſq; ad ſententiã:ante tamen concluſum in cauſa:vt l.perempto- rias.C.ſen.reſcinmõ poſ.Ergo multomagis idẽ in crimi⸗ nalibus:vbi de maioꝛi pꝛeiudicio agit᷑.ar.j.de Carb.edic. I j.. ſed⁊ ſi quis.l.nã vel magis. de elect.vbi periculũ.li.vj. pI09 ¶ Quando autẽ dicat᷑ rnomen rei receptũ inter reos.lõ gaeſt dubitatio:de qua per Bar. in. d. l.is qui reus.⁊ Bal. in.d.lj.C.qui accu.non poſ.⁊ hoc:dicẽtẽ, ideo contingere, quando reus reſpõdet accuſationi vel inquiſitioni aduer ſus eũ inſtitute coꝛã indice ſedẽte pꝛo tribunali in loco cõ ſueto, nõ in domo pꝛiuata, vel alio loco. ar. C. de cuſt. reo.ꝗ. ij.C. de li. cau.l. Julianus.in gl. Hoc autẽ hic nõ expedio: qꝛ non eſt pꝛopꝛia materia:⁊ alibi domino concedẽte dice tur: ⁊ hec in.l.iſta, dicta ſufficiant:ne legibus alijs dos de⸗ bita ſubtrahatur a iure communi exoꝛbitantibus. ¶ Sequitur ſolennis repetitio..de viro.poſiti in.l.ſi ve⸗ ro.que licet manca impꝛeſſa fuerit, tamẽ in hac nouiſſima impꝛeſſione ad complemẽtum editur:⁊ in quingentis lo⸗ cis ⁊ vltra, coꝛrigitur: vt per te facile legendo, ⁊ cum alijs impꝛeſſis conferendo cõperies. Adduntur etiam alique apoſtille noue ſuis in locis accurate poſite. & Summarium.+ 1 Extenſio, quod non fiat in exoꝛbitantibus a iure cõ⸗ muni ad caſum ſimilem ex identitate rationis. 2 Lex pꝛouidens de remedio ſpeciali ⁊ extraoꝛdinario, nõ extenditur ad ſimilẽ ex identitate rationis. Legis diſpoſitio, ꝙ ceſſat vbi ceſſant eius verba. 4 Lex ponens caſum exoꝛbitantem directa ad vnam perſo nam, non extenditur ad aliam ex rationis identitate. 5 Due negationes, quarum quelibet habet ſuam determi vationem, non inducunt affirmationem.: nu. 18. 6 Manumittens ſeruum de alterius voluntate, quod non tedeafu ratione lucri,quod percipit ratione iuriſpatro- natus. 7 Conqictio exiure conſuetudinario deſcendens licet ſtri⸗ cti iuris ſit:tamen ex rationis identitate extenditur. 8 Intellectus ſecundus ad hunctex. 9 Doseſt quid vniuerfale. 40 Acceſſiones naturales augent peculium. 11 Bos num ic in ſe habeat, vt in ea vnum ſubꝛogetur loco alterius. 42 Inteliectus tertius ad iſtum tex. 13 Seritas regulariter fictioni pꝛeualet. 84 Pater ⁊ filius pꝛo eadem perſona reputãtur, patria po- teſtate durante. Intellectus Roma. ad hunctex. nu. 16 Donatio inter ſocerum nurum valet. 17 Legis derogatiue introducte fauoꝛe certe certat de lucro captando, non fit extẽſio ad d one, one per rationis identitatem: vbi ſi fieret ertennn caſum cium incurreret, qni certat de damnovitando 19 Interpꝛetatio duplex. ſrreſtrictiua ⁊ extenſ. Lex vel conſtitutio generaliter loquens 9. telligi debet.„Seneraliter i 20 Lex generaliter loquens generaliter non inteNk. ie deSem perſe dis eebhenrnine non imteligt dao⸗ 21 Statutum Bononienſe pꝛohibe aſſumi poſſe ad decturan dn b dar oedren fdꝛenſen dein Eelenuls doctrine. n ſiin forenſ 22 Ailitas perſone operatur, ꝙ lex wiia.. vemeter. non tneteatnn. Pei eneralile loqnis e⸗ 23 APeretrix coniugata carcerari non poteſt. Statutum permittens meretricem iniuriari, no locum in meretrice coniugata.„non babe 24 Paruitas rei inducit, ꝙ lex generaliter, vt loans Uea Atnt.„P lex generaliter, vtloqniturin 25 Perſone gradus pꝛobibet legem general iheän 26 Intellectus elegantiai bonitas perſe. Lereer w intelligatur. er ſone; peraturiie 27 Pax vt facilius intelligatur, ⁊ ſeu yti z 2 lex Tneraler non mnteii gitur. nductaciſtmenr 28 Scandalum, vt euitetur, lex generaliter nonintellgtr 29 Nontiſici facienti contra ſtatum generalẽ ecqeſt ſũc parendum. 30 Celeritas ſi deſyderatur pꝛopter ſuſpicionem fttninn li:lex tunc generaliter non intelligitur. 31 Pꝛomotio inoꝛdinata facit, vt lex non intelligaturgne- raliter. 32² 3 Plitös reipublice cauſat legem generaliterinteligin 3 Qualitas loci, in qua quis ſe reperit, operatur ꝙ lexga neraliter non intelligatur. 4 Tenuitas ſterilitas rei, facit: ꝙ leæ generaliter non in telligatur. 5 Seueritas nimia, ſeu nimia mertia perſone operatur- gem generaliter non intelligi debere. 36 Oꝛigo veldomicilium loci,inducit: ꝙ lexgenerqliternon intelligatur. 37 Hoſtilitas perſone, ſeu inimicitia cauſat qlexnoniutd- ligitur generaliter. 38 Qualitas ſublimitatis perſone, remonet generalem e gis int elligentiam. 39 Affinitas perſonarum operatur, ꝙ ler generaliter ytl⸗ quitur, non intelligatur. 40 Affectionis paritas idem etiam operatur. 41 Equalis equitas ſeu bonitas idemcauſat. 42 Jus nonoꝛiginaliter cõpetens: ſed ex ſubꝛogatione qye ratur, ꝙ lex generaliter non intelligatur. 43 Melioꝛatio rei idemoperatur.. 4½ ¶etus ſuſpicio pꝛobabilis pꝛohibet,ꝙ lexgencrält non intelligatur. at kl 45 Pꝛiuilegioꝛum clauſura, ſeu confirmatio, facit,q leti intelligitur generaliter. tach 46 Wꝛiuilegia, que tranſiuerũt in contractum: vel fa 10 pias cauſas, non reuocantur eꝝ generali pꝛiuilegiot derogatione., 47 Juſtitia cauſe, quando pꝛeſumatur adeſſe in ehen 48 Paupertas perſone tollit generalem legis inte lea 49 Amicitia ſumma pꝛohibet generalem legis inte 50 Amicus pꝛo amico ſine mandato agere Poteie drg, Variatio ſeu defectus qualitatis habet effectuͤme let veraeriagelligafdn bolerepoteſ 2 Infamiam facti, vix Deus abolerepeteli⸗ Sbfenti perſone reauikte vel aiudimpecimemumen ſat, ꝙlex generaliter non intelligatur. trgucn 4 Paterna, ſeu filialis coniunctio opei atur, ꝙ liter wnntenetne. aeß HNotoꝛietas rei idem inducit. 1, 8 5 eminatio actus, ſeu multiplicata— generaliter loquentis generalem intelligen Lonfiſſ iter nonint legis Kaͤlite⸗ nunnae Knsge rütmmtdr i8,G fanns. ctwüäch eenaaſtaamnedcn ffchg ua wanräter enmäligtn. Fandorfevudich rrerüte t oqutuon, „hereſtasnporlonagohe 1 Heredonmoarcp rnonitälgtt. „Deiacuscopiſtpericls „Ficopircuat pocln mntalligatur. lentas atus ſcuräge tem generalter inteligron Gunts ſnprureicunt uiin orationepoſtt „duetucocorpoꝛis aduerſt trnonintelligatur. „odaltncoactuum ſeuper engeeeralter oqnäte gen hunerus eſtiun arbitran votueencisedicgtur neff erminsinmmtastolitge Lnntunxniniefi,quoe lgter. Frnunercto itenoperatrr Aatsscnatatsanpiaſ mütosmmutrnnm 3 eraiynrnartacpern lüte 8 Reanariaſagohahits nerä ELu ezanm erträter Aanäntäs ⸗Snenrsaächt 4 Angutnadna * Prünpaoſa nngn mptoſcning Cien nepnnt ei Cfanofſſi vanollſinns J 8 ſiper i de Metaonigrefri denns ctuen n 3 ſl fhere⸗ 7A- vimfehh . UNem re- KſſIIpyyy 1 444 In n oniucnnn und , 8 ber Soluto matrimonio. Confeſſio geminata, quod non tollat exceptionem, nõ nu erate pecunie.. 4 3 Toneeſſo etiam geminata, quod pꝛetextu erroꝛis reuo⸗ Heihde facta poſitioni ſeu interrogationi abſq; alia ꝛobatione erroꝛis incontinenti reuocari poteſt: ſi facta fuit non pꝛecedente termino ad deliberate reſpondendũ. 9 Reſponſio facta poſitionibus poſt terminum deliberati 4 uum non poteſt pꝛetextu erroꝛis reuocari. 60 Reſponſio iurata pꝛetextu erroꝛis reuocari non poteſt per iurantem:ſed bene interpꝛetari.. ei Nullitas actus, qui ex inſpectione ipſius, vel de qua incon tinenti patere poteſt, operatur, quod leꝑ generaliter non intelligitur. man 62 Statutum excludens exceptiones, non excludit illas, que reſultant ex bis, que facit vel deducit quid faciens, vel etten, 63 Inualicitas actus ſeu iniuſtitia, ꝙ inducat, ꝙ le; genera la teSmtiarbont e 64 Conſtitutio ſecunda pꝛocuratoꝛis, ꝙ non reuocat pꝛima mmtelligztor 14 lle. 9 l. 18 ntelligetur ſaunt 1 — elnche non mtel Iitar Slllſ, t cuitetur ſergriee 65 Aſſectio magna perſonarum idem opeatur. entieg tr 6. Maldrden KIlOntra ſtatun ccneAt feumg 9 wdertur morterhſe eratun doopker lged, gr) for 5 ₰. b rallte nonmntellgr. NAin⸗ 7 1 Rdmata fact yt exyori 1 blice cauſat egemeand. nin 63 Heceſſitas officñ, ꝙ operatur, lex generaliter loquens 70 Heceſſitas in perſona pꝛopꝛia, ꝙ idem operetur. 7 Periculum in moꝛa, quod operatur, quod generaliter lex non intelligatur. 2 Defectus copie ſuperioꝛis, ꝙ idem inducat. nquaquisſerepettgra z Fictio, ꝙ inducat, quod lex generaliter, vt loquitur, non Iitas rei facit: qlex qrs intelligatur. 74 Aicinitas actus. ſeu rei, ꝙ cauſet legẽ generaliter loquen tem, generaliter intelligi non debere. a ſcu nimia mertupna 75 Aicinitas ſcripture inducit declarationem verbi ambi⸗ rnon mtelligi deben gui in oꝛatione poſiti. um lociinductg 756 Aaletudo coꝛpoꝛis aduerſa ꝙ operetur, ꝙ lex generali⸗ ter non intelligatur. dne ſcninimictiacult 77 Multitudo actuum ſeu perſonarum, quod inducat le⸗ fer l, nitatisperſone, rmante am. 4 lgatur. 1operch. ntus idem ctiam cpeſan gem generaliter loquẽtẽ, generaliter intelligi nõ debere. 78 Rumerus teſtium arbitrandus per iudicem in teſtibus pꝛoducendis:ne dicatur ineffrenata pꝛoductio. um 79 Criminis immanitas tollit generalè legis intelligẽtiam. o Contumacia nimia facit, quod lex generaliter non intel⸗ ligitur. 81 Remuneratio idemoperatur. ſen dontesitmee 32 Dignitas concedentis ampla ſeu conferentis operatur, ſ 1 aſe er Ghu Iter cöpetas ſdicini — 4 1 1 drx cralter non inteligac dcmoperatur. vt diſpoſitio generaliter non intelligatur. 33 Noua rei ſuperuenientia operatur, ꝙlex generaliter in⸗ telligatur. oprobabilspoh 8 24 Ignoꝛantia iuſta ſeu pꝛobabilis facit diſpoſitionem ge⸗ „ 4 62 as reſum WUpH zuan neraliter loquentem, generaliter non debere intelligi. 1. acvra ſtucorfm B4 Cauſe concluſiotollit generalis legis intelligentiam. rältcr.„86 Antiquitas operat᷑, quod lex generaliter non intelligat᷑. nariueritnoten 37Antiquitati in quibus deferatur: docantr df 88 Neceſſitas pꝛohibet legem generaliter intelligi. f 89 Pꝛeſumptio ſeu infoꝛmatio qualis, ꝙ tollat legis gene⸗ ralem interpꝛetationem. CFamoſiſſimus J. A. aonarcha do. Ludouicus de Roma ſuper.lj.ſi vero..de viro.ffſol. matri. ateriam interpꝛetationis reſtrictiue,⁊ extẽſiue, elegantiſſime per- tractans. O e viro. ¶ Pꝛouiſio legis a iure cõi exoꝛbitã tis, non extenditur per identitatẽ ra- tionis. h.d. ßm Bart. Ael ſic hin do. Bal. vbi lex pꝛouidet de remedio extraoꝛdinario, ſi ceſſant eius verba, intelligi tur ceſſare ⁊ eius mens: ideo non extenditur ad caſum ſi⸗ milem. b.d. Ael ſic hm mod.Z egis in aliquo caſn derogã⸗ 100 tis iuri communi regulari, non ſit extenſio ad alium ca⸗ ſum, in quo noneſt omnimoda identitas rationis. b.d. ¶ Ho.pꝛimot ſᷣm vnum modum intelligendi, ꝙ in exoꝛ⸗ bitantibus a iure communi non fit extẽſio ad caſum ſini⸗ lem, pꝛopter idẽtitatem rationis. Ild idem. 5. de leg.l. qð vero.j. de reg. iur.l.quod contra.⁊.L. que pꝛopter neceſſita⸗ tem. eo.ti. lib. vj.c.que a iure.⁊ in.c. argumentum.⁊ in. c.ꝗð alicui. Cmo. ſecundoft ſᷣm aliud ſummarium, ꝙ legis ꝓ- uidentis de remedio ſpeciali⁊ extraoꝛdinario, non fit ad alium caſum ſimilem pꝛopter identitatem rationis, extẽ- ſio. CMo.tertio, t ⁊ ita communiter allegatur, ꝙ vbi ceſ⸗ ſant verba legis:intelligitur eiuſdem ceſſare diſpoſitio. Ad idem.j. de acquir.hered.l.ſi ſeruum quis..non dixit pꝛetoꝛ.j. de aqua quoti.x eſti.li..loquitur.j. de dam.infe.l. iiij..pꝛetoꝛ ait.verſi.toties.Et hoc quod dicitur, ꝙ a di⸗ uerſis non fit illa. S. de mino.l. Papinianus exuli. 3ã. de ca⸗ lum.l. fin. j. de verbo. obli. inter ſtipulantem.§. ſacrã. ver. 4 ſed hec diſſimilia. Ho. quarto, t pᷣm alium modum al⸗ legandi, ꝙ lex ponens caſum exoꝛbitãtem, directa ad vnã perſonam: non extenditur ad aliam, etiam ſi concurrat identitas rationis. Eſt enim tunc ſtrictim intelligenda, ſicut ⁊ conuentio, que vnius perſone compꝛebenſiua, non eſt alterius incluſiua.l.ſi vnus.g.ante omnia.5. de pact.cũ ſi. ¶ No.vltimo ibi/non erit rvtilis actio ⁊c.ſecundum ve rum intellectum, quod due negationes, quarum quelibet ſuam habet determinationem, ſeu relationem:non indu⸗ cunt affirmat onem. Ad idem.C.de ſer. fugi. lj. de iureiu. c.⁊ ſi Chꝛiſtus.⁊ ſic limitatur regula.l. duobusj. de verb. ſigni. C In gloſſ.ſi.ibi, qꝛ non ſit equitas ⁊c. vult igitur intelligere glo.tex.iſtum, ꝙ ſocer manumittens ſeruũ do talem, non teneatur nurui adlucrum reddendum, quod percepit occaſione iuris patronatus:quamuis manumit tens maritus teneatur vxoꝛi.l. dotalem.vſq; ad hunc..S. co. Rationem tamen diuerſitatis non reddit. vnde Bar. bic ⁊ in.ſi conſtante.. eo.hunc intellectum ſecutus, eſſe rationem dixit:ꝙ regula iuris eſt:quod manumittẽs ſer⸗ uum de alterius volũtate, nõ tenetur ratione lucri, quod ratione iuris patronatus percipit l. naturalis.. fin. 3. de pꝛeſcrip. verb.l.plane. la.ij.in fin. j.de lega.j.l.nemo pꝛetoꝛ. S. locupletioꝛ.j.de reg.iur.vnde..iſta, dotalem. cum alijs contrarium ſtatuens in marito manumittendo dotalem ſeruum:vt ad ea reddenda teneatur vxoꝛi, que ratione iu ris patronatus a liberto percipit, eo: q contra ius com⸗ mune regulare.a. poſitum, non eſt extendendum ad per- ſonam manumittentis ſoceri, eo: q que aiure cõmuni re- gulari exoꝛbitant, non ſunt trabenda ad conſequentias: vt. d. c. que a iure.cum alijs allegatis.Et per hoc repꝛebẽ dit ipſe glo.in pꝛin.huius legis dicentem:quod ad peten dum lucrum, quod a marito ſeruum dotalem manumit- tente, ⁊ꝛ negotium vxoꝛis gerente, occaſione iuris patro- natus perceptum eſt, competit vxoꝛi negotioꝛum geſto⸗ rum actio, vel mandati. Si enim ille actiones competerẽt certe cum ille ex iure communi regulariter pꝛocedant qð vult, quod quis mandati actione reddere teneatur ad id omne, quod ex mandato in eo ad eum deuenit.l. ex man⸗ dato..manda.l.qui pꝛopꝛio..pꝛocuratoꝛ.3. de pꝛocura. Conſequens foꝛct vt eedem actiones competerèt aduer/ ſus perſonam ſoceri: cum ius commune regulariter ad caſum ſimilem extendatur, in quo concurrit rationis idẽè- titas..de leg.l.non poſſunt.de tranſla. pꝛela.c. inter coꝛpo ralia.cum ſi.hoc tamen eſt falſum:vt in hoc.õ.vnde dicit mulieri competere actionem hoc caſu aduerſus maritũ, ex lege Julia de maritandis oꝛdinibus.cuius diſpoſitio refertur in.d.l.dotalem. cum ſi. Que cum ſtricti iuris ſit, merito non extenditur ad caſum in eadem non compꝛe⸗ benſum: ſic non ad perſonam ſoceri. Do. Bald.in..ij. C. de pa. qui fi.diſtr. hunc intellectum Bar. impugnat. Pꝛi⸗ mo:qꝛ:d.l.naturalis. 5.ſi.. d.l.plane. in fin. ĩ. allegatis per Bart. loquuntur eo caſu, quo quis manumittat ſeruum, pꝛo quo neg.geſt. act.poterit conuenirimoſtra vero mate ria loquitur vbi manumittitur ſeruus dotalis:⁊ ſit talis, pꝛo quo reſtituendo ſoluto matrimonio adueniente caſu reddende dotis aduerſus manumittentem, cõpetit actio vnde caſus ſunt diuerſi. Pꝛeterea iura illa loquuntur vbi manumittitur ſeruus, qui non erat in caſu reſtitutionis: Pic autem vbi ſeruus manumittitur, qui in caſureſtitutio nis erat. Ceterum dicere ꝙ buius legis diſpoſitio nõ ſit n iiij —— —ÿ ,—— — — . 4* e on 6(11111 rn —— 2 o — ae extendenda:quia contra ius commune: regulariter boc eſt falſum:quia non cõtra ius commune eſt, poſito, quod veraſit regula Bar. Sed pꝛetoꝛ non illud abꝛogat: ſed ei dem derogat l.derogare.de verb.ſigni.vnde ſuccedit do⸗ ctrina volens, ꝙ lex derogatiua introducta in fauoꝛẽ cer G te perſone extenſionem patiatur ad caſum ſimilẽ per idẽ titatem rationis:vt patet ex gloſ.l.que pꝛopter neceſſita⸗ tem. de regu.iur.⁊l vnice.C.de his qui ante a er. tabu. et a Lſi conſtante.in pꝛin..co.⁊..illud. C. de ſacroſan. eccl. Cũ enim derogatiua odioſa per identitatem rationis ad ca⸗ 1 ſum ſimilem extẽdantur.ilibertum.. ſenatus:de ri. nupt. Lbis ſolis. C.de reuoc.do.⁊ j.plene dicetur. Cum igit᷑ diſ⸗ poſitio huius legis quamuis derogatiua introducta eſt in fanoꝛem mulieris:quoniam aduerſus perſonam mari ti:nib lominus extendatur ad perſonam manumittètis G ſoceri pꝛopter rationis identitatem. Pꝛeterea dicere, ꝙ b V condictio ex lege, que boc caſu competſt non extendatur ad caſum ſimilem, co: quia ſtricti iuris: hoc eſt falſum: vt 7 pꝛobatur dupliciter. Pꝛimo:c quia videmus condictio/ Bem ex iure conſuetudinario deſcendẽtem, que etiam ſtri cti iuris eſt ad inſtar cõdictionis deſcendẽtis ex lege ſcri⸗ pta, extendi per rationis identitateml. de quibus. ver. ſed ſi qua.a.de legi.vbi eſt text. Secundo:quia videmus con/ dictionem ex moꝛibus feudoꝛum, que ſimiliter ſtricti iu⸗ ris eſt,competens domino aduerſus vaſallum pꝛo repe⸗ tit one feudi, in cuius pꝛiuationem incidit: quamuis pe⸗ nalis ſit:⁊ ſic reſtringenda:nihilominus extenditur ad ca V ſum ſimilem pꝛopter identitatem rationis, ſeu maioꝛita⸗ tem:vt in.cj.ver. ideoq;.que fuit pꝛi.cau. bene.amit.in vſi. feud.vnde ſupereſt concluſio, ſocerum recipientem in do tem ſeruum a nuru, eumq; manumittentem, teneri pari⸗ ter nurui. Et manumittentem teneri vxoꝛi volunt lex iſta, ⁊ ſuperioꝛes:quare intellectus Bar.relinquitur non bo⸗ 3 nus. CSecundus autem r intellectus ad hunc text. fuit Pe. de Hellaper. quem ſequi videtur Bal in.d.l.ij. quod ideo bicſocer condictione ex lege Julia non teneatur nu G rui:quia ipſe a liberto nihil meruit:ſed maritus: quãuis poſtmodum id, quod maritus meruit iure poteſtatis pa- trie ex legali pꝛouidentia, ſocero acquiratur: ego libẽter voluiſſem videre Pe.in oꝛiginali:quia Bald. eum valde confuſe recitat.Sed non potui videre: quia mihi ignotũ eſt:vbi hoc ponat:interpꝛetemur ergo intentionem Pe. dupliciter. Pꝛimo, quod ipſe velit per maritũ ſuũ fuiſſe manumiſſum, qui ſub patris poteſtate erat conſtitutus:⁊ conſequenter iure iſto quicquid querebat, patri querebat er legali pꝛouidentia ſic diſponente iure poteſtatis.lj.j.ſi V quis a pa.fue.manu.Ault ergo ipſe hoc caſu ſocerum nu/ rui non teneri occaſione eius, quod per medium filij iure patrie poteſtatis queſitum eſt ſibi ex bonis ſerui dotalis manumiſſi. Sed certe iſte intellectus videtur falſus. Pꝛi mo:quia video in ſimili, ꝙ occaſione vſuſfructus aduenti tioꝛum ſilio pꝛouenientium, quod iure patrie poteſtatis acquiritur patri ex legali pꝛouidentia:vt in.lj. C. de bon. mater. cum ſi. ipſe pater aſtrictus eſt eri alieno ſatiſface- re, cui eſt aſtrictus ſilius:vt eſt caſus in.l.cum non ſolum. 1 g.ſi autem es alienum.alias vbi autem. C. de bo. que libe. V Secundo:quia video, ꝙ ſi filius iure iſto ſine iuſſu patris V dotem recipiat:cum illa iure iſto queratur patri, penes quem ſunt onera matrimonij.l.is qui Stichũ..vbi dos. Z.de iure do.l.ſi maritus.:.l.ſi filia.ã.hoc amplius.a.fami. 4 erciſcun.cum ſi.⁊ tamen ipſe pater tenetur nurui actione de peculio, quatenus in peculio: et tunc integra, ſipenes eum eſt integra.l.ſi cum dotem..tranſgrediamur. a. eo.l. ſi ſilio. la.j.ꝛ la.ij..de pec.⁊ in.l.in bone fidei.cum ſi. ¶ Se cũdo poſſum interpꝛetari eius dictum, ſcilicet, quod ipſe ſilius receperat dotalem ſeruum ſine iuſſu patris:⁊ quod idem pater manumiſerat eundem:certe hoc caſu certum G eſt quod filius actione de dote tenetur:pater autem ſolũ⸗ 1 modo de peculio: vt.d..trãſgrediamur.z.d.l.ſi filio.cum ſi. Nunc ad pꝛopoſitum etiam ipſe filius tenebitur ad ea reddenda occaſione iuris patronatus a ſeruo manumiſ⸗ ſo tauqᷓ;ᷓ illa ſint ſnbꝛogata in locum dotis. Eſt enim dos V 9 uid t yninerſalel. quod dicitur. j. de impen. vnde merito mes vnum poteſt in alterius locum ſubꝛogari, pꝛout in alijs yninerſalibus. l. Imperatoꝛ.§. fin: cum.l. ſequen. ĩde lega.ij.lſi rem ⁊ pꝛeciũm. 3. de peti. heredi.l.venditoꝛ ex bercditace..de bered vel act.ven.Alt ſocer non tenetur: 10 pecu. Secundo: quia video quod acceſſio Tudo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ. part. quia ipſe hoc caſu:cum flius ſine ſui nontenetur niſi de peculio:ſed eoipſo, ꝙ ſcruus peiit, manumittitur, deſinit eſſe de peculio. 8. cod. 1u dotalis deſinet actio de peculio, qua tenetur ſocer. ſ0 deſimt. iſta opinio qᷓuis a modernioꝛibus repetentiona certe bata, iudicio meo imo eſt falſa. Pꝛimo ex das app. rimanumittentis deſinit ſeruus dotalis eſſe d dit 3 dce⸗ euiij:ergo ſequitur ꝙ non deſinit actio de pec Odis pe⸗ ſus eum.S.de pec.l.ſummamax.l.ſed ſi damnũ no achüc ¶ Secundo arguo ſic peculium eſt qnidv S pꝛeterea j u niuert. 4 ipſa dos. quod pꝛobo per.ipeculiũ eſt..ſi hab vrc abetur Sde ipſum peculium augẽt:vt patet. a.de pecn Pectnräls ſe citur. l. pe. S. quand 0 ac. de pe. eſt annall. fij de deen nn peculium.in pꝛinc. cum ſi. quod non foꝛetſi non ein ri vniuerſale, ſed particulare: quia res particularesa- dni nes naturales non augẽt.l.videamus..ſ actionen ceſio vſur l.ſi fllius.g.fi.j. de verb.obli. cum i Sicut ergotadd tur maritus manumittens ad reddenda ea, que verce vt patronus/tanqᷓ; ſubꝛogata in locum dotis, yt n 5 uerſalis:ita debet pariter teneri ſocer manumüttens 1 reddenda ea, que conſequitur, vt patronus, tanq; ſin 1 gata in locum peculij, quod cauſatũ eſt a dote data de tientia patris pꝛeſtita in receptione dotis per fllum 6 cta:vt.I. nõ ſolum.⁊. ꝓeculium eſt. et.l.quam Tuberon 3, g. ſunt quidam. cum ſi ð.de pecu. Et ad hanc rationẽ n video quod poſſit reſponderi.Pꝛeterea tertio Krgeinn D 1 n non eſt verum, † ꝙ vnum in loco alterius in dote ſubꝛoge tur regulariter:q videmus pꝛecium loco reidotalis non ſuccedere.l.ex pecunia.6.de iure do. no. glo.in. cj cum vero Coꝛradus.ſuper verbo, nominatim. qui feuida poſ in vſib. feu licet contra dixerit gl.in.l. Labeo ⁊ Sabiiug g.item ſi dominus.j. de ver. ſig. Fallit autem hoc drohns caſibus. Pꝛimus, vbi mulier conſentit, ꝙ res alia locodo tis ſubꝛogetur:⁊ ſibi hoc eſt vtile.l.ita conſtante. cumſeg, J. I. fi.⁊.l.res que ex dotali pecunia. Secundo fallit inſub⸗ ſidium, puta: quia rei in dotem date non poſſet haberite cuperatio.5. de dona.inter virum.l. vxoꝛ marito.3.ſi cert. pe.l.ſi cum ſeruum. 5. de nego. geſt..fi. C. de rei vendlmna ter. Si enim pꝛeſupponimus manumiſſionem ſernidota lis validam, ⁊ conſequenter eius recuperationem a mu⸗ liere fieri non poſſe:certe eadem ratio equitatis eſtytad- uerſus ſocerum, ſicut aduerſus maritum competat actio ad id recuperandum, quod ex iure patronatus percepit ſocer, tanq́; illud in locum dotis ſucceſſerit inſubſidium, que ex permiſſione patris erat in peculium fiñ. ¶ Unde 12 quidam alij moder. dant ad iſtum tex.aliumintelllecũ, 13 dicentes:quod debet intelligi dicere, quodſiſeruus per maritum manumiſſum aliquid relinquat ſocero, vel eius heredi:nõ poteſt peti per mulierem ab eis:licet poſſitpe⸗ tere a marito, ſi ea inuita ſeruum dotalem manumiſt Et huius diuerſitatis eſt ratio:quia quemadmodum nopoſ ſet mulier petere id, quod ipſe ſeruus dotalis manumiſ- ſus reliquiſſet filio exheredato ipſius mariti.S. ea.1 pꝛo ximo.ita nec petere poterit, quod reliquit ſocero: quéad modum nec petere poſſet id, quod reliquiſſet alicui extra neo:⁊ ſi dicat᷑, que erat ratio dubitandi? Reſpondet hĩc eſſe.ſ.quia pater ⁊ filius eadem perſona eſſe cenſentur ſi C. de impu inſti.de inuti.ſtipn.ã. ei qui. C. de agria cenſil cum ſcimus. lib.xi. Merito videbatur, quod ſtatutum ſu perioꝛibus legibus, ⁊ iſta in perſonam mariti, ⁊ flij ma⸗ numittentis, extendi deberet ad ſocerum ad patrèpio- pter perſone identitatem. Cuius contrarium determina uit hic Juriſcon. conſyderans veram perſone diueritta⸗ tem non ſictam identitatem. Aeritas t enim ſictioni pec⸗ ualet regulariter, ⁊ ab illa obumbꝛari nonpoteſt. Cde iu re do.l.in rebus. j. delib. poſthul. filio, quem patet. cum ſi. Sed certe iſte intellectus ſtare nõ poteſt:quiaſi pꝛeſup⸗ ponis maritum manumittentem fuiſſe in poteſtate ſoce⸗ ri,pꝛeſupponis ſeruum dotalem fuiſſe peculiarem pei ſu pꝛadicta:⁊ tunc ſic.Zlut filius ⁊ maritus hunc manumiſit fine patris voluntate:⁊ tunc manumiſſio nulla. ꝛ ſic cum ſeruus remanſerit, non expedit tractare de materia k⸗ gis. Aut manumiſit de voluntate patris:t tũc manumn ſio valida: ſed ipſe pater eſt ille, qui patronus efficttur Iſta pꝛobantur in.l. filius. j.de iure patronaiin Ineposi de manumiſ. Quemadmodum ergo non reliquit ſ un U talls xescuddd nunitade faeconte ajn ſrun alctmſe ggte 1 Gerürigninnn rersoonan ruutglanm Füni enrouxrltddnan raatitenitkrine erornantrt icoöna returcheioitrine äagisdedonannan tan mücendonarepoſeſen unmiternontenendtt enüſioneinspetronctlsch orsrtlqwodf nracuctt runiaminter deenmenurun emsdedonautr irunt rimendapoptrrnſehime rerasſcceroin ernodatäüma rmncons raropreſngtmd rusconmumisädedonaſn tnotrammeodttdo unsairrereputzttpatt dludn dicter lewpeci enidenginEtiipnl danuges aletqpo Momnide rrolauudirigturgrdn mals crenlis nmanni aanugesraioneconinnchon aüennemmm ipente mamyniyvptregen daaräiimdptgen Nrdyi raiaarlemmnatat danmaamwaen lris t t lht eaadRchodispg. 6 ass do pin egearier dſ aialinandſi lls nunccſigagttelan 1 Arirdh mdgxin a ſernüdotal Annnaktmm ü dümm oneurr.— 4 vOeſip 8 dClſome g RO 1r AIA c. Ap. Aqg. 11, a M 5◻(pech Wſ dag N † Alddum 1 Aüh., AHHOhh 4 neſh d r Ldo per]eah 1„ d— ——— —— Tne 6 N, Ac 15 anai Ae,, 5..e per., „ Ln 19 s Falltn s vhi mnlier⸗f. 1s,i mullercouſanton ibiboceſtftilelia ore cex dotalipecunia gem ua reim dotemdatepoye dona inter virumlua im 5 de nego geſtlicn ſupponumus manuniin nſcquenter eins nmm Me:certe cadem ratver cnt adnerſus manan dum, quod exiure pan di locum dotis ſucetſer dnepatnis eretinpecuin der. rdant ad iſumtgais chet intelligidiccrt, quti In 1184 5/„na niſſum aliqmdrelncusi 16 n heſeiett mabcsa petiper mulierenähs 8 um I ez inuita ſcrunmdoxaan as cſtratio.qwiaou rnne Tb ld, quod pſe jerl lche 7 f Gc Ts lo erberecaopfib m n nÁfA re wht en rrepoterit quodfelcli — mnodrcdauict- re poſſct ic qpodtalecn de inuti ſtp ſcllllonn, 1 GA „ ☛ .Der. Aehatur cvod toricebaan, a, 1nnerdonamudn“ iun tal npe„An9 ng l dotalis manumiſſus marito manumittenti effecto patro no, illud vxoꝛpetit:vt in pꝛin.l.⁊ cam pꝛecedẽtibus:ita pa riter petere poſſe debet cum reliquit ſocero ſimiliter pa- trono pꝛopter identitatem rationis,per ſi upꝛadicta con- tra intellectum Bartol. Si vero pꝛeſupponis maritum manunuttentem fuiſſe emancipatum:tunc caſus iſtius.. volent s vm intellectum iſtoꝛum relictum a ſeruo dotali manumiſſo ſocero non poſſe per mulierem repeti:non cõ tmet dubium contra.l.quod Labeo. j. ad Carbonia. et.l. ancille.C.de fur. Nec obſt.quod t dubitationem faciebat perſonarum identitas: quia quod dicitur patrem ⁊ filiũ pꝛo eadem perſona reputari,locum babet durãte patria poteſtate:non autem ſecuta emancipatone:vt not. gloſſ. ſingu.quem ſepius commendat Bal.in.lij. C.qui pꝛofeſſ. eo lib. ex quibus vides nullum ex his intellectibus poſſe ſuſtentari. ¶ Quare mibi aliquidt noui dicere cogitan- ti, vt moderna tempoꝛafruſtra eſſe non videantur, occur rit hic vera declaratio huius..ſ.quod velit, quod ſi ſocer manumittat dotalem ſeruum de voluntate nurus: certe iſto caſu nonteneatur ad reddendum nurui, quod a ſer⸗ uo manumiſſo percepit occaſione iuris patronatus, vel alias licet in marito manumittente ſit ſecns:vt in pꝛinci.l. ⁊ pꝛecedentibus eam. Ratio autem diuerſitatis nouiſſi⸗ me aſſignatur iſta: quia ille conſenſus quem pꝛeſtat vxoꝛ marito manumittenti dotalem ſeruum, non inducit do⸗ nationem iuris patronatus, quod eꝝ manumiſſione reſul tat inter ipſos coniuges.Et huius eſt ratio:quia nõ pꝛe- ſumitur vxoꝛ velle ex pꝛeſtatione conſenſus huius, ſeu vo luntatis donare id, quod ipſa non poteſt in ſpecie velle. Sed in ſpecie non poſſet donare ius patronatus marito pꝛopter pꝛohibitam inter coniuges donationem:yt in to totit. de dona.inter vir.⁊ in.c.donatio.eod.titu.igitur ⁊c. Nec obſt. huic concluſioni tex.in.l.quod autem..ſicum.l. ſeq.⁊ ſequẽ. S.de dona.inter vir.quia quamuis illa iura di cant mulierem donare poſſe ſeruum marito, cum hoc, vt illum manumittat:non tamen debet intelligi, quod ex ea manumiſſione ius patronatus queratur marito:niſi quo ad operas:vt.l.quod ſi vir.ð. eod.titu. In ſocero contra eſt:quoniam inter ſocerum ⁊ nurum donatio cadit.l.iij.. ſocerum. a.de dona.inter virum.Et igitur illa eſt iſto ca⸗ ſu pꝛeſumenda pꝛopter conſenſum, quem generaliter pꝛe ſtat nurus ſocero in ſeruo dotali manumittendo: quoniã coniunctionis rat io pꝛeſumptam donationem inductt.l. ſiſeruus communis.3.de dona.inter vi.maxime in re mo dica:vt in.l.vtrum.in eod.t t. Modica antem res ius pa- tronatus a iure reputat᷑:vt patet:quia qui id habet, pꝛo⸗ pter illud non dicitur locupꝛetioꝛ l‚nemo pꝛedo.; locu⸗ pletioꝛ.j. de reg. iu. ¶ Et ſi pur velles dicere, ꝙ etiam in⸗ ter coniuges valet quo ad omnia donatio iuris patrona⸗ tus, per. d.l.quod ſi vir. igitur pꝛeſumi debuit ex pꝛeſtatio ne generalis conſenſus in manumiſſione illius donatio inter coniuges ratione coniunctionis, pꝛout pꝛeſumitur inter ſocerum ⁊ nurum. Reſpondco, ꝙ in marito noluit donat onem pꝛeſumi pꝛopter legem dicentem, ꝙ regula⸗ riter non debet circa idem duplex concurrere ſpecialitas Ij. C.de dot.pꝛomiſ.C oncurreret autẽ duplex iſto caſu, ſi pꝛeſumeremus donationem iuris talis marito. Pꝛima ſpecialitas foꝛet, ꝙ donatio iuris patronatus valeret in⸗ ter coninges:vbi alias regulariter eſt pꝛohibita. Secun⸗ do, ꝙ pꝛeſumeretur donatio, vbi alias non pꝛeſumeret᷑.ſ. de ſolu.l.ſi cum aurũ.a.de pꝛoba.l.cum de indebito.de re⸗ nunc.c. ſuper hoc.cum ſi. At in ſocero non concurrit: niſi ſpecialitae vna.ſ.donationis pꝛeſumpte:quoniã inter ſo⸗ cerũ ⁊ nurũ donatio eſt permiſſa:vt in.d..ſocerũ. ¶ Se⸗ cundo..iſte vult, ꝙ ſi ſocer iſte manumittat ſeruñ dota⸗ lem inaudita nuru:non valeat huiuſmodi manumiſſio: li cet intelligat᷑ valida manumittente marito, fauoꝛe liber⸗ tatis.. eo.ldotalem ſeruũ. C.de iure doll.: ſi dotis..ma- numiſſiolſeruũ dotalem.C.de ſer.pi. da.l.j. ¶ Et ſidicas quare non valet manumiſſio ſoceri inuita muliere: vt illa mariti: cum concurrat vtroq; caſu identitas libertatis? Reſpondeo, ꝙ noluit lex permiſſam alienationem rei do talis fauoꝛe libertatis in perſona mariti extẽdere ad per⸗ ſonam ſoceri:ne fanoꝛ pꝛohibitionem alienationis dotis/ ipſ doti conceſſus: vt.l.vnica..⁊ cũ lex.C.de rei vxo.act. ⁊ in authen. ſine auie. C. ad Aelle. cũ ſi.nimis diminueret᷑, quod contingeret ſi ſocer ⁊ maritus manumittendifacul Soluto matrimonſo. tatem haberet. Magis enim fauere voluit reſtringendo hanc permiſſionem alienationis libertatis fauoꝛe conceſ ſam marito ipſi mulieri, que tractat de damno vitando, ꝙᷓ extendere ad perſonam ſoceri, fauendo ipſi ſeruo dota li, qui certat de lucro libertatis captando. arg. C. de con⸗ di.l.fi. C. de iure delib.l.fi.j. de regu. iur. lnon debet. g. in re 17 obſcura.cũ ſi. ¶ Et ſecundũ hoc ⁊ erit hic caſus vnicus. ⁊ ſingu.ſᷣm me in hoc.ſ.ꝙ legis derogatiue introducte fa uoꝛe certe perſone, que certat de lucro captando, non ft extenſio ad alium caſum per identitatem rationis:vbi ſi fieret extẽſio, pꝛeiudicium incurreret, qui certat de dam⸗ no vit ando.Et hoc ſic deducit:fauoꝛe libertatis legipꝛo⸗ bibenti alienationem rei dotalis derogat lex concedens poteſtatem marito ſeruũ dotalem manumittendi etiam inuita muliere:vxt in.d. l. dotalem. cũ alijs allega. certe vult iſte.c.quod diſpoſitio legis derogatiue fauoꝛe lucri liber tatis, captandi inducte, non extendatur ad perſonam ſo⸗ ceri in pꝛeiudicium mulieris, que certat de damno vitan⸗ do:⁊ conſequenter, ſi ſocer manumittat inuita muliere, ſit manumiſſio nulla. vnde ceſſant leges loquentes de mate- ria manumiſſiõis⁊ iuris patronatus ex ea que ſit in per⸗ ſona mariti.⁊ nunc habes veritatem huius..Et ſi dicere licet, noſtris maioꝛibus incognitam.(Ceterũ, ꝙ habea tur conſyderatio iuris patronatus dum eſt manumiſſus ſeruus, qui ſubiectus erat reſtitutioni: licet Bar. contra⸗ dicat ⁊ peſſime:q do caſum apertiſſimum in.lin ſumma. L ſi ſeruum.in ſecundo reſponſo.a.de condic.indeb.⁊ hec ſufficiant pꝛo intrinſeca materia buius.. CIn ead.ibi, 18 vel dic negationes duas facere affirmationem ac. † male dicit in caſn.H.quia cum quelibet ex negationibus referat᷑ ad diuerſa:igitur omnes negant:⁊ non affirmant:vt in.d. Lj. C. de ſer. fugi. cum ſi.(¶ Alterius ſciendum quod doct. mocl.tradunt hic mate riam interpꝛetationũ ad leges vel conſtitutiones pertinentium, in iure valde diffuſam: ⁊ li⸗ cet ipſi conentur certas theoꝛicas tradere: nihilominus impoſſibile reputo modo aliquo determinate poſſe doce re:nihilominus tamen ex quo via ad rem ipſam pꝛeſentẽ a maioꝛibus noſtris tradita eſt, nos ſequi illã feliciter co- nabimur, pꝛout intellectus ſuggeret,: legalis ſapientia 19 miniſtrabitur. Eſt igitur ſciendũ, quod † inter varia interpꝛetationũ genera, que narrat glin. l.j. 3.de oꝛig.iu. ⁊ in.l.. ũ. qui operas:j. ad Tertult. Duplex eſt de qua ad pꝛeſens tractaturi ſummus.ſ.reſtrictiua: extenſiua. Pꝛi mam tractat Bar.in. lj.. nunciatio. j. de no.ope.nun.ꝛ in l.omnes populi.6.de iuſti.⁊ iu.⁊ in.l.non dubium. C.de le⸗ gi. Bal.in rub. C. qui accu.non poſ.⁊ aliquid in.l. momen⸗ tanee.C.qui leg.perſo.⁊ in.l.cum quis..iniuriarum. 5.ſi quis cau. ⁊.d. Bar. de Salic.in.liij. C. de noxa. Nos autem vt alium modum, ꝙᷓ ipſi videamur ſcire ſeruare, lõge co⸗ pioſius pꝛocedemus per regulas ⁊ fallentias.(Sit igit regula, quod le; ſeu conſtitutio generaliter vel indefinite loquens, generaliter debet intelligi.j. de lega. pꝛeſtan. l.j. F. generaliter. j. de teſt. mi.l. in fraudem.in fi. de pub. de pꝛecio de lega.ij.l.i pluribus. de maio.⁊ obed.c.ſolite.xix. diſt. c.ſi Romanoꝛum.xxxj.q.j.c. quod ſi doꝛmicrit. ¶ Fal 20litt pꝛimo pꝛopter perſone maioꝛem excellentiã. Ad hoc poteſt allegari tex. ad pꝛopoſitum valde no.j. de excu. tut. liſed ⁊ repꝛobari. H. amplius. verſi. valde tamen. vbi a lege generaliter dicente, qdò alibi exercens artem leg.́ᷓ in loco oꝛiginis nõ excuſatur ab onere tutele in loco oꝛiginis: ex⸗ cipitur vir valde excellens:quoniam ille alibi docẽs in lo- co oꝛginis ab oneribus immnnitatem habet. ¶ Secun⸗ do poteſt allegari tex.no.in.l.ſi cum dies.. ſi arbiter.3. de arb. vbi lex generaliter dicẽs,vt arbiter extra locum cõ⸗ pꝛomiſſi non poſſit ſentẽtiam ferre:ita reſtringitur, vt nõ compꝛebẽdatur arbiter dignitatis vel pꝛeeminètie excel⸗ lentis:quoniã ille extra locũ pꝛonunciare poteri t. C Ter tio poteſt alleg. tex. valde no.in..his omnibus authoꝛita tibus. lxj.diſt. vbi canon pꝛohibẽs laicũ eligi in epiſcopũ ita reſtrinsit᷑,vt nõ compꝛehẽdatur laicus, qui ſingulari⸗ tate bone vite reſplẽdet, pꝛout contingit in Ambꝛoſio, Hi colao,⁊ Seuero, qui pꝛopter meritũ vite ſingularis exr lai cis ad epiſcopatũ fucrũt aſſumpti. Quarto pot alleg tex. in.l.ij.C. de ſen. ex peri.reci.c.c.fi.de re iud.i n. vj. vbi ler j.generaliter dieẽs iudicem nõ poſſe ſentẽtiam per aliũ le gere; ita reſtringik, vt ille non cõpꝛehẽdat᷑:qui excellẽti di gnitate polluerit:ſicut eſt epiſcopus,vel pꝛefectus p̃toꝛio. 101 ———— —- — „—— è 46* (1111 — 4 . 19 S — —————„——— A —— 4 7 2 SS⸗ 4 B 4 à(Paruitatem. A a. udo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ.part. dde tu de iſtis minimis.⁊ vide dictũ Gart.in.l.diuus.j. de bo. dà. in fi Ang. in.l.ſfi. C. eo.⁊ Bar. in.l.illud. C. de cupꝛeſſ. lib. x. ibi Ang. in 1.fin. qui dixit in his minimis ſtari iuramento adminiſtratoꝛis. Bald.in addi. Specin tit de poſi. in. vſ.col.ver. ꝓoꝛro contra eum, qui agit vt tutoꝛ. Bar. in.l. leuia. in ſi j. de accu. Bal.in. c. cũ J. Z. extra de re iudi. alle. glin pꝛoe. Sexti, in ver. filijs. infi. que dicit gene⸗ raliꝰ inſpici: nec curandũ de mo dico.⁊ in aut.mi noꝛisdebitoꝛ. C. qui da.tut.poſſ. vide tñ incõtra⸗ riũ dictũ Bal. 2 i.l.fi.circa fi.ver. ſedreuocatur in dubiũ. C.com.⁊ que ponit Lud. Ro. in. l. diuns. j. ad Silł. vbi de gabella nõ ſolu ta.⁊ eundẽ in.lj. ¶ Quinto poteſt allegari tex. in. c.vbi periculum. de ſen. excom.in.vj.vbi conſtitutio generaliter ſententiã ex com⸗ municationis vel ſuſpenſionus emittens ita reſtringit vt illi non cõpꝛebendant᷑, qui pꝛeeminentie dignitate ponti⸗ ſicali extiterint inſigniti.Et alia his ſimilia ſubdam inma teria reſtrictionis, que contingit pꝛopter gradũ perſone ⁊ pꝛopter peritiam ſeu pꝛudẽtiam pꝛematuram. CSed puic fallentiet refragatur. c.innotuit. e elec c. de mulcta. in fi. de pꝛeb. vbi tex. videntur velle conſtitutiones genera les includere ⁊ perſonam excellentis ſcientie,⁊ bonitatis, adeo ꝙ pꝛopter hoc reſtrictionem nõ accipiat:licet ea ex/ cellentie qualitas inducat ſuperioꝛem ad iuſte diſpenſan⸗ dum.vnde ſunt bec argu. quodlicita eſt trãſgreſſio Boñ. ſtatuti pꝛobibentis doc. foꝛenſem aſſumi poſſe ad lecturã oꝛdinariam de mane,ſi in foꝛenſi detur excellentia:vel ſal⸗ tim hec ſit iuſta cauſa pꝛopter quã moueri poſſit ad diſpẽ §. pe. e.ti.: Bal. 22 ſandum. ¶ Secundo fallit t pꝛopter perſone vilitatem. in. l.fi. in. j. col. C. de edi.act.⁊ tex. ⁊ ibi Bald. in.l. j.§. vitium. ver⸗ ſicu.pꝛoinde.. de edil.edic.vbi vulneris appel latione non ve⸗ nit modica ſciſ⸗ ſura:nec vulnu⸗ ſculũ. Itẽ adde ⁊ vide Balain.l. ſina.C.de ſepul. vio.vbi de pena coꝛpoꝛali, q̃ de⸗ bet imponi ĩde⸗ fectũ pene pecu niarie. et aliqua ꝑp Are.in ↄſi.lix. col.fi.⁊ vide re⸗ lata per Barb. in.c.teſtimoniũ. colũ.xviij.extra de teſti. in ver. fa ciat elegãs.ꝛ ſin gulare dictum 23 Bald. in.l.apud antiquos.et vi⸗ de eundem in.c. adeo. de reſcri⸗ ptis. vbi quod facllius diſpen⸗ ſatur cum ba⸗ bente plura be⸗ neficia parua, quam cum ha⸗ bente vnumbe⸗ ZAd hoc allegare poſſumus text.ſed ſi vnius..filio.j.de iniur. vbi lex generaliter dicens, ꝙ pater cõtradicente fi⸗ lio remittere poteſt iniuriã filio illatam: ita reſtringitur, vt non compꝛehendatur pater, qui vite vilitate ſoꝛdeſcit. Secundo ad idem tex.in.l ſi cum dotem..eo autem tẽ poꝛe.ð. eo.⁊. ſi filiuſfamilias. 3. de pꝛocu.vbi lex generali⸗ ter loquens patri competere actionem dedote epercitiũ ⁊ facultatem pꝛeſtandi conſenſus, iilia ad eam agere nolẽ te:ita reſtringitur, vt patervilis vite non compꝛehendat᷑. ¶ Tertio ad idẽ.ſi lenones.C.de epiſc.aud. ¶ Quarto ad idem tex.no.a.de ri.nup.l.ſenatoꝛis filia.vbi lex liberis concedens pꝛopter patris dignitatem beneſicium:ita re- ſtringitur, vt ad liberos non extendatur qui viliſſimam vitam agunt. ¶ Quinto ad idem tex.ſing.in.l.ĩ. in eo.ti.⁊ in.ſi patrona. ¶ Sexto ad idemtex.in.liij.ver. ſi perſo⸗ na. C.vt intra cer.temp.vbi lex generaliter mandans pꝛo aliquo delicto a iudice penã infamie irrogari:ita reſtrin⸗ gitur, vt non compꝛebendatur ille, qui viliſſimam vitã du cit, ꝙ ei parum, vel nibil infamie ſuperaddatur. imo tũc iſta eſt iuſta cauſa mutationis pene. Ad idem. j.de accu.l. hos accuſare..omnibus.¶ Septimo ad idem quod no. do. Bal.in. l.conſentaneum. C. quo. ⁊ quan.iud.vbi dicit le gem generaliter loquentem pꝛobibẽtem mulierem capi: ita reſtringivt non compꝛebendatur perſona, que in vili tate vite eſt cõſtituta pꝛopter meretricium. ¶ Aquerte: r q Jo. And. in addi. Spec.in rub.de iniur.⁊ damno da⸗ to. videt᷑ iſtud mirabiliter limitare.ſ.vt pꝛocedat: niſi ipſa meretrix ſit cõiugata:quoniam tunc pꝛopter coniugium detrimentum, quod alias patitur pꝛopter vite vilitatem euitabit.vnde infert vt conſtitutio reddens iniuriam vel offenſam illatam meretrici impunibilẽ, ita reſtringatur: vt ad meretricem coningatam non extẽdatur. Quod eſt valde not.fundat ſe ex..ſi vxoꝛ..j.bm intellectum cõmu⸗ emj de adult.vbi patet, ꝙ.l.ſi ea.⁊.l. aue adulterium. C. de adul.pꝛohibens accuſationẽ illiciti coitus cum mere⸗/ trice commniſſi,non extendatur ad meretricem coniuga neficium pingue:: vide in.c.ſi motupꝛopꝛio.de pꝛeben.in. vi.⁊· ibi Domi. vbi, ꝙi materia beneficiali,taciturnitas reddit literas ſubꝛeptitias.⁊ vide aliqua per Barb. in conſi.lix. col.ſi.⁊ in. C.ſipꝛoponente. col ꝓe. circa fi. de reſcrip.vbi, ꝙ non dicitur paruum a quo depẽdet magnus effectus.⁊ Gal.in.l.edem.col. iiij.C.loc.⁊ in rub.de contrah.emp.in.x.q.⁊ vide etiã ad dicta hic eundẽ Lud. in ſuo not.xxiiiſ.⁊ in conſi lxxxiij.circa me. b ¶ Omiſſa ſolennitas.⁊ ꝙ modice ſolẽnitatis omiſſio nõ vitiat. adde tu Bar. in..leuia.in fi.j.de accu.⁊ eũdẽ ud. in. lj. col.iij. circa pꝛinc. S.de aſſeſa in cõͤſi. cclxij. in fi.⁊ qð no. Galãl.obſeruare.. ꝓficiſci. col. vlt ver.Ixxiij. S. de offi. ꝓcõ. c CAituperatur. Adde tu ⁊ vide glo. no. xxxij. qj. c. apud miſericoꝛdem.⁊ not. in.d.l. quamuis. d CMinoꝛis debitoꝛ. adde tu eũdẽ A ud.in. li. col.xiij. ver. circa. S. dicta aliud tñ no..ſi cer.pe.⁊ no.verbũ Fᷓ ede.de Se in cõſi. ccxiij.⁊ Barb.in repe.rub.de reb. eccl. non alie. char. vi. verſi. viij.limit a.⁊ adde relata per Domi.in. c.qᷓ;qᷓ;. de vſur.lib.vj.vbi ꝙ vſurarius põt teſtari de rebus minimis ſine ſolẽnitate.⁊ refert Barb. in rub. extra de teſta. vide etiã tex.in. c.peruenit. el picolo. extra de ſen. excõ.⁊ in.l.⁊ ſi quis. 9. iudex. S. de relig.⁊ Lu. in l. arbitro. S. ꝗ ſatiſd. cog. tam.vnde illud dictũ ſumme notatur:qui claratio ad ſententiam Balind lconfmä abasdc 24 tio fallit pꝛopterfrei paruitatem.a gt ad boc CTer a ſumus alleg. tex. ſing. in.l. decurio foꝛtunam. C 4 uno poſ x.vbi lex generaliter alicui graui perſonarum 2 vecud munitatem ab oneribus ita reſtringitur yt mäh an ad conceſſionem immunitatis ab onere:quod tenda re poteſt expediri.¶ Secundo ad idẽ tex. not meli terranee.C. de anno.⁊ tri li.x.vbi lex generalit quid fieri, in quo explicando ſumptus requiri gitur, vt non includatur caſusille, in quo eſſet maioꝛ ſi ptus, qᷓ; valoꝛ ipſius rei ad explicationè ipſius ckäaun ¶ Tertio ad idẽ tex.no.in.l.ij.5.qð ſi penitus egen s tractari.j.ad Tertul.vbilex ſub pena generaliter ee matribus, yt petãt tutoꝛes filijspupillis:ita reſtrim ädas yt non extendat᷑ ad caſum, in quo ipſius pupilli enir nium ſit puſillũ,⁊ quodãmodo nullius valoꝛis CSuna to ad idem.j.de leg. il. ſenatus.. Marcellus. ybijer 3 ralite? pꝛohibens legari edibus adfixa:ita reſreingene non extẽdatur ad legatũ, qò ſit eoꝛum, que adixa bes nulis ⁊ vinculis. ¶ Quinto ad idẽ tex.in. lij circa ſde ae tre inſpi.vbilex generaliter inualidans actũ ratione di nitatis omiſſe ita reſtringitur, vt non extendat᷑ ad cofim b quo omiſſab eſt ſolennitas. Pꝛo quo regula valde notjj de reg. iur. l.⁊ ſi nibil.ſic dicens:⁊ ſi nihil ex ſolennitaddu immutãdum ſit:tamen ex pꝛetoꝛis arburio, vbi cquitas ſuggerit aliud, immutatio erit. In arbitrio autẽ pꝛetoiis id eſſe debet, vt pꝛopter parue ſolennitatis omiſſionem actum non decernat inualidum. Qui enim parũ traſgre⸗ c ditur, non vituperatur(. j. de condi.⁊ demon.l. ꝙᷓuis ita ſemper illam.l. allegabat Bald.( Sexto poſſumus all gare.l.j..pꝛoinde.S. de edil. edic.l.queſitũ..poteſt ſ dere iudi.⁊.l.item apud Kabeonẽ§. queſtionis. jde iniurli qð ſi vulnerati.j.ad Silla.vbi lex generaliter de vunere ſeu inſirmitate loquens,/ita reſtringit᷑, vt ad yulnuſculum ſeu febꝛiculam non extendat᷑. ¶ Septimo poſſumusbãc fallentiã pꝛobare:vt in auth.niſi bꝛeuioꝛes.(de ſen.ex pe ricu. rec. ex.l.leuia. j. de accu. vbi lex tradens ſolennitaten pꝛocedẽdi in cauſis ciuilibus vel criminalibus ita reſtrin gitur vt non extendatur ad cauſas, in quibus deducunt viles res ciuiliter:vel leuia crimina criminaliter. ¶ Octa d uo ad idẽ gl. not. in aut. minoꝛ. dC. qui tu da poſ dicẽsle⸗ gem genergliter pꝛohibentẽ debitoꝛem ſeu creditoꝛẽ de⸗ cerni poſſe tutoꝛẽ ita reſtringi, vt non extendat᷑ ad debi⸗ toꝛem ſeu creditoꝛem modice quõtitatis. ¶ Nono adidẽ plebiſcito..de offt.pꝛeſi.⁊.l.ſolent..non veros de offi. pꝛocon.⁊. c. ſtatutum. de reſcrip.in.vj.dicens iura genera⸗ liter pꝛobibentia ius dicenti receptionem munerum, ita reſtringi, yt non extendatur ad paucam rem bꝛeuitempo re conſumibilem. ¶ Decimo ad idem.ſi queſtionis.de ſimo.dicens iura generaliter dicentia munera a petente beneſicium data crimen inducere ſimonie:ita reſtringi vt non extendatur ad munera parua conſyderata qualio tate perſone dantis: recipientis. ¶ Andecimoad idem tex.not.in.l.non tantum.in pꝛinc.⁊ in.l iſti tres.. eum qun j. de excu.tuto.vbi patet iura dicentia generaliter ſuppoꝛ tationem oneris trium tutelarum inducere excuſationẽ a tutela quarta, ita reſtringi vt non extendatur ad tutela quartam, que pauci oneris affutura eſt: vel quia paruum eſt patrimonium, vel paruo tempoꝛe duratura. ⁊ pꝛoba⸗ bitur etiam iſta concluſio ex bis que infra dicam in fallen tia pꝛopter rei nimiam vilitatem/ſeu ſterilitatem ¶ Ali mo pꝛobatur ex eo, quod not. gloſ.ſingulariter.xj.qo:nm c. non licet. dicens legem generaliter permittentem aduo cato, ſeu doctoꝛi conſulenti petitionem ſue mercedis ſen ſalarij:non extendi ad eum, qui cum pauciſſimo laboꝛec ſine chartarum reuolutione exercitio aduocationis ſcu conſulendi ſe cõfecit. Illi enim denegatur ſalarñ petitio Sed aduerte:quia gloſſ.illam repꝛobat Joan. Anda re⸗ cte in addit. Specu. in titu. de ſalain.5. ſequitur:circaf: Co:quia tũc remunerari debet laboꝛ pꝛeteritus, pꝛoptej quem de pꝛeſenti ſine chartarum reuolutione de iuns re⸗ ſpondere poteſt, poſito, quod non remuneretur laboꝛ pꝛeſens: quia modicus: alias tamen ſequeretur anodm- lioꝛis conditionis eſſet imperitus, qui ratione modice in ſiſtentie ad ſtudium, omnia cum laboꝛe haberet fexeie re, quam peritus qui longo ſudoꝛe maximiſq; ſii— in medi- er manqdas k.ita reſtrn 6 (durdduigmon mngetf aih 7 ulnig 1 oxrGuinnla urntün renealee leirknmänespoſtomg n twratnttnratllg atendignts,e⸗ arawwofdüiddigan üaislleniorſthonen ternesſtaretringegend avinperbnächeſtindh tsnerienäsarhüpſet anäinperſonäcpilopid celgtorbavereunſki riöſcner xeriltrisclin rernbumlbertschde nt(Octauo adicenchſ arlgemgeneralterdlenten. rvoter ontumacumtum glanentaitareſtringirtn naignieſetin alqnodig degllopus(opo ihe autediprtcturadientzae entandeconmiſodelitor wnbaderegetertenciadil mean mntig naſ Teen 2fera, 1 7* 4 ℳ 3 Satn. oöͤßt 8 Kſ edn Tun gas gGig, lnc dicens ſghe ſittamenermene d — LPeetons Ahn „ A Tonop pdopter perveſd IAn 1 mat mualicum a ax Prrature.jdecogdndan Alegabat Bet(eatn Ide A eeAhe 1dt. 9. QLLCle ons, d s de ſcllcie gacti Pud Nabeonſnehrnan 1LdGn j.. 17ns J2dSula ti lex gartn ugena.„ reytin auth miibxanrad 1a.ſ.de accu ybilextrudi afis ciunlibus pelcmash endatur adcauſas, uma r.velleuia criminaqmns In ant.minoꝛ.dC quita probidenté debitorni dc nareſtringi, ſtnon toꝛem modice qustts AIAAA off pPreſi.: Iſolent ſaa rum dereſcrpp.nyidi aius dicentireceptonne oxtendatur adpancaner .(Decimo adicmate 1gcneraliterdicenta mn 2. Anee cimen incucere inca . 7„ℳ tis recpients „7 aa tantum inpancaln Ines eenti ccnarad d patcttura dicendag 4 truum tutelzrum nchä, 62 reſtring yt non Efilla 3gffurerzctnuen. auconerls. 1. nel” or ddr eindd n — ferdte 1l wilteen aute M ¹ 19 vt in pꝛeſenti eminentis ſcien ta in pꝛeteritum laboꝛauit:vt in pꝛeſenti emi n ſt 14 eo:vt que didicit coꝛdi, non charte habeat. quod eſſet abſurdum.⁊ hoc bene no.quia pauciſſimi ſciũt illius oſſrepꝛobationem. ¶ Quarto fallit t pꝛopter perſone 1 25 Sradum. Iſta fallentia poteſt pꝛimo pꝛobari ex tex.no.in Lquoties.C. de dign. lib. xj. vbi patetlegem generaliter di centem citationem poſſ e fieri verbo: ita reſtrin gi, vt non extendatur:cum eſt citãdus ille, qui pꝛeſidet in aliquo ca⸗ ſu dignitatis illuſtris: quoniam citari debet in ſcriptis. ¶ Secundo ad idem glo. oꝛd in.l. deſe ertoꝛẽ..pena mili⸗ tis j. de re. mili. dicens iura mandantia aliquem occaſio- ne delicti commiſſi ſuſpendi,reſtr ingi ad plebeos: nen au tem ad illos, qui ſunt in gradu militie:quemadmodũ nec ad decuriones,⁊ his ſimiles:vt patet.ĩi.de pen.lcapitaliũ. Fnon omnes.:„.ije lanoꝛe. H.iſte ferc. C Tertio ad idẽ Iquacunq;·de pꝛocu.vbi patet legem generaliter dicentẽ liberum eſſe, per ſe, vel per pꝛocuratoꝛem litigare: ita re⸗ ſtringi, vt non extendatur ad perſonam gradus illuſtris: quoniam ille nõ per ſe ſed per pꝛocuratoꝛẽ debet litigare. ¶ Quarto ad idem tex.in.l.ſi. C.de iniu.vbi patet legem dicentem, ꝙ ad cauſam criminalem agitanda: cuius pena eſt arbitraria:non poteſt conſtitui pꝛocur.ita reſtringi: vt non extendatur ad perſonã gradus illuſtris. C Quinto ad idẽ᷑ in.medicos.C. de pꝛofeſ.t medi.libꝛ x.⁊ ne quis. C.de aduo.di.iud.vbi patet legem permittentẽ citationẽ realem, hoc eſt, capturam perſone: vel impoſitionem one⸗ rum perſonalium:ita reſtringi, vt non excludatur doctoꝛ. ¶ Serto ad idem tex.in.c.dilecti. de arb·vbi patet legem pꝛohibentẽ in mulieres poſſe compꝛomitti.C. eol.fi.ita re ſtringi, vt non extendatur ad illã, que eſt in aliquo gradu excellentie, vel dignitatis. ¶ Septimo ad idem tex. in. c.j. in fi. extra de offi.oꝛd.li. vj.vbi patetlegem generaliter da tem vicarijs illam iuriſditionem, quam habent oꝛdinarij conſtituentes:ita reſtringi, vt non intelligatur eis cõceſſ a iur ſditio in perſonã, que ſit in aliquo gradu dignitatis il luſtris. vnde vicarius archiepiſcopi non intelligithabere iur ſdit onẽ in perſonã epiſcopi. Ael vicarius poteſtatis no intelligitur habere iuriſditionem in perſonã vnius ex dominis, ſeu ex vexilliferis, qui in bis modernis ciuitati⸗ bus.que vmbꝛam libertatis obſeruant, locum illuſtrium obtinent. ¶ Octauo ad idem.c.ij.de offi.deleg. lib. vj.vbi patet legem generaliter dicentem:in delegatum cõtuma cem pꝛopter contumaciam ſtatim pꝛomulgari poſſe ex cõ munis ſententia:ita reſtringi, vt non extendatur ad eum contumacẽ, qui eſſet in aliquodignitatis gradu: vt puta ſ eſſet epiſcopus. ¶ Nono iſtud apparet exl.milites.C. de queſt vbi patet iura dicentia eum aduerſus quẽ labo/ rant indicia de commiſſo delicto, poſſe ſubijci toꝛture: lo- cum non habere; nec extendi adillum, qui eſt in aliqno di⸗ gn tatis gradu vtili reipublice. ¶ Decimo ad idem, qd no. Bal.in. c.j.. ſacram. de pa.iur.fir. in vſi. feu. dicens legẽ pꝛohibentem donationem inter patrem ⁊ filiũ in poteſta te, ita reſtringi, vt non extendatur ad parentẽ, qui foꝛet in gradu dignitatis illuſtris, puta regem. ar. l.donationes, quas diuus.C.de do.inter vir. Fuit tamen hoc dictũ oꝛi⸗ ginale Oldr.in conſi.ſuis.conſi. cxlix.ſecundum verum oꝛ dinem. Poſſet etiã ad hoc allegari omne id quod.j.dicã in fallentiareſtrictionis pꝛopter ſummũ pꝛincipẽ. Poſ⸗ ſet etiã alleg.lmilesj.de iudi..l.milites agrũ.de re.milll. filiuſramilias.veter anus..de pꝛocu.⁊ totus ti.de teſta. mil.⁊ plura alia, que reperire laboꝛioſum potius foꝛet, qᷓ 26 vtile.(Quinto fallit ſ pꝛopter perſone a intellectus ele⸗ gant am? bonitatẽ. Iſtud pꝛimo pꝛobat᷑ ex eo ꝙ no.ſing. Inn.in. c.cũ in cũctis.de elec.dicens, ꝙ.l. magiſtros. pꝛeal fega..l.nemini. C. de aduo di.iudi.volentes neminẽ poſſe ad gradum doctoꝛatus aſſumi:niſi ex facto examine dili⸗ genti pꝛobatus fuerit peritiſſimus, ſta reſtringi, vt nõ ex⸗ tendatur ad parum ſcientem:dummodo ſit optimi intel⸗ lectus, adeo: vt ſpes ſit de eo in futurum maioꝛis peritie: quoniam ille poteſtlicite pꝛomoueri, quod eſt valde not. ¶ Secundo id pꝛobatur ex glo. in.Lſ. C. de anno. cini.lix. dicente legẽ dicentẽ doctoꝛes pꝛeferri ſcholaribus:⁊ mul ctandos eſſe ſcholares ſi pꝛeceptoꝛibus debitum honoꝛẽ non exbibeant.C.de offic.di.iudil.ſinguli. ita reſtringi,vt non extẽdatur ad doctoꝛẽ nomine, non effectu: qꝛ nõ pꝛe- feret uli. Et enim imperito doctoꝛi ſcholaris optimi intel lectus ⁊peritie pꝛeferenqus eſt etiã in bonoꝛibus acom⸗ Solutomatrimonſo. a ¶ Quinto fallit. Adde ⁊ vide ad bac fal.vnũ no.verbũ eiuſdẽ I udo.in conſi. c Scandalum. adde tex.: ibi no.in.l. ſiv d CDominus Floꝛentinus. Mldde etian 102 cccclxvj.⁊ vide tex.not.in.l. ad beſtias.j. de pe. in ver.ſed ſieius roboꝛis vel arti ſicij.vbi ſingulariter dicit᷑ indicẽ ſuperſedere debere in executione damnati:ſi populus motus eſt ad ſupplicandũ ſuperioꝛi Popter dãnati ſingularẽ indu- ſtriã:qua reipublice vtilitatẽ afferre poteſt. qð refert etiã M ud.in repe.lj.j.de moditatibus.⁊ hoc tene menti:qꝛ valde not.vt enim alibi b dicit canõ, qui peritus eſt doctoꝛ honoꝛẽ affert cathedre, ⁊ ſibi illũ attribuit:qui vero imperitiſſimus, iniuriã ſibi fa cit,⁊ cathedre. dicit tex.in. c. multi. xl. diſt. ¶ Tertio iſtud pꝛobat᷑ ex tex.ſingu.ſᷣm vnam lec.in.l.j.C.qui⁊ aduer. quo dicente, ꝙlex dicens minoꝛem ex contractu mutui pꝛeſſ u⸗ mi leſum:ita reſtringi, vt non extendatur ad minoꝛẽ boni intellectus: induſtrioſi:quoniã ille leſus nõ pꝛeſumetur: imo ſibi incũbet leſionis pꝛobatio. ¶ Quarto pꝛobat᷑ ex ead.l.pᷣin aliã lect.dicẽte iura dicẽtia minoꝛẽ leſum debere reſtitui:non habere locũ in minoꝛe intellectus induſtrioſi ſumme peritie.Illi enim ꝙᷓuis leſo, reſtitutio denegat᷑. de quo dic:vt ibi no.ꝛ in.l.pꝛofeſſio.in glo.C.de mu.patri. ⁊ in.l.minoꝛ.xxv. an. omiſſam. S. de mino.⁊ vide etiam per Bal in. lj. ſ. interdum.j. de excu.tut.⁊ l. ſed milites.§. iam autem. Quinto pꝛobatur ex text.c.puberẽ.⁊ c.ſi. extra de deſpon.impub.vbi patet iura dicentia maſculum non niſi poſt. xiiij.mulierem non niſi poſt xij intelligi legitime etatis ad matrimonium contrabendum:ita reſtringi, vt non intelligatur cum potentia ſexus, ſeu pꝛematura defe⸗ 27 ctum ſupplet etatis. ¶ Sexto fallitt pꝛopter pacis indu ctionem facilioꝛem ſeu eius inducendam cõſeruationem. Iſta fallentia pꝛimo pꝛobatur ex not.tex.in.c.ij.de deſpõ. impu.vbi patet dicta iura deſignantia dictam etatem le⸗ gitimam ad matrimonium contrahendum:ita intelligi: vt non extendatur ad caſum, quo ex cõtractu matrimonij ſequitur pax inter alias inimicos.Tunc enim pꝛopter bo num pacis valet contractum matrimonium etiã in etate. legitima. ¶ Secũdo pꝛobatur ex text.ſing. in. c.j.q.ſi quis hominem.de pac.te. in vſi. feu.vbi patet iura dicentia tiliũ teneri ad pꝛeſtanda alimenta etiam patri bannito:itare/ ſtringi, vt non extendatur ad caſum, quo contingit banni ri pꝛopter pacem fractam:qꝛ tunc poſſet licite denegari. Et huius eſt ratio:qꝛ metu maioꝛis pene inducitur quis 23 ad ipſam pacei conſeruandam. ¶ Septimo fallitt pꝛo- b pter ſcandali euitationem. b Iſta fallen. pꝛobatur ex tex. in.lqui cedem.j. ad leg. Coꝛ.de ſicar.⁊.l.filio exheredato. §. quid tamen.de iniuſt.teſt. vbi patet legem mandantem ſuſpẽdi ex aliquibus cauſis ſententie executionem:ita re/ ſtringi, vt non extendatur ad caſum, quo executionis di⸗ lat one generaretur ſcandalum, quoniam illa debet acce lerari. ¶ Secundo pꝛobat᷑ ex tex.c.ſi quando.de reſcri. et cum teneamur.de pꝛeb.vbi patet iura dicentia reſcriptis pꝛincipis ſtatim foꝛe parendũ:ita reſtringi vt nõ extenda tur ad caſum, quo ſi parit o pꝛeſtaretur, generaret᷑ ſcãda- c lum. Tũc enim equo animo dicit ſe pꝛinceps ſuſtinere, ſi inferioꝛ ſua mandata nõ duxerit ſequenda, ex eo: qx ex eo iudicio in particulari eccleſia ſcãdalũ generabat. ¶ Ter tio pꝛobat᷑ ex eo qð no.glo. oꝛd.in.c. ſi illa.q.vij..apo- ſtolica.viij.q.j.ꝛ.c.pꝛincipalẽ.ix.q.iij.⁊.c. ſupina. xxv.qõ.j.⁊ ex his que no.in.cliteras.de reſti.ſpo.⁊ in. c.pꝛepoſuit. de conceſ.pꝛebẽ. vbi patet iura dicentia omnia poſſe ſummũ pontificem ſicut Deumꝛita reſtringi, vt non extendat᷑ ad caſum, ey quo per eũ facto ſequeret᷑ decoloꝛatio ſtatus ec cleſie:⁊ conſeguenter ſeandalũ: quoniã id non poteſt face- re. Ad hoc qð no. Innoc.in.c.inquiſitionis.de ſen. excom. 29 in repe. ſua, t dicens, non eſſe ſuſtinendum pontificẽè: cum quid facit contra ſtatũ eccleſie generalẽ, eo: q ex boc pꝛe- ſumitur ſcandalũ euenire debere.Ad idem recte inducit᷑ d qö not. do. Floꝛen. in. c. perpendimus. de ſen. excommu. in repe. ſua, dicens, Papã nõ poſſe beneficiũ tollere cleri cis cõceſſum, vt ſub ſeenlari iudice non valeãt cõueniri:qꝛ per hec perturbaret ſtatũ vniuerſalis eccleſie. Quod ego confirmo alia ratione:quia beneſicium pꝛedictum cõceſ ſum fuit non oꝛiginaliter ab ipſa conſtitutione poſitiua, ſed a viua voce diuina:yt not gl. ſing. xcvj.di. Imperatoꝛ. re iud. in fi. ¶ Scãdali eui tationẽ. Adde, ⁊ vide aliqua, qᷓ etiã ꝓpter ſcan⸗ dali euitationẽ fieri non debẽt. que refert Im. ĩ cle.j. de immu. eccl.⁊ vide oĩino eundẽ L udo.in conſil. ccclxxxvj. ⁊ dictũ not.Alb. in. cj. colũ.iij. de cõſt. itẽ tex.⁊ ibi 2 bb. in. c. ex in⸗ iuncto. de noui ope.nunc.vbi di cit veh illi,p quẽ ſcandalũ venit. ⁊ no.in.c.ꝗ ſcan⸗ dalũ. de reg.in. ⁊ etiã vice gl.in c. ij. in ver. multi tudo. de tẽp.oꝛ. ⁊ aliã.iiij.diſt. c. deniq;. in verſi. venia.vbiꝓpter ſcandalũ euitã⸗ dũ, crimina nõ- nunqᷓ tranſeũt impunita.⁊ etiã vide text.in.c.vt conſtitueretur. 50.diſt.: Inno. in. c.ex parte.de obſer. iein. dicẽs qð licet vxoꝛes pꝛopter pꝛobi⸗ bitionẽ viroꝛũ, non debet indi⸗ cta ieiunia di⸗ mittere: licet vo tiua voluntaria dimittere debe⸗ ant. xxxiij.q.vlt. ca.manifeſtũ.tñ circa ea etiã in⸗ dicta foꝛte pꝛo- pter ſcandalum euitandũ poſſet ſacerdos diſpẽ⸗ ſare.Et etiã ad- de, qð pꝛopter ſcãdalũ euitãdũ denegat reſtitu tio, etiã iniuſte ſpoliato:vt not. Hoſt. in ſumma de reſti. ſpo. g. in caſibꝰ autẽ. vbi multos caſus e⸗ numerat, in qui b reſtitutio de⸗ negat᷑.qð dictũ refert ſin. Pau. de Caſt. in cõſil. ſuo.qð inci.Ad iuſtificandã cauſam, quã habet, ⁊ babere pꝛetẽdit. circa medium.⁊ Spec.in ti. de eau.poſſ.⁊ pꝛop..qꝛin ſuperioꝛibus.verſi.ix.ſcandali. indicari.C.de pe. eundem Ludo.in ſuo not. cccexiij. ————— v4 n (1rn *—— —— N8 2 ð * — —— 5 37 24 ——— 184 — G ¶ Atilitatẽ. Add 4. 1 A.☛„„. AXudo. Roma.in pꝛimam Inſoꝛ:. part. a Abſq; oꝛdine. quis autẽ oꝛdo requirat᷑ vide ter.⁊ ibi Har. in lij. C. de pfeſ. b qui in vꝛbe Conſtan. lib. xj. e vide Barb. in rub. de reb. eccle. non alie. char. pe. verſi fa ciat etiã ſtatutũ.⁊ vide eundẽ ud. in cõſſ.cccvij.: adde dictã Jac. But. in.l ſi quis nec cauſ. a2m.. ſi cer. pe. vbi ſi data eſt bailia quibuſdã, ita tñ vt nõ poſſint facere aligdi fa uoꝛẽ bannitoꝛũ: qõ ſi aliquis eſt bãnitus, qui ſit neceſſariꝰ reipu blice, ꝙ ipſum rebannire pote rũt:pꝛopter pu blicã vtilitatẽ, q pꝛincipaliter cõ ſyderat᷑. Et ad⸗ de Zllb. de Ro⸗ ſa. in.j. parte ſta⸗ tutoꝛũ.qõ.cxcv. incipit, Pone a ſtatuto data eſt. ⁊ tex.in l.ad be- ſtias. ff. de pe. et adde Baldi. in.l. ſed: repꝛobari. ĩpꝛin j. de excu. tut.vbi ꝙ fauo⸗ re publice vtili⸗ tatis ⁊ hominũ poteſt appꝛobo tus repꝛobari: qᷓ́; fuerit ſibi queſitum.Et eſt argumẽtum, ꝙ ille gↄduxit col lateralẽ, poſtea reperit eũ impe ritum, ꝙnonte neatur ad ſala⸗ riummiſi pꝛo ra ta tẽpoꝛis, quo ſeruiuit. Itẽ ad de, ꝙ fauoꝛe pu blice vtilitatis ⁊ fiſci libellꝰ quali tercunq; poſſit, ſaſtinendus eſt. Ita Bal. elegã⸗ ter in.l. Polla.i fi. C.de his q.vt indi.⁊vide eũdẽ inti. de pa. iura. fir.g.ſi as veroã pꝛin. ⁊ eũdẽ in.l. inuiti. 5. deteſti. vbi ratione pu⸗ blicevtilitatis ĩ- fringit ſing. im⸗ mun tas. Gart. a in.l. quemad no dũ.C.de agri.et cẽſi.ib.xi⁊ Bal. inl.ita vulnera⸗ tus.in fi. 3. ad lę. Zqui.⁊ in l.hoc mõo. j. de condi.⁊ demon. et adde z0. in ſumma. C. de metali. vi. vbi ꝓpter publi camvtilitatẽ lici tũ eſt inuito dño foderein alieno. ⁊ vide eũdẽ Lu. Jus autem diuinum Papa non poteſt in totum tollere: vt. d. c. ſunt quidam.cum ſſ. Item adidem facit tex.in cap. nulli.de ſent. excõmu.vbi dẽciditur, ꝙ ex co, quod ſtatus eccleſie ſcandaliʒaretur, non poteſt apa inducere,; in clericum violentas manus inijciens non incidat in cano- nem, ſi quis ſuadente. Mandat enim canonis latoꝛ pꝛo- pter ſcandalũ euitandum a inre peopꝛio eſſe deſiſtẽdum: vt in. cnibil extra de punile. Et alibi, dominus noſter Je ſus Chꝛiſtus, cum pꝛimum tributũ,⁊ ſinon deberet; iuſſe rat ſolui ne ſcandaliʒaret cos, quibus ad eternam ſalutẽ conſulebat, moꝛem gerens: dicit pulcherrime text. xxviſſ. qj c. iam nunc. Accedãt plene not. in. c.niſi cum pꝛidem.§. pꝛo graui de renunc. cum ex iniuncto. de no. ope. nunc.⁊ c qui ſcandaliʒauerit de regu. iur. Eſt enim ſeueritati iu⸗ ris detrahendum:cum ex eius obſernatione contingere poteſt grauis ſcandali gener atio.dicit tex.in.c.cum conſti 30 tueret j.diſt. ¶ Octauo t pꝛincipaliter fallit cũ pꝛopter ſuſpicionẽ futuri mali deſyderatur celeritas. Iſta pꝛoba⸗ tur ex text.¶ſi quis officium..fin.ð. de rit.nupt.vbi patet iura volentia officialem in ciuitate, cui pꝛeeſt, non poſſe pꝛeſtare conſenſum liberis: vt ibi contrahant matrimo-⸗ nium:vt eod. titu.l.qui liberis.in pꝛin.alias qui in pꝛouin⸗ cia. ita reſtringi, vt non extendantur cum ipſe conſentire querit filie ibidem volẽti nubere.Et eſt ratio:quia ex quo periculoſum eſt moꝛari in tradendo nuptui maturam vi- ro:⁊ ſuſpicari poteſt pꝛobabiliter de malo futuro:vt con⸗ tinuo docet experientia. ¶ Secundo idem pꝛobatur ex tex.l.oꝛatione.. fin. 3. de ritu. nup. vbi patet iura volentia in matrimonio liberoꝛum requiri cõſenſum patris⁊ aui: ita reſtringi, vt nõ extendantur ad caſum, quo tractat de matrimonio femine.quo caſu ſufficit conſenſus aui.Et eſt huius ratio:vt ibi not.tradit glo.ne ex reqniſitione cõſen/ ſus multoꝛum, ꝛ diſſenſione, que inter cos poſſet genera⸗ ri, contingeret copulam mulieris dilatari: quoniam er di latione veriſimiliter incurritur in ſuſpicionem mali futu- ri⁊ infamie. ¶ Tertio pꝛobatur ex text.not in.c.nihil. de elec. vbi patet iura volentia electum ad officium nõ poſſe adminiſtrare ante electionis cõfrmationem, vt patet eo. tit. c.tr anſmiſſa.⁊ eodem titu. c. auaritie. lib. vj. ita reſtrin⸗ gi vt non extendantur ad electum remotiſſime abſentem a loco, vbi peti debet cõfirmatio. Et huius eſt ratio: quia ſuſpenſio adminiſtrationis, que canſatur ex pẽdentia cõ⸗ firmationis, inducit ſuſpicionem futuri mali, ⁊ diſperſio- nis iurium eccleſie, ſeudignitatis, ad quã quis eſt electus. ¶ Quarto etiam pꝛobatur ex dicendis infra in fallentia, que cauſaturer periculo in moꝛa. ¶ Ronoffallit pꝛopter inoꝛdinatam pꝛomotionem. Iſta fallentia pꝛobat᷑ ex text. valde ſingulari in.l nemo carcerem. C. de aduo:diuer.iu⸗ di.vbi patet iura generaliter concedentia pꝛiuilegia ‚vel immunitatem babentibus aliquam dignitatem, ita re- ſtringi, vt non extendantur ad pꝛomotum per ſaltum, id eſt, ſine oꝛdinem requiſito. quod eſt diligenter notandum contra iſtos doc. qui abſq; oꝛdine* examinis requiſito le⸗ nato velo pꝛomoti ſunt ad doctoꝛatus gradumper Ceſa ream maieſtatem.ꝛ illi non gaudent pꝛerogatiua docto⸗ rali:niſi aliter expꝛimatur inpꝛiuilegio. Dicitur per ſal⸗ tum pꝛomotus quis:vbi non eſt pꝛomotus ſecundum oꝛ⸗ dinem iuris: quoniam vbi electio ad aliquam dignitatè fieri debet de vna ex perſonis eoꝛum, quoꝛum nonnna m matricula diſtribuuntur, electio fieri debet ſecũdum ma⸗ tricule oꝛdinem. Ille enim debet poſt obitum pꝛioꝛis jeli⸗ gi, quem immediate poſt ilum oꝛdo ſcripture matricule contineat: vt eſt caſus no.inl.ſ.. C. de offi. pꝛefe. vꝛb.⁊.lpe⸗ titionem. C. de aduoc.diuer.iudi.Quod eſt limitandum, niſi aliquis ex matriculatis maioꝛis ſplendoꝛis virtute et bonitate refulgeat:quoniam tunc non vitiabitur electio, quamuis pꝛepoſteretur oꝛdo matricule. argu. optimum in authen. de monach..oꝛdinent.⁊ in authen. de ſanctiſſ. in.1.ij. col.vlti. 3. 32 epiſ. õ. inbemus. ¶ Decimo pꝛincipaliter fallit pꝛopter ſo. ma.⁊ Pau. ð b reipublice vtilitatem. b Iſta fallentia pꝛimo pꝛobatur e&x Ca.incõſi.clxiij. tex. in..potioꝛis.C. de offic.re.pꝛoui.vbi patet iura dicen tia, maioꝛibus a iunioꝛibus honorificentiame damita reſtringi, vt non extendantur ad caſu publica vtilitate tractaur. Tunc enim licitum h iunioꝛſenioꝛi nonpꝛeſtat. Ad idem de iiurijs ennotem nocentem. ¶ Secundo pꝛobatur extext lin p in qui S. fina. cum.l. ſcq. de no. oper. nunc.⁊.mulieriij de h actio.⁊.l.vt gradatim.j.ſed ⁊ ſi lege.de muner. abo opn. patet legem dicentè popularis actionis ſeu publi nondi ſationis inſtitutionem, cuilibet de populopoſſe 60 rden re:ita reſtringi, vt non extẽdatur ad perſonam nun d ſeu pupilli, vel alterius:de quo veriſimile eſt quod 3 diis ligẽter, ſed inutiliter reipublice negotia tractabit 8 3 hoc accedat:quod not. Gal in rub.C. qui accuſa.non 11 ¶ Tertio eadem concluſio pꝛobatur per caſumin uhi mus nullam. C.de ſacroſanc.eccl.⁊ in. lliubemus. C ni⸗ uic.non excu.lib.x.⁊.l.j. C.vt nemilice.in empt ſpecern 3 lib. x...nullus. C. de curſu publi. bꝛ. xij.⁊.. non minus 3 immuni. eccle.vbi patet conſtitutionem quantuncun ne pꝛiuilegiatam ⁊ generalem alicui etiam pio loco aq n uatam vtilitatem conceſſam, nunquamic includere 1 cn ius incluſione publice derogetur vtilitati Et ad hocacce dãt que no. Dy.in.l.ſi ex toto.de lega.j. Cuius dicta refert Joan. Andr.in addi.in titu. de cenſ.. nunc dicenqumin addi.que incipit, Per hanc ⁊c. ¶ Quarto cadem fallen tia pꝛobatur in caſu valde ſingula.in.l. decurio. C defflen libꝛo.xij.vbi ſecundum intellectum gloſſii.vbipatet quocd per generale reſcriptum ſeu generales clauſulas, nooh⸗ ſtante, ſeu etiam generalem conſtitutionem: noncenſetur derogatum alicui collegio gratia publice ytilitatis:tin caſu.d.l.in pꝛiuilegio cõceſſo collegio ſeu vniuerſtatide/ curionum. Conſtat enim ea pꝛiuilegia que concedeban tur decurionibus gratia publice vtilitatis eis eſſe concei ſa:vt pꝛopter laboꝛes quos ipſi patiehantur per gubema tionem reipublice.Nõ enim erant alij decuriones, quam reipublice conſiliarij:vt not. gloſ. C. codem tituain rula. C.de decu.libꝛ.x.⁊ in.l.ſed ⁊ ſi ex dolo..ſed an municipes. S. de dolo.⁊ in.l.nulli. S. quod cuiuſq; vniuer in.lpupilus decuriones.j.de ver. ſignific.⁊ ad hoc continuo commen da coꝛdi, de qua valde letatur Gald. C. in.conſtitu. Cod, S.in quibus.⁊ in. lnon plures. C. de ſac. ſanc eccl Quin to hec fallentia pꝛobatur in 6.ex hoc.in.ʒ. hoc vero iube mus. in authen.vt nulli iudic.⁊ in authen.de manda ꝓꝛin. S.ſi quis autem, quid tale. que iura allegat gloſdepꝛecib. Impe. offeren.l.nec damnoſa.que eſt canonizata xxygij. c. nec damnoſa.vbi patet legem dicentem crimen ſacrie gij incurrere, qui pꝛincipis reſcripto non obſequitur ſta tim:ita reſtringi, vt non extendatur ad illa reſcripta pꝛin cipum, que in pꝛeiudicium publice vtilitatis emanarunt. Allis enim non aliter inferioꝛ tenetur parere:niſ emanet ſecundum reſcriptum confoꝛme pꝛimo:velniſi poſtema nauerit motupꝛopꝛio pꝛincipis:non adalteriuspoſtula tionem. Caſus eſt ſingu.in.l. C. de pe. bo. ſnbllix CSe⸗ xto pꝛobatur in tex.l.non omnis.. fin.jde re milivbipa⸗ tet legem generaliter dicentem exuli per nullum niper pꝛincipem concedi poſſe remeatum:vt patetij de pelre⸗ legati.⁊ plene not. Bart. in.lis qui reus. ĩdepnb:iuciita reſtringi:vt non extendatur ad caſum in quo inferioꝛ fe/ meatũ concedere vellet ratione vtilitatis publice. C Se⸗ ptimo pꝛobatur ex caſu ſing.c.ij.de feud. vbi patet legem generaliter dicentem, ſibi debitum perdere illum, quixt potentioꝛis ſentiat patrocinium in eundem ceſſions ti tu. actiones tranſtert:vt patet.C.ne li.po.lj..⁊ de alie ind c.ij.ita reſtringi:yt non extẽdatur ad caſum, quo agi tur de vtilitate publica, puta: quia eccleſia videns rem ſuam ab alio potentioꝛi poſſideri:⁊ per ſe ipſam recupe⸗ rare non poſſe:cedit illam potẽtioꝛi, cuius patrocimio ſe⸗ ſſepꝛeſt m, vbi ◻ 2— quatur recuperatio. Noc enim tunc fieripoteſt: nec incl⸗ dit eccleſia in penam illius tituli. Et ratio eſt publicavti⸗ litas, que coniiſit in conſeruatione eccleſiaſtici patrimo- nij.quod tene menti:quia eſt magna limitatio ad ilvmti tulum. ¶ Octauo pꝛobatur ex.ſi quis in graui.ſ hioni j. ad Sillanianum. vbi patet legem generaliter pꝛopiben tem aliquibus caſibus ſernoꝛum manumiſſionem: lati ſtringi⸗vt non extendatur ad caſin quo illa manumi 4 tieri queritur pꝛopter publicam vtilſtatem. ¶Nono h batur ex.l.j.C.vt nemini liceat in empt ſpecierumabe 4 vbi patet legem dicentem generaliter ius contrahen dtedud cond ruraun, nti 9 ſ nlichas nratroieen oteſere otnon extendenradcsi gnisrpbiyigetilopntille nebiilanonviget Auonie athen oeiybiſerepeitn umtaenonſantimmcc ndſteqnecontramotesee Knetdpagurunnm mrgtRänaam arſdehag d ra wetde aun emtranä Kalornoco et. Mehd ſ Kberxe Rgaonat . ſ 85 Wend xna ſ 21 5 Ngener er, 7 mgench Mem conſtitntiy 9 ALl r s 2 KOileggrat dgfa nlegio côceſſoco Oor eg dgd 8ſſ Ratenunca pauuſlegi N 8 nl„ f 6 959 Mapubliceptitxn bTeganAamre 2 oles duos p patehed ducc. Hö cnim erant — . null Sqnodcuilſtzme eper ſignifccac boeun valde letatur Badaun baririn Kerbaent F05Kiht m..er Don vt null iudic.in athan quidtile.que iuradlgs uncc damnoſaqpecttn vbipetet legem diente ipuincipis reſcrotonon at non ertendrxraili ciadicium publtertitas aliter inferiorteneturone ptun confoꝛmeprnnin voprio pnncapismohlen eſtfingu.in1Cdepea 6 ter.Inon omnis ſll 9, . T.. neatumertone polſe Teeetn 2 ll.. n T 2ſedn ' Ap FeTlG, 19S 1.1l5 1eſe * Pa t. in.ll5 dalft 212 *‿* 1 1p 1 4 /ſu ſc Aer NII; 74 p 13/ʃ adc- 4 An 3 f derwoumit * 3 as pe Mdy Jpnbhen Aplddieg Tant Andtnng fpf nge 4 Alaryetnot goſCcn. nIEAA G, rem.Lſedaſterdohſitsr er diente ernud” atcn dicentem eruin 6 initio voluntarium: ita reſtringi vt non extenda- de 43 83 ipſa reſpublica vellet compellere ſuos ad emenduma id, quod penes ſe eſt coꝛruptibile, ⁊ abſq; 1 ſpe conſeruationis.Caſus eſt ſigu.ibi ſm vnam lec. glo. E Decimo id pꝛobatur ex caſu ſingu.in.l.j. C. de cond.in pub. hoꝛre. lib.x.vbi patet legem generaliter pꝛohidentẽ in venditione mercium miſturam coꝛruptarum cum in- coꝛruptis:imo ita admiſcens punitur. babes caſi um no. vᷣm vnam lectu.glo.in.l.ſaccularij.in pꝛinc.j.de extraoꝛdi. cri.ita reſtringi.vt non extendatur:cum queruntur ven⸗ di merces ex publico:quoniam tunc licita eſt coꝛrupti et incoꝛrupti miſtio.quod eſt menti tenendum. CAnqdeci⸗ mo pꝛobatur ex.l..g. ſciendum. 5. de edi. edic. ¶ Duode⸗ cimo pꝛobatur ex caſu in.l.nulli..foꝛtiſſimo. C. de erog. anno.mĩli.libꝛ.xij.vbi patet legem generaliter dicentem creditoꝛem non per dere ius petendi debitum ſibieo: ꝙ fuerit conſtitutus in moꝛa illud recipiendi:ita reſtringi, vt non extendatur ad illum, qui eſt creditoꝛ reipublice: quoniam ſitempoꝛe debito illud recuſat recipere:facul⸗ tate illud conſequendi pꝛiuatur. ¶ Decimotertio pꝛo⸗ batur in.l. item ſi verberatum. verſic.nunc ſi foꝛte.Z.de rei vendi.⁊.l. Lucius..de euic. ¶ Decimoquarto pꝛobatur ex.l.ſi pendentes..ſi quid cloacarij.. de vſufruc. Poſſet etiam pꝛobari ex omnibus his que no. Bal in.l.j. C. de be red.vel act.vend.faciens quandam ſummunculam eoꝛũ, qne ſpecialia ſunt fauoꝛe reipublice:licet in infinitis deſi⸗ ciat, que neceſſariũ foꝛet addere. ⁊ maxime in his que. S. 3 poſui. ¶ Andecima tpꝛincipalis fallentia eſt pꝛopter lo ci in quo quis ſe reperit, qualitatem. Iſta fallentia pꝛoba tur pꝛimo ex caſu not.in.c.licet.de penit. vbi patet legem ge neralit er dicentem vota eſſe reddẽda Deoꝛ:ita reſtrin gi, vt non extendatur ad caſum, quo is qui in certa foꝛma icinnium vouer at, in tali loco ſe reperit, ꝙ non poteſt ex loci defectu,⁊ rerum requiſitarum ad ieiunium, votũ ad⸗ implere: quoniam tunc illud licite tranſgreditur, etiam non habita ſuperioꝛis licentia, ſi de facili habere non po- teſt vt ibi ſupplet Inno.? Hoſtiẽ.¶ Secundo pꝛobatur cxtex. in. cailla xij. diſt.vbi patet conſuetudinem aſtringen tem ad ieiunium, vel aliud opus acceptabile Deo:ita re- ſtringi/ vt non extendatur ad caſum, quo abeſt quis a lo- co oꝛiginis:vbi viget illa particulariter:⁊ ſe tranſfert ad alium:vbi illa non viget. Quoniam tunc debet ſeruare cõ ſuetudinem loci, vbi ſe reperit:vt dicit canon, peregrinan tium volunt ate, non ſunt laudabilesconſuetudines violã de.vii.diſt.c.que contra moꝛes. et alibi dicit ſic: quiſquis rebus pꝛetereuntibus vti vult aliter, quam patiantur mo res illoꝛum inter quos verſatur:aut intemperans:aut ſu perſtitioſus iudicandus eſt. ¶ Tertio pꝛobatur in. c. an⸗ tiqua. extra de pꝛiuſleg.vbi patet conſtitutionem genera liter concedentem in ſignum ſingularis pꝛerogatiue Pa triarchis ante ſe crucem facultatem ferendi:ita reſtringi, vt non extendatur ad caſum, quo ipſi intrant vꝛbem: vel locum vbi eſt Papa. quoniam tunc carent facultate talis vſus:licet de hoc non curet Imperatoꝛ, qui vt pꝛiuilegia ti aſe vtantur inſignibus Ceſareis, tolerat, ſ illis vtãtur, in loco vbi ipſe reſidet:yt habes caſum.C.de bono.vebic. l.omnes lib. xi. ¶ Quarto pꝛobatur ex caſu notabili in.j. idemq;. S. pꝛo ſoc.vbi patet legem generaliter arctantem debere ſe e abſentantem ad conſtitutionem pꝛocuratoꝛis, ita reſtringi vt non extendatur ad caſum quo quis eſt in loco, in quo non poteſt idoneus reperiri. ¶ Quinto pꝛo/ batur ex text. in l.reſcriptai.de teſta. mili.lj. ver. onmes igitur.j.de bo. poſſ. ex teſta. mi. vbi patet legem generali⸗ ter arctantem quemlibet paganum ad confectionem te- ſtamenti ſolennitertita reſtringi, vt non extendatur ad ca ſum, quo quis decedit in loco hoſtili quoniam ibi militari iure quomodo vult,: quomodo poteſt teſtabitur. Se⸗ rto pꝛobatur ex eo quod firmant Cy. Jac. de Are.: Bal. in.l.ſi. C. de teſta. vbi patet dictam legem arctantem ad ſo lenniter teſtandum:ita reſtringi, vt non extendatur ad ca ſum, quo quis teſtetur in rure: quoniã tunc poterit abſq; dlennitate numeri teſtium. per illam. llicet Barto. cõtra per. Lconſiciuntur.. codicilli.ſ. de iure codic.qð pꝛo nunc Alter non diſcutio. ¶ Altimo pꝛobatur ex.l.philoſophi. verſi ſed ignominia... ſed⁊ milites..ſed ⁊ ignominia. de excuſa tuto.⁊..ij verſic. gnominie vltimo. S.de infa. wipatet legem dicentem tutoꝛem eſſe poſſe infamem:vt Soluto matrimonſo. allegat gioſſ. in.l. atblete. j.de excuſa. tuto.⁊ in. l.j. C. de in⸗ fam.lib.x.⁊ eſt caſus in.lj.verſic.ſed eſt equiſſimum. ⁊. licui eoꝛum.g.fina. cum.l. ſequen. 5. de poſtul. Itema eſſe poſſe a pꝛocura.vt in..fin. inſti.de excep.ita reſtringi, vtnon ex⸗ tendatur ad locum, in quo manet pꝛinceps: ibi tutele et pꝛocura.officio carere debent. quod eſt notan. ¶ Duo⸗ 34 decima t pꝛincipalis fallentia eſt pꝛopter rei tenuitatem ⁊ſterilitatem. Iſta pꝛimo pꝛobatur ex glo. ſingu.in..ij. C. de agri. cenſi lib.xj.vbi patet legem aliquo caſu arctantẽ colonum ad non recedendum acultura agri reſtringi, vt non extendatur ad agrum, qui ſterilis eſt effectus. Mꝛo- pter quod dicit ibi notanter Gartol.quod ſtatuta volen⸗ tia colonum intra quinquennium non poſſe culturã agri deſerere, quem colere cõduxit:limitari debere, ſi ager ſte⸗ rilis ſit effectus:quoniam tunc poterit deſerere.quod eſt notandum. Ego vero illud declaro, niſi eſſet colonus rei⸗ Publice habens non ſolum agros ſteriles, ſed alios rema nentesfertiles: quoniam tunc non poteſt deſerere ſteri⸗ les:niſi relinquat etiam fertiles:vt habes tex. not.in.l. qui vtilia. C. de omni agro deſer. libꝛ xj.licet hoc facere poſſet colonus pꝛinati:vt eſt caſus not.ſecundum vnum intelle⸗ ctum. C.de fund.patrimo.l.j..vniuerſi. eodem lib. ¶ Se⸗ cundo pꝛobatur in cap.terrulas.xij. q.ij.⁊ in authen.item Pꝛedium.de ſacroſanct.ſeccle.⁊ in.c. vt ſuper. in ſi. de rebus cccle. non alie. vbi patet quod conſtitutio generaliter pꝛo hibens alienationem eccleſiaſtice rei, non extenditur ad caſum, quo queritur de alienatione eiuſdem infructuoſe, vel ſterüͤis: licet in minoꝛe ſecus ſit. Quoniam alienatio immobilium minoꝛi pꝛohibita, extenditur etiam ad fun- dum ſterilem:vt patet in.j.ſi fundus ſit ſterilis.j.de rebus eoꝛum.⁊ nunquam veram rationem diuerſitatis videre potuilicet multi multa loquantur. ¶ Tertio pꝛobatur cx. c.ceterum.extra de donat.vbi patet legem inualidan⸗ tem generaliter conſuetudinem permiſſiuam alienatio⸗ nis rei eccleſiaſtice:ita reſtringi,vt non extendatur ad cõ- ſuetudinem rei eccleſiaſtice tenuis. C Quarto pꝛobatur in.c.de fidelitate.de cap.Coꝛ.in vſibus feudo. quem titu⸗ lum pauciſſimi libꝛi babent:yt refert Bald.in. c. j.g. eſt, et alia. que fuer. pꝛima cau. beneſic. amit.in vſibus feudo.vbi patet legem aſtringentem vaſallum ad pꝛeſtationem ſer⸗ uitij, ſeu fidelitatis domino ſuo:ita reſtringi,vt non exten datur ad vaſalium feudi tenuis occaſione:quoniam ilum ius fidelitatis nõ aſtringit.¶ Quinto pꝛobatur ex eo qð not. Bal. in authen. ſed iam neceſſe. C. de dona.ante nupt. ¶ Serxto pꝛobatur ex.l.ſin j. de iure do...ita conſtante. ¶ Septimo pꝛobatur ex.c.pꝛopter ſterilitatem. de loca. ⁊.l.ſi vno. in pꝛincip.⁊..item cum quidam. S. eodem titu. 35 ¶ Decimotertio t pꝛincipaliter tallit pꝛopter perſone nimiam ſeueritatem, ſeu inertiam. Iſta pꝛobatur pꝛimo ex tex.L.eum qui res agit.C.de pꝛoci.vbi patet legem di⸗ centem pꝛocuratoꝛem poſt litem conteſtatam non poſſe amoueri a pꝛocura.officio:ita reſtringi, vt non extẽdatur ad caſum, quo ille iners eſt ⁊ contumax in cauſe pꝛoſecu⸗ tione:quoniam tunc iudex poteſt illum ex pꝛopꝛio officio repellere. ¶ Secundo pꝛobatur ex tex.not.in..ſi verore⸗ munerandi.F. Maurus. S. manda.vbi patet legem dicen tem neminẽ a pꝛopꝛio officio amoueridebere:ita reſtrin⸗ gi, vt non extendatur ad aduocatum, qni inique officio ſuo vtitur, puta: quia de quota litis paciſcatur:tũc iudex cui hoc innoteſcat, poteſt eum ex pꝛopꝛio officio repelle⸗ re. Tertio pꝛobatur exl.fi. C. de admi tut.⁊ ex.l.ſin. C. vbi pu.edu.de.a.l.hec enim..fſin.j.de ſuſpec. tut.vbipatet pꝛoxime dictam generalitatem ita reſtringi, vt non exten datur ad tutoꝛem negligentem circa adminiſtrationem bonoꝛumpupilli. Ille enim a tali officio ad hoc remouet᷑ ¶ Quarto pꝛobatur ex.l.ij..dominoꝛum.3. de bis qui ſunt ſui vel alie. in..ſed ⁊ maioꝛ.inſti. co.tit. vbi patet le gem generaliter dicentem neminem inuitum cogi poſſe vendere rem pꝛopꝛiam:non extendi ad dominu, qui eius ſeruum nimis ſeueriter tractat. Ille enim ob nimi ſeue⸗ ritatem compellitur illum vendere alteri magis benigne conditionis. C Quinto pꝛobatur ex eo quod no. Innoc. in. c.niſi cum pꝛidem.de renunc.yvolens Pper. F. ex graui. in eo.c.regulam dicentem neminem cogi ad renunciandum ſeu cedendum pꝛopꝛio iure:non extẽcli ad epiſcopum, cu ius nimia ſeueritas ſeu inertia circa adminiſtrationẽ in- riſditionis eſt apta inducere graue ſcaͤdalum in eceleſia. 103 CAld emen⸗ dum. Adde ꝙ ctiam ad ven⸗ dendum quan⸗ doq; vt notat Bal. in.l. ſi pen⸗ dẽtes..j. S. de vſufruct. ———— 4—— „ ———,———— (n G W Gl 4 Eligere quis. adde tu et vi⸗ de Bal.in. c. cum inter. de elec. Abb. in c.bone.de po ſtulꝛpel col. in. Et adde. ꝙ quis dicir ſoꝛtiri domici lium vel foꝛũ rat one origi nis ꝓpiie, vel paterne, vel auite. vide gl. in cle.paſtoꝛa lis.de re indi. ⁊1bi Abbaifi. CCriminis A udo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ.part. Ille enim hoc caſu poteſt cogi ad renunciandum epiſco/ patui. ¶ Sexto pꝛobatur ex.l.edem. C. locati..c.pꝛopter ſterilit atem. extra eo.titu. vbi patet regulam dicentẽ con- ductoꝛem intra tempus conductionis non poſſe exire re conductam:non extendi ad illum, qui in re conducta ma⸗ le verſatur. Ille enim repelli poteſt. C Septimo pꝛobat ex authen.qui rem.C.de ſacroſanc.eccle.vbi patet regulã generaliter dicentememphyteotam non poſſe repelli tẽ poꝛe contractus durante:non extẽdi ad caſum, quo rem emphyteoticam male tractat. Ille enim repelli poten it. circa quod vide quod dixi.S. eod.l. diuoꝛtio.5.ſi fundum. ¶ Octauo pꝛobatur ex.c.j.ã.quicunq; aduocatiã. depac. tenen.in vſibus fendo.qui alias eſt eod.lib.de cle.viol.pa⸗ cis. ci.vbi patet dictum in emphyteota pꝛocedere etiam in vaſallo. ¶ Nono pꝛobatur eyll.fin.jiñi a pa. fue. ma.vbi patet legem generaliter dicentem patrem non poſſe com pelli ad emancipationem filij:non extendi ad patrem tra ctantem aliter lium, quam ſuadeat paterne pietatis offi cium. olle enim ad emancipationem compelli peterit. ¶ Decimo pꝛobatur ex text.not inl.ſi conuenerit.a.pꝛo ſoc. vbi patet legem generaliter dicentem conuentiones eſſe ſeruandas:non extendi ad caſum illum, quo is cum quo ſocietas contracta eſt, rixoſus reperitur: quoniam pꝛopter hoc imploꝛari poteſt ſocietatis ſeparatio:: durã te tempoꝛe, quo conuenit durare debere ſocietatẽ. C An decimo pꝛobatur ex eo,quod dicunt ſcribentes in.lꝓupil loꝛum.j. de rebus eoꝛum. ¶ Duodecimo pꝛobatur ex.c. literas.de reſti.ſpol.vbi patet regulam generaliter dicen tem, virum ab vxoꝛe ſeparari non poſſe: non extendi ad caſun, quo vir aduerſus eam eſt nimis ſeuerus:quoniam tunc licite fit ſeparatio habitationis ⁊ thoꝛi. ¶ Decimo⸗ tertio pꝛobatur ex bis que dixi.. eo.l.ij.in pꝛinc.⁊ pꝛoba⸗ bitur ex bis que dicam pꝛopter rectoꝛis malam verſatio 36 nem. ¶ Decimaquartat pꝛincipalis fallẽtia eſt, pꝛopter loci oꝛiginem vel domicilium. Iſta pꝛobatur pꝛimo ex.c. nullis inuitis.⁊.c.nec emeritislxj.diſt.⁊ in.c.ne pꝛo defe⸗ ctu.de elec.⁊ in.c. bone.el.ſ.de tranſla.pꝛelat.vbi patet le⸗ gem generaliter dicentem liberam eſſe debere pꝛelati ele ctionem:non extẽdi ad caſum, quo ſtante idoneo de pꝛo⸗ Ppꝛia eccleſia, de cuius pꝛelati electione tractatur: eligere⸗ tur s quis alterius territoꝛſj, ſeu dioceſis: tunc enim ele⸗ ctus ille confirmationem non meretur. Secundo pꝛoba⸗ tur ex lege, in eccleſijs. C. de epiſco.⁊ cleri. in.c.fin.de cle. Peregr.vbi patet regulam dicentem liberã eſſe debere fa cultatem pꝛouidendi de rectoꝛe eccleſie, quo illa vacat no extẽdi ad caſum, quo, cum adeſt idoneus de terra in qua eccleſia eſt,pꝛouidetur de foꝛenſi:tũc eſt talis pꝛouiſio im⸗ pꝛoba. Si tamen de conſuetudine introductum ſit:vt etiã de foꝛenſi pꝛouiſio fieri poſſit:peccat pꝛeletus qui magis communiter eligit foꝛẽſem huius loci, quam alterius, eo foꝛte:quia ille locus nobilioꝛ eſt.ita dicit text.de inſtitu.c. ad decoꝛem.yt enim alibi dicit tex.nõ loci ſeu generis no/ tabilitas, ſed vite boneſtas, moꝛumœq; grauitas, acceptũ Deo ⁊ idoneum faciunt ſeruitoꝛem.de pꝛebẽ.c.venerabi⸗ lis. ¶ Tertio pꝛobatur ex eo.quod not.gloſſ.ſingu.in.c.ſi pꝛoponente de reſcri. dicens ſubꝛeptitiũ foꝛe reſcriptum, quo impetrat quis beneſicium exiſtens in loco, cuius ipſe foꝛenſis eſtſi tacet ſe oꝛiginem veldomicilium ibi non du cere, eo: quia tacet illud, quod ſi pꝛinceps ſciniſſet, diffici⸗ lius conceſſiſſet, per pꝛedicta. Et hec notanda pꝛo docto- ribus oꝛiginarüs ſen domicilium habentibus in ciuita⸗ te, in qua viget ſtudium:vt illi exiſtentes in honoꝛe lectu⸗ re idonei pꝛeferantur alijs idoneis foꝛenſibus. ¶ Quar⸗ to pꝛobatur er eo quod gloſ.ſingul de qna gaudet Bart. in..j. C. de Alexand. pꝛimatib. libꝛ. xj. vbi patet legem ge⸗ neraliter dicentem, virum maioꝛis nobilitatis pꝛeferri debere viro minoꝛis nobilitatis: non extendi ad caſum, quo ille quamuis minoꝛis nobilitatis exiſtens, ducit oꝛi⸗ ginem ex nobiliſſima ciuitate:pꝛeferendus enim eſt alte- ri, quamuis nobilioꝛem oꝛiginem gerenti in einitate infe⸗ rioꝛi:quis alibi dicat glo.qð natus in terra, in qua natus eſt Chꝛiſtus, nõ gaudet potiori pꝛinilegio alijs. C. de co⸗ enoꝛmiſſimi. 37 lo. Daleſt lib. xi. C Decimaquintarpeincipalis fallen Adde ⁊ vide eundem Lu-⸗ tia eſt perſone hoſtilitas ſeu inimicitia. Iſta pꝛobat᷑ per tex not.in cap.ꝑer tuas.extra de ſimo.vbi patet legem ge do. in ſuo con b neraliter dicentem in cauſa criminisb enoꝛmiſſimi, pꝛout eſt ſimonia leſe maieſtatis, ⁊ bereſis:admitti in teſtem vel filio.vij. accuſatoꝛem quemlibet alias illegitimum: none inimicũ illius de enoꝛmiſſimo crimine accuſati ateſtimonio velaccuſatione buiuſmodi repell valde notauit Garto. in.l. in queſtionibus fadlonen bet liam maieſta. ¶ Secundo pꝛobatur ex text ſica en u xiii.queſtione.iiij.vbi patet legem generaliſiind llo. bitoꝛiam fenoꝛis:non extẽdi ad caſum quo fenus— ſtecommittitur. Juſtum enim, ⁊ licitum bellum dn bo facit vſuram. ¶ Tertio pꝛobatur ex text. in. mintan de relig. ſumpt.fune. vbi patet legem genermliſinae nientem filium committentem parricidium: non 85. ad caſum, quo per filium occiditur pater hoſtis 1 endi tis. Et ille text. determinat queſtionem de qua Butta Bart. dubitarunt, ſcilicet, an liceat filio occidere an bannitum:? de qua per eos in. ſi adulterium cum— g. libertoãj. de adulterijs. ¶ Quarto pꝛobatur er caf minus noſter. xxiij.queſt.i.c.ytilem ſimulationem ded qõ.j.⁊.c.mandatis.xiij.diſt.⁊.lj.. non fuit. 3.de dol Ppatet legem punientem doloſum:non extendi aq cahm, quando dolus committitur aduerſus hoſtemiiicetili ſ des ſeruãda ſit:ſi ſpecialiter eſt pꝛomiſſarxt dicit tex xxij queſt.j.cap.noli.⁊ not.gloſſ.S.de pact conuent( Aiitn pꝛobatur er doctrina legiſlatoꝛis. j. de legat ij. Nucins F. Lucius Titius Damam. ¶ Decimaſexta falletig eſt 38 †pꝛopter perſone ſubſtituentis qualitatem. Iſta proba⸗ tur ex tex.no.i. queſt.iij.cap.quia epiſcopus.vbi patetre⸗ gulam generaliter dicentem infamem eſſe poſſepꝛocura, toꝛem:vt in dicto..fi.⁊.c.accedens.6O.di. non el tendiad caſum, quo ille qui vult pꝛocuratoꝛem conſtituere eſt i dignitate poſitus. Illius enim pꝛocuratoꝛ ineaniseſe non poteſt. ita debet intelligi. c. cinfamis iij qãvijct quod not.in.c. Imperatoꝛes.de turamẽ. calum. ¶ Seci⸗ do pꝛobatur ex co, quod not. Bal in l. Caſiius. 5 de ſena. vbi arg.5. dictoꝛum inrꝛum, id quod ſupꝛa dictumeſ di cit verum eſſe in tutoꝛe.vnde regula.S ꝓoftta volẽsregu, lariter infamẽ eſſe poſſe tutoꝛem:ta reſtringitur, vt non extendatur ad caſum, quo queritur de dando tutoꝛẽ pu pillo in gradu dignitatis poſito:quoniam illius tutoꝛin famis eſſe non poteſt. ¶ Tertio pꝛobatur ex caſu.quia pꝛopter.de electio.⁊.c.ſi quis iuſto.ad fin.eodtit in.vjvbi Patet legem generaliter dicentem, quemlibet conſtitui poſſe pꝛocuratoꝛem:vt non extendatur ad caſum, quoca⸗ nonicus vel aliqua perſona capitularis vel collegialis, vellet pꝛocuratoꝛem conſtituere ad intereſſendum pꝛoſe in capiendo:vel ad dandam vocem in collegio:quoniam tunc non poteſt inſtituere alium, quam decollegio velca pitulo. quod eſt valde notabile. Et eſt argumètum, quod ſcholaris vel doctoꝛ ad intereſſendum pꝛoſe, vel dãdam vocem in collegio, vel in vniuerſitate:non poſſint iſtitue re pꝛocura.alſum, quamillius vninerftetis, vel collegi. ¶ Quarto pꝛobatur ex text.in l. de pollicitationibusſſ de pollici.⁊ in.ſiabſenti.ĩde lega.vbi patet iura rolen⸗ tia alium non poſſe ſubſtituere ad id, ad quod eins inn⸗ ſtria eſt electa:vt plene patet in.c.is cui.de offic delegin vj.ꝛ in.c.ſin.eod.tit.in ant quis.: in.l. vnics.ſ.ne autem C. de cadu tol.⁊ quod plene not in l.quiſos.⁊ in lad ſimlit dinem. C.de epiſco.⁊ cler.: in. inter artiſices; de ſoluect in. nemo eſt, qui neſciat.de duobus reis. in ndeſi deicommiſſ.6.fina.j. de lega. iij.: quod plene notat Ioan, Andr. in mercn.in reguls, qui facit deregu:iur.n.vinon extendi ad caſum, quo quis eſt abſens apꝛincipio„vel a9 poſt facto neceſſaria abſentia:tunc enim ad agenduma quod eſt electa induſtria eius, poterit alium ſubſtituen ¶ Quinto pꝛobatur ex caſu not in.l.nullus, qni werei decur.lib.x.⁊ in..pꝛohibemus.in authen.de collaetin b nulla. in authen. de defen. ciui. ybi patet legem general ter dicentem magiſtratus municipales non poſſe iin ſubſtituere locoſui.in dicto..nulla. nonertẽdi ac Düm quo ipſe magiſtratus eſt abſens:vel quo ad pects ſitn⸗ dignitatem eſt aſumptus. Quoniam tune per ſj d tum poterit deſeruire.ita intelligi debet lſuggeran 8 de offi. eius, qui vicem alte. gerit.⁊ quod lencfidan fn. 4 j m. ¶ Sexto pꝛobatur ex caſu valde notabili in lſcienaum⸗ rtẽdi ad Illeenim Mo. danti tenurrqun 4 1 0A* anen mrtig hi mnunn ſd R. numns nuutidt 4 rrmane eanpoſecontraeunen uiarlraceu en gvoquisrelltacuoe maſlmere poaliho ere arpdpobatar tribama eettes generaüterdient diläpendamiudeumpo. eamatendiadeaſnn gbl ewisafinem pelcninctnn rrlyetionéCdeacuadile treligäcamlſeqnenäde aſsgeyeraliter dicentenne niteinſchen nonidoneum: ansofftdeinſoremſbie iddeinmjauoniamartoe niſoencononſt.Cpon scdiſtſäa ogngipa iin nonegtmatoaln, aimcocuoniamtmepa tnde xiuciſkictamnin daDrmwpohatregah sſtsteianath 1 mtaiinellenäa u vadaenh 1 erateainngjd wonaimtne mexwinmuan zulinerue mo derinog dn ſardig ku DwKtriſ 8 Wip d mmttenten des . dmn deach w r 1 Cnnnet qun ätd 4. PrKdeleſtes ten cap qniꝛ pſine dicentem nfmen fag Leaccectss aonn vut procuratam on „Jlus enm porn betintelligicie inan peratoꝛes de umitae qpoc not Palinlenn minnum ic qnot e norc vnde reguiaaiit poſſetutoꝛem terun un quoqver trda b atadspoftto.qpona ſt.(Tert opohee. Lfiquis iuſtoadul Aiter dicentem, gai urtnon extendetra perſona captulrs mconſtitucreadinten dandam voceninck- ntuere abut quamas de notabite Etekams nac intereſſencunguit eelin winerftetenantt mamilhusrniverftsse er er tertin dera ſenti de legat fun ſabſtitereadſtacte lene patet mciscaan nant qrsn ma plenenotm lun Gder. n mnt d, Kint ideduohtsſe „,7, ji oäcdpchn. ſ.OCleL2éen A ftrer 4 1 w 7 aabſert rmne 8 iws potel 4) T t ach 3 P d eſt notandum. ¶Septimo pꝛobatur ex bordobecpaaaioe excu.tuto l.fin. dicens pꝛoxime di dnn re gulam eſſe veram:niſi is qui ſub ſtituere vult egri dtaumnens patiatur, pꝛopter quam agendis rebus inper⸗ ſona non poteſt intereſſe, tunc enim ſubſtituere poterit egritudinis ſeu neceſſitatis ratione, que faciat licitum, quod alias eſſet illicitum.ð. de excuſ. tuto.l. Lucius. fin. de manu teſtamen.l. qui potuerunt. cum ſi. Quodintel⸗ ligoybi ipſa egritudo eſt paruo tempoꝛe duratura:quo- niam ſi longa vel perpetua ille remouendus eſt, ⁊loco ſui alter ſubꝛogandus.arg.optimum.&. deiudic.l. Longius. 9 in pꝛin. C Decimaſeptimaf apꝛincipalis fallẽtia eſt pꝛo- ter perſonarum affinitatem Iſta pꝛimo pꝛobatur in. c. quoniam multos.xi.q.iij.⁊ in cap. inter alia. de ſenten. ex⸗ commu.vbi patet iura generaliter pꝛohibentia commu⸗ nionem cum excommunicato, non extendi ad caſum, quo cum eo communicãt affines. Talis enim communicatio eſt permiſſa. ¶ Secundo pꝛobatur extex.not.in.l.ſin. j. de recep.vbi patet legem punientem pari pena receptatoꝛẽ delinquentis,⁊ ipſum delinquentem:non extendi ad ca- ſum, quo receptatoꝛ eſt affinis perſona. Ratiõe enim affi nitatis inducitur iuſta diminutio pene. ¶ Tertio pꝛoba tur ex.l ſin.de ſer. coꝛrup. vbi patet actionem penalem ge neralem ſtatutam non extendi ad caſum, quo illa compe- tit inter affines:vt inter coniugem, quoniam tũc efficitur mere perſecutoꝛia ſimpli. Quarto pꝛobatur ex tex. no tab. in..j. F. quamuis.j.vbi pu. edu. de.vbi patet leg.gene⸗ raliter dicentem neminem inuitum compelli ad aſſumen dum onus alimẽtationis eius, qui relinquitur pupillus: non extendi ad illius affinem. Ille enim compelli poteſt. ¶ Quinto pꝛobatur exll. penul. 6. de poſtulã. vbi dicitur leg. generaliter dicentem, recipientem ſalarium a repu⸗ blica: non poſſe contra eum exercere aduocationis offi- cium.l.qui neceſſario. C. de aduo.diuer.iudi. non extendi ad caſum, quo quis vellet aduocationem contra rempu- blicam aſſumere pꝛo aliquo ex affinibus vel coniunctis. ¶Sexto b pꝛobatur ex.l.humanitatis.C.de excuſ.tuto. vbipatet leg. generaliter dicentem tntoꝛem compelli poſ ſead ſuſcipiendum iudicium pꝛo pupillo.li.C.de admi. tuto. non extendi ad caſum, quo lis eſſet inter pupillum ⁊ ſuitutoꝛis affinem, vel coniunctum. C Septimo pꝛoba- tur:ex.l.petitionẽ. C. de aduo. diuer.iudi. ¶ Octauo pꝛo⸗ batur ex lj. õ. ſi.cuml. ſequen..de in ius voc.vt ea.vbi di- citur leg. generaliter dicentem neminem cogi ad accipiẽ dum fideiuſſoꝛem non idoneum: non extendi ad caſum, quo quis offert ſideiuſſoꝛem ſibi coniunctum de venien⸗ do ad iudicium:quoniam actoꝛ cogitur illum acceptare, etiam ſi ſoluendo non ſit. CHNono pꝛobatur ex.lij..pꝛe⸗ toꝛ ait.. qui ſatiſda.cogan.vbi patet pꝛoximam generalẽ regulam, non extendi ad caſum, quo conuentus litigat cum coniuncto:quoniam tunc poteſt actoꝛi inuito offer/ ri fideiuſſoꝛ de iudi.ſiſti.etiam minus idoneus,⁊ non ſol⸗ uendo. ¶ Decimo pꝛobatur ex caſu ſi.j.de lib. lega. l. Au relius.F. Titius teſtamento.vbi patet leg.generaliter di⸗ centem verba foꝛe intelligenda iuxta foꝛmam ⁊ conſuetu dinem:non extendi ad caſum, qui dirigit ſermonem in cõ iunctum:quoniam tunc ius ſanguinis facit verba intelli⸗ gi contra⁊ pꝛeter conſnetum modum. Ad idem.i. de le⸗ ga.j.l.ſi ſeruus pluriũ..fin.⁊ de leg.l.in minimis. ¶ An⸗ decimo pꝛobatur exl.ſ. l. cui eoꝛũ.. affinitatis.3. de po⸗ ſtul. ¶ Duodecimo pꝛobatur ex caſu no. in.l. qui cũ vno. in.F. ſ.j. de re. mil. vbi patet leg. generaliter dicentem mi⸗ litem non poſſe locum belli relinquere abſq; licentia ſpe- ciali: non extẽdi ad caſum, quo quisrelinquit pꝛopter pa rentum vel affinium egrotantium affectionem. Illi enim parcitur, quod eſt notabile. ¶ Pꝛobatur vltinio exhis, que pleniſſime dixi in dicta.l. ð. in ius voc. vt eant in re⸗ poꝛtatis meis:dum legi Rome:vbi bꝛeuema notabilem ſummunculam feci omnium eoꝛum que ſpecialia ſunt ra tione ſanguinis vel affinitatis. ¶ Decimaoctaua pꝛinci⸗ vscf dbſens 3 7 40 palis † fallentia eſt pꝛopter paritatem affectionis. Iſta Pꝛimo pꝛobatur ex gloſ.not.in.c.poſtremo. extra de app. dicente, iura dicentia conſanguineum iudicem recuſari poſſe, ratione ſuſpicionis per aliam partem: non extendi ad caſum, quo iudex ipſe pariter litigantium conſangui⸗ neus eſt: quoniam tunc affectionis ratio omnem ſuſpicio nem excludit.. de ritu nup.l. nõ ſolum. ¶ Secundo pꝛo⸗ Soluto matrimonio. batur ex glo. no.iij.qq. v. cj. vbĩ patet leg. generaliter remo uentem conſanguineum a ferendo teſtimonium pꝛo con/ ſanguineo ratione ſuſpicionis nõ extendi ad caſum, quo ipſe conſanguineus eſt pariter ipſoꝛum litigantium. Et per hoc pꝛobat᷑ dictam rationem. d. 9.ſi. Tertio pꝛoba tur ex glo.in.c.cum canonicus.de offic.delega.vbi dicitur canonem dicẽtem canonicum ⁊ ſuſpectum iudicem recu- ſari poſſe in cauſa canonici:nõ extendi ad caſum, quo ipſe inter duos ſuos concanonicos cognoſcit: quoniam tunc pꝛopter pꝛeſumptam paritatem affectionis, omnis ſuſpi 41l cio excluditur. ¶ Decimanona pꝛincipalis fallentia eſt pꝛopter equalem equitatẽ ſeu bonitatem. Iſta pꝛobatur pꝛimo exl.pe.ad ſin. C.de agen.in rebus. lib. xij. J. ſi quis ex coꝛpoꝛe. C. de murilegu.libxj.vbi patet regulam dicen tem non poſſe:quem cuius inquſtria eſt electa, aliũ ſubſti tuere:non extendi ad caſum, quo quis vellet ſubſtituere alium in qualitate ⁊ bonitate parem.x ita intelligo. c. im⸗ perialẽ..firmiter.de pꝛobib.feud.alie.per Fede. et quod piene not.gl.in. c.ſi quis deceſſerit.ſi de feud. fuer. contro. vnde doctoꝛ ſubſtituere poteſt doctoꝛem in qualitate et bonitate parem.: hoc eſt quod dicit gloſſ.not.in.l.j.C. de mancip.⁊ colo.lib.xj.dum vtitur illis verbis: no.arg.con⸗ b tra doct.ſubſtituentem diſcipulum ad legendum:que ve- lit hanc ſubſtitutionem non eſſe bonam. ⁊ quod pꝛopter eam tenetur doct.reipublice:vt patet ex tex.ex quo gloſſ. deducit argu. ¶ Secundo pꝛobatur ex.lſiquis domum. in pꝛinc.5.loca.vbi patet legem generaliter dicentem cõ- ductoꝛem agere poſſe ad intereſſe contra locatoꝛem, ſi re locata vti non poteſt:non extendi ad caſum, quo locatoꝛ offert ſibi aliam domũ paris qualitatis ⁊ bonitatis: quo/ niã tunc ſequitur liber ationẽ pꝛeſtandi intereſſe. Ter tio pꝛobatur ex caſu not.l.qui autem.ſed a ſi quis. 3. de conſti.pecu.vbi patet quem teneri ad intereſſe non pꝛeſtã tem illum ſideiuſſoꝛem, quem pꝛeſtare pꝛomiſerat: nõ ex- tendi ad caſum, quo velit pꝛeſtare alium paris qualita- tis:quoniam tunc euitat ſolutionem intereſſe. Altimo pꝛobatur ex his, que anno ſuperioꝛi dixi in.l. ſtipulatio⸗ nes non diuiduntur.de verbo.obliga. ¶ Aigeſima pꝛin⸗ 4² cipalis rfallentia eſt pꝛopter ius non oꝛiginaliter compe tens, ſed ey ſubꝛogatione. Pꝛobatur pꝛimo ex eo qd per Compoſtellanum ⁊ Joan. Andr. in. c.publicato. de elect. vbi patet canonem generaliter dicentem, liberam eſſe de bere in perſona pꝛouidere debente de rectoꝛe vel officia⸗ li, electionem perſone: non extendi ad caſum, quo quis ſubꝛogatur ad pꝛouidendum pꝛopter negligẽtiam eius, ad quem pꝛimo pertinebat facto ſcrutinio de perſona eli genda:⁊ concoꝛditer negligunt eligere illum in quem coͤ⸗ ſenſerunt. ſubꝛogatus ad eligendum pꝛopter negligen⸗ tiam eoꝛum debet de ea perſona pꝛouidere:de qua negli⸗ gentes in ſcrutinio contempſerunt. argu.l. non intelligi⸗ tur.ſ.ſipoſterioꝛi.l.iſcus.j.de iure fiſc.⁊.I.cum quidam. g. Stichus.5. de vſu.quod eſt notand. ¶ Secũdo pꝛoba⸗ tur ex clemen.quia regulares.de ſupplend.neglig.pꝛela. vbi patet pꝛoximam dictam regulam generalem non ex⸗ tendi ad caſum, quo quis pꝛopter negligentiam illoꝛum, ad quos pꝛimo pertinebat electio, ſubꝛogatur in faculta⸗ te pꝛouidendi:quoniam tunc ipſe tenetur pꝛouidere eli⸗ gendo perſonam eius loci, vel qualitatis, quam eligere tenebantur illi, ad quos pꝛius ſpectabat ius eligendi.et hoc eſt quod late diſputat Joan.Anq.in regula, contra eum.de regu. iur.in. vj. in mercu.⁊ ibi quo ad hoc me re⸗ mitto. ¶ Tertioc pꝛobatur ex text. not.in.cpꝛecipimns. xc.diſt.⁊ inl.comperimus.C. de pꝛox.ſa. ſcri.lib.xij.vbi pa tet leg. dicentem vſurpantem alium locum ſeu alium ho⸗ noꝛem ceſſionis vel pꝛocedendi, quam ſibi competentem: incurrere crimen ſacrilegij: vt eſt caſus in l j. vt di. oꝛ. ſer. lib. xij. non extendi ad caſum, quo quis ſubꝛogatus eſt in ius illius, qui honoꝛabilioꝛ in ſedẽdo eſt ſubſtituto, ⁊ pꝛe- cedendo: ſimilibus mundanis pompis:quoniam duran te ſubꝛogatione, non locum pꝛimi ſed eius, cuius vice fun gitur tenere debet.quod eſt addueendum ad notata per c Barto. in l. vicarius.⁊.filius..de leg. ¶ Quartopꝛoba⸗ tur ex.l.cum patronus.j. de legatis. ij.⁊.et ſi contra.ſ. de vulga.⁊ pupilla.et in cap.j.de iure patrona.in.vj.et ex to- ta illa regula quod ſubꝛogatum ſapit naturam eius cc.vt lite pendente. cap. eccleſia. de baptiſin. cap. maioꝛes.&.ſ quis cautio.uſi eum. qui iniuriarum. 3. de donatio inter 104 a ¶ Secimaſe⸗ Ptima. Adde, ꝙ affinit as vel amicitiafacit pᷣ⸗ ſumi vulnus vel inſultũ nõ fuiſſe factũ animo oc- cidẽdi:vt no.gl ung.in.l.ſi quis. C. de ſica.⁊ vide Albe.in Ij. in fi. Cad leg. In. re petun. ⁊ꝛ dictum ſingulare Bal. in.l.tutoꝛ. g. que tutoꝛibꝰ.j.de ex cuſa.tuto.⁊ in.c. de pꝛioꝛe.extra de appel. ¶ Sexto ꝓbak. Adde et vide Pal. in. l.z. col.j. in fi. ã. de ſta. ho. vbi, ꝙ in gene⸗ rali ſermone nõ pᷣſumitur quis loqui5 illos, de ſuo ſanguine. et etiã adde text.⁊ ibi do.in.c.quo⸗ niã.de immu. ec cle. lib. vj.vbi, ꝙ Pꝓhibitus cõpel lere aliquẽ, pꝛo- pibet etiã cõpel lere conſangui⸗ neos illius ⁊ eo⸗ rũ bona. Et ad. idẽvide tex.in.c. ſciant cuncti.de elect.in.vj.cũ ibi no.ꝓ glo.⁊ Bal. in.l. raptoꝛes.C. de epiſ.⁊ cleri.in verſi.ſecũdo no. vbi ꝙ cõſangui nei⁊ tutoꝛes pu pille rapte poſ⸗ ſunt raptoꝛesoc cidere ĩ ipſo cri mine: et ꝙ ſi fa⸗ cio inſultum cõ⸗ tra inſultantem cõſanguineum meum, vel inua ſoꝛem occidam non tenear: nec Puniri poſſum. alleg. not. in. l. vt vim.⁊ vide eun⸗ dẽ Bal.i. c. acce⸗ dẽs.col.ij.vſi.re cuſare poſſum. de ele.: in. l.ñilio. in f. 3. de bis, d ſunt ſui vel alie. iuris. (Tertio pba tur. Adde vi⸗ de eundẽ Lud. in ſnis notabil. not. cccxc. 1 A — ———— „Gpꝛua— ⸗ ———— 1 ——õÿ——-——— —— .—. 4 ä— A. 41 1 a CEr cõtractu de eundẽ Lud. V in coͤſi.ccccxij.in ij. col. et Abb. in c.j.in pꝛin. extra de pꝛob.⁊ Aud. in cõſ.ccexxj.col. iij.⁊ Bal.in. c. in notuit. col.ij.de elec.⁊ in.d.c.j.de na.feu. Et adde ꝙʒctus pꝛinci⸗ pis obtinet vim legis. ita Bal. in Pꝛoe. feud. col x. in pꝛinci.et vide V Barb. in. c. j. de cõſti.coll.ix.ver. adde ſecũdo in/ quantũ. d. Ant. ⁊ i Abb. in.ij. 4 col.eñdẽ Lud. Y in conſi. ccxcv. et ibi no.⁊ etiã ad⸗ de, ꝙ ius queſi⸗ tũ pꝛiuato ſine inſta cauſa pꝛin ceps tollere nõ V poteſt:vt no. po nũt mod. in.c.q; in eccleſiarũ.de G cõſti.⁊ in. c.j. per Barba. col.xiij. in fi. cũ ſeq.eo.ti. ⁊ ibi do. Anton. in.iiij.oppoſi.et Bald. in..j. 6. de conſti.pꝛin. Ad de tñ.ꝙ pꝛiuile/ gia ⁊immunita tes ꝓpꝛio motu pꝛincipis cõceſ⸗ ſe, ⁊ innouari et modificari ac in totum tolli per ꝛincipem poſ⸗ untſecus in pa ctis cũ ſubditis factis, que in cõ tractũ trãſierũt Eᷣm Pe.de An cha.in cõſi.ij.vj⸗ 1 de tñ Lud.incõ ſil.ql. verſic.quo w ad ſecundum. et Bal in ti. de pa. iura. fir.in ante⸗ Ppe.col.⁊ eũdem 1.Li. in pꝛin. ver. in.no.C.de legi. vbi inquit, ꝙpꝛi pe cõceſſum nõ Poteſtab aliquo reuocari, nec in contrariũ atten tari.⁊ ex hoc au tẽ apparet qð ſi pꝛjnceps conceſ ſit alicui bãnito caſtrum, eſt ſibi V dekendendũ nõ 18 auferendũ.Et ſj I poſtea aliquis iſtud caſtrũ im⸗ Audo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ.part. virum vxol ſi donate. ſponſus.⁊ quod not. Warto. in L.j. 5.hec actio.j.ſi quis teſta. lib. eſſe iuſſ.¶ Aigeſimapꝛi⸗ ligat᷑.Adde ⁊vi 43ma fallentia eſtt pꝛopter rei melioꝛationem. Iſta pꝛoba tur ex eo, quod terminat gloſ.oꝛdina.in l.ſi merces.5. vis maioꝛ.3. loca.vbᷣpatet legem generaliter dicentem, non poſſe locatoꝛem petere vltra conuentam penſionem: non extendi ad caſum, quo caſu foꝛtuito ⁊ non induſtria con⸗ ducentis ſuperuenit magna fertilitas rei locate: quoni tunc peti poteſt augmentum penſionis.z⁊ ita per boc ibi ad concoꝛdantiam reducuntur multa diſcrepantia iura. CSecundo hoc pꝛobatur ex caſu ſingu.ſecundum intel⸗ lectum Innocen. In..ñin. extra de pecu.cleri. vbi ꝑatet le- gem dicetem, quod data amotione clerici a beneſicio:ni⸗ pil iuris, quod ad beneſicium pertineat apud clericum remanet:nõ extẽdi ad caſum, quo ipſe clericus ante amo- tionem, terram illam ſterilẽ illius beneficij induſtria ſua reddit fertilem. Illa enim poſt amotionem debet apud amotum remanẽre vſq; ad diem obitus. quod eſt valde notab.⁊ perpetuo memoꝛie commendandum. ¶ Tertio pꝛobatur ex text. c. ad aures. de rebus eccle.non alien.et.l. quicunq;. cum eo quod not. ibi Barto. C. de omni agro deſer.lib.xj.pꝛo quoꝛum declaratione vide quod ſupꝛa di 4 xi in.l.etiam. C Aigeſimaſecunda pꝛincipalis ⁊ fallen⸗ tia eſt pꝛopter pꝛobabilem metus ſuſpicionem. Pꝛimo pꝛobatur in.c. ſtatuimus.de offic. delega. vbi patet regu⸗ lam generaliter dicentem foꝛmam reſcripti pꝛeciſe ſcruã dam.de reſcrip.c.cum dilecta.de pꝛeben.c.cuide non.non extendi ad caſum, quo locus, qui iudici delegato pꝛo ſuo tribunali in reſcripto ſuo extitit aſſignatus: quia ſi ob iu⸗ ſtum metum impediturum, nõ eſt ſibi ſecurus:poteſt de⸗ legatus tũc omiſſa foꝛma reſcripti pꝛo cognoſcendo aliũ locum eligere idoneum et ſecurum. ¶ Secundo pꝛoba- tur ex tex.clemen.cauſam.verſicu.verum ſipꝛopter appel lati.de electio.vbi patet, quod quamuis pꝛo foꝛma gene⸗ raliter datum ſit: vt per appellantem appellato intima tio appellationis fieri debeat ad domum pꝛopꝛiam, vel in eccleſia cathedrali, ⁊ in loco beneſicij, de quo agitur:ta men ſi pꝛopter iuſtum metum appellans per eum locum pꝛohibeatur accedere:ſufficit appellationis publicatio- nem fieri alio in loco idoneo: ex quo veriſimiliter ad ap⸗ pellati notitiam poſſit appellatio deuenire. Ad idem de iudic.clemen.j. ¶ Tertio pꝛobatur eytextin.c.vbi peri⸗ culum..poꝛro. de electio.in.vj.vbi patet, quod quamuis pꝛo foꝛma generaliter datum ſit eo in loco noui Romani põtiſicis electionem fieri debere, quo pꝛecedens obiit:ta- men ſi is locum pꝛopter pꝛobabilem metum ad hoc non eſt habilis vel idoneus:in loco alio vicino fieri poterit ⁊c. ¶ Quarto ad idem in clemen.j.de foꝛo competen.vbi di⸗ cit, quod quamuis pꝛo foꝛma ſtatutum ſit: vt ius dicens locum tribunalis in pꝛopꝛio territoꝛio eligere debeat, adeo:vt nec ſedere poſſit in alieno.ix.q.ij.c.epiſcopum.et duobus ſequen.xviij.q.iſ.c.luminoſo.⁊ quod not.de offic. delega.c.nouit.de offi.oꝛdina.c.vt litigantes.in.vj.tamen ſi iuſtus metus allegatur, quare ibi ius exercendi, cogno⸗ ſcendi, exerceri non poteſt: poterit tribunal eligi in terri⸗ toꝛio alięno.(Quinto idem pꝛobatur ex not. regula.l. idem omnibus cauſis.j.de regu.iuris.l.H.ſed ⁊ Zlriſto.j. quod vi aut clam.vbi dicitur foꝛmaliter ſic: in omnibus cauſs pꝛo facto accipitur id, quo quiſquam aliquem per⸗ hoꝛreſcit, quominus faciat. CSexto pꝛobatur ex cap. ſi iuſtus. de appella.⁊.l.cum quidamj. eodem titu. et lij. de bis qui per me.iudi.et.I.de pupillo..ſi quis ipſi pꝛetoꝛi. cum ibi plene notatis.j.de noui oper.nuncia. ¶ Aigeſi⸗ uilegiũ a pꝛinci 45 matertia pꝛincipalis t fallẽtia eſt, pꝛopter clauſulam pꝛi⸗ uilegioꝛum, ſeu pꝛopter ipſius pꝛiuilegii factam cõfirma tionem. Pꝛobatur pꝛimo ex gloſſ.ij.in.lij.§.legatis.ã.de iudicijs.⁊ in authen.qua in pꝛouincia.C.vbi de crimi.agi opoꝛtet.⁊.l.heres abſens.in pꝛinc.&.de iudicijs.vbi patet aliquam conſtitutionem generaliter derogatiuam pꝛiui- legioꝛum, non extendi ad conceſſa pꝛiuilegia, que ſunt in coꝛpoꝛe inris clauſa. C Secundo pꝛobatur ex eo quod ſingu.dicit Cyn.in.A.vnica. C. quando Impera inter pu. ⁊ vid.vbi patet generalem conſtitutionem pꝛiuilegioꝛum derogatoꝛiam cum clauſula, etiam ſi de eis opoꝛteret fie- ri ſpecialem mentionem non intelligi foꝛe ſublatum pei⸗ uilegium conceſſum perſone alias pꝛiuilegiate:niſi de pꝛi uilegio fiat in cõſtitutione mẽtio ſigillatim. hoc per tex dll. quod dictum non reperitur alibi:⁊ eſt meness mend andum. C Tertio pꝛobatur ex enait com Bald. in lbumanum. C.de legib dicens per nact d clauſulam, nonobſtantium, nunquam intellgiadn tum conſtitutionibus ſacri conſilij:quoniam pdſh 4 derogatione opoꝛtet de illis fieri ſpecificam mento Dicit hoc eſſe dictum Archiq.in.c.j de conſti in 90 nem, eſt mirum. Elllegat enim Archid. vbi de hoc ſum at ſus.de capel. mona.c.penul.de reſcrip.c.nonnulli de d qnali. eam te. Et eſt ratio:quia illud quod conſenſa! J rium fit, maioꝛi authoꝛitate dicitur roboꝛari.⁊ idco. ri ſpeciſicatione opus eſt illud tolli.C. de repn dadneid de offic. delega.c.pꝛudentiam.vbi concoꝛiin glo. Lun. to pꝛobatur ex ſententia gloſſ.ſingu in demen dlauna nos etenim.in verſicu. pena. de ſepul. quereferens Joa Aon dicit, quod generalitas clauſule non obſtandmn derogantis pactis ſeu pꝛiuilegijs:nonintelligitur d d gare illis, que adminiculo aliquo Pꝛobabili confrnatz ſunt. ¶ Quinto idem pꝛobatur ex ſententia Gooſtſngnl in. c.cum non deceat.in verbo, effectus de electio libꝛo yj conſtitutionem habentem clauſulam generalem non ch. ſtantium:non intelligi derogare particularibus conſiitu tionibus ſeu pꝛiuilegijs iuramenti vinculo confirmatis ¶ Serxto pꝛobatur ex eo quod determinant dominimei in eoꝛum deci.iij.in deci.nouis, dicentes: quod per gene/ rales clauſulas nõ obſtant.appoſitas in collatione bene cij, quod eſt de iure patronatus laicoꝛũ, facta alicui nun⸗ quam intelligitur derogatum oꝛdinationibus factisper laicos fundatoꝛes in fundatione beneficij:que quidẽſunt per ſedem apoſtolicam, vel epiſcopum contirmate ethu- ius eſt ratio duplex. Pꝛima:quia iſte oꝛdinationespaiij legiate ſunt cõceſſe perſone alias pꝛiuilegiate, hoceſllai- co, qui ex toleratione eccleſie hoc poterit pꝛiuilegioſtiſ ius babeat pꝛeſentãdi clericum ad beneſicium, quodfun dauit.de iure patrona.c.quoniam. Secunda, ne dicamus eas oꝛdinationes ex generalibus, non obſtantijs, poſſ tolli:r etrahantur laici a fundatione beneficioꝛum. Acce⸗ dat quod no.de iure patrona.c. cũ dilectus. facit ad hoc od not. Innocen. de pꝛebendis.c.ſigniſicarunt, quod — qu ſign 4b non debet. ¶ Aigeſimaquarta pꝛincipalistfallentia et vbi ipſa pꝛinilegia tranſiuerunt in contractum remune⸗ ratoꝛium:vel alias ſunt conceſſa ad pias cauſas:quoniã tunc ex generali pꝛinilegioꝛum derogatione/illisnon in⸗ telligitur derogatum. Iſta fallentia pꝛimopoobatur inll. ſi pater..ſi quis aliquem.iuncta gloſſ.ſuper verbo reuo⸗ cabilem.j.de dona.vbi patet contractum donatiomsre/ muneratoꝛium irreuocabilem foꝛe. etiam ſiex parte dona tarij id fiat cauſa, pꝛopter qua alias donationi facte ge- neraliter derogatur, puta ingratitudinẽ: ſimiles(Se cundo idem pꝛobatur, quod quamuis regulariter pꝛiui legium a pꝛincipe conceſſum poſſit ab eodem reuoean de pꝛeſcri.c.veniens.de reſcrip.cj.cum ibi notatis tamen irreuocabile eſt illud pꝛiuilegium, quoda pꝛincipenon ſubiecto tranſiuit in contractum:vel ſi ſubiecto coͤceſſum pꝛinceps reuocare non poteſt, ſine iuſta cauſa. Wꝛimum autem de conceſſo non ſubdito not.in nota in. nonitde iudic. Joan. Andr. in additio. Specu.in titulde cenſtſ nunc dicendũ̃.in addi.que incipit, MPer hanc.ꝛ benefact quod idem node inſtru.edi..nunc vero aliquaiin fin ad⸗ dit. incipientis, hec omnino vide, que ſcripſi ꝛc. Bartol⸗ de iuſti. ziure.l.omnes populi.j. de excuſa.mune lbi qui j de decre. ab oꝛdi facien. l.quod ſemela. IpꝛiuilegiaCde ſacroſanc.eccle. Bald.in.l. qui ſe patris. C.vnde libe dedo lo.I. ſ cum mibi. de ſenat. l.non nupte. Secundo, quod di⸗ co pꝛiuilegiũ irrenocabile foꝛe conceſſum ſubdito traͤliẽs in contractum:ſi non adſit inſta reuocationis cauſa hot. Innocen · de iniur. cin noſtra.⁊ no.d. Antoin repe«cum AD.de conſtitu.⁊ eſt caſus recte intuentiin— rumj. de obſeq. Et non eſt mirum: quoniam pꝛincepsi a excõtractu ligatur, a yt alter quilibet:vt eſt caſus denatu ra feu.c.j. de pꝛoba.c.jxxv. q.ij. poſteaquam. wot Ec⸗ de legil. pꝛinceps.⁊ in.ij..de conſti pꝛinc. Et id de 3 z0t contractu cum pꝛincipe celebꝛato qneſitum ſubcidan cauſa iuſta ſibi auferri non poteſt:inxta plene aban 3 me per Innocen in.c.que in eccleſiarum. de con 8 de glo. de re iudica.c.ad apoſtolice. lib. vj.⁊ per ter C. depe cibus Impe. offe.l.quoties. in rub. ⁊fiſi contra is. 4* ; 1 ltumroh unpide 6 Kpoben. anreccn ſtufaletd auunentntgn nain graveteinciacn naükanosnonint aabsconcddes weriin emdedecichinſco. ranngeneralcollbde urspis CBigeimmauunn axupertdten Ftapohe ns bipatet egegenrait asrun purescuſsiim iwerpecirepeitmone timalcauſapaupciiscdi zaſaettpeiusexpedienä. onagoſingin omnesll ralegengeneraliterditen reenreniterenonpoſſei, dentiatcaun auotratn larrdatopaupereqvonimn dtrinitravvisremiſtoetg atmToropubenre ſdtdibipateregengene Nuargi depvpio par apapeperre utai eitrdeſedammii Pldhe(Auropnche uramgühälstreisſi A doahg ip dpodend nann 3 1 N demen dauüünng liSideognepnae ecis inrmanfn rexeo quoc demn decinouisauma obſtant appoſtzsn e Datronatus aigitn. dcrogatum Aündni infundationedeeind, lcam velepiſcpmen rPꝛimaquisſtähtid eperſone alasgiina neccckeſe borperng tici dericum dhata Dona.quoniam Stau er generalibus, woi aici afundatiohedatn 1 ius.5. de rei ven.l. item ſi quod no.de euict.l. Lucius. iten üiienng j. liij. et. bene a Zenone. C. de quadrien. . ⁊ in.ſi pꝛiuatus. j.qui ⁊ a quibus. ⁊.ltoties. j. de rſrie einicepeiam).de pꝛiuile. credill. venditoꝛ.. ſiconſtat.ð.cõmunia pꝛedio.cum igitur pꝛohibitũ ſit pein cipi ea pꝛiuilegia, que in contractum tranſiuerunt reuo⸗ care:igitur non cenſetur ſub hac generali aon Wiſtantf id voluiſſe. Generalis enim ſ ermonon inducit in ſ epꝛobi bita..de ritu nup.l. quanqᷓ; j.de his que in fi au. ci ellſpa ter. j. ad munici.l. Lucius.§. Imperatoꝛes. j. de admi. e⸗ rum ad ci.ꝑ erti.l.curatoꝛes§.ſi. CEt ſi dicatur, † qð in pꝛincipe quid ſtatuente ſemper pꝛeſumitur adeſſ eiuſtitia cauſe, adeo vt non admittatur pꝛobatio in contran ium:vt ſingu.determinat Cy.in.d.reſcripta.⁊dll.ſi: do. Ant. in d.c. que in eccleſiarum. Reſpondeo illud verum, vbi pꝛin⸗ ceps quid ſtatuit generaliter:vel reſcribit ſpecialiten no tupꝛopꝛio. Aut id ſcribitur ad alterius poſtulationem:e ꝛeſumptio ceſſat:quia magis pꝛeſi umitur ad 4 atem reſcripſiſſe. vt pꝛobatur in l.j. C. de peti. bono. 3 30 lib. x. Tertio iſta fallentia pꝛobatur ex caſu notabili 7, cundum veram lecturam in.c.ſi pꝛopter tua debita.de re⸗ ſcrip.vbi patet cõſtitutionem generaliter aliquo caſu pꝛi⸗ uilegioꝛum derogatiuam, vel reſtrictiuam: non intelligi derogare illi pꝛiuilegio, q ad pias cauſas eſt conceſſum, puta ad fabꝛicationem eccleſie, vel reparationè. CQuar to pꝛobatur in.l.liber. vltima§.poſthumusj. de alimen. ciba.leg. vbi patet, qð derogatio generalis beneſicioꝛum ab aliquo collatoꝛum:his beneſicijs non intelligitur dero gare, que ob cauſam alimentoꝛum cõceſſa ſunt. Et huius eſt ratio:quia in ſe continet ipſam cauſam. Accedat enim ca.cum olim. extra de re indi.⁊ quod no. Archi.⁊ Jo. An. in. c. ei cui. de pꝛeben. in. vj.dicentes illam generalem clau⸗ ſulam, non obſtantibus:non intelligi derogari illis pꝛini⸗ legijs, quibus concedens veriſimiliter non derogaſſet in ſpecie.argu.de deci c.i. in.vj.eo.lib.c.ſi. de offic. vica.de re/ gu.iur. c. in generali. eo. lib.ð. de pigno.i.obligatione.⁊..j. C. que res pig. ¶ Aigeſimaquinta fallentia eſt t pꝛopter Soluto matrimonio. epatronaccidi perſone paupertatem. Iſta pꝛobatur ex gloſ. ſing. ij. ꝗii c. de pꝛcbendsgn inpꝛimis. vbĩ patet legẽè generaliter dicẽtẽ eſſe in electio⸗ imaquartapic neindicis: cum plures cauſas ſimul expedire non poteſt: ranſiueruntin qta quam pꝛius expedire velit: non extendi ad caſum quo con ſant conceſſaadpe currunt ſimul cauſa pauperis ⁊diuitis: quoniam tũc pau allegioumde peris cauſa eſtpꝛius expedienda. C Secundo pꝛobatur am Iſtafaletann exeo qöno. glo. ſin g. in.l. omnes. la.j. C. de anno. tri. lib. x. uemeiunctagofh vbi patet legem generaliter dicentem reipublice admini⸗ rbi patct contratm wocabilemformit vopter quaaius dnch r puta ngrattucnie tur,qnod quanustas- conceſſum poſttüun sde reſcipcjemniie ad pꝛiuilegium galin ncontracomauſtn nonpoteſt ntilt 3 non ſubdito ntann in adctio Spaun, ſtratoꝛem remittere non poſſe id, qð reipublice debetur: non ertendi ad caſum, quo tractatur de remittenda colle⸗ cta, ſeu tributo pauperi:quoniam tunc pꝛopter pauperta tem adminiſtratoꝛis remiſſioeſt valida. pꝛo quo benefacit Ifiiĩ. eo titu. ¶ Tertio pꝛobatur ex eo, qð no gl. ſing. xlvj. diſt. ſicut hi. vbi patet legem generaliterdicentẽ neminem compelli largiri de pꝛopꝛio patrimonio: non extendi ad caſum, quo pauper petere vult aliquid a diuite: quoniam tunc poteſt.⁊ ſi eccleſie denunciat, diuesper illam compel li poterit ad hoc. ¶ Quarto pꝛobatur ex lillicitas.ad fi. de off.pꝛeſi.vbi patet legẽ generaliter dicentem iusdicen tem tollere non poſſe ius ex eius ſentẽtia alteri queſitum: nõ extẽdi ad caſum in quo ius mulcte exigẽdi alteri que/ icveinqpt ponna ſitum remittere vellet pauperi pꝛopter inopiãa. C Quin dtrucdiſunew9, onnno iteſe nes populiſde 7 uus aceneeotimtegg te Selole cut ronme g „bile tecofle m 6 6„ lr Alt urowen, einsoftrasn lh nirulen, . 8 1Ä h9 „onſt i 14 Ffdlan „„t IIAhn, Geſt 6 „fFal A7 epe(llel vnolh *„ 1 u 6 1 5. ,IL„ nol en an, „„ meinctc e, 1.-4e lb to pꝛobatur ex!liudices.C. de epiſco.audi.vbi patet legẽ generaliter dicẽtem, nemini incumbere officium alicuius extranei alimentãdi: fallere in carcerato paupere:quoniã tunc iudex illius alimonie pꝛouidere tene᷑. ¶ Sexto pꝛo- batur ex.l.tam dementis.ad f. C.de epiſco. audien.⁊ in.c. charitatem.xij.q.ij.vbi patet legem generaliter dicentem pe rmiſſum foꝛe tabellioni petere mercedem de inſtrumẽ ti confectione:nõ extẽdi ad caſum, quo quis eſt inops:wel aliter afflictus:quoniam de inſtrumento, quod tũc habet ancnl, b conficere, tabelliob ratione inopie vel alterius afflictio⸗ nis non poteſt mercedem exigere. ¶ Septimo pꝛobatur ex..ſi pꝛocuratoꝛem..ſi ignoꝛantes.S.man.vbi patet legẽ generaliter dicentem pꝛocuratoꝛem conſtitutum ad cau⸗ ſam teneri ad appellationis interpoſitionem: non exten⸗ di ad caſum, quo ille eſt inops:quoniam pꝛopter inopiam ab huiuſmodi interpoſitione excuſatur. ¶ Octauo pꝛo⸗ batur ex tex. in authen. de his qui ingre. ad appella.verſi. alii vero etiam ventoꝛum ⁊c. vbi patet legem dicẽtem ap⸗ 105 petrat, eſt ipſo iure nulla impetratio:⁊ pꝛeſumeretur obꝛeptitia. Ita dieit ibi per illũ tex. iũcta gl. allegat etiã..ij. C. de fun.⁊ ſalti. rei dñice.lib.xi.facit, qò no idem Bal.in.. cum olim de re iudi.⁊ vide eundem in.l. nupte. 3. de ſenato. Pꝛopter inopiam. Adde ⁊ vide Bal.in.l. certa ratione. C. quando pꝛouo. non eſt neceſſe. vbi ꝙ pꝛopter paupertatem poteſt iudex diſpẽſare ſuper mul pellationem deſertam videri, ſi decurſum ſit tempus in⸗ ſtantie appellationis pꝛefixum:non extẽdi ad caſum, quo quis pꝛopter inopiam impeditus eſt pꝛoſequi.⁊ ad hocil lum tex.allegat Innocen.de appel.c.ex ratione. Poteſt ⁊ hec fallentia pꝛobari ex his que.3. eo.dixi inll.ſi conſtante. dum me remiſi ad Archi.ſuper pꝛiuilegijs, et incommo⸗ dis paupertatis. Hec autem ſpecialia ego dixi: quia ibi⸗ 49 dem non tangit. ¶ Aigeſimaſexta pꝛincipalis † fallẽtia c eſt pꝛopter ſummam amicitiamc. Iſta pꝛobatur ex textu ſingu.in.l. in teſtamentoj. de fideicommiſ.liberta.vbi pa⸗ tet leg. generaliter dicentem legata ex imperfecto teſta⸗ mento non deberiextendi ad caſum, quo illa in eodem fa cta ſunt a teſtatoꝛe perſone maxime dilecte:quoniam tunc illa debentur, non vt ex teſtamento: ſed quia videntur ta- cite repetita a venientibus ab inteſtato.⁊ hoc:quia ardoꝛ amoꝛis liciti vim clauſule repetitiue habet ab inteſtato.⁊ ita illum tex.ſingul. notant Bal. gloſ.in.l. aks ſiiure. C. de teſtamẽ. manumiſ.¶ Secundo pꝛobatur ex eo, quod not. gloſ.ſingu.in.c.niſi ſpecialis.extra de offic.delega.vbi pa⸗ tet legẽ generaliter dicentem iudicem ſeruare debere ter minum, quem inuenit pene a iure ſtatutum: non extendi ad caſum, quo puniendus iungitur iudici, ſcilicet ſumma amicitia:quoniam tunc ſpeciale eſt:vt pene remiſſio fieri poſſit.per illum tex.⁊.c.clerico.l.diſt.⁊.c. veniam. xxxv. q.ix. Sed certe illam glo.non reputo veram:quia in contrariũ videtur caſus apertus in.l.ſi. C.de deſer.⁊ occul lib.xij.vbi Ppatet penam infamie ⁊ amiſſionis bonoꝛum incurrere iu dicẽ, qui gratia ductus, et ſic amicitia penama legẽſtatu⸗ tam delinquenti imponere diſſimulat. ZAllibi tamen pꝛo⸗ pter hocpunitur, vt committens crimen leſe maieſtatis. C. de pꝛiua.car.l.j.Zllibi vero punitur tanquam conſcius b criminis perpetrati, quod punire negligit. C. de commer. ⁊ mercatol.ij.alibi dicit tex.puniri ea penad qua affligẽ⸗ dus veniebat ille quem punire pꝛomiſit.C. ne ſanctum ba ptiſ.itere.l.fi. Alibi vero dicit tãtum puniripena infamie. C. ad legem Jul.de vi.l.ſeruos.ad fi. Et ſic notandum, qð iura vario modo loquuntur in imponendo penam iudi⸗ c ci, qui delinquentẽ non punit, pꝛout ius determinat: vnde quevenit imponẽda pena, erat in electione iudicis:vel rei ſecundũ diuerſitatem opinionum. ¶ Tertio pꝛobatur ex l.ſi ſeruus plurium..fij. de lega. j..l. minimis.j. de leg. iij. vbilex generaliter dicens facto legato generaliter ſeu in⸗ diffinite, id in legato venire, quod eſt minimum: non extẽ- ditur ad caſum, quo illud eſt factum vni ſumma amicitia cum teſtatoꝛe coniuncto:quoniam tunc ſumma dilectio la tioꝛem admittit legati interpꝛetationem. ¶ Qnarto pꝛo/ batur ex eo, quod no. ſing. in. l. ſemper in ſtipulationibus. j. de regu. iur. vbi patet legem generaliter dicentem id in ambigua ſtipulatione in dubio includi quod eſt minimũ, eo:quia conuentionis verba contra pꝛoferentem interpꝛe tanda ſunt:non extendi ad caſum quo facta eſtpꝛomiſſio alicui amicitia coniuncto:quia tunc ex affectione, que ba- betur ad eum, cum quo quis loquitur:latioꝛ ſit verboꝛum interpꝛetatio. Et pꝛo his ambobus habetur no.text. in.l. capienda..ſij. de regu.iur. vbi datur pꝛo regula:quia ſer mo ambiguus ita interpꝛetandus eſt pꝛout affectio eius ſuadet, in quem ſermonem dirigit. Sed certe contra pꝛe- dicta habetur caſus.de cẽſi. in..ex parte. vbi votum quod emittitur in Denm, ſi generale vel indiffinitum fuerit, ad id quod eſt minus:⁊ tamẽ ad nullum aliud magis, quam ad Deum babetur affectio. Sed reſponde, qd ibi eſt ſpe⸗ ciale:⁊ ratio ſpecialitatis, vt ibi in litera, ſcilicet ne videa⸗ in tit. de pꝛohibi.feu. alie. per Feder. col.iiij.ver. quero de cta pecuniaria. ⁊ circa iſtam fal lentiãvide Bal. in. l.j. in ver. ſed ⁊ ſi quis.in fi. C. de Lat lib. tol. vbi dicit Elbba tem poſſe coge re monachũ, vt trãſeat ad aliud monaſteriũ ꝓ⸗ pter inopiã mo naſterũ, inquo degit:⁊ etiã ve⸗ ſtire monachos vilius ſolito. et vide text.in.xj. ꝗ.iij.c. pauper. vbi qð pauper dum nö babet, qõ offerat, non ſolum audiricõ tẽnitur:ſed etiã cõtraveritatem oppꝛimitur:ci⸗ to violatur iuſti tia:nullãqʒreus pertimeſcit cul⸗ Ppam, quam re- dimere nũmis exiſtimat. (¶Tabellio. Adde idem in aduocato dixiſ⸗ ſe Bald. in.l. fu⸗ rioſi. ad finem. C. de nup. CSummã a⸗ micitiã. Adde, ꝗqõ teſti amico vniꝰ partis ali⸗ quãtulũ minoꝛ fides adbibet᷑: vt no. in authẽ. de mona.. cogi tandũ.in glo. in verſ.nudo vᷣbo. in fi. et Bal. in.l. data opera.co/ lũ.xx.circa pꝛin. verſi.ꝛ no.ꝙ te⸗ ſti. et Ang. in. d. §. cogitandum. qð dictum qũo intelligar: vide Lud. Ro.in cõ ſi. cccxiiij.ꝛ vide Paldl. in. l. quo⸗ ties. C. de teſti. vbi ſentit omnẽ amicitiamſuſpi cionem induce⸗ re: dum ait ami cus Plato ⁊c.⁊ qua amicitia.⁊ quo/ momodo autẽ pꝛobetur,⁊ per quos actus, vide Bald.in. c. accedẽs.el.ij. col.ij. extra vt lite non cöteſt.⁊ꝛ eund ẽ in. c. accedens. el pꝛimo. eo.titu.vbi, qð amicitia poteſt peruenire etiam iniuſtis, turpibus, velnefarijs cauſis. ct do. Abb. in. c. repellantur. in pꝛin. de accu.⁊ Wal.in..ipſius..fa. erciſ. ¶ Ea pena. Adde eundem Ludo. in.lij.. quod quiſq; iuris. ⁊ in ſuo notabi⸗- li. ccccccclx.⁊ vide Bald. in.l.ſi quis ſepulchꝛum. C. de ſepul viola.⁊ Part. in. lij. C.de deſerto. libꝛo.xj. 0 3 1 Giuue 2α ₰ — 9 n — 4 „ 237 1 ——— 4——— S————————————— 5———x—————————— ꝗMo-— 8 2— 8 be— 3— 5 1.2— e BI 53 S. a. udo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ.part. tur eccleſia nimis lucris tempoꝛalibus inbiare. Quin⸗ 90 to pꝛobatur † ex eo quod determinat Guil. de Cug. in.l. amico. Adde ⁊ vide etiã ꝓ hoc gl.ſin. in. c.qᷓ; ſit. deelectio.lib.vj. vbi qð amicus ꝓ electo põt pe tere eius confir mationẽ, que te net ſecuta rati⸗ babitione. ⁊ fa⸗ cit etiã gl.repu⸗ tata ſingularis in.c. nõnulli.⁊ in ca.ad aures.de reſcri.vbi cõiun ctusvel amicus poteſt impetra re beneſiciũ pꝛo cõiuncto vel a⸗ mico. b CKAariationẽ. Adde ⁊vide de variatione im⸗ pꝛobata texii l. ſed ſi pupillus. §.cõditio.verſi. ſed ſi.cũ ibi not. Per Balj. de in ſti.c.l. eos. C. de modo mulctã.⁊ Pal.in. c. bone. el.ij. extrade po ſtula.pꝛelato. ¶Cõpelli poſ ſe. Adde ⁊ limi ta.vt.j. in. xlv.li⸗ mitatione. verſ. ſecũdo pꝛobat᷑. a ¶ Ille em̃ pꝛo a 51 b ſed he.in pꝛin.&.de pꝛocu.Cy.in.l.exigendi.C. eo.ti. Gar. eos referens in.l.non ſolum.qui alieno.S.de pꝛocu volẽ⸗ tes legem dicentem neminem ad agendum pꝛo alio ad⸗ mitti regulariter ſine mandato:non extẽdi ad caſum, quo ille eſt amicus. Ille enim pꝛoa amico ſine mandato poteſt actionem introducere. Pꝛo quo pꝛimo videtur facere gl. oꝛdi.in..ij. C. in qui. cau. colo. cẽſi. lib. xj. dum innuit amicu contineri appellatione ſuoꝛum:dum vtitur his verbis:a⸗ micus amico ego tuus ſum:ꝛ me tuũ eſſe cognoſco. Sed certe illa glo.loquitur referendocommunem conſuetudi⸗ nem loquendi. C Sexto videtur eadem concluſio pꝛoba riper legem nemo g. qui frater non eſtã.de here. inſtituẽ. dum dicit, qðqui frater: ⁊ ſic conuictus naturaliter nõ eſt ſi tamen exiſtẽs amicus fraterne charitatis diligitur fra⸗ terꝛa ſic conuictus appellari poterit. verum enim ius ſo- ciet atis et amicitie pꝛofraternitate eſt.ð.ꝑꝛo ſocio.l.verũ in pꝛin. His tamẽ non obſtantibus dico, qð hec opinio eſt mamifeſte falſa. Pꝛimo: quia habeo authoꝛitatem Bal.in Lq. C.qui accu.non poſ. hãc opi.repꝛobantis, ea ſola ratio- ne: quia non reperitur.l.cautum. Secundo: quia h.beo duas glo.oꝛdi.vnam.c.cum dilecti.de do.⁊ contu.aliam in ca.cum autem ·de conſti.dicentes canonicum pꝛo canoni⸗ co non admitti ad agendum ſine mandato:et tamen inter eos ius amicitie ⁊ fraternitatis tale eſſe cenſetur.vt vnus iudex datus in alterius cauſa, poſſit vt ſuſpectus recuſa- ri.de offdele.c.cum R. canonicus.Tertio habeo teꝝ.cum glo.ſua.in.c.coꝛam dilecto.co.titu.dicentem clericum vel perſonam eccleſie non admitti ad agendum ſine manda- to:et tamen de illo ad eccleſiam maximum cadit ius affe⸗ ctionis ⁊ filiationis. Nec.c.ſi quis pꝛeſbyteroꝛũ. de rebus eccleſinon alie.a.c.non liceat Mape.xij.q.ij.l. ſancimus.la pen. C. de ſacroſani eccle. vbi patet clericum habere tacitũ mandatum ad agendum pꝛo vtilitate eccleſie denuncian dum ſuperioꝛi id, qò ſentit in pꝛeiudicium ecdeſie ſue fie- ri.⁊ita etiam poteſtatem inquirendi: et ita ad illa iurare⸗ ſpondet Inno.in.d. c.cum olim.extra de teſti. Auarto: q ſi ſpecialẽ eſt, vt amicus pꝛo amico intentare poſſit inter⸗ dictum recuperande poſſeſ.ex tacito mãdato:vt eſt caſus valde ſingu.ſecundũ intellectum gloſ.in verbo retinebat. ab omnibus appꝛobate in lj. C. ſi per vim vel alio modo. ergo in omnibus alijs caſibus eſt in contrarium ius com mune. Quinto ſi ſpeciale eſt fauoꝛe pupilli, vt pꝛo eo taci- to mandato legis poſſit amicus pꝛo eo tutoꝛem petere:vt eſt expꝛeſſum in.l.ij.j.qui pe.tu. ergo in omnibus alijs cau ſis in cõtrarium eſt ius cõmune.Sexto ſolet allegari tex. per mod.inl.tutoꝛi.C.de neg.geſt. ibi, dum dicit:ſatis eſt, ſi cui vel in paucis, amici laboꝛibus conſulatur ⁊c. ⁊ ſic ap- Paret, qð text. loquitur deamico:⁊ tamen bene ſubiungit, qð non poteſt ſine mãdato hominis pꝛo eo agere. Sed vo lens ſequi opi.communem ad illum de facili reſponderet, ſcilicet qð ibi dicit:qð non poteſt amicus pꝛo amico agere ſine mandato:tunc cum eligit in negotijs amici vti officio negotioꝛum geſtoꝛum:quoniam negotioꝛum geſto.actio⸗ nem in iudicio non deducit.3.de neg.geſt.l.ſi pupilli H.vi⸗ deamus.non tamen negat quominus poſſit, ſi vult agere non vt negotioꝛum geſtoꝛ:ſed vt ex tacito legis mancato. Altimo ad hoc accedatl.hoc autẽ..non defendi.j. ex qui. cau.in poſ.ea.ꝛ.l.ergo ſciẽdum.. in qui. cau.ma.⁊ per boc ego confirmo opi.do. Bal. ¶ Aigeſimaſeptima pꝛincipa lis fallentia f eſt pꝛopter variationemb, ſeu defectũ qua- litatis. Iſta pꝛobatur pꝛimo ex tex. noj. de acqui. bered.l. cum heres inſtitutus.vbi patet legem dicentem filium nõ poſſe hereditatem ſibi delatã adire ſine iuſſu patris. Itẽ quicquid querit, querit patri: non habere locum caſuquo pater ex qualitate ſanitatis varietur in qualitatem furo- ris: quia tunc ⁊ hereditatem fine iuſſu adibit:⁊ ſibi nõ au- tem patri queret.Et ſic allegatur ibi tex.ſingula.qð de iu- re Digeſtoꝛũ non querit patri furioſo:ſed ſibi. Hec tamẽ cõmunis allegatio ita generaliter aſſumpta eſt valde er⸗ ronea:quoniã illud eſt verum in hereditate, qua tanquam habente titulũ oneroſum voluit lexpatrem furioſum im/ plic ari per filium poſſe: ſecus autem eſſet in eo, quod que- ret filius in poteſtate ex titulolueratiuo:quoniam tuncid patri furioſo querit. Iſte eſt textus expꝛeſſus in.l.patre fu rioſo.ad finem.a.de bis qui ſunt ſui. Et ita per illam de- 52 Et ita intelligo.lpalam. 3. de ritu nupt. Illam ver claro.d.l.cum heres licet als aliter nõ aduertens. muni modo aliquando tranſiuerim. CSec ens cucon, tur ex.lj. verſi⁊ tandiu.. de cura. furio. ⁊ cu naopoba, ibi no. C. co.titu.vbi patet legem gener aüter dacis.m rioſo vel pꝛodigo conſtitutum curatoꝛem rat nzenen ſu perpetuum ſenſeri:non habere locum caſn woedudi ſanitatem, pꝛodigus bonos moꝛes, re enpered furioſus eo ipſo tunc inpoteſtate curatoꝛis deſinit eſſe. wonien pter qualitatis variationẽ. C. Tertio pꝛobatur dePo⸗ bitro.j.qui ſatiſda. cog.⁊l. ſi is a quo. Ki umt din ar. in poſſeſ. lega.vbi patet legem generaliter dcenteniſ iuſſoꝛes ſemel datos volenti, amplius non poſſ Lemfich⸗ ri:non extendi ad caſum, quo in eis varieturc vehedha ta:quia efficiantur ex diuitibus inopes mopin 3 dlas 1 impetu. CQuarto pꝛobatur exl. imperialis Cda ie vbi patet legem generaliter mulctam aduerſi usllan dnd. ſe pꝛoſtituit ſtatuentem: non extendi ad caſum da litas in ea varietur, puta: quia ex vita inboneſta di ta⸗ tur ad honeſtam. Tunc enim pꝛoſtitutis et nome mifs ctus deſiciunt:licet infamia facti ab ea aboleri uun aff ofyir ſolus Deus abolere poteſt dicit ter.ij.gaij pinc ccligr⸗ tur. 1 1544 4⸗ 26—. snnnanneindere agene eudnwer sfami.— rgendũ nulla pfecit aou Ita intellige gloſ.in.l. PDantonius.j.ſia pa fue.manui ü ¶ Quinto pꝛobatur ex.l.ſi quos.C. de offi pꝛefec bee milites.j. de cuſto. xeo.⁊ in authen.de armis · dn din cipia. in gloſ. C. de ſeruis fugi.⁊.c. dictum Irtxiais Na⸗ 1 m. Ixxxj.als ij diſt ca.jde offi cuſto.c.ij.⁊. c.cum ad monaſte.de ſta no als ſe, gu.vbi patet legem generaliter dicentem inſcientemſa pꝛelatum ab officio non debere amoueri: non extendi 3 caſum, quo qualitas in eius varietur, puta: quia de dins te efficiatur negligẽs in cauſarum expeditione: wimai pꝛelaturam pertinentis. Et hoc enim licite amoneri po⸗ teſt. quod eſt ſumme notãdum. ¶ Sexto pꝛobatur 8 ſingu. in.lin metallum. j. de pe. vbi conſtat legem gener liter dicentem, iudicem reuocare nõ poſſe, quod iam pꝛo⸗ nunciatum eſt diffinitiue:locum non habere eo caſu Cuo Pꝛo delicto impoſita eſt pena, que requirit coꝛpoꝛis robur ⁊ exercitium:quoniã ſi ita punito varietur qualitas: quo⸗ niam de iuuene efficiatur ſenex: remittipoterit ſibi pena illa: duntamen alius affinis in loco eius in ipſapena per decennium ſubꝛogetur. ¶ Septimo pꝛobatur ex lcura. F.deficientium.j. de mune.⁊ hono a.c. ſuggeſtum. de eci⸗ mis.vbi patet legẽ dicentem beneficium ſemel conceſſum perpetuo eſſe manſurum:locum non habere eocaſn, qno qualitas yarietur, que fuit finalis cauſa conceſſionis. Et ad idem.j. de lega.ij.l. Titia Seio.. vſuras. Cde teſtami. l.fi.cum ſimilibns. ¶ Octauo pꝛobatur ex.c ſicut ne cderi vel mona.z.c.vt officium.ũ.ad ſcribendam. de here libyj. et. in.l. vniuerſos. C. de decurio.lib. x.vbi patet legemge⸗ neraliter dicentem tabellionem tanquam ſeruumpubii⸗ cum compelli poſſec ad officium ſui exercitij: quinimo nec illum illi renunciare poſſe, niſi in manibus creantis: locum non habere caſu, quo qualitas in eo varietur, pu ta:quia efficiatur clericus, doctoꝛ, vel decurio. is enim caſibus non poterit ad officium exercẽdum compeli: niſi in cauſa bereſis:vt ibi patet. ¶ Nono pꝛobaturex texin Lcum quis.in pꝛincij. de ſolutio. ⁊. ſi cum Coꝛneliusac finem.j. de conſir. tut. vbi ꝑatet legem dicentem pꝛocuta⸗ toꝛem conſtitutum re deſinente eſſe integra non poſſe re⸗ uocari:non extendi ad caſum, quo in eo mutetur qualitas moꝛum, puta: quia de bono malus efficiatur. Tunc enmm tacite reuocatus intelligitur. quod tamen limita per le⸗ gem, Stichum g. ſi vſumfructumj de ſolutio. C Decimo pꝛobatur ex.Iliberto..largius. de annu lega vbi patet legem dicentem, miniſtrum ad diſtribuendum electum, ad ſatiſdandum non cõpellitur:vt plene patet in loiunus. ſi cui pluſquam per legem Falcid.non habere locumca ſu, quo ſuperueniat variatio qualitatis, puta: quia Nol⸗ nite pauper efficiatur. CAndecimo pꝛobatur exx dh bit Celſus ibi. ad Trebellia. vbi patet legem dicentembe redem de reſtituẽdo grauatum ſibi lucrarifructus: quos ex hereditate iudicio teſtatoꝛis, percepit: non ertecis caſum, quo variata ſit hereditatis qualitas puta: quas c, locuplete per aduerſam foꝛtunam ſit inops efer Tu etut. enim quatenus deſicit ex fructibus bereditatis 9 er dchekecält add vhn unin Kſu rrdn in fſ n 1 ngrenus9e Karescin viounnodee 5 m digctoftli wrada dunlls lu 4(Duim tnobadd fpne9 anatmäͤalcqium qpdo Sckaatn quoniantanec aulitem qpodnoinläiſde nrctonemewaum alomm rräl minmeſdeftalih reliCdenataliquodc reptionealieninscömunig dhilus muniepalbaseonſtt rerampeiusturonnodlt auaecojdedecbontifde ralegere Bal CUigeindn metosſſciendumaedttnei grinouimopobetwrerli danbegalſinimictiejde euinoſecundoprobarur. ateumid CAigelnnoten degderaoin ſinſtindenn aralartalate ſdtraniſone xnr rlapodfiteunſde Andientangx ninictaſg mantenocaun peunnöhabe annaguitasſclerinegme enagadenygrauinnie rmdiadiſene kenKgn manmmdheremnaui 3 w zamquidfacta nattirneätgaſm aſ ilus ade in n sdiparetle ngrrei Keaonpoſeſe, Seſät 8 diedn. M.c cum admahi m generalterdirtn do nondebene mun Bsin eius enran Sesin cauſemmegit nentis. Et hoceiin inn me notäcum(ane Uum ſde peröienten Icem reuocareröpiia anitinerlocum rortar treſtpena quencartn lſiita pumtorraa ciatur ſcnex: rnd as affinis in locoau (Octmo podarai 1henAnW Ncium.ad ſcnbencun —„„ p ₰4 6 de decurio.drfoſn beſſionem t mich ntabelllonem tancle 1 d erc ſec ad officium l gft 7.1 Ad iare poſſe,niunat Eiſ dnaltweyas caſu, quocuattsſä jericus docto üden n wreredlndh ttad officom cencu wogiche *⁶ 1 8 jccwe Mugc 9 de bonomall⸗ ite 5 3„JreA „ 1 4 genr odod bn ¹ 3 nnn lat0! 1 io ex. c.ſi clericus pauper. de pꝛe- Lereli 40 13 caſu dot anneuon li⸗ bant nr q in bi patet legem dicentem, filium imeratun oſſeper patremexberedari: locumnon pabere eo caſu, uo in eo ſuperueniat variatio qualitatis, puta: quia de laico monachus efficiatur.licet de boc dubitauerit glo. in eo nobis.C.de epiſco.⁊cle. ¶ Decimoquinto pꝛoba⸗ tur ex.ſliuſta.S. ſꝛ.l vel exilio.de pꝛocura. S. de arbi.lli⸗ cet.⁊.non diſtinguemus..cum quidamj.de re iudica.ſi alter. vbi patet legem dicentem, arbitrum iudicẽ vel pꝛo⸗ curatoꝛem ſuſpectum, officium compelli continuare: lo⸗ cum nõ habere caſu quo in eoꝛum aliquo ſuperueniat no ua qualitas, puta: quia noua dignitas, ſeuinimicitia, vel in iudice hereditas vnius exlitigantibus. Ad idem.S. de arbit A. non diſtinguemus§. ſacerdotio. Decimoſexto pꝛobatur ex.nullus qui nexu. C.8de decurio.lib. x.⁊ ex his que ſuperioꝛe anno dixi in.jſtipulationes nõ diuidũtur. de verbo. obligatio. ſcilicet an poſſit compelli locans ope ras ſuas ad ſcribendumillas continuare, ii ei ſuperuene- rit noua dignitas. ¶ Decimoſeptimo pꝛobari poteſt eꝑ bis que ſupꝛa dixi in..facere poſſe. dum tractaui, an ſu⸗ perueniens inimicitia, vel affectus cum effectu pꝛoficiſcen di ad ſtudia:inducat iuſtam cauſam, vt fideiuſſoꝛ petere oſſit ſe eximi ſe ab obligatione fideiuſſoꝛia. ¶ Decimo⸗ octauo pꝛobatur ex repeti;.ſi cura.et.l.quid tamen 5.ſ maſſa.. quemadmodum vſuſfruct.amit.vbi patet legem dicentem, quod teſtatoꝛ facit executionem mereri: nõ ex- tendi ad caſum, quovariata ſit qualitas rei, cuius legatus eſt vſuſtructus.Tunc enim illius legatum perit. ¶ Deci monono pꝛobatur inl. amiſſione..qui deſiciũt.S.de capi. dimi.vbi patet legem dicentem, ius oꝛiginis foꝛe immuta bilemon extendi ad caſum, quo oꝛiginarius loci oꝛiginis boſtis efficiatur:quoniam tunc ciuilitas oꝛiginaria defi⸗ cit.Et ad idem quod no.in.l.fi.j. de lega. Doſtes enim ex⸗ tra perceptionem eoꝛum, quoꝛum hoſtesſunt, eſſe cenſen⸗ tur.5. de reli.l. minime.j. de ſica.l.iij..ſi. vnde dicit elegan⸗ ter Cy. in.l.j. C. de natu. lib. quod quando quis extrabitur de perceptione alicuius cõmunitatis, videtur factus alie nus ab illius municipalibus conſtitutionibus:⁊ commu⸗ niter earum pꝛiuatur commoditate.⁊ hoc ex illo tex.⁊.l.vl tima.in Sꝛeco.j. de decre.ab oꝛdi.facien.? hoc dictum ſe⸗ 1naucfte a tus ſit vel hereticus. CAigeſima octaua pꝛincipalisafal⸗ impedimentum. Iſtafallentia pꝛobatur pꝛimo ex.l. ſi lon gius..ſi filius. 3.de iudi.⁊l.ſi filiuſfa.viaticum.a. ſi certũ peta.vbi patet legem generaliter dicentem filium in iudi cio eſſe non poſſe ſine patris conſenſu:non extendi ad ca- ſum, quo pater eſt abſens. Tunc enim pꝛocedit iudicium in perſona filij ſine patris conſenſu. CSecundo pꝛoba⸗ tur ex.l.ſi nepos.in fine.z⁊.l.ſi ita pater.⁊.l.ſifilius.3. de ritu nupal.ſi furioſi.C.de nup.vbi patet iura generaliter vo⸗ lentia non poſſe per ſubiectum patrie poteſtati contrabi matrimonium, ſine paterno conſenſu: non extendi ad ca- ſum, quo pater abſens eſt vel furioſus. ¶ Tertio patet in Ibonoꝛum. C.qui admi. et..ſi infanti.ad ſinem.C.de iure Soluto matrimonio. deliberan. vbi patet iura generaliter volentia pupillum Seeſt bicdue⸗ non poſſe adire hereditatem, vel agnoſcer ebonoꝛum poſ decimus pꝛob⸗ ſeſſio.ſine tutoꝛis authoꝛitate non extendi ad caſum, quo tutoꝛ non eſt:quoniam tunc hoc agere poterit: dummodo interueniat decretum iudicis ſcientis tutoꝛem nõ adeſſe, ¶ Quarto pꝛobatur ex.l pꝛofectitia. verſicu. ſipꝛoponas. S.de iure do.⁊ in.l.quoties.3.de pac.do.vbi patet iura ge⸗ neraliter volentia, non niſi per patrem ex paternis bonis conſtitui poſſe dotem:non extẽdi ad caſum quo pater ab⸗ ſens ſit, vel furioſus. Tunc enim ſufficit ad cõſtitutionem iudicis authoꝛitas ⁊ curatoꝛ. ¶ Quinto pꝛobatur ex.l.fi⸗ liuſfa.verſi.nam quod ad do.s.de pꝛocurato.⁊.l.ſi cum do⸗ tem.§.eo autem tempoꝛe.5. eo.vbi patet iura generaliter volentia actionẽ de dote pꝛofectitia inſtitui non poſſe per patrem, ſine conſenſu filie:vel econtra: locum non habere eo caſu, quo eoꝛum alter ſit abſens, vel furioſus: quoniam tunc ſine alterius cõſenſu recte pꝛocedit iudicium.Et ad ĩdem.S.e.ij.voluntate. C Sexto pꝛobatur ex caſu.c.ſ. extra ne ſede vacan.lib.vj.vbi patet conſuetudine intro⸗ ductum aliquem conferre non poſſe beneſicium, ſine alte⸗ rius conſilio:non extendi ad caſum, quo is cuius cõſilium requiritur abſens eſt:vel taliter impeditus, quod pꝛeſta⸗ re non poteſt. ¶ Septimo pꝛobatur ex.l.ſed ſi vnius..ſi filio.a. de iniu. ¶ Octauo pꝛobatur ex eo quod no. Bart. in.d.L. eo autem tempoꝛe.et Bald.in..tranſactione.C.de tranſactio.⁊.l.turpia H..de lega.j. in.L.in coniunctione.C. de nup.in.q.illa, quid ſi ſunt abſentes conſanguinei, quo-⸗ rum conſenſus ex foꝛma iuris municipalis requiritur in contractu mulieris vel minoꝛis. ¶ Mono pꝛobatur ex eo. qð no. glo. ſingu.in. c.potuit. ſuper verbo, potuiſſet. extra de loca. dicens, iura dicẽtia rectoꝛis eccleſie nibil agere re gulariter poſſe, ſine capitulo:nõ extendi ad caſum, quo ſo lus rectoꝛ eſt in eccleſia ſine cap.quoniam tũc rectoꝛ abſq; capitulo exiſtens, illud de contrabendo agere poterit, qò b ageret pꝛelatusb vna cum ipſius capituli conſenſu. ſi capi tulum haberet.Cuius ſententia cõfirmatur ex caſu no.in cle.jde rebus eccle.non alie.vbi patet, qð licet non poſſit pꝛeſidens abſq; tractatu cõuentus ſui,⁊ aſſenſu, bona mo naſterij diſponere:vt in.c.dudum.co.titu.lib.vj.⁊.c.cui. ex tra de his que ſiunt a pꝛela.⁊ in authẽ.hoc ius.C.de ſacro ſanct. eccle.canoniʒata.x.q.ij. hoc ius. Item ⁊ abſq; cõſen- ſu epiſcopi/vt patet.xij.q̊.ij.c.abbatibus.ꝛ.c.ſequẽ..c.pla/ cuit. xvij.q iiij.in venditionibus.attamen ſi pꝛelatus ipſe monaſterij monachis aut conuentu caret:ex quo tunc im⸗ poſſibilis eſt requiſitio aſſenſus eoꝛum:ſufficiet ſolummo do aſſenſus ſui ſuperioꝛis. ¶ Decimo pꝛobatur ex gloſ. oꝛdi.xij.q.ij.c.ſi qui de rebus.dicenti, quod licet regulari⸗ ter capitulumſine conſenſu epiſcopi rem eccleſie alienare non poſſit: vt ibi,⁊.x. qõne.ij. ſi quis epiſcopum. attamen eo abſente ⁊ imminente neceſſitate alterius ſuperioꝛis au 106 di modus. thoꝛitas defectum ſupplebit epiſcopi. ¶ Andecimo pꝛo⸗ a CXxviñj.pꝛin/ batur ex.c.licet ex ſuſcepto.de foꝛo competen.vbi patet iu ra volentia in tempoꝛalibus pertinentibus ad iuriſditio- nem imperij, Papam non debere manus apponere non extendi ad caſum, quo vacet ſedes imperialis. CAltimo boc ꝓbatur exhis que in ſimili no. Inno.in.cj. de bis que fiunt a pꝛela.⁊ Specu.de ſtatu mona 5ᷣ.j.verſi.xxi.⁊ Bal.in d.l.ſi furioſi. ⁊.lj. C. eo. titu. C Aigeſimanona peꝛincipalis 54 Tfallentia eſt, pꝛopter paternam ſeu filialem coniunctio⸗ nem. Iſta pꝛobatur pꝛimo in.l.qui officij.3.de contrahen. emptione.vbi patet᷑ legem dicentem regentem officium ſeu militantem, emere quid non poſſe, 2in eo loco, quo pꝛe⸗ ſidet, ſeu militat: non extendi ad caſum quo per fiſcum di⸗ ſtrahuntur eius bona paterna. CSecundo pꝛobatur ex Liubemus.C.de aduoca. diuer.iudi.cum eo, quod no.ibi gloſ.ſingu.dicens conſuetudinem admittentem doctoꝛem b ad recipiendum ſalarium:cum ſint pꝛomouẽdi examinan di: non extẽdiad caſum quo examinatur filius doctoꝛis. ¶ Tertio pꝛobatur ex.l.nemini.⁊.lꝓetitionem. C. de ad⸗ uoca.diuer.iudi.⁊.d.hiubemus. vbi patet.leg. generaliter volẽtem ſupernumerarios ſecundum oꝛdinemn receptio⸗ nis ad collegium, ſubꝛogari in locum numerarioꝛum de⸗ cedentium:non extendi ad caſum quo filium reliquerit il lius pꝛofeſſionis: quiaille alijs ſupernumerarijs pꝛefer⸗ tur. ¶Quarto pꝛobatur ex.j.ſina õ.pꝛoculdubio.⁊.lxcum opoꝛtet H. cum autem hypotbec. C. de bo. que lib. vbi pa⸗ tet iura generaliter volentia compelli quem ad redden⸗ 0 n cipalis. Aade ad hãc fallẽtiã, ⁊ vide Ange. in Iſi.vacantie. co l. xij.⁊ cundem Luc. infra fal. xliij.⁊ in cõſilio cccclxij.ver.iij.ꝛ Bal.in. c. cũ ve⸗ nerabilis. de cõ ſue. ⁊ Ang. in.l. mulier que. j. de condi.inſti. (Pielatus. dde,:ꝛvide in materia notabi le dictum Joz. Ilnd. in addit. Spec.in titu.ne ſede vacã.⁊ eun dem Auqd.in cõ ſixxxvj Fede. de Senis in cõ⸗ ſilio. cxxxvij. et in conſi ccxlij. —— —. = 1 4¶☚2 1 Piuka ⸗ 2 5 fe ————— * d 7 2 ¶ Quo peri⸗ a tia.adde adhoc etiã ⁊ vide Ab⸗ ba.in.c. conſtitu tus. el.ij. ad fi.ꝑ illum tex.extra de appela vide eundẽ in ſimili. in.c.fin.col.pen. in fi.depᷣſumpt. b Geminatio⸗ nem. Adde ad hãc fal. Bayba. in. c.⁊ ſi Chꝛiſtꝰ. de iureiur. ⁊.c. teſtimoniũ. co/ lũ.xijj.de teſti. Audo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ part. dum rationem adminiſtrationis patrimonij alieni:nõ ex- tendi ad caſum quo iure legitimo pater bona filij admi- niſtrat. CQuinto pꝛobatur ex.l. Imperatoꝛ.j. ad Treb. l.iubemus.g. in ſupꝛadictis.C. eo.titu. vbi patet iura volẽ⸗ tia beredem compelli ad cautionem pꝛeſtandam fideicõ- miſſario de hereditate reſtituẽda: non extendi ad caſum, quo pater grauatus eſt de reſtituẽdo filio. CSexto ꝑꝛo/ batur ex.l. medicos. ⁊.l.fi. C. de pꝛofeſ.⁊ me. lib. x.⁊.l. ij. C. de epiſco. ⁊ cleri. ⁊. moꝛe.. iſte fere.j. de pac. ex l. diuo Mar⸗ co. C. de queſtio. exl.in albo. C. de decur.lib. x. Poſſet hec enim fallentia pꝛobari ex ommibus bis que in perſona fi⸗ lij introducit ſuitas, de quibus in loco cõgruo pꝛolixe tra 5§ ctabitur. ¶ Crigeſima tallentia eſt pꝛopter rei notoꝛie tatem. Iſta fallentia pꝛobatur pꝛimo ex glo. no.·in.c. de pe ti. xlvijdiſt. in.c. qui epiſcopus.xxiij. diſtin. Quarum ſentẽ tiam ſequitur Jo. An.in. ccõſtitutus. eliij. de appel.⁊ Ar⸗ chid.xxiiij.diſt.ſi quis pꝛeſbyter.dicente iura volentiaali⸗ quem antequam pꝛomoueretur ad gradum bonoꝛis 7 di gnitatis, debere examinari: vt patet in.l. magiſtros. C. de pꝛofeſſo. ⁊ me.lib. xi.⁊ d.l. nemini. non extẽdi ad caſum, quo peritiaa ſeu bonitas pꝛomouenqi eſt notoꝛia. Illa enim examine ad pꝛobationem non indiget. Et illarum glo. ſen tentiam eſſe veram pꝛobo ex caſu iudicio meo ad hoc ſin- gulariin. c.nullus clericus.xxiiij. diſtin. dicente teſtimo⸗ nium notoꝛiũ populi ſuccedere loco examinationis. Se⸗ cundo confirmo ex tex.vbi de hoc eſt etiam caſus in.c.ad apoſtolicam.extra de regu.in verbo, pꝛeſertim. duntamẽ illis exponas non pꝛo maxime:ſed ꝓtinus:vt exponit glo. in.c.diſcretionem.de eo qui cogno.conſangui.vxo.ſue. Et bec diligenter no.quia determinant ea que ſcripſit Bald. in.l j.j. de libe. et poſthu. dum eſt in concluſione, notoꝛium non tollere, quo minus foꝛma ſeu ſolennitas a iure requi- ſita debeat interuenire. ¶ Secundo pꝛobatur ex. c.cum ſpeciali..poꝛro.⁊.c.conſuluit. extra de appel.⁊.c. Roma⸗ na.de appella.in.vj.vbi patet regulam, vnicuiq; foꝛe be- neficium appellationis permiſſum:non extendi ad caſum quo quis ex delicto notoꝛio, vel notoꝛie debito eſt damna tus. ¶ Tertio pꝛobatur ex eo, quod no. glo. in clemen. ap pellanti. de appella. ⁊ Joan. And. in. c. accedens elij. vt lit. non conteſta. volentes iura dicentia, cauſe in appellatio⸗ ne ab interlocutoꝛia, neceſſariam foꝛe expꝛeſſionem, ⁊ pꝛo⸗ bationem:nõ habere locum cum cauſa appellationem iu⸗ ſtificans eſt notoꝛia.Illius enim non eſt neceſſaria pꝛoba⸗ tio.Et licet ſecundum hoc in.d.clemen.appellanti.repute tur ſingu. tamen Barto. in. l.j.j. de excep.allegat pꝛo ea ca ſum in.l.ciues ⁊ incole.C.de appella.¶ Quarto pꝛobatur ex caſu no.in clemen.paſtoꝛalis.. Miſana quoq; ciuitas. de re iudi.vbi patet iura generaliter dicentia, citatum de⸗ bere coꝛam iudice comparere allegaturum cauſam, quare iuriſditionem citantis declinare poteſt:non extendi ad ca ſum, quo cauſa quare iuriſditio citantis eſt declinabilis, eſt notoꝛia. Tunc enim ad comparitionem non arctatur. quod eſt notandum ⁊plene declaraui in.l.ex quacunq;. S. ſi quis in ius voca.non ierit.in repoꝛtatis meis, dum legi Mome. Quinto pꝛobatur ex caſu. c.ad noſtram. extra de iureiuran.vbi patet iura generaliter mandantia in cauſis iudiciarium oꝛdinemobſeruandũ:non extendi ad caſum, quo ꝓceditur in notoꝛijs, ex quo poſſet deueniri ad que- ſtiones particulares:nunquid ſententia in notoꝛijs requi rat ſolennitatem citationis⁊ ſcripture? Item, an depoſi⸗ tio teſt. in notoꝛijs requirat ſolennitatem iuramenti, que nunc non diſcutio conſyderato, quod ſatis per pꝛedicta pꝛobata eſt iſta fallentia, que diſcutere foꝛet nimis pꝛoli⸗ õ6 xum. ¶ Trigeſimapꝛima pꝛincipalis fallentia eſt pꝛo⸗ b pter actus geminationembſeu multiplicatam reiteratio⸗ nem. Iſta pꝛobatur pꝛimo ex eo quod notat gloſ.ſingu.in Uege Coꝛnelia. in verbo, ex vinculis.j. ad Sillania. dicẽs iura volentia quem carceratum pꝛo cauſa ciuili vel crimi nali ciuiliter mota, relaxandum foꝛe fideiuſſoꝛibus:nõ ex- tendi ad caſum, quo carceratus fugam ex carceribus ite- rauit. Ille enim non eſt fideiuſſoꝛibus relaxandus quod eſt notandum.( Secundo pꝛobatur in authenti. vt nulli iudicum.;.⁊ hoc. iuncto cum.j. C. de pet. bo. ſub. lib. x. vbi Patet iura pꝛopꝛium motum pꝛincipis deſyderare eius erpꝛeſſionem in literis:vt in.c. ſi motu pꝛopꝛio.de pꝛeben. in ſexto. non extendi ad caſum quo ſuper eadem re ema⸗ vant litere pꝛincipis geminate: quoniam geminatio lite⸗ rarum pꝛincipis ſuper eadem re, babet vim ege. ⸗ ſule motus pꝛopꝛij. Hoc eſt nouum derninefert dan tis ad hoc eſſe caſum in illis duobus iuribusſi Maldiee in.l. nec damnoſ. aC.depꝛeci. Imper offer.quoaui lüctis commenda memoꝛie: quia non memini me glibi ligete ¶ Tertio pꝛobatur in.lſi mulier. vltima. C ach Beiſe vbi patet iura generaliter dicentia mulierem int 3 zellea tem iuuari beneficio Aelleiani:non extendi ad dunrn, conſenſus interceſſionis pꝛoductiuus fuit:i üumcno T.n 1): it. iteratus ſecn dum foꝛmam illius legis. CQuarto pꝛobatur c,e — co. tit. au, then. ſiue a me. vbi patet iura volentia conſenſum meu- ris non validare alienationem rei dotalis ricrun ülte ritum:non extendi ad caſum quo conſenſus mulſen terceſſit geminatus. ¶ Quinto pꝛobatur ex eo ells n determinat Oldra. in conſi.ſ uis. conſi. ccxlviij Ldn ba authoꝛe ſuppꝛeſſo ſibi appꝛopꝛiauit Jos Vnane⸗ di. Specu.in rubꝛica qui filij ſint leg. Bal.in lle Lanzär⸗ C. de fideicommiſ.·dicentis iura dicentia valere pꝛin zu legitimationem, ſi ſimpliciter fuerit expꝛeſſum miupgle catione, quod is qui queritur legitimari eſt ſp ruen 4 extendi ad caſum quo quis eſt ſpurius cum aculkeri 8 minatione, puta: quia coniugata cum coniugato Mletan babuerit coitum, tunc enim inualida eſt legitimationis gratia:niſi expꝛeſſum fuerit pꝛincipi, quod ſpurietas em adulterij hincinde multiplicatione pꝛoceſſit, quod ctr 1 de notãdum.⁊ per eos notabilibus rationibus appꝛobg⸗ tur. CSexto pꝛobatur ex tex.valde notabilicũ his que ibi no. Guil.de Cue Bald. in.l.iij. C. de epiſco. audiena bi patet conſuetudines ſeu conſtitutiones mandantes in re uerentiam alicuius ſancti carceratos ex carceribus ibe/ rari:non extendi ad caſum, quo quis inciderit in carcera- tionem geminatam, puta:quia pꝛimum delictum commi⸗ ſerat ex quo fuerit carceribus mancipatus:⁊ deinde obdi ctam cauſam liberatus. Si enim delictum Treiteret,q ſicre iteretur carceratio:ad eum dicta conſtitutio non extenci tur. Quod eſt valde no.quia conſuetudines ſunt commu⸗ nit er per Italiam:vt ob reuerentiam alicuiusfeſtiuitatis aliquoꝛum carceratoꝛum debet fieri oblatio fit relaxatio. ¶ Septimo pꝛobatur ex tex.nota.in.l. cum ſcimus. Cde agri.⁊ cenſi. lib.xj.vbi patet iura dicentia confeſſionem ex traiudicialem pꝛeindicantem libertati inualidam reputa rimon extẽdi ad caſum, quo illa fuerit geminata. tũc enim pꝛeiudicium affert quemadmodum: ⁊ vnaconfeſſio infoꝛ ma iudicij facta.Et ex illo elicitur notabilis regula:quod confeſſio extraiudicialis geminata vim habet: effectum confeſſionis iudicialis vnice. ¶ Octauo pꝛobatur extex. notabili in.lqj.verſi.tranſactionibus.C. de pluspeti.quam 57 quidam allegant, † quod iura dicentia confeſſionem non numerate pecunie, non extendi ad caſum quo emanane- rit geminata confeſſio: quoniam tunc facultas exceptio⸗ nis opponende excluditur. Sed certe ego hoc commumi⸗ ter tenere non ſoleo:quoniam illa lex hoc nõ yult: ſcdhoc quod exceptio doli obſtans confeſſioni pꝛime extoutedo⸗ lo creditoꝛis non obſt. confeſſioni ſecunde non extotteper dolum.Et huius eſt ratio:quia ſecunda confeſſio purgat dolum pꝛime.argu..de condi.ob turpem cauſamſi ob turpem.⁊. C. quod metus cauſa.l.ij. Allegant ſecundoac hoc pꝛobandum l.cum fidem.C. de non nume ꝓecuſſedi/ la facit minus:quoniã bocdicit, ſcilicet quod ſolutio par- tis debiti confeſſati excludit exceptionem non numerate pecunie, in reſiduo. Cuius ratio eſt: quia confeſſionemde recepto factam appꝛobauit cõfitens facto, qtpodplus eſ quam appꝛobare verbo per aliam confeſſionem ſecundã. Qua enimratione, vt reperiat quis mutuantem, indu- ctum eſt ad confeſſionem de recepto pꝛimam: eadem ra⸗ tione inducetur ad illam reijciendam.argij.de noua! do⸗ lum. verſicu. diuerſum. Per quepatet falſam foꝛe ſenten⸗ tiam illam opi tenentis in.l.contractibus. Hillis etiam de non numer.pecu de cuius ᷣ.intellectu plene e.e⸗ Iſi conſtante an pꝛinci. CNono. pꝛobatur ex lſ adle falci.vbi ſᷣm do. Ange patet ſubtiliter intuenti, inn 319 centia ſolam naturalem obligationẽ nõ eſſe actioms ſar ductiuam:non extendi ad caſum. quo illa natun 8 11. minata. Illa enim tunc petens eſt ad actionis pꝛoc 3 9 nem. ¶ Decimo pꝛobatur ex.ldiuus. fi de fa vünies cundum quod ſumat Bar:eſt caſus ſingu. quodl rs adſcribentem ſibi quid in teſtamento: non Egtencitunn⸗ zdreantipant — unnu raltere 3, u aülten Aum Dnukfihe ton MM 140 wvüenkesnöeenclade nareigmthxtuum utibeptaenonerge dur. jetotmäumaddee nhlqbilietejde pobi euſcrininsg ditals anatesgrnerat dic tdeere rpetrilenepd leum avouludſepisteite afatar grauiſimüatch tenrex aſun Traiactesſoe ium mamlecpatidrage niſan er equitatpurgarip walomorafgeritgeninatay unpelatio Etdehd de Uinſiamf deyerbocbi(. tifexeoqpoluntquican daatia oneeſlionem preten lrnftteur deconffſſsale ierrade onfelnonegme oiertgeninata ftnudn aaddeber bascagegſies aderfeeretich ualbich ogeikabuncgrenun nimgöntponſo fätap ntrineiromientir masgiteicne hxeſfcafn udiactainponcenäun „ 1 ſmdamenenriteder M u N ii ſ tsrmeinoe nſerie Ndnange ere em reuoen wüüdihi lada anrnnunedn de onfeſtsSen un d tum, 4 imernrade rnain ſ. G 4 de 1 onune V IlldN dlchh . Uhhy h .Rme. Wdleh ,, I l. Jlnden nd d: aanudc A dnon Rh dr i— meni N draeont muler ue df ps 8 2 1Ihp d Aer diee Vo don.n dicewan ldelani We b aanino 9 da lom d Nhea dauc 1 d us 908 9 Ad. 8 Uard) tet urnaro l Apoh 5. 3* Knda, atone d8(ohſse lem red 2d ea¹ ddtahe, d 1caſum n llbig. 8 3 udlo og. 6 2. AInin. Uideſ 4, Al Nto pohe N 4.ln COnſt ſin Alhre, 8 2 NS one„l dlO ſh NA(d d 1 Molyj Kch — Lplau 4 Scr umn Aulfiffinr) v Kds dllhifintn v dice t. SPa „ cendsin den A nes el Conſtitar sſncti carcras N Homiei⸗ . d dulsmace 1 1„ Umean Pe! le Ip.n no.qula conſdetuthusn a f n be do Aln korum debet fierioide tturer ter notanmi bipatet iuradicaran ndicantem libertnu um, quo illa uentar quemadmodumen ter illo clictur nota alis gemnatavinb Alis vnice.(Ocuuy tranſactiombus(a quodiuradicendade- „non ertendiadcabng ffio: quomam tunctn- Auditur. Scd ccrcoh -rquomam lalerhci lobſtans coniiſm bſtconfeſſioniſtcne qratio-quia ſccuncuchs 11 lo A 4e⸗„ †*.⸗ „m Mer netus Caulanh-l ℳ h 3 4¹„nm.Gle vul TCI 7 mGI 2L 1h- 1 eſtadd“ 9 eg„71— 1ℳ 1 4 Lh CDN * AſK,Mdpfſ N m Unf pon 4 dp Ra.qula Daumomdd arrerihne 4 Lal Cerlbus Maneapete — 6N ns. Ol ehim delchn aden ct ſ d. Ad cum dictacoytn bi aſcripſit ſub gemina cõditione. C¶ Ande⸗ eincdee ex-7 ſi ſecundum liten ehun Kinla liſta ſlium j. ad Trebel. vbi patet legẽ genera iter Airene tem teſtatoꝛem mandantem beredi:vt reſtituat quicqui ex bereditate ſua peruenerit:non teneri ad reſtitutionem fructuum, quos extra hereditatem perceperit: non exten di ad caſum, quo teſtatoꝛ faciat mandatum ſub verbo e⸗ cunie, cum adiectione dictionis, vniuerſalis geminate:pu ta quantuncunq; ſ eu qualiſcunq; pecunia ad beredem meum peruenerit:reſtituatur tali. Tunc enim includetur ipſoꝛumfructuum per heredem perceptoꝛum reſtitutio. Duodecimo pꝛobatur ex eo, qð no. gl. oꝛ.in. c.vt circa. in verſi. omnia ⁊ ſingula.de elec. in. vj. vbi patet cõſtitutio⸗ nem generaliter dicentem ſufficere in accuſatione ſiue ex⸗ ceptione deductum fuiſſe factum ſimpliciter, abſq; dedu⸗ ctione qualitatum, ipſi facto expꝛeſſo inberentium:nõ ex⸗- tendi ad caſum quo lex mandãs quid expꝛimi,mandat cũ adiectione illoꝛum verboꝛum multiplicantium, omnia, et ſingula. Tunc enim intelligitur mandare expꝛeſſionẽ, non ſolum facti ſimpliciter, ſed etiam ſingularum qualitatum facto annexarum. ¶ Decimotertio pꝛobatur ex caſu no. 3.de conſti.pecu.l.j.g.debitum.inſti.de actio.ã.de conſtitu ta. iunctall.qui autem ᷣ.ſi.de conſtitu. pecu.vbi patet iura generaliter dicentia ex pacto nudo non oꝛiri actionẽ: non extendi ad caſum, quo illud fuerit geminatum. Quoniam tunc geminatio male fidei actionem pꝛoducere cenſe etur. ¶ Decimoquarto pꝛobatur exll.j. C. de ſuperſexac. lib.x.⁊ Lomnes. de delato. eo. lib. vbi patet delicta alias capitali⸗ ter non punientes, nõ extendi ad caſum.quo illa ſunt rei⸗ terata plurieſq; multiplicata: quoniam ex hoc delictum il lud, quod ałs capitale non erat ex reiteratione capitalis efficitur, qò eſt notandum. ⁊ hoc etiam notat Bart. in.l.li⸗ citatio§.qð illicite. j.de publi. C Decimoquinto pꝛoba- ex tex.no.. criminis. xv.diſt. als. xxv.vbi patet cõſtitutio- nes diſponentes generaliter aliquod peccatum in foꝛo cõ ſcientie debere reputari leue, puta: q veniale: nõ extendi ad caſum quo illud ſepius reiteretur. Quoniã ex reitera⸗ tione efficitur grauiſſimũ atq; moꝛtale. ¶ Decimoſexto pꝛobatur ex caſu.l.traiectitie. de illo.j.de actio.⁊ obli.vbi ſecundum vnam lec. ꝓatet iura generaliter volentia moꝛã commiſſam ex equitate purgari poſſe:non extendi ad ca⸗ ſum, quo moꝛa fuerit geminata, puta: quia pꝛeceſſit gemi nata interpellatio. Et de hoc die vt plene hoc anno dixi in.ſi inſulamꝗ.de verbo.obli. ¶ Decimooctauo pꝛobari 5s poteſt f ex eo, qð volunt quidam dicentes, iura generali- ter dicentia conceſſionem pꝛetextu erroꝛis reuocari poſ⸗ a ſe.l. non fatetur. j. de confeſſisa.l. erroꝛ. C. de iur. ⁊ fac. igno. ⁊ in. c.ſi. extra de confeſ.non extendi ad caſum, quo ipſa cõ feſſio fuerit geminata.Et quia dubium eſt pulchꝛũ igitur volo, qð de hoc has concluſiones accipias ex conſilio, qò ſuper hoc flo.reddidi, quaſi hic foꝛmaliter inſeram. C Et ideo dico, qð circa hunc articulum tres dantur concluſio⸗ b nes. Pꝛimab, qð reſponſio facta poſitioni ſeu interroga- tioni aduerſarij, ⁊ incontinenti reuocari poteſt abſq; alia erroꝛis pꝛobatione.⁊ hoc ſi facta fuerit non pꝛecedẽte ter/ mino deliberate ad reſpondendum.Hec eſt ſentẽtia gloſ. oꝛdi.in.c.ſi.de iureiur.in.vj.ita declarantis dictum Spec. in titu. de poſitio.ſ.vlti.verſi.quid ſi ponẽs.⁊ ipſam ſequi/ tur Bal in repe l.edita. C. de eden. Iſta ſententia cõfirma tur ex tribus. Mꝛimo ex ſententia alterius gloſ.idem de⸗ cidentis.xxxij.ꝗj.in. c.apud miſericoꝛdie iudicem. dicen⸗ tis tunc incontinenti intelligi cõfeſſionem ſeu reſponſio- nem reuocari:quando reuocaca eſt anteqᷓ; in acta publi⸗ ca per notarium redigatur.⁊ hoc ſequitur do. An. in. d. c. ſi de confeſſis. Secundo authoꝛitas gl.in.c.olim.extra de cenſi.⁊ in.c.ſcriptum.extra de elect.que declarando.c.cum cauſam.extra de pꝛoba.⁊ll. erroꝛem.C.de erro.aduo.dicit reuocationem confeſſionis aduocati vel pꝛocuratoꝛis: ſ incontinenti, aliam erroꝛis pꝛobationem non requiritur. Tertio pꝛobatur in.l.de etate H.Celſus.a.de interrog.a⸗ ctio.dum dicit licere reſponſionis facte reſpondẽti penite re,ſi nulla captio ex eius penitentia fit actoꝛi:nemo autem dicetur captionem facere, ſi incontinenti reſponſio reuo-⸗ 59cetur. ¶ Secunda ⁊ concluſio ſit hec, qò reſponſio ſeu con cfeſſio facta poſt terminume deliberatiuum pꝛetextu erro ris nonpoteſt reuocari:vt firmat glo.in.c.ex literis. extra de diuoꝛ.quam ſequitur argumentum in. d. c. fi. de iureiu⸗ Soluto matrimonio. 107 ran. in.vj. ⁊in.c. ſ de accu. codem lib. ea ratione: quia ibi nõ a ¶ Infra de cõ⸗ cenſetur erratum vbi declar atio pꝛeceſſit.ij.ꝗ.ij..ſ quis iratus.qua quidem ratione idem videtur dicendũ in con feſſione iterata:vt illa erroꝛis pꝛetextu reuocarinõ poſſit: cum iteratio pꝛecedẽtem deliberationem includat:vt. d. c. ſi quis ir atus.⁊ ꝓbatur in.d.l.ſi mulier.C. ad Aelleia. Re⸗ petita⁊ enim confeſſio pꝛobat id, quod in ea deuenit ſatis b validum, ſatiſq; firmũ:vt dicit tex.no.in fi. C.de emen. Ju ſti.Lcoꝛdi.verſi.nemini. hec tamen ſententia quamuis co- loꝛata repꝛehenditur per Bal. et recte iudicio meo in.d.l. erroꝛ.⁊ plenius nibilominus in.l. iuſiurandum, ꝛ ad pecu nias.C.de iureiur.licet ipſe idem glo.firmauerit in.l.cum pꝛecum. C.de lib. cau. Surgit autem eius glo. repꝛobatio duabus rationibus. Pꝛima cum deliberando quis erra- re poſſit.l.deetate..ex cauſa..de interro.actio. Iniquum c foꝛet dicere cõfeſſionem ex erronea deliberatione factam, reuocari non poſſe. Secunda:q ſi vera foꝛet ſententia glo. ſequeretur confeſſionem factam poſt lit.cõteſta.non poſſe Ppꝛetextu erroꝛis reuocari:cũ pꝛeceſſerint inducie delibe/ ratoꝛie iuxta authẽ.offeratur. C. de lit. conteſta. ſecundum poc eſt falſum:vt patet in.d.l.erroꝛ.cum ſimi.Cõcludit ta- men contra Jo. And. in. d. c.fi. de iureiur. lib. viadmittita li caſu reuocationem:cum maioꝛi tamẽ cauſe cognitione, quaſi alias interuenire deberet. ¶ Tertia cõcluſio, quod 60 Tfconfeſſionem ſeu reſponſionem iuratam, iurantem erro ris pꝛetextu reuocare non poſſe:lʒ bene interpꝛetari. Ita videtur pꝛobari in.c.cum dilecti.extra de accuſ.œt huius eſt ratio: quia cum magna deliberatione cẽſetur quis ac⸗ cedere ad reſponſionem iuratam:ne incaute periurij rea- tum incurrat, qð euitandum eſt etiam ſi moꝛs debeat ſu- ſtineri:vt docet nos exemplum clariſſimi Reguli Ztttilij, cuius ſummam conſtantiam refert Juriſcon. in.Iiiij. in fi. j. de cap.⁊ ita tenent qnidam imperiti. Illa tamen conclu ſio do. An. nõ placet in.d.c.fi.⁊ recte.Eã ratione:q ſi cum iuramento confeſſus aliquid pꝛobaret, per qð iuſte pote- rat verum eſſe, qò tunc iurauit:nunc autem vult pꝛobare manifeſte, qð reſpondit foꝛe falſum: admittitur ad iurate confeſſionis renocationem: quoniam nõ intelligitur per- iurus, qui iurat falſum:qð tamen credat eſſe verum. de iu reiur. c. quanto.⁊.ij.q.ij.c.homines falſum iurant. cum ſeg. Nec refragatur.d.c.cum dilecti.quia ibi non pꝛobatur er/ roꝛem pꝛobabilem in iurata cõfeſſione interueniſſe.⁊ igi⸗ tur reuocatio non admittitur. Ad vnumtamen aduerte: quia qð dicitur erronea cõfeſſio, ad quam quis ductus eſt perſuaſione aduerſarij leuius reuocatur, quã alia, quam quis ex ſeipſo fecit.l.j.in fi.ð.quando acti.de pe.eſt anna.⁊ j. de ven. inſpi l. ſi omnes. ver. ceterum. Ibi, dum dicit: vel ipſa eum incluſerat ⁊c. Pꝛocedit, niſi ipſa cõfeſſio fue- rit per confitentem poſtea iterata.⁊ iſte eſt caſus ſin.in.lj. ver. tranſactionibus.C.de plus pe.volens cõfeſſionem ſe⸗ cundam ſpontanee emanantem ſuper quo pꝛimo emana- uit, purgare dolum circa extoꝛſionem pꝛime commiſſum, per eum in cuius fauoꝛem fit confeſſio.Et hũc paſſum di⸗ ligenter tene mẽti:qꝛ quotidianus eſt:nec alibi melius re/ peritur diſcuſſus. Altimo pꝛobari poteſt illa fallentia ex.l.pluribus H.j. dum loquitur de geminatione verbi di⸗ ſtributiui.j. de verbo.oblig. ſecundum intellectum, quem ad illum tex.ſequitur. d. Ange. in.l.ſi Stichũ.. ſtipulatio. eo.tit.⁊ de hoc dic vt ibi dixi.⁊ hoc de materia geminatio- nis ſit tibi bꝛeuis ſummuncula. ¶ Crigeſimaſecũda pꝛin d cipalisd fallentia t eſt pꝛopter actus nullitatem, ex ipſius 6l actus inſpectione patentem:vel de qua incontinenti pate re poteſt. Iſta pꝛobatur ex eo quod ſing.determinat Ol⸗ dra. in conſilijs ſuis cõſi. cviij. cuius ſentẽtiam ſequitur. d. Bald.eo tamen non allegato in. l.j. C. ne lice. in vna eadẽq; cauſa.dicẽtes qð cle.vt calũnijs.dicens exceptionẽ nullita tis ad impediendã executionẽ opponi nõ poſſe ad impe⸗ diendã tertiã ſentẽtiam cõfoꝛmẽ:nõ extẽdi ad caſum, quo opponitur nullitas, que ex ipſius ſentètie inſpectione pa- tet, vel actoꝛum: puta ſi ex eis appareat, qð ſentéẽtia nõfuit lata per iudicẽ, vel nõ in ſcriptis recitata:velqꝙ iudex erat publice excõicatus. Ea enim nullitas opponi poterit: qð eſt ſin. notandũ.Et huius dicti veritas tribusvel quatuoꝛ rationibus pꝛobatur. Pꝛimo qꝛ d. cle.ꝓhibet opponi ex⸗ ceptionem nullitatis, ea ratione: vt calumnijs litigatium occurratur per quas ſoꝛte cõtingeret retractari ſentẽtia⸗ rum executionè. Sed clare de nõ calumnia opponẽtis cõ- o ij feſ.Adde ⁊ við Do.in. cj. col.j. ver.no.qð igno rãtia.deſũ.tri.et fide cath.lib.vj. ¶ Pꝛimaꝙ re ſponſio. Adde, ⁊ við eundẽ ANu do.in cõfil.lviij. cõſi. xx. cccxlij.⁊ ccccxxvij.et ĩ.l.j. g. ſiquis ſimpkr. j. de verb. obli. ¶ Poſt termi⸗ nũ.Et ꝙ delibe ratio pꝛecedẽs tollat ſuſpicio⸗ nẽerroꝛis.Adõ glo. no. in. c. ex li teris. de diuoꝛ. ⁊ Bal.in.l. cũ p̃⸗ cum.ad fi.de li⸗ ber. cau.⁊ in.l.ſi quidẽ.infi. C.de except.⁊ eundẽ Aud.icõſi.cccc⸗ xxvij.3. allega. CxXxij.pꝛinci palis. Adde ad hãc fal.tex.⁊ gl. in verſi. non ba beat.in cle.pa⸗ ſtoꝛalis.. rur⸗ ſus.de re iudi.⁊ Bal. in. l. ſi vnꝰ, ver.qðꝛĩſpecie. S.de pac.Et vi/ de dictũ Bart.ĩ l.5§. ſi ſeruus. 5. de pecu. vbi, ꝙ veniens 5 cõ pꝛomiſſum, qð eſt ipſo iure nul lum in penã nõ incidit.⁊ Ange. in. l.iij.õ. hec ver ba. S. ꝙ ꝗgſq;iur. Et vide gl. in. c. ſuggeſtũ. inver. Ppoſterius. 5. de iure patr. ⁊ in.c. cũ nr̃is.in ver.ð facto. de cõceſ. pbẽ. vbi patent tradita ĩ.c.cete/ rũ.de reſcri.vbi ðꝛ nõ valere pᷣʒ reſcriptũ nõ fa⸗ ciẽs mẽtionẽ de pꝛimo ſup eadẽ re emanato: nõ extẽdi ad caſũ, quo illð pꝛimũ eẽt nullũ oĩo, vr ꝓpexceptiõis ob iectũ elidibile. Et ẽt adõ no.in c. tenoꝛ. de re iu. vbi l̃e ĩpetrate nõ faciẽtes mẽ/ tionẽ de ꝓceſſu Ppäbulo, valẽt, ſi ꝓceſſus ẽ nullꝰ. Idẽ voluit gl.ĩ ca.ex tenoꝛe.de reſcri.vbi vide. — — 1,— 1 A- —,— —— „CPruue 8 3 4 1 3 · a ¶ Per inſpe⸗ ctionẽ. Adde, ⁊ vide te.not.i 1.j.ſ. pen.j. de q̃⸗ ſtio.⁊vide dictũ Bal. in. l.j. in fi. C.de fructibꝰ ⁊ lit. expen. Zudo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ. part. ſtat: eum oppoſita per eum nullitas ex ſentẽtie, vel actoꝛũ inſpectione demonſtratur:igitur cum ceſſet cle.ratio, ceſ⸗ ſat etiam eius diſpoſitio pꝛobibitiua:vt in inribus vulga ribus, non enim eſt admittenda ad dictã cle. talis interpꝛe tatio: vt huius nullitatis exceptio pꝛohibeatur opponi: cum neq; verbis, neq; voluntati Pape ipſa interpꝛeta- tio accõmodata ſit:vt ex ſuperioꝛibus patet. Ad hoc tex. optimusj. de lega.jl.ſiancillas.ibi, dum dicit, nec verbis, nec voluntati hec ſententia accõmodata eſt. Secunda ra⸗ tio eſt:qꝛ verba.d.cle.dicentia tali caſu nullatenus nullita tem exceptionis admitti:ſunt ciuiliter intelligenda.&. de ſeruitull.ſi an. Fugienda eſt enim Judaica ſeu ſeuera in⸗ terpꝛeatio, dicit glo. j. de dam.infec.l.d amni§. Julianus. igitur non eſt intelligẽdum, qð excludat erceptionẽ eius nullitatis, cuius eſt pꝛomptiſſima pꝛobatio: nec altioꝛem requirens indaginem. Ad qõ accedat l.ille a quo.ſi de teſtamentoãj. ad Trebll.ſi is a quoi. vt in pof.le.liij§. cau ſe. j. de Carbo. edic.l.iij.. idem. j. ad exhi.l ijcum his que plene no.ibi glo. C. de edi. diui.lj. C. quando pꝛouo.nõ eſt neceſ. in.c.literas.ver.pꝛeterea.de reſti.ſpol. Que omnia iura pꝛobant, qð.l. quecũq;. generaliter pꝛohibens oppo⸗ ſitionem exceptionis, ſeu diſcuſſionem incidẽtis queſtio- nis, nunquam intelligitur excludere oppoſitionẽ ſiue diſ cuſſionem illius, cuius offertur pꝛomptiſſima ꝓbatio lon⸗ gam indaginem nõ requirẽs. ¶ Terrio pꝛobatur ex eo, qõð no.gl.oꝛ.in.l..deniq;.j.qð vi aut clam.⁊.l.nõ tantum. verſi.⁊ ſi non.pꝛo emptoꝛe.S.de peti.here.⁊ in.l.ita pudoꝛ. C.de adul.volens legẽ generaliter pꝛohibentẽ oppoſitio/ nem exceptionis: nunqᷓ ita debere intelligi, qò minus ad eam declarandam admittatur interpꝛetatio, ⁊ oppoſitio, que vt iuſta ⁊ equa colligit᷑ ex illis alijs:ſicut eſt interpꝛe⸗ tatio huiuſmodi, que fit ad dictã cle.( Altimo pꝛobatur 62 ex tex.t ad pꝛopoſitum valde not.in.l. veteres.in ſi.j de iti. actuq; pꝛiua.Ex quo colligitur iſta no.regula, ꝙ nunquã lex pꝛobibẽs quid faciẽti, exceptionẽ opponi poſſe:intelli gitur excludere oppoſitionem eius exceptionis, que reſul tat ex his que facit vel deducit ipſe quid petẽs vel faciẽs. Huius eſt ratio:qꝛ tunc non excluditur per exceptionem aduerſarij, ſed potius a ſeipſo: ſed ſemetipſum cẽſetur er⸗ cludere, qui ad poſtulãdũ executionẽ pꝛoducit ſentẽtiam: ex cuius inſpectione vel actoꝛũ, nullã. liiij.. cõdemnatũ.⁊ J. ſi cum nulli.j. de re iu.igitur ⁊c. magis enim ipſe ſeipſum excludit.l.ſi pꝛocuratoꝛ.q.ſed ſi alius j.quando appel.ſit. Ita allegando authoꝛ.Oldra. ⁊ Bal. pnunciaui in cauſa arduiſſima.vnum tamẽ circa hoc me reddit dubitantem, ſcilicet qõð Papa in.d.cle.vt calũnijs.videtur inducere ali quod ſpeciale in pꝛima ſentẽtia cõfoꝛmi:vt poſt eam exce/ ptio nullitatis nõ poſſit obijci. Sed ſi verũ eſſet, qò dicũt iſti, ſcz vt poſſit opponi illa nullitas, cuiꝰ offert᷑ pꝛomptiſ⸗ ſima pꝛobatio:q reſultãs ex inſpectione ſentẽtie vel acto/ rum nulla, eſſet in trina ſentẽtia ſpecialitas: qꝛ eadẽ eſt la- ta fentẽtia:vnde quoniã illius petite executioni obijci po⸗ teſt nullitatis exceptio. Cuius offertur pꝛomptiſſima ꝓ/ batio nõ requirẽs altioꝛẽ indaginẽ:licet illa nõ poſſit obij/ ci, que requirat longã diſcuſſionẽ: vt de pꝛimo eſt caſus in d. Ij. C. quãdo pꝛouo. ⁊c. ⁊ cõcludunt omnes in.d.5. conde- mnatũ.⁊ in.l.iudicati.C.ſi ex fal. inſtr.⁊ in.l. ſi pᷣtoꝛ. F. Mar⸗ cellus.. de iudi. De ſcðo eſt caſus in.l.ſ.in fl. C.de oꝛ.cog. ⁊no.per Inno.in.c. cum in iure.de offi.deleg. igitur ꝛc. Nõ tamẽ pꝛopter hoc auſus fui in iudicãdorecedere ab opi. tantoꝛum patrum.¶ Scdo pꝛincipaliter pꝛobatur ex eo, gð ſing.determinat Specin ti.de excep..fi.verſi.vt autẽ. in fi. Jo. And.in addi in eo. ver. ſed an reus. Quoꝛum dicta ſequitur do. Ant.in.c.ſuper literis.extra de reſcrip. in.c.ex parte B. de fo.compe in.c.fi.de libel.obla.in.c.j.de oꝛdi.cogni.ꝛ in.c.exceptionẽ.de excep.dicẽtes.c.j.de lit.cõ teſta.lib.vj.volensexceptionem peremptoꝛiam obijci non ꝑoſſe ante lit.cõteſta. ad impediẽdum litis ingreſſum, niſi ſit exceptio rei iudicate, tranſacte, vel finite: nõ extendi ad caſum, quo obijceretur exceptio peremptoꝛia, cuius pꝛo- batio reſultat exnotoꝛietate, vel inſtrumẽto cõtra qð nibil poteſt per partem aduerſam opponi:puta, ſi eſſet guaren tigiatum cõtra qð ex foꝛma ſtatutoꝛum, que ſunt cõmuni⸗ ter per Italiam, nulla exceptio poteſt obijci: ex qua tamẽ reſultat nullitas iudicij, cuius offertur ꝓbatio pꝛomptiſ⸗ ſima altioꝛem indaginẽ nõ requirens opponi poterit ſem per ad impediẽdum uit. ingreſſum. arg.d. l.is a quo. z. 0.. ibidem. qð diligenter tene menti: quia e 5 ad.d.c.⁊ in pꝛactica poteris habere magnũ bonore i qð reddo:tamen vna ratione dubius:quia ſiſi peciäſed 1 exceptione rei iudicate, cuius pꝛobatio eſtpꝛom eeſtin quia reſultans ex ſentẽtia, que traſiuit in rem urifmar que quidem notoꝛium facit:yt illa obijci poſſi zcätam teſta. vt. d. C. excep. In contrarium ergoeſtin qualibet alia excęptione, in cuius etiam foꝛet pꝛo ma pꝛobatio. a. de legi l.q vero.⁊ ius ſingulare edſſ In pꝛonunciando tamen adbhererẽ opi.pꝛedicte. 3 Kml. habet cõtradictoꝛem. ¶ Tertio pꝛobatur ex eo 3 nul ſing· in.lj. ver. ſine. circa me j. de tab. exhi. dicẽs 1 To raliter dicentẽ petenti exhibitionẽ teſtamẽti op 5) gene poſſe exceptionem nullitatis ipſius:nõ extendi a dnn quo opponitur talis nullitas:de qua cõſtat ex Ppi ahi menti inſpectione.arg.l.ſi quis legatum.ſ.defal Cule to pꝛobatur ex eo,qð determinat Wart.in. v oppo 8 de no.oper.nuncia.dicens legem dicẽtem denuncianti uum opus opponi non poſſe in ipſo nũciationis actu 9 ceptionẽ illam, qò nunciatio iniqua eſt: vel inualida 1 toꝛ ait.H.ait pꝛetoꝛ.eo.titu.non extendi ad caſum ouo 85 Ponitur talis iniquitas: de qua conſtat ex ipſius nuna tionis inſpectione.puta: quia vſufructuarius nunciatne uum opus domino.in. d. lj.. fin.⁊.l. de pupillog inpofti⸗ tiam.in glo. ſuper ver. fecit. eo.tit. ¶ Quinto pꝛobature eo, quod no. glo. in.l.ſ. C. vt que deſunt aduo.⁊ Innode 5 di. c.examinata.⁊ in glll. qui cum maioꝛ a. ſi patris jde bo nis lib.⁊· idem Inno.de offi. vica. c.j. ad fi dicentes pꝛopꝛiñ officium exerceri nõ poſſe:niſi ad partis poſtulationem: non extendi ad caſum, quo pꝛoducitur libellus, er cuins inſpectione apparet ineptitudo: quoniã illud ex pꝛopꝛio officio,te non petente reijcere poteſt.⁊ idem notat glo.ma gna in.l. vbi pactum. C. de tranſac. quoꝛum omnium ſentẽ tia pꝛobatur ex tex.in.l.ij.ad fi. C. yt ne.pꝛiua.⁊in.Iſicut.C. de paga.⁊ ſacr. ¶ Sexto pꝛobatur ex eo qdð no. Gald in ſi quis teſtibus.ad fi. C.de teſti.dicens regulam generali⸗ ter volentẽ poſt didicita teſtiſicata admitti non poſſepꝛo bationes ſuper eiſdẽ, vel directo contrarijs articulis: non extendi ad caſum, quo queritur pPꝛobatio fieri per inſpe⸗ ctionema. Et huius eſt ratio:hoc caſu ceſſat timoꝛ ſuboꝛ⸗ nationis, que eſt cauſa finalis dicte regule:yt in lejdete ſti cum ſimi.⁊ dicit hoc eſſe nↄcabile dictum in tittdepꝛo/ ba.S. videndum.verſi. eſt quoq;.el.ij.⁊ licet non ſit verum, qð Spec.ibi hoc dicat:nihilominus dictum verum eſtin ſe pꝛopter rationem allegatam. Et exemplumpotespo⸗ nere, ſi teſtes, quoꝛum dicta ſunt publicata: depoſuerunt Titium obijſſe ex vulnere illato ſuper caput certe contra⸗ ria pꝛobatio poterit geri per inſpectionẽ capitis, in quo quidem nullum vulnus ſeu cicatrix apparet. hõ eſtemm dubium ab hoc pꝛobandi genere ceſſare quemlibet timo rem ſuboꝛnationis. M Septimo pꝛobatur extex not in minoꝛ.xxv.ann. ex aſpectu.a.de mino.vbi patet legem g⸗ neraliter dicentem, ſententiam ſuper etate dictam iusfa⸗ cere inter omnes:non extẽdi ad caſum, quo lla lata eſter pꝛobatione reſultante per aſpectum perſone. Illa enim non facit ius quo ad eos, qui contrarium eius verum eſſe ſciuerunt, quod in ſententia declaratũ eſt.(Octauo pꝛo- batur ex eo, quod dicit per illam. l. Gal.in.l. ſi minoꝛem.. de in integreſti. titulo generali.volẽs iura generaliter yo lentia ſententiam interlocutoꝛiam poſt decẽnium in rem iudi.tranſire, quo ad partes: non extendi ad caſum quo eadẽ lata ſit ſuper etate, ex inſpectione perſone. Illaenim nunquamtranſit in rem iudicatam, quominus contraris pꝛobatio admittatur. ¶ Mono pꝛobatur ex tex in eadẽ 5.de ferijs. ibi, dum dicit:aut, vt ex aſpectu alioꝛum iniu- ria eſtimetur ⁊c.vbi patet legem dicentem, neminemin fe rijs pꝛopter meſſem in ius vocari poſſe: non extendi ad caſum quo ex inſpectione atrox eſtimetur iniuria. CB timo pꝛobatur ex eo, quod in terminis notabiiiter dici Joan. And. referendo ſuper boc diſputationem Hico.de ADattarel in additio. Specu.in titu. de ſententia.ſ.t au⸗ tem. in additio.que incipit, Ad bec ⁊c. dicens ſraumn aduerſus pꝛeſentiam iudicis non poſſe exceptionem nui⸗ litatis opponi:non extendi ad caſum, quo Sppon tufe, lis nullitas: de qua conſtat ex actoꝛum iudicialium in pe ctioneputa:quia factumfuit in iudicio quid ipſiminoii qui ſine tutoꝛe, vel curatoꝛe, licet extitit pꝛoſ ecutus Elli ſt ſingu. tante lit z iiln uüanie rmnehe Wats contractos lllektns goowimum muulsicuscondra tade instogkioionem gene ntionem noblücontrapo inaocefſofactatanenin atdleimusinmii, oad dremnonſuffctguidefs teumepeononinfeturpan unytineaquiden ſma arrcgolaminittatradict rikac bilate hocexpecin npotetter generalidoctrne nuci nonputaait ſnon iſrtamentomſcnemadno fansjdeſoualfddeiuſſif eraihinnetaglo qniſt danrai diinglo oncoen. gintipatalegdegena danenonextäciadactunin tlerncedictBanlſ van ihee uudin Knbhecklaulile guarene mmmaplacuun uit senntyuie nliarsſcieten läsde ontit n Keidäconwajf rt uxnmräll u M vofrran 4, „ M enn.i] nd tentierdi ſone d disnalltasde wüc 6 8.e oac 4 Ic.. AAp do de offi vicac, löpo ſenniſiad pgia d 405 um, quopoodnchyeoe meNee wand ineptituqo obomälln. nte raiſcerepotci dn 89n 4 Serto prodarn. — o*, .C.de teſtidias an dicita teſtiicata aint te pel directo cordi luo quer tur prodayi zeſt ratio:hoccaſuciin uſa finalis dictenai Soceſſen.cablledim Keſt quoq; elirl catnibilominusdic nallegatam. Eteten andictaſuntpublict alnere illatoſupercor it geriper inſpectonin nus ſeucicatnt pat bandi genereceſcrcn (Scptinopudae ſpectu.S.demiofäo ſententlam ſuperca on ertädi ad ciim cu „ ſpefeum Derche nte per*„lu p 1 2„ urn Alle 1anteanfr riomau 1cos, qul contrar ezese ..„er arafHctA,é“ ntennadecaaracle U nm P 1 Icit per llanL-T e p 14 No ceneral Foléiln 13 4 2 7 .. ANfD,U- ntoAanDHMN, ) am„ ℳ 177 dA te itil„ nonerl. 4₰ aartes⸗hofell 31* 5 1 9 Ixli ritts 7. e In tate erinſpicdol iACN remlüda 1 „SpeclNne er K—1. 44 nc 344„ re mif. Dolch ſ Aicis ehpvn ag. AUden, Lc 11 4„aN,” T rtenciad Gld ch P wrd 4 4 17 T 4 1 ſſn 3 4*„AAGng mll⸗ 1 Glgo„Au 1 4 15 NM. in gliter dicendo contineret ipſum ſtatutũabſurdum. min aittenconſttttiomise ſic vniuerſalia: ita reſtringẽ da ſunt:vt in ſe abſurditatem non contineant.dicit tex.j. de excu. tuto.l.ſcire opoꝛtet. aliud. verſi. ſed ⁊ ſi maxime. ¶ Trigeſimatertiaa pꝛincipalis fallẽtia eſt ꝓpter n nualiditatem ſeu iniuſtitiam. ⁊ MPꝛobatur pꝛimo ex bis 8 r no. Bar. in. 1j. 3. de his qui ſunt ſui. dicẽs conſtitutio⸗ raliter conſirmatiuam ſtatutoꝛum, ſeu conſuetu — extendi ad conſuetudinem ſeucõſtitutionem iniuſtam. Et per hoc eſt caſus notabilis in.l.j. C. de mono⸗ po.ꝛ ita illũ ibi no.do Bald. Secundo pꝛobatur er bes, in. cj. de iureiurã. in. vi.vbi patet generalem conſtitution ſeu conſuetudinem mandantem iurariſuper obſeruatio- ne ſtatutoꝛum ſeu conſuetudinum certi locit iuramẽtum illud obſeruari: non extẽdi ad caſum quo ipſa ſtatutaſe eu conſuetudines illicite vel iniquab.Et ad idem de ini 8 ca. Quintauallis.⁊..veniens.licet pꝛo boc allegat. d. Bal. gloſ.in.l. non videntur S.qui iuſſu.j. de regu.iur. UMem tio pꝛobatur ex tex.in.l.qð ſeruus.j.de acquii ẽ. poſſeſ.vbi patet legem generaliter dicentem, quod quicquid Ardit ſeruus, domino querit: non extendi ad cal um, quo quio querit illicite, vel inique. Illud enim non queritur domi⸗ no.Et idem concludit gſoſſ.in filio reſpectu patris in.l. cum opottet.in verſi. ex ſubſtantia eius. C. de bo. que libe. ¶ Quarto pꝛobatur per tex.in.c.j.per quos fiinueſti. in vñbus feudo.vbi patet generaliter inueſtituram vaſallo factam per dominũ de feudo ſibi conceſſo,non extendi ad illa feuda, que ſibi cõceſſa ſunt illicite, vel inique. C Quin to pꝛobatur ex caſu notabili.C.de eunuchis.vbi patet le⸗ gem generaliter dicentem de contractibus quibuſcunq; gabellam ſolui debere:non extendi ad caſum, quofuerit celebꝛatus contractus illicitus vel inualidus. CSexto pꝛob atur ex eo, quod no. Bart. in.l. ſilium§. ſi quis bono- rum.alias.õ.ſi quis contra tabuj. de leg.pꝛeſtã.per illum teg. dicens conſtitutionem generaliter punientem ceden⸗ tem actionem nobili contra populareme, non extendi ad caſum, quo ceſſio facta tamen inualida. Et huius eſt ratio quod dicimus in ſimili, qò ad conuentionalis pene com- miſſionem non ſufficit quid de facto:⁊ ſic inualidum factũ fuiſſe:cum ex eo non infertur parti contra quam fit pꝛeiu- dicium:vt in. l.ea quidem. C. ſi man.ita fue. alie. per quam banc regulam in iſta tradidit Gar. in.l.vbi pactum. ad fi. C.de trãſa.⁊ ibi late hoc expediui. ¶ Septimo iſtud pꝛo/ bari poteſt ex generali doctrina.l.iiij..condemnatum.j. de re iudi.⁊l.non putauit.. non queuis. j.de contratabu. lij.teſtamentumj. quemadmo. teſta. aperiãli ſi is cui. 6. Flauius.j. de ſolu.⁊l.ſideiuſſoꝛ.j.de fideiuſſo.⁊.l.ij.6. quod ait pꝛetoꝛ.el.ij. iuncta glo. qui ſatiſda. cogã. ⁊c. relatum. de cle. non reſi.vbi in glo.concoꝛ.⁊ in.j. vel obligatus. j. de ver bo.ſigni.vbi patet leg.de actu aliquo,vel re in emptionem faciente, non extẽdi ad actum inualidum: veldebitum in⸗ fringibile:vnde dicit Bal.in.l.ſi abſentis.C.ſi certum pet. ⁊ in l. etiam. C. de exe.rei iudi.conſtitutionem volentẽ con tractum hoc eſt, clauſula guarentigie, babere executionẽ paratam: non extendi ad caſum, quo ipſe contractus in- ualidusd eſt. Si enim ruit pꝛincipalitas cõtractus, ruunt etiam eius clauſule acceſſoꝛie:vt eſt guarentigia: vt nota⸗ biliter pꝛobatur in.l.ſi. 3. de conſtitu.pecu.in.l.non dubiũ. C.de legi.⁊ habetur glo.j. ſi quid in frau.patro.( Octa- uo pꝛobatur ex eo, quod no. gloſ.de reſcrip. c.ex tenoꝛe.c. in noſtra.de cõceſ.pꝛeben.c.cum noſtris de regu.iur.c.nõ pꝛeſtat. lib. vi. dicens iura generaliter dicentia ſubꝛeptitiã cenſeri gratiam pꝛincipis ſecundam, ſi in ea non fit men⸗ tio de pꝛima:non extendi ad caſum, quo gratia aliquo re- ſpectu ſit inualida. Tunc euim non eſt ſubꝛeptitia ſecun⸗ da licet de pꝛima mẽtio facta non fuerit ¶ Mono pꝛoba⸗ tur ex.liſi quis ante. ad finemꝗj. de acquiren. poſſeſ.vbi pa tet iura generaliter volentia vltimam conuentionem tol⸗ lere pꝛioꝛem:non extendi ad caſum, quo ipſa vltima ſit in- ualida:quoniam tunc pꝛima firma remanet.(¶ Decimo Pabani. ex.l. ſi filius, qui in poteſtate. j. de libe. ⁊poſthu. ⁊ cum in ſecundo. j. de iniuſto teſtamẽto. ⁊ll.ſi quis cum.;. fiã.de vulga.⁊ pupilla.vbi patet iura generaliter dicentia per ſecundam vltimam voluntatem tolli pꝛimam:non ex⸗ tendi ad caſum, quo vltima ſit irrita. Tũc enim pꝛima ma 64 net firma. Quod melius † pꝛobatur ex.l.ſi id qdð.g.ſiante. ð.de reſcindẽ.vendi. Quod eſt argu. quod per ſecundam Soluto matrimonio. 10 a Xxriij. pꝛincipalis. Adde tu ad hanc fali v gan.⁊ in.l.ſi quis in graui.ũ. ſi autemj. ad Sillania. ⁊ ibi iſt 8 ide Bal.in.. fi. 3. qui ſatiſda. co um circa fi. ⁊ ad idẽ eundẽ Bal.in. lj. C. de ſepul. vio. Et ibi antteſtis teſtificãs falſum, ſi teſtificatio eſt nulla:poſſit puniri. Et Gar. in l. quiſquis. C. de fal.⁊ in. ba.⁊ Bal.in.c. qd in dubijs.in pꝛin. de renun.⁊ Pau. de Ca conſtitutionem pꝛocuratoꝛis, non intelligatur reuocatus pꝛocuratoꝛ pꝛimus, quando ſecundda conſtitutio non ha-⸗ buit effectum:quia ſecundus pꝛocuratoꝛ noluit accepta- re. et ita limitetur.l. ſi quis cum pꝛocuratoꝛio. 6. fina. 5. de pꝛocurato. Sed certe contrarium firmat Specul in titu. de pꝛocurato H.ratione autem foꝛme.verſicu.ſed cum da-⸗ retur. glo.in. c.ſi duo. de pꝛocurato.lib.vj.argu.inſtit.qui⸗ bus modis teſtamen.infir§. poſtremo..l.pater filio. j. de heredi. inſtituen. ſed amplius pꝛo nunc non inſiſto: quia dependet de facto in curia. ¶ Altimo pꝛobatur in.l.cer⸗ ta.. mala medicamenta.. famil. erciſcun.vbi patet legem generaliter dicentem, in inſtituta actione famil. erciſcun. venire diuiſionem omnium inter beredes communium in hereditate:non extẽdi ad ea, que eæ queſtu illicito ſunt queſita.Et ad idem.l. cũ duobus. ſocium vniuerſ.l. nec Pꝛetermittendum. 5. pꝛo ſocio.z. S. cõmu. diui.l. cõi dinid. 65 H. inter pꝛedones. ¶ Trigeſimaquarta pꝛincipalis tal/ lentia eſt, pꝛopter deuiationem non perſeuerantium, ſeu non continuationem. Iſta pꝛobatur pꝛimoex.l.ij. C. de pꝛi mipil.⁊l..iij.C.de domeſti.⁊ pꝛotecto.libꝛo.xij.⁊ j.fin.C. de aduoca.diuer. iudic. vbi patet iura generaliter loquentia de aduocatis, ſeu alio genere officialium: non extendi ad eos, qui quinquennio deſtiterunt ab exercitio pꝛopꝛij of⸗ ficij. Illi enim tũc pꝛiuantur officio ⁊a matricula abꝛadũ⸗ tur.⁊ ita duo pꝛecedentia iura allegauit Garto.in.l. ex eo. J. de teſtamen. mili. l. aut facta. tempus.j. depenis. Ter⸗ tium autem ego addidi. ¶ Secundo pꝛobatur exll.fina. C. de reſtitu. in integ.⁊.l.ne quidam. C. de teſtamen. milit. vbi patet iura generaliter militibus concedentia pꝛiuile⸗ gia:non extendi ad eos milites, qui actum militie non cõ- tinuant. ¶ Tertio pꝛobatur ex.lj. C. de collat.lib. xj. et.l.ſ ſub pꝛetextu.C. de ſacroſan.eccle.⁊ll. generaliter. C. de epi ſco.⁊ cleri.vbi patet iura concedentia pꝛiuilegia homini- bus alicuius collegij, non extendi ad eos, qui ab exercitio eius, quod ad homines pertinent, deuij ſunt, ⁊ abſq; con-⸗ tinuatione. C Quarto pꝛobatur exll. ſemper.. negotia- toꝛes.⁊..licet.et..quibuſdam.j.de iure immu. vbi patet iura aliquibus artificijs immunitates cõcedentia, ad eos non extendi, qui ab exercitio actus huiuſmodi deſtiterũt. vnde ad pꝛopoſitum ſcholaris ab exercitio ſtudij diſcedẽ tis, ſcholaſtica immunitate non gaudet. Et ita tenent Le giſte ⁊ Canoniſte in pꝛincipijs libꝛoꝛum ſuoꝛum.Nõ enim ſufficit diu in ſtudio fuiſſe: ſed bene ſtuquiſſe requiritur. dicit gloſ.C.de pꝛoxi.ſacro.ſcri.l.vnicuiq;.lib.xij.: in cap. cum ex literis. de in integrum reſtitutio. vnde alibi dicit, e quod tyꝛo ſeu ſcholarise vagus nunquam efficitur ma- giſter. CQuinto pꝛobatur ex.l. qui in collegio.in pꝛinci- pio.j. de excu. tuto.vbi patet pꝛiuilegia conceſſa homini- bus alicuius collegij, non extẽdi ad eos qui per ſe ea, que ſunt collegij, non exercent, poſito quod exerceant per ſub- ſtitutos:imo tunc nec ipſi fubſtituti ea immunitate gau dent dicit tex.in.l. C. de exc. mu.lib.x. CSexto hoc pꝛo- batur in.l. nemini. C. de conſuli lib. xij. ¶ Septimo pꝛoba tur ex eo, quod not. gloſ.ſingula.in. c. placuit. el.ij.. poteſt. xvj.q.iij. vbi patet iura geueraliter volentia per litem con f teſta. induci pꝛeſcriptionis ⁊ actionis perpetuationemf: non extẽdi ad caſum quo lis cõteſtata eſt,et deſtitit a pꝛo- ſecutione: et fic non animo non perducendi cauſam ad fi⸗ nem iudicium inſtituit: quoniam non inducitur interru- ptio, quod eſt bene notabile. Et hoc intellige, niſi per ad⸗ vis eius.C.de pꝛo⸗ ſt. in conſi.clvij. b ¶ Ael iniqua, adde ⁊ vide eũ⸗ dem Roa ſuis notab. notabili. cccclxxxviij. c ¶ Popularẽ. Adde, ⁊ viò cir ca hoc etiã Bal. in.l. quid ergo. S.cum autem.5. de his qui notã tur infamia. d Contractus iualidus. Adõ tu⁊ vide Balã l.nõ dubium. C. de legi. Et pꝛo hoc facit:qꝛ ver ba ſtatuti ſunt cum effectu in⸗ telligenda:vt in telligãtur ex 5⸗ ctueffectuali.ar gu. l.j.. hec ver ba.quod quiſq; iu. Facit, ꝙ no. extra de off de⸗ leg. in. c. ſignifi⸗ cantibꝰ. circa fi. in glo.⁊ de pᷣ̃ca. c. ij.⁊ de re.pmu ta.c.fi. vbi tangi tur, ꝙ ſi cõpꝛo⸗ miſſum vel con tractus de iure nõ valeat: eoꝛũ vigoꝛe aliq̃ pe/ na nonpetitur, etiã ſi nõ ſeruet᷑. Et ita vidi con/ ſultũ Senis. et adò Lud. Ro. ĩↄſi.ixxvij. Un⸗ ge in conſi. ij. et Bar. in.l. nõ pu tauit..nõ que⸗ uis. j. de contra ctu. Et vide in ꝓpoſito eundẽ Lu.in. l. qui do⸗ tẽ. 3. eo.⁊in con⸗ ſilio. ccccxxviij. Bal. in.. fi. C. q res expoꝛ.⁊ eũ⸗ dẽ Ro.l.l. vinũ. in verſ in gl.ma gna.in fi. 5. ſi cer tũ pe.vbi inua⸗ liditas actꝰ, qui non erat neceſ⸗ ſarius negotiũ, qð gerebat᷑ non vitiat. Et etiam vicſe Bal in.mihil intereſt. ſj.de inoffi teſta. vbi, quod per actum, qui nõ ſoꝛtitur effectũ, factũ coꝛã iudice a quo:nõ videtur renũciatum appellationi.alleg.c.cũ veniſſent.⁊ ibi gl.in ver. per hãc.j. de eo qui mit.in po ſ. e CAagus. Adde vide Flo. in.l.ſ. habitare. 3.de his, ꝗ glo.in. c.cũ ex lr᷑is.pic allegato. in verbo, inſtructus.⁊ tex.i. to pꝛincipali dubio. ad fi. Bal. in.c.qð ſicut. ad fi. de elec. E de. vel effua vide c. Socrates.x.q.ij. f, ¶ Perpetuationẽ. Adde ⁊ vide Barb. in repe. rub. de re. ecc.nõ alie.in quar/ t adde:? vide dictũ Wal.in.l. ſi cũ. C. qñ ꝓuo.nõ eſt ne. in verl. itẽ no.ꝙ ſtatim. vbi ꝙ ſtatim qð pꝛo⸗ digus deſinit eſſe pꝛodiguset pariter.⁊ furioſus: ipſo iure finita eſt cura.yt C.de impube. et alijs ſubſtitutio.l.humanitatis. o iiij — —————— ——— ͦ= 4 — 1△☛ Plu d. — — — 22 9 ₰ — — 048 ——— — Sh 84 ——— / ₰ a ¶ Ael de inoffi a cioſo. Adde ct vide Bald.inll. ſiteſtamentum. co.titu. ¶xii pꝛobat᷑.b Adde ⁊ við, qð dixit ẽt Bal. in c.j..pꝓoꝛro. que fue.pꝛima cã be nefi. amit.dũ al⸗ le. d.l. in criali.⁊ eundẽ i.l.qᷓuis. circame.5.de in ius vocan. a. udo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ.part. aerſos caſus foꝛtuitos litem pꝛoſequi fuerit impeditus: quoniam tunc pꝛoſecutionis interruptio et perpetuatio inducuntur:vt eſt caſus no.in.l.fi.C.de pꝛeſcrip.xxx.anno. Et ad hoc vide.l.j.de pꝛeſcri.lon.temp.⁊l.cum mota.C.de tranſac.quas ad hoc pꝛopoſitum allegat.d. Ang.in.l.cum lite moꝛtuaj. iudi.ſol.⁊ j.j. de pꝛiua.deli. C Octauo iſtud pꝛobatur per.l.nam ⁊ ſi parentibus§. peredi.a. de inoffic. teſta.vbi patet iura generaliter dicentia, querelam inoffi- cioſi in iudicio inſtitutam tranſmitti ad heredem: non ex- tendi ad caſum, quo quis ante obitum a querele perſecu- tione totaliter deſtitit. ¶ RNono pꝛobatur ex.l. Papinia⸗ nus.g. meminiſſe. eo.titu.⁊l.alia cauſa. C. de his quibus vt indi.vbi patet iura generaliter volentia accuſantem teſta mẽtum/ de kalſo, vel de inofficioſon: pꝛiuari cõmodo eius, quod in teſtamento eſt relictũ:non extendi ad caſum, quo quis ab inchoata lite deſtitit:⁊ ſic non cõtinuauit. ¶˖ De⸗ cimo pꝛobatur ex.l.qui cũ maioꝛ.H. accuſaſſe.⁊ll.in ſeruitu⸗ tis.petiſſe.j.de bo.liber.vbi patet iura ge neraliter volẽ⸗ tia patronum accuſantem libertum de crimine capitali, amittere iuſpatronatus: non extendi ad caſumquo quis a lite inchoata deſtitit: ⁊ ſic eam non pꝛoſequitur. ¶ An⸗ decimo pꝛobatur ex.l. quãuis.3. de in ius vo.vbi patet le⸗ gem generaliter punientem filium vel libertum in ius patrem vel patronum vocantem ſine venia:non extẽdi ad caſum, quo ipſi vocationem in ius non continuant, ſed ab ea deſiſtunt. Nec enimdebet humanitas iſti.pa.amputa/ ri. C.de appella.l.ſi quis libellos.j.de fal.l.qui falſam.cum ſimilibus. ¶ Suodecimo pꝛobatur ex.l.is qui ſe obtulit. 5.de rei vendi.vbi patet legem generaliter dicentem offe rentem ſe liti: vt poſſeſſoꝛem: cum tamen non poſſideret, perinde condemnandũ, ac ſi verus poſſeſſoꝛ exiſteret:non extendi ad caſum, quo quis ſui oblationem non cõtinuat, ſed ante lit.conteſt.ab ea deſiſtit. ¶ Decimotertio pꝛoba⸗ turb ex eo, qð no. glo. in.l. in criminali. C. de iur. om. iudi. et quod notat in.c.ſi diligenti.de fo.compe.vbi patet iura di centia trahentem reum ad vetitum exameu cadere ab in/ ſtitut a actione, non extendi ad caſum, quo quis ab ea vo- catione ante lit.conteſt.deſiſtit.⁊ ad hoc vide que no. Bar. j. de furt. l. qui ea mente. Decimoquarto pꝛobatur eꝝ eo, quod habetur in.l. electio.. neq;. 5. de interroga.actio. ⁊ qð no.glo.in.ʒ.itemiin iſta. inſtitu. de actio.⁊ in. c.j.. poꝛ⸗ ro.que fuit pꝛima cauſa beneſi.amit.in vſibus feudo.vbi patet iura generaliter punientia quem obmendacem ne⸗ gationem:non extẽdi ad caſum quo quis re integra eius negationis penitẽtiam ducat:⁊ ſic in ipſam non cõtinuet. ¶ Decimoquinto pꝛobatur ex eo, quod dicit tex.notabi⸗ bilis in.c.licet is qui.de pꝛocurat.lib.vj.vbi patet iura ge/ neraliter volentia non induci contractum mandati:ſi pꝛo- curatoꝛ mandatum nõ acceptauit:cum ad eum ipſius no⸗ titia deuenit:non extendi ad caſum, quo re integra, id eſt anteqᷓ; ad dominum peruenit notitia non acceptationis pꝛocu.ipſe nõ acceptationis penitentia ducitur. ¶ Deci moſexto pꝛobatur per.l.ſi quis ſuus.j.de iure delib.ꝛ.l.filij mater..ſilius.j.ad Tertu.⁊ ex eo, qð babetnr. C. de iur. ⁊ fac.igno.l.ij.z.iij.vbi patet iura dicentia filium repndian/ tem paternam vel maternã bereditatem, deſinere ex toto eſſe heredem:nõextendi ad caſum quo repudiationis pe niteat illam non cõtinuando:poſſet etiã ad pꝛemiſſam fal lentiam deduci materia.l.ſi quis non dicam rapere. C. de epifco.et cleri.ſed ſatis per pꝛedicta eſt pꝛobata. ¶ Tri⸗/ 66 geſimaquinta pꝛincipalis fallentia eſt pꝛopter perſona- c ¶ eeceſſitatẽ. Adde ad hanc fal. Bal. in. l. ab hoſtibus. C. de poſtul. rum magnam affectionem. Iſta pꝛobatur ex textu quem ibi valde ſolenniter no. Barjj.de ali. le.l.liberta..j.vbi pa tet iura generaliter volẽtia in diſpoſitione, quam facit pa ter nominando fllios:non contineri nepotes.l. Lucins li⸗ bertaꝗj. de heredi.inſtituen.l.quid ſi nepotes.. de teſta.tu tel.⁊ inſtit. qui tutoꝛes dari poſſunt.ſi quis filiabus. non extẽdi ad eum nepotem, quem quis ex ſingulari affectio- ne per omnia, etiã nominat ⁊ tractat, vt filiũ: quoniam ille in diſpoſitione aui etiam filioꝛũ appellatione venit. quod eſt ingula.⁊ de hoc non fuit recoꝛdatus Barto.iſtud tra- ctans in.l.liberoꝛumj. de verbo. ſignifica. licet in. d. S.j. no⸗ tauit in ter. CSecundo pꝛobatur ex eo, quod colligitur in.i. ſ quis ſeruum.ſi ita duos a cõtrario ſenſu.j.de lega⸗ tis.iij.⁊ in.l.ſi fuerit.j. de rebus pubijs. vbi patet iura gene raliter volentia vitiari legatum, vel inſtitutionem, que re⸗ 67 Teſt, pꝛopter affectationem. Iſta pꝛobatur ex.c.j ſultat ex eo, quod nuncupata fuit nomine moroi tamen commune erat errine alij zenor Quod ſum, quo teſtatoꝛ ad vnum ex bis habet ſin ein lad ca, affectionis, iuris charitatis, pel amicitie:quonian 4 ſetur inſtitutus, vt legatarius:⁊ igitur relictum nn 5 ¶ Tertio pꝛobatur ex.c.requiſiſti extra de teſta zunn tet legem generaliter dicentem relictum ſacerdoti erda⸗ ri relictum contemplatione eccleſie: non extẽdi ad n quo illud delinquitur ſibi ab eo, qui eſt ſibi imgmlan Am, ctione coniunctus. Tunc enim cenſetur relictum dſ contemplatione. ¶ Trigeſimaſe exta Pꝛincipalis fallentia pPo. oꝛ. lib. vj.⁊ in. l. qui contra. C. de inceſt. up zblingean neraliter volentia quem pꝛopter erroꝛem vel ignorat d excuſarinon extenduntur ad caſum, quo fuit donomn ⁊ erroꝛ affectatus. ¶ Secundo pꝛobatur ex eo Anon .... 1 7 no dicit Barto in l.5. pec autem actio per ilum tertumdi ſi quis teſta.lib.eſſe dicens remiſſionem delictoꝛum d miſſoꝛum tempoꝛe guerre, generaliter factam tem a. Pacis, quam de pꝛoximo eſſe ſecuturam ſciebant: none tendi ad eos, qui ob hoc affectate delicta commiſerunt ¶Tertio pꝛobatur ex eo, quod idem dicit in lpꝛecipua, Cde pꝛimicerio.libꝛo dnodecimo.volens per illum texti eum qui ex foꝛma conſtitutionis gene raliter pꝛohibetur notarius exiſtens, vel in alio officio, de dominis foꝛe:ſide matricula notarioꝛum ſe caſſari facit affectate:yt inter do minos eſſe poſſit, non pꝛopter hoc dominuũeſſe poſſer ino pariter pꝛohiberi, ac ſi nunquam fuiſſet ſecuta caſſatio cet in contrarium allegare ſoleam.1.reſcripto.. debito⸗ res. j.de mune.⁊ hono. ¶ Quarto pꝛobatur ex.yniuer ſi.C. de lega.libꝛo.x. ſecundum vnam iectu. gloſ.ybi eſttex. nota.quod iura generaliter cõcedentia pꝛiuilegia ſen im⸗ munitates alicui pꝛopter aliquod officium, vel immuni⸗ tatem:non extendi ad eos, qui affectate: etper ſupplica⸗ tionis impoꝛtunitatem officium illud, veldignitatem ine rit aſſecutus. ¶ Quinto pꝛobatur in.l.penulti. C.quomo- do ⁊ quando iud.a.l.⁊ qui data. 3. ex quibus cauſis maio vbi patet iura cõcedentia pꝛerogatiuas aliquasabſenti⸗ bus cauſa reipublice: non extendi ad eos, qui talem ab- ſentiam cum affectatione ⁊ ſupplicatione pꝛocurauerunt. ¶ Sexto pꝛobatur ex.l.ſpadonem H.finajide excuſat tu. ⁊ inſtitu. eo..tria onera.⁊. lj. C. qui nu. tut. iib,x. ſecundum vnam expoſitionem gloſ.in.d.l.tria onerala j de execu⸗ tio.tuto.vbi patet iura generaliter dicentia onus trium tutelarum excuſationem pꝛebere a tutelaparticulari:nõ extendi ad caſum quo illa tria fuerunt affectata.(Se⸗ ptimo pꝛobatur ex.l.ſeruus plurium..ſi quis autemde legatis. j.vbi patet iura generaliter, dicentia adeundam pereditatem, antequam necem teſtatoꝛis vindicauerit io la pꝛiuari, que ſiſco applicatur:non extendi ad caſum, quo quis anteqᷓ; vindicauerit, adiuit: vt ſe onere et vexatione hereditatis exueret.⁊ ſic affectabat vt illa fiſco applicare tur. C Octauo pꝛobatur ex.l. vxoꝛi.ſ.jij. de falſis etll.ex ſententia. infra de teſtamentaria tutela.vbi patet iurage neraliter concedentia certas cauſas excuſationis crea⸗ tus tutoꝛibus:non extendi ad eos, quitantumtutelas af fectauerunt, quod ſeipſos tutoꝛes aſcripſerunt.(lti⸗ mo pꝛobatur ex.l. non putauit..ſi quis ſua manu.j de con tratabulas.vbi patet iura dicentia exheredatis compe⸗ terequerelam inofficioſi non extendi ad cos, qui adeoer beredatos affectauerunt, quod ſeipſos beredes aſcripſe- runt:de quo tamen dicendum yt ibi, et pleniusper goſt in.l.ſi quando.. fina. C. de inofficioſo teſtamento.( Tli⸗ 68 geſimaſeptima pꝛincipalis ⁊ fallentia eſt, pꝛopter ofi c neceſſitateme. Iſta fallentia pꝛobatur pꝛumo ep qucl tum. ſupꝛa de iñ ius vocando.ybi patet iura generalttr volentia libertum vel ſilium, patronum, vel patrem⸗ in ius ſine venia vocare non poſſe:non extenci ad Gndej quo illi eos in ius vocent neceſſitate officij tutelaris 3 pꝛocuratoꝛij. Tunc enim venie non eſt neceſſaria implo⸗ ratio.Et idem in ſimili ex textu illo deciditur in cum 15 ſolum g. neceſſitate. C.de bonis que liberis. ¶ Secun pꝛobatur ex lege, aduerſus..j. de inofficio reſanentde inſtituta eodem..ſi tutoꝛ.et in.tutoꝛem.j. de 5 dic⸗ bus vt indignis.et in.l.cum quedam.C.de admini ..„ientig quem ſe⸗ etutoꝛum. atet iura generaliter dicentia qu ne tutoꝛum. vbi patet iurag melinfringentem nrueralerdtentemils unate neinele aiahenouogisdedarunt riſttemofichaputaamal attſuntntainlretuac rräcosquoddigilaid rzo(Tigeimaoctala arrtemotiolem erdelit rannoin nulusCdepäs iengeneraiterdicäema woffcioſuppleandinon cione commiſſecclpesbes nadidemſeuadaludof rre niier certa ſcintapii tyinelibro pijalſalquid deenis adpbipnetpie aiattabelionem pidligus etrenotus⸗quonian ad myemmittur aſpirare etic ühecusſemelatorelxrioff amrenoueturatutelaate lanrioeetacitende (anditengohenr tipatprcitamnguem nagſresinmonnlooe ufidingiemilmſ uanti in mancpa. anier wimen werrwabdnntpſenn wemamuspäcni Käcendxen ni ceandi Vrnaäci 1— adad enann ena daigenſt gohan 1 ucüf 1 dun 1 nan kengod b 4 Henitsann 3 — 3 Keneräih wedün 1 syendendd; dä 43 — eatani 9 wolepvpria Tgn. än, eknad 1 jaun ucmligyghſgan 6 l7p anuelenus ed dene. allegare ſolen lhn no. CQurra ſecundum mamſags neralitr öertetanen dopter Aliqnodoffan, lad eos, quiefetene ttem officumülutftgg uintoprobaturin ha- 1rqui dataSeep ptua dentiaprerogatugan ce. non extendiadty tione ſupplicatenm erlſpaconem n neraC. quimut Sloſind ltriachau ura generaliter dicn onempꝛebereatein auo illatria fueruté ſeruuspuurunsig⸗ jura generaiiter duan uam necem teſtsetsne pplicaturnonqqntii uert, aciuteſt mmt iic efectbe tlui batur exfxonſine ſtanentrnatntuſi ta certas calſs qul- xrtendi ad cosglian, ſipſs ntrsimn nputauit; qluie 9 t ura drennucpe ct iura di iadchsg. cioftnon ertenche bna crnnqotäſcirn⸗ dicenäun tülche 11 9 4„nef. lker l n entem teſtamentum, non poſſe quod ſibi in vcrdibemne eſt,petere: vel ſemel appꝛobantem, non oſſe poſtea infringere:non extendi ad caſum, quo appꝛo baro reſultet ex neceſſitate officij pꝛocuratoꝛis, tutoꝛis, vel beredis, vel ſinilium. Ad idem. 5. de inofficteſtamen. Lfiliuſfamilias non inpeditur. C Tertio pꝛobatur idem exija. C. qui accu. non poſſunt.⁊.l. mater. C. de calumnia. vbi patet iura generaliter dicentia, non pꝛobantem accu- ſationem, pꝛeſumi calumniatoꝛem: non extendi ad caſum uo quis accuſat ex neceſſitate dicti officij. Ille enim po⸗ to, quod non pꝛobet, calumniatoꝛ nõ pꝛeſumit᷑. C Quar to pꝛobatur exl.pꝛoxime.3.de nuptijs.⁊ l.patrono. 3. de diuoꝛtijs.⁊ in..nanumiſſionis cauſa.⁊ l. mater tua. C. de operis libert.⁊lãj.C. de liber.⁊ eoꝛum liber.⁊.ſi ſeruo fi⸗ deicommiſſaria.j.de heredib. inſtit. vbi iura generaliter concedentia in perſona manumiſſi multa beneficia; ſeu pꝛerogatiuas:non extendi ad eos, qui exneceſſitate alicu- ius offĩcij a teſtatoꝛe iniuncti manumiſſionem fecerunt. ¶ Quinto pꝛobatur ex eo, quod ſcribit Bart. in.l. ſi quis in graui.g.vtrum.j. ad ſenatuſconſultum Sillanianum. di cens per illum textum, conſtitutiones concedentes ge- neraliter pꝛemium capientibus delinquentes, vel ban⸗ nitos: non extendi ad eos, qui ceperunt ratione officij ductis.Qui enim quid facit compulſus legis beneficio non gaudet.ſ.ad ſenatuſcon. Tertul.l.ij.ſi mater. verſic. quid ergo, ſi petijt. Sexto pꝛobat᷑ ex.c. inter dilectos. de ſide inſtrumen.ꝛ.c.ſuboꝛta.dere iudi.vbi patet iura di centia generaliter dicentem ius alium fouere ſibijpſi in eo iure pꝛeiudicare, pꝛopter eius confeſſionem, non extẽ⸗ di ad caſum quo quis declarauit ius eſſe alterius pꝛopter b neceſſitatem officijb. puta: quia iudex erat, ad quod etiam videnda ſunt nota:in.l.re tua. C. de rei vendic.⁊ in.l.inter officium..eo.⁊ quod dixi illa iura allegando in.l.cum mu 9 lier. 5. eo. CTrigeſimaoctaua pꝛincipalis † fallentia eſt, c pꝛopter remotionemsè ex delicto ab officio. ¶ Iſta pꝛoba tur pꝛimo in.l. nullus. C. de pala. ſacra. largi.iib. xij. vbi pa tet legem generaliter dicẽtem cuicunq; liberum eſſe adi⸗ tum pꝛo officio ſupplicandi:non extendi ad theſaurariũ, qui ratione commiſſe culpe ab eo officio eſt remotus. Il⸗ le enim ad idem ſeu ad aliud officium non permittitur᷑ a⸗ ſpirare, niſi ex certa ſcientia pꝛincipis.l. ſi quis. C. de co⸗ Poꝛt.pꝛinc.libꝛo.xij.⁊.l.ſi aliquid.C.de ſuſcept.⁊ arca.et in aut᷑.de armis.ad fi.vbi patet pꝛedictam regulam non ex⸗ tendi ad tabellionem, qui aliqua ex culpa a tabellionatus officio eſt remotus:quoniam ad idem, vel aliud officium non permittitur aſpirare.Et idem videtur in tutoꝛe qui vt ſuſpectus ſcmel a tutelari officio remotus eſt: quoniã ita etiam remouetur a tutela alterius.j.de ſuſpect. tuto.l. iij.queri poteſt.Et ad idem de accuſatio.lſi cui.ſ. ijſdẽ. ¶ Secundo idem pꝛobatur ex l. iudices. C. de digni.lib. tij.ybi patet pꝛedictam regulam non extendi adindicem quia magiſtratus in vno, in loco alio, nõ permittitur ius dicentis officio fungi.⁊ ita illam legem alleg. Bal.in rub. C.de pꝛiua.iudi.: in.l. mancipa.C. de ſeruis fugi. ¶ Et ex bis verificatur quod not.ipſe in..ij.C. de iure liber. volẽs poteſtatem comitis Palatini in creando tabelliones:no extendi ad facultatem creandi illum, qui ob aliquod cõ- miſſum delictũ a tabellionatus officio amotus eſt. Iſtud enim omnia iura pꝛemiſſa pꝛobant. C Trigefimanona 70 pꝛincipalis t fallentia eſt, pꝛopter neceſſitatem in perſd⸗ na pꝛopꝛia. Iſta quidem pꝛobatur ex tex.nota.in.i.ſi ven- ditoꝛ..ſi conſtat. a commu. pꝛedio. vbi patet conſuetudi- nem generaliter permittentem dominum compelli ad la pides vendendos, vel aliam materiam, que in eius agro germinat:non extendi ad caſum, quo ipſe re illa indiget pꝛo re pꝛopꝛia. Cunc enim quatenus indiget, vendere nõ compellitur. ¶ Secundo pꝛobatur ex.1.ſi quis. la.ij. C. de aque ductu.lib.xj.vbi eſt caſus notabilis quod conceſſio rei annue alicuius ad rempublicam pertinẽtis, facta pꝛi⸗ uato, quamuis generaliter non extenditur ad caſi um, quo res publica eo conceſſo indiget:quatenus indiget, pꝛiua⸗ ti conceſſio non habet effectum, que ſolum trabitur ad id quod ſupereſt ex facto reipublice neceſſario. Tertio idem pꝛobatur ex eo quod not. Joan. Andr.in.c.dilecti. extra de arbitris.dicens pꝛeſcriptionem concedentẽ ali⸗ cui vſum nemoꝛis alieni:non extendi ad caſum quo pꝛioꝛ Soluto matrimonio. 109 dominus pꝛo ſui neceſſitate vſu illius indigeat: quoniam ſi plus commoditatis non affert vſus nemoꝛis, quam ne⸗ ceſſitati expediat domini pꝛioꝛis:tunc poſterioꝛ, qui pꝛe- ſcripſit, nibil poteſt conſequi. ¶ Quarto pꝛobatur ex his que dixi in.l. maritum.⁊.l. maritus. 8. odem. vbi patet iu- ra generaliter concedentia alicui beneficium, ne conue- niatur vltra quam facere poſſit non extẽdi ad caſum pꝛopꝛia perſona agentis etiam indigeat. Tunc enim exa ctio ſit a reo inſolidum:vt veriſicetur regula dicens, quod omnis oꝛdinata charitas incipit a ſeipſo. C. de ſeruitu. et aquall.pꝛeſes. cum ſimilib.( Quinto pꝛobatur ex.peti⸗ tio. extra de iureiurand.vbi generalis pꝛomiſſio facta ali⸗ cui in omnibus cauſis de pꝛebendo auxilium:ita reſtrin⸗ gi, vt non intelligatur contra ſeipſum patrocinium pꝛe- ſtare:vnde conſtitutio emanans generaliter, vaſallũ pꝛo domino defenſionem debere aſſumere contra quemlibet: non intelligitur mandare aſſumptionem defenſionis con tra ſe ipſum:licet contra filium, vel eius parentes vaſal⸗ lus dominum defendere teneatur: vt expꝛeſſum in cap.j. ad fin. hic fin. lex Coꝛrad.in vſibus feudo.⁊ habetur gloſſ. Cano.in.c.de foꝛma.xxij.queſtio.fſina. Sexto pꝛobatur ex.l licet. ð.de arbitris.7.j.ſi longius. in pꝛincip.. de iudic. vbi patet iura generaliter dicentia iudicem, vel arbitrum poſt ſuſceptam notionem, vel cognitionem compelli iu⸗ dicare:non extendi ad caſunn, quo ita ipſi in concernenti⸗ bus perſonam pꝛopꝛiam impediti ſunt, quodterminan⸗ deliti operam dare nõ poſſunt. Septimo pꝛobatur ex Ifiliuſfamilias..fina. cum.l. ſequen. a. de pꝛocuratoꝛib.vbi patet iura generaliter volentia poſt ſuſceptum ad per⸗ agendum negotium pꝛocuratoꝛem ad pꝛoſecutionẽ com⸗ pelli:non extendi ad caſum, quo pꝛocuratoꝛ circa concer⸗ nentia perſonam pꝛopꝛiam ita ſit occupatus, quod alie⸗ nis vacare non poſſit commode. ¶ Octauo pꝛobatur e l. edem.C. loca.⁊ cap.pꝛopter ſterilitatem. extra eod.titu. vbi patet iura generaliter dicentia cõductoꝛem intra tem pus conductionis non poſſe compelli:non extendi ad ca- ſum, quo locatoꝛ domo indiget pꝛo neceſſitate pꝛopꝛia. Tunc enim poteſt conductoꝛ expelli. ¶ Quadrageſima 71 pꝛincipalis fallẽtia r eſt pꝛopter periculum in moꝛa. Iſta pꝛobatur in.l. de pupillo..ſi quis riuos. j.de operis noui nuncia.vbi patet iura generaliter dicentia, nunciationem noui operis/etiam ſi ininſta ſit: ſuperni non debere: imo ex ea pꝛoſecutionem ediſicij impediri, non extendi ad ca- ſum, quo moꝛa in ediſicij continuatione facta, eſt vtilitati reipublice periculum allatura.⁊ ibi notabilia exempla po nuntur. CSecundo pꝛobatur ex text.notabi.in.l.ſi quis ex ſignatoꝛibus.verſi.⁊ ſi foꝛte.j.quemadmo.teſta.aperiã. vbi patet iura generaliter dicentia quod ad hoc vt teſta⸗ mentum quod in ſcriptis confectum eſt poſſit aperiri. hec pꝛimo ſolennitas debet pꝛecedere, ſcʒ vt teſtes eoꝛum ſi⸗ gilla recognoſcant:non extendi ad caſum quo teſtes ab⸗ ſentes foꝛent,⁊ moꝛa in expectando ipſosfoꝛet periculum allatura. Quoniam tunc teſtamentum poteſt aperiri, et poſtea ſignoꝛum recognitio fieri. vnde ſemper allegabat do. Balc. illum tex. pꝛo ſingu.ad hoc quod pꝛopter peri⸗ culum imminens ex moꝛa licita fit ſolennitatis pꝛepoſte⸗ ratio. Sed ego allego ſimilem ⁊ notabilem.j.de in mtegr. Iſi quis exberedato. verſicu.qui. ad fin. Tertio pꝛoba⸗- tur ex.l. fin.j. de appellatio. recipien.vbi patet iura gene⸗ raliter volentia omnem oppꝛeſſum, appellationis pabe⸗ re beneñcium:non extendi ad caſum, quo ſententia lata eſt ſuper re, in qua moꝛa eſt periculum allatura: puta ſu⸗ per alimentis:tunc non obſtante appellatione, ſit ipſius ſententie executio. ¶ Quarto pꝛobatur in.l. eadem. 3. de ferijs.vbi patet iura dicentia generaliter tempoꝛe feria⸗ to ob vtilitatem hominum inuitis partibus ius dicẽtem non poſſe cognoſcere non extendi ad caſum, quo moꝛa periculum eſt allatura: puta, ſi agitaretur alimentoꝛum cauſa. Quinto pꝛobatur ex.L. Ariſto. cum ſequenti.j.de iure deliberand.⁊.l.pꝛohibere.j.de acquirend.heredi.vbi patet iura generaliter dicentia heredennante aditam be reditatem, non habere facultatem rei hereditarie diſtra⸗ bende, non extendi ad caſum, quo tractatur de alie⸗ natione rerum, circa quas periculum eſt in moꝛs, puta, quia ſunt tempoꝛe peritura. ¶ Sexto pꝛobatur ex.l.nx⸗ lier. ſ. ſi heres.verſic.ſed ⁊ ſi cum diſtrahetur. juncta ſup⸗ duo a(Ex. 1.ij. ad⸗ de dictũ Bal. in.l. ſancimus. circafi.C.de iu dic.⁊ Bal.in. c. qm̃ contra.col. xiiij.verſi.que⸗/ ritur quid iu⸗ ris pꝛeſuppoſi to ſtatuto. de pꝛob. ⁊ in. d. l.ij. b ¶ O fficij. ad⸗ de ⁊ vide gloſ. not. in ſimili. ⁊ ibi Anto.iij.q. vij.c.item con⸗ tra patrem. et vide eundem Lud. in. l. cum mulier. col xiij. S. eo.⁊ doc.in.l. tranſactione fi nita.C.de trãſ. c( Remotio⸗ nem.adde ⁊ vi de Barto.in.l. nullus. C. dedi uer.offi.lib. xij. ad fi.⁊ Bal. in cj. F. ſi dño. in fi. de pace ten. in vſib. feud. — ————— S————————— —.————— 5————— 3 4— 3 2 7 2 e 8 8 7 85 4 1 1 18 A —. E.. 1 2 CTL. ait pꝛe⸗ 3 toꝛ. Adde⁊ vi⸗ de eundẽ Lu⸗ do.in.l.ij.5. de iuriſd. omn. iu⸗ dic.⁊ vide text. in.l.fin.j. de re⸗ quir. reis. Kudo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ.part. pletione Dyn.j. ad Trebellia. vbi patet iura generaliter pꝛobibentia heredem de reſtituendo grauatum, alienare res hereditarias non extendi ad caſum, quo queratur de rerum alienatione, circa quas periculum eſt in moꝛa, pu-⸗ ta: quia tempoꝛe coꝛrumpuntur. ¶ Septimo pꝛobatur ex.l.ſi magiſtratusꝗj. de pꝛiuil. credit.vbi patet iura gene⸗ raliter volentia immiſſum ex pꝛimo decreto in poſſeſſio. nil iuris in re querere, niſi ſimplicem detẽtationem:nnõ ex- tendi ad caſum, quo queritur de alienatione fructuumer re perceptoꝛum circa quos moꝛa eſt periculum allatura: quia tempoꝛe coꝛrumpuntur. Tunc arbitrium ſibi conce detur illos diſtrahendi, pꝛeciumq; ſeruandi. Et ita nota⸗ biliter pꝛobatur in.l.ſi oleum§.de dolo.⁊.llitibus. C. de agric.⁊ cenſi.lib.xj. ⁊...fi. C. de oꝛdi. cogni. vbi patet iura ge neraliter volentia ſequeſtrarium non habere facultatem diſtrahendi rem in ſequeſtrum datam: non extẽdi ad ca- ſum, quo talis res in ſequeſtrum eſt poſita: circa quam ſer uandam:quia tempoꝛe perit: periculum eſt in moꝛa. Il⸗ lius enim rei permittitur alienatio, pꝛecijq; inde perce/ pti conſeruatio. ¶ Nono pꝛobatur ex.l.lex que tutoꝛes.j. de admi.tut. ¶ Decimo pꝛobatur ex tex.ſingu.iuncta gl. ſua in.l. queſitum. S. de pigno.vbi patet legem generaliter dicentem, exercitium pypothecarie actionis non cenſeri in eſſe pꝛoductum, anteqᷓ; pꝛoducatur exercitium actio- nis pꝛincipalis.l.ſolutum§. ſi paciſcatur. S. quib. mod. ꝓi⸗ gnus vel bypo.ſolui.⁊l.cum ſoluendum. 6. de diſtractio. pigno. non extendi ad caſum, quo periculum eſt in moꝛa expectandi exercitij actionis pꝛincipalis pꝛoductionem, puta:quia ſuſpectus debitoꝛ erat de fuga, vna cum poꝛta⸗ tione rerum ei obligatarum. Tunc enim ingeripoteſt hy pothecaria, etiam ſi non poteſt actio pꝛinci. qð non repe⸗- ritur alibi. ¶ Andecimo pꝛobatur ex eo, quod dicit In⸗ nocen.in.c.venerabilem.ad fin. extra de elect᷑.volens iura generaliter volentia iuramenti illiciti, vt quia vi, vel me⸗ tu extoꝛti:non foꝛe licitam tranſgreſſionem: niſi pꝛius ha⸗ bita abſolutione non extendi ad caſum, quo euidens pe⸗ riculum eſt in moꝛan ſuperioꝛis non poteſt haberi copia. ar. xj.q.iij.c.anteceſſoꝛ.quod eſt notandum. ꝛ.d. Bal. illud referẽdo ſequitur in.l.non dubium.C. de legib. ¶ Duo⸗ decimo pꝛobatux ex glo.oꝛdi.in.l.dies feſtos.in verſi.nul⸗/ la fideiuſſoꝛis flagitetur exactio. C. de ferijs.vbi patet le/ gem generaliter dicentem, die feriata in honoꝛem Dei, peti non poſſe fideiuſſoꝛem de iudicio ſiſtimmon extendi ad caſum, quo in moꝛa eſt periculũ, puta: quia reus eſt de fu- ga ſuſpectus.¶ Decimotertio pꝛobat᷑ ex.l.ſi alius..bel⸗ liſſime. pᷣm intellectum glo.ibi, ⁊.I.fi.. ſi ad ianuam.j. quod vi aut clam.vbi patet iura generaliter volentia rem vio⸗ lenter obligatam auferri non poſſe ex interuallo: non ex⸗ tendi ad caſum, quo moꝛa eſt euidens periculum allatu- ra:quia ſunt fructus quos violentus ablatoꝛ coꝛrumpipa tiebatur:vel clauſa fuit mihi vi, aut clam ianua domus, quam feſtinanter intrare intererat mea:tunc ſetiam ex in⸗ teruallo vim vi repellere poſſum. ¶ Decimoquarto pꝛo/ batur ex.l. ait pꝛetoꝛa F.ſi debitoꝛemãj. de his que in frau. credi.⁊ ex eo quod not.gl.in.l.pe. C. de pign.actio.vbi pa⸗ tex iura generaliter dicentia pecuniam mihi debitã pꝛo/ pꝛia authoꝛitate auferri non poſſe, ſeu pignus mihi obli gatum:non extendi ad caſum, quo periculum ſit in moꝛa, puta:quia debitoꝛ cũ pecunia fugiat: vel ſit defuga pꝛo⸗ babiliter ſuſpectus. Et ad id quod not.gloſ.inſti.de actio. circa pꝛin.z in.c.j.H.iniuria.de pace iura. firman.in vſibus feudo. ¶ Decimoquinto pꝛobatur exl.diuus. S.de peti. here.⁊.alienationis.3.famil.erciſ.vbi patet iura genera- liter dicentia pendente controuerſia iudicij vniuerſalis, res particulares in eo incluſas alienari non poſſe: nõ ex⸗ tendi ad eas res circa quarum conſeruationem:quia peri culum eſt in moꝛa, puta:quia de facili coꝛrũpitur. ¶ De⸗ cimoſexto pꝛobatur ex.c.fi. extra de iudi.vbi patet iura di centia tempoꝛe feriato in hominum vtilitatem, non poſſe quem inuitum in ius vocari:non extendi ad caſum, quo venit agitãda cauſa, ſc; an quis admitti debeat in recto⸗ rem ſeu officialem. Illa enim tali tempoꝛe poteſt agitari. Et huius eſt ratio:quia deſyderat celeritatem, cum peri⸗ culam ſit in moꝛa:ex quo periculoſum eſt, quod locus re- ctoꝛe careat.⁊ ita i lum text.ſepe ſolet allegare domi. Bal. ¶ Decimoſeptim pꝛobatur ex caſu notabi.in.l.jj.de le gatis.ij.per quem p itet iura generaliter dicentia inſtan⸗ 73 fallentia † eſt, pꝛopter fictionem. Iſta pꝛobatur 4 tiam ciuilis cauſe recipere terminum triennalem. tendi ad caſum, quo agitur controuerſia inre rnoner tempoꝛe perit. Illam enim terminare debet tand been uiſſimo:a ſic anteqᷓ; ſuperueniat ipfius rei de lporbee coꝛruptio.⁊ ita ibi illum tex.not.ibi Barto wiennt ſeg ſi pꝛius.de noui operis nunc. ¶ Decimooctauo us 9 tur ex caſu fingu.in.l.ſi iactum rhetis.3.de actio he⸗ patet iura dicentia venditoꝛem dominum com der rei vendite dominium tranfferendum: adeo oih 4 non ſuccedat pꝛopter moꝛam obligatio ad ineereſſ un extendi ad caſum, in quo empta eſt ſpes dubia reii. poꝛe periture:⁊ ſic circa eius conſeruationem perſ 1 2 eſt in moꝛa. Tunc enim etiam tali caſu ſuccedit obig 4 ad rei eſtimationem poſt moꝛam. quod eſt valce n Pdd le. Et circa eius declarationem vide quod hoc ann bi⸗ in.l. ſtipulationes non diuiduntur. j.de verboꝛum dhles tionib. ¶ Decimonono pꝛobatur ex eo quod llegand determinat Specu.in titu.de ſecundo decreto; inſ 3 der ſicu. quid ſi electus.quem refert Joan. Andr. in. contin git.ſuper gloſ.fina.de dolo ⁊ contumacia.in nouella d cens in cauſa que agitatur ſuper hoc, ſcilicet, an quis 27, mitti debeat ad officium vel dignitatem ſecularem eor quia periculum eſt in moꝛa, quod locus rectoꝛe crreatnä requirit exactam ſolennitatem iudicij:⁊ ſic non lit conte⸗ ſta.⁊ hoc per. c. vnicum. de eo qui niit.in poſſeſſio cauxre ſer. lib. vj. Qui tamen tex.loquitur, cum agitatur cauſaſn- per beneficio vel dignitate eccleſie. ¶ Aigeſuno pꝛobai ex eo, quod not, do. Bald. in. l. conſe entaneum. C. quomo⸗ do ⁊ quando iudex. ⁊ quod ibi not.in l. ſi quis curialis de epiſco. cleri. dicens iura generaliter dicentia actum pꝛeiudicialem parti per ius dicentem non poſſe decerni ſine eius citatione.nõ extendi ad caſum, quo queritur de captura debitoꝛis, qui ſuſpectus eſt de fuga. ſic circacu ius capturam periculum eſt in moꝛa.on enimad decer⸗ nendam eius capturam eſt neceſſaria eius citatio, maxi me:ne ex eius citatione celerius ad fugam inſtruatur.ar⸗ gumen.d.g.ſi debitoꝛem.lj. C.vbi quis de curia.ali coneet ⁊.d.l. ſi quis curialis. ¶ Aigeſimopꝛimo pꝛobatur exbis que dixi allegando dictum Specu.: do. An. in.ljj. de da mno infect.dum terminaui in cauſa deſyderante celerita⸗ tem: ⁊ſic circa cuius expeditionem periculum eſt in mo- ra:non eſſe locum reconuentioni. ¶ Quadrageſimapꝛi⸗ 7²2 ma pꝛincipalis ⁊† fallentia eſt pꝛopter defectum copie ſu⸗ perioꝛis.Et iſta pꝛobatur pꝛimo ex caſu.lgenerali.(de decur.lib.x.vbi patet iura generaliter dicentia neminem poſſe ſibijpſi dicere ius in perſona pꝛopꝛij debitods:non extendi ad caſum, quo ius dicentis copia deficit. Tunc enim capi poteſt pꝛopꝛia authoꝛitate tẽpoꝛefuge. ¶ Se⸗ cundo pꝛobatur ex eo, quod not. gloſ.in..nullus. Cdeiu⸗ dicijs.vbi patet iura generaliter dicentia neminem poſſe ſibi authoꝛitate pꝛopꝛia facere poſſe pꝛopꝛie iniurievitio/ nem:non extendi ad caſum, quo ſuperioꝛis copia defqit ¶ Tertio pꝛobat᷑ ex.l.ſi alius.. belliſſime.j.quod vi aut clam.vbi patet iura generaliter dicentia neminem poſe ex internallo pꝛopꝛia authoꝛitate rem ſibi violenter abla tam recuperare:non extendi ad caſum, quo deſicit ſupe⸗ rioꝛis copia.Et ad hoc quod not. Innoc.in.c.olim de re⸗ ſtitu. pol.⁊ Archid xxiij.q.ij. c. dominus noſter.quos ale gãdo declaraui.3.eo..cum mulier. ¶ Quarto pꝛobatur ex.l.vbi abſunt.j.de tuto.⁊ cura. datis ab his.vbi patetin rã generaliter dicentia pꝛo poſtulandis tutoꝛibus, adii debere magiſtratus municipales:non extendi ad caſum, quo illoꝛum copia tanq́; abſentium baberi non poteſt Tunc enim adiri debent decuriones:et ſic ſecundũ er poſitionẽ Bar. ciuitatis pꝛioꝛes, vel verius ciuitatis con- ſilium: vt inferius declarabo in fallentia. pꝛopter vigen tem neceſſitatem, ſeu impoſſibilitatem: dum tractabo ad quem appellari debet: quando deſicit inder appelu tionis. ¶ Quinto pꝛobatur in cap.licet ex ſuſcepto.de ſo ro competen.vbi patet iura dicentia pꝛo cauſis tempo⸗ ralibus vertentibns in terris imperij non eſſe adeun⸗ dum tribunal apoſtolicum: vt in capitu. ſi duobus aa finem. de appellationib. non extendi ad caſum quo im perij copia haberi non poteſt: quia tunc adir pote apoſtolicus: licet non econtra: vt in capitulo, qualiter extra de iudicijs. ¶ Quadrageſimaſecunda prinibale §. oc ntas ccip., tiur ni fin unxdt utuuscl, e 1 dunnnair reanrinnsicd 3 actlegtkeine nnecuumtratt Te Kechan arfalicunja ſt Iüſttmnidelber aincänecolſbelbenſd 1 ncbäregptetgiinllis pi (dlnustnatblinson ariintegrlappopoſtſ tsschereds.Ahudra aau ct popterraſcnae erpimoer teringainljün eanolargillbxj-bipatet, rmiusprouinceſnitate irrneri debettheturxioc erieine, adeo.t ſtioene uoecceeſam cutt per hrſenda,ſieridebevittheſchr. weneyiemitatisretringant noſtnesmandatiforedilien byobaturmijgätmei auaiurageneralierdicenie dabeoinſtepetturteneri emüamnorertac adcain auogpitinſtan petebetee vaqlaisiurichtoisenmen, arniguodlun iumyper aumnadintefenectmecor ienagelim CTrnp d rammitnenifdrimn wnerdtin atet ira, edgſaprünieno 8 Non ſcrine,, dug wmpnin raramind peralinmn 6 gur ülatss neicn undede dqubas delg daeniü danntnonnpernemd 4 trenrni düd malm obeie non c dnengo den ereanon baben. minns Jon 3 3 M anh cdo em Jnt snneen „A A claratione„ eCettſ 4 Wem ice 41 1 SLte e nltate eccleñ -oöB„ LM 0. D Ad.n. conſeprg 2 24 e. 97 quod ub otinli Uie culum eſtinmoafud uram eſt neceſſeruc e 9e 15- poc interdictum. cum his que ibi not. Bartol. el. ij.. de fon. vbi patet iura municipi) genei iter munietln mu lieres poꝛtantes perlas, ſeu ſiricum rnon ertendi a deas, 3 queferunt non veras ꝛ naturales: ſed fictas a⁊ artificia- tas:licet contra potenter faciat tex. ad hoc valde notabi. in.velle. de veſtib. holober. lib. xj. vbi eadem pena qua pu nitur pꝛiuatus ferens veſtes tinctas coloꝛe muricis ven 0 ⁊ naturali, qui tantum conuenit imperiali maieſtati: pu⸗ nitur etiam ferens veſtes tinctas eodem coloꝛe ficto ⁊ ar⸗ tificialiter fabꝛicato. C Secundo pꝛobatur ex clem̃.vt cir ca.de cle.vbi patet iura generaliter loquentia circa actus collegiales ſeu vniuerſitatis, de minoꝛitate numeri: non extendi ad minoꝛitatem numeri fictam. Exempla patet ibi in glo. ¶ Tertio pꝛobatur ey.l.ſi maritus.. leg. Jul.j. de adult e. vbi patet iura volentia generaliter de abſenti⸗ bus:non extendi ad eos qui abſentes ſunt ficte. ¶ Quar⸗ to pꝛobatur ex.l.ſi. C.de his qui veniam eta.⁊.l.ſi ita quis. S. fi.. de lega. iij.⁊j. de cond.⁊ demon.⁊.l. fideicommiſſum. vbi patet iura generaliter loquentia circa etatem legiti⸗ mam ſeu flios:non extendi ad etatem, que reputatur le- gitima ex pꝛiuilegio:⁊ ſic vt ita dixerim quodammodo ad fictionem ſeu ad filios, qui ſunt filij non natura:ſed ſui iu- ris ciulis aucto.Et ſic quodammodo fictione.Et ad idẽ . adoptiuus.in.c.ſi de feudo defuncti.in vſib.feud.: inſti. de excu.tuto. circa pꝛinc.longa tamen hec materia eſt, an b conſtitutio bloquens in caſu vero extendatur ad caſum fictum:quam tractãt Legiſte inl.iij. hec verba. Z. de ne⸗ go. geſtis.⁊ in.l.j. F.lex F alcidia. j. ad leg. Falci.⁊ in.l. Gal⸗ lus..⁊ quid ſi tantum.j.de liber. ⁊ poſthu.⁊ Cano.in. c. ad audientiam. ⁊ in.c.cum dilectus.de cleri. non reſid.Et ali⸗ quid in.c.ſi. de conſue.lib. vi.d. Bald. in.l. ſiue poſſidetis. C. de pꝛobat.⁊ ego tetigi in.l.ſi is qui pꝛo emptoꝛe de vſuſ⸗ cap. C Plenius ⁊ notabilius omnibus ponit Jo. Andr. in mercuria.in regula, pꝛo poſſeſſoꝛe. de regu. iuris. in. vj. ⁊ ibi dictis adhereas. Quadrageſimatertia pꝛincipalis none celerinssdiend 74 fallentia † eſt, pꝛopter rei ſeu actus vicimtatẽ. Iſta pꝛo⸗ torem ljC pbicuine. 8.(Gigeſimopintne dictum Specuadasi minaui in canſadeftr eanne rn cconuentioni(du Uentia eſt propterdin vatur pꝛimo ox ci en6lr ctiura generaltterda quo ius dicents coyi- 1 ¹ opala anthorttatetcr co,quod not goſilm a generaliter dicertanm pria facerepoſſenine ium anaſwerdui dcaſum, qpofuprtus 1E alune ſhelldlui- er Lſi alius ſbellſra . ſ Cena ve generaltter dicende 4 rem fhlſen n autbortatet müli nextenciadlincar „Anar Trnoen9 bocquod not— 7,- aspn Krri.donde 4 m mubher Laenhe 70 Au ule“ 1 a. tsthbun 1 tuto 4 Cura,D- 9 9 * iodrn roncghne- . 1 pent 40 entiam ban. tinch s i debent decunich 7„„h batur pꝛimo ex tex. ſingu.in lj. in verſic.vel ad pꝛorimos. C.de cano.largi.lib.xj.vbi patet, quod deficiente theſau- rario vnius pꝛouincie, ſeu cinitatis, ſolutio que illi debe- bat fieri:fieri debet theſaurario ciuitatis vicine ſeu pꝛo⸗ uincie vicine, adeo: vt ſibi ſoluens liberetur. vnde defi⸗ ciente pꝛo eccleſia in ciuitate Peruſij theſaurario, ſolu- tio ibi ſienda, ſieri debebit theſaurario terre pꝛoxime. Et ſic ratione vicinitatis reſtringuntur iura generaliter di⸗ centia, fines mandati foꝛe diligenter cuſtodiẽdos.¶ Se⸗ cundo pꝛobatur in l.iiij.ſi tam vicinum.j. de damn. infe. vbi patet iura generaliter dicentia indicem denegantem id, quod ab eo iuſte petitur teneri ad intereſſe, vel facere litem ſuam:non extendi ad caſum, quo illi negligenti iudi ci a quo quid iuſtum petebatur: erat alter iudex pꝛoxi⸗ mus equalis iuriſditionis cum eo: quoniam tunc impu- tatur parti, quod illum alium pꝛo eo quod pꝛoſequi inten debat, non adiuit. ⁊ ſic nec tunc contra pꝛimum negligen⸗ tem habet regreſſum. ¶ Tertio pꝛobatur ex.j.ſi ita.ad ſi nemver. ne quid vicini.j.de fund.inſtru.iuncta doct. Jac. de Are.⁊ Garto.ibi.vbi patet iura generaliter dicentia neminem deliquiſſe pꝛeſumi:non extendi ad caſum quo damnum viecino allatum eſſe pꝛeſumitur. ⁊ ad idem. S. locatil.dominus hoꝛreoꝛum. CQuarto pꝛobatur ex. c. cum olim.extra de conſue.vbi patet iura dicentia, quod tamen in materia, in quavtimur iure conſuetudinario et non ſcripto, ſi in pꝛouincia in qua occurrit, conſuetudo ſpecialis non reperitur:recurridebet ad conſuetudinem ciuit atis, vel eccleſie Romane:vt inſtit de ſatiſd. ad fi. in J.de quibus.3.de legib. Si vero in ciuitate, in qua caſus occurrit, non reperitur ſpecialis conſuetudo diſponens, debet recurri ad conſuetudinem eius ciuitatis, que pꝛin⸗ cipatum obtinet in pꝛouincia.xij.qij.c.de his. non exten⸗ di ad caſum, quo in terra vicina ſpecialis conſuetudo re⸗ peritur:quoniam tunc illa que eſt in conuicina ſeruanda eſt. quod eſt notandum. ¶ Quinto pꝛobatur in.l. dinus. .de tuto. ⁊ curato. datis ab his.vbi patet iura generaliter dicentia ius dicentem in eos, qui ſui territoꝛij non ſunt: iuriſditionem non habere:non extendi ad caſum, quo in loco ſue iuriſditionis non reperitur iudex, qui tutoꝛẽ da- re poſſit pupillo idoneum. Quoniam ſibi facultas eſt . idoneos eligere de locis vicinis:illoſq; magiſtratui pꝛe⸗ Soluto matrimonio. ſentare, cui ſuper eos eſt iur iſditio: vt ab eodem tutoꝛes decernantur. Sexto pꝛobatur ex tex. cum gloſſ. in. l. qd IIO ſepe..fin.ã. de contrahen. emptio. vbi patet iura dicentia a ¶ Sed ſictas. venditoꝛem non aſtringi ex neceſſitate ad confines de⸗ clarandos, cum rem vendidit menſura limitata: non ex⸗ tendi ad caſum, quo mihi rei vendite confinis eſt im⸗ pꝛobus vicinus, ſeu repꝛobe vite: quoniam tunc illum in notitiam deducere tenetur:alias vero tenetur ad intereſ⸗ ſe. CSeptimo pꝛobatur in.l.pꝛo locis. C. de anno.et tri⸗ bu. libꝛo. x. vbi patet iura dicentia hominibus parium di uitiarum imponendum eſſe onus collectarum, que pꝛo neceſſitate reipublice imponuntur, pariter: non extendi ad caſum, quo vnus eque ſit diues, ſit magis vicinus ciui- tati, ad quam fieri debet ſolutio impoſiti oneris alio eque diuite, qui eſt remotioꝛ: vicino debet imponi onus maio⸗ ris ſolutionis. Et hoc quia conſyderatur, quod minoꝛ eſt ſibi impenſa pꝛo eundo ad locum deputatum ſolutioni. ¶ Octauo pꝛobatur ex. c.quoſdam.⁊.c. quanto. extra de pꝛeſumptionib.⁊.c. ſi icinis. cum ibi nota. C. de nuptijs. vbi patet iura generaliter volẽtia in dubio pꝛeſumi igno⸗ rantiam non extendi ad caſum, quo tractetur de ſcientia vicini. Cunc enim ſcientia non ignoꝛantia pꝛeſumitur. ¶ Hono pꝛobatur ex.l.ſi ventri..fin.j. de pꝛiuileg. credit. h vbi patet iura imponentia neceſſitatem pꝛobationis, qui aliquid ex ſua pecunia ſolutum eſſe dicit:non extendi ad caſum quo incontinenti ſeu de pꝛoximo, alia pecunia eſt recepta per recipientem, ⁊ ſolutio alteri facta: quoniam tunc ex vicinitate actuum ſolutio ex pecunia de pꝛoximo recepta facta pꝛeſumitur. ¶ Decimo pꝛobatur ex his que not. Garto.⁊ Bald.in. l.j. C. de ſeruis fugitiuis.⁊ in.l. multum intereſt. C.ſi quis alteri vel ſibi.dicentes iura di⸗ centia generaliter neminem pꝛeſumi delinquere: non ex⸗ tendi ad caſum quo ego Titij inimicus vicinus exiſtens cum tertio ſecreto loquoꝛ:⁊ de pꝛoximo per collocutoꝛem reperitur occiſus Titius:tunc enim ex vicinitate actuum iuncta qualitate inimicitie, pꝛeſumitur mandato inimi- ci ſecuta occiſio. ¶ Andecimo pꝛobatur ex.l.pꝛeſenti.C. de his qui ad eccleſiam confugiunt.⁊ in. c. decet domum Dei.. ceſſant vltimo. de immunita. eccleſi. libꝛo.vj.⁊ in. c. ſi quis antiquitus.ꝛ in.c.ſi quis contumax.xvij.qõ.iiij. In quibus patet iura dicentia in quocunq; municipij loco pꝛeter eccleſiam delinquentem capi poſſe ad hunc caſum non extengi:vt dicamus permiſſam eſſe capturam in lo⸗ co eccleſie vicino ⁊ coherenti. Talis enim locus immuni⸗ tate eccleſie conceſſa gaudet. vnde ſicut non licet in eccle⸗ ſia pꝛiuatam edem ediſicare.ita nec in eccleſie atrio: et ſic in loco vicino ſibi.xij.queſtio.j.c.nulla edificia.Et idem di cimnus in palatio pꝛincipis:quoniã in loco vacuo, qnam⸗ uis ilii palatio vicino. non poſſunt pꝛiuati edificare. In⸗ tereſt enim pꝛincipis palatium pꝛiuatoꝛum edibus non coarctari: ne ex vicinitate ſecuta pandantur imperij fe⸗ creta defenſionis tutela tollatur. dicit text. notabilis. C. de edin. pupli.l,quicunq;. Adeo vt voluerit not. Joãnes Andr. in addicio. Opecula. in rubꝛi.de immunita eccleſi. ad fin. quod qua pena punitur ex lege municipali vulne⸗ rans in eccleſia, eadem pena punitur vulnerans iuxta illã per pꝛedicta iur a. Connexoꝛum enim ſeu coberentium ratione vicinitatis idem eſt iudicium. 6. de rei vendicatio. l.que religioſis.j. de damno infectoll.ſi finita. ex hoc edi cto.de paro. cap.ſuper eo.de pꝛiuilegijs.c.ſuper ſpecula. xiiij.diſtinctio. in pꝛinc.de iudicijs. cap.quanto.vbi in glo. concoꝛdantie.⁊ etiam patet in cap. in pꝛeſenti. de pꝛebend. libꝛo.vj.⁊ in.c.filias.de penis. eodem lib. C Duodecimo pꝛobatur ex.l.opus nouũ.ꝛ.l. de operibus.j. de oper. pub. ⁊ in.jper pꝛouincias. cum gl. ſua. C. de edific. pꝛi.⁊. ꝓe.. muros. 3. de rerum diuiſio.⁊l. quicunq; caſtroꝛum. C. de fund.limitr.libꝛ.xj.vbi patet legem generaliter dicentem in ſuo territoꝛio quemlibet edificare poſſe, pꝛout vult:nõ extendi ad caſum, quo edificare velit in loco ſuo vicino muris ciuitatis:ita, quod ea edificatio tendere poſſit ad ciuitatis emulationem ſiue damnum. ec enim ſibi pꝛo⸗ hibetur adeo, quod nedum ita nouiter edificare poteſt: ſed nec iam edificatum reficere:vt eleganter not. Innoc. de reſtit. ſpolia.c. Piſanie. ¶ Decimotertio pꝛobatur ex caſu notabili in.l‚cum nauarcoꝛum. ⁊. C. de nauicularijs. libꝛo.xj.vbi patet conſtitutiones mandantes per homi⸗ nes certi loci, quid debere fieri: non extendiad caſum Adde, et vide eundem Kud. in.lj.ad fi.ʒ.ꝙꝓ quiſq; iur. ¶ Coͤſtitutio. Adde et vide Bald. in.l. ſi s non dicã. C. de epiſ.⁊ cler.⁊ in J. trãſigere. ad fi.C. de trãſac. ⁊ in addit. ad Specin tit.de acc.ver.quid ſi ſi ſtatuta ter⸗ rarum. ————— 4———————-yõ————õ ——————— 3 p,. 2— 8 2 2 s 8—— 4 8 ane 7 8— A 2 „„ 8. 8. * 8 — 5.—— — 4 ℳ⸗ 21 ——— à ¶ Ad caſum a quo. Adde et vide eundem Aua. in ſingu. ſuis ſing.cccc⸗ xv. vbi habes vnum pulchꝛũ dictum. Zudo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ.part. quo ibi idonei non reperiuntur ad id agendũ. Ideo poſ⸗ ſunt compelli alij, qui ſunt de territoꝛio vicino: ⁊ boc ibi oſtenditur iuncta gl.in ver. alios. C Decimoquarto pꝛo- batur ex caſu in.l.ij. C. de ann.ciui.libꝛ. ꝓj.⁊ l.ſi quis ad de⸗ clinandam.ver.ſi vero nullus.alias ſi autem.C. de epiſc.⁊ cler.vbi patet conſtitutiones generaliter mandantes ero gationem ad pias cauſas relictoꝛum fieri debere in pau⸗ peres:vel erogationem alicuius liberalitatis pꝛouenien⸗ dis a re publica, fieri debere in egẽtes:reſtringi pꝛimo de⸗ bere ad pauperes ſeu indigentes magis pꝛoximos ⁊ vici nos/ ⁊ ſic pꝛimo eligi debebunt pauperes, qui eius ciuita- tis ſunt:vbi debet fieri erogatio.¶ Decimoquinto pꝛo⸗ batur. j. de lega.j.l. qui filiabus. vbi patet legem dicentem filiarum app ellatione poſthumam non compꝛehendi:nõ extendi ad caſum, quo in vicina particula teſtamenti mẽs teſtatoꝛis colligitur, quod cum filias nominauit: poſthu⸗ 75 mam compꝛehendi voluit. ¶ Scripture ⁊ etenim vicini⸗ tas verbi in oꝛatione ambigui declarationẽ inducit.j.de teſtall.heredes palam.ſi quis notam.ibi, vel ex vicinis ſcripturis.j.de bered.inſtit.l.qui non militabat.. Lucio. a.J.cum in teſtamento. g. fi. j. de legaf.j. ⁊.ſi ſeruus pluriũ. . fin j.de lega.iij.l. minimis. ð.de peti. heredit.vel iterum poſſunt etiam pꝛobari pꝛedicta ex his que dixi in.lj. ã. eo. in.q.de fabꝛo vicino ſcholis.⁊ in.l.qui ante calendas.j. de verb. oblig.in.q.illa de citato vnica citatione ad ſingulos actus cauſe vſq; adſententiam incluſine. ¶ Quadrageſi⸗ 76 maquarta pꝛincipalis fallẽtia eſt, pꝛopter aduerſam coꝛ poꝛis valitudinem. Iſta pꝛobatur pꝛimo extex.notabi.in J. ſi cui.tam diuus. 5. ex quib. cau.maio.vbi patet iura ge neraliter dicẽtia ad finem deducto negotio, pꝛo quo quis a re publica tranſmiſſus, non dicitur tranſmiſſum am⸗ plius reipublice cauſa abeſſe:non extendi ad caſum quoa quis finito negotio igitur abſens manet:qꝛ in egritudinẽ perſiſtit. Tunc enim reipublice cauſa abeſſe dicitur:⁊ im⸗ munitatibus quibuſcunq; gaudet. quod eſt ſumme no- tandum. ¶ Secundo pꝛobatur ex.c.ſi in teſtium. extra de teſtib. vbi patet legem generaliter dicentem citatum ad pꝛeſtandum iuramentum pꝛo reddẽdo teſtimonio apud iudicis tribunal, debere comparere: non extendi ad ca⸗ ſum, quo quis citatus perſiſtit in egritudine. Tunc enim ad domum iuramentum eſt deferendum. ¶ Tertio pꝛo⸗ batur er caſu notab.in.l.ex agentibus.C. de pꝛincip.agen. in rebus.lib.xij.vbi patet legem generaliter dicẽtem, ne⸗ minem pꝛerogatiuis conceſſis perſonis pꝛopter admini⸗ ſtratum officium gaudere debere: niſi id ad finem dedu⸗ xerit:non extendi ad caſum: quo igitur ad ſinem dedu⸗ cere non potuit:qꝛ egritudo ſuperuenit. Is enim pꝛero⸗ gatiuas ita conſequitur, ac ſiperfeciſſet.( Quarto pꝛo⸗ batur ex caſu no.in.lqj..⁊ ſcimus.C.de Lat.lib.tol.vbi pa tet iura generaliter volentia ſeruum ex domo repulſum, ⁊ cui denegata ſunt alimenta, cenſeri habitũ pꝛo derelicto ⁊ igitur non eius dominium ante perdit, quam ipſum al⸗ ter occupet:non extendi ad caſum, quo ſeruus exiſtens in ſeruitute excluſus eſt: ⁊ cum denegatione alimentoꝛum. Tunc enim ipſe non cenſetur habitus pꝛo derelicto:ita vt eius dominium pꝛimo occupanti concedatur: ſed ſta⸗ tim libertatem conſequitur. ¶ Quinto pꝛobatur ex.l.ſi longius.in pꝛinc.⁊.l.iudex. S. de iudi.⁊.l.licet. 6. de arbitr. 2..filiuſfamil.. fi. 3. de pꝛocura.⁊§.igitur pꝛopter aduer⸗ ſam.inſtit.de excu.tut..l.j.C.qui moꝛbo.a.lpoſt ſuſceptũ. ⁊l.non ſolum. fi. cum.l. ſequẽ.⁊.l Philoſophi.. aduerſa quoq; valitudo.j.de excu.tuto. In quibus patet iura di⸗ centia, iudicem ſeu arbitrum, pꝛocuratoꝛem, ſeu tutoꝛem compelli ad finem deducere onus, qð acceptauit:non ex- tendi ad caſum, quo ſuperueniat egrititudo. Tunc enim ab huiuſmodi onere excuſati ſunt.qð intellige ſi egritudo peritoꝛum iudicio diu eſt duratura:ſecus ſi bꝛeui tempo⸗ re:vt patet in.l.pꝛetoꝛ.O.⁊ ſi poſt cauſam.j.de vac.⁊ excu. mu. ¶ Sexto pꝛobatur ex.l.queſitumj. de re iudic.⁊ l.ii. õ.ſi quis in ludicio.Z.ſi quis cau.vbi iura dicentia, in ali⸗ quem vt contumacem pꝛocedi poſſe, ſi in termino a ius di cente ſtatuto copiam ſui non fecit:non extendi ad caſum, quo egritudo ſuperuenit in citato. Tunc enim ob egritu dines pꝛetoꝛ diem iudicij iubet eſſe diffuſum. ¶ Septi⸗ mo pꝛobatur ex.l.,S. de offi. conſul..c.cum plures.de offi. deleg.in. vj. vbi patet iura dicentia, vno ex iudicibus ha⸗ bentibus iuriſditionem inſolidum pꝛeoccupante cogni⸗ 77 quinta pꝛincipalis fallentia † eſt pꝛopter per tionem alicuius negotij, alterũ non poſſe cogno extendi ad caſum, quo in pꝛeoccupante ſuperue tudo. Tunc enim alter a pꝛeoccupante inchoata qui poterit.Et ad idem quod habetur depꝛocur en lib.vj. ¶ Octauo idem pꝛobatur in. c. quoniam idid ter. vt lite non conteſt. vbi patet legem dicentem 1 di examinationem fieri uon debere ante litem conteſt 8 extendi ad caſum/ quo in ipſis ſuperueniat egrit 4 4 qua veriſimiliter habet᷑ ſuſpicio de moꝛtis derlech er enim etiam ante, ad eoꝛum receptionem pꝛocedi Tie Adidem.j. de Carb. edic.l.due ſunt cauſe in ver varſ dens. ¶ Nono pꝛobatur ex.c.pꝛeterea.de obſer zideic patet iura generaliter mandantia, certis tempoꝛibu 8 iunium:non extẽdi ad perſonam, que egritudinem 9 tur. Illa enim inducit iuſtam diſpenſatioms cauſam 4 in quocunq; caſu, ſaltem ad cautelam peti debet qnir narum mentium eſt culpam timere:vbi nõ eſtyt di din text.⁊ ſunt verba Dyn. ¶ Decimo pꝛobatur e Lland di bus. g. de illo. 5. de vſufruc. vbi patet iura generalter d centia, ex non vſu vſumfructum per fructuarium ania non extendi ad caſum, quo quis igitur opera ſerni der vtitur:quia egritudine impeditur.Et eſtratio: qvtalibi dicit tex. Rumanitatis enim ratio illa eſtvt nobis ctian ſeruire intelligantur, quicum ſeruire velint egritucine aduerſa impediti ſunt.j. de ſtatuliber lcum heres.Sti⸗ chus. Et igitur dubium eſt, an egrititudinis tepoꝛe poſ ſint ſalarium petere. de quo in.l.ſi vno..item cumquqiã 3. loca.⁊ in.l.opere..de vſufruc. lega. vbi per Bartz inli liberti liberteq;.de oper. liber. vbi ponit.d. Bald. ¶ Un⸗ decimo pꝛobatur ex.c. de electoꝛibus.⁊c tua...idecer egrot.ꝛ. iij.. minus audiens.⁊.§. coꝛpoꝛis debilitas j de vaca.mu. I.ij.⁊ fi.qui moꝛ.lib x. C.⁊l. pe. cũ..ſeq ſdelegi⸗ tutoꝛ. Duodecimo pꝛobatur exl. quod in vxoemin pꝛin. C. de nego. geſt. vbi patet iura dicentia, magnas yro ri impenſas factas, caſu qus ille non debentur ſibiperma ritum, puta:quia pꝛomiſſam dotem nõ ſoluit eſſeper ma⸗ ritum repetibiles:vt patet ex his que notan.in..alimen⸗ ta.C.eo.tit.non extendi ad caſum, quo ille facte fueruntin vxoꝛem egrotantem:quoniam maioꝛ humanitatis indu cit tunc ratio:vt ille donate pꝛeſumantur: ſinon pꝛeceſſit pꝛoteſtatio de reddendo. ¶ Decimotertio pꝛobatur ey J. cum patronus.H.fi..he opere.in verſi ſicut j de ope libe. vbi patet iura generaliter dicẽtia liberto ſeu vaſallo ope ras ſeruitiales a domino ſeu patrono inqucipoſſenõ ex tendi ad caſum, quo ipſi aduerſa valitudine impediũtur, quoniam tunc ab illarum pꝛeſtatione excuſantur. ¶ De⸗ cimoquarto pꝛobatur ex.l.in metallum.j.depenis.ybipa tet legem dicentem iudicem, quod ſemel diffinitine pꝛo⸗ nunciauit, reuocare non poſſe: non extendi ad caſum qno ipſe in penam criminis impoſnit delinquenti onus ope⸗ rarumreipublice pꝛeſtandarum. Si enim tunc condena- tus aduerſa valitudine:que diu ſperat᷑ durare, illas pre- ſtare impediatur:iudex ob id ſolet iubere vnum ex ipiis affinibus ſubꝛogandum. ¶ Decimoquinto pꝛobatut ex l. qui cum vno..examinantur.j. de re mili. ¶ Decimoſo⸗ xto pꝛobatur in.l. iudicio.S. de pꝛocu. ¶ Decimoſeptimo pꝛobatur eo, ꝙ eleganter terminat Guiliel de Cugiinl nullus clericus.C.de epiſ.⁊ cle.dicens per illum tex inůi tex. in aut᷑ iuſiur. qð pꝛeſta. ab his. ver. qui vero.vbi pattt iura generaliter dicentia, quem de domicilio ſeu cinitate pꝛopꝛia eijci non poſſe: non extendi ad caſum, qnoipſe egritudinẽ patiatur, que alios inſicit ex contagione. Tle enim ex loco domicilij ſeu ciuitatis eijci poterit:ne alios inficiat. ¶ Decimooctauo pꝛobatur in. cſi egrotana q.iij.: in. epiſcopus.z in.c.placuit. xviij diſtinctiovbipa tet generaliter mandatum quem ad actum gerendum: non extendi ad caſum, quo aduerſam valitudinem coꝛpo ris patiatur:quia tunc alium loco ſui poterit ſubſtituere⸗ ⁊ pꝛopter boc foꝛte non bene dicit gl. Joan. A nclinein in ver. non ſequendo.de re iudic.lib. vſdicens nullam 3 ſententiam iudicis ab eo non ſedentis pꝛolatam, etiami non ſeſſio ab egritudine pꝛoueniat. C Quacrage U ſ cere non niat egrj⸗ ſeu actuum multitudinem. Iſta pꝛobatur in. l.pri 2 §. quanquam. ſupꝛa de teſtibus. vbi patet iura dio tia pꝛobationum copiam non debere coarctan: extendi ad caſum, quo quis ad ſui intentionen 9 nuttmünſ Tll Padi on en N Blurs encul uchlum qvopoſtdlutonem slntteſtesad uffcentiung tmintraquam podneerey aühen Poteſtenintmeiyſ eaadftwernrfh 1ld AN V 1 41, sadah unhqumesr ceim dära Abeia üdnin 85 du wma Keaſe Wemin 1 wohlb 16ſ, tnc. 8 M M 1 m Zn FAINE dam guocussigt lcine unp Liſt, Aſ, . 1 1 U (oper.liber vbidgn p o, ol. 4 N C. de clectornbusgem 671 1s audiens rnai udlens.: opea am mor idrCalRil md poban trlcuen cſt.ybi Petet iorzdia Scaſu quoilenordare promiſſam doten iſe t patet er disgwe tenct ad caſum awviiir mrquoniammacdarr edonate pꝛeſumamir dendo.(Decinan ibeopere inrei aliter dicetialben omino ſeupatrcron o ipf aduerſa raitts Marum pꝛeſtationece tur er in metallmin indicem, quod mii enon poſtemoncgtni inis inpoſuitdelnor reſtandarum Sicne dinerquedinſprend. udex ob ic dlctiden cum.Decmmögmn, aminantur jdere Uulh dicio. deroee ganterternintkun Kepiſcdedictrépèn Dſta.4b biàeT, 1 kü u0„ohatl 4 octallo Parn een. 1 46„W -nlacuTn, rin.Pae amng em 04 7, aatum qle„ waltlth. Inerſall Lluee aduele we 1.,5 ſn’ po Ure e* ufruclgafiig Bn ucit ineffrenatam keſtiun vündüidaſehne num iudex poteſt coarctare reducendo eã ad ſuffi Wuncendanenmfpe ſui arbitrio. Sed quis eſt iſte ſuffi z eiens t numerus, quem arbitrari debet: Jus canonicũ dicit hanc effrenatam teſtium multitudinem reduci poſ⸗ ſe ad numerum teſtium quadraginta, adeo: quod non vl⸗ tra debet extendere. Tex.iuris ciuilis quem pauci ſciunt in.quoties. C. de naufrag.lib.xj. ſimpliciter ⁊ equius de⸗ terminat reduci debere ad numerum trium. Quem ſum⸗ me not ibi Bart. ad declarationem. d.l.j.ð. de teſti. Pꝛo⸗ batur ex text.ſing. in aut. de tabel. ver. ſed nec queſtus.vbi patet iura generaliter dicentia tabellionem cõpelli poſſe ad rogitum contractus:ſuſcipiendaq; inſtrumenta: non extendi ad caſum quo ipſe impeditus ſit conficiendoꝛum multitudine. At enim dicit moꝛaliter tex.melius eſt pau⸗ cis bene ſubuenire, qᷓ; multis periculoſe.⁊ ita ad hoc no⸗ tabiliter illum tex. alleg. Bart. in. lj. furti. aduerſus nau tas caup. ¶ Tertio pꝛobatur ex eo, quod ibidem ipſe di⸗ cit volens argu.illius tex.d. l.j.ver. viatoꝛum.dicentem ge neraliter hoſpitem compelli ad ſuſcipiendos viatoꝛes:nõ extendi ad caſum, quo ille occupatus ſit locum viatoꝛum multitudine. ¶ Quarto pꝛobatur ex eo, quod determi⸗ nat Bald. in.j.conſtitu. Digeſtoꝛum§. itaq;. ad fin. dicens argu. illius tex. iura dicentia ſententiam ferri nõ poſſe de nocte:vt in.c.conſuluit.l.moꝛe Romano. 6. de ferijs.⁊.l.nõ minoꝛem.C.de tranſact.non extendi ad caſum, quo iudex er ſententiarum nimia multitudine occupatus ſit. Tunc enim de nocte pꝛonunciare poterit.quod tamen ſane in⸗ telligendum arbitroꝛ:niſi ea die foꝛte inſtãtie periret tem us. Tunc enim ratione imminentis periculi tolerarem doc dictum, ⁊ non aliter. argu. optimum. 5. de arbit.l. ſi de meis/ ſ. fi.⁊.l. i feriata. vbi patet arbitrum die feriata pꝛo- nunciare poſſe, tunc: cum non ſupereſt, niſi vna dies tem⸗ poꝛis compꝛomiſſi pꝛefixi.⁊ ſic in moꝛa imminet periculũ. ¶ Quinto pꝛobatur ex eo quod not.gloſ.oꝛdina.in cap. ſignificauerunt.in verſic.effrenatam.de teſtib.dicens, iu⸗ ra dicentia ius dicentem vſqᷓ; ad quartam dilationẽ con⸗ cedere pꝛo teſtibus pꝛobatoꝛijs pꝛoducendis, iuxta. c. vl⸗ tra tertiam de teſtib.⁊l.in pecuniarijs.de dila.non exten⸗ di ad caſum, quo poſt dilationem pꝛimam, intra quã pꝛo- ducti ſunt teſtes ad ſufficientiam, petit quis ſecũdam vel tertiam, intra quam pꝛoducere vult teſtium nimiam mul titudinem. Poteſt enim tunc ipſa dilatio poſtulata dene gari.quod nota. ¶ Sexto pꝛobatur ex caſu notabili in.l. aut facta..fina.j.de penis.vbi patet iura imponentia pe⸗ nam pꝛo aliquo crimine non extendi ad caſum quo ius di cens illo in loco pꝛeſidet in quo reperit eius loci homines circa tale delictum ſepiſſime maioꝛi pꝛo parte delinquen⸗ tes:tunc enim ad refrenandum homines a tali delicto, permiſſum eſt excedere penam a iure ſtatutam.Et huius eſt ratio:vt alibi dicit canon.ſcʒ vt quos Dei timoꝛ ⁊pe⸗ ne parue impoſitio a malo nõ reuocat, ſaltim coerceat ſe- ueritas diſcipline. ¶ Septimo pꝛobatur in.e.latoꝛes.de cleri. excom.mino.⁊ in.c.ij. de tempo.oꝛdi.⁊ in. e. comeſſa⸗ tiones.xlvij.diſtinc.⁊ in.c.oꝛdinationes.ix.qõ.j.⁊ in.c.quo/ ties. el.ij.q. vi.⁊ in. c.non poteſt.⁊ in. c. ipſa pietas.xxiij. q. iii.⁊ in. c.vt conſtitueretur.in fin.xl.diſt.vbi patet iura ge⸗ neraliter mandantia delinquentes puniri. Item ⁊ in pe⸗ ms, a iure ſtatutumnon extendi ad caſum, quo coniun⸗ ctim deliquit nimia multitudo. Tunc enim quia omnes pꝛopter multitudinem iudicare non poteſt, ſolet inultum tranſire delictum, vel ſaltem diſpenſandi circa minoꝛita- tem pene:vt enim dicit notabiliter text. in dictis iuribus. vbi non buius, velillius hominis plurimoꝛum numero ſtra ges queritur, ſeueritati iuris eſt aliquid detrabendũ: vt ſanãdis malis charitas ſyncera ſubueniat. ¶ Octauo pꝛobatur ex eo quod not.gloſ.in l. ſenatus. ver. reſtitueren tur.. de offi.pꝛeſi.ybi patet iura dicentia peremptionem inſtantie pꝛeiudicium recuperabile afferre parti: nõ ex⸗ tendi ad caſumn quo iudex intra inſtantiam pꝛonunciare nonpotuit:quia cauſarũ multitudine extitit impeditus. Tunc enim aduerſus lapſum tempoꝛis inſtantie, conce- ditur in integrum reſtitutio, quando facto iudicis decur⸗ ſum ſit tempus. argu.. ex quibus cauſis maio.l.ſed et ſi per pꝛetoꝛem.in pꝛinc. ¶ Nono pꝛobatur ex caſu.l.fin.. ſ plures j. de bonis damnato. vbi patet ſᷣm verum intelle⸗ ctum gloſiura dicentia bona damnati, non niſi pꝛo certa dandam pꝛod Soluto matrimonio. poꝛtione penes eius liberos remanere: non extendi ad caſum a quo exdamnato ſuperſit plurima filioꝛum mul⸗ titudo. Tunc enim fauetur:⁊ ſibi nõ poꝛtio:ſed omnia da mnati bona applicantur. ¶ Decimo pꝛobatur ex. c. quod dilectio.⁊c.quia circa.de conſangui.⁊ affini.vbi patet iu⸗ ra dicentia difficilimum eſſe pꝛincipem in diſpẽſando cir ca matrimonium contractum in gradu pꝛobibito: nõ ex⸗ tendi ad caſum, quo ex eo matrimonio abſq; diſpenſatio- ne de facto contracto pꝛoles plurima eſt: quoniam tunc gratia euitandi ſcandali, debet pꝛincipem facilem red- dere circa diſpenſationem ipſius matrimonij. Et idem vbi plurime perſone ex loco vno ſupplicantes foꝛent, que omnes in pꝛohibito gradu matrimonium contraxerunt de facto. ¶ Andecimo pꝛobatur ex his que habentur in l. pꝛolate. C. in quibus cau. tuto. habenti. ¶ Duodecimo pꝛobatur ex tex.nota.in.l.in nomine domini.§. interea ve- ro. C. de offic.pꝛeto. Affri.vbi patet legem generaliter di centem ſuperioꝛis ſtudium eſſe debere circa ciuitatis am pliationem, non diminutionem: nõ extendi ad caſum, quo ciuitas muroꝛum habet multitudinẽ:hominũ vero pau- citatem:⁊ conſequenter tute cuſtodiri non poſſit. Tunc enim ſuperioꝛis officium eſſe debet circa muroꝛum coar- ctationem, ſeu diminutionẽ ad hoc, vt ex facilioꝛi cuſtodia maioꝛ ſit intra cinitatem ſecuritas.qð eſt ſummenotan⸗ 79 dum. C Quadrageſimaſexta † pꝛincipalis fallentia eſt pꝛopter criminis immanitatem. Iſta pꝛobatur pꝛimo ad pꝛopoſitum Bal. not.in.l.per omnes. C. de defen.ciui.vbi patet iura dicentia iudicem audire debere aduocatum vniuſcuiuſq; in ius vocati: cum illius ratione deducit in medium:non extendi ad caſum, quo aſſumit aduocatus patrocinium pꝛo eo, qui commiſit immane crimen lenoci nij:vel alias poteſt iudex illum non audire.⁊ ad hoc illum tex. not. Bal. allegat in authen. ſed nouo iure. C. de ſeruis fugitiuis. ¶ Secundo pꝛobatur ex cap.tanto.extra de ſi⸗ monia.vbi patet iura repellentia meretricem a facultate accuſandi in criminalibus, vel teſtimonium in his reddẽ⸗ di:non ertendi ad caſum quo queritur de immani crimi⸗ ne, puta ſimonie: vel alias. In huiuſmodi enim iudicio meretrix admittitur.( Tertio pꝛobatur ex.l.in queſtio⸗ nibus.j. ad legem Juliam maieſta.l. mulierem. j. de accu⸗ ſationib.vbi patet iura generaliter repellentia mulierem a criminali accuſatione, non extendi ad caſum, quo cri- men immane ſit, puta leſe maieſtatis:vel alias.( Quar⸗ to pꝛobatur ex.c.in fidei fauoꝛem.⁊ capit.accuſatus.extra de heretitis.in.vj.⁊. c.per tuas.de ſimo.vbi patet iura re⸗ pellentia criminoſos a teſtimonio, non extendi ad caſum, quo crimen ſit immane, puta bereſis, vel ſimonie. Tunc enim ob criminis immanitatem ⁊ fidei fauoꝛem iſti alias inhabiles admittuntur. CAltimo pꝛobatur ex doctri- na Innocen. in cap.j. extra de conſtitutionib. quem ſepe ſolitusſeſt allegare domi. Bald.⁊ maxime in dicta authẽ. ſed nouo iure.dicentis, ratione enoꝛmitatis criminis pu- niendi licitum foꝛe iudici tranſgreſſionem legis pꝛo eo delicto penam generaliter imponentis.Eœt pꝛo.iſto dicto poteſt allegari text. optimus in.l. fina. verſicu. ſed nec ad huiuſmodi.C.de modo mulct.vbi pꝛo eo videtur eſſe ca⸗ ſus. Secundo tex.melioꝛ in cap.Felicis..ceterum.de pe nis.libꝛo ſexto.vbi expꝛeſſe dicit, quod pꝛopter immani⸗ tatem criminis creſcere debet eius pena.Sed certe con⸗ tra. verum: quia text. eſt ſingularis quod ad hoc, vt pꝛo immanitate criminis augmentatiue poſſit fieri traͤſgreſ⸗ ſio pene legalis, conſulendus eſt ſuperioꝛ: quoniam iu- dex ex ſeipſo hoc non poteſt:ita eſt expꝛeſſum in.l.diuus. ¶ Altima ſecundum communem intellectum glo. ſuper verbo, non poſſunt.j. de falſis. Et cum hac determinatio⸗ ne dicunt intelligi iura, que argumentatiue allego pꝛo Innocen. Idem pꝛobatur in cap.mulier.xv.queſtio.j.vbi patet iura dicentia irrationabile animal non puniri pꝛo⸗ pter deſicientiam intellectus:non extendi ad caſum, quo cum eo commiſſum ſit immane crimen: puta ſceleſtus concubitus.Tunc enim rationale animal et irrationale moꝛtis pena puniuntur. ¶ Altimo pꝛobatur ex eo quod not. gloſſa ſingularis ſuper verbo, tanquam ad latrones. in I.ij. j. arboꝛurꝭ furtim ceſarum. vbi eſt expꝛeſſum ſe⸗ cundum communem veram opinionem volentes coꝛpus delinquentis iam moꝛtui, pene ſubijci non debere: licet contrarium ſeruent imperiti pꝛacticantes non extendi III ——y·— — e — — Plud. 4 Audo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ. part. Dus aiokites8e ad caſum.quo crimen immane ſit: vt in latrone conſueto dicentem patronum donata per libertum:yt in ein arbl ungobnn a Conuertere. ⁊ famoſo. Ille enim pꝛimum ſuſpendi et poſtea beſtijs dem alienata, pol Ereuocare:non extendi ad caſmns fran mrdi rte viunala 4 ⁊ vide eundem ſubiſci debet.⁊ hoc vt alij pena hac grauiſſima terrean- ſiat per libertum remuneratina donatio. Tunceni„quo argan ntapüin Lud. in.l.de di tur, ⁊ꝛvt affines eius in quem crimen commiſſum eſt: ex ſetur ceſſare fraus. ¶ Septimo pꝛobatur ex. nwnen radonhi Pracqum uiſione.in fin.. huiuſmodi pene ſolatio doloꝛem mente obijciant. ⁊ ita remunerandi.. Papinianus. 3. manda. vbi conſtet d alniiſcusn eo.⁊ in conſilio. mirabiliter glo.illa intelligit l.capitalium.§. famoſos.j. de generaliter dicentem, donationem in dubio nonpreſuse trali riuuvrnef cccxxviij.⁊ mo⸗ 80penis. ¶ Quadrageſimaſeptima pꝛincipalis fallentia non ertendi ad caſum, qno aliquid Pꝛecedit dationẽ ani mnultuh rrrndade der. in.cum in eſt pꝛopter nimiam contumaciam. Iſta pꝛobatur ex eo pliciter factam quod quidem de honeſtate remunerau FKänannaetlyn b officijs.extrade quod notgl.ſing.in.l.iij.ᷣ.duas.ver.decedatur.j.de dano nem requirit. Tunc enim ſimpliciter datum in rem 4 Fmütti Auitopo teſtamen. infec.vbi patet iura generaliter dicentia, eum contra quẽ rationis cauſam cenſeturdonatum. Octauo p: don rmina Caamtin ' facta eſt miſſio in poſſeſſio.ex pꝛimo decreto non debere ex..ſi patrem§.ſi quis aliquem. iuncta gloſiin ver dr nulelilleeim üictey ¶ Addonatio⸗ exire ex re, ex qua eſt facta miſſio: imo in eadem vna cum cabilis. j. de donat. vbi patet legem generaliter dicent 10 anaenſa rnone nẽ. Adde ⁊ vi⸗ immiſſo ſtare debere:non extendi ad caſum, quo in eo co- ex ingratitudine factam donationem poſſe reuocari em Jiumuckh utnous de eundẽ Lud. tra quem eſt facto miſſio adeſt nimia contumacia. Tunc b extendi ad donationem b remunerationis cauſa dene unicpen raxuinci in ↄfil.ccxcv.ĩſi. enim hec eſt iuſta cauſa: vt iudex illi mandare poſſet exi⸗ C HNono pꝛobat᷑ per text.in.l.Alttilius R egulus.C0 4 aurtatnäbdin ien tum ex re, que expꝛimo decreto tenetur. ¶ Secũdo pꝛo⸗ in aut. eo decurſi um. C. de don. ante nup.: in l fi circa mn Käbi Luuntar an 7 ¶ Pꝛincipis.ꝛ· batur exl. Fulcinius.. fij. in quib. cau. in poſſeſ. ea. vbi eſt cipium.cum gl. ſua. C. de inre dotium vbipatetlegend luranoltäbne potu ꝙ doctoꝛati ab expꝛeſſum iura generaliter dicentia, miſſione in poſſe eſſio⸗ cẽtem, exceſſinam donationem inſinuationem requirere oyrſtsincdaniff nfalaer p nem expꝛimo decreto facta, lucrari fructus: non extendi non extendi ad donationem ob remunerationis cauſam fiece giorainci 1 eratur alijs. vi· ad caſum, quo immiſſio ſit ob nimiã contumaciã. Ter factam. ¶ Altimo pꝛobatur ex eo, qnod not. do. Balc in t Kgiiſägisange 1. de tex.⁊ gl.fi.in tio pꝛobatur exl.conſentaneum.ibi dum dicit cogendum l ſi vnq;. C. de reuocan.dona.dicens declarando lam te ſ wihdenäden fiu Lreſtituende.C. eum:vt ſe repꝛeſentet ⁊c. C. quomodo ⁊ quando iudex.vbi gem ꝙ eins diſpoſitio volens donationem omnium bo⸗ ſagirikrusfſun de aduo. diuer. patet iura generaliter dicentia non eſſe locum remiſſioni noꝛum vel maioꝛis partis reuocari per ſuperuenientian deitlfeemanen iud. ⁊ Lud. met ad locum contractus, non extendi ad caſum, quo quis ſoꝛ liberoꝛum: non extendi ad donationem remuneratoriã angtunkenenutn 3. in. ix.falꝛ Do titus eſtfoꝛum ratione contractus:⁊ adeſt nimia cõtuma quod eſt notandum. Idem pꝛobatur in. metum g ſea t. wiunmlakiin 1 V mini. in. c.hi qui cia.Et ad hoc ita illum text.ſingula.reddidit ibi.d. Bald. cite. S. quod metus cau. vbi apparet non deſtruendo ai- auuyttitſi 3 G authoꝛitate. de ¶ Quarto pꝛobatur ex.l.relegati. j. de penis.⁊.c. quoniã ter literam, quod iura pꝛopter metum generaliter reſcin⸗ Leraunour uniimn pꝛeb. lib. vj. et in frequenter.. ſinautem.extra vt lite non conteſt.vbi patet dentia contractum donationis, pꝛout alium quemlibet. it uncküchiumrättdo is conſil. cccxxviij. legem dicentem contumaciam non debere eſſe pluribus non extenduntur ad caſum, quo donatio metu facta eſ W ritigetmunt V circa fin.⁊ in ſuo penis punitam:non extendi ad caſum: quoilla ſit nimia: remuneratoꝛia. quod eſt notandum.(Quadrageſimaa idutrdots incieum 1 1 nota. dexciiij:et quoniam tunc nimietas contumacie inducit cumulationẽ 82 nonapꝛincipalis fallentia eſt pꝛopter concedentis, ſeh inſomnesodepi,i dei intellige pꝛedi⸗ pene. Quinto pꝛobatur ex eo, qð not. gloſ.oꝛdi.in.l. ſed ⁊ ſi conferentis amplam dignitatem. Iſta pꝛobatur erterin runturrolapiciasman V cta ceteris pa⸗ per pꝛetoꝛem. ſed ſi cum decreto.. ex quibus cau.maio. Liijj. de albo. ſcri.⁊.c. per tuas. de maio.⁊ obed.⁊ quodnot, inixiutiivnintitnam ribus.iuxta tex. vbipatet ius dicens nemini audientiam denegare debe⸗ gloſ.eo.tit.c.j.vbi patet iura generaliter dicentia,pꝛomo⸗ nüalcaumquopendente in aut.de mon. re:non extendi ad caſum, quo ſit nimia cõtumacia. Tunc tum ad dignitatem poſterius poſtponi deberepoomoto uiss timendecqtion g.oꝛdinationẽ.⁊ enim põt generaliter in omnibus cauſis audientiã dene⸗/ pꝛius:non extendi ad caſum, quo pꝛomotus poſterinseſt uTtuusiideerbobii ibi not. Nico.de 81 gare. ¶ Quadrageſimaoctaua pꝛincipalis fallentia eſt pꝛomotus ab eo, qui eſt in maioꝛi excellentia dignitati’es, aurueraviideoftddl Neap.facit tex. pꝛopter remunerationẽ. Iſta pꝛobat᷑ ex.c. quicũq; ſuffra/ quam ille, qui fuit pꝛomotoꝛ pꝛioꝛis. vnde eſt argumètum ntanxipoteſtcanpvde cum ibi no.in.. gijs.⁊.c.cccle.xij. ꝗ.ij.a.c.per tuas. cum ibi nota.de donat. ad doctoꝛatum pꝛomoti per Imperatoꝛem: quamnispo asfllthsdecigiAul vñcunq;· in pᷣn. vbi patet iura generaliter dicentia, pꝛohibitam foꝛe rerũ ſterius pꝛeferri debet alijs pꝛomotis ab inferioꝛibdus, antu ctpoptrillante in ver. niſfoꝛte. eccleſie alienationem non extendi ad caſum, quo eas ve- quamuis illi pꝛius. Secundo pꝛobatur ex caſu notabiſij acuyvbaturyinocetao C.de pꝛoxi. ſac. lit alienare ſuperioꝛ:vt eos remuneret, qui eccleſie grata in.c.ſia ſede.de pꝛeben in. vj. vbi patet iurageneraliter di auuiſjiit eglaluupo ſcri.lib.xij. facit opera impenderunt. CSecũdo pꝛobatur ex.l.diuus.ibi centia locum eſſe gratificationi in alteroex duobus impe rereoquodnot ginquc etiam glin.liu dũ dicit:⁊ ſi quid foꝛte eguerint milites, deinde eis dona⸗ trantibus beneficium vacans acceptandoaanonapparet aatturageyeralterdicni bemꝰ§.⁊ꝛ filios. re.j. de bon. damn. l.in mulctarum. C. de mod. mul.vbi pa cui eoꝛum facta ſit collatio:non extendi ad caſum,quoco⸗ anpʒcxſerionectentia in verſi.ſumpti⸗ tet iura generaliter volentia mulctarum ſeu penarũ, que rum vni facta eſt collatio a pꝛincipe:alteri vero ab infe⸗ aanusilgtmüprig bus.in verſ. ꝙ deueniunt ad rem publicam:ius dicens alienationem fa⸗ rioꝛe. Tunc enim pꝛopter conferentis maioꝛem pꝛero azauſunſegiintis alijs. ⁊ eque bo⸗- cere non poſſe:non extendi ad caſum, quo ipſe velit remu gatiuam, ille cui pꝛinceps contulit, pꝛeſumitur in colla, injoskegtinasſüf da nis.C.de aduo. nerare eos, qui neceſſaria opera impendunt rei publice. tione pꝛioꝛ. ¶ Tertio pꝛobatur ex.c.hi qui authoꝛiate. reoſttrtüſteealswn 6 diuer.iud.⁊ eun Tũc enim mulctas ſeu viles res, que ſunt inter bona eius de pꝛebendis.libꝛo ſexto.vbi patet iura dicentia reco antgelmdlau on 5 dem Ludo.j.in patrimonium confiſcatur:poſſet in buiuſmodi remunera ptum per pꝛius, potioꝛem eſſe debere in optione vacmn⸗ auun ijhott oded 5 fal.liij.in fr. à tionem conuerterea. Et ita intelligi debet qð no. Guiliel. tis pꝛebende: non extendi ad caſum quo receptus p?ꝰ untan gga dantit de Cug.⁊ꝛ Bar. in. lj.in ſi. pꝛin. ð. de iuſti.⁊ iure.⁊ Bal. in.l. c poſterius eſt receptus authoꝛitate pꝛincipis, aut eius unddani 1 e ¶ Dicẽtia.ad⸗ pꝛoclama.C.commi.vel epiſt.⁊ idem Bar.in.l.illud. de ca⸗ legati. Ille enim pꝛefertur recepto per pꝛius authoiita⸗ mdann dd 1 koresd 1 de ad hanc fal. no.largi.: in.l.j. C. de pꝛeben. ſala. lib.x. Tertio pꝛoba⸗ te inferioꝛis, quod eſt notandnm.(Quinquagefma in daunr uncon ⁊ vide eundem tur ex tex. not.in.l. cum Nauarcoꝛum. C. de naui.lib. xj.vbiI 33 pꝛincipalis † fallentia eſt, pꝛopter nouam rei ſuperue- ragramaaünn 1 Ludo. in rub.l. patet legem generaliter dicentem, neminem poſſe remit⸗ nientiam. Iſta pꝛobatur ex text. notabili, ſecundum vnam würuſn wnnla heres quãdoq;. tere onus ſolutionis tributi reipublice debiti:nõ extendi lecturam, quam ibi ponderat Bartol. in.. admonendi- mnetrunnsn J. de acqui. her. ad caſum, quo ſuperioꝛ in remunerationem velit illirra-« d 5. de iureiurando. vbi patet iura generaliter dicentiad: Arulacd tani V 2 Bal i.l.caſus. mittere, qui in aliquo neceſſario ſeruitio rei publice gra- pꝛoductionem inſtrumentoꝛum non admitti poſt con⸗ Ihadüiwi db C.de teſtam̃.vbi tus extitit. ¶ Quarto pꝛobat, ex.l.ij. poſtea, cũ Apius. cluſum in cauſa:non extendi ad caſum, quo illa ad mnae ono waantät T pꝛopter ſuper⸗ 3. de oꝛigi.iur.⁊ in.l.non omnis§.ſi.de re mili.vbi patet le nus partis nouiter deueniunt. Illoꝛum enim pꝛodu/ ädlcentia Tituütgas uenientes excõ gem generaliter dicentem, delinquentespenis affici, non ctio etiam poſt admittitur. C Secundo pꝛobatur erl dricum manseunni 1. municatos põt pꝛemijs:non extendi ad caſum, quo ipſi quid vtile pꝛo re⸗ eleganter.. ſi quis poſt.S.de condictione indebiti a ii maemilumg ruadaaat. ſuſpendi officiũ publi.egerint:quoniam tunc in remunerationempoterit in gloſſ. C.de conſoꝛtib.eiuſdem litis.⁊ lſi alter.ãde u ansꝝ dkanamlde miſſe.⁊ eundem ſuperioꝛ eis pꝛeſtare pene immunitatem:⁊ etiã ipſos mul dicijs.⁊.l. non diſtinguemus.. cum quidam. 3. de arbi⸗ dedjeenta⸗ nſimisnde in..iij.C.de lib. tis donare pꝛemijs. ¶ Quinto pꝛobatur ex eo qð not. gl. tris. in capitu.inſinuante.de officio delegati.⁊ in capiuu/ ij rrrdac n m ⁊ eoꝛũ liber.vbi in aut᷑.vnde⁊ ſi parens.GC.de inoffic.teſta.⁊ in.l.ſi donatio⸗ paſtoꝛalis. de exceptionibus.⁊ in capitn. nulli.⁊ in capit. oteeuain ug exẽpti pꝛopter ne. C. de colla.vbi pater iura generaliter dicentia inter pa yt circa. de electionibus. libꝛo ſexto. vbi patet iura di- tegere mercriean ſuperueniẽtem trem ⁊ilium in poteſtate non cadere donationem: nõ ex- centia generaliter exceptionem dilatoꝛiam, vel decl⸗ enner eiefrnn ingratitudin?, tendi ad caſum, quo donatio fit ob remunerationis cau- natoꝛiam opponi non poſſe poſt litem conteſtatamnon dwin io enbenefe poſſunt in pꝛiſtt ſam. CAn autem inter coniuges remuneratiua donatio extendi ad caſum, quo ila poſt litem conteſtatam nonite dackk nanem enef nam ſubiectio⸗ ſit permiſſa? vide l.quod autem. 5.ſi vir ⁊ vxoꝛ..que iam ſuperuenit, qð declara vt dixi.. eod..ſi mulier. CTer ane Aumouoin nem reuocari.⁊ nup.ll. cum hic ſtatus.ſi cum ſocer.z⁊..ꝓꝛeced.&.de do/ tio pꝛobatur ex eo quod eleganter determinat Balclre Anr Nunan pe vide Unge. in.l. na.inter vir.⁊ vxo.Et qð not.Pet.⁊ alij poſt eũ in.l.ſi pa⸗ ferendo Dynum, in.l. inuitus. C. de pꝛocuratoꝛibus. di angagffn„ dam. diuus. in pꝛinc. 5.de peti.here. ter puelle. C. de inoffic. teſtamen. C Sexto pꝛobatur ex.l. viuus libertus.j.ſi quid in fraudem patro.ybi patet legẽ cens conſtitutionem volentem in cauſa nullitatis veinn pꝛobationes admitti non debere, vel appellatio b do nttionssgar. zdcaſum, qpodah al od eſt notentmn(dr Ale ntia Teſt daopte 5 im disnttaten Ienir per tnasdemulrtt dadctiura generäitde. npoſteruspoixtr d caſum qloptnden aieſtin maloi gabd vomotoꝛpricisſtt moti per Imppare bet alijs promots Secundo pꝛobaut en m. v.vbi paterir ifccationi in atenr imvacansacccptat ollationon extenci latioa peincipe: ate pꝛopter coniernton inceps ontult grir dio pꝛobatur cecnine ſexto. vbi patt unte tjodem eſſe deber e extendi ad caiin oyr eus autborttte gurt fertur recepto eie eſt notancmn(2r. tu cf, pipter wun etur extert uttiin i poncerdt Brtun bi pattt urs mmen rumentorun loh: nb ciuſdem true rotionen di⸗ ath rcc vſt n on nn poſthe c 4 itemenn oilapo til Alfiwo- 7 X ab interlocutoꝛia iuſtiſicari non poſſe ex nouis cauſis: nõ extendi ad caſum, quo nouiter noue cauſe, vel pꝛobatio- nes emergunt. Juſtum eſt enim:vt nouiter ſuperuenien⸗ tia nouum habeant auxilium. 8. de interro Giiet de eta⸗ te H. ex cauſa.de iura. calumn. c. ceterum. Quarto pꝛo⸗ batur ex..ij g. fi. C. ſi ſepius in integ.reſti. poſtu. vbi patet iura dicentia poſtulationem reſtitutionis in integrũ non oſſe iterari non extendi ad caſum quo noue cauſe 2 reſti⸗ tutionem iuſtiſicantes ſuperueniãt illins poſtulationem iterare volenti. ¶ Quinto pꝛobatur in.i.ſi a te.de except. rei iudi.⁊. fullo.ð. de condic.ſine cau. vbi patet iura dicen tia exceptionem rei indicate perpetuã eſſe in fauoꝛẽ, pꝛo quo ſententia eſt pꝛolata:non extendi ad caſum, quo poſt ſententiam ſuperueniat noua cauſa eius cauſe, ſuper qua ſententia fandabatur extinctiua. Exemplum pone: index abſoluit Titium rei vendicatione conuentum er ea cau- ſa:q non poſſidebat:certe tunc ſi poſt rem iudicatam Ti tius poſſidere incipiat, poterit efficaciter conueniri, nec ſibi exceptio rei indicate ſuffr agabitur. ¶ Sexto pꝛobat᷑ ex.l.tigni H.ſi quis cum poſſideat.S. ad exhibẽ.⁊.l. ſinautẽ. g.quod ſi decre..de rei vendi.⁊ in.c.pen ul. de exceſ.⁊ lxvti frui..ſi poſt litem..ſi vſuſfruc.peta.⁊ll.ſi ſeruus. 3. de con dic.furt.⁊.. fin. j. rerum amo. vbi patet iura dicentia ince/ ꝓtum iudicium finem accipere debere:nec agẽtem in pꝛe⸗ iudicium rei inuiti poſſe peuitere:non extendi ad ca ſum, quo eo petente ſuperueniat cauſa eius iudicij extinctina. Exemplum pone:natri nonium eſt ſolutum vinoꝛt oin⸗ ſtitutum eſt iudicium reſtit.dotis eo pendente matrimo- nin m eſt reintegratum:certe per reintegrationem matri⸗ monij ſoluitur dotis indicium. C Septimo pꝛobatur.e. l.ſi rem..omnes. 5. de pign. actio..l. ſ mandauero. als ſi tibi mandaucro.la picola. 5. manda.vbi patet iura dicẽtia nullum foꝛe iudicium inſtitutum per carentẽ actione:non extendi ad caſum quo pendente iudicio illa ſuperueniat. ꝛo cuius tamen declaratione videnda, que boc anno dixi in.l. Titius..de verb. obli. Octauo poteſt pꝛoba- ri ex.c.venerabili.de offic.deleg. ⁊c.grandi.de ſi upplẽ.ne⸗ gli. pꝛela. in. vj.ꝑoteſt etiam pꝛobari ex multis, que in ſupe rioꝛibus fallẽtijs deduxi. CQuinquageſimapꝛima pꝛin⸗ cip. fallentia eſt pꝛopter iuſtam ſeu pꝛobabilem ignoꝛan- tiam. Iſta pꝛobatur pꝛimo ex toto tex.not.in.c.ij.⁊ c. ex te⸗ noꝛe. qui filij ſint legi.⁊.qui in pꝛouincia g.diuus.de ritu nup.⁊ ex eo quod not.gl.in.l. qui contra. C. de inceſt. nupt᷑. vbi patet iura generaliter dicentia natos ex inceſt. nupt᷑. illegitimos cenſeri,non extendi ad caſum, quo matrimo⸗ nium quamuis illegitimũ per ignoꝛantes contractũ, etiã ignoꝛantes cauſam illegitimitatis, adeo: vt ad faciendum cenſeri filios legitimos ſufficiat alterum coniugũ in igno rantia conſtitutũ:vt eſt caſus notab.in. d. c. ex tenoꝛe.quic- quid not. gloſ.in. d. l. qui contra. Quod tamen limita ᷣm ter. nota.in.c.inhibitio. de clandeſt. deſpon. impu. Se⸗ cundo pꝛobatur ex eo, qð not. gl. oꝛdi.in. lij. de recept. vbi patet iura dicentia receptatoꝛes delinquentium acriter ꝑpuniri:non extendi ad caſum, quo receptatio delinquẽtis facta eſt ignoꝛanter. Dicit enim Imperatoꝛ ſcientem nõ autem ignoꝛantem volumus obligari in.l. generali. C. de tabu lib. x.vnde ſtatutum puniens receptantem bannitũ: non extenditur ad receptatoꝛem ignoꝛanter.⁊ concludit Par. in. lomnes. C.8de agri.⁊ cenſi. ib. xj.⁊ in.l.j. C. de colo. Illrꝛi. eo. lib. ¶ Tertio pꝛobat᷑ ex.c.ſi vero aliquis.de ſen. excoin.⁊ eo qð not.glan..ſi ignoꝛans.3. locati.vbi patet in ra dicentia ipſo facto excommunicatum eſſe eijciẽtem in clerieum manus violentas:non extẽdi ad inijcientẽ igno⸗ rantem illum clericum eſſe. ¶ Quarto pꝛobat᷑ ex.l. item apud Labeonem. 9. ſi quis virginemãj. de iniur. vbi patet iura dicentia appellantem virginem iniuriarum teneri: nonextendi ad caſum, quo ignoꝛat᷑ mulieris virginitas:⁊ iuſte putet eius meretricaria qualitas.(Quinto pꝛoba tur ex. c. genera. de reſe cr. in. vj. vbi patet iura dicentia gene raliter impetrationem beneſicij cenſeri ſubꝛeptitiã, ſita⸗ ceatur per impetrantem beneſicium ſibi collatum aliud: non extendit ad caſum quo impetratoꝛ alterius ſibi colla ti iuſtam pꝛetendit ignoꝛantiam. ¶ Sexto pꝛobat᷑ ex cle. eos.de conſang.⁊ affini.⁊..ſi adulterium cum inceſtu.j. de adul.⁊.d.l. qui contra. vbi patet iurapunientia contrabè- tes inceſtas nuptias:non extẽdit ad eos, qui inceſtus cau ſam vnoꝛant. ¶ Septimo pꝛobatur ex..ſi ſoꝛte.3.de offi. Soluto matrimonio. Pꝛeſi.vbi patet legem dicentem aduentu ſucceſſoꝛis fini⸗ ri iuriſditionem magiſtratus pꝛecedentis:non extẽdi ad caſum quo pꝛecedẽs magiſtratus ſucceſſoꝛis ignoꝛat ad⸗ uentum. Tunc enim valet ea que vi iuriſditionis volũta⸗ rie agit:vt ibi eſt tex.notab. ¶ Octauo pꝛobatur ex eo qð not. gl. in. l. erroꝛ. C. de iuris facti igno.⁊ in. c.paſtoꝛalis. extra de except.vbi patet iura dicentia declinatoꝛiam ſeu dilatoꝛiam exceptionem'opponi non poſſe poſt litem con teſtat am, vel alium pꝛefixum terminum: non extendi ad caſum quo, cum agitur intra terminuũ, non fuit oppoſita: quia ignoꝛabat competere. Tunc enim etiam poſt, poteſt opponi.Et ad idem.d.c.nulli.⁊.d. c.yt circa. ¶ Nono pꝛo/ batur ex. c. ad pꝛobandum de re iudica.⁊l. Barbarius.de offic.pꝛeto.C.de teſtamen.lj.iij.q.vij..tria.⁊ in.lij.C. de ſenten. In quibus patet actum factum per illum, qui ad eum celebꝛandum eſt inhabilis, ſuſtentari, ſi eius inbabi⸗ litas ignoꝛetur, ⁊ inbabilis eſſe putetur. Et ſic ratione commnnis ignoꝛantie leges dicẽtes actum factum ex in⸗ babilitate perſone, als coꝛruere, reſtrictionem recipiant. ¶ Decimo pꝛobatur ex.c.ad apoſtolicam.de cleri.egro. vbi patet iura generaliter dicentia ſacerdotem ab officio dinino ſuſpenſum, miniſtrantem effici irregularem, non extẽdi ad caſum, quo quis pꝛobabiliter ſuſpectionem ſui ignoꝛat. ¶ Andecimo pꝛobatur ex.c.ſi feudum vaſallus isnoꝛans.ſi de feud.fuer.contro.inter domi.⁊ agna.in vſi⸗ bus feudo.vbi patet iura dicentia vaſallum vel empby⸗ teotam ins feudi, vel emphyteoticum perdere: cum illud ſine conſenſu domini alienat, non extendi ad caſum, quo al enatio facta eſt per ignoꝛantem rem eſſe feudalem, vel emphyteo. C Duodecimo pꝛobatur ex.c. vaſallus feu⸗ dum. eotit.vbi patet iura dicentia vaſallum vel emphr⸗ teotam negantem rem feudalem vel emphyteoticam eſſe ius feudi vel emphyteoſis perdere: non extendi ad ca⸗ ſum, quo ipſa negatio pꝛocedit ex ignoꝛãtia. ¶ Decimo⸗ tertio pꝛobatur ex eo, quod not. glo. oꝛdi.⁊ fin. in. Lij. C. de iure emphy.⁊ Dyn. in. c. cum quis.de regu.iur.in.vj. alij inl. qui in alteriusj. eo.tit.vbi patet iura dicentia emphy teotam non ſoluentem canonem intra tempus pꝛefixum: ius emphyteoſis amittere:non extendi ad caſum quo ſo⸗ lutio non eſt facta, eo: quia ignoꝛabatur rem eſſe empby⸗ teoticam:tunc enim ex equitate aduerſus iuris emphy⸗ teotici amiſſionem conceditur in integrum reſtitutio. ¶ Secimoquarto pꝛobatur ex eo, quod not. gloſ.in. l. cũ filius..in hac.j.de verboꝛum obligationib.vbi patet iu- ra dicentia heredem facientem ea, ad que non facienda teſtatoꝛ ſe obligauit ſub pena, in penam incidere: non ex- tendi ad caſum, quo ea faciat ignoꝛanter. Tunc enim de equitate aduerſus incurſum pene ſibi competit in inte⸗ grum reſtitutio.¶ Decimoquinto pꝛobatur ex text.quẽ ibi ſumme not.Gartol in.ljg. ſi quis autem pꝛopter. de itinere actuq; pꝛiuat.vbi patet iura dicentia pꝛeſcriptio⸗ ne ius agendi ſubmoueri:non extendi ad caſum, quo ad⸗ uerſus ignoꝛantem actionem ſibi competere, cucurrit ꝛeſcriptio: quoniam tunc quamuis ſuccurrerit ipſo iu/ re.l.fina. ad ãin. C. de pꝛeſcriptione longi tempoꝛis. tamen ðe egyitate conceditur lapſus tempoꝛis reſtitutio.Et idẽ Pꝛobatur in.l. Itttilicinus. 3. de ſeruitu. ruſticoꝛum pꝛe⸗ dioꝛum.⁊ ex co quod not.in.l.ſi partem.ſi per fundum. ver. non vtendum. S. quemadmo. ſerui.amit.⁊ in.l.omnes. verſicu.milia.C.de pꝛeſcriptio.triginta annoꝛum. ¶ De⸗ cimoſexto pꝛobatur ex.l.ſi ideo.C. de his quibusvt indig. et.lj.. occiſoꝛum.j. ad ſenatuſconſultum Sillanianum. vbi patet iura punientia heredem non vindicantem ne⸗ cem defuncti: ſeruos non offerentes auxiluum domino, quem alter aggreditur: non extendi ad caſum quo igi⸗ tur vindicatio facta non eſt, vel auxilium non eſt obla⸗ tum: quia ignoꝛantur occiſoꝛes defuncti, vel aggreſſo⸗ res domini.vnde ſtatutum puniens ſyndicos non denun⸗ ciantes maleficia commiſſa: non extenditur ad non de⸗ nunciantem ex ignoꝛantia:vt not. Bartolus, in. l. diuus Pinus.ffde cuſtodia ⁊ exhibit. reoꝛum.: in.l.ſemper ad⸗ uerſus..interdum.per finem illius textus.j.quod vi aut clam. ¶ Decimoſeptimo pꝛobatur ex lege. j. F. ſi mu⸗ lier.j. de liberis agnoſcendis.vbi patet iura certo mo⸗- do mulctantia mulierem, que poſt diuoꝛtium intra tri- ginta dies marito, a quo diuertit: non denunciat ſe ex eo foꝛe pꝛegnantem:non extendi ad caſum, quo denun- II2 1 ☛ — Plu ae* 8 b (Hicebat. d. Bal. Adde ꝙ 3 Bal. hoc dicit in.l. data ope⸗ ra.col.xj.verſi. quandoq; ſta⸗ tuta de nihilo. C. qui accu. et vide eundem in.l. ſi quis. C. de nat. lib. vbi ꝙ magis fauẽ dum eſt ciuibꝰ nouis, q;an⸗ tiquis. et vide 2 ca. ⁊.0. Domi. 9 in.c.xt anima⸗ rum. col x.cir⸗ ca fi.de conſti. Noꝛo.vj.⁊ adde pꝛedictis, que ponunt mod. in.l.cũctos po⸗ pulos. ⁊ Albe. de Roſa.in pꝛi maparte ſtatu toꝛũ.q.xxxvij. (Bo. d. Bal. Adde ⁊ vide eundem Bal. in. o.l. fin. C. de fide inſtr.⁊ in.l. J. obſeruare.§. anteqᷓ;.circa fi. de offic.ꝓcon. Ilbb. ꝛ Cano. i.c.cũ olim.col. pe. de conſue. Zudo. KRoma.in pꝛimam Inſoꝛ.part. ciatio facta non eſt, ex eo: quia ſe pꝛegnantem ignoꝛauit. ¶ Decimooctauo pꝛobatur ex eo quod not. Barto.j. ad Sillan..ſi quis in graui..vtrum.⁊ in..ſiis qui.. quod ſi ſeruus.j. de acquir.rer. domi.⁊ qð not.in.l.ij.j.de condit.⁊ demonſt. vbi patet conſtitutiones pꝛemiantes capientes, vel occidentes bannitos:non extendi ad caſum, quo quis occidit bannitum ignoꝛans eius bannum. Ad hocjenim vt conſequatur pꝛemium: neceſſe eſt eum ſcire bannitum foꝛe:⁊ pꝛincipaliter ex tauſa banni occiſionem ſequi:nõ au tem ex alia,puta, ſi eum occideret ad ſui defenſionẽ. ⁊ idẽ dicit in.nulla macula. C. de dela. libꝛo.x.⁊ de hoc dicas. vt als plene dixi in.d S.vtrum. iam ſuperius allega. C De⸗ cimonono pꝛobatur ex eo quod idem not.in.l. fin.j. ſi quis teſta. lib. eſſe iuſſ.vbi patet conſtitutionem dicentem, non poſſe cognoſcere rectoꝛem de maleſicijs, quoꝛum a die commiſſionis, iam eſt lapſus annus: non extendi ad ca⸗ ſum quo intra annum nonfuit cognituin:quia ignoꝛabat cõmiſſum maleſicium. Que queſtio dubia eſt:⁊ de ea dic vt pleniſſime dixi in d.lj H.occiſoꝛũ.j.ad Silla. CAigeſi mo pꝛobatur ex.c.vt animarum.de conſti.in. vt in.l.fin. j. de decre.ab oꝛd.faciẽ.⁊ quod plene in.c.cognoſcentes.ex⸗ tra de conſti.vbi patet iura generaliter dicentia conſtitu⸗/ tiones municipales quoſcunqᷓ; ligare:non extẽdi ad igno rantes illas pꝛobabiliter.quod examinatur etiã in.l.cun⸗ ctos populos.C.de ſumma trini. ¶ Aigeſimopꝛimo pꝛo/ batur exl.qni cum vno..ſij.de re mili.⁊ l.qui eo meatus. S.trꝛoni.eo.tit.vbi patet inra dicentia puniendos milites non obſeruantes conſuetudines:non extendi ad tyꝛones, id eſt nouellos commilitones, quibus ignoꝛãtibus ob no uitatem gradus militie, militares conſuetudines. Idem eſt in ciuibus nouellis, quibus ignoſcitur ſi trãſgreſſoꝛes fuerint conſtitutionum loci, ad cuius ciuilitatem uouiter ſunt electi. Ob nouitatem enim iuſtam pꝛetendunt igno⸗ rantie cauſam.z⁊ ita per illum tex.dicebat.d. Bal.? ¶ Ai⸗ geſimo ſecundo pꝛobatur ex eo quod not. Barto.in.l.filio pꝛeterito. j. de iniuſt. teſta.⁊ in. l.j j. de iure codi. dicens tex. aut. ex cauſa. C. de liber. pꝛeter. dicentem pꝛeteritionẽ filij teſtamentum irritare, quo ad inſti. non autem quo ad le⸗ gatum:non extendi ad caſum quo teſtatoꝛ ampla legata faciens filium pꝛeterijt ignoꝛanter, puta: quia ignoꝛabat vxoꝛem pꝛegnantem: vel eum deceſſiſſe. Tunc enim filio exiſtente, etiam quo ad legata teſtamentum irritatur: qꝛ non eſt veriſimile patrem amplis legatis eius patrimo⸗ nium diſtraxiſſe, ſi filiũ eum habuiſſe ſciuiſſet. Quod etiã tractat do. Gald.in.l. Titius.j. de liber. ꝛ poſth..l. militis codicillis.H.miles in ſupꝛemis.j. de teſtam̃.mili.⁊ eſt valde dubitabile.⁊ pꝛo nunc aliter non examino. ¶ Aigeſimo⸗ c tertio † pꝛobatur ex.l.ſicut certi.⁊.J.ſi cum vel in vtero.C. de teſtam.mili.⁊ in.d..miles in ſupꝛemis..i.ſi filiuſfamil. eo.tit.vbi patet legem dicentem pꝛeteritionem filij factã a milite haberi pꝛo exheredatione:nõ extendi ad caſum, quo pꝛeteritio facta fuerit ignoꝛãter. Tunc enim pꝛo pꝛe/ teritione eſt, ⁊ irritatur teſtamentum. Aigeſimoquar⸗ to pꝛobatur ex caſu valde notab.in.l.fi.j. de lega.ij.⁊.i.ſ. ã. de tranſac.vbi patet iura generalter dicentia, alienationẽ rerum fideicommiſſo ſubiectarum factam per heredem irritam cenſeri: non extendi ad caſum quo illam fecerit ignoꝛanter. ¶ Aigeſunoquinto pꝛobatur ex..fi. C. de liti. ⁊l.ſi in emptione§. ſi emptoꝛ.. de contrabẽ. empt᷑. ¶ Ai⸗ geſimoſexto pꝛobatur ex.c.ij.⁊ fi. de oꝛdi.ab epiſco.⁊ in. c. innotuit.extra de elect.¶ Aigeſimoſeptimo pꝛobatur ex l. Theodoꝛus.que eſt.l. ij. C. ad Macedo. ⁊.J.ſi quis in pa-⸗ trem.S. eo.tit.⁊.l.ſi mulier.S.ad Aelleia.vbi patet iura di⸗ centia, filiumfamilias recipientem mutuum tutum eſſe exceptione acedoniani, vel mulierem intercedentem tutam eſſe exceptione Aelleiani: non extendi ad caſum, quo mutuãs vel ipſe pꝛo quo mulier interceſſit:iuſte igno rabat illum eſſe filiumfamilias, ⁊ mulierem. ꝓuta: quia fi⸗ liumfamilias eſſe ſui iuris, vel mulierem eſſe virũ:ratione virilis habitus. Tũc enim dictarum exceptionum bene⸗ ficiumlocum nõ habet. ¶ Aigeſimo octauo pꝛobatur ex c. quoniam multos.xj. q.iij.⁊. c. inter alia. extra de ſentẽ. ex⸗ commu.vbi patet iura punientia communicantem excò⸗ municato:non extendi ad caſum quo illi communicat ali⸗ quis ignoꝛanter. Aigeſimonono pꝛobatur ex. c.conſue tudo.viij.diſt.⁊.¶ ꝓꝛeſbyteroꝛum.diſtin. vj.⁊.c.ſi quis de⸗ derit xxiiij.qj. ¶ Trigeſimo pꝛobatur ex. ꝓe.⁊.fin.j.de adul.⁊ ad pꝛopoſitũ poſſet etiã adaptari queſ de occidente illum, quem credebat enicu Baribi bannitum illegitime, vel a banno abſolutum. ſ Panie mopꝛimo pꝛobatur ex.l.demum. 3. de contrahẽ Iie 35 not. ¶ Quinquageſimaſecunda pꝛincipalis fallenadue pꝛopter cauſe concluſionem. Iſta pꝛobatur inc aſt 2 lis. de cauſa poſſ.in cle.vnica. ẽo. titu. vbi patet ie de raliter dicentia, in fauoꝛem ſpoliati eſſe conceſſum 1 4 di poſſe per eum petitoꝛium:⁊ nouiter mouere poſſ 5 3 rium:non extendantur ad caſum, quo poſſe eſlonum 3 ueatur poſt concluſionem in cauſa factam ſuper wednd⸗ rio. ¶ Secundo pꝛobatur ex eo, qð eleganter dici u in.l.is qui reus.ad fi.j.de publi.iudi.volens genergiite 85 gem dicentem accuſatum de crimine inſcribere poſſe 1 3 accuſatione maioꝛis, vel paris criminis contra ainment in!. neganda. C. qui accu. non poſſ.non extendi ad caſu quando inſcriptio fieret poſt concluſum in cauſaſupera cuſatione facta de ſe.( Tertio pꝛobatur extext in. 4 ditis. de pꝛocur.vbi patet iura dicentia ſententiam ltan cum pꝛocuratoꝛe reuocato, reuocatione notiſicatalegiti me, nullam eſſe:vt plene not. in. c. mandato. de pꝛocu ab⸗ ſentem.ð. eo.tit.l.vnica. C. de ſatiſd. non extendi ad caſum quo notitia reuocationis habita ſit poſt cauſe conduſi⸗ nem. CQuarto pꝛobatur ex eo quod not.gl. ſingul in ſ rem S.quod licet.5.de euic.vbi patet iura dicentia„quod ad hoc vt habeatur recurſus de euictione, ſufficit pꝛece⸗ dentem cauſam oneroſam notiſicare:licet motam autho⸗ riſuo quocunq; tempoꝛe:non extendi ad caſun, quo no⸗ tificatio facta foꝛet poſt concluſum in cauſa mota aduer/ ſus eum. CQuinto pꝛobatur ex eo qð terminat Barto in.l.ſi mater..eandem.j. de excep.rei iudi. dicens iura di· centia, ius ſuperueniens eꝑ cauſa de pꝛeterito ipſi agtti, pendente iudicio inducere conualiditatem indicij ab ini tio nulliter inſtituti:non extendi ad caſum, quo ius ipſum nouiter ſuperueniat poſt concluſum in cauſa. ¶ Altimo pꝛobatur ex eo, quod notabiliter dicit Joan. Andiin no⸗ uella.in.c.cum dilectus.de oꝛdi.cogni.dicens iura dicen⸗ tia ex cauſa ſuſpicionis pꝛoueniente poſt litem conteſta/ tam iudicem, vt ſuſpectum recuſari poſſe:nonextendi ad caſum, quo illa ſuſpicionis cauſa ſuperueniat poſt con⸗ cluſum in cauſa.quod dictum ałs plene declaraui in no/ tabilibus meis extraoꝛdinarijs.(¶ Quinquageſmater⸗ 36 tia † pꝛincipalis fallentia eſt pꝛopter antiquitatem. Iſta pꝛobatur pꝛimo ex eo, quod not. gl. in. ll cum qvis s i cer⸗ tum peta.vbi patet iura dicentia paribus exiſtentibus hincinde pꝛobationibus teſtium ſentẽtiam ferripꝛoreo. cum iura inclinẽt magis ad abſoluendũ:yt plenepatetin l.ob carmen.. ſi teſtes. 3. de teſtib.⁊ in.e.in noſtra eo titu. non extendi ad caſum, quo cum paritate numeriteſtium, altera ex partibus concurrit pꝛeualentia ſenectutis: tune magis credendum eſt ſenioꝛibus: qᷓ; iunioꝛibus. ¶Se⸗ cundo pꝛobatur ex.l. vnius facinoꝛis.⁊l. jr de qucſtio. vbi patet iura generaliter dicentia, datis pluribus con⸗ tra quos eſt pꝛeſumptio de commiſſo delicto, iusdicens non poſſe gratificare in eo:in quo facere vult initiumtou ture: non extendi ad caſum quo inter ſuſ pectos ſintſenes ⁊ iuuenes:tunc enim toꝛtura a innioꝛibus initium ſume- re debet. ¶ Tertio pꝛobatur ex.l.fſin.j. de fide inſtrumen, vbi patet legem dicentem pluribus exiſtentibus inſtitu⸗ tis beredidus tabulas teſtamenti deponi debere penes eum, qui maioꝛi ex parte eſt inſtitutus: vel dataportiom qualitate eſſe arbitrium iudicis cetere. ver.n famſit ereiſc. non extendi ad caſum, quo inter heredes ſit ga dus antiquitatis ⁊ iuuentutis: tunc enim antiquiotie cuſtodia committenda. Et hoc eſt quod dicit ter in cum pater. pater pluribus. de lega.ijpatrem pluribus bere dibus inſtitutis cuſtodiam clauium ⁊ annuli relinqui de⸗ b bere filio maioꝛi natu. Et ita illum tex.not. d.b Paldin pꝛocura. C. de edendo. ¶ Quarto pꝛobaturex eo 9 Inn. in. c.j. de maio.⁊ obed.⁊ Bar. eum referens in. ſoe alb.ſcri. dicens iura volentia conuocationem collegiy 0 redditionem ſuffragij pertinere pꝛimo locoad ciuen rem:non extendi ad caſum, quo pꝛioꝛis defectus 3 49 enim in bis agendis ſubꝛogatur ſenioꝛ.Et hoc 1 4 7 dicit tex.in.l.ij.C.de pꝛefec.pꝓꝛeto.libꝛo.xij.Hoc 4 3 dic alibi dicit tex ſi is enim gradus ceteros antecedat 9 Cde laboꝛ pꝛolixioꝛ ⁊ ſtipendia longioꝛafecerint ante ie Oll. 9 aünwnauram minorerz ding pbeninſene poopter apaüten Acdequlbe ſe a aſgirs wuina mnſeree zeonohim lensahen. 8 vnua prgerann e renetcempvl0 manutma gu b ertebenieten golenne rrſaiiſeterianmalodir rriritaarCdeofine aiechemliſſſedfiſcrahs aitiri iimioibusckyer iidiitter Ftaibidiekn stworſt ecummauthones g rtcepollantmonenimden tguiaper pobabilesrati utmbiperſuaderepoten Gaͤlbidicitſimon qwimaiorft rallecttintorſedgritterti nuti alibiſic noneningra anmxelaiter: ſdrtemälon diheſent aryjgjeontnon onputadus etniſpreeda atigutatiscnere feas) Säbiſepotertteningaa eraninauisforioiratone enniaentanſapereCde ennebzbeturintälerns epoltzdundicreuarvin nrsPotetenimipeinoin attudneinſeenconinet armegtonumgüunnoun cporo pdünu „ nzzaͤ anttawwit negn dele rutedeel Lonnsi damdine iexiit tanndgfrdidn 8 rutöxdutt dend 8 auboitagi 4 oliorſenot wsdtendi durrecurſus de cai ſdem ſde gegygii neniens exeauſadegin amdncereconuaittede aarmonextenciadern niet poſt concuſunäna nod notabiliterdi ectus de oꝛdi cogni. onis prouenientezid ſpectum recuſaniie picionis cauſa ſiym od dictum als parn trao:cinarijs(Or allentia eſtpꝛoptere rco, qnod not glinl cct iura dicentia pen rnibus teſtium ſelti magis ad abſoluencin ſtes. z de teſtib mtil⸗ ſum quo cumpartam concurrit preuaendi eſt ſenionbus⸗Gnie rLvnius facinchsle crallter dicnti dee nptodeonmſſann rrein coinquoſanm⸗ adcaſumquo lnn m torturzzimmbt, emo a. C. de tyꝛoni. lſin. lib. x. Binc etiam efnnn üeicmmdee Seceran quo ad dignitatẽ, vel düacfen ubꝛogandum foꝛe qui antiquio: Therien.n 5 xriiij. diſt. cepiſcopoꝛum.⁊ in. c.epiſcopi xx fihein No tamen intellige, niſi minoꝛin Sonfs sſopeieemn vnret virtute ⁊ bonitate. Tunc enim ille pæferen us eſt an 7, quioꝛi: vt inS.oꝛdinationem. in aut de wr een ſcopoꝛum.Et hoc, quod iunio: ſenioem virtute dder f requirit pꝛobationem per teſtes.xvot eſt terſingulain.. vnicuiq;.C.de pꝛoxi.ſac.ſcri. lib. xij.ot quandam beenen ſummnlam de antiquitate facianus. Scire debes △ ui 37 primo, quod antiquitati defertu' in confilis querẽdis. xx diſt.c.de quibus.vbi dicit quoc ſi nihil ſcriptum repe- riri poterit, ſenioꝛes pꝛouincie congregandi ſunt. Eius enim rei veritas facilius inuenitur, que a pluribus ſenio⸗ ribus queritur:⁊ ideo non immeiito Auion elbnſe iijl.ſi choꝛus.gj.loco authoꝛitats allegauit ſe audiuiſſe ruſticos ſenes dixiſſe pecuniam ine peculio fragilẽ eſſe. Illum tamen ſenioꝛem non inteligas qui ſola etate abun dat, ꝛ non pꝛudentia. dicit tex. lixxiiij. diſtin. c.poꝛro. dum dicit:pꝛeſbyteri enim ſenioꝛes yꝛopter pꝛudentiam ꝛnon pꝛoprer etatem appellantur:litet pꝛeſumptiue ſenex pꝛu dens iudicetur:vt ibi dicit text gloꝛia ſenum eſt canities. Canities enim ſapientiam arguit.⁊ alibi dicit text. xxvj. alias vrj. q. iiij. c. ſciẽdum. ſic, ſta nemo demonum ſapien- tiam miretur. ob longitudinem enim tempoꝛis, qua in an omnem etatem pꝛoducti ſunt, naioꝛem habent rerum ge ſtafum experientiam ea, que poteſt terrenis bominibus pvpter vite bꝛeuitatem pꝛouenire. vnde non immerito dcitur ſenioꝛũ ſententiam melioꝛi ratione fundatã anti⸗ Quioꝛi pꝛeferri:vt patet. C. de offi.rec pꝛouin.lpotioꝛis.S. de condic.ob cau.l.iij..ſed ſi ſeruus. Aon enim antiquio⸗ ribus ſit iniuria, ſi iunioꝛibus eſt perfectius veritas reue- lata:vt ibi dicit tex.Et alibi dicit pulchꝛe, ſi cum aliquoꝛũ libꝛos lego:⁊ ſi eoꝛum authoꝛes, quãta libet ſ anctitate vel authoꝛitate polleant: non enim verum puto: qꝛ ipſi dixe⸗ runt:ſed quia per pꝛobabiles rationes, que a vero nõ ab⸗ boꝛreant, id mihi perſuadere poterunt. ix.diſtin. c. ego ſo⸗ lus. Et alibi dicit ſic:non quimaioꝛ fuerit in honoꝛe⁊ anti quitate, ille eſt iuſtioꝛ: ſed qui fuerit iuſtioꝛ, ille eſtmaio:.xl. diſt.c. multi.⁊ alibi ſic non enim gradus elegantioꝛ ob an⸗ tiquitatem, vel aliter: ſed vite melioꝛis a ctio cõpꝛobatur. rriij.q.iiij.c.ſicut.⁊.xvj.qj.c. ſunt nonnulli. Et alibi ſic viliſ⸗ ſinus computadus eſt, niſi pꝛecedat ſcientia a ſanctitate, qui eſt antiquitatis onere, vel als pꝛeſtantioꝛ.j. qõ.j.c. viliſ⸗ ſimus. Et alibi ſic:poterit enim quandoq; vnius, ſeu dete rioꝛis ſententia:quia foꝛtioꝛi ratione roboꝛata plurimoꝛũ melioꝛum ſententiam ſuperare.C.de veter. iure enuc... omnibus. ⁊ inde babetur intellectus ad gl.in. l. G allus. j. deliber. ⁊ꝛ poſth. dum dicit:quanto iunioꝛes quanto per⸗ ſpicatioꝛes. Poteſt enim in pꝛimo int elligi minoꝛ perſpi⸗ catioꝛ aptitudine:in ſecundo minoꝛ tempoꝛe enatus in etate poſterioꝛi:non autem minoꝛ etate eo ſ ene, qui viuat de pꝛeſenti. In ipſo enim ſene pꝛopter experientiam re⸗ rum geſtarum ⁊ viſionum plurimoꝛum maioꝛ eſt pꝛeſum ptio pꝛudẽtie:vt in.d. c.poꝛro. PDꝛimum autem intellectũ confirmat tex. in.l.pꝛecipiant.de edili. edic. Sed text. in. lj. in f.pꝛin.ã.de appel.dumn dicit, nemo ideo melius iudica⸗ turus eſt, ꝙᷓ; nouiſſimus iudicaturus ſit. ¶ Seundo anti⸗ quitati defertur in conſilijs ſ equendis. Iſte eſt tex notab. in.c. domino ſancto./0 diſt.⁊.xxxiij. qõ.ij.c. hoc ipſum.in msun fi. dum dicit:⁊ cum diſcoꝛdes fuerint conſilioꝛum ſenten⸗ anun tie, ea in dubio potius eſt ſequenda, cuius antiquioꝛ po⸗ in tioꝛ extat authoꝛitas. Illius autem dicitur extare autho ritas potio: ſemota antiquitate, cuius ſententiam plures grauioꝛesque viri ſecuti ſunt. dicit tex.notabi.xix.c. cano/ ma vicis. Tertio defertur in onere excommunicationis. 1 7 Iſtud pꝛobatur pꝛimo er: c. quamuis. de ſenten. excõmu. ct vbipatet Cano. generaliter dicentem inijcientem manus n g violenter in clericum per neminem abſolui poſſe, niſi per ſedem apoſtolicam, non extendi ad caſum, cui pꝛopter eta tem onus huiuſmodi iterum remittitur, adeo: vt abſolui poſſit ab epiſcopo loci. ¶ Secundo pꝛobatur ex. c. ſi te⸗ ſtium. extra de teſt. ybi ob ſenectutẽ remittitur teſti onus accedendi ad iudicem: vnde domi poterit teſtimonium explicari. Tertio pꝛobatur ex.l.inuiti. que eſt canoniʒata. zde teſti bi ſeni remittitur teſtimonium reddẽdi onus: Soluto matrimonio. II3 a Famam inducere. Adde conſi. cij.⁊ conſi.cxxv. ⁊ vide eundem Mudo.in conſt.lxxxvj. verſi. iij.⁊ in C Per pꝛius enim receptus.ZAldde ⁊ vide Barba. in rub. de ſide inſtr. col.ij. in fi.vbi in pꝛopoſito ponit regulam. Et vide gl.in.c. de mult tos.de pꝛeb. tex. in. c. Aolaterrane. xij.q.j.⁊ in. c. ſtatuim. lxj ſi inuitus adſit. Quarto pꝛobatur ex.c. placuit.xviij.diſt. vbi pꝛopter ſenectutem remittitur onus perſonaliter cõ- parendi. Quinto pꝛobatur ex.l. non tantum.j. de decur.⁊ l.excuſantur.j. de excu. tuto.⁊.j j. C. qui etate.lib.x. vbi pa- tet pꝛopter ſenectutem remittitur onus officij publici au thoꝛitate, ⁊ vtilitate, vel authoꝛitate tantum. Quarto pꝛincipaliter defertur in ſeruitioꝛum exbibitione. Iſtud pꝛobatur ex.c.j.in fin. legis Coꝛne. in vſib.feudo.ybi dicit pluribus exiſtentibus dominis ſeruitio egentibus anti⸗ quioꝛi tempoꝛe ſeruum ſeruire debetur. Circa perſona- lium operarum enim pꝛeſtationem, qui pꝛioꝛ in tempoꝛe, potioꝛ eſt in iure.. locati l. in operis. ⁊ ita limita text. j. de oper.libert.ſi opere.. ſi patrono. Quinto pꝛincipali⸗ ter defertur in ſuſpicionis remotione.ita patet.xxxiiij.di⸗ ſtinc. c fraternitatis. vbitext.dicit pꝛopter ſenectutem vi⸗ tari ſuſpicionẽ incontinẽtie. Item pꝛobatur ex..ſi vt cer⸗ to. H.cuſtodiam.ʒ.commod.yᷣbi patet ſenectutem ceſſare ſuſpicionem fuge et ideo ſenem non eſſe cuſtodiendum, ſicut iuuenem. ¶ Sexto defertur in pene relaxationem. ita eſt tex lxxxvj diſt. ctanta.⁊ ad idem.j. de pen.l. in me⸗ tallum. CSeptimo defertur in maioꝛi pꝛobationis fide. Iſtud pꝛobatur pꝛimo extex.notab.pᷣm vnum intellectũ. S.de pꝛobat l. Celſus.⁊ monumenta publica.vbi patet in facto antiquo potioꝛem eſſe fidem inſtrumenti, quam te⸗ ſtium. Secundo pꝛobatur ex eo quod not. Innoc.in.c. ve⸗ niens. extra de verb. ſigni in. c. cum cauſam. de iur amẽ. ca lum. dicens in his, que ita antiqua ſunt, vt etatem bomi- num tranſcendant, famam inducere a plenam pꝛobatio⸗ nem.Et bocdictum placuit do. Gal.ipſum referenti in..j. cum ſuper.qC. de rei vendi.⁊ in aut. quas actiones. C. de ſa croſanct. eccle.⁊ in.l.conuenticulam. C. de epiſcopa⁊ cleric. Et ad idem, quod ipſe not. in..ſi arbiter. S. de pꝛobationi. Tertio pꝛobatur ex.c.notificamus.xxxv.qõ.vj.vbi etiam patet in teſtificatione antiquitati deterri. ¶ Octauo de⸗ fertur in reuerentie exhibitione.j. de iureiuran.l.ſemper. ⁊quod not.a.de in ius vocan.l. generaliter.ij.qõ. vi.c. ante coꝛum H. illud. extra de tranſact.c.quanto. Et igitur dicit alibi lex puniridebere iunioꝛem, qui ſe maioꝛem auſus eſt fratrem appellare.C.de offi.diuer.iudi.l.ſinguli.¶ Mono defertur in ſeſſione, vocis redditione,⁊ pꝛioꝛi ſubſcriptio- ne. Ita patet./O. diſt..conſilia..verum.⁊ ſeq.de conſtit. c. ſi. Quod intellige non ſolum in antiquitate reſpectu eta tis:ſed in antiquitate reſpectu receptionis ad collegium. Per pꝛius enim receptusb, quamuis iunioꝛ pꝛeferri de⸗ bet ſenioꝛi recepto poſterius:vt ibidem. qð dupliciter li⸗ mita. Pꝛimo niſ poſterius receptus ſit oꝛdine maioꝛ:vt quia pꝛeſbyter, receptus vero per poſterius ſubdiaco- nus:tunc enim receptus poſterius pꝛeferri debet:vt in.c. ſtatuimus. de maio.⁊ obed. Secundo niſi receptus poſte⸗ rioꝛ ſit in maioꝛi dignitate recepto per pꝛius: tunc enim etiam poſterius receptus pꝛefertur:puta, ſi in collegio do ctoꝛumẽ receptus eſſet ynus abbas, vel auditoꝛ palatij: tunc enim pꝛeferri deberet recepto per pꝛius. Ita patet xviij.diſt. ꝑlacuit.c ita intellige, quod not in. c. fi, de cõſuc. lib. vj. ¶ Decimo defertnr in conſuetudinibus ſuſcipien dis. dicit tex.xij.diſt. cridiculum. ad idem.j. de regu. iur. l. nemo§. tempoꝛalis.vnde ſi darentur due conſuetudines contrarie:⁊ neſciretur que pꝛioꝛ:⁊ que Poſterioꝛ. Illi enim adherendum que pꝛobatur longioꝛi tempoꝛe obſeruata. ⁊ hoc not.ad declarationem.l. ela. ver. ſed ſi alimenta. j. de alimen. ꝛ cibar. leg.⁊ eius quod not. de pꝛebẽ. cum de beneficio.lib.vj. ¶ Andecimo defertur in pꝛelatis eligen dis:⁊ ſuperius dixi:⁊ etiam patet. lxi.diſt. c ſtatuimus. q intellige, vt pꝛedixi in innioꝛe qui virtutibus ſenioꝛẽ exce dat. Tunc enim ipſe in electione pꝛefertur. An antem ſit eligendus optimus, ita quod electio vitietur, ſi non eius optimi:ſed boni factafuerit:recurre ad gl.melioꝛem, quã a. in verſic. litera⸗ diſt.⁊ adde Bal. in. l. ⁊ milites. ð.de excu.tuto. vbi marchio et comes pꝛefert᷑ marchioni tan⸗ tum.⁊ adde que ſit pena ſibivſur pãtis locum al⸗ terius.⁊ vide.5. fal.xx.ver.iij.ꝓ⸗ batur extex. CCollegio do ctoꝛum. Adde ⁊ vide eundem Ludl. in ſuo no tab.dexciiij.vbi ꝙ doctoꝛ iuris canonici pꝛefer tur doctoꝛi iu/ ris ciuilis.⁊ etiã vide notabile verbum Bald. in. l. obſeruare. F. antequã. cir⸗ ca fi.S.de offic. Pꝛocon. ⁊lega⸗ ti. Et eſt ratio q ſciẽtia iuris canonici cũ ma gis appꝛopin⸗ quat ſcientie Theologie, q̃ ſcientia iure ci⸗ uili dicitur no⸗ bilioꝛ:vt tradũt moder. in.c. cle⸗ rici.de iud.dicit tñ ibi do. Abb. ꝙ doc.vtriuſqʒ iuris debet p̃ce dere doctoꝛem iuris canonici tantum:q duo vincula ⁊c.aut. ceſſante.C.de le giti. here. Sub⸗ dens ibi hoc ve rum:niſi doctoꝛ vtriuſq; iuris ignoꝛaret iura canonica. Tũc enim doc.iuris canonici debet pcedere. ⁊ ideo dixit Archi. in c. de quibuſdã. xxij.diſt. ꝙ ſi do ctoꝛ eſt pꝛomo⸗ tus per pecu⸗ niam non gau⸗ det pꝛiuilegio doctoꝛatꝰ. Ad idem text.opti⸗ mus. in. c. mira⸗ mur. lxj. diſtin. ⁊ de doctoꝛatoab Imperatoꝛe. vi de.&. fal. ix.⁊ fal. xlix.in pꝛincip.⁊ etiã.S.fallẽ.v.de ſcholare perito, qui pꝛefertur doctoꝛi inſcio. Et vide Pal in.l ſed ⁊ milites. S. de excu.tut.ybi marchio ⁊ comes pꝛefertur tantum marchioni. 3 —,——xx; M ¼ bſbCuũ———— ————-—iq—————— 94—* 8 8 ————————————+ ——————=.—. ‿—. 8.. 3.— ..—. —— 21— A Plu ae — vA 222 2 ₰ — ——— S 19 „ — S e — ————— 122 ⸗ 8. 7 3 8 L— A. udo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ.part. ¶Quinquage maquarta pꝛincipalis. dde ad hanc fal.⁊ vide Archi. in. c. 44 terrula S. xxij. q..ꝰ bi, quod tanta poteſt eſſe neceſſitas, quod pꝛelatus poteſt ſine conſenſu capituli poſſeſſiones eccleſie alienare. Quod intellige iuxta do- ctrinam Bal in tit. qui feud. dare poſſ. in fi.pꝛin.⁊ adde Bal. in c. cuncti. extrà de re iud.⁊ Ang.in.l.diuus.poſt Cyn.circa fi.pꝛin.ver.⁊ per hunctex. Cr.S. de et. here.⁊ vide Flo. in. l. aliena⸗ tiones. 5. famil. erciſ.quẽ refert Barb. ĩ rubꝛ. de reb.eccl.nõ alie. vbi, ꝙ ſtatutum pꝛohibens arrẽ gare pꝛo noua collecta impo⸗ nenda ſub pena non compꝛebhẽ⸗ dit arrengants pꝛopter guerrã vel pꝛopter ſu⸗ peruenientẽéne⸗ ceſſitatem.facit II. S. de fun dot. ⁊ fuitdictũ Bal. in.l. diuns. 5. de peti. bere. ¶LCöſtitutio⸗ nem. Adde ⁊ vi a ſit in coꝛpoꝛe iuris⁊ quod ibi nat. Archi.in.clicet habea⸗ tur quedam alia. xvj.diſt.iij..pꝛima ſynodus. Item an ſo lum in electione habeatur ratio bonitatis/ſed tempoꝛalis potentia ⁊ dinitiarum, adeo: vt ditioꝛ ⁊ potentioe in offi⸗ cijs etiam eccleſiaſticis pꝛeferendus ſit. vide glimagiſtrã, ⁊ quod ibi not.in.c.conſtitu.el.ij.cxtra de app. ¶ Duode⸗ cimo defertur in faciẽda reuocatione. Iſtud pꝛobatur in c. ſ. extra de ſide inſtru.vbi patet pꝛopter inſtrumenti an⸗ tiquitatem ⁊ deletionem peti poſſe reuocationem. de quo babent egiſte gl.in aut.de here.⁊ F alcid§.j.⁊ ad idẽ qò not.j. de admi. tut.l.chirogra.in ver.nouatione. ¶ Deci⸗/ motertio pꝛefertur in oꝛdinis pꝛepoſteratione. Ita patet in. c.quoniam frequenter.vt lite non conteſta.vbi ante litẽ cõteſtatam poteſt peti fieri examinatio teſtis ſenis:de cu- ins obitu pꝛopter ſenectutem dubitatur.Et ad idem.j.de Carbo.edic.ſ.iij.ʒ.cauſe.¶ Decimoquarto defertur in li bꝛis coꝛrigendis:ita patet in.c.cum deferũt. Decimo⸗ quinto defertur circa eius obſeruationem in inſtrumen- toꝛum oꝛdinatione.C.de teſta.l.teſtamenta.ibi, dum dicit: ſeruetur mosſideliſſime vetuſtatis ⁊c.⁊ hec in materia ve tuſtatis ſint tibi loco cuiuſdam ſummucule.¶ Quinqua⸗ geſimaquarta pꝛincipalis a fallentia t eſt pꝛopter neceſſi⸗ de eundẽ. 3.fal. 23 tatem. Iſta pꝛobatur in..ij§. ibidem agitatur. 3. ad legẽ xli.verſi. quarto pꝛobatur. ¶A laico. ad/ de, ꝙ imo et ã ab heretico, vt refert gl. allegã do tex.quẽ vide in. d. c. quãto in verbo, omitte⸗ re.de conſue.et vide Abb.in. c. nõ eſt vobis. de conſue.: in.c. ſir nter. S.vna ve⸗ coci de ſum⸗ ma tri.⁊ Dom. in pꝛoe.vj.colũ. viij.⁊ adde eun dem Aud.jſ. eo. ver.xxxij.⁊ text. nota.de conſec. diſtin. iiij. c. mu⸗ lier. in fi. vbi ne⸗ ceſſitate vꝛgẽte põt mulier ba⸗ ptizare, qð als b non poſſet et Imoin lij. col. v.ſ. de pub. ind. 2un cle. pꝛeſen⸗ Rhod.de iactu. in.c.diſcipulos.de conſecr.diſt.v.⁊ in.c. ſi quis per neceſſitatẽ.extra de furt.vbi patet iura dicẽtia furtum non eſſe permiſſum:nec aliquem inuitum cõpelli ad communionem non extendi ad caſum quo adſit neceſ ſitas panis vel nuditatis:tunc enim habẽs.poteſt cõpelli ad victum communicandum. Ideo permiſſum eſt hoc ca ſu furtum eatenus, quatenus neceſſitati ſatiſfiat. ¶ Se⸗ cundo pꝛobatur ex eo qð not. BGar.in.lj..ſi quis.j.de ap⸗ pel.dicens iura volentia appellationem interponi debe- re gradatim:qꝛ pꝛimo de magno ad maioꝛem: deinde de maioꝛe ad maximum:non extendi ad caſum quo adſit de⸗ fectus indicis maioꝛis.Tunc enim ratione neceſſitatis to leratur vt immediate ad mavimm valeat interpoſita ap⸗ pellatio. Allleg. in arg.l.ſi longius. in pꝛin.. de iudi.7..pe. S. ſi poſt cauſam.j. de vac. mune. Sed certe, vt ex ſe patet: iura illa non bene pꝛobant hoc.vnde allego melius.c.ſi is cui.⁊.c.ſi ſub delegato.de offi.dele.lib.vj.vbi patet iura di centia a ſententia ſubdelegati appellandũ foꝛe ad delega tumn, qui non in totum ſubdelegauerat vices ſuas:nõ ex⸗ tendi ad caſum, quo appellari non poſſit ad delegatum, puta: quia ſit excommunicatus, vel intendens appella- re a pꝛincipio negauerit eum iuriſditionem habere:quo⸗ niam tunc appellari poteſt immediate ad pꝛimum dele- gantem. ¶ Tertio pꝛobatur ex eo, quod ipſe not. in. l.vbi abſunt.j.de tut.⁊ cur.datis ab his.dicens, per illam legis conſtitutionemb decernentem indicem vnum ad quẽ ap- pellari debeat: non extendi ad caſum, quo per neceſſitatẽ, puta:qꝛ illius iudicis defectus adeſt ad eum appellari nõ poteſt. Cũc enim appellabitur ad pꝛioꝛes ciuitatis. Sed te.de bapt ſꝛ vltra pꝛedicta vide in.c.paſtoꝛalis.cum ibi nota.de offi.oꝛcin.et Bar in redel pe.col. xij.in fi. C.de ſacroſanc.ecc.⁊ vide etiam ad pꝛedicta eun dem ud.in ſao notab. cccclxxvj. in fi.⁊ in conſi. cccxlviij. col. antepe. verſic.po- ſtremo aduertat ſancta ſynodus.⁊ etiam vide Abb.in. c. veniens.colũ.ij.circa ſi. de tranſac.⁊ Ellbe.de Roſa.in.l. quiſquis. C.8de epiſ.⁊cler. vbi pꝛopter iuſtũ impedimentum qnis poteſt per alium ieinnare. Item ſacerdos per aliquem ſidelem coꝛpus Chꝛiſti mittere:⁊ an per ſubſtitutum poſſit deſeruire. CAndecimo pꝛobatur. Adde tu tex.⁊ gl.⁊ ibi Abb.in cle. jin f. in verſi. moꝛ⸗ tis articulo de here.⁊ in ele.j.in ver. abſoluendi. de pꝛiui.⁊ idem ſentit Abb.in cle.dudum. verſi.ꝑꝛo poc ꝙ iſti.de ſepul.Et not. etiam poſt Jo. And. Domi. in. c. quicunq; de ſenten. excom.lib.vj. ¶ Laico. Adde, qð idem tenet gl.in. e.ij de fer. in verbo, diacono. ⁊ xxi.diſtin. inferioꝛi.⁊ Domi. in pꝛoe.vj.in.viij. col.⁊ tex.⁊ ibi Ibb.in. c.a nobis.de ſenten. excommu.el.ij. Ckegi non. Adde ⁊ vide tex. gl. in. c. fi. de pur. cano.⁊ Bal.in auf. apud elo- quentiſſimũ.ad fi.. de fide inſtr. in. clicet.⁊ ibi glo. extra de peni.⁊ remiſ.Et adde qð eſt pꝛohibitũex neceſſitate toleratur:vt eſt tex.⁊ ibi gl.in verſires vꝛ⸗ get. wx..j. excipiantur. oe efrrac.⁊ vide Bal. in. j. C. de pena. iudic. col iiij. certe text.ille hoc non bene pꝛobat ⁊c. Dꝛimexuε. e ob defectum magiſtratũ beun a4 Neainoraundi tem erant conſiliarij tiuitatis:vt Patet in. Lpu a au, curiones.j.de verb. ſgni. cum concoꝛ ix alleg 5 us ſ de⸗ tur quod tex.ille magis pꝛobat, quod appell e ſequi uitatis generale conſilium. Secundo ibiloguiturn ad d que ſunt iuriſditionis voluntarie: vt eſt tutoꝛis d in bis, nos autem inbis, qꝛe ſunt iuriſditionis contentoſ 8 Bal. in. lj. ð. de offi. chnſu...j.ſi de feu. inter vaſal wſedd contro. oꝛ in vſib. feui.iſtud idem ſeqnitur per,dija domi. ſunt. Sed ipſe idem.C.quando fiſcus vel peiua 5 hoc tex.ſing.hoc foꝛmaliter decidit in aut᷑ vt nulli u— ⁊ hoc pꝛouenit.in ver.cuitatum pꝛimatibus. Ques pꝛobatur ex eo:quod net.terminat Inn inc cum ecai 3 de immu. eccl. dicens iuna generaliter volentiain ccl ſ ſecularia negotia non poſſe exerceri: non extendi 1 4 ſum, quo in defenſione lonoꝛũ a malis hoſtibus, ⁊ in 5 fenſionis neceſſitatem villent laici eccleſiam incafteln 6 Hoc enim buius neceſſratis ratione permiſſum eſ n 3 eum.ꝛ ideo peſſime locutis eſt do. Gal. in.L. nullus Cin⸗ cus.C.de ſumma tri.dicers, ꝙ Canoniſt. non conccdtii turrim eccleſie murari ſeu foꝛtificare poſſe in deienſon vt litatis publice:quonian vt vides non ſolum ren ccce ſie, ſed etiam eccleſiam ipſam concedit Inn. qui eſtpater Can.ob hanc cauſam murari poſſe. ¶ Quinto pꝛodatur ex tex. nota.in.c.nulli.xlij. diſt. vbi patet iura dicentia gene raliter in eccleſia, ſeu eius re, neminem hoſpitinm exece⸗ re poſſe compelli:vt in.c.j.de immuni. eccleſia.⁊ m.liam ibi not.C.de epiſ.⁊ cler.non extendi ad caſum, quonecqi tas ineſt:quoniam tunc eadem emergtẽte in eccleſ, qus Poſpitari poteſt. ¶ Sexto pꝛobatur ex.c.ſanctum eſtba ptiſina. de conſe. diſt.iiij. vbi patet iura dicentia generali ter baptiſma a ſacerdote conferendum eſſe nõ extendiad caſum, quo emergit neceſſitas. Tunc illud recipietiam a laico poteſtc. C Septimo pꝛobatur in.cperuenit decon ſecra.diſt.iij. ¶ Octauo pꝛobatur in..ſicut de conſecra. diſtinctio.j.vbi patetiura dicentia ſacriſicia non eſſe mi⸗ niſtrãda, niſi ſuper re cõſecrata:nõ extendi ad caſum, quo adeſt neceſſitas. Tunc enim etiam ſuper re non conſecra⸗ 771 nis imminet, puta: qꝛ eſt excommunicatus in mortsarti culo conſtitutus. Tunc enim etiam inferioꝛi permitttur abſolutio. Ad cuius declarationem vide.ceos.· de ſetn excom.in.vi.(¶ Duodecimo pꝛobatur er eo, quod rotin d. c.paſtoꝛalis.⁊ ex tex. in.§. quem penitet.ver tanta itac de peni. diſt.j.⁊ eo.tit.diſt.vj H.j.vbi patet iura dicentia in foꝛo penitentie, quem ſacerdoti debere confiterinoͤexten di ad caſum, quo ineſt neceſſitas. Tunc enim etiam dai- coe poſſumus cõſiterillicet ille nõ poſſit abſoluere(Be cimotertio pꝛobatur ex. c. quod non eſt licitum extra de reg. iur.⁊.c.ij. de obſer. ieiu. vbi patet iura dicentia quem libet fidelem iciunijs ab eccleſia oꝛdinatis aſtringizſlſn ti ratione debitis, non extendi ad caſum, quo ineſt nece tas, puta pꝛopter egritudinem. Tunc enimeinslietan, tranſgreſfio. Neceſſitas enim legi nont ſubiſcitur decrn ſuetudi.c.quanto.⁊ in.l.i.. de offic. eius. vbi concorini ¶ Decimoquarto pꝛobatur ex.c. quoniam freguent vrite non conteſt.⁊.e.ſigniſicauit. extra de teſtib cumn 3 teria ſua etiam in aut. ſi quis ab aliquo. cum ibi dit 1 teſtib.z.l.in lege Mquilia, ſideletum. 3 ad les Man 1 patet iura dicentia teſtes examinari non poſe n F choatum iudicium per litem conteſtatam non er buule caſum, quo neceſſitas ineſt, puta: quia teſtes ſinta 4 6 lin velpꝛopter ſenectutem, de eoꝛum obitu iuſte du 9 tunc enim etiam ante, examinatio eſt permiſſa. ¶ Biin moquinto pꝛobatur ex eo quod tingu not domim 1 eoꝛum deciſio.ciiij.dicentes iura dicentia teſtes recep 4 42, dẽénon ſeu examinatos apud iudicem incompetentem ,f Lacg⸗ 5 uc tenunran algapocn erided n nes mfeer. un 8 twanret ſ nnitet t ddiſdend dant e esiaragoh r gläüumd Dimm, inqmid irer(fcls unalmn goikealtn aronsorywrinopaidn dirmatltenconttatan, mnad Drinorcund. utrroefrüsalldemch nwoclictertra de er( antijlec Barin!racanti rrttinrageneraladicentis leneſepvocuretormLlſr amrtnecefittas: qrispvoch nmimiudexeſt peltspvni anr Angelinrepeſiueroue aCBigeſimopumo nobarm mumintelletum quembiſee ldrivbipatet conſitntioe warturdictt negotiantesm ecmosie Jrrn ma eſcktakeonns inpo Rhe tunad üaralbg iſ(hmin 7 0 8 6 1Chnſate d fcatifn Ridid, A„ demca nſcgde. nin 31. H nin thin e:quonian tficesſn chami ſ„. Wn , pien onttt d auſammungigu dCr nallelidit rede ig, duelusenendangh Anertin.cjdeinmuitt All.⁊ Gder. Non rtencigten um tuncesdemenare ſt CSerdopodadratt diſtiibipeug ſaccrdote onfergemd gltneceſſitas Turine LSeptimo piodenun „Oatmo poobety u Patctiura dicentiaſari per recöſccratanoc Tuncenim etianſcen wipoſſunt(Poncen rmiſſam niſiepiicy ſitas adeſt:quiatn Decimo pꝛobai cee wobatur ero dſicos bis de ſentẽ exconae uradicentia, inctras- potincem aſencntig ccndi ad caſum quonu txqreſtexcomnunies Tuncemmcumntn vias declaratonnaan Duodtecinoputan, eter in quem emn co tidiſty Kiſdln „prAoti dcvcao quem ſacrcohd, w ncſtneciſtts ln Fziterilicctilenöoh bitmtlae vit deen Kcat anas⸗ f. 1Pa 54 un pera tagpulha, m ri ſitesmen. oh 1 4 1 . ludicem competentema, penes quem pende e imuin pendente illi examinati ſunt:non Tie ad caſum, quo teſtes ſunt in remota pꝛouinciaa loco iudicij: ⁊ de eoꝛum abſentia vel moꝛte dubitetur. Tunc enim n ceſſitatis ratione, ⁊ ne pꝛobationis copia endatargi. de here.l. quoniã. examinari poterunt teſtes coꝛam iugi⸗ ce loci,vbi ſunt:quamuis alias incompetenti.⁊ fidem fa⸗/ cient coꝛam competenti:ſi abſentes fuerint:vel moꝛtui: ſi viuentes, non inſicit eoꝛũdem noua examinatio per maicem competentem vel alium eius commiſſione. Alle gaui in arg..fi. C. de teſtib.⁊. c.pꝛeſentata. cum ibi not. eo. titapꝛo hoc allego tex ſing in.iij. C.de naufralib.xj Qui recte conſyder atus pꝛobat, quod dicunt domini mei:et ſic intelligo, quod not. Barto. in.l.cum his. de tranſact. dum ponit.q.penes quem fieri debeat depoſitio teſtiũ, qui exa⸗ minãtur ad perpetuam rei memoꝛiam. C Decimoſe erto pꝛobatur ex eo, quod idem domini mei cöclucnnt in de⸗ ciſio.dccxij.dicentes iura generalia volentia ſuper articu lis per iudicem repꝛobatis ratione foꝛme:quia male ſpeci ficati ſunt, vel quia ſunt poſt terminum pꝛoducti:non eſſe recipiendos teſtes non extendi ad caſum, quo ineſt neceſ⸗ ſitas, in qua illi ſunt abfuturi. Cunc enim argu. pꝛedicto- rum ꝛc. ſuper huiuſmodi articulis non admiſſis debet iu⸗ dex teſtes recipere, qð eſt valde not.⁊ ita de pꝛoximo con⸗ ſului apud Aicẽ᷑tiam. ¶ Decimoſeptimo pꝛobatur exll. ſed ſi reſtituatur·in ver. ſed fides.s.de tudi.vbi patet iura dicentia, quem ex pꝛiuilegio ſibi conceſſo ratione alicuius qualitatis, non compelli illa durante, ſubire iudicium:nõ ertendi ad caſum, quo ineſt neceſſitas: vtputa:quia dies exactionis de pꝛoximo peritura ſit. Tunc enim compelli⸗ tur ſaltem ad litem conteſtatam, ex quareſultat actionis perpetuatio. Decimooctauo pꝛobatur ex.l. g. ſed ex⸗ cipiuntur. 3. de ferijs.⁊..ſi de meis..fi. ã.de arbit. ¶ De⸗ cimonono.c.licet. extra de fer. ¶ Aigeſimo pꝛobatur ex caſu not.ij.lec. Bar. in.l.ſi vacantia. C. de bon. vacan. lib. x. vbi patet iura generalia dicentia inter fiſcum ⁊pꝛiuatum indicem eſſe pꝛocuratoꝛem Ceſaris:nõ extendi ad caſum. qno ineſt neceſſitas: quia pꝛocuratoꝛ Ceſaris non ad eſt, Lunc enim iudex eſt pꝛeſes pꝛouincie.Et illam lectu.ibi ſequitur Angel.in repe. ſua, ex qua infert ad multa nota⸗ bilia. ¶ Aigeſimopꝛimo pꝛobatur ex.l.quod ad pꝛeſens. m vnum intellectum quem ibi ſequitur Bart. C. de mu⸗ rileg.lib.xj· vbi patet conſtitutionem, que vt in multis lo⸗ cis reperitur:dicit negotiantes in his, que ad victũ perti nent, puta venditoꝛes piſcium, vel carnium, non aſtringi ad venditionem harum rerum, niſi tot numero pꝛo die qualibet:non extendi ad caſum, quo neceſſitas ineſt: vt qꝛ multitudo hominum ſuperuenit in ciuitate, ⁊ quantitas determinata non ſufficit. Tunc enim compelli poſſunt ad venditionem maioꝛis quantitatis. ¶ Aigeſimoſecundo pꝛobatur ex.l. nullus. cum eo quod ibi not. Barto. C. de curſu publi.lib.xij.vbi patet iura pꝛohibentia clericis im- poni onus collectarum:non extendi ad caſum, quo ineſt neceſſitas pꝛopter publicam vtilitatem, que tueri nõ po- teſt ſine ſubſidio clericoꝛum aduerſus incurſus boſtium. Tunc enim eislicite tale onus imponi poteſt. Quod ta- men intellige, ſi ad id acceſſerit ſuperioꝛis authoꝛitas, ſcʒ epiſcopi,a non aliter:vt eſt expꝛeſſum in.c.non minus.ad fi.de immu. eccle. ¶ Aigeſimotertio pꝛobatur ex.l. Ceſar. 7.I. fi. ſ. ſi pPꝛopter neceſſitatem.j. de publi. ⁊..j. C. de naufr. lib. xj. vt patet iura municipalia mandantia, quid nomine vectigalis ſolui pꝛo naui:que poꝛtum introiuerit:non ex⸗ tendi ad caſum, quo illa vi vel neceſſitate ventoꝛꝛum pꝛe⸗ ter pꝛeſuppoſitum ad. poꝛtum impulſa eſt. C Aigeſimo⸗ quarto pꝛobatur ex.l. C. vt nemim liceat in emptio.ſpe⸗ cier. ſe excu. lib.x.vbi ſᷣm vnam lect.patet generales immu nitates non extendi ad caſi um, quo neceſſitas emendi no⸗ ua imminet, gratia vtilitatis publice conſeruande. Tunc enim quilibet, immunitate non obſtante ad ſolutionẽ pꝛe⸗ chj conferre tenetur. ¶ Aigiſimoquinto pꝛobatur exl. cum nauarcoꝛum. C. de nauicul. libꝛ.x. vbi patet legem di⸗ centem oꝛdinationem ſuperioꝛis non licere inferioꝛitraͤf⸗ gredi:non extendi ad caſum, quo imminet neceſſitas ad conſeruandam reipubli.vtilitatem: quoniam tunc licita eſt tranſgreſſio.Et ad hoc not. exmpla ponit ibi Bartol. ¶ Aigeſimoſexto pꝛobatur ex..conſenſu. C. de repud.et dex que tutoꝛes. C. de admi.tut.: in. c. veniens.in..ij. cum Soluto matrimonio. n4 ibi nota. ertra de teſtib. ybi patet inra dicentia domeſtici teſtimonij dem impꝛobari: non extendi ad caſum, quo a(Competẽ⸗ pꝛobandum veniat id, qò in domo eſt actum. Tunc enim ratione neceſſitatis illius:quia que domi aguntur, nõ ita per extraneos pꝛobari poſſunt, domeſticum teſtimonium admittetur. ¶ Aigeſimoſeptimo pꝛobatur ex.lj.ij. reſpõ. S. de teſtib.⁊ canoniʒata.iiij.q.iij in.c.ſi teſtes. C. item ſen⸗ ſum.⁊ in.l.hoc nomen.. illud.⁊.9. ſi ea. 3. de teſtib. quod not. ð. in. c.ij. extra de arbit.⁊ in.c.cum dilecti.extra de ele⸗ ctio. vbi patet iura generaliter pꝛohibentia aliquod ge- nus perſonarum a teſtiſicandi facultate: non extendi ad caſum, quo neceſſitas ineſt: vtputa: quia alias veritas ha- beri non poteſt. Tunc etiam nõidonei admittunt᷑. Ai geſimooctano pꝛobatur ex eo quod not. glo.oꝛdi.cumad⸗ ditione Archid. ibidem, de peniten diſt.ij.5.penitentia. circa pꝛinc.viſtinctionis.vbi patet tex.ibi dicentem, quem ieiunium explere non poſſe per alium. per quem text. re pꝛobata eſt gl.que contrarium terminauit.lxxxij.diſtinct. pꝛeſbyter. non extendi ad caſum, quo quis in tali neceſſi- tate ſit, pꝛopter quã per ſeipſum ieiunare nõ poſſit. Tunc enim id explere poterit per filiũ:ratione identitatis per⸗ ſone. C Aigeſimonono pꝛobatur ex.c.coꝛpoꝛa.a.c.tribus. de conſecra.diſt.j.vbi patet iura dicentia ſanctoꝛum coꝛ poꝛum reliquias de loco ad locum permutari non poſſe: nõ extendi ad caſum:quo permutationis ineſt neceſſitas, puta pꝛopter incurſum hoſtium:vel quia durus eſt ad lo- cum acceſſus.⁊ igitur fideles non ita facile viſitãt. C Tri geſimo pꝛobatur in cap.tempoꝛis qualitas.vij.queſtio.j.⁊ in capitu.tempus.xvj.queſtio.j. vbi patet pꝛopter pꝛoxi⸗ me allegatas cauſas mutationem ſedis epiſcopalis poſ⸗ ſe fieri,⁊ꝛ reſtringi iura generaliter pꝛohibẽtia dictam fie/ ri mutationem. ¶ Trigeſimopꝛimo pꝛobatur ex cap.ad audientiam. extra de eccleſijs edificand. vbi patet iura dicentia generaliter non poſſe in pꝛeiudicium parochia⸗ lis eccleſie, id eſt parochie vltra limites, aliam eccleſiam ediſicari: non extendi ad caſum, quo pꝛopter itineris lon⸗ gitudinem parochiani ad parochialem eccleſiam non facilem acceſſum habent. Tunc enim huiuſmodi neceſſi⸗ tas vltra limites alterius edificationẽ permittit.(Tri⸗ geſimoſecundo pꝛobatur in cle.j. de baptiſ.vbi patet iura generaliterdicentia, ſacramentum baptiſini non eſſe, niſi in eccleſia conferendum:non extendi ad caſum, quo ineſt neceſſitas, puta: quia dubitatur de celeri interitu bapti⸗ 3andi:tunc enim etiam extra conferri poteſt. ¶ Trigeſi⸗ motertio pꝛobatur ex.l.pater filium.in pꝛin.j. de legat. iij. ⁊l pe..pꝛedium..l. qui ſolidum.. ſi.de lega.ij.⁊.l.filiuſfa milias.õ.diui.. ſ. cum pater. de legat.j.⁊.l. quidam dece⸗ dens.. vſq; adeo. qui alias eſt ſub.ã.pater tutelã.ĩ.de ad⸗ mini. tuto. vbi patet generalem pꝛohibitionem alienatio- nis alicuius rei:non extẽdi ad caſum, quo neceſſitas alie⸗ nationis immineret.⁊ ad idem l.ij. C. de patri. qui filios di ſtraxer. Trigeſimoquarto pꝛobatur ex eo, qð not. Gal. in.l. diuus. S. de peti. hered.per illum tex. dicens conſtitu⸗ tionem generaliter pꝛohibentem ſub pena, quod nullus audeatin conſilio pꝛoponere de imponendo onus ſolu- tionis collectarum:non extendi ad caſum: quo quis pꝛo/ ponat pꝛopter neceſſitatem publicam imminentẽ ¶ Tri geſimoquinto pꝛobatur ex.l. generaliter.§. ſpurios.⁊..ſpu rij. in pꝛin.⁊§. minoꝛes.⁊.l.non tantum§. non alias.⁊.l. eos qui.j. de decur. ⁊.lxvt gradatim.§. quoties.⁊.l. honoꝛ.9. fi.j. de mune. ibi. l.ij.c. de minoꝛibus. j. de vac. mune. ⁊.. ij H. iij. impuberesj. de iure immu. vbipatet iura faciẽtia aliqua genera perſonarum non idonea ad officia, vel dignitates vel concedentia alicui generi perſonarum immunitates a pꝛedictis:non extendi ad caſum, quo ineſt neceſſitas:vt- puta:quia alij idonei reperiri non poſſint. Tunc enim et ad eos recurſus haberi poteſt. C Trigeſimoſexto pꝛo⸗ batur ex eo quod not. Inno.in. c.j. de immu. eccle. dicens, quodlicet ieiunia voluntaria poſſunt redimi pecunia, vel commutari:dummodo vtilitas ſit in redẽptione velcom⸗ mutatione:vt habetur in. c.pꝛeſbyter. lxxxij. diſtinc. tamen ieiunium neceſſarium redimi, vel commutari non poteſt: niſi neceſſitas adſit in ieiunare debente. Et ad pꝛimũ ac- cedat.c.j.de voto.⁊ quod not.co.tit. c.ſcripture.de iureiur. c.peruenit.el.ij. ¶ Trigeſimoſeptimo pꝛobatur ex.l. qui potuerunt. ſ.de manu.teſt.(Trigeſimooctauo in. c.quo mam contra.extra de pꝛobat.in.c.cum P. tabellio. de fide P U te. Adde, ⁊ vi⸗ de Ang. in. l. ſi vacantia. C.de bo.vac.vbi tꝑe peſtis pꝛopter umminentẽ ne⸗ ceſſitatem no⸗ tarius aliasnõ matriculatus poteſt eſſe ro⸗ gatus de teſta mento. Et etiã adde, ꝙ cõceſ⸗ ſum tẽpoꝛe ne⸗ ceſſitatis põt ceſſante neceſſi tate reuocari. c. non debet. de conſang.: affi. Et no. Abb. in c.cũ ex literis. in. vj. notab. de reſti. in integr. Et adde etiam pᷣdictis, ꝙ ne⸗ ceſſitas nõ ba/ bet cõſenſum, et excuſat: vt no. ff. de fideic. lib.l.cum fidei. vbi, ꝙille qui contrauenit ex neceſſitate: nõ dicitur cõtra⸗ uenire:vt not. in. l. Ceſar.j. de Pub. ⁊ no. Bal. in.c.cũ tu.colũ. iiij.de conſtit᷑.⁊ vide etiam di⸗/ ctũ.d. Anto. in c. de homine. de celeb. miſſa. ——. —— Piu I.— 2 — ₰ * A 9 e 2 —— 3. udo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ.part. 89 inſtru. C Quinquageſimaquinta pꝛincipalis fallentia eſt a ¶Solo nota⸗ a rio. Adde, qð idem dicimus in actis factis coꝛam incõpe⸗ tenti, que licet non omnino pꝛobent:tamẽ ꝓſunt ad qua/ lemqualẽ infoꝛ mationem. ita dixit Bal. in.l. eos.verſ.ſuper bis.C.de app. de quo late in I. magiſtrati⸗ bus. S.de iuriſ⸗ omn. iudi. pꝛopter pꝛeſumptionem qualem, ſeu infoꝛmationẽ. Iſta pꝛobatur ex eo, quod ſingu terminat Inno. in. c.cum dile⸗ ctus.extra de acc.dicens iura dicẽtia poſt publicatas at- teſtationes, vel didicita teſtificata, fieri nõ debere nouam teſtium examinationem:intelligi vt fieri nõ debeat ad ple nam inducendam pꝛobationem, ſed ad qualem pꝛeſum⸗ ptionem. Teſtes enim poſt examinati pꝛoficiunt. Se⸗ cundo pꝛobatur ex eo, quod not. glo. oꝛdi. in.c. de conſſlijs. xviij.diſt.dicens iura dicentia iudicem, qui pꝛonunciauit ſuper meritis cauſe teſtem adhiberi non poſſe, vel ſuper his que coꝛam eo acta ſunt:yt plene patet.C. de arbit. l. ne in arbitris. i. q. vi ſtatuéẽdum.⁊ in. ccum a nobis. extra de teſtib.intelligvt non pꝛoducatur ad plenam faciendam pꝛobationem, ſed ad aliqualem faciendam infoꝛm ztionẽ pꝛoduci poteſt:vt pꝛobatur in.d.c. de cõſilijs.⁊l.ſciẽdum. J. oe appel.recip.vbi Legiſte habent text. ¶ Tertio pꝛo⸗ bat ex eo, qõ no. gl.in.liij. de eden.i exl.aſentẽtia. in ꝓꝛin.j. de appel.⁊ l.ſi duo patroni.in pꝛin. 8. Oe iureiur.vbi patet iura dicentia generaliter ſententiam, ſeu pꝛobationes in- ter alios tertio pꝛeindicium non afferre:intellige quo ad plenam pꝛobationem: quoniam qnuo ad qualẽ pꝛobatio⸗ nem bene faciant. ¶ Quarto pꝛobatur ex eo, quod nota. dicit Bar. in.l. admonendi. 5. de iureiur. volẽs iura dicen⸗ tia pꝛobationes factas per teſtes non a iudice receptos, ſed a ſolo notarioꝰ nullam fidem facere: intellige quo ad plenam pꝛobationem:quo autem ad pꝛeſumptionem be⸗ ne ſidem facient caſu, quo periculum fuiſſet in moꝛa exa- minationis, puta: quia ſtatim receſſuri vel perituri. Alle⸗ gat in argumentum.l.fin. C. de teſtib.⁊.c. pꝛeſentata. eo.tit. ¶ Quinto pꝛobatur ex eo quod not.gl.in l.inuicem. C. de teſtib. ⁊.l. ſi. C. ad Silla. vbi patet iura dicentia impuberis teſtimonium fidem non facere:intelligi quo ad plenã pꝛo- bationem. Quo enim ad qualemqualem pꝛeſumptionem ſufficiens eſt. Et ad hoc vide theoꝛicam do. Bar.in l. ma⸗ ritus.j.de queſtio.⁊ Bald.in l.ſeruos.C. de teſtib.vbi tra/ dunt, an teſtis qui non debet examinari, examinatus ſal⸗ tim faciat indicium. M Sexto pꝛobatur ex eo quod not. gl. in.l. etiam matris. 5. de pꝛoba.dicens iura dicentia ma tris teſtiſicationem filio nõ pꝛodeſſe:intelligi quoad ple/ nam pꝛobationem. Quo enim ad qualem bene pꝛoderit. ¶ Septimo pꝛobatur ex eo, quod nota.determinat Ar⸗ cbid.xxij.q.ij.in cano.v.videtur.dicens inra generaliterdi centia teſtimonium de auditu fidem non facere:vt in.lſi arbiter. 3. de pꝛoba.a.c.licet. de teſtib.⁊ in.l.ij. q.idem La⸗ beo.j.de aqua pluuia.arcen.intelligi quo ad pꝛeſumptio- nem tantnm. ¶ Octauo pꝛobatur ex eo:quod not.gl.in.l. capite quinto. j.de adul.⁊ ex.l.quero.ſin.ð.de edili. edic. vbi patet iura volentia extraiudicialem confeſſionem in abſentia partis fidem non facere:intelligi tantum quo ad indicium ſeu pꝛeſumptionem.Et vide quod dixi repꝛo- bando Bar. volentem, quod illa faciat ſemiplenam in. d.j. admonendi. ¶ Nono pꝛobatur ex tex. nota.ſᷣm intellectũ pꝛime glain A. inſtrumenta. C. de pꝛobat. vbi patet iura ge- neraliter dicentia confeſſionem non habẽtem cauſam an⸗ nexam, ſidem non facere: intelligi quo ad dominij plenã pꝛobationem:non autem aliqualem pꝛeſumptionẽ. Quo- niam illam facitlicet Spec.voluerit, quod etiam faciat ſe- miplenam pꝛobationem in titu.de confeſſ..nunc viden- dum. verſieu. ſed nunquid ſemiplena. ¶ Decimo pꝛoba⸗ tur in gloſſc. cupientes..ceterum.de elect lib vi. dicente pꝛoceſſum factum nullum licet ſidem plenam non facien⸗ tem:tamen ſatis operari ad iudicis infoꝛmationẽ᷑. ¶ An⸗ decimo ex eo, quod not. gl. oꝛd.in.. ſi tamen quiſqᷓ.in aut. de inſtru. caute.⁊ fide. quam ſequitur Bar. in. d.l. admonẽ⸗ di.vbi patet pꝛiuat am ſcriptur am non roboꝛatam teſti⸗ bus neq; partis conuentione facere qualem pꝛeſumptio⸗ nem licet non plenam pꝛobationem. ¶ Duodecimopꝛo⸗ batur ex eo, quod not.gl.ſing. in. c.§. ſi duo. de pacetenen. alias eſt ſub titu.de cleri. viola.pacis.in capitu.ſi clericus. in vſib.feud.vbi patet iura dicentia teſtem non recipi ſine iuramento:intelligi caſu quo recipitur ad faciẽdam pꝛo/ bationem:quoniam ſi ſolum ad iudicis infoꝛmationẽ, ſine iuramento recipi poteſt.quod eſt not.⁊ dicit do. Bald.ibi, quod illa glo.non reperitur alibi. ¶ Altimo pꝛobatur ex Lo quod not. Inno.in.c.cum in tua.extra de ſpon.ꝛ in.c.li⸗ cet in beato Petro.ad ſi. extra de accu.volens iura dicẽ⸗ tia teſtes per iudicem recipiendos foꝛe j. non extendi ad caſi un and Poererde iſdene iudicij mandum ſolum de fama: quoniam tunc ad uf zdſe infos teſtes, etiam non in foꝛmaiudicij receptia. 55 Bofteimt mendat do. Bal in.l. qui teſtamento„.per dr atis com⸗ de teſta.⁊ in.d.l. admonendi. Et ad hoc vide 8 ariumſ. not. in. c. dudum.extra de pꝛeſi ump. in c licet Ant Inn. tranſlatio. pꝛela. RAd fin.extra Summarium.. MA Maritus pꝛo dote in ſpecie conſiſtente tenerd lô, lata culpa, leui. Et idem tenetur in quantitate 5 Vre neeiſ eſſet genus ſubalternum. velse 3 Damnum datum in re dotali per maritũ,illud eme re Eewetnt. ilei ſi eius inimicitianumero.a ctyliu ie 45. 5 Aeſtimenta data, vel pecuniapꝛ imentis — lariienem vel ꝓ pꝛo veſtimentis emendis Aeſtimenta data per maritum ſeru I qualig deys⸗ reſtitui ſoluto merumom 0: odotaliucliadehä 7 Aoulieri agenti ad dotem ſoluto matrimonio, poteſt q penſatio veſtimentoꝛum ſeruo dotali factoꝛumper 9 tum obiſci.⁊ qualiter? vide nu.7. o-ſ 3 Maritus pꝛomittens patri vxoꝛis ſoluere iure delegn tionis ſeu nouationis de conſenſu vxoꝛis, extinguit on munionem actionis. quam babebat fllia cum patre rdic numero. 13. Aict 9 Connentio facta ſuper pꝛincipali, quod non trabitur ac acceſſoꝛium, quando vtriuſq; non eſt eadem ratio 10 Partus ancille dotalis, quando tranfferatur in marttü II Erroꝛ ex parte pꝛomittentis plus debito: qnod yitittſ- pulationem. 12 Axoꝛ rediẽs in matrimonio, quod videtur redireea con ditione, qua a pꝛincipio contraxit. 13 Reintegratio matrimonij diuoꝛtio ſeparati, inqucit o⸗ tis reintegrationem, nec actus intermecius ilam impe- dit.nu.4. ⁊ vide nu. 24. 4 15 Damnumiin re locata datum, vel vendita ab inimico coõ- ductoꝛis, vel venditoꝛis ad quem pertineat: 16 Inimicitia pꝛoueniens ſine culpa alicuius quod illi vtili- tatem afferat. 19 Autuuimn ſi eſt factum de libꝛis quingentis:⁊ dietum ꝙ reddatur in floꝛenis ſub eadem eſtimatione: quid operet iſtud pactum: 20 Dos in pecunia data, quod debet reſtitui eius qualita⸗ tis ⁊ bonitatis, que erat tempoꝛe conſtitutionis dotis. 21 Pena appoſia in pꝛimo compꝛomiſſo, an cenſeatur re- petita in ſecundo reintegrato: Pena, quando petitur ex contractu, requirit ſtipula- tionem. 22 Pena adiecta in pꝛima loc atione quod non videtur h petita in ſequenti. J 23 Aatrimonium medium, quod nõ impedit legitimatio nem filioꝛum, per ſubſequens matrimoniunm: 25 Aeſtimenta tradita ſeruo, quando cenſeantur illitradita in peculium: 26 Aeſtes tradite per dominum famulis, quando cenſcant donate: 27 Famuli pꝛeſumuntur fures. 28 Aeſtes facte per maritum vxoꝛi, an beredibus virin eſti⸗ tui debeant: remiſſiue. 29 Uxoꝛ, que cum viro pꝛomiſit caſtitatemmon debet veſtem vidualem aſſumere. ᷓ ꝑj 7 ¶ Damnũ datũ 6 M his rebu 8. in rebus dotali bus ab inimicis viri, culpa viri datum videt. ideo eins occaſione mulieri tenetur,Et tu diuoꝛtio maritus veſtimenta data ſeruis vrois weuu 3 rat talia, qualia ſunt: vel ſi non recuperat illa cũ doteed penſat. Et voluntas filie, quod dos ſoluatur patmii conſolidationis in eius perſona non impedit. Etſi 38 3 ritum ancille dotalis periculum ſpectat, ad eüdemi compenſationem periculi, quod ſi uſtinet, partus zn dotalis ſpectabit.Et ſi maritus per erroꝛem, qu 9 „ „ * — ℳp 1 d dde 15. amyali Cleerpttli F uimuhiautnic vrxnarildd- 1 launtr vnaannia Ant onſeo rialsgalunnin memoffnoolodf dam ui tannnnt ranomniſe wodlecgnpe nuntnnarnanns,n. töwäalegC Boin anepemandareingeſi xänan Chotaxeadſe reſclat marinonijha inispoustaladebentm orelipſoumeſtmatog ernonhdiſoöuti CFocr rtonem dotisglam ſde aoreſtinetorumper marity rickmmationiseouun ſecnan rtnarto CHoerealiſ müledereddendodotenpe ratterſuspatremmariip asgwapatriſolutanonrepe niaawdpbift mantusde zſandeegxronis pater ge dtsdeipiisyroiss onig milem auiipſababebeten Lavineatem in mary rgincpilatarui daftuſchnoncſeadentai rwrtiden lſ mane i Rſtpatusoxrälun Cn adend eatun dxrlin Andtdede Umtetn mninunnnddt enedatncdin mndexäne Aleuaeſ Gl glalſcnae Knnccn unpertnend ünla unslacktim agne leasens iamcalfotun daüe deermaritumſen d nmonſo: ddotem ſouond N 3 5 ma toꝛum ſenodxüce 3 Acch. ter-videnu-. dens patri doisſode. wsdec onſenſa Nes 8 4 ſc. 1s quam babedxtü. d 1 uper pincipai aai do vtrinſc;noncieu otalis,quandotrgfrde 1 1 mi mittentisplusdehän atrimonio qpod fitn acipio contraxt. trimonij diuomoſorn mm, nec actus interntta 124. ta datum pelpenttun toꝛis ad quemperde lens ſine culpaaicus dun delibꝛis unge is ſub eadem etnma ata, quod debetfefte erzt temporecoyttu peimocompooniſban dintegrato: cntar ex conra e wimaloc atione quln M 1 nedium quodnöindt ſabſequensmatrnoe, „eere’ andocatoh- ta ſeruo c 2— ‿ ntur fures⸗ j lrtuis 4 ron,ale „ „ 3ℳ; ſ „uprnt, 1AL M 1 „† immcs ha te „ 191e enrls Cih. ominum onalége vxoꝛi ſcienti plus recepta dote pꝛomittat, vltra id tamen uod recepit conueniri non poteſt. Et dos pꝛimi matri⸗ monij intelligitur in reintegrato matrimonio repetitali cet ante reintegrationem cum alio tertio cõtractum ma⸗ trimonium interuenerit. h. d. tota lex iſta pe. excepto.pe nulti.⁊..fuperius lectis.. MNot. ex pꝛincip. legis, ꝙ dote conſiſtente t in ſpecie tenetur m aritus vxoꝛi de dolo, lata culpa,: leui. Ad idem. S. eo.l.ſi moꝛa.ll. etiam. in licet.⁊ Lſi cõſtante..ſi maritus. S. de iure dot.l.in rebus..cõmo. ñ vt certo.in..nunc videndũ. CtMNoto ex eadem ſecun⸗ do in verbo, pꝛeter numeratam pecuniam. quod cum dos conſiſtit in quantitate, vel genere: maritus vxoꝛi tenetur ex omni periculo. Et huius eſt ratio: quia ipſum genus erire nõ poteſt.C.ſi cer.pet lincendiũ.cũ ſi. Quod intelli ge niñ foꝛet genus ſubalternum: quoniam illius interitu foꝛtuito caſu contingente, liberaretur maritusj. ad legẽ Falci. in ratione..diligenter. H. incerte. Pꝛo quo vide quod hoc anno dixi in.l.ſi exlegati cauſa.j Dde verb. obli g. (Hoto, quod ex eodem verbo, tertio. quod dum in con⸗ tractibus, de quoꝛum natura venit ſ olũ leuis culpa,⁊ non leuiſſima, obligatio contrabatur in quantitate; vel ge⸗ nere:omne periculum ad debitoꝛem pertinet: vt hic pa⸗ tet in contractu dotis, qui eſt nature pꝛedicte. ¶ Noto ex eodem quarto, quod damnum vxoꝛi contingens ex ſedi⸗ tione mariti, debet ipſi emẽdari. Cum enim ipſe occaſio⸗ nem damnidederit, conſequenter damnum dediſſe vide- tur. 3. ad leg. Aquil.l. qui occidit. de iniur. c.ſi. ¶ Noto ex codem verbo vltimo.quod damnum vxoꝛi contingens pꝛopter inimicitiam mariti, equiparatur culpe leui per maritum commiſſe, quod ſi equipararetur leuiſſime, pꝛo⸗ fecto non teneretur maritus, per. d§. nunc videndum.in 3 d.in rebus. 5. allega. ¶ No. in ead.l. † in. ſeruus vxoꝛis. paria foꝛe pecuniam dare in veſtimenta emenda:vel dare ipſa veſtimenta. ¶ Hot. ex ead. ſecundo, quod qualia ſunt 6 Ttempoꝛe ſoluti matrimonij veſtimenta data per mari⸗ tum ſeruis vxoꝛis:talia debent marito reſtitui ſoluto ma⸗ trimonio:vel ipſoꝛum eſtimatio, quatenus valent tempo⸗ 7 re matrimonij diſſoluti. C No. ex eodẽ tertio, quod † con trarepetitionem dotis, quam facit vpoꝛ: obijci poteſt cõ- penſatio veſtimẽtoꝛum per maritum factoꝛum ſeruis vxo ris:vel eſtimationis eoꝛum, ſi eoꝛum alterum redditũ non fuerit marito. ¶ Ho.ex ea.l.in..filia. quod ſimplex man⸗ datum filie de reddendo dotem patri non impedit ipſam agere aduerſus patrem mariti,patre moꝛtuo, pꝛo ea par- te dotis, qua patri ſoluta non reperitur. ¶ No. ex eodem 3 ſecundo.quod vbi fit ꝓ maritus dotis debitoꝛ iure noua⸗ tionis ſeu delegationis, pater vxoꝛis pꝛomittens ſolutio⸗ nem dotis, de ipſius vxoꝛis conſenſu, extinguit commu⸗ nionem illam, quã ipſa habebat cum patre in dotis actio⸗ ne. ¶ Hoto in eadem.l.in..mancipia.quod conuentio fa⸗ 9 cta f ſuper pꝛincipali ad acceſſoꝛium eius non poꝛrigit᷑: quando vtriuſq; non eſt eadem ratio.Et ita communiter allegatur. Ad idem. S.l.ſi mancipia. de iure dotium. et.l. vnica..itaq; partus dotalium. C.de rei vxo.actio. Quod enim ibi dicitur, partum dotalis mancipij ſoluto matri⸗ monio vxoꝛi reddi debere:limitatur niſi conueniat inter cõiuges vt ſoluto matrimonio dotalia mancipia reddan tur, etiam ſi eoꝛum reuocatio contingat caſu foꝛtuito, vel peremptio/ ſub ea eſtimatione, qua eſtimata fuerunt tem- poꝛe donationis. Tunc enim in recompenſationem peri⸗ culi qualiſcunq; etiam cõtingentis, caſu foꝛtuito ad mari tumpertinentis, ad eundem pertinebit dotalis mancipij partus. ita eſt hic tex.notab. ⁊iin.d..ſi mancipia.¶ Not.ex 0 cadem.l. vnde t ſuſceptio periculi pꝛouenientis in re do⸗ tali, etiam caſu foꝛtuito, quam in ſe facit maritus: trãſfert in eüdem lucrum partus dotalium ancillarum ⁊ita ſem⸗ per allegatur tex.iſte ⁊.d.l. ſi mancipia. ¶ Roto in eadem (i n lin§. mulier. quod † erroꝛ ex parte pꝛomittẽtis amplius debito ſtipulationem vitiat: quamuis ſcientia poſtea in hoc.ſcilicet quod erronee plus debito pꝛomittatur, adſit exparte ſtipulatoꝛis.⁊ ad hoc text.iſte ſemper allegatur. CHoto in eadem.l.in..ſi vxoꝛ.quod ea lege ſeu conuen⸗ I⁊ tione r videtur mulier in matrimonium, quod ante diuoꝛ tia extiterat ſeparatum redire, qua eadem fuit a pꝛinci-⸗ i pio. CHoto, quod reintegratio matrimonij antea ſe⸗ parati, inducit reintegrationem dotis, que pꝛimo matri⸗- monio coherebat. Ad idem.. de iure dotium.l. dotem. et Soluto matrimonio. l.diui. cum ſimilib. C Rono tertio ex eodem, quod actus 14 t matrimonij inter pꝛimi matrimonij ſeparationẽ ⁊ eiuſ⸗ dem reintegrationem intermedius, non impedit dictam dotis reintegrationem. ¶ In textl.in his.in pꝛincip.ibi, quia Gracchi culpa, ea ſeditio facta eſſet ⁊c. dãnum igi⸗ 15 tur † in redotali, ⁊conſequenter locata, vendita, vel com- modata, illatum ab inimico, cuius inimicitie cauſam de⸗ dit culpa mariti,commodatarij, conductoꝛis, vel vendi⸗ toꝛis, eiuſdem periculo aſcribitur. Et ad idem. 5. loca.l.ſ merces..culpam.Sed dubium eſt, quid ſi datum ſit ab inimico eoꝛundem, cuius inimicitia abſq; eoꝛum culpa pꝛoceſſit. gloſ.in dicto..culpe. tenet quod idem. Et ean⸗ dem ſequitur hic Bar. dicẽs qð quandoq; violentia adhi betur contra te pꝛopter aliquam indignationem, aduer⸗ ſus te habitam tui culpa, vel ſine:⁊ tunc de damno ex vio/ lentia contingente obligaris, quaſi illud tue culpe aſcri- batur:vt hic, ⁊ dicto.. culpe. Quandoq́; vero violentia committitur contrate, non contemplatione tui: ſed ſic pa riter commiſſa fuiſſet contra quemcunq; inuentũ:vt con⸗ tingit in depꝛedationibus, que fiunt in ſtrata, vel in ciui⸗ tate:⁊ tunc ea violentia commiſſa contra te caſui foꝛtuito annumeratur. Nec ratione damni ex ea contingentis obli goꝛ.ð.commodati.l.ad eos.3.locati.j.ſed ſi damnum.⁊.l.ſi merces..vis maioꝛ..de actione emptj.ſi ea res.j.de re⸗ gulis iuris.l.contractus.cum ſimilib. Cyn.vero quem ſe⸗ quitur bic Bal.tenet contrarium dicens contra omnem naturalem equitatem foꝛe, quod iſte caſus violentie ad⸗ uerſus me commiſſe per inimicum, cuius inimicitie cul⸗ pam ego non dedi:culpe annumeretur.Ex quo culpa ini⸗ micitiam non pꝛeceſſit alterius:ſubijciẽs, quod vbi caſus violentie odium vel inimicittam pꝛecederet, nunq́; culpe aſcriberetur. Quod pꝛobat:quia ſtatim, quod quis offen⸗ dit aliquem in perſona, vel in rebus, eius inimicus effici- tur. C. de teſtibus. auth. ſi dicatur.ergo ſequeretur, quod ſemper offenſio ab ipſo initio cenſeretur facta ab inimi- co:⁊ ſic nunqᷓ; foꝛtuito caſui aſcriberetur, contra dictam. l. ſi a res. cum ſimilibus.Simile patet in teſte ⁊ accuſatoꝛe: quoniam ſi teſtimonium ſeu accuſatio pꝛecedant inimici⸗ tiam, que ſequitur oꝛta ex ipſa accuſatione velteſtificatio⸗ ne:non noceat ipſi accuſationi vel teſtimonio pꝛecedenti: vt patet de accuſa.c.cum P.Aanconella.⁊ dicta auth.ſi dicatur.modernioꝛes hic dicunt pꝛimo verioꝛem videri gloſſ.in dicto.g.culpe.ea ratione:quia licet ſine culpa quis puniri non debeat:tamen hoc eſt verum:niſi ſubſit cauſa: vt in regula, ſine culpa. de regu.iuris.⁊ in. c.ij. cum ibi no⸗ ta.de conſtitutionib.Cauſa autem in caſu noſtro ſubeſſe videtur.ex quo pꝛopter alterius odium recipit quis da⸗ mnum. Poſtmodum vero ex equitate diſtinguũt, quod aut ſciens ſe habere inimicitiam licet abſq; ſui culpa, non aliter diligentioꝛem cuſtodiam faciebat, qᷓ; ſi inimicitiam non haberet:⁊ tunc, quia pꝛopter hoc videtur eſſe in cul⸗ pa:pꝛocedit opi.gloſ.⁊ Barto. Aut faciebat cuſtodiam di ligentioꝛem, ꝛ pꝛout quilibet diligens, ſciens ſibi inimica⸗ ri, faceret:⁊ tunc ex quo pꝛopter hoc in culpa eſſe non vi⸗ detur, pꝛocedit opinio Cyn. ⁊ Bal. ⁊ dicunt hanc eſſe con⸗ ſyderationem glo.recte intuenti in dicto..culpe.Et qui⸗ dem videtur hec opinio vera:⁊eius pꝛimum membꝛum fundo, per.l.item queritur. F. exercitu. S. loca.⁊.L ſed ſi da⸗ mno. Ibi dum dicit, ſiue cuſtodiri poterit, damnum da⸗ retur ⁊c.vbi patet adunantiam exercitus, que alias annu meratur caſui foꝛtuito:tunc culpe aſcribi:cum ille contra quem commiſſa eſt, reſiſtere poteſt: neq; reſiſtit. Ita ergo in pꝛopoſito:violentia mihi illata ab inimico meo, licet abſq; inei culpa: cui reſiſtere potui diligentioꝛem cuſto⸗- diam adhibendo, culpe aſcribitur: ſi talem cuſtodiam nõ adhibui, pꝛopter quam reſiſtere potui. Secundum au- tem eius membꝛum ea ratione pꝛobatur: quia violentia cui etiam ex diligenti cuſtodia reſiſti non potuit, caſui foꝛ tuito aſcribitur.S.de actione emptil.ſi heres.5.commo⸗ dati.l.ad eos. Ad hoc quidem accedat in ſimili text.in.j. qui cum maioꝛ H.ſi tamen, qui libertatẽ. j. de bonis liber⸗ toꝛum.ibi, dum dicit:nec enim imperitia ſeu ſeueritas iu⸗ dicantis obeſſe debuit patroni filio, qui crimen leuius deduxit Fc.vbi patet, quod ⁊ nonperdit filius ius patro⸗ natus in liberto paterno:ſi eum ita leuiter de crimine ac⸗ cuſauit:vt ex eo pena capitis imponenda non veniret. In de etiam ſeueritate ſeu odio ductus eum capitaliter p iij II5 ———— ————— —— ö 1 —— —— 2 ePlu ao 8 A — ⸗ 7 4 7 —, 1444 41 8 A— ℳ— 7 . udo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ.part. damnauit. HNõ enim iudicis odium ſeu ſeueritas in liber⸗ tum abſq; cuipa accuſatoꝛis pꝛocedens, obeſſe debet ac- cuſatoꝛi, qui quantum in eo fuit, ita diligenter accuſatio- nem inſtituit:vt non veniret libertus capitaliter damnan dus.Ita ergo in pꝛopoſito non debet imputari marito, ſeu venditoꝛi inimicitia, ſine ſui culpa contingens, ſc ſi quantum in eo fuit, ita diligentem cuſtodiam adhibuit: vt inimicus ipſe rei dotali, ſeu vendite, damnum inferre non debuerit. Ad idem accedat etiam tey.notabilis in.lj. g. cum quis.j. de queſtionibus.vbi eſt expꝛeſſum, quod ini micitia ſine mei culpa pꝛoueniens non omnino mihi no⸗ cet, quominus admittat in teſtem contrate, cuins facto inimicitia eſt cauſata. 2d idem eſt tex.notabilis in.licum tabul. j.j. de his quibus vt indignis.vbi etiam eſt expꝛeſ⸗ ſum non mei legatarij culpa, ſed teſtatoꝛis pꝛouenientem mibi nocere in hoc, ſcʒ vt legatum intelligi debeat reuo- catum.Altimo ad idem iſte tex.⁊ optime a contrario ſen⸗ ſu ibi, dum dicit:quod Gꝛacchi culpa ea ſeditio facta eſ- ſet ꝛc.Ergo ſequitur, quod ſi ſine Gꝛacchi culpa inimici- tia pꝛoceſſiſſet/ſeu ſeditio:illa culpe Gꝛacchi non aſcribe 1 6 retur:ſed caſui foꝛtuito. Illud tamen ⁊ tene menti, quod etiam ſine culpa mea inimicitia pꝛoueniens, quamuis mi⸗ bi nocumentum non afferat per ſupꝛadicta:tamen mihi affert vtilitatem.Hec eſt gloſ.ſingularis.j.de excu.tuto.l. A ZElthlete.S.dat remiſſionẽ. ſuper verbo, facta. ¶ Intext. eiuſdem.l.in..ſeruis.ibi, tunc verum pꝛecium in dotem 37 compẽſaturum ac. Sed dubium eſt, an compenſet᷑ pꝛe- cium veſtimentoꝛum, pꝛout eſt tunc:an vero pꝛout fuit ab initio cum emerentur. BGarto. hic, ⁊ bene dicit conſydera⸗ ri pꝛecium:pꝛout eſt tempoꝛe compenſationis:ſicut ſupꝛa vult Juriſconſultus haberi conſyderationem veſtimen⸗ toꝛum:dum reddũtur pꝛout eſt tempoꝛe, quo illa reddun tur, nec etiã imputatur: cur veſtimenta non reddita ſunt. Eſt enim iuſta cauſa non reddẽdi illa, ſca ne nudus rema- neret is, qui redderet: argumentum. j. de leg.j.l.ſi domus. S.qui conſitetur.5.quod met.cau.l.ſi§. ſi feneratoꝛ.Et me⸗ lius pꝛobatur in.l.in eadem.in fin.dum dicit:vt ſine dede- coꝛe in publico apparere non poſſet.a. ex quibus cau.ma- ioꝛes. ¶ In text.eiuſdem.l.in..filiafa.ibi, reliquam par⸗ 18 tem ⁊c. Supple non ſolutam:non tamen negat quomi-⸗ nus ſoluta patri de voluntate filie repeti non poſſit per fi⸗ liam a patris heredibus:⁊ ſic nullo modo facit contra opi nionem meam in.l.poſt dotem. S. eodem. In qua tenui ſo- lutionem dotis factam patri, non impedire ius conſoli⸗ dationis in perſona filie. ¶ In text. eiuſdem.l. in.§. man⸗ cipia.ibi, vt diuoꝛtio facto tantidem eſtimata redde⸗ res ⁊c.vt ex tex.apparet, impoꝛtat hoc pactum: ꝙ quãuis dotalia mancipia ſint facta deterioꝛa:nihilomiuus eſtima tio eoꝛum nunc que pꝛopter deterioꝛationem eſt facta mi noꝛ, debeat ſuppleri habito reſpectu ad eſtimationem de ipſis factam tempoꝛe, quo data fuerunt in dotem. Quod 19 ſecundum Bart. peſt argumentum ad queſtionem, ſi mu⸗ a ¶ Mutuo ti⸗ bilibꝛas quin⸗ gentas in floꝛe nis, cum pacto qihi reddã⸗ tur in floꝛenis ſub eadem eſti matione, quid operetur boc pactumꝛ a tuo atibi libꝛas quadringentas in floꝛenis hoc pacto, ꝙ mihi reddantur in floꝛenis ſub eadem eſtimatione: quid iſta conuentio impoꝛtetꝛ⁊ quidem videtur per iſtum text. impoꝛtare hoc, ſeʒ vt ſi floꝛenus factus eſt in eſtimatione deterioꝛ:ſuppleri debeat habito reſpectu ad tempus cõ- tracti mutui.Sed certe ſecundum eumiiſte tert.loquitur in mancipijs, que decreſcere poterant in bonitate intrin⸗ ſeca. Plus enim valet ſeruus iuuenis,qᷓ; antiquus, plus ſanus, qᷓ; infirmus. S. de edili. edicto.l. pꝛecipiunt ediles. Quod in floꝛenis non cadit: nam eiuſdem bonitatis in/ trinſece ſunt ſemper:licet eoꝛum eſtimatio varietur.5. de eo quod certo loco.l.ideo.ad finem.Et ideo i pſa conuen⸗ tio illud impoꝛtat:vt eſtimentur floꝛeni fecundum id tem Pfd dati fuerunt. ¶ TCu aduerte: quia quicquid ve- int bec verba Barto. quoꝛum intellectus eſt dubius:ego dico:quod eius conuentionis ipſa eſt impoꝛtantia, ſcili⸗ cet vt reddantur eiuſdem qualitatis ⁊ bonitatis ſecũdum quod erant tempoꝛe contracti mutui.Hec enim eſt natu⸗ ra pꝛedicti contractus.&. ſi certum peta.l.cum quid. Se/ cundum quam interpꝛetari debent verba conuentionis fibi adiecte. 3. locati.l. quero.. inter locatoꝛem. S. de vſur. Lſtipulatus. j. de damno infecto.l. damni infecti quidam. verſic.⁊ quod in ſtipulatione. cum ſimilibus.E&t eadem eſt 20 etiam † natura dotis:ſi enim illa in pecunia conſiſtit, red- di debet eius qualitatis ⁊ bonitatis, que erat tẽpoꝛe con⸗ 25 diſſequas ⁊c. Mduertendum, pꝛo ſtitutionis dotis. S. de iure dotium.lxres in dotem eus poc eſt expꝛeſſum.de hac tamen queſtionedie enib de xi in dicta.l.cum quid.⁊.l.quod te mihi. eo. titu.e Dlene di do dicta Barto. in.l. Paulus j. de ſolutionib⸗ E Tüinam eiuſdem.l.in.§.vxoꝛ. ibi, quoniam pꝛioꝛis dotis ſ ext. ſequentem dotis obligationem eiſet tranſlata wnidfn dos adiecta pꝛimo matrimonio diſſol de.Et ſe uto, tacite renor cenſetur in eodem poſtea reintegrato. And dlee epetita 21 Sumentum ſecundum Petrum de Pella Tueſts ar⸗ fert hic Gald. quod ſi pꝛimum compromiffunn enhi 19 ⁊ denuo inter eaſdem partes, ⁊ ſuper eodem fuerit vi pꝛomiſſum:nec appoſita pena: pena adiecta in ndn miſſo pꝛimo, cenſetur repetita in compꝛomiſſo ſecunc Eſt enim ipſa pene appoſitio de natura compeonni de arbitris.l.litigatoꝛes.F.j.⁊.l. nõ diſtinguemus S. 38 autem ipſe domi. Bald. pic non admittit eo: quia pen ad quirit ſtipulationem, quando petitur ex contemptu 5 loco intereſſe:vt.l.ſeruus ea.a. de ſeruis expottandiaen ſic videtur, quod requir at verboꝛum expꝛeſſionem 2 iſtam opinionem ego puto veram. Pꝛimo: quia dicta contractu pꝛecedenti, non cenſentur repetita in ſequem ex interuallo:cum repetitio eſt odioſa, qualis eſtin pꝛo G ſito caſu repetitio pene.C.de vſuris l.per redemptionem ſecundum intellectum Wald.ibi. Secundo per ſimile:g video penam adiectam in obiigatione nouante non dei rirepetitam. j. de nouationibus.lnouationem. in verba, vſure.⁊.l.emptoꝛ.ſecũdum vnam lecturam.(Tertio ad 22 idem quod notant Dyn. ⁊ Balc. in.l.cum pater..pater certamj. de legatis. ij. dicentes ex illo tex.penalem ſippu⸗ lationem interpoſitam in pꝛimo contractu locationis, no cenſeri repetitam in locatione ſequenti, tum quia repeti⸗ tio odioſa: tum quia ipſa pena non eſtde natura conta⸗ ctus locationis:ſecus autem eſt in pẽſione:cum illadena⸗ tura eiuſdem contractus ſit. ã. locat.l.item queritur..qui impleto.Nec refragatur iſte tex.quia loquitur in repeti⸗ tione fauoꝛabili, qualis eſt repetitio dotis. Nec etiamre⸗ fragatur, quod pena ſit de natura contractus compao⸗ miſſi:quia pone ſequens compꝛomiſſum ſtipulatione fo⸗ re vallatum:certe tunc inſertio pene de eius natura non erit. Quoniam ſi compꝛomiſſum non ſeruabitur, agetur ad intereſſe.S. de arbitris.l. diem pꝛoferre..fina cum.lſe⸗ quenti.Et hoc intelligo cum ipſum compꝛomiſſum eſtre⸗ nouatum, ſecus ſi tempus pꝛimo compiomiſſo adiectum adhuc pendens foꝛet pꝛoꝛogatum: quiatuncvnumꝛidẽ compꝛomiſſum eſſe cenſet᷑.Et igitur cadempenai poo/ rogato cenſetur ineſſe.Ad hoc optime.&.de arbitris.ſi cum dies.in pꝛincip. iuncta gloſ.in verbo, iinireturi de pꝛecario.l.ſed ſi manente.j. de damno infecto.l iiijn pꝛin⸗ cip. ¶ In text. eiuſdem..ibi, deinde alij nupſerat ⁊c. Et 23 †ſic intermedium matrimonium nonimpecdit reintegra to tacitam dotis repetitionem: vnde eſt argumenti ſe cundum doct.quod intermedium matrimonium noim pedit legitimationem filioꝛum ſuſceptoꝛum ex conanbi⸗ na:ſi cum illa poſtea matrimonium cõtraberet.quodtra ctat Joan. Andr. in regula, ſine culpa. de regula libꝛo vſ in mercurialibus. Jacob. de Are. ⁊ Bartol in.. cum de⸗ cem.j. de ſolutionibus. Guiliel. de Cugno,: Walclin be⸗ nignius. 6. de legibus. ⁊.l. Paulus. 6. de ſtatu hominum. ¶ In text.eiuſdem.§.ibi, ⁊ hoc verum puto c. dos iii- 24 tur t adiecta pꝛimo matrimonio cenſetur repetita rein⸗ tegrato inter eoſdem. Sed an repetita cenſeatur in con tracto poſtmodum cum alio:an veroilli omnia bona vj deatur dediſſe in dotem:dic vt dixi.ʒ. eodemſ conſtan, te. in pꝛincip. ¶ In gloſſa..ſeruis.ſuper verbo veſta⸗ rium.ibi, ſine quõò poterant ſe tueri,⁊ vitracòſuetucinem domini ⁊c.Et ſecundum hoc loquitur iſte text ſiue ſe 3 eſſent dotales ſiue non. Sed Jaco. de Arenallegitaah loquatur..iſte de ſeruis, qui pꝛopꝛie erant mulieris- 3 ideo tunc ad contrarium gloſſ. dicit, quod maritus 1 vtebatur iſtoꝛum ſeruoꝛum opera:⁊ igitur tunc id lnd ex vſu ipſa veſtimenta attrita ſunt, cum receptis Are tijs compenſat. Ad boc. 3opt me de donationibus n viruml ſed ſi vir.ina. In gloſ. eiuſdem.§. in ver e compenſaturum.ibi, item nota hic contra ſeruiẽtes ⁊p † intelligentia buius nan c— u vere ſeruo peculioſ gloſſ.Tlliquando enim dominus vere ſe p ad quo- tidianum per pꝛius conſtituto, yeſtimentum ita dat, yte Aacuamee T.nerfen nantpireddere denegant vuitetollere: tditali rramgoſfCodcumcos tnentam adyfumqwoticlan nhſteonpietuntenpusco anntdominusdepuſtnndo. Floſdlario ctunc teyttri aripſuspreciun: qnateyue npoyter pfumpeſtimenter nsaclecompenſäncune intjsdpoc optimete ii änaalitemſiſeniſf daäitozcomnodalin ron 3 fäletgnodſbitratentan atnr amuunspocercie anſergooſbideberyfoli dahralpaparoniqnocg unmintzpeegotzroinl 4 maumetmegrstlut edätintretnerea manadgain inonſh danath tgg 1A) dopene 64 aälädd ne (rdis d 9 8 1 Nedy Soputo peran d ractus fitaoca ing gatur iſte tex grite ualiseſt repeatiodrdi. ena fit de natyrzacore wuens compronuſcn e uncinſertiopennnt mpꝛomiſſum non ia bitris.diem puimii uigo cumipſumcna unpuspꝛimo ong ct pꝛoꝛogatum:qui cenſet. Etigttur a eſſe. Ad hoc optimi P iuncta goſin wie⸗ nenteij de danonii ſdem H.ibi deincetir matrunoniumnorime petitionem: m ts diptermecium narne dem fliorum ſclext amatrimomunctder cgula fine cupan 4 n Bre— dus Hullddelih, 1ANale,S,le — n, eri o matrimonio cnt e an.Scdal npetlalle m.= Filler ncum Iira cnlli “ ir zcodn ertdi 1 .' G eraſ 3 Ima.— ſco2, ALIIN” tidianum vſum ſemper vtatur: ⁊ tunc iilud zelrinientun eculij eſſe cenſetur. 3. de pecu.l. idem veſtimentum ⁊ igi ꝛopꝛia authoꝛitate illud ſibipoteſt auferre, quoniamnu iia voluntate domini. ð. de peculio l. non ſtatim.in fi. Elli⸗ uando vero ipſum veſtimentum ad vſum quotidianum dat non aliter ſibi per pꝛius peculio conſtituto:⁊ tũc ipſa ſola traditio veſtimenti peculium generare non dicitur. vnde eius erit veſtumenti ſimplex detentoꝛ:hic eſt text.S. de pecull.peculium naſcitur. in verſicu. quomodo. Neq; his caſibus poterit pꝛopꝛia authoꝛitate ſeruum ipſo veſti mento quotidiano ſpoliare:quoniam ſi ſpoliat, continget eum ſerui carere dominio. Cum enim ipſum alere tenea⸗ tur:vt eſt notum:ergo conſequenter veſtire:vt.l. verbo vi⸗ ctus.j.de verboꝛum ſigni.vnde ſuccedit lex dicens, quod ſi dominus ſeruo ſano alimenta denegat, Ulum cenſetur habere pꝛo derelicto.j.pꝛo derelicto.l. Sempꝛonius do⸗ tis. Si vero infirmo, ex denegatione ſtatim conſequitur libertatem. C. de Latina liberta. tollen. l.j§. ſed ſcimus. Elliquando vero tradit oominus ſeruo veſtimentum nõ ad victum neceſſarium:⁊ ſic non vt eo ſemper vtatur ſed ad certum vſum certiſue tempoꝛibus: vt eo tunc incide⸗ ret honoꝛatioꝛ:⁊ tunc id veſtimentum peculio non annu⸗ merabitur:vt in dicta.lidẽ veſtimentum.in fin. ſed cenſe e⸗ bitur ipſe ſeruus eius ſimplex detentatoꝛ:⁊ yt ita dixerim commodatarius.argumentum optimum.S.commodati. ſi vt certo..interdũ. Et igitur tunc ei reddere denegan ti, dominus authoꝛitate pꝛopꝛia poterit auferre ſibijpſi ius dicendo.C.quod cum eo.l.ſi ſeruus. ſecundum vnam lecturam gloſ.⁊ hoc quo ad pꝛimum membꝛum pꝛeſentis z5 paſſus. CEſt ⁊ ſecundum, ſcilicet † quod aliquando dat patronus veſtimenta ipſis fanuliaribus conductitijs ⁊ li⸗ beris, quos hodie habemus in vſu: ⁊ tunc quandoq; dat eis, vt his vtatur certo tempoꝛe, quo requiritur vt ince- dat honoꝛatioꝛ:⁊ tunc cum cenſeatur ipſe familiaris in eo veſtimento ſimplex commodatarius: ⁊ conſequenter de⸗ tentatoꝛ:vt pꝛobatur in dicto..interdum.igitur eſt conſe quens:vt ipſi reddere deneganti, dominus pꝛopꝛia poſſit authoꝛitate tollere: vt dicta.l.ſi ſeruus. ſecundum vnam lecturam gloſſ. C.quod cum eo. Aliquando vero dat ſibi veſtimentum ad vſum quotidianum:⁊ ipſe recedere vult, anteqᷓ; ſit completum tempus conuenti ſeruitij:⁊ tũc aut conuenit dominus de pꝛeſtando ſibi alimenta ſimpliciter abſq; alio ſalario:⁊ tunc tenetur illud reddere tale quale eſt: aut ipſius pꝛecium: quatenus tunc valet. Illud enim in quo pꝛopter vſum veſtimentum eſt deterioꝛatum loco victus cedit:⁊compenſandum venit cum pꝛeſtitis operis ſeu ſeruitijs. Ad hoc optime text. iſtius H. iuncta dictall. ſed ſi vir.g.ſina.⁊.l.it em ſi ſerui..quas impenſas.6. de edi litio edicto.5.commoda.l.in rebus H.poſſunt. Aut dicto caſu, ſcilicet quod ſibi traderet quotidianum veſtimẽtum conducitur famulus pꝛo certo ſalario:⁊ tũc ille recedit ex tali cauſa, ey quo ſibi debet inſolidum ſatiſt ſieri: qꝛ abſq; ſua culpa ⁊ culpa patroni:quo caſu debetur ſibi ſalarium inte zrum: iuxta plene notata in.l.ſi vno. õ.idem cum qui⸗ dam. a.locati. t tunc poteſt illa ſibi pꝛo debito ſalario re⸗ tinere:vt poteſt ſcriptoꝛ retinere quinternum pꝛo merce⸗ de ſcripture:vt not.glo.in.l.ſi non ſoꝛtem..ſi centum. 3. de condictione indebiti. Et quod plene dixi. 3. eod.j. ſi filio. la.j§.j. Aut recedit ex tali cauſa, ex qua ſibi non debetur integrum ſalarium, quod iam recepit: imo eſt dubium, an ſibi debeatur pars, vel nihil: puta quando recedit ante tempus conuentum:de quo piene per Bald. in.l. etiam ſi patris. de legatis j. l. dem. l. aduerſus. C. Iocati. ⁊ tunc dicit Bart quod poteſt pꝛopꝛia authoꝛitate dominus re⸗ tinere veſtem traditam eſtimatam: niſi ſibi reſtituatur quatenus plus percepit famulus, quam ei de ſalario de⸗ beretur, eo: quia famuli tales, tanquam nihil poſſiden⸗ tes pꝛeſumuntur de fuga ſuſpecti: ſumpto argumento a communiter accidentibus, quod eſt iure validum. C. de pꝛobat onib.l.nec tales.in gloſ.⁊ igitur pꝛopꝛia authoꝛi/ tate in ipſo veſtimento, quamuis per famulum poſſeſſo, poteſt ſibijpſi ins dicere.j.de his que in fraudem credito. Lait pꝛetoꝛg.ſi debitoꝛem.C.de pignoꝛatitia actione.l.pe⸗ nultima.in gloſſ.ſuper verbo, vel pꝛeſidalem. Bald. con- 27tradicit eo:quia f quamuis famuli pꝛeſumantur fures:vt notat gloſſ. in. l. Julianus§. in verbo, tanti minoꝛis. 5. de Soluto matrimonio. actione empti.non tamen repcritur cautum, quod pꝛeſu⸗ mantur fugitiui.Et ideo cum eis traduntur veſtes eſti⸗ mate:quod tunc in dubio pꝛopter eſtimationem induca⸗ tur venditio:vt pꝛobatur.. locati.l.cum fundus.? igitur in ipſum famulum tranſeat pꝛopꝛietas⁊ poſſeſſio: igitur eſt conſequens, vt nullum babeat ius patronatus in ve⸗ ſte:ſed in pꝛecio.Ego credo, quod an ſuſpecti de fuga pꝛe⸗ ſumi debeant ex argumentis compꝛehendit. Si enim bo⸗ nus familiaris ante eſtimatus fuerit, pꝛope eſt, vt fugi⸗ tiuus non cenſeatur, ſi vero alias fugitinus. tunc ⁊ pꝛeſen⸗ ti tempoꝛe de fuga ſuſpectus iuſte babebitur. argumen.j. de re milit.l.non omnes§.a Barbaris.⁊ hec ſufficiant cir 26 ca hunc articulum. Il quo ſumpta occaſione tractant bic Barto.⁊ Bald. quid de veſtibus quotidianis ſeu fe- ſtiuis, que per maritum vxoꝛi fiunt: an ſoluto matrimo- nio veniant in repetitione: Quem paſſum hic non expli⸗ co:quoniam ipſum vna cum queſtione illa, quid iuris in vidualibus, pleniſſime diſcuſſi in.l.cum liberis. C. de col⸗ lationibus.⁊ igitur dicendum vt ibi.vnum tamen addo, 29 quod t ⁊coniugibus inter ſe caſtitatem vouentibus, non debet innito marito mulier veſtem aſſumere vidualem: ſed aliam alterius generis, que matronali honeſtati con nenit. ¶ Iſte eſt tex. ſingularis. xxxiij q.v.in. c.quod Deo pari. ¶ In gl. eiuſdem in§.mancipia. ſuper verbo, manci pia. ibi, ſol. vt ibi ⁊c. tene pꝛimam ⁊ ſecundam ſolut onem gloſſ.ibi. ¶ In gloſſ. eiuſdem..§. mulier. ſuper verbo, er⸗ rante.in fin. ibi non tenetur, niſi inquantum facere po- teſt ꝛc.verius eſt, quod hoc caſu conſyderatur foꝛma ver⸗ boꝛum ſtipulationis, ſecũdum ea que plene not. gl.in.i.ſ pꝛioꝛ.5. eodem. Summarium.. Zcceptilatio facta per maritum debitoꝛi dotis, ſine mulieris voluntate, non impedit dotis repetitionem.et vide nume.ꝛ. AMaritus dotem, quam exigere non poteſt, ad illius re- ſtitutionem non tenetur. Confeſſione dotis per maritum facta ſi parentes vxoꝛis eidem dotem pꝛomittunt:an dicta confeſſio reddatur in⸗ efficax ad agendum?vbi ponit tres caſus. Aicinitas actus facit quod id quod ineſt vni, inſit alteri. Aulier an poſſit ſibi in dote pꝛeiudicare matrimonio conſtante: Si vir ſocero ¶ Aeceptilatio per ma dritum ſine iuſſu vxoꝛis fa cta debitoꝛi dotis, vpoꝛi non pꝛeiudicat: et igitur illa re- peti poteſt: quemadmodum ſi vere ſoluta fuiſſet.Et cul⸗ pam, ex qua lacrum ſentis, mihi imputare non potes. hoc dicit cum.. ſequen. ¶ Nota t in..ſi vir. quod ſicut do- tem pꝛo vxoꝛe repetibilem conſtituunt pꝛomiſſio et vera numeratio. C. de dote cauta non numerata. lj. ita etiam pꝛomiſſio ⁊ eius a tertio pꝛomiſſe facta per maritum ſine volunt te mulieris acceptilatio. Ad idem. 6. de iure do⸗ tiuml.pꝛomittendo.. acceptilatione..l licet. in pꝛincip. cum ſimilibus. ¶ Nota ex eodem ſecundo quod acce- ptilatio facta per maritum pꝛomiſſoꝛi dotis ſine conſen⸗ ſu mulieris:ipſi mulieri non pꝛeindicat, quominus ſolu- to matrimonio illam repetere poſſit,perinde ac ſi vere ſo luta fuiſſet. Wcceptilatio enim, ex qua dotis pꝛomiſſoꝛ li⸗ beratur, boc caſu damnum inducit marito: non autem vxoꝛi.5.de iure dotium.l.vir ab eo.Sicut ⁊ ipſa nouatio: vt in eodem tit.l.dote. ¶ Nota ex eodem, dotem Tmariti periculo non eſſe, id eſt, eum ad reddendum non obliga⸗ tum:cumilla exigi non poteſt pꝛopter inopiam a mulie⸗ re, que ad eius ſolutionem tenetur tanqᷓ; heres dotẽ pꝛo⸗ mittentis. Idem ⁊ſi teneatur tanq́ᷓ pꝛincipaliter ſe obli⸗ gans:S. de iure dotium l. ſi extraneus. ad ſin. In text. g.ſi vir. ibi, viri tamẽ periculum futurum ⁊c.⁊ ſſc apparet facto mariti vxoꝛi in dote pꝛeiudicare non poſſe. C An⸗ de t inducitur ad queſtionem per Jacob. de Zlre.⁊ Bar⸗ to.an pꝛomiſſio dotis per parentes vxoꝛis facta marito, ſequens incontinenti eins mariti confeſſionem factam de dote ab his parentibus recepta, ipſam confeſſionem in⸗ p iiij 116 —-—y ü —— —— 2 a4 I15 ePlu — 2* *⁴ —— ——ↄOD— 3————— 4 4 8 1 8 5 8 8——— 1.—— — eee, aee 5 2 C Confului. adde tu ⁊ vide boc conſilium nu. 445. inci⸗ pit, Conſulta⸗5 tio pꝛeſens. et aliud babeo, u. 4 4. Ludo. Roma.in pꝛimam Inſoꝛ part. natidam conſtituat, adeo quod ex eadem mulier ſoluto matrimonio dotem repetens, eam ſolutam pꝛobare non poſſit:⁊ conſequenter nec mariti heres condemnetur: ſed liberetur eam actionem mulieri cedendò, quam maritus contra ipſos pꝛomiſſoꝛes habebat: Et quidem iſta que- ſtio poſt Jacob.⁊ Barto.tractata reperitur per Bald. 5. in hac..in..mulier. ⁊ in.llegem. C. de pactis.⁊ l. ſi abſen⸗ tis. C.ſi certum petatur.extenſe per dominum Angelum inſuo quodam conſilio incipiente, In pꝛimis inquiten⸗ dum eſt ad ſolutionem dictoꝛum dubioꝛum:an pꝛoniſſio facta per ſocerum ⁊c.mihi autem pꝛo eius elucidanda de- ciſione videtur conſyderandum eſſe tres caſus pꝛincipa⸗ les.( Pꝛimus, quod aliquando poſt confeſſionem do⸗ tis ſoſute emanauit pꝛomiſſio eiuſdem ſoluende inconti/ nenti,⁊ꝛ eodem tem poꝛe:⁊ tunc illa confeſſio pꝛecedens in- telligitur emanaſſe ſub ſpe future pꝛomiſſionis, que poſt⸗ modum eſt ſecuta. oc quidem pꝛobatur ex tribus. Pꝛi mo ex tex. ad pꝛopoſitum ſingul.in.lxminoꝛ vigintiquinq; annis, cui fideicommiſſum.S.de minoꝛibus. In quo appa ret, quod quando pꝛecedit refutatio ſeu confeſſio de rece pto, ꝛ ſtatim eiuſdem cõfeſſati ſequitur pꝛomiſſio: ipſa re- kutatio ſeu confeſſio facta videtur ſub ſpe future pꝛomiſ⸗ ſionis. Secundo ad idem text.ſingularis in.l.ab Anaſta⸗ ſio.C.mandati.Ex cuius verbo ibi, dum dicit:hoc tantũ- modo exactionem ſoꝛtiri ꝛc. Colligit ibi do. Bald. quod ſiquis confeſſus fuerit ſe habuiſſe centum nomine dotis, tandem poſt eius confeſſionem apparet, quod ei fuerunt numerata quinquaginta de illa ſumma:quod ex hoc pꝛe⸗ ſumatur quod non receperit niſiilla quinquaginta, ⁊ cõ- ſequenter non vltra teneatur. Quemadmodum ergo ibi ſubſequens particularis ſolutio eius ſumme, quam quis integram recepiſſe ſe confeſſus eſt, inducit pꝛeſumptionẽ falſitatis confeſſionis in reſidua ſumma:ita pari ratione ſubſequens pꝛomiſſio ſumme, quam quis recepiſſe con- feſſus eſt incontinenti ſecuta ipſam confeſſionem, inducit pꝛeſumptionem falſitatis eiuſdem. Et ſic quod non cõfeſ⸗ ſus fuerit, eo: quia receperit: ſed quia in futurum illã ſibi pꝛomitti ſeu numerari ſperanit. Et poſito quod hoc non recte pꝛobaretur ex tex.dicte.l.ab Anaſtaſio. eſt ſententia gloſ.ſingularis in.l.ij.C. de non numera. pecu.dicentis pe cuniam integram non fuiſſe numeratam, pꝛout confeſſio cantat:⁊ conſequenter ipſam confeſſionem factam ſpefu⸗ ture numerationis, ſeu pꝛomiſſionis, pꝛobari ex diuerſis numerationibus partium ſumme confeſſate poſt ipſam confeſſionem diuerſis tempoꝛibus factis. Tertio idem pꝛobatur, quoniã ita quotidie facimus, ⁊ facere ſolemus, ſcilicet vt pꝛimo pꝛecedat confeſſio de dote recepta:ſecun do poſt pꝛomiſſio eiuſdem ſoluende.Ex eo autem, quod communiter fieri ſolet, pꝛobatio inducitur. 3. de ſponſali. ſufficit. a. de vſufructu.l.ſi quis donaturus. 5. ſi certũ pe- tatur.l.certi condictio.in.. ſi nummos.C. de iudic l. certi iuris.Ceterum ratione eiuſdem cõtextus ambo hi actus debent indicari actus vnus:⁊ de eo vt actu vno debemus diſponere.argumen.C.de teſtamen.l.cum antiquitasj.e. tit.I.heredes palã. S.vno contextu. Ratione enim conte⸗ xtualitatisf ac vicinitatis actuum, illud qdð vni ineſt, alte ri ineſſe creditur.j.de vulg.⁊ pupil.l.patris ⁊ filij.j.de ver boꝛum oblig. Citia..idem reſpondit. S.de pactis.l.item quia§.idem Juliano. 5. de eden.l.ſi quis ex argentarijs. Fſi initium tabularum. Accedat etiam optime.l. ventri§. ni j.de pꝛiui. credi.de elec.c.officij. Riſi enim hac de cauſa, ſcʒ future pꝛomiſſiouis pꝛeſumamus confeſſionem ema⸗ naſſe, ſequeretur ꝙ ſocer vel extraneus dotantes dupliei onere pꝛeſtationis dotis ſe non aſtrinxiſſent. quod non eſt veriſimile.j. de leg.ij.q.Titia..qui inuita..l. Lucius. la.j. ſ.de dote pꝛeleg.l. qui dotem. cum ſimil. C Secundus ca- ſus pꝛincipalis eſt, ꝙ aliquando ex internallo poſt confeſ⸗ ſionem emanauit pꝛomiſſio dotis ſoluende:eo tamen tem poꝛe, quo pꝛomiſſio emanauit, ſupererat de tempoꝛe op- Ponende exceptionis non numerate dotis:i tunc idem di co, ꝙ in pꝛoximo caſu. Ex quo enim in inſtrumẽto nõ con⸗ tinebatur, niſi ſimplex confeſſio de recepto, adbuc mulieri perfecte ius ad dotis exactionem non erat queſitum, cum repelli potuiſſet exceptione dotis nõ numerate.l.ij. l.ſi.⁊ aut.qð locum.O.de dot.cau. Satis enim cõſtat, ꝙ animo ſeu pꝛetextu future ꝓmiſſionis⁊ numerationis,talis con⸗ +* 6 tronatus in eccleſia ſit:an maritus eccleſia feſſio ab initio emanauit, ex quo poſt confe dicta tempoꝛa emanauit pꝛomiſſio, per poorimn- nõ eſt veriſumile:vt weran ꝙſi cerdel eds mandeh:h ſoluiſſet, iterum eam ſoluere pꝛomifiſſet:vt d vensdotem 7.d.I. Lucius. vnde his duobus caſibus di Aeawinutes. Pꝛima Bart. dicentis:ꝙ ex quo confeſſiod 3 diopu ſpe future pꝛomiſſionis, ea pꝛomiſſione ſecuta a e iui ſa quare efficaciter non teneatur maritus Aadrnſtch luiſſe foꝛe de eadem contentus: vnde illa ccdiit 1 uf tionis. S. manda.l.inter cauſas.§. abeſſe. Et nonadſ pꝛomittentis intantum eſtimatum:quantũ fui wal miſſa, accepiſſe videtur. arg. C. de reſcin. venq Lpꝛecij ſa.Et ſic periculum eſt ipſius mariti, ar. pic,⁊ zco nein uia. ⁊d.Iꝓmittẽdo. in. pe..d.l. dote.⁊.l vir de 3 de intelligendum eſt, ſi maritus in exigendo moꝛam Enadh Ellias enim periculum eſt mulieris.5. de iuredot. na tem.vel ſi dotis pꝛomiſſoꝛ pater fuerit: quonia ann lieris etiam periculũ eſt. Quia genero par nnanenm Quia ge parcendũ eſt/ſi ſa⸗ cerum ad ſolutionem non pꝛecipitauerit. dicit ter ne d. l.ſi extraneus. de iur. dot. Secunda eſt opi. Bala⁊ 4.. Bal.Llnge, pꝛo quoꝛum opi. fuit Senis in ardua cauſa iudicatũ tra do. Jac.de Belui.dicentẽ maritum, vel einſdem bo 1 dem, poc caſu liberari ſiactionem ad dotẽ petenti mule, ri ceſſerit. Ad hoc. S. eo.l.ſi ſocer.§. Lucius. ⁊letiam ſi. S. de pec.l.quod debetur. Et hec opi. mihi placet:ybi ſt pꝛomiſſoꝛ eſt ſoluendo dotem, per dicta iura vel iſolnen⸗ do nonſit, marito moꝛa‚ cur non exisit, imputarinonpo teſt, per. d.l. Meuia. ⁊.0. I. ſi extraneus.⁊8d.pꝛomittend § pe..d.lxcum dotem. niſi maritus ipſeab initio pꝛo date nomen eius pꝛomiſſoꝛis acceperit, quem ſciebat non eſſe ſoluendo:quoniam tunc eius periculum eſt: qx ilanomi-⸗ nis acceptatio in dotis titulum loco ſolntionis ceditd. pꝛomittendo.ꝓeñ..d. l. abeſſe. de quo tamen plene diri in. d. l. Meuia. ⁊.l.ſi cum dotem.§.j. 3. eo. vel niſi pꝛomiſo⸗ rem per acceptilationem liberauerit: quoniam tunc nec ceſſione actionis liberabit᷑:vt hic. ¶ Tertius caſus pꝛin⸗ cipalis eſt, quod aliquando pꝛomiſſio emanat poſt elapſa tempoꝛa ad opponendam exceptionem, non numerate dotis, pꝛefixa:⁊ tunc quocunq; animo ſeu intentione ema nauerit confeſſio, non eſt vis: quia ex lapſu dicit tempors cõfeſſione viri ad dotis exactionem erat ius mulieri per⸗ fecte queſitum:vnde ſuo facto non poteſt pꝛomiſſoꝛcitra mulicris voluntatem actionem ſibi queſſtam tollere. Ald hoc. 6. eo.l.non ſolum. ⁊.I. quoties. ⁊.l. inſulam.fina. C.de iure dotium.l.cum a ſocero. 5. de pactis.finaide noua. l. Stichum.§. fin. cum ſimilib. Et igitur ipſimulieriſabſe⸗ cuta pꝛomiſſione, non obſtante, competit act o ad exigen- dam dotem pꝛopter confeſſionem, cui amplius opponi non poteſt non numerate dotis exceptio.xt per bec ha⸗ bes iſtum ſubtilem ⁊ quotidianum paſſum perfectiſſine declaratum:⁊ ita conſului ain ciuitate Caſtelli. In g . ſi vir. ſuper verbo, iniuſſu. ibi, alias ſecus ⁊c.⁊ſic videtur Tvelle gloſſ. iuncto tex. quod mulier poſſit ſibipꝛeiudico re in dote, etiam conſtante matrimonio. quod videtur ò- tra ea, que plene dixi in..ſi ſocer. F. ucius. ö. codem Sed ſolue, quod bic loquitur quando non ad vtilitatem vin tendebat voluntas mulieris: ſed quando ad commodum ⁊liberationem patris dotem pꝛomittentis, quem lexgra uat ad filiam dotandam.S.de ritu nuptial.quillberosꝭ plenius dixi in dicto.g. Lucius. Summarium. Maritus etiam ratione acceſſoꝛij dotis, tenetun de dolo ⁊ lata culpa. A. f⸗ De dotis acceſſoꝛio ita indicatur.ſicut de pꝛincipaii Fructus pꝛouenientes ex dotis acceſſoꝛio,quod etipe/ tineant ad maritum. ⁊ nu. 5. 7.9. Air cum poteſt, tenetur doti acquirere. AMaritus ad repetendum impenſas inr qua actione agat: di ius etiam pa⸗ aſtro in dotem dato, per vroꝛem, in quo iusc— C P 8 2 vacante, pote⸗ ſſionem int 1 * t d0s d0, do⸗ v. nota in e dotali factas rit pꝛeſentare: 1 .. 7, ſtri ii Fructus percepti per maritum ex iuriſditione 4 dn noynee gegüncya 16 1467 ſ ir ernotabils Je Kneeiiächrdie azam boeildsſlt, lantmnd rgotonung d * eruusdot moyke annprriene eraexcoperce 4 1 auhanpunits 1 rrinoctendatepektidh rmnad ekionem ridcſiond iurtacdine müm qontadeemmaſclie maenmariodeturindo urchials Clls ils rrmpoſſt martlsadt onprſentzareperblumes eorroninerſtatecatriſen nrllscontractus erqloine anunſtdomninmgpataco nsyſanremanet ins pärd rratenndemſpectateavac ackerpreſſun, dere ilciee rauwmigerſttate facit oötrac ano ontravittrantdomi tanrelvilam datin otot otronaustranftrtorxhoc anseerltenisſcconcumin amnelisanorainlquedan. nndet ilinmoclelasdec traatyopoftuninäentn au Muspcromsroſcgnen w anpeiatenc Quod man üdawwätfnets poleni nmtünantmn ſan d dirxim: frue rnanuüti p täurr räsrenef mnopirnnähns ſcnddi K Sae 645 1s perune 1— s S 848 „. 4 lztha 4 em 8 n.d Kcentimari dumj I., p 1 412 2 1 Afactiopenatoeee E pern“ em perditui ſſn pp* 22 4 a nhnm 65 K thlum locoſde 2. WenAe SIA LA. An rm atem 743 NOOtem.Scohar 4 R Aonem Ubcraucrt. a berabii.ytbie(Tm lquando pꝛomiſſonm nendam exceptonny d quocunq; enimpſan on eſt vis: quin qipir otis exactionemonn ic ſuo facto non prti anactionem ſbicott um.Lquoticsalin s ſoccro.S de pacti um fimülb. Ctigiturg von obſtante conpett er confeſſionem, ai nerate dotis exeept nsquoticianumpainf onſului in cuittte niuſſuuibialastles dter quod mulirauite * 5 4 onſtante matr mapnilad. Inonoce 4 A nefpzae tl „ 1 N 6 1 iriin floccrN, 6 — 49 1* ſod- amtur auande Ich dc 1, 1. d „ 1 smullcrls.cd ere em worn mis dotem pelnnenn 1* 3 deritanoptun am. S,OC Tlll DInne ndam 5dc A neAg 5 6.LLaus. d0.) ummnin, . 11 e . 5, „„ereſande ALel geukoey „etar fcclo oitaucdkan ag- ts dods Honeri 3 ℳ NeTet nw 81D)Alſp. 1 T pene,s Al Mln ſe do natn Nle, d Chotna. dotem dati per mulierem, cuius ſint⸗ 7 Imperato: qualiter dicatur dominus mundi: adimodͤum rratione dotis tenetur maritus vxoꝛi de dolo ⁊lata culpa. S. eo.l.etiam licet.cum ſimilibus.ita ⁊ ratio⸗ ne rei acceſſoꝛie ad ipſam dotem,pꝛout hic apparet in pe culio accedente ſeruo dotali. I nde ſecundo nota.: ita cõ⸗ muniter allegamus, quod ita iudicamus de acceſſoꝛio do tis,ſicut et de ipſa re pꝛincipaliter in dotem data. CMHo⸗ 2 taerx † eadem.iij.quod ita ad maritum conſtante matri⸗ monio pertinent kructus pꝛouenientes ex acceſſoꝛio do- tis,ſicut ⁊ de ipſa re pꝛincipaliter in dotẽ data.Et ad idem eſt iſta lex notabilis ⁊j. ſubdam. ¶ In tex. ibi, †vel acqui⸗ rendo ⁊c. Et ſic videtur bic pꝛobari quod ex quo vir cum poteſt ipſi rei dotali acquirere teneatin.¶. In eadẽ ibi, vtiles rimpẽſas facere.Cuius cõtrarium eſtverum:quia ſecundum hoc illas mar tus ab vxoꝛe nõ repeteret actio⸗ nemandati, vel negotioꝛum geſtoꝛum. Quoc tamen eſt falſum: vt.diuoꝛtio. ã. impendi.. coð.⁊ in... ſed nec ob impenſas.C.de rei vxo. actio.7 quod plene notaturjj. titu. pꝛoximo.lpꝛima. Nec refragatur iſte textus: quia debet intelligi quando ageretur de acquiſitione, que pꝛouenit ꝛopter hereditatem, vel legatum relictum ſeruo dotali. de quo ſupꝛa eodem.l. ſeruus dotalis. In tex. ibi,: fru⸗ ctus ex eo percepti ad maritum pertinebunt ⁊c. E tſic pa tet, quod fructus pꝛoueniẽtes ex eo quod accedit rei pꝛin- cipaliter in dotem date, pertinet ad maritũ. Ande eſt ar⸗- gumentum ad queſtionem, t quam ponunt domini mei in eoꝛ deciſionibꝰ, iuxta oꝛdinem meum deciſione octin⸗ genteſima quintadecima. ſcilicet quid ſi villa vel caſtrum per vxoꝛem marito detur in dotem, in qua coniiſtebat ec- cleſia parochialis, cuius ius patronatus pertinebat ad vxoꝛem: an poſſit maritus ad eccleſiam ipſam vacantem idoneam pꝛeſent are perſonam?⁊ quidem dicẽdum, quod vbi ſuper vniuerſitate caſtri ſeu ville celebꝛatur per vxo⸗ remtalis contractus: ex quo in eum, cum quo contrabit, non tranſit dominium:vtputa contractus pigsnoꝛis:⁊ tc penes ipſam remanet ius patronatus ipſius eccleſie: et igitur ad eandem ſpectat ea vacante rectoꝛis pꝛeſentatio. Ita eſt expꝛeſſum. de re iudica. c.cum Bertholdus. Aut fuper ea vniuerſitate facit cõtractum talem, ex quo in eũ, cum quo contrabit tranſit dominium:vtputa:quia ipſum caſtrum vel villam dat in dotẽ: et tunc in ipſum maritum ius patronatus tranſfertur. Hoc eſt expꝛeſſum de iure pa tronatus.c.ex literis ſecundum intellectum gloſ.ibi: ⁊ita debẽt intelligi nota.in l. quedam.j.de acquirendo rerum dominio. et in. linmodicis. 3. de contrahenda emptione. Nunc ad pꝛopoſitum intertur, quod ex quo ad maritum tranſit ius patronatus:conſequens eſt vt ad eundem ius pertineat pꝛeſentandi. Quod manifeſte demonſtro: quia vt iſta lex oſtendit, fructus pꝛouenientes ex acceſſoꝛio do tis ita pertinent ad maritum, ſicut pꝛouenientes ex ipſa dote. Modo ad pꝛopoſitum: fructus iuris patronatus eſtpreſentatio: vt no. Imola in capitu. conſultationibus. extra de iure patronatus: ſicut et fructus iuris eligendi, eſt electio vt idem no.de pꝛebendis.c.de mulcta.de reſti⸗ tutio.poliato.c in literis.et..cum eccleſia. de cauſa poſ⸗ ſeſſionis. Igitur eſt conſequens.vt ipſa pertineat ad ma⸗ ritum, ad quem tanquam dotis acceſſoꝛium caſtrovel vil⸗ le in dotem datis, pertinet ipſum iuspatronatus. Et hoc eſt dil genter notandum:quia communiter per iſtos ma⸗ gnos dominos in dotem dantur terre, in quibus fundate ſunt eccleſie, quarum ius patronatus ſpectat ad ipſos. 6 ¶SDrꝛeſtat et ſecundo pꝛincipaliter argumentum † iſta lex ad queſtionem, qua queri ſolet, ſi mulier dat caſtrum indotem: an fructus qui percipiuntur ex iuriſditione: vt pecunie, que recipiuntur pꝛopter mulctas, vel penas, de- beant eſſe viri: ta vt nec reſtituantur ſoluto matrimonio: ſicut nec fructus conſtante matrimonio percepti.Et qui⸗ dem pꝛemittendum, quod cum in dotem datur caſtrum, maritus vti poteſt iuriſditione et iuribus alijs incoꝛpo/ ralibus: ſicut et videmus cum idem datur pignoꝛi:vt eſt De teſtamentis. textus notabilis in.l.eleganter. in ſine.verſicu.plan e ſi pꝛo maleſicijs.a.de pignoꝛatitia actione.per que ita determi⸗ nat Gald. in. c.j.circa finem pꝛincipij de feudo dato in vi⸗ cem leg. commiſſoꝛie.in vſibus fendoꝛum.Et ſic patet, qð iuriſditio in maritum tranſit:vt quid acceſſoꝛium ad do⸗ tem. Quare eſt conſequens quod fructus ex. iuriſditio- a ne pꝛoneniẽtes: vt ſunta mulcte, velpene, ad marituper- II7 tineant, apud quem, vt ita dixerim eſtburſa fiſcalis ipius à er ſunt vice caſtri durãte matrimonio. Zld hoc.C. de modo mulctarũ. l. mulctarũ. Que ſint regalia.in.c.j. in vſib. feu. ⁊ hoc etiam per iſtum textum, ⁊ita hic determinant Petrus ⁊ Bar⸗ tolus ad idem etiam allegãdo.l. vſufructu legato.⁊.l. item ſi fundi..aucupioꝛum..de vſufructu.Nec refragatur, qð dicitur eas mulctas, ſeu penas non cenſeri eſſe in fructu: cum non renaſcantur: et illud in fructu eſſe dicitur, quod ceſum renaſcitur:vt.l.diuoꝛtio..ſi vir in fundum. S. eodẽ- quia reſpondet hic Barto.ſubtiliter, quod nunquam fru ctus renaſcitur idem numero, ſed idem genere. Et ita eſt in penisſeu mulctis, que habet quotidie renaſcẽdi actum pꝛopter delicta, que continuo committuntur. Et hac ra- tione idem tennit Bald.in. l... C. de fructibus ⁊litis expen ſis. Hec etiam eſt communis opinio omnium, excepto.d. WBald. qui diſtinguit, quod aut loquimur de pena confiſca tionis bonoꝛum immobilium, que coherent territoꝛio: et illa debent reſtitui: alias non reſtitueretur integrum ter-⸗ ritoꝛium:et ſic no fieret plena reſtitutio dotis. Aut loqui⸗ mur in pena ſeparata, et abſtracta ab omni territoꝛio: vt a pena pecuniaria:⁊ tunc illius non debet fieri reſtitutio, per iura ⁊ rationes quas ſupꝛa pꝛobabiliter deduxi. Ego ſequoꝛ indiſtincte opinionem pꝛimam Petri⁊ Bar. quia cum mulier dedit caſtrum in dotem:non tranſtulit in ma ritum dominium rerum particularium, quas habent ho mines illius caſtri. icet enim ſit domina caſtri:non ta⸗ men eſt domina dictarum rerum particularium: niſi quo ad pꝛotectionem et iuriſditionem. Sicut in Imperatoꝛe 7 † dicimus, quod dominus munqi eſt: vt.l. depꝛecatio. 5. ad legem Rhodiam de iactu. Quod tamen intelligitur quo ad pꝛotectionem et iuriſditionem: vt notat gloſ.in. l. be⸗ ne a Zenone. C.de quadriennij pꝛeſcript.et in pꝛima con ſtitutione Digeſtoꝛum, vel eſt dominus reſpectu totius vniuerſitatis oꝛbis:et ſic vt vniuerſaliter conſyderari:non autem reſpectu rerum particularium eiuſdem: et ſic non conſyderari per particulas: vt no. Bart.in.. ſi pater. 5. de rei ven dicatio.Argumento illius tex.iuncto..fina.l.pꝛe⸗ cedentis.Et ſic ad hoc vt dicatur fieri reſtitutio caſtri do talis integraliter, ſufficiens erit, vt reſtituat plenarie re⸗ ſpectu mriſditionis, ſeu vniuerſitatis eiuſdem: licet non reſpectu dominij rerum immobilium ſibi applicatarum conſtante matrimonio ratione illate pene: vno tamen ca⸗ ſu verificabitur opinio Balcd.ſcilicet ſi tale foꝛet delictum ex quo res in feudum conceſſa per ipſam mulierem debe⸗ ret conſiſcari. Nam tunc ad fiſcalem cameram ipſius mu/- lieris reuertit vere feudum: vt eſt expꝛeſſum in.c.Felicis. verſi.ſi qua vero feuda.de penis.lib.vj.⁊ in.c.fundamenta. in..quod ſi ſecus.de electio.eodem lib. ¶ Deteſtamentis, ⁊ qui teſtamentum fa⸗ cere poſſunt, et quemadmodum reſtamen ta fiant. Rubiica. Summarium.. 1 Teſtamenti deſcriptio. 2 Pꝛiuilegium mirabile datum hominibus, vt moꝛs non tollat eoꝛum diſpoſitionem. 3 Infirmitas ſola coꝛpoꝛis, non impedit factionem teſta⸗ menti. 4 Teſtificarian poſſit exiſtẽs in extremisa moꝛtis articulo: Teſti dicenti in extremo moꝛtis articulo, ſe in aliqua can ſa teſtificaſſe,⁊ falſum dixiſſe: an credatur: ⁊ ſentẽtia, ideo lata retractetur: 6 Teſtamenti foꝛma cum vno teſte mutari non poteſt: et quid per ſtatutum? 7 Ratio perſonarum in pꝛimis haberidebet. 3 Wtas legitima in teſtante, que requiratur. Minoꝛ qui teſtatus eſt, an aduerſus teſtamentum poſſit Ludo. cõſi.lxx. —— ö=— ——— —— e 4 3= Plu ae — eeh aee —, A☛ — petere reſtitutionem in integrum: Aerbum geſta, non compꝛebendit ius teſtandic. 9 Annus ceptus, quando habeatur pꝛo cõpleto: remiſſiue. 10 Filius in poteſtate, etiam cum conſenſu patris teſtari nõ poteſt. Quid in peculio, in quo pater habet vſumfructum? re⸗ 1 1 1 miſſiue. Eſtamentum eſt. .‿ꝙ‿ CMic ponitur deſcriptio teſtamenti. mente ſanus, licet coꝛpoꝛe eger teſtamẽ- ti factionem habet, que publici non pꝛi- V aati inris eſt. Et in pꝛumis querendu eſt de perſona teſtantis, cuius etas in maſculo legitima eſt quatuoꝛdecim: ⁊ in femina xij. Qui ſi in poteſtate patris 1 ſit, teſtamentum facere non poteſt. hoc dicit vſq; ad..ſur/ 1 dus.l. qui in poteſtate. CMo. deſcriptionem † teſtamen⸗ V ti. nota ibi, iuſta voluntas. Quare iuſta:quia iniuſta annul latur: vt.l. ſeruo alieno. et.l. ſi quis inquilinos. de lega.ſ.⁊.l. conditiones cõtra bonos moꝛes.j. de condi.inſti. cũ alijs. ¶ Jbiin tex. de eo, qð quis poſt moꝛtẽ ſuam. Tu debes ſeire, qs inter homines commercium poteſt eſſeper viam cõtractus, qui cõtractus habet effectus in vita in.l.vinca. C. vt actiones ab heredibus. Quia volũtas teſtantis vſq; ad moꝛtem eſt ambulatoꝛia:⁊ pervltimũ teſtamentum re⸗ uocatur pꝛimus. Moꝛs eſt vltimũ ſupplicium:vt in.c.cũ 2 Marthe. de cele.miſſa. Mirabile pꝛiuilegiũ eſt datum G hominibus:vt cum moꝛs ſoluat omnia:vt..deinceps.in authen.de nup.non tamen rumpit diſpoſitionem: vt poſt moꝛtem tollatur. glj. de hered.inſti.l. illa inſtitutio. ¶ Ca 3 pio modo.l.in eo. Ho.quod ſi adeſt ſanitas mentis, infir⸗ mitas coꝛpoꝛis non impedit facere teſtamentum. ſeniũ. C.qui teſtamenta.Similiter⁊ ipſa ſanitas coꝛpoꝛis:⁊ men te ſanus poteſt contrahere in..ſenectus. C.de donat. cum 4 ſimil. C Quero f̃ modo nunquid inſirmus exiſtens in ex⸗ tremo moꝛtis articulo aliud teſtamentum facere poſſit:vt l. bac conſultiſſima.. humana fragilitas. C. qui teſtamen- ta.⁊ tex.requirit qõ ſit ſanus mente, ꝛ ſciat quid dicat. in.l. quidam tabularum.in fi.de furtis. Sed in extremis con- ſtituto non reperiuntur iſta duo:ergo ſequitur qð nõ poſ ſit teſtiſicari. Contrium eſt veritas:quia exiſtens in extre/ mo moꝛtis articulo poſſit teſtari,pariter ⁊ teſtificari. Qð b teſtetur.l.patri filio.ꝓꝛopoſitũ.de lega.iij.⁊.l.iubemus.⁊ l.quoniam indignum.C.de teſtamẽ.ſi teſtari, ⁊ pariter te- ſtiſicari.l.cum lege.j. e. Gal. x. colla. in titu. de pace Cõſtan 9 tie. in glo. vaſalli. ibi ponit. ¶ Ponas ⁊† aliam queſtionẽ quidam ſanus exiſtens pꝛoductus fuit in teſtem cõtra me vigoꝛe ſue teſtificationis lata eſt ſententia contra me:ta- men iſte teſtis dixit in exytremo moꝛtis articulo, babuit teſtes:⁊ dixit in tali ſententia, in qua teſtificaui:et ille talis amiſit litẽ:dixit ſe dixiſſe falſum ille teſtis, qui teſtificatus b eſt:an pꝛobet illud dictum, ⁊ reuocetur ſententia? videtur qõ ſic:q exiſtens in extremo ⁊c. C.ad leg. Jul.repe.nihilo h minus cõtrarium eſt veritas:qꝛ non ſtetur dicto ⁊ confeſ⸗ 1 S ſioni eius.eſt tex.in.l.ſi quis in graui.O.ſi quis moꝛiẽs.j.ad Silla. vnde concludit Barto. ibi,⁊. generaliter. C. de non 1 nume.pecu.quod dicto vnius in extremo vite non venit M reuocanda ſentẽtia. Caſus eſt de teſtibus.c.ſicut. ¶ In.l. 6 6 teſtamenti factio. Ho. ⁊ foꝛmam teſtamenti, non poſſe mu⸗ G tari cum vno teſte.dic, quod non valet illa mutatio:qꝛ foꝛ⸗ ma eſt data a lege:vt.l.hac conſultiſſima. C. de teſtamẽtis. cum.l. nemoj.de legaijl. nemo poteſt. Nunquid poſſit mu tari a ſtatuto id qõ eſt ſtatutum a iure quod teſtamenta fiant cum ſeptem teſtibus: quod teſtamenta poſſint fieri cum duobus teſtibus:quia ſic eſt ſtatutum in ciuitate.tra ctant docto. hic, ⁊ in.l. fi. C. de teſtamen.( In.l.ſi quera⸗ G 7 mus. † In pꝛimis habenda eſt ratio de perſona. Adidem ’ iberum, necne. C. de petitio. heredi.⁊l.quidam referunt G de iure codicilloꝛum. Secundo no. ex eadem.l. quodduo ſunt, ex quibus cognoſcitur validitas perſone, ſeilicet le⸗ gitimitas perſone, et obſeruatio foꝛme. CIn.l. qua eta⸗ 3 te. † Hota etatem in maſculo, etatem quatuoꝛdecim an- noꝛum requiri in maſculo ad teſtandum:in femina duode cim. Ididem. c. qui teſtamentali.ſi frater adultus poteſt ” teſtari. Sed nunquid aduerſus teſtamentum, qs fecit, poſſit imploꝛare reſtitutionẽ in integrum: dicas qð non A. uUdo. Koma.in pꝛimam Inſoꝛ part. Fatuus eſt minoꝛ qui aduerſus teſtamentum peti tutio. in integram: quia edictum pꝛctoris logid it reſti neſicio reſtitutio.in integrum: loquitur ſolum ens inb ctibus:vel ad ea, que ſunt geſta:⁊ verbum geſ in contra, pꝛehendit ius teſtandill. verba geſſerunt. de verpon dun gniſicatio.et ideo ea reſtitut.cauſata aduerſus Wiin 5 datur ſecunda:quia vt minoi, vt.l.in cauſis. ennſ a non de minoꝛibus.nemo enim poteſt facere teſtamätm mlb, tenus non poſſit alind facere, etiam.l.ſi quis in D ha⸗ legatis.iij. Iſta fuit concluſio Bar. licet non alle K rationes in.l.g. fuit queſitum. ad Trebellianund 1 1 9 Pio.l. quede tota. † nota, qò annus inceptus habetn- completo. l. ad rem publicam. j. de muneribus: bo 8 4 Iſta eſt materia bꝛocardica, ego remitto te ad 45 db⸗ nariam in.laiij.S. minoꝛẽ autem. 6. de mino.G Jenl ei 10 poteſtate. Hota, qnod lius non poteſt teſtari anain pater cõſenſerit. Ad idem dictaͤl. ſcninm dicunt onn 1 fallere ad pias cauſas:quia tũc poteſtteſtari ad rehnai ſas.per.c.licet.de ſepulturis.libꝛo.vj.de iſta queftion dh ctaui in dicta.l.ſenium..j.in authenti. ſimiliter. ad dens Falcid iam. CMHunquid iſte textus habeat locum nd nis peculij, in quibus pater habet vſumfructu m-Iſta 4 magna queſtio de qua in.l.j..in filij. ad Trebellianum dt plene in repetitione mea authenti ſimiliter ibidiri inea ſtrenſi et quaſi caſtrenſi non pꝛocedit hec lexyt ind. fi 3 C.de caſtrenſi peculio. Waae Summarium. 2. 1 Surdus ⁊ mutus quando teſtari poſſunt: 2 Lex diſcretis. C. qui teſtamen. facere poſſunt, an habeat locum in contractibus?qð ſic. Teſtamentum, quod ſit de iure ciuili. 4 Fiſcus poteſt pꝛo parte adire, ⁊ pꝛo parte repudiare. Su rdu G. C Surdus et mutus teſtamentum facere non poſſunt abſq; pꝛincipis diſ penſatione: factum tamen pꝛius non irritatur his vi tijs ſuperuenientibus.et captiuus atq; etiam is cui aqua ⁊ igni interdicitur, ⁊ in inſulam depoꝛtatus, teſtamẽti fa⸗- ctionem nõ habet:nec etiam damnatiadferrum, beſtias, vel metallum:licet relegatus ſic. hoc dicit yſq; adlegem ſi 1quis poſt. C Noto in pꝛincipio.in.. ſurdus. Surdum p et mutum poſſe teſtari. hoc declaratum eſtinldiſcretis.ſ. quiteſtamenta. natura enim ſi ſurdus, velmutus, te- ſtari non poteſt:ſi autem a natiuitate.de quo. ¶ Nunqvid 2 in.lodiſcretis. hab eat locum in contractibus:gloſeſtin l.qui id quod..mutusj. de donatio.qua ratione non po⸗ terit teſtari ſurdus, vel mutus: eadem etiam nec contra⸗ bere. ¶ Noto in.ſed ſi quis.quod defectus ſuperueniẽs in perſona teſtantis, non annullat teſtamentum.( Neto in.ſi mutus pꝛincipem diſpenſare, vt mutus aut ſurdus poſſit teſtamentum facere.i.ſi quando. C.de inofficioſote⸗ ſtamento. ¶ Noto in.l.ſicui aqua et ini.depoꝛtatos ⁊in/ 3 terdictos aquaa igni nõ teſtari. Ex quo inferturfteſtam tum de iure ciuili eſſe: vt. l.quidam.j.de penis.longa eſ illa queſtio dixi. C. deteſtamentis. l.in teſtamen. Secun⸗ do poteſt arguere. quod non habens bona non poteſtte⸗ ſtari. Quid hodie dicendum in authen. damnatis.debo⸗ nis damna. dixi in.lſtipulatio hoc modo concepta. ctibi plene dixi, quod cum bona depoꝛtati fiſco non ſunt ſolu⸗ 4 ta‚illa creditoꝛibus dantur: nunquid fiſcus poſſit ſ pio parte adire et pꝛo parte repudiare. Gloſſa infrade iure fiſci.l.non intelligitur..pꝛimo.C.de bon.libertoin gloſſ ſed heres non poteſt pꝛo parte adire, ⁊ pꝛo parte non i. C. de repn. here. glo. eſt ſingula. in contrarium.inlleaſola j de regulis iuris. quod fiſcus poteſt pꝛo parteadire opio parte repudiare. Summarium. 1Sendentia accuſationis de cauſa capital'nontoln teſtamenti factionem. Item an impediat reſtiirationens Item an officium pꝛocuratoꝛis. Item quid quo ad res ciuitatis. numero.2. Teſtamentum 1 ſoinſ 9. 21, bl maꝛuinchiule 1 Kwyinpe 7 „Hommnard yyitio infacione ttament rrtt reer nüüsterrmseqpiparantura nwſisbabettettnnentifactone Ai indilt 1CSeruusnanuniſts, norat weldeeaddbiust anonbabet⸗flinſeamiissſardo mwalicetteſtanentifactionemne mnenpaſſieis chiboniseſti ut ſaperueniistameninterdie mvonitritat. dannatnscbe riEtadicemiftCde cn iusſtnaenneſäus Cefn chtdntee anotetenſi K ſ dem dchenage bierenra astriumai üntbrnettenu dla Jttnaäennn wesaſlhon denmnchtaehum Madllu Küfemiias eemhaded 3 famlüs ra wutdi nSecnndoyepjand hütas lsperhne, 9„ M 6— danurt wain eAnah utummaicne 0 d uodriünsm enug poreg ſäsqnig tit— Undh putmslinrit enti mütae vninang kedn Ummnarin, tusqnandoteingit ui teſtamen Rengi bus:qdic. od ft de inrecinl parte adireapopn „(Surqus etis efacere non polit um tamen prils mne zuus. et captiuusatzia in inſulam depotn nec etiam damnatiut relegatus ſic hocdit in principio n ſüit rri. hoc eclaræumi natura enimſ ſirt utema natiuttateden veat locum in conn tusjj. de donatio qu „vel mutus: eacnchn ſedſiqvis qpocdeiti a non annulattune. pem diſpeniet tns facerel ſiquanco cn- inſicniaqpacigim⸗ ninõteſcr Ercni f „. Aamider eſſe: ſtlqpicanſ 3 Klſtipulctophand, atritie un bona depe in ſſ ’ ¹ voprtracfti petihiß oeeſtſing gvodlſls aittvisden b dn Ftendhilte ug en. J nn gmg ſtamentum confirmatur ficiione. Letas iniuſta non impedit teſtamenti factionem. Damnnatus de crimine capitali, quando teſtari poſſit? — 5 ſt ¶ Teſtamentum 3 quls P 0 moꝛtui, accuſat. pẽ KF(dente validum eſt. Et manus amiſſio nõ impe ir factionem teſtamenti. Et teſtamẽtum moꝛ- tur 1 ud Poſtes validum eſt pꝛopter fictionem legis Coꝛ nelie. Et captiuitas latronum factionem teſtamentinon tollit.⁊ damnatus de crimine capitali appellatione pen-⸗ dente teſtamenti factionem habet. hoc dicit vſq; ad legẽ, quiin domini. CHota, q pendeètia t accuſationis de cri mine capitali, non impedit teſtamentifactionem. Sed an impediat teſtificandiꝛ et videturqð non per iſtamlegem, ztamen contrarium eſt veritas. Caſus eſt deteſtibus.c.ſi. 2 Item nunquid pendentia Tappellat.de crimine capi- tali, impediat officium pꝛocuratoꝛis vide l.reum. C. de pꝛocura. Item quo ad ponoꝛes ciuitatis in.d.l.reus.de la troj. de muneribus ⁊ hono. et. j C. de reis poſtulat᷑ lib.x. Ca. in. c. accedens. c. nouimus. et in. c.omnipotens Deus. de accuſa.: in. c.accuſat᷑. de ſimo. ¶ No.quod fictione cõ ſir matur teſtamẽtum:⁊ ſic magis attenditur fictioni quã verit ati.ꝛ ſic eſt contra.l.cius qui. 3. e.⁊ l.qui a latronibus. 4(CHo. quod iniuſta t captiuitas non impecit teſtamen⸗ ti factionem. Ad qð vide.l.nam ⁊ ſi Seruius. de nego. ge⸗ ſtis. ¶ No.in..ſi quis in capitali.quod ſententia penden⸗ te, damnatus de crimine capitali, confirmat teſtamẽtum vel non impedit teſtamenti factionem.i.furti..de muner. Summarium. ⸗ 1& O pinio in factione teſtamenti actiua, quod pꝛefer⸗ tur veritati. 2 Dubius ⁊errans equiparantur:⁊ quomodo. 3 Furioſus habet teſtamenti factionem paſſiuam. 2 ☛—⸗— ☛ᷣ Ai in dñi teſtamẽto. Seruus manumiſſus, ſieius manumiſſionẽ ignoꝛat, vel de ea dubius ſit, reſtamenti factio⸗ nem non babet:⁊ filiuſfamilias ſurdus, furioſus, ⁊ mente captus:licet teſtamenti factionem non habeant actiue ha bet tamen paſſiue.⁊ is cui bonis eſt interdictum teſtari nõ poteſt: ſuperueniẽs tamen interdictio teſtamentum ante factum non irritat. ⁊ damnatus ob crimen famoſum inte ſtabilis eſt. hoc dicit. vſq; ad.l.ſi filius. ¶ Noto in.l.qui in 2 1 domini. †ꝓꝙ circa factionem actinam teſtamenti opi. pꝛe- fertur veritati. Noto in.l.de ſtatu. quod dubiꝰ de ſtatu ſuo 2 non poteſt teſtari. ¶ No. ſecundo, dubium pet errantem equiparari.Et ad ideml.fi. C. de condi.indebiti.l. manife ſtiſſimus..ſinautem neſcius. C.de furtis.Et per hoc ego ſoleo repꝛehendere Barto.teſtatoꝛ ſcienter adijciens con ditio.impoſſibilem legato non vitiat leg.l.ij.de condi.inſti tu.cum ſimilibꝰ.¶ Capias caſus erroꝛis, ſiteſtatoꝛ circa impoſſibilitatem conditionis errat: et tali caſu vitiatur legatum. Caſus eſt ſingu.in. l.ſeruo manumiſſo. 3. de con⸗ dictione indebiti. Capias tertium, aliquando teſtatoꝛ du bitat circa impoſſibilitatem, vel poſſibilitatem:et tali ca⸗ ſu vult Barto. quod iſtud tale legatum valeat, ⁊ non vi⸗ tietur. Iſte eſt caſus ſingu.;m Bart. in.l. ab omnibus.j. de lega.j. Hoc non eſt verum:quia dubitatio ⁊ erroꝛ equi⸗ parantur:vt eſt caſus hic. Et ſidicas quomodo reſpõde⸗ 3 tur ad illum..pꝛimum: dico quod nil facit. ¶ Hoto in †.l. filiuſfamilias.furioſum habere teſtamenti factionem paſ ſiuam. Secundo vero ignoꝛãti acquiri actionem perſona lem.no.in.l.is cui.qð is cui bonis interdictum eſt, teſtamẽ tum facere non poſſit:tamen ante factum non irritatur. dSummarium.. 1&☛ Habilit as p erſone teſtantis, vt teſtamentum valeat, requiritur tempoꝛe teſtamentia moꝛtis. 2 Teſtamentum ab initio inualidum, ex poſt facto non re- conualeſcit. De teſtamentis. II8 Teſtamentum vſurarij, qui poſt illud vſuras reſtituit, an valeat: 3 Legatarius poteſt eſſe teſtis inteſtamento. 4 Exiſtens in poteſtate teſtatoꝛis, teſtis in teſtamento eſſe non poteſt. 5 Captus ab hoſtibus, ⁊ redemptus, iure pignoꝛis retine⸗ tur donec ſe redimat. filiuſfamilias. Cxei⸗, initio inualidum ratione inhabilitatis perſo⸗ MAne teſtantis, ex ſuperuenientihabilitate nõcon ualeſcit.Et heres inſtitutus, item ⁊ pupillus, ⁊ in poteſta⸗ te teſtatoꝛis exiſtẽtis in teſtamento teſtes eſſe nõ poſſunt. Similiter nec furioſuslicet contra in legatario⁊ tutoꝛee, ac etiam patre, qui in teſtamento flij teſtis eſſe poteſt. hoc 1 dicit.cũ.I.ſeq.vſq; ad..eum qui. ¶ Noto in.l.ſi filius. qðõ in teſtante requiritur habilitas perſone tempoꝛe teſtamẽ ti conditi,⁊ tempoꝛe moꝛtis.ljH.exigit. de bono.poſſeſſio- ne ßᷣm tabulas: in. lj.O.ſi filio.de lega.iij. ¶ Secundo no 2 taTex eadem, quod teſtamentum ab initio validum, eꝝ poſtfacto nõ reconualeſcit. Ad idem. d. lj. de leg. iij. Aſu⸗ rarius ad hoc, vt teſtamentum eius valeat, opoꝛtet, vt pꝛi mo caueat de reſtituendis vſuris.c.quanquam de vſuris. lib. vi. Et pone qõ teſtetur,⁊ poſtea reſtituat vſuras, nun⸗ quid valeat eius teſtamẽtum. Iſta lex facit, quod non. de hoc nota.in.d.c.qᷓqᷓʒ. Bar.in.l.ſilio pꝛeterito.de iniuſto te/ 3 ſtamen. Bal. in. l. poſthumo. C. de contratab.(Ho. in t.l. qui teſtamento legatarium poſſe eſſe teſtem in teſtamẽto. Ad idem inſti.de teſtamentis.. legatarijs.l.omnibus.de 4 teſtamen. ⁊ in.l. dictantibus. C. eo. ¶ No.̃ ſecundo, in po⸗ teſtate teſtatoꝛis exiſtentem in teſtamento eius non poſſe eſſe teſtem:non ſolum hoc eſt verum in teſtamẽto, ſed etiã 5 in contractu: vt bic patet.(Mo. captum ab hoſtibus re demptum iure pignoꝛis poſſideri:donec ſe redimat.vide Liij. C. de cap.eſt ergo fallẽtia vnius regule, quod liber bo- mo non poteſt pignoꝛarifallit in hoc. Summarium.. 1 Teſtis, qui pꝛobibetur in iudicio teſtificari, pꝛobibe tur ⁊ in teſtamento. 2 Mulier in teſtamento inter filios poteſt eſſe teſtis: ⁊ etiã in teſtamento ad pias cauſas. 3 Argumentum a contrario ſenſu in iure valet. 4 Teſtificandi officium eſt de iure ciuili. Dinuerſitas idiomatis, non impedit officium teſtificandi. 6 Teſtis quod deponit, debet ſenſu percipere. 7 Lompulſio teſtium, reddit teſtamentum nullum. (¶ Damnatus lege liare etũ. Eum qui.. mnatus lege Julia repetũ mulier, ⁊ ſeruus adteſtamentũ te⸗ ſtes adhiberi nõ poſſunt, ⁊ non intelligens ſermonẽ teſta toꝛis in teſtamento in ſcriptis, poteſt in teſtem adbiberi: dũtamen ſenſu percipiat ſe ad hoc vocari.Et ſtultũ eſt te⸗ ſtamentum ad qõ teſtes inuiti detenti ſunt. h.d. ¶ Mo.j. in 1 S. eum qui. ꝙ in materia teſtiũ, bonum eſt argumentum ad pꝛohibitionẽ teſtamẽti in iudicio:⁊ in cõſequentiam in 2 teſtamẽto. ¶ No.j in..mulier. Mulierẽ in teſtamẽto nõ poſſe eſſe teſtem. fallit inter filios:vt in authẽ. ꝙ ſiue. ⁊ au⸗ then. vnde ſumitur.C.de teſta. Item in codicillis.no.glo. in.l.fi.in omnium.C.de codicil. allit etiam in teſtamẽto ad pias cauſas:⁊ omne illud, qð fit ad pias cauſas, dicitur fieri pꝛo anima.glo.eſt in.l.ſi quis Titio.de leg.iij. Ita cõ⸗ 3 cludũt doc.in.lj. C. de ſac. ſan. eccle. ¶ Ho.vlterius, t ꝙꝓꝙ ar gu. a cõtrario ſenſu eſt bonum in iure:vt patet hic.ꝛ.C.de fur.l.apud antiquos.cano.de elec.c.publicato. ¶ Mo.in.H. ſeruus.ꝙ ad ea que ſunt ſui iuris ciuilis, ſeruus non dici? babere idoneã perſonã:⁊ in.l. q attinet. de reg. iu. CHo. 4 etiã, ꝙ fofficiũ teſtificandi eſt de iure ciuili. No.in.. ve 5 teres. † qð diuerſitas idiomatis non impedit officium te- ſtificandi in teſtamento in ſcriptis.et ita allegatur.. hic. 5 ¶ Alteriꝰ tno. ꝙteſtis id, qò deponit, ſenſu percipere d. C.de teſtil. teſtiu. ⁊ gl. in. l. ꝙ meo.j. de acgr.poſ.enumerat ſenſus. ¶ No.vlti.rꝙ ↄpulſio teſtiũ reddit teſtamẽtũ nul lũ.⁊ ita ſingłr alle. Sed ꝗdin ãctu:nõ reperit in iure caut. 1‿ 2 pꝛu I. ———=———————„— 2**—————— —————————--'——-'—— — 2 7 4 ☛ 1 8 6—. ANn.—. - 8 8. 4. 4 4* 4— ——— 2——* d à—. — ⸗ — ℳ. 4 —jIöxöEEEſQQQſſſſſſn. 2 Audo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ.part. d Summarium. ominatio beredis inſtituti in teſtamento nuncupa tiuo per teſtatoꝛ em vt teſtes audiant, fieri debet. Quiqd ſi inter teſtatoꝛem et teſtes ſit coꝛtina in medio:re⸗ miſſiue. Palam dicitur, quod fit coꝛam ſeptem perſonis. Solennitas in actus confesetione requiſita, eadem re qui⸗ ritur in illius mutatione. 4 Beclarans nil noui facit. 1 Amicitia ſpecialis quod declarat nominis obſcuritatem O 02 in teſtamentis. Aerba diſpoſitionis obſcura declarantur eꝝ conſuetudi⸗ ne diſponentis. 1 Aſus ſpecialis teſtatoꝛis pᷣualet generali ꝓuincie ipſius. Rogitus teſtium, quod requiraturmm teſtamentis. Contractus, quod fieri poſſint inteſtamentis. W Homina⸗ Eredes palam. 93 beredum per teſtatoꝛem ita fieri debet, quod exaudia- Ntur a legitimo numero teſtium. Et mutatio te⸗ ſtamenti eam ſolẽnitatem requirit, quam eiuſdem confe- ctio.Et in teſtamento debent teſtes eſſe rogati: nec alius actus a teſtamento extraneus eſt in ipſa teſtamenti confe ctione intermiſcendus.h.d. tota lex. ¶ Nota in teſtamẽ/ to nũcupatiuo nominatim heredis fieri inſtitutionẽ de- bere per teſtatoꝛem:vt intelligant teſtes.C. eo.titu.l.iube/ mus. Quid autem ſiteſtatoꝛ ⁊teſtes habent coꝛtinam in medio?:gloſ.eſt in.l.ij.ã.item abeo.de aqua plu.arcen.et dixi plene.C.de teſtamentisl.ſi nonſpeciali. ¶ Nota illud rpalam dici factum, quod ſit coꝛam ſeptem. vide.l.palam. j. de verbo. ſiguiſi. de hoc quando dicatur fieri palam dixi in.l. de pupillo.ã.ſi quis riuos. de noui operis nunciatio. ¶Hota in.l.† quod ſolennitas, que requiritur in actus confectione, intelligitur requiſita in eiuſdem actus reuo⸗ catione.l.ſi vt pꝛoponis.C.de nup.Ea etiam que requirũ⸗ tur in ipſius actus reſolutione.j.ſi ad reſoluẽdam. de pꝛe⸗ dijs minoꝛum.adeo eſt verum, quod ſi ſolennitas actus ſit ſpeciali pꝛiuilegio, alia quoq; requiritur de iure commu⸗ ni.l.in fraudem 6.ſicut.j.de teſtamẽto militis.fallit hoc in caſu.authen.hoc ita.C.teſtamẽtis. ¶ Nota vlterius in.. 4 qui vero quis. † quod declarans nil noui facit. Id idem 5 eſt.j. de acquirendo rerum dominio.l. adeo..cum quis. Mota vlterius in verſi.cum omnes. quod ſi quis inſti⸗ tuat Titium, pluribus datis Titijs:ſi nullus illoꝛum Ti tioꝛum ſit amicus:ille eſt inſtitutus, qui eſt amicus ſpecia⸗ lis: qꝛ ſpecialis amicitia declarat nominis obſcuritatẽ in teſtamentis.Ad idemj.de rebus dubijs.l.cum fuerit.l.ſi quis ſeruum..ſi inter duos.de leg.ij. eſt notab.ad legem, dno ſunt Titij. de teſtamentaria tutela. ¶ Hota vlterius 5 tex.in verſicu.ſed ſi notam. obſcura verba diſpoſitionis declarari ex conſuetudine loquendi in ipſa pꝛouincia.de legatis.iij.J.nummis de lega.ij.l.ſi ſeruus plurium. 5. fina. 7 o. t ex eodem, quod ſpecialis vſus loquendi teſtato- ris pꝛeualet generali ipſius ſue pꝛouincie. Ad idem dicta liſi ſeruus plurium§.fi. notabile eſt hoc addeclarationem l. Labeo. de liber. leg. c. ex literis. de ſponſalibus. C Hota 8 in Fin teſtamentis. † ad ſolennitatem teſtamenti requiri rogitum teſtium. Quot autem ſint caſus in quibus rogi⸗ tus teſtium requiratur: habetur in authenti. rogati. C. de teſtibus. Ant autem iſte textus habeat locum in teſtamẽ to ad pias cauſas,⁊ in teſtamẽto inter liberos: dixi in au⸗ then. ſimiliter. in mea repetit. ¶ Nota vlterius continua⸗ tionem teſtamẽti debere fieri.no.autem.l.cũ antiquitas. C. eo.titu. ¶ Rota in teſtamento non debere fieri actum 9 extraneum: ant poſſit fieri contractusin teſtamento. Da bes hic glo.⁊ ego allego tex.in.l.ex ſententia.de teſtamen⸗ taria tutela.et.l.vxoꝛi..pꝛimo.infra de falſis. Summarium. 1&☛ᷣ Teſtes omnes in teſtamento eſſe poſſunt de eadem domo:⁊ idem in contractibus. 2 Teſtis inbabilitas conſyderatur tempoꝛe teſtamenti in 3 Sisna teſtium turbata facto teſtatoꝛis, inducuntnul teſtamentis:ſed in iudicio tempoꝛe depoſitionis temteſtamenti. ita, Signum notarijſi reperitur vitiatum, ani 8 n 1 1 reddatur nullum: an inſt umentum 4 Signum notarij, an neceſſe apponi deheat in⸗ weuror Pp beat in inſru, 5 Aarietas ſignoꝛum tabellionatus in tur pena falſi. D teſtium. retememif ſunt plures teſtes, qui ſub vnius ſint dorfß of Et conditio teſtis inſpicitur tempoꝛꝛ d e rogatur, vel teſtamentum ſignat:non autem denolne ipſe tis. Et poteſt alieno annulo teſtamentum ſignan, turbata a teſtatoꝛe faciunt teſtamentum baberim dn ſignato. Et ad validitatem teſtamenti,requiritun io 4 teſtis ꝛ ſui nominis inſcriptio. Item et quod cum an ſignetur.⁊ vnius teſtamenti poſſunt plura fieri ran 9 vel inſtrumẽta. hoc dicit vſq; ad legem, ſiis qui CrA 4 1 Lad teſtium. † in pꝛinci. teſtamẽtum non vitiari— omnes teſtes rogati ſint de eadem domo: ita nec dnr 2 ctus.l. pater ⁊ filius. 6. de teſtibus.( N O. in.. condit 7 1 babilitas teſtinm conſyderatur tempoꝛe rogitus, ⁊ te 0 re ſignationis adeo, quod ſuperueniens indabilitas i reddit inualidum..j.ã.j. eo. titu. cum ibi no. Quid autem teſtis pꝛoducatur in iudicio, ⁊ tẽpoꝛe, quo iurat, eſthabi⸗ lis:tẽpoꝛe quo deponit reperit᷑ inhabilis:nũquid ritietur teſtimonium eius:vel valeat. Specin tit de teſti. verſ quid ſi teſtis. Joã. An. in mercurialibus.in..factũ legiti mum.de reg. iur. in. vj. Caſus eſt rotundus, qdðattenditur inhabilitas veniens tẽpoꝛe depoſitionis. de teſtibusco- gendis.c.pꝛeterea. ¶ No.in.ſ.ſi ab ipſo.teſtẽ ſigillarepof⸗ 3 ſe annulo alieno, etiam ſi ſit teſtatoꝛis.(Moint.ſiſigna quod ſigilla teſtium turbata facto teſtatoꝛis inqucunt nul litatem teſtamenti. CQuid autem ſi reperiatur ſignum tabellionis turbatum, reddatur nullum ipſuminſtrumen tumꝛ: vide.c. inter dilectos.de fide inſtrumentoꝛum.⁊pꝛo/ bat iſte textus, quod in teſtamento in ſcriptis eſt neceſſa⸗ 4 rium ſignũ. ¶. t Quid autem in inſtrumento, nunquidta⸗ bellio neceſſe habeat ponere ſignum? ponunt bic docto, Joan. And.in additio. Specu.in titu. de inſtrumẽtoꝛum edit.in additio.incipiẽte, Ille.. non pꝛobat. Butrius de 9 fide inſtrumentoꝛum. in. ca. C † Item no. quod yarietas ſignoꝛum tabellionis in inſtrumentis pumtur penafalſi. BGuil.C.de fide inſtrumẽtoꝛum.l.comparationes.rrefert Bald.illud in pꝛoemio. C. argu.l. falſi.j. de falſis. ¶ Nota in F.ſignum.quod in teſtamento in ſcriptis, quod eſtneceſ ſe interuenire ſigna nominum et teſtium. ¶ Notaetiam hic neceſſariũ foꝛe, quod quis ſignet annulo:iſta triaſunt neceſſaria in teſtamento in ſcriptis. Smumarium. 1&ᷣ Teſtamentum, quod non eſt in omniparte perfectu eſt nullum. Subſtantia teſtamenti, quod ſit indiuidua, etiam quoad voluntatem teſtantis. 2 Alllegans imperfectionẽ volũtatis, illam pꝛobare debet Statutum non fuiſſe in totum pꝛoductum, cui incumbat pꝛobare: 3 Inteſtabilis quis dicatur? 4 Teſtis in teſtamento vel contractu, qñ dicatur rogatus- 9 5 inſtrumentis puni⸗ Fatue querenti ſuperbe eſt reſpondendum. Teſtamentum imperfectum ratione volũtatis eſt omni no nullum. Quic in teſtamento militis: 7 Aerba ad iactantiam dicta, non ſunt obligatotia. — ais qui teſtameétunll. — ¶ Teſtamẽtum incompletum eſt innalchne etia reſpectu eins oꝛationis, qua pe eße dn toꝛ ſteſtabilis eſt ille, ꝗ teſtari nõ põt:nec teſtis eſſee iteſtabil Tenarne 2z lis etiã aliter nõ poteſtteltiñcari Et in eodẽ teſto potellan „Jncefnt 9 Alaus elt. E , lus hurun crnaipfannan „Mol riisauit tralles 7' 4 Haleſtohe at CJloie rainn Ir5 unnddenpdin e „oduckol. nuscuingauſ Aen h 0* möct wdatie dürckbbien anlegendone eoreno! 9 J ise mutunin virlein anlſtreponlum Cdetinſ aerzemnieregeſponſälbus iratr qlictſerunsnöpo Frigneräidetibilaris be iiptorCſomlexez c anrctione polantais onni nentilam gainpertetit rropoſtgaamſcyſton ti auscerteilladectnalumectdic enalfdeicommiſasgotes gaſtgerainteſtumenomlirs⸗ aumitedeboceſtterin Anci Cdbrriusnoiin ealereaſci oretwwluntatéſuam, qpenöy tirot fccreyalereiureintet sdulſüſeCHoinüirquodyer aonſant ohigetoria mde aleg ietumettſervire (Delbetsctpoſtpunis *SDummarig Srnexinidi münwminidetnr aum eaazogangn d woßd nngeettr gnar W JPonenwi Mchw nnsun arvinpate Andsgathn ) nole üm 6 ron ig Ffunicnisrne nir Alediferäiaft b dußdenomenxeihegn a. eTomnen, rtnſinnengppelli irraweſe mpor . K ofricio ſcriptoꝛis, et teſtis. Item ſcriptura pꝛiuata ſitinnn 1 zeiie ſ dunm fieri poteſt. Et teſtamentum non an neceſf* validum, vt teſtamentum poteſt valere vt codicillus, ſi de aypoi intentione teſtatoꝛis appareat. Et verba ad iactantiam d dicta non inducunt diſ poſitionem. hoc dicit vſq; in fine ti wnatooi 8, tn CHo inllt ſi isqui teſtamentum.niſi ſit omni ex parte 1 1 erkectum, nullum eſſe. Et ita allegatur cum.l. ex ea.j. eo.7 „. furioſum. C. qui teſtamen. vnde allegatur ſecundo, quod eſtin C quemadmodum ſubſtantia ipſius teſtamenti eſt indiui⸗ 1 th dua, quo adipſius voluntatem.l.heredes palam. in pꝛinc. deteſts giſiei deteſtamentis ita etiam quo ad ipſius voluntatẽ. CHo. 2 ſecundo in. verbo, ſi conſtaret voluiſſe. q alleganti im- Noh aren perfectionem volũtatis, incumbit pꝛobatio. Et hoc facit oannulotet nade ad queſtionem de qua in.l de noui operis nunciati.et ibi faeuntteßd madnſg Harto. in. c.j de noui operis nuncia. ibi But. nunquid ſtatatum debeat pꝛoduci, pars, veltotum? modoiſtud ſta itntum non eſttotum pꝛoductum: ⁊ ſic imperfectũ:cui in⸗ amenti afsnante cumbet pꝛobatio:dic quod incumbet allegãti. ¶ HNo.r in dict ſczannind 3 lcum legeällum diciinteſtabilem⸗qn teſtiseſſe nõ poteſt: ineiteſta nüst neq; teſtari:in cuius fanoꝛem non poteſt teſtimoniũ quis Rimmat reddere. Et nota ad ſtatuta facientia quem inteſtabilem. tiſint deegen uhe 1 i 55 accnomed Ho. i tius.poſſe in eodẽ teſtamento vti quem sSdetcſins zun ¶ RNo.in.l. Domitius. poi q Unſoo h oOffcio ſcribentis, ⁊ teſtatis. ¶ Mo. in fi. ibi ‚aliquis iure te⸗ anftnannan degfe ern ſit.t quod teſtis ſe ſubſ cribens teſtamento 4 ocipennaat 4 yelcõtractui pꝛeſumitur pꝛopter ſubſcript rogatus, etiã gjeorinanüing ſi allter nõ cõſtet de rogitu.ita ad hoc ſingulariter. C No 1 iucieo tgnd ta longa eſt differentia, an in ſolẽnitate teſtamenti vel con onit reperi übehiei tractus pꝛeſumãtur teſtes rogati, plene dixi in.lſciendũ. vel aleat Speenttn de verboꝛum obli. Alterius ſemper ⁊ allegatur, qò fa- An in merexrilbreie Stue querenti eſt ſuperbe reſpondendũ. Ed hoc vide qua/ V. Caſüs cronia liter Jmperatoꝛ etiam reſpondetꝓꝛecibus.C.de impu⸗/ s tepoxedepeſtiii berumll.vt reſponſum.C.de tranſact l.cum duobus.a. pꝛo Chonn ilabyiut ſociora c. de muliere. deſ ponſalibus. CNo. in.l ſeruus. et amſiſttteſtetons in ita allegatur qðᷣ licet ſeruns nõ poſſit vti officio tabellio- turbatafacttte nis:yt.Igenerali. de tabularijs lib.x. tamen poteſt eſſe pꝛi „(Quidautenim b uatus ſcriptoꝛ. ¶ HNo.in.xex ea, qð teſtamentum imper⸗ im redaturnun Pfectum ratione voluntatis eſt omnino nullum. Et in hoc lectos deficeiſtn tene menti illam glo. qð imperfectũ ⁊ nullum eſſe dicitur, lin teſtgmero äiſcriptoꝛ poſtquam ſcripſit, non relegit coꝛam teſtatoꝛe ⁊ in eeſtamemonſte teſtibus:certe illud eſt nullum: et dicitur imperfectum: vt ic autem inintmen eſtgloſiin..fideicommiſſa§. qnoties. de lega.iij. unquid tponere ſinunga illa go.ſit vera in teſtamento militis? dic qõ non babet lo tio. Specuinte cum in milite. de hoc eſt tex. in l. ucius j.de teſtamen. mi picte Ille ſnon Hlitis. QAlterius no. in ea.i. ex ea ſcriptura. qð teſtatoꝛ fa- minch. CrJenn cerepoteſt voluntaté ſuam, que nõ valet vt teſtamentum: lsin inſtrumentsmn poteſt ſi vult facere valere iure inteſtati, per adiectionem rumétorumlcon 7 illus clauſule. C MNo. in. l i t quod verba ad iactantiam di mio,Cargulfifht*cta, non ſunt obligatoꝛia. vnde allegant Altramontani, nteſtamentoininſt quodlicitum eſt ſeruire. quod quis ſgnemii ¶ De liberts et poſthumis. Rubiica. Summarium. 7 numarun R Nominatim expꝛimi dicitur, quando expꝛimitur no⸗ Aonekime men pꝛonomenacognomen. vquodno 2 Speciticatum in foꝛmadicitur, quando nomen velpꝛono enti quo 3 Homen appellatiuum, quando impoꝛtat expꝛeſſionem no 7. 1..» tis. ltrſlnne minis pꝛopꝛijſ· 3 ctionèrolitän 4 Indefinita in odioſis, quod non equipollet vniuerſali. —— ſeintotunokkan 2 7& Han M did ſit nomiatim. nto velco trathu 5(¶ nominatim dicitur exheredatio fie⸗ erbeck ehnn ri⸗qualitercũq; quiſq; exberedetur: dũ- rfectun nioneſobe modo exheredatio certa ſit. h.d.cũ.l.ſeq. R ICHo. in. l j. qð illud dicitur plena foꝛ⸗ xpꝛimi, cuiusexpꝛeſſata ſunt nomẽ, pno- inti men cognomẽ.Que differẽtia ſit inter nomẽ, pꝛonomen, cognomẽé, ⁊ꝛ pꝛenomen:vide glo. in. l. in nomine. de teſta. vi- tn 2 de glo. inſti. co..nominatim.(Mo. qs t illud dicitur ſpe- O le 7 cificatũ in plena foꝛma, cuius vnum iſtoꝛum eſt ſpeciſica⸗ „der ngn, 3 tum. CRo:in.1ij. nomen appellatiuum, cuius ſignifica- tio non poteſt, niſi in vno eſſe, impoꝛtare nominationẽ no ectuelus oördl, minis pꝛopꝛij:yt quãdo dico filium exheredo:quando nõ De liberis ⁊ poſthumis. 119 hab eo niſi vnum. Ad idem.l. nominatimjᷓ. de conditio. et demonſtratio. et.l.nominatim. de manumiſſis teſtamen. 4 ¶ Hota ſecundo, quod † in odioſis indefinita non equi⸗ pollet vniuerſali. ota ad declarationem. l.ſi ex pluribus. de legatis.iij.⁊.c.vt circa.de electio.in.vj.in gloſ.hunquid ſi quis filio leget, dicatur eum pꝛeterire. de hoc eſt caſus in .filius.ʒ.de minoꝛibus.quia dicitur pꝛeteritus filius. Summarium.* 1 Delictum, qð poſſit in teſtamento committi 2 Iniuriari aliquem dicitur, qui illum appellat ſpurium. Spurij, an ſint infames infamia facti: 3 Exberedatio conditionalis eſt nulla. et vide nu. 3. et vide numero. 12. 4 Jdemſ eſt facta a certa perſona.⁊ nu. 5. 5 Exheredatio poſita inter vnũ graduũ, refertur ad omnes qui illum gradum faciunt. 5 7 Filia excluſa per ſtatutum a paterna ſucceſſione:an intel⸗ ligatur excluſa a legitima: Diſpoſitio ſtatuti ⁊ teſtatoꝛis equiparantur. 8 Ademptũ ſub conditione, quando videatur ſub contra⸗ ria conditione datum: 9 Ergumentum a contrario ſenſu dicitur ſumi mentaliter, ⁊ per coniecturam. 10 Exberedatio facta inter plures gradus, velante regula⸗ riter refertur ad omnes. n Ratio quare in extraneo exheredatio ſit inepta. 44 8 ſi Pepercerit. f nomina⸗ tim dicatur exheredatio facta, exberedãdum er matre demonſtrari: ⁊ conuitioſa exhereda⸗ tio valida eſt: niſi fiat conditionaliter. Quoniam tunc eſt nulla. Et clauſula poſita inter vnum capitulum ad illud tantum refertur: ſecus ſi inter plura vel ante plura: quo⸗/ niam tũc refertur ad omnia.hoc dicit vſq; ad S.fi. ¶ Mot. 1ex.l.ꝛ ſi pepercerit. ꝙf quamuis dubitetur, an poſſet con⸗ tractus admiſceri teſtamento:vt.l.heredes palam. 5.tit.j. tamen hoc certum, qð poteſt admiſceri teſtamento deli⸗ ctum.argue ſic:de delictis ad contractũ pꝛocedit argumẽ tum.l.omnem..de iudicis.ergo contractum ⁊c. ¶ Nota 2 ſecundo iniuriam feſſe alicui dicere, tu es ſpurius:nec eſt hoc mirum:q ſpurij ſunt infames infamia facti:vt dicit. Zlzo.in ſumma ſua.C.de infamibꝰ.Si dicis hoc eſt verũ quod dicit Zlʒo. Bal.ſequitur hoc in.l.in bone fidei. C. de rebus credit. Sed argue in contrarium: infamis infamia facti, non poteſt pꝛomoueri ad dignitateml.ij.. iij. C. de dignitatibus. Sed ſpurius poteſt pꝛomoueri ad dignita tem, ſaltim in defectum legitimi:vt.l. generaliter.. ſpurij. ⁊l.ſpurios.C.de decurio.ſi ſaltim poteſt pꝛomoueri ad di gnitatem: ergo non eſt infamis.Et ſi dicis, quod hoc ar⸗ gumentum non obſtat:dic quod ſic:quia nonpoteſt quis pꝛo parte eſſe infamis, ⁊ pꝛo parte non.lj. in pꝛin. de Aa⸗ tina libertate tollenda.l.libertas. et ad tempus. de manu⸗ 3 miſſis teſtamento. Nota in§.pure. texheredationem conditionalem eſſe nullam. Ita eſt textus bic et in conſe⸗ quenti.. Que eſtratio, quod exberedatio conditionalis eſt nulla: Quod ſit valida arguitur:inſtituere ⁊ exhereda re ſunt duo contraria:tunc ſic, contrarioꝛum eadem eſt di ſciplina.l.inter ſtipulantem.§. ſacram.ff.de verbo.obligat. ſi valet inſtitutio conditionalis:ergo exheredatio. Decla ro ibi rationem. Ratio quare conditionalis exheredatio eſt nulla, eſt iſta: teſtamentum in quo fllius eſt pꝛeteritus eſt nullum ipſo iure l.filio. j. de iniuſto et irrit. Eld pꝛopo⸗ ſitum:quia eſt nulla exhereda.conditionalis:quia in defe ctum conditionis eſt filius pꝛeteritus:et ſic experedatus: et exberedatio eſt nulla:qꝛ non pꝛouidet in defectum con⸗ 4 ditionis:ergo ⁊c. ¶ HNota in † 5. filiuſtamilias. Exhereda tionem a certa perſona eſſe nullam.et ita eſt hic caſus.due ſunt rationes: quia reſpectu alterius perſone reperit ſe pꝛeteritũ filius:alia ratio exheredatio eſta tota heredita te pꝛiuatio:ſed hic ponitur exeredat.ad partẽ:ergo nulla. 5 Hota ex feodem..qð exberedatio poſita intravnum gradum refertur ad omnes, qui faciũt illũ gradũ. In te/ ſtamẽto poſſunt fieri plures gradꝰj.vel ſingulis.j.de vul. —— —,. * 3 4.— 2„„Piu 1 6 *— 948 ☛ — 4„—. N.. 2—— 4 — ⁊ pupillari. Plures perſone in eodem tempoꝛe vocate fa ciunt vnum gradum diuer ſo tempoꝛe vocate plures, fa- ciunt plures gradus.l.poteſt quis.de vulgari ⁊ pupillari. 6 Hota in †§. filius. qð exberedatio facta a certa perſo⸗ na inſti. vel ſubſti. eſt nulla. Concoꝛdat.j. de contratabulll. nõ putauit.ſi ab vno.Que eſt huius ratio duplex. Pꝛi ma ratio eſt:quia eo ipſo quod filius exheredatus reſpe/ ctu vnius exheredatiõis, ſolũ reſpectu certe partis here⸗ ditatis date illi perſone:ſed exheredatio a certa parte he reditatis eſt nulla.l.cum quidam.j. eo. igitur ac. Secunda ratio eſt:quia ſi exheredatus ab vno ex beredibus intelli, gitur pꝛeteritus quo ad alios heredes: quia non reperi⸗ 7 tur eſſe inſtitutus:⁊ ſic pꝛeteritus. ¶ Et hec faciunt f ad queſtionem. poſito, quod legitima ſit quota bereditatis. de quo diſputabatur heri. Nũquid filia per ſtatutum ex cluſa a ſucceſſiõe paterna intelligatur excluſa a legitima. e tex. facit quod ſic.dico, quod iſte tex. pꝛobat quod ſic. iſpoſitio enim ſtatuti/⁊teſtatoꝛis equiparant᷑:vt.l. La- beo. de ſtatuliberis.⁊.l.ſeruus hac. de manumiſ.titu.gene- rali.ſed ſiteſtatoꝛ vult exberedare, requiritur quod filius exberedetur a toto, adeo: qð ſia parte, diſpoſitio eſt nulla: vt hic, ⁊j. eo.l.cum quidam. ſed ſi pꝛiuaret in certa parte, ſic ⁊ in certa parte nõ ſtatim eſt nullum. hoc dico per viam argumenti. ¶ Hota in eodem.§.quod teſtatoꝛ volens be/ redem haberi pꝛo exheredato poſt aditam hereditatem, exheredat, nulla eſt ipſo iure exheredatio. Ita eſt caſus bic. Quod ſit verum, vides text. hic.⁊ ratio eſt: quia ante aditam reperit ſe pꝛeteritum:ergo teſtamentum nullum: vnde pꝛeteritus et pꝛeteritio facit teſtamentum nullum. 8 ¶Hota vlterins, † ſcilicet quod exheredatio conditiona lis eſt nulla:quiſquis denotat. Pꝛimo argue ſic:exhereda tio cõditionalis eſt valida.⁊ pꝛobo ſic:hereditas filio ad/ empta ſub vna conditione, ſub contraria conditione in⸗ telligitur ſibi data:vt.l.legatum ſub conditionej. de ali. le gatis. Ad pꝛopoſitum, exheredo filium meum, ſi nauis ex Aſia venerit:ergo ſi non venerit inſtituo eum. Reſponde dupliciter.pꝛimo ſub vna cõditione adempta intelligitur data.Eſt verum, quod id quod adimitur ſub conditione: nuncper pꝛius erat expꝛeſſe datum:quia tunc contraria condit ĩio facit ademptionẽ ceſſare ⁊ dationem reconuale- ſcere:ſed vbi ademptum ſub conditione, nunquam antea fuit expꝛeſſe datum:tunc ſub contraria cenſetur foꝛe verũ. Quia inducta ad diminutionem non operantur augmen tum.l. cum tale.in fine. de conditio.et demonſtrat.l.legata inutiliter. de legatis. j.⁊ de adimen.leg. Sed ſi dico ſic:adi/ mo Titio centum ſub cõditione, ſi nauis ex Aſia venerit. ⁊ hec centum nunquam antea Titio legaueram: ſi nauis venerit ex Aſia debent ne dari: dic, quod non: vt. d.l. cum tale. Ael ſecundo poſſumus reſpondere, iſtud argumen⸗ tum a contrario ſenſu conditionis, facit illam rem, quea contrario ſenſu colligitur: non videri in teſtamento ſcri⸗ ptam pꝛopꝛie:ſed videri ſcriptam mentalit er nõ oculari/ ter. tex. eſt ſingu. in.l.jj. ſi tabu.teſtamen.exta.nul.iuncta.l. apud antiquos.C.de furtis.Sed inſtitutio debet in teſta⸗ mento legi oculariter:neq; ſufficit, quod legatur mentali- ter.ljã.de his, que in teſta. delen. igitur ⁊c. Debet etiam articulate declarari. liubemus. de teſtamen. Tertia re⸗ ſponſio poteſt eſſe:ex quo tu impius es erga filium tuum exheredãdo, lex vult tibi eſſe pia, filium impie exheredan ti, tuam voluntatem impie interpꝛetando. Ad pꝛopoſi⸗ tum exberedo filium meum, ſi nauis ex Mſia venerit?c. Quia male facis eum exheredando:tu ſcis bene, quod pa ternum officium in pietate, non autem in atrocitate con- ſiſtere debet.l.diuus. ad legẽ Pompeiam de parricidijs. 9 Sllud † quod ſumitur a contrario ſenſu dicitur ſumi men taliter, non oculariter. text. eſt in. lj. ſi tabu. teſtamen. exta. tex. in.l. apud antiquos. dicit, quod pꝛeſumitur a contra- rio ſenſu:quod ſumitur per coniecturam. tex.in.d. lj. ſi ta⸗ 10 bu. teſtamen. exta. per cõiecturam c. ¶ Alterius no. rin §. ante heredis. quod exberedatio facta inter plures gra dus, vel ante:refertur in dubio ad omnes gradus. Itaeſt Idem ſi poſtea fiat: quia tunc refertur ad omnes 3 ſolum ſunt notãda in hac.l. C Sed que quod in extraneo exheredatio eſt inepta. Pꝛi⸗ ſupponit habitum.l.decem. cum materia ſua. de hereditate filium in poteſtate, de bonis damna. cum ſimilibus. J.C. eo. titu. Iſt 11 eſt †ratio verbo.oblig. Sed pꝛiuare eſt res apta.L.cum ratio . udo. Koma.in pꝛimam Inſoꝝ part. Et eſt hereditas debita filio: vt.d.l. Sed non intene quod ſit tantum inepta, quod illa pꝛiuatio no Lüell— inepta, ſed pꝛout operatur ſigniticatio: yt ſidie antum uus niger.. paterfami.j. de beredibus inſtituen. Nrn⸗ vltime voluntatis beneſicij collatiuus, cum ſpeci Ea 8 tio, eſt nullus.l.turpia. de lega.ja in.. quoties§ alconn 12 men. de heredibus inſtituendis. † An exbereg ied ſino⸗ tionalis valeat? quedam eſt conditio erberedato condi iecta, non bfne einſdem ſuſpenſiua:⁊ iſta eſt valia ag eſt in dicta.lj..ſed ſi incertum. de ventre in poſleſidie 3 mittendo. lſi ita j. de iniuſto rupto ⁊ irrito teſtamẽ dn cunda concluſio. exheredatio conditionalis babe 2Se⸗ ctam conditionem ſuſpenſiuam, in iam nato aaſ man eſt nulla: ſit facta in defectum conditionis adiecte mſtt r onenf ſus eſt hic iuncta dictal.ſi pater. de inſtitu.et ſibſtinde⸗ et eſt ratio: quia in nullo caſu eſt dare filin tum.aut venit nauis ex Zlſia:ct eſt inſtitut nit, et eſt exberedatus. Summarium.. 1 Teſtamentum, quod poteſt incipere a ſecundo gra⸗ du valido, ſi pꝛimus eſt inualidus. ⁊ vide nu.. 2 LCaput impotẽtie ad qð trabitur ſubſtitutio vulgaris, e riſicatur in impotẽtia reſpectu nullitatis vel inſtitutiöts 3 Aerba indefinita fauoꝛe teſtamenti, trabuntur ad omne tempus. 4 Poſthumus, quod poſſit inſtitui etiamabeo, quiex ac cidenti generare non poteſt:ſecus ſi eſt impotensanatu ra. numero. 6. Senectus non impedit matrimonium. Hermapbhꝛoditus denominatur in eo ſexu, quomagis caleſcit.„ Exheredatio filij facta ab vno gradu, quando reperttur ab alio pꝛeteritus:an valeat: Pꝛeteritio matris, an habeatur pꝛo exberedatione. ] ita teſtatus ſit. Cran non poteſt incipere a pꝛimo gradu ex defectu meſſe pꝛeteri⸗ us. aut non ye, 6 paeteritionis, incipit a ſecundo, in quo reperi- tur exberedatio.Et inſtitutio indefinite cõcepta ad omne tempus refertur, adeo: vt nec reſtringatur adtempuste- ſtamenti.Et qui perdidit potentiam generandi, pꝛopter accidens, poteſt poſthumum inſtituere: ſecus 5iſſt impo⸗ tẽs a natura.h.d.vſq; ad legẽ, ſi filiꝰ eius qui in poteſtate. 1CHo. ex 5.fi.ꝙ vbi gradus pꝛimus teſtameti eſtnullus pꝛopter pꝛeteritionẽ, poteſt teſtamentũ inciperea gradu ſecũdo, ſc; ſubſtitutionis, qui reperitur validus pꝛopter filij ſibi annexã exheredat. ¶ No.ſcðo valere exberedat. filij ab vno gradu:quãdo reperitur ab altero pꝛeteritus 2 ſcʒ pꝛimo ⁊ etiã ecõuerſo. ¶ No. hic t caſum, caput im potẽtie ad qð trahitur ſubſtitutio vulgaris, verificatur i impotẽtia pꝛopter reſpectũ nullitatis,velinſtitutionisct 3 ita allegatur bec.l. CMo. in.l.pl. † qòfauoꝛe inſtitutionis verba indeſinita, id eſt inſtituo poſthumũ fanoꝛeteſtame ti:nõ reſtringunt᷑ ad teſtamẽti tẽpus:ſed trabuũtur adtem pus omne. Ita eſt hic caſus. In legato ſecuseſt: yt in!ſ ita.j.de auro ⁊ ar.le.cũ ſi.⁊ ſic habes, ꝙ fauoꝛabilioꝛ in ſtitutio, qᷓ; legatũ: vt patet bic, iuncta.d.lſiita.(oiina 4 ſed eſt queſitũ.t poſthumum inſtitui poſſe tam abeo qm difficulter generat, qᷓ; ab eo qui ex accidẽti generarenon poteſt. Et ratio eſt: ꝗ licet non poſſit generare:⁊ ſcflios nõ habere:tamẽ poteſt habere per viam iuris ciuilis.ain illo verificatur inſti. ¶ Ho.vlterius, ꝙf ſenectus nõimpe dit matrimonij facultatẽ. Ad idem. C de ſiis ⁊legilſ 8 6 ioꝛ. Ho. vlterius, ꝙ eum cui impedimentũ gener pꝛeſtitit natura, pꝛiuat eum lex potètia inſtituẽch no lid mum. Et ratio eſt:q inſtituit heredẽ illũ in quo mnpcgg le erat eũ habere. ¶ No.vlterius in Permaphꝛodi his 7 Wermaphꝛoditũ debere nominari in eo ſexu Ins ho gis caleſcit.ỹt ita eſt tex.hic. Adl id é.Lvulgan nen unl. mi.⁊ de teſtibꝰ.l.repetundarum. Iſtud eſt cötra Balai⸗ ide iuſtitia ⁊ iure ð dicit ſtatutum, omnes populi de iuſtitia ⁊ iure. Pone q oeumton qð minoꝛ non poſſit contrahere ſine conſenſu duoꝛ .. ꝛoditienunqun ſanguineoꝛum:ꝛ pone ꝙ erant Hermaph porenint Ryoeet goinganſchhe undebereda Fdei Poban aumin autben.fteumde gppe .b *Gummari Aannaumpoſſeſiocontratab. utenitnm in quo flinseſtpee natwmeſſetale pexeoperect tenentamſecunquminperfeet demiatis qpodainreſuſtenta topoteſtcontrzräbulri inanamnullun,ontrxcbale dimntn amdij in gofis aläpamam⸗ dimaanſeanahm er quoden ütsnmtmm deiureci rmarnngn 8 2adh nſc finnend 3 um Kafihinian 1 conchtinigg i d calſipe nd 6 N 1 — . er de. dei ummann, m quodpotttin us dſtinaalttsn Ladd trabtrütd, tetiareſpecnn nulitss 1 fauoꝛe tekanan gan od poſſit inſitnicha nonpoteſtſsichde pedit matrimonin s denominatur non factacb nogr, zan valeat: is,an habeaturpochne ra teſtanun teſt incipere apina toonis incipitaſen. tinſtitutio incefnt. adeo:yt necreffryg verdidit potentung voſthumum inſttunn zſch adlegẽ ſillau vbi gradus piinsstt dna poteſtteſtenetin ationis, quirtpeind „ 14 1 — edat. CPocchmn 2cc braig 3 Teſtamentum ſecundũ, in quo filius eſt pꝛeteritus, quan rquado repertur ai zuerſo(Fobitain vitur ſabſtittoneene rreſpectinnlltitne (komnlyiun ic eſt inſituo palnmi⸗ adtekenitt win thiccaſus Nien lecuſtcſcchis 13 eyt patet buemane ofibumuminſt 9 ant: quia equiparantur... hoc legatum.j. de lega.iij. een er ef efidis videtis, qð regulariter ßm ſexum ncaleſcentem: quare nõ poterit. vlterius attende. COp nh modo ibi, extra glo. † dicitur bic: qð filius a gradu rimofuit pꝛeteritus, a gradu ſecundo fuit exberedatus. oſtea dicitur. ꝙ gradus inſtitutiõis eſt nullus:ꝛ ſic nulla dicitur ſucceſſiue:qò gradus ſecundus eſt validus, a quo ſolo reperitur exheredatus, adeo: ſubſtitutus admitti⸗ tur. jde leg. iij.in..filius 3.cod.vbi eſt tex.qaò ab vna ſola erſona exheredatio facta eſt nulla. Dic quando alten gradus a quo eſt facta exheredatio, facta a ſ ecũ do, eſt va⸗ lida:qꝛ pꝛimus gradus babetur pꝛo non facto, inſtitutus nõ poteſt admitti pꝛopter nullitatẽ? ergo ſubſtitutus ad⸗ mittetur. Pꝛima cõcluſio, teſtamentũ a cuius pꝛimo gra⸗ du filius in teſtamento reperitur pꝛeteritus valet in ſecũ⸗ do gradu ſubſtitutionis, a quo ipſe reperitur exbereda⸗ tus. Secunda concluſio, teſtamentum a cuius pꝛimo gra du filius emancipatus reperit ſe pꝛeteritum: annullatur etiam quo ad gradum ſcðm, a quo reperit ſe exheredatũ. Et ratio eſt: pꝛeteritio filij emancipati non reddit teſta⸗ mentum nullum: ſed querelatur poſtea per contratabu- las/⁊ reddit nullum: et quando querelatur per contrata⸗ bulas eſt nullum, ⁊ rumpitur pꝛimus gradus:⁊ in conſe⸗ quens ſecundus.et rupto pꝛincipali, ⁊ acceſſoꝛium rum⸗ pitur. Capias in poſthumo cõcluſionem, teſtamentum a cuius pꝛimo gradu poſthumus reperit ſe pꝛeteritum per ſuperuenientem poſthumi natiuitatem annullatur eius natiuitate. Et iſte eſt tex. in. d.l.nam⁊ ſi ſub condit.§.ſi. j. de iniuſto teſta. Filius exberedatus ex vna perſona, que fa⸗ cit ynum gradum, eſt valida. text. eſt hic.Silentiũ matris pabetur pꝛo patris exheredatione:vt inſtide exheredat. libero.in..mater. Sed nũquid t hodie hoc ſit verum, qð ſilẽtium matris habeatur pꝛo patris exheredatione: dic qð aut mater filium ſuumpꝛeterit cum cauſa:a⁊ talis eſt va Iida. Aut mater nullam facit mentionem de flio ſuo, vel ſi pꝛeterit ſine cauſa tali caſu teſtamentum eſt nullum ipſo iure. De hoc eſt glo. ſingu. in. õ. echeredatos. in autben. de appella. de hered.⁊ F alci. Pꝛobatur in. H.aliud quoq; ca⸗ pitulum. in authen. vt cum de appellatione cognoſcitur. ſequitur..ſi ſilius eius qui in poteſtate ⁊c. Summarium. ⸗ onoꝛum poſſeſſio contratabulas, vt competat con- tra teſtamẽtum, in quo flius eſt pꝛeteritus: neceſſe eſt te⸗ ſtamentum eſſe tale, ꝙ ex eo hereditas adiri poſſit. Teſtamentum ſecundum imperfectum ratione deſicien⸗ tis ſolennitatis, quod a iure ſuſtentatur: fauoꝛe venientiũ ab inteſtato, poteſt contratabulari. Teſtamentum nullum, contratabulari non poteſt. ⁊ nu.. do tollat pꝛimum: 5 Teſtamentum ſecundum ex quo de iure pꝛetoꝛio poteſt adiri hereditas, non tamen de iure ciuili, quando tollat? pꝛimum: 6 Caſus in quibus teſtamentum ruptum reconualeſcit. 3 filiu 8 ein 8 ¶ Teſtamentum s De ſecundum in quo Ntilius in poteſtate eſt pꝛeteritus, nõ rumpit pꝛi 1num icet poſſit contratabulari, ſi ineo ſint in⸗ ituti venientes ab inteſtato poſt filium. hoc dicit. cum.l. ſi duobus..ſi pꝛius.ĩ.de contratabulas.Et per hunc mo/ dum, hec duo iura ſunt contraria. Pꝛo enidentia pꝛimũ, rquod ad hoc vt competat contrateſtamentum, in quo fi⸗ lius reperit ſe pꝛeteritum bonoꝛum poſſeſ.contratabu.eſt neceſſe, quod teſtamentum ſit tale, ex quo poſſit adiri he⸗ reditas.tex.eſt in.l. quod vulgo.j. de contratabulas. Ra⸗ tio:quia bonoꝛum poſſeſſio contratabulas datur, vt rum patur teſtamentum, quod erat validum: ſed ſi teſtamen⸗ tum nullum eſt:rumpi non poteſt.l. nam a ſi ſub conditio⸗ ne§. rumpendo. de iniuſto teſtamento. Secundo op- pono contra pꝛedicta. Certum eſt, quod teſtamentum in quo filius in poteſtate eſt pꝛeteritus, redditur ipſo iu⸗ re nulluml. filio pꝛeterito. 3. de iniuſto. Quod filius pꝛe⸗ teritus poteſt contratabulare: ergo ⁊c. Sed dic. quod fi⸗ De liberis ⁊ poſthumis. lius in poteſtate eo, quod reperit ſe pꝛeteritum eoipſoin⸗ ſufflat ſpiritum in teſtamento, quod incipit contratabu⸗ lare. Tertium exemplum, quod teſtamentum in quo ſunt inſtituti venientes ab inteſtato non omni ſolennitate per⸗ fectum validum cenſetur:ſi ſunt ſubſtituti illi, in quo ſuc⸗ ceſſuri venirent ab inteſtato ipſi defuncto: et rumpit pꝛi⸗ mum teſtamentum, quamuis ſolenne l. hac conſultiſſima. §. ſi quis autem. C. de teſtamentis.⁊.1.ij..de iniuſto.(HNo ta in..ſi filius eius qui in poteſtate. quod teſtamentum ſe⸗ cundum, e quo non poteſt adiri hereditas de iure ciui⸗ li:non tollit teſtamentum pꝛimumtet ſic allegatur. ¶ No⸗ ta in§.ſi pꝛius.caſum, quod Tteſtamẽtum ſecundum im⸗ perfectum ratione deficientis ſolennitatis, quod tamen a iure ſuſtentatur, pꝛopter fauoꝛem venientium ab inteſta- to poteſt contratabulari. Ita eſt caſus in..ſi pꝛius. C¶ No 3 taex eodem, † quod teſtamentum nullum ipſo iure, et ex 4 quo hereditas non poteſt adiri, non poteſt contratabula ri. Ad idem ſupꝛa eadẽ.l.quod vulgo. CConclude † ex⸗ tra gloſ.teſtamentum ſecundum in quo ſilius in poteſtate reperit ſe pꝛeteritum, non tollit pꝛimum validum. Ita eſt caſus hic.¶ Secunda concluſio,teſtamentum ſecundum in quo poſthumus reperit ſe pꝛeteritum, tollit pꝛimum validum.textus eſt in.i.iij..ſed ſi ſtante.j. de iniuſto. Ra⸗ tio:quia iam natus, ſi reperiat ſe pꝛeteritum, annullat te⸗ ſtamentum. ¶Tertia concluſio, teſtamentum ſecundum in quo filius emancipatus reperit ſe pꝛeteritum, tollit te⸗ ſtamentum pꝛimum.Caſus eſt in.l.ſi duobus.ſi pꝛius.j. de contratabulas.ᷣm Bartolum:⁊ alios. ¶ Quarta con⸗ cluſio, teſtamentum ſecundum ab initio validum, epoſt facto deſiciens ratione deficientis ſolennitatis teſtatoꝛis: tollit pꝛimum validum: vt in§. poſterioꝛe.inſtitut.qui⸗ bus modis teſtamenta infir.et in.l.cum in ſecundo. infra de iniuſto. ¶ Zllia concluſio, teſtamentum ſecundum in⸗ ualidum ratione deficientis numeri teſtium, ſi ſit factum apud acta, vna cum lapſu decenmij:tollit teſtamentum pꝛimum.l. ſancimus. C. de teſtam entis.ꝛ eſt ſingu. ¶ Alia concluſio, ſecundum inualidum ratione deſicientis ſolen⸗ nitatis, in quo tamen reperiuntur ſubſtituti illi, qui alias ſucceſſuri ab inteſtato:pꝛimum validum rumpit. textus eſt in.l. hac conſultiſſima.S.ſi quis.C.de teſtamentis. ęt in Lij.j.de iniuſto. C Capias regulam generalem. Illud ſecundum teſtamentum tollit pꝛimum, ex quo poſſibile eſt de iure ciuili adiri hereditatem.gloſſ. eſt in.d.l.cum in ſecundo.j.de iniuſto.et in.l.ſi quis eum..fina. de vulgari ⁊ pupillari. Quid ſi ex teſtamento ſecundo poſſit adiri be reditas de iure pꝛetoꝛio ſolum: nunquid ex illo ſecundo tollatur pꝛimum ſolenne:doctoꝛes in dictis duabus legi⸗ bus concludunt, quod non. et eſt concluſio communis. Ego dico tibi contrarium per textum, in.l.pater filio. j. de beredibus inſtituendis. et ibi vide, qui ſunt caſus in qui- bus ſolum de iure pꝛetoꝛio poteſt hereditas capi:ꝛde iu/ re ciuili eſt impoſſibile.gloſ.eſt in.l.certum.in glo.magna. C.vnde legitimi. ¶ Natiuitate poſthumi rumpitur † te⸗ ſtamentum. Pone, quod ille poſthumus viuente ſuo pa-⸗- tre moꝛiatur: reconualeſcit. et hoc de iure pꝛetoꝛio.l.poſt⸗ bumus in pꝛincipio.j. de iniuſto. Si heres ex illo ſecundo vult adire hereditatem, vadat ad pꝛetoꝛem. Secundus caſus eſt, quando teſtamentum eſt nullum, eo: quia fuit pꝛeteritus filius iam natus:⁊ in eo inſtituti venientes ab inteſtato: quoniam ſi ille filius iam natus decedat viuo te ſtatoꝛe, illud teſtamentum reconualeſcit. textus eſt in di⸗ cta.l.poſthumus.yverſiculo idem, et circa. Poc limita eſſe verum, niſi hoc teſtamentum ſecundum, in quo ſunt inſti⸗ tuti venientes ab inteſtato:vel niſi ſit factum coꝛam pꝛin⸗ cipe:tunc recõualeſcit ſi filius matris ſit pꝛeteritus, adeo, quod non ſolum de iure pꝛetoꝛio ſed de iure ciuili pote⸗ rit adiri bereditas.gloſ.in.l.omnium.verſicu.teſtium.C. E de teſtamentis.ꝛ illam gloſſam tene menti. ¶ Nota in.. ſi pꝛius. et ſic ſumma: ſiteſtamentum pꝛimum ſtet, in quo fi⸗ lius ſiue in poteſtate, vel emancipatus, ſit exberedatus: ſtet teſtamentum ſecundum, in quo filius emancipatus, vel in poteſtate reperiat ſe pꝛeteritum:hoc ſecundum po teſt per contratabulas reſcindi: ſi in eo ſunt inſtituti ve- nientes ab inteſtato:et non alias. Que eſt ratio, quod ſiſe⸗ cundum ſit imperfectum ratione ſolẽnitatis, filius eman⸗ cipatus, vel in poteſtate reperiat ſe pꝛete ritum:qꝛ tunc in teſtamento ſecundo, 20 licet deſiciat ſolẽnitas teſtium, tanq́; —————— „ 1²* 4 2—8‿*‿ ——ꝭ—;ꝛ⸗——::;LO—— 8 ———— —. 0‿ Piua — —-—— — 2 — — . 4 4 Zudo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ.part. validum rumpitur. Que eſt ratio, quando ſecundum eſt imperfectum? quia ex eo tunc imperfecto non poteſt he⸗ reditas adiri:vt l.quod vulgo.de contratab.j.⁊.lnam et ſi ſub condit.rumpendo.j.de iniuſto. Sed ſi tu dicis, quis reuelauit tibi hoc: dico diſtinctionem, quam facit tex. ibi ⁊meus.Iſte intellectus eſt verus ſicut Deus eſt. Summarium. 1&⅜ Teſtamentum in quo filius in pꝛimo gradu eſt exbe⸗ redatus,⁊ in ſecundo pꝛeteritus, quod ſit nullum. 2 Poſthumus pꝛeteritus ſtatim non rumpit teſtamẽtum: ſed tunc cum naſcitur. 3 Tertius gradus a quo poſthumus reperit ſe exbereda- tum, rumpitur a natiuitate eiuſdem. 4 Teſtamentum ruptum pꝛo parte, cenſenſetur in totum ruptum... Teſtamentum ruptum natinitate poſthumi pꝛeteriti, quando reconualeſcat per moꝛtem illius: a pꝛimo herede. (¶ Jam natus pꝛeteritus rumpit ſpem eius gradus, a quo ſe pꝛeteritũ reperit ſtatim:poſt⸗ humus vero tunc demum, vt naſcitur. Et licet moꝛtuo te⸗ ſtatoꝛe decedat, antequam ſpes eius gradus eueniat, ni⸗ hilominus non reconualeſcit.Et teſtamẽtum, quod rum- Ppitur pꝛo parte, rumpitur in totum. Et filium inſtitutum in pꝛimo gradu, non eſt neceſſe exberedari a ſecundo. Et exberedatio facta cum cauſa, que reperitur falſa, non eſt valida.hoc dicit.cuml.ſi poſthumus a pꝛimo.infra codẽ. ¶ No.ex iſto tex.quod t quẽadmodum filius ſi reperiat ſe pꝛeteritum a gradu pꝛimo inſtit.exheredatum a ſecun⸗ do ſubſtitutionis:teſtamentum quo ad gradum pꝛimum eſt nullum:quo ad gradum ſecundum eſt validum:vt. 6. e. liij.in.ſi. Ita et ecõtra cum filius ſe reperit exheredatum a gradu pꝛimo:pꝛeteritum tamen ſecũdo:licet pꝛimus ſit validus, ſecundus eſt nullus. Concoꝛdat. l.ſi poſthumus. quain ſtatim legi. ¶ No.ſecũdo, quod gradus ruptus ſeu nullus pꝛopter pꝛeteritionem filij iam nati, ſeu pꝛopter na tiuitatem poſthumi:nõ recõualeſcit pꝛopter ſuperuenien tem moꝛtem in perſona poſthumi pꝛeteriti poſt moꝛtem pꝛioꝛis.concoꝛdat.l.ſi quis poſthumos.j. eo. C Alterius no. r qð licet pꝛeteritus rumpat gradum ſtatim, qð repe- rit ſepꝛeteritum:tamen poſthumus non ſtatim annullat: ſed tunc cum naſcitur:ita eſt textus hic. ¶ No.in l.ſi quis poſthumos. Hic in pꝛincip.iſtius legis poſſunt notari ea 3 tria, que in alia pꝛima. Ho. in ver. f itaq; ſi apꝛimo eiuſ⸗ dem.qð gradus tertius a quo poſthumus reperit ſe exhe redatum, rumpitur per ſuperuenientem natiuitatẽ eiuſ⸗ dem, ſi dependeat a ſecundo, a quo fuit pꝛeteritus: quia ex quo rumpitur pꝛincipale: ergo ⁊ acceſſoꝛium. CMota in ver. f nam et cum duobus.qð teſtamentum ruptum pꝛo parte vna, cenſetur eſſe ruptum in totum. Ita eſt tex.hic. Et ratio eſt, ne quis pꝛo vna parte teſtatus decedat,: pꝛo alia inteſtatus. Quia ius noſtrum non patitur:vt decedat pꝛo parte inteſtatus, et pꝛo parte teſtatus.l. ius noſtrum. de regu.iur. ¶ No.in..qð vulgo.qꝙ pꝛeteritio filij pꝛimo, inſtituti in poſterioꝛibus non annullat eoſdem:cum ſe re/ perit inſtitutum in pꝛimo.⁊ allega. ad hoc ſemper. CMo. in§.ſi. qð falſa cauſa exheredationi adiecta, eius falſitate reperta exheredationẽ annullat. ¶ Capias hic ⁊ ex boc duas concluſiones. Pꝛima concluſio, qð teſtamentumru ꝓtum natiuitate poſthumi pꝛeteriti, non reconualeſcit, ſi ille moꝛiatur poſt moꝛtem teſtatoꝛis. Ita eſt caſus hic, et in.l.ij. C. de poſthu.here.inſtitu. ¶ Secunda concluſio, qo teſtamentum reconualeſcit, ſi moꝛiatur poſthumus viuo teſtatoꝛe, teſtamentum duas habet conirmationes: pꝛi⸗ mam ⁊ſecũdam. Pꝛima confirmatio teſtamenti eſt moꝛs teſtatoꝛis:vt in.c.cum Marthe. de celeb.miſſarũ.qui ante nunquam durat firmabile, ſed poſt.l. qò ſi iterum. in ſide ali lega. Secunda ⁊vltima eſt inſtitutio et aditio. Iſte eſt tex.in.I.ſi ſeruus cômunis Peuijj.de teſtamẽ. Pabilius reconualeſcit id, qd eſt in pendẽti, quam id qð eſt in facto: cum citius ſalnatur caput vni, qui ad furcas ducitur, quã ei qui eſt ſuſpenſus.ʒỹ acilius reconualeſcit, cuius eſſe eſt X ⸗ ₰ in pendenti, quam cuius ſolius ſubſtantia eſti Fulius iam natus quando eſt pꝛeteritus teſt lum reddit: ſed poſtbumus nunquam rum itt tum donec naſcatur:ſed agnatione p oſthmdin eſtamen⸗ teſtamentum. Et ratio diuerſitatis eſt. Ille demunpitun pit, aui reperitur eſſe in poteſtate teſtatoꝛis.i.ſi um rum⸗ pumus S..eoaaſi quis exhereddato.:..poſtbuns Pol⸗ j. eo. vnde emancipati pꝛeteritio, non rumpi rpoftdum quouſq; naſcatur, non eſt in poteſtate patrisstin unus colla.bo. cũ non ſit in poteſtate patris, donec naſc n poſtea:⁊ ideo rumpit. Et iſta eſt ratio interpoſth ur:ſeq iam natum. Dicitur hic, qð poſthumus reperi te mumm tuma gradu pꝛimo, et exberedatus a graduſecusactai vt dicitur in litera. undo ac. Summarium. 2. HPoſthumum inſtituere poteſt, quier accidenti in uatur poteſtate generandi:ſecus in eo,qui ex naturaen rificatur in poſthumo de iure ciuili. n Pꝛeteritio nepotis, quem pꝛecedit filius in poteſtate nõ rumpit teſtamentum: ſecus ſi filius non pꝛecedat. vide numero. 3. Pꝛoximus,yvt ſuccedat, ſatis eſt, qdò ſit pꝛoximus tempo⸗ re, quo teſtamentũ deſtituitur: non autem tẽpoꝛe moitis Liberoꝛum appellatione in teſtamento, quando reniant poſthumi:⁊ etiam liberi ciuiles: Poſthumus naſciturus ex vidua, oð inſtitui poteſt. Poſthumi inſtitutio, ex ea quam tẽpoꝛaliter pꝛobibeo, babere in vxoꝛem eſt valida. Poſthumus alienus, quando inſtitui poſſit: quis poſthumos. (on poteſt quis poſthumum yt ſuum here aem inſtituere, quem non poteſt habere impe⸗ diente natura, vel aliqua turpitudine:ſecus ſi haberepo⸗ teſt, licet difficulter. Et filio exheredato, ⁊a querela excuu- ſo moꝛte, vel repudiatione:nepos, ex eo: quia tepoꝛe mon- tis pꝛimum locum non tenuit licet pꝛeteritus:nõrumpit: als ſecus. Sed repudiante inſtituto, poteſtſuccedere, vt legitimus. hoc dicit tota lex. ¶ No. p ꝙpꝛiuatus poteſta te generandi ex vitio accidentali, poteſt poſibumum he⸗ redem inſtituere. Ad idem.3. eo.l.ſed eſt queſitun. ¶ No. ſecundo in verſic.ſed ſi ex ea, quod inſtitutio poſtbumier ea naſcituri, quam iure nature in vxoꝛem habere nò poſ⸗ ſum, eſt nulla:⁊ ita eſt hic caſus. ¶ Ho.in verſi ſedet ſiper adoptionem.qð inſtitutio poſthumi exea naſcituri quam non poſſum vxoꝛẽ habere de iur eciuili, eſt valida.( Po. ꝓ in.ſi filium.qð pꝛeteritio nepotis quem tempoꝛe mou tis teſtatoꝛis pꝛecedit eiuſdem teſtatoꝛis filius in poteſta⸗ te, non rumpit teſtamẽtum: aut illud nullum nonreddit Ita eſt hic caſus. ¶ No.ex eo..ſecundo qðpꝛeteritione⸗ potis, quem tempoꝛe moꝛtis teſtatoꝛis non pꝛecedit fllius in poteſtate, facit teſtamentum nullum:⁊ inducit rupturã teſtamenti. Concoꝛdat text.in.l.poſthumo: um.⁊ liſi quis exberedato flio.j. de iniuſto.l. ex ſcripto.j.vnde liberil Ballus. g. nunc de lege. j. eo. inſt. de exberedat liberoꝛum. S.poſthumoꝛum.⁊ inſti.de heredi.que ab inteſta.ſ. cũ au⸗ tem. ¶ No.exteodem.j.qð ad hoc, vt quis tanquam poo- ximioꝛ eius, ſuccedat: cuius teſtamẽtum deſtituitur, id eſt ad irritum deducitur, pꝛopterea, quia beres non vultadi re ſufficit, qð ſit pꝛoximioꝛ eo tempoꝛe, quoteſtamentum deſtituitur:licet non fuerit pꝛoximioꝛ tempoꝛe moꝛtistte/ ſtatoꝛis.Concoꝛdat..pꝛoximus.inſti.de legitima Wnf ſucceſſione. ¶ In glo.j.ibi, velpoſthumos. no iſta goſ ſcilicet ꝙ id, qð dicitur,;verbuũ, liberoꝛum, in teſtament pꝛolatum, nõ extenditur ad poſthumos fllios;ſen üdercs ciuiles:pꝛocedit eo caſu, quo nõ eſt poſſibile aliter der 9 cari, quã in adoptiuis. Quia iſto caſu ad adoptiuos ett n facto eſſe amentũ nul ditur. glo. eſt in timili in.. ſed eſt queſitum.ã.co. Ad hoc 5 ſimili tex in heredibus:ſad Treb!lqubbusdicbusg minos.j. ve condit.inſti.Et ad hocno iſtum tex iuncta 89 tu vides, qò poſthumus naſciturus ex ea, qu poteſt habere in vxoꝛẽ, impediente iure dium uns inſtitui.Et ita eſt caſus bic,⁊ ita eſt text in. Spoſtbunns z teſtatoꝛ no 0, nõ poteſt 1 pe tenn af 60. gohben gareiühe anaifusa ſeraro he tato. ennentoerCtintelnc riuima(nwnen aureüetg inystetaelle munpi ruunentan ucke idervertojedliludg lciatenintidebereqhe rbio⸗Preterito ſepotisc amreperitreiererunpit anlpoktounoumſdecgben [Trrtiaconchuiopetrtone nutsanepertur ierrſat unentum auitumwtlingiie äsenmeipatus de oftrta mingcumemanelb Cgani asEtrat oprime concluſonise ntrtorumpit teſtamentüc tarnäiatetatore.Jtapobnnur otſcdnepos cum anus habe uden lusreperitar ueret narſttaeinſtwencus, nür dalalus ſinonmbusjeoge mpittetanentun Ndboert raauintur gerherecereinct KRäixudinrarrajende mnginmm finsnegzregurt anenmrnelro con dahte amodeinrecui e Mecedi 1 ſüsmm ceat ſätsetit ideſitutnnnann ationeintefanan 4 llbericuits. aturus ex ricus int ktio, ex eaquan igaa eſt valida. nus quandoiiſtunn wis poſße npoteſtquispoſbne ſtituere quemnongat Aliqua turpitucinei Et filio exheretn liatione:nepos eun non tenuit licetyu udiante inſtitnto, ttotalex. Chotg; Nerh . 1 tio accidentalipoti Adidem Scolſſdch ſdſt ex ea, quoc iſt niure natureinrpom eſtbiccaſus. Crun ſtitutio poſtbunicen baberedeinreculite wꝛeteritio nepotsen cdit eindemtefttteie Bo exeo ſſermäne 0 dre mortistettnnn eſtamentumnulunin 1 44 . 70- zeinpene iuſ 3 1 7 nſti t ratio eſt: quia illa que vxoꝛ eſt tua, non po- wie les Kf nzowoſäam inſtituo poſthumum alie⸗ 8 opoꝛtet ꝙ intelligatur, quod poſthumus ſit duran⸗ 3 matrimonio: alio modo opoꝛtet, ꝙ poſthumus intelli⸗ gatur:quia poſthumum ex te naſciturũ poſt moꝛtem tui mariti, quem habere ex te non poſſum:ꝛ in cõſequentiam snon oteſt inſtitui. ¶ Secunda concluſio, t valet inſtitu⸗ tio naſcituri ex vidua.l.poſthumum.j. eodem.quia de iu⸗ re diuino, etiam poſſum capere in vxoꝛem:: ideo poſſum oſthumum naſciturum ex ea inſtituere. Tertia con⸗ anaag d 6 dluſio, t inſtitutio poſthumi naſcituri ex ea, quam iure ci- li pꝛobibeoꝛ tempoꝛaliter in vxoꝛem habere, eſt valida un Vronffns a patre.in fij.eo. Et eſt tex. hic in ñ. Que eſt ratio:quia poteſt ſperare, quod adoptione diſſoluet: non ergo eſt turpis expectatio: ergo inſtitutio valida. docedit hoc, quando quis inſtituit poſthumum naſci⸗ turum ex alia,⁊ ex ſeipſo. C Sed nunquid † poſthumus 7 naſciturus ex vna, ⁊ ex alio, quam inſtituente, poſſit inſti⸗ tui: glo. concludit hic ꝙ ſic:quod valet tex. eſt inſtit. de bo. poſf..nam ſi alienum. In hoc glo. male loquitur. Et mi⸗ roꝛ, qnod doc. eam ſᷣ equnntur. Et capias duas concluſio- nes. Poſthumus alienus naſciturus ex ea, quam ego in vxoꝛem habere non poſſum, non poteſt inſtitui. tex. eſt in⸗ ſtitu. de bo. poſ..poſthumus. Et poſthumus naſciturus ex ea, quam ego in roꝛem habere poſſum tempoꝛeteſta⸗ menti, poteſt inſtituia ita loquitur.. tex.inſti. de bo. poſſ. ¶ Fallit hoc in auo, qui poteſt inſtituere poſthbumum na ſeiturum ex filio ſuo.Et in auo:vt.d.l.poſthumoꝛum. ſu⸗ perius alleg. inducitur ſpecialitas:ne in futurum rumpa⸗ 3 tur teſtamentum. ¶ At intelligas tex. ⁊ glo.conclude,⁊ pꝛimo. Pꝛeteritio nepotis cuius pater tempoꝛe moꝛtis teſtatoꝛis viuebat, in poteſtate eius teſtatoꝛis exiſtebat, non rumpit teſtamentum. Ita eſt caſus bic. Concoꝛdat.l. ſiquis filio exheredato.j. eo.l.illud.jj.de contratab. con co:dat..cũ autem.inſti.de here. que ab inteſta. C Secun da concluſio. Pꝛeteritio nepotis cuius pater tẽpoꝛe moꝛ tis aui non reperitur viuere, rumpit teſtamentum auitũ. tex. eſt in.l.xoſthumoꝛumj. de exhered.libe..p oſtbumo⸗ rũ. ¶ Tertia concluſio, pꝛeteritio nepotis, cuins pater tẽ poꝛe moꝛtis aui reperitur viuere, ſed eſt emancipatus, rũ pit teſtamentum auitum:vt.kliij.ↄ.ſi emancipatus filius.⁊ Iſi filius emancipatus. j. de contratabulas.l... ſi pater.j. de coniung. cum emanc.lib. ¶ Aenias ad rationes diuer ſitatis. Et rat o pꝛime concluſionis eſt hec: quia eoꝛum ſo lum pꝛeteritio rumpit teſtamentũ, qui de neceſſitate erãt inſtituendi a teſtatoꝛe. Ita pꝛobatur in.l. ſi quis exhereda to j. eod. ſed nepos, cum auus habet filium in poteſtate, qui quidem filius reperitur viuere tempoꝛe moꝛtis, non eſt de neceſſitate inſtituendus, vel exberedandus: vt eſt tex in l. Gallus..in omnibus.j. eo. Ergo pꝛeteritio eius non rumpit teſtamentum. Ad hoc vt teſtatoꝛ valide teſte tur, requiritur ꝙ exberedet, vel inſtituat eos, qui tempo⸗ re moꝛtis ſue tenent pꝛimum gradum filioꝛum in poteſta te. Iſte eſt tex. in.l.inter cetera.j. eod. Quando ergo tenet gradum pꝛimum filius, neq; requiritur, quod nepotẽ in⸗ ſtituat, vel exberedet. Que eſt ratio concluſionis ſecunde, ⁊tertie:bhec eſt:quia eo ipſo quod tu pꝛeſupponis patrẽ nepotistempoꝛe moꝛtis aui eſſe moꝛtuum:vel pꝛeſuppo⸗ nis tempoꝛe moꝛtis aui eſſe emancipatum: vel moꝛtuum nlium:igitur nepos de neceſſitate eſt inſtituendus, vel ex⸗ beredandus:alias teſtamentum eſt ipſo iure nullum. De materia querele, ego volo tibi diſcutere pꝛo iſtis intelligẽ tibus edictum ſucceſſoꝛium hoc eſt iuris pꝛioꝛi competẽ- tis, quo ipſe pꝛioꝛ pꝛiuatus eſt, in ſequentem a lege dilato rium.⁊ iſtud eſt edictum ſucceſſoꝛium. Summarium. 1& Pꝛouiſio facta per teſtatoꝛem in vno caſu, non cenſe tur facta in alio diuerſo. 2 Caſus omiſſus a teſtatoꝛe remanet in diſpoſitione iuris communis. 3 Suitas ꝙ operetur quatuoꝛ effectus. 4 Pater ⁊ filius, licet quo ad dominium bonoꝛum cenſean tur eadem perſona:quo ad ſubſtantiam tamen differunt. ? Exrberedatio illoꝛum, qui licite occidi poſſunt eſt licita. 5 7 2 3 De liberis ⁊ poſthumis. 121 Exſectus ex materno ventre, quod rumpit teſtamẽtum: ſicut natus per communem modum. Poſthumi inſtitutio facta ſub vna conditione: an inclu⸗ dat contrariam. OQmmociſſime. uil⸗ det in vnum caſum tantum, in alijs pꝛouiſio⸗ nem videtur omittere. Et in ſuis dicitnr con⸗ exſecto ventre extrahitur in patris poteſtate, dicit teſta⸗ mentum nullum. h.d. cum duabus ſequen. ¶ No.qð ⁊ te⸗ ſtatoꝛ,qui ſibi pꝛouidet in vnum caſum, non cenſetur pꝛo- uidere in alio ſibi diuerſo. Ita ſemper allegatur hec lex. ¶ Not.ſecundo ſecũdum alium modum allegandi, quod T caſus omiſſus a teſtatoꝛe, remanet in diſpoſitione iuris communis.Ad idem. 6. ſol. matrimo.l.ſi cum dotem. ⁊ di⸗ cemus.j. eo.l. Gallus.. ⁊ quid ſi tantum. ¶ In.l. in ſuis. T not.quatuoꝛ caſus. Pꝛimo hoc, quod ſuitas in beredi⸗ bus ſuis operatur continuationem dominij poſt moꝛtem aſcendentis. Ita eſt tex. hic.⁊ ita allegatur bec.l.(Mo.ſe cundo heredes ſui in vita aſcendentis, ſunt quodam mo⸗ do domini bonoꝛum paternoꝛum.Ad idem..ſui.inſtitu. de heredum quali.¶ t Not.tertio, quod licet quo ad do- minium bonoꝛum pater ⁊ filius cenſeantur eadem perſo⸗ na:nihilominus, quo ad ſubſtantiam differunt:vt cauſa⁊ cauſatum. ¶ ⁊ No.vltimo ex eadem.l.in fi.regulam gene ralem, quod eos quos licitum eſt occidere: licet eos exhe redare:ita pꝛobatur hic in fi.litere. ¶ t No.in.l. quod dici tur.quod exſectus ex materno vtero:ita rumpit᷑ teſtamẽ tum, ſicut ⁊ per communem modum naſcendi natus. Ad idem.j.de verbo.ſignifi.licet etiam ea. ¶ Not.ex eadem.l. ij. quod poſthumus, quãuis natus cum defectu alicuius membꝛi, ſi tamen viuus natus eſt, teſtamentum rumpit. Hic eſt tex.hic.Opponitur modo contra ⁊ᷣ iſtam.lde.l.ſi. de poſthumis heredibus inſtituẽdis.vera ſolutio eſt hec, quod aut poſthumus inſtituitur ſub conditione:⁊ tali ca⸗ ſu inſtitutio ſub vna conditione concepta, compꝛebendit contrariam. Iſte eſt caſus ſingu. in dicta.l. Aut inſtitutio poſthumi ſub conditione ſit ab illo, qui non credit ſe mo⸗ riturum:ꝛ⁊ tali caſu dicendum:ꝙ iſta talis inſtitutio conce pta ſub conditione vna, non compꝛebendit contrariam: vt ex hac.l..d.l. fin. CConclude, quod inſtitutio poſthu⸗ mi concepta ſub conditione, ſi poſt teſtatoꝛis moꝛtẽ naſca tur poſthumus:includit conditionem contrariam, ſi na⸗ ſcatur teſtatoꝛe viuo, quando ſit ab eo, qui ſtatim putat ſe deceſſurum.Et ratio eſt: teſtatoꝛ igitur inſtituit poſthu⸗ mum ſub conditione:quia credebat ſe viuo, eſſe impoſſi⸗ bile poſthumum naſciturum:quia teſtatoꝛ credebat ſe ſta tim moꝛiturum. ¶ Concluſio ſecunda, quod poſthumus inſtitutus ſub conditione, nõ includit caſum, quo poſthu mus eſt naſciturus. Concoꝛdat.l.iij.C.de inoffic.teſta. Summarium. Inſtitutio facta in pluribus caſibus ſeparatis, intel⸗ ligitur eius fauoꝛe includere illos plures inſimul coniun⸗ ctos vno tempoꝛe. Seruo heredi per dominum inſtituto, bereditas ſine li⸗ bertate auferri non poteſt:nec econtra. Ex duobus quoꝛum vnum ſice altero eſſe non poteſt: no poteſt alterum tolli:⁊ ſolo vno ſublato:ſublatio eſt nulla. 4 Diſpoſitio buius legis, non habet locum in legatis. Et 6 7 quid in exheredatione: ꝙ ſic. nu.. Monachus ingrediens monaſterium, ſi reſeruat ſibi bo na:an valeat talis reſeruatio? Exbheredatio poſt moꝛtem filij,ꝙ ſit nulla. A ita ſcriptum. verinn 88S r P eſi ita ſcriptũ. e] in pꝛincip. ⁊ ita allegatur bec lex, quod fauoꝛe ₰inſtitutionis inſtitutio facta in pluribus ca ſibus ſeparatis,intelligit᷑ includere illos plures inſimul 2 coniunctos vno tempoꝛe. ¶ Mot.in.. † regula. quod ſer⸗ uo per dominũ heredi inſtituto, hereditas ſine libertate d „ 1 — — ————=— Plune..— — 24, 9 -. 4 . 4 NN 7— 144 ; auferrinõ poteſt:nec ccõtra. Ita eſt hic caſus. ¶ tHo.xl/ V terius ex eo, ꝙ cum duo ſunt, quoꝛũ vnum ſie altero eſſe 3 non poteſt:vnum non poteſt tolli, ſine altero. ⁊ ita allegat. Cnot.tertio ex eodein.ã.quod cum duo ſunt, quoꝛũ vnũ ſine altero tolli non poteſt:ſi vnum ſolum ſit ſublatũ, ſubla tio eſt ipſo iure nulla.(¶ Ho. in.s. ſi. quod exbheredatio fi⸗ Iñ, ſi eius effectus dirigatur poſt moꝛtem flij: eſt ipſo iu⸗ re nulla. Ita eſt caſus hic. ¶ No. ex eodem, quod exbere- datio filij nulla:non pꝛinat filium ad petẽdum bonoꝛum Y poſſeſſcontratabu.liberti paterni. Tu vides hic pꝛimo, ꝙ diſpoſitio includens plures cc.vt eſt caſus hic. ¶ Sed 4 † anid in legato vel fideicommiſſo:teſtatoꝛ legat Titie,ſi naſcetur ſilius vel filia: modo naſcuntur filius ⁊ filia ad- inuicem: nunquid debebit habere totam hereditatem V Bartol. declarat plene iſtam legem. in.l.cum auus. j. de conditio. et demonſtratio. Et ratio eſt: quod non babet V locum in legatis:quia ceſſat ratio iſtius litere. Tu ſcis, ꝙ teſtamẽtum ſine herede eſt nullum: vt l.pꝛoxime.j. de bis 2 que in teſtamen.delen. Secundo pꝛeteritio filioꝛum rum- V pit teſtamentum. Adpꝛopoſitum, ſine legatis teſtamen⸗ tum poteſt valere. Pꝛeterea licet legata ſint nullattamen inſtitutio remanet valida. Que eſt ratio, quod ius vult hic,quod diſpoſitio ſeparata, trabatur ad ſimul coniun- 5 cta. CAttendet ad alind:tu vides, quod diſpoſitio circa diſpoſitionẽ?c. Sed quid in exheredatione:teſtatoꝛ fecit exheredatonem ſeparatam:ſed quid in coniunctis: Rũ⸗ quid ſi naſcatur maſculus ⁊ femina, intelligatur exbere- datus: videtur ꝙ non: quia aliud eſt in exberedatione, que tanqᷓ; odioſa debet reſtringi.l.cum quidam.ſ.codem. nihilominus teneas in exberedatione idẽ. Et iſta eſt glo. ſingu.in.l.ſi ita.j. de ininſto teſtamen. Et ratio eſt: quia in exheredatione regula huius legis habet locum. Ad hoc vt teſtamẽtum valeat, requiritur quod filius inſtituatur, vel exheredetur:alias ſi pꝛetereatur, eſt nullnml. inter ce⸗ tera.j. eod.⁊ per hoc ſit declaratum pꝛin.l. ¶ Ego notaui tibi. õ.regula.tribꝰ modis: vt intelligas, monachus per 6 T ingreſſum monaſterij, quicquid acquirit, acquirit mo- naſterio:vt in authẽ.ingreſſi.C. de ſacroſan.pic quod mo/ nachus pꝛopꝛium habeat:nõ poteſt induci hic, quod ipſe deſinat eſſe monachus. Pone qð monachus intrat mo⸗ naſterium ſaluo iure, quod voluit ſibi reſeruare bona: uũ quid valeat hoc:dic ꝙ non.Ita eſt caſus hic. Et eſt caſus hic illius queſtionis, quam tactaui anno pꝛeterito in.ſ ita ſtipulatus.de verbo.oblig.ad declarationem..ſi.Ex⸗ beredatio filij antequam adeatur hereditas per heredẽé inſtitutum, non cenſetur validal. ſi patronus.:.l. filius.. 7 cum exheredatioj. de contratabu. ¶ Dicit hic † text.qð exheredatio filij, que fit poſt moꝛtem filij, eſt nulla:qꝛ reli⸗ b quum vite remanet pꝛeteritus. Titius ſitheres poſt moꝛ⸗ tem flij mei iſta exberedatio eſt nulla:quia ipſa exbereda tio non ſumpſit vires, niſi poſt moꝛtem ipſius filij: moꝛs omnia ſolnit.. deinceps. in authen. de nupt. &Summarium. J. 1 Exberedatio filij facta eius fauoꝛe, non pꝛoducit ius querelandi. 2 Inſtitutio facta in re certa per ius accreſcendi trahit᷑ ad vniuerſum:ſecus in exheredatione. 3 Filius, vt dicatur patri ſuus, ⁊ neceſſarius heres: neceſſe eſt quod tempoꝛe moꝛtis non reperiatur in alterius pote ſtate. ⁊ nu. 7. — 4 Filioꝛum appellatione in patris diſpoſitione:an veniant nlij exheredati: 5 3 us accreſcendi, quare non habeat locum in exhereda⸗- tione. Ius accreſcendi, ꝙ non habeat locum in conſiſcatione bo noꝛum, que partim applicatur ftſco, partim parti offenſe: ſi altera pars renunciat. 6 In exberedatione, an ſit dare modum diminuendi: — 7 Aalid Alij eriam hoc. Gauuas 38 ad commodum filij tendens, que a cer⸗ —— Ntapartebereditatis facta eſt inuglida. E ——— 5 B s d ida. Et vt ius dicatur patri beres, ius requirit eum nõ eſſe in po Zudo. Roma.in pꝛimam Inſoꝛ part. teſtate alterius tempoꝛe moꝛtis patria conditonis aditioni adiecte. Et ndent mrexiſtetis pit᷑ natinitate poſthumi ſub concitione ra non rum⸗ quam naſcatur, purificetur conditio Dde. tituti, ſ prius lio. C Ho. ex.l.nunc.quod exberedatio diel vſc ad.f cta, ſed ilij fauoꝛe, non inducit natinttaton odifennſaf pturam teſtamenti. Qoncoꝛ dat..silij 3 quereleaamm cum quidam. C. de lega.:.l. cum ex filio de CT No. inl.cum quidam. quod inſtitntio f ulgaa pep ta per ius accreſcendi,trahit ad ſe vninerſum an 4* j.de heredl inſti.l... ſi ex fundo. ¶ No. exe 6— Ad idem redatio facta in re certa, ſeu certa poꝛti Ien Anodexh ſcendi, non trabitur ad vninerſum CTe Feliüs 1— 7. CLertio ampliandos, odia reſtringenda. Conco CRoin.l ſub conditione. Quod ad poc,yt „ DOc, † vt filius d patri ſuus beres: neceſſarius:neceſſe eſt tempoꝛe Lcct hereditatis, eũ non repeririin alterins poteſtus t in ead.l ſub condit one. Quod conditio ncun:e, poſthumus non eſt exberedatus, non inanefens netech teſtamenti, ſi ante natiuitatem poſthumi il 3 nptüran Ita eſt tex. hic. ¶ An hodie in tilij fanoꝛem poſſt n datio fieri. Har. ponit in. cum er;ilioj. deynlga*pe-e alij in.lſcimus.. cum autem. de inoff teſtamen& dine „atſtKa hn„e er⸗ Abiexbe redatio eſt facta in fauoꝛem filioꝛum, non admittin iine noꝛum poſſeſſio contratabulas, ⁊ hec eſt vera un bo⸗ CrAunquid appellatione filioꝛum per patrennfae ele niant filij exheredati:ego dico ſic:ꝙ aut heredan 6 facta in fauoꝛem nlij:⁊ tali caſu etiam flius Abcrne ſ venit appellatione filioꝛum. Ad idem inquxilſ Pan nus.§. ſi quis non mala mẽte.⁊.l. Paulus reſponati 6 codtitu.⁊.ũ.ſi exheredati.j. de aſſig.lib. Ant ah 4 datio tit in odium filiſ: tali caſu filius exberedatusa 35 filioꝛum non compꝛehenditur.l. ucius.. Titius 5 5, mam.de legaij. S ecundo pꝛobo ſic tex in. Titiuszcod. dicit, ꝙ ſipater omnes filios erberedat, nonccèſeture be redare illum, quem ignoꝛat ſe habere. Et ratio eſt. Kuan eſt veriſimile, quod in generali oꝛatione volnerit 88 hendi id, quod ignoꝛabat. Fta ⁊ in pꝛopoſito. Tertio 6— duco tex. not. in.lſi quis ita.. ſi quis cum ignoraret 3 de teſtamen. tute. vnum eſt, quod quo ad inducenaum defe⸗ ctum condit ionis:ipſi filij, quamuis odio exberedati, ve ninnt appellatione filioꝛum: vt in.l. filiuſtamilias.ſ. cum quis. j. de lega.j.ſmn vnam lectu. glo. in. ex pacto,inij d Trebel. Et ratio in conditionis defectueſt:quia qualecũ que implementum, etiam minimum ſufficit ad conditio⸗- nis implementum muliere.. ſi quis exberedatumide condi.inſti. Ad pꝛedicta facit.l.j..ſi pater.jde coniungt. cum emancip.libe.vbi vnlt exheredatum haberipꝛomoꝛ tuo.in.l.cum quidam. ¶ Tu vides, quod in exberedatio ne ius f accreſcendi non habet locum.Que eſt ratio:quia eſt odioſa.Et inducitur hoc, quod in pemis: quia ocioſt: non eſt locus inri accreſcẽdi.vnde ſi occiſoꝛis media pars bonoꝛum debet applicari fiſco:⁊ alia parti occiſtſirenun⸗ ciat vna pars non eſt locus iuri accreſcendi. Bald.allegat caſum de hoc in.l. arbiter intra certum de arbi. Alio mo⸗ do potes allegare iſtam.l. quod in exberedationibus, n eſt dare modum diminutionis.: ita eſt hic caſus. ¶ Que ro nunquidft in exheredatione ſit dare modum diminni di: dimandarie queſti barbaſſoꝛi:in.Aiſub conditione.At- tẽdas ego dixi tibi in.l.in ſuis.quod ille, qui tempoꝛe moꝛ tis aſcendentis tenet pꝛimum gradum deſcendtẽtis ⁊pa⸗ trie poteſtatis. Oꝛ adde ⁊ aliam regulam, quod iledict patri ſuus ⁊ neceſſarius, qui tempoꝛe hereditatis delate, nõ reperit ſe in poteſtate alterius. Ita eſt hic caſus. Sed que eſt ratio? pꝛimo volo declararẽ quid ſit hereditas de/ lata. Hereditas delata eſt, cum poteſt appꝛebendi: rtl. delata.j. de verbo. ſigni. Ante conditionem nõpoteſtaci ri. Que eſt ratio, quod ſitempoꝛe delate bereqitatis, lius reperit ſe in poteſtate alterius, non ſit heres patii: quia ne duobus ſit inſolidũ heres, neceſſarius: ſic eſſe duobus. hec eſt ratio. Attende vlterius ad quodin ducitur hec l.cum.l.ſub conditione.j. cod. hodie cumcon ditio eſt adiecta inſtitutioni filij illa ſi quodlibet mcneit grauamen:reijcitur de medio, hodievſq; ad legitimann quoniam in pꝛioꝛibus.Aſcimus. ĩcum autem de inoffite ſtamen.ꝛ in. l.cum pater. C. de inſti. ſubſti. ſub condi.fact. .* znſci t ratio: notatur plene in. ſuns quoqꝙ;.de bereaideintiſt* ***ʃ d⸗ 8 dccre⸗ no. fadore dantie ſunt ngl, faelgle. tolbe⸗ ie acſät, rccofäle d porlia 4 dtnade rtl endeint cron no rondton eſ’ nenncdld ulläan „Sann ddttid enancpa dit'oge vpfedel espch me. efean de eircrictaig — aEckra r diu acicunnl 1 hubs weuntos npitteita t nt nexnäntinm Ancu cc axce:„,„ 1 bl Trtugrteii rnpoiispa retetment,. G denuraans grpar —/ wderbercdnio apen titurricet ondttiop renrietar.Eterbercdaog nauemſehaberenonpll andtationis conſalgulntea wiäatlfliufeanlissmles erperberedato enancipatlm uitisperone Etiackeal Atss ſemancipatus adoptet darur ommnuniter nodchn tereaidem anbo ſantyersr deum eſtqnod flius meus asneruncſtadoptjofactf torſttalegsturpfllnsenal aipetrenauraiadoptioyen Nfinsdrtsr generatueſt natem retranlatunr itacke Anzeuſcem quodinfttoton miatsperdeinſtnne o. maunginqneräuinofte Kidiripnreperate den eaannt düctarum taenpn d denardocradintzs o wieracdtanätineſi bettrddiedmeonäti lTrus e AMtlipaber 4 3 WWade 4 crdit r nintmm rs eg 7 emnprr emmanar 9 24 e dnit Knlomeiid cum autendenaf in fanorenfümn „4 contratzulas, du p ditesodninn filij talicaſi dang dne fllornm Tait 4 „eAddlnRt nmalamäteal-* erberecaniſdeiſ müliſtai altin mprebendtn’r Secundopoboſetgin ommesflosethetten emignout ebzienge od in generaliorgtne moꝛabat Fta umi iiquis ita ſiſ qpse umeſt, quocqydun ipfi flij,quannista ne fllioꝛum:ptinlin mynamlectu gboin in conditionisdet m, etiam minimomſe nlmuliere, ſi qust nedicta facit iſpt e.pbi vult erberec iam. CTufidesmi ncinon babet oennd lucitur hoc,qpocines, accreſcécintela pplicxrifſtonaiune neſtlocus iniandni arbiter inrzernnant reitem quodingdn dininatöonsrlüctie erbercdatoneſtone pveſt bardaſctülli biinl nſailc 15 enetpeimumg lun dradde untänn 2 ſfarivs quitenpe Nti AA 81 d ſtenpekd 1 uo ,6 Garit üun— . peris 1-1 tnſici⸗ dertene ratio(2 u, „A Uſſ' niſibcn g⸗ 9 „ fan 6 4 buslſin itt dem e öh par Cun daum M 8 6 nia non habetur pꝛo nõ adiecta:quia legitimã poſt moꝛ tem patris accipit: vt ſibi debitum:vt not.gloſſ. in.l.iij. C. de iuris ⁊ fac. igno. Modo qnod debitoꝛ debet mibi pu⸗ re, poterit ne facere,vt debeatur ſub conditio. dic ꝙ non. veropꝛocuratoꝛi de ſolut. Ea liberalitate patris, venit omnislegit ma:de alia poteſt facere quicquid vuft pater- Lpater. C. de inoffi. teſta. vnde in poſſe donatoꝛis eſt adij⸗ cere, quod velit: vt in. c. verum. de condit. appo. Ille leges pabent locum in conditione adiecta inſtitutioni iam na⸗ tiſecus ſi ſit adiecta in conditione inſtituti poſthumi na⸗ ſcituri. Quoniam natinitate pendente conditio non reij⸗ citur de medio, etiam cum legitima. Caſus eſt hic, ⁊ in ſe⸗ quenti. ſub conditione. Summarium. Erberedatio emancipati non vitiat mutatione qua litatis perſone. 2 Aeritas, ꝙ pꝛeferatur fictioni, quando ambo ſimul con⸗ currunt:⁊ vtraq; eſt vera. Succeſſoꝛium edictum, an habeat locũ in quer ela inoffi⸗ cioſi.„ 8 Natiuitas poſthumi ſub cõditione inſtituti, ſuperueniẽs conditione pendente, rumpit teſtamentum. ZAuroꝛa et crepuſculum: an dicantur de die: an vero de nocte:— Aerba pꝛeteriti tempoꝛis, ꝙ trahuntur ad futurum fa⸗ uoꝛe teſtamenti. 3 Fllius emancipatus large poteſt dici extraneus patri. ³⁴.— n⸗ lio, quem pater. ſn vel erberedatio a pꝛincipio rite facta, non vi⸗ tiatur:licet conditio perſone inſtituti vel exbe re etur.Et exberedatio patris nõ poꝛrigitur ad filium, quem ſehabere non putat. Et verbum futurum fa uoꝛe inſtitutionis: conſanguinitatis, includit pꝛeteritũ. 1 b.d. vſq; ad.l. filiuſfamilias miles. ¶ Mot.in.l.filio a quem pater. ꝙ exheredatio emancipati non vitiatur mutatio- ne qualitatisperſone. Et ita eſt caſus hic. Mutatur enim qualitas, ſi emancipatus, adoptetur.(Ho.ſ ecũdo, et ita 2 f allegatur communiter:quod cum veritas ⁊ fictio cõcur runt circa idem:⁊ ambo ſunt vera:veritas pꝛefertur fictio ni. Aerum eſt qnod filius meus emancipatus eſt filius meus:verum eſt, ſi adoptio facit filiũ meum ficte. Hot. tertio, ⁊ ita allegatur: ꝙ filius emancipatus per ſecutam eius a patre naturali adoptionem, non cenſetur de nouo patri filius datus, vel generatus: ſed cenſetur in patriam poteſtatem retranſlatum:⁊ ita eſt caſus hic.( Hot.in. ũ.ſi Titius.eiuſdem.l.quod inſtitutio nõ vitiatur mutat one 3 qualitatis perſone inſtitute. HNo. fex eo.tex.ᷣm lecturã veram, caſum ꝙ in querela inofficioſi non eſt locus edicto ſucceſſoꝛio:ſi pater reperiat exheredatum ſe, et nõ patris ſilius reperiat ſe inſtitutum.ita eſt hic caſus ſingu. ¶ No. 4 in.l.poſtbuma. quod natiuitas r poſthume inſtitute con⸗ ditionaliter, pendente conditione, ſuperueniens: rumpit teſtamentum, ſi in defectum conditionis nõ reperit ſe ex⸗ beredatam inſtitutam: vt.ſi pater. C. de inſti. Not. in l. Titius.caſum notabilem ſecundum intellectum gloſ.qð exheredat o generaliter concepta, non trabitur ad fliũ, quem pater inſta credulitate motus viuere nõ credebat. ¶Mo.in ead.l.in.. Mucius. tex. ibi, eodem die albeſcente 5 celo:c. vnde eſt hic ttext. ꝙ auroꝛa potius attribuit᷑ diei, qᷓ nocti. Ita videtur hic tex.de homic.c.ſi perfodiens.di⸗ cit qð in maleficijs tunc dies eſt:cum ſol ſuper terra eſt. ¶Aliqualiter tangit hic Bar. nunquid crepuſculũ plus attribuatuꝝ nocti, quam dieiriſta eſt vtilis materia ad ſta tuta loquentia de nocte:ego tractaui plene in Iq..j. Bar. in.l. qui duos. de manumiſ.teſta. conſyderat tex. viuẽs mo ritur. conſyderat in eo, qui quãdo moꝛitur, eſt inter diem 6 ⁊noctem. ¶ Mo. vlterius exftf iſto tex. ſingu. ꝙ iuſta credu litas teſtatoꝛis vna cum fauoꝛe, quem dat lex inſtitutioni, verba futuri tempoꝛis ad pꝛeteritum facit extendi.Et du bium eſt in hac lege. Quia quando facit pater exhereda- tionem de filjo:vt de emancipato:qꝛ minus ſolent patres diligere filios emãcipatos, ꝙᷓ; naturales. Cum ergo fecit De liberis ⁊ poſthumis. exheredationem de illo, yt de ſuo: cum poſtea adopt at.il⸗ le amoꝛ iam defectus videtur reintegrari, in conſequen tiam exheredatio reuocatur. At in ſimili videmus in le⸗ gato:qꝛ ſilegatarius eſt inimicus meus, reuocat᷑ legatũ:: ſi effcieris amicus meusreintegratur. Ceſſante cauſa ceſ ſat etiam effectus.l.qð ſi iterum.j.de adi.leg. Dubiũ pote rat etiam eſſe in hac lege, filiust emancipatus a patre lar go ſumpto vocabulo dicitur extraneus:⁊ qui non eſt ſub poteſtate mea, extraneus mibi eſt.l. vnica.§. extraneum. C.de rei vxo. act.Exheredatio non eſt alind, qᷓ; ab beredi tate pꝛiuatio. Omnis pꝛiuatio pꝛeſupponit habitum in.l. decet. de verb.oblig. extraneus nullum ius habet in here ditate mea:ſi ego pꝛiuo extraneum, pꝛiuo eum̃ inepte: qꝛ eſt mihi extraneus. Dicebant etiam diſcipuli Papinia⸗ ni, ſi ille ertraneus, quem ego arrogaui:⁊ tranſeat in pote ſtatẽ mei:ſiexberedo, exberedatio eſt nulla. Caſus eſt in l. non putauit. 5. ſi quis. j. de contratab. merito ergo Pa- pinianus declarans eos condidit iſtam legem.: dicit, qò ille.. ſi quis extraneo. capiatur largo ſumpto vocabulo: qꝛ non erant cõſanguinei ipſi teſtatoꝛi. Tu nunqᷓ; poteris tacere, ꝙ ille qui eſt tuus filius, non ſit tuus filius. l. abdi⸗ catio.de pa.po.:.l.iura ſanguinis.Et ex bis conclude, pꝛi mo, ꝙ extraneus exberedatus penitus extraneus teſtato ri exheredati.ſi poſt exberedationem in poteſtatem exhe redantis tranſeat:per adoptionem ſuam, exheredationẽ dicit nullam.tex.eſt in.l. nõ putauit.. ſi quis emancipatũ. j. de contratab.( Secundo conclude, ꝙ filius emancipa tus exheredatus, ſi poſt emancipationem retranſferatur in poteſtatem patris:exheredationem ſuam nõ poteſt di cere nullam. Ita eſt caſus hic. Summarium.. Exbheredatio, que non poteſt confirmari aditione, eſt ipſo iure nulla:ſecus ſi adiri poteſt ex eo teſtamẽto he/ reditas:quia valet. 2 Modi rumpendi teſtamẽtum apꝛincipio validum qua- tuoꝛ. 3 Mutatio qualitatis perſone inſtitute, vel exheredate, nõ inducit inualiditatem inſtitutionis, vel exheredationis. 4 Teſtamentum in quo filius reperitur ſolus inſtitutus he res ſub conditione caſuali,⁊ in eius defectum exhereda⸗ tus:quando ſit nullnmꝛ ri poteſt, vt paganus. Et exheredatio filij que non poteſt confirmari aditione, facit teſtamen tumpatris nullum.Et ideo ei ab inteſtato ſucceditur:ſe⸗ cus ſi confirmari poſſit.Et filius qui auo moꝛtuo recidit in patris poteſtatem, ſi ſe reperit inſtitutum vel exhere⸗ datum, teſtamentum paternum non rumpit. h. d. vſq; ad g. ſi quis ex naturali.j.filius a patre. ¶ Ho.in.l.filiuſfami⸗ lias miles.quod quo ad exheredationẽ idem iuris eſt de filio milite,; de pagano. C No. in.l.poſthumumiita inſti tui poſſe poſthumũ alienum.i.ex alio generatum:nec ha⸗ bet eſſe ſub poteſtate mea. Declara hoc, vt dixi in.l.ſi quis poſthumos. 3. eo. in.l. filius a patre. Iſtas duas regulas ꝙ exheredatio que nõ poteſt recipere confirmationem ſui ex aditiõe, eſt ipſo iure nulla. Ita eſt hic caſus. Ad idẽ l.filium. ver. ſed cum exheredatio.j. de contrata.l. ſi patro⸗ nus H.ex teſtamento.j.de bo. lib. ¶ Ho.aliam regulam, ꝙ ea exheredatio eſt valida.que poteſt recipere cõfirmatio nem ex eo teſtamento, in quo reperitur facta ipſa exhere⸗ datio in..iliuſfamilias. Hot. magiſtraliter quatuoꝛ modos rupture teſtamẽti a pꝛincipio validi. ¶ Pꝛimus eſt, ſi poſt illud factum adoptet teſtatoꝛ in filiũ illũ, qui re⸗ perit ſe pꝛeteritum. C Secunqus eſt natiuitas poſthumi ſuperueniens pꝛeteritum reperientis ſe, inducit rupturã teſtamenti. ¶ Tertius modus eſt:cum gradus deſcendẽ tium ſecundus, ſubintrat gradum deſcẽdentium pꝛimũ. boc eſt filioꝛum. ¶ Quartus eſt, reincidentia in poteſta⸗ tem patris legitimi ⁊ naturalis. ¶ Secundo no.ꝙ ⁊ mu⸗ tatio qualitatis perſone inſtitute, vel exheredate: non in⸗ ducit inualiditatẽ inſtitutionis vel experedationis. Ita 4 eſt caſus hic ⁊ in.l.filio quem pater. S. eodẽ. tu vides ꝙp ſi 4. h I22 — —— —2x SGnaeeee — —— 24ʃ* — — 144.* 6 ₰ 8 2 A— ₰ℳ. 4 —— Zudo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ. part. klius ſit inſtitutus heres ſolus ſab conditione caſusli⁊ in eius defectum exheredatus:ꝙ ſi moꝛitur conditione ad⸗ impleta, teſtamentum dicitur nullum. O pponitur dell. fi. j. de condi.inſti..l.ſi pater. C. de inſtit.hic dicitur contra⸗ rium:ergo male.Sed ſolue pꝛimo q eſt inualidum teſta⸗ mentum, ſi eueniat conditio adiecta inſtitutioni filio vinẽ te:ſinautem non eueniat filio viuente, teſtamẽtum eſt nul⸗ lum. CConclude pꝛimo, ꝙ teſtamẽtum, in quo flius re- peritur inſtitutus peres ſolus ſub conditione caſuali, ct m eius defectum exheredatus:eſt validum:ſi cõditio cue niat nlio viuente. Et ita eſt text.in.l.ſide condi.inſti. C. de inſti.ſi pater. Secunda concluſio hec eſſe poteſt, quod te ſtamẽtum in quo filius reperitur ſolus inſtitutus ſub con ditione caſuali,⁊ in eius defectum exheredatus:eſt nullũ ſiconditio inſtitutioni adiecta, non fuerit impleta, eo vi⸗ uente. Et ita eſt hic caſus. Summarium.. 1& Inſtitutio vel exheredatio limitata, ꝙ limitatum pa rit effectum. 2 Poſthumus ex ea que de pꝛeſenti vxoꝛ eſſe non poteſt: quando inſtitui poſiit: Pꝛeteritio patris facta de filio in poteſtate, quod reddit teſtamentum patris nullum: ſecus ſi eſt in alterius pote- ſtate. 4 Exberedatus, qð non contratabulat beneſicio pꝛeteriti. 5 Emancipatus: ſuus ſuccedunt ab inteſtato patri equa⸗ liter, teſtamento exiſtente nullo pꝛeteritione fuij. Si quis ex certa. C nuto ha⸗ 8 L Ie humoꝛum ex vxoꝛe certa naſcituroꝛum, non includit natos ex alia. t poteſt quis inſtituere poſthumum ex ca, que ſibi vxoꝛ eſſe nõ po teſt de pꝛeſenti.ſi honeſta ſpes ſit, quod eſſe poſſit in fu- turum.Et ad validitatem teſtamenti, requiritur inſtitu⸗ tio vel exheredat o filij,cuius pꝛeteritioſi eſt apud ho⸗ ſtes non irritat teſtamentum:⁊ exheredatus non contra/ tabulat beneſicio pꝛeteriti.hoc.d.totus titulus exceptall. 1BGallus. C t No. in.. ſi quis ex certa. Quodlimitata inſti tutio, ſeu exheredatio limitatum parit effectum.⁊ ita alle gatur ad idem.j.de acquir.rer.do.l.in agris.6.de pact.l.ſi 2 vnus.§. ante omnia. CHo.in.g.ſi quis eo tempoꝛe. inſti⸗ tui poſſe poſthumum ex ea, que tempoꝛe poſthumi nõ po teſt eſſe vxoꝛ:duntamen honeſta ſpes haberi eſt, eam ha⸗ bere in vxoꝛem in futurum. ¶ Ho.in.l. inter cetera.de foꝛ⸗ mali ſolennitate teſtamenti eſſe inſtitutionem ſeu exhere⸗ dationem. Ita eſt tex. ibi: ad idẽ.l. Gallus..in omnibus. 3 CtnHo.in eo. qð pꝛeteritio filij in poteſtate reddit teſta- mentum paternũ nullum ipſo iure.Ita eſt ibi tex. ¶ No. in.lcum apud hoſtes.quod pꝛeteritio filĩ, qui eſt in pote- ſtate alterius, qᷓ; patris: qæ hoſtium non inducit nullitatẽ paterni teſtamenti. Ita eſt caſus hic:⁊ ita continuo alle⸗ gatur. Ad idem.G.eod.j.filius a patre..fi. ¶ Ho.in.l.ſi fi⸗ 4 lio.vel fi.t hic tex.qð exheredatus non contratabulat be/ neficio pꝛeteriti. Ita eſt caſus hic.Ad idem.j.de contrata bull. ſi poſt moꝛtẽ..exheredati.⁊.S.liberi. ¶ Ho. vlterius. qð pꝛopter pꝛeteritionem flij in poteſtate, filius emanci⸗ Patus exheredatus abſq; eo, qð teſtamentũ rumpat, per querelam inofficioſi, ſuccedit patri ab inteſtato. Ita eſt 5 bic ter.(Mo. vlterius, t qò emancipatus⁊ ſuus de iure ciuili, ſuccedit patri abinteſtato equaliter:cum teſtamen tum paternum nullum eſt pꝛeteritione filij. Ita eſt hic ca ſus. Quid autem alias:vide.l. meminimus. O. de leg. her. H.e mancipati.inſti.de hered. que ab inteſta.defer. Summarium. 18&᷑ Poſtbumus alienus, qui poſt moꝛtem aui, eſt futu⸗ rus ſuus:licet non tẽpoꝛe teſtamẽti poteſt heres inſtitui. 1 h.d. Ho ex iſto ftex. poſthumũ alienũ apoſt ſit futurus heres ſuus:licet nõ tẽpoꝛe reaao mortä aui redem inſtitui. Ad idem.l pe.j.de leg. Etin p poſſe be⸗ diſpoſitio legis. ii tab. relata in.6.poſthum Cd corigſt bumus.inſti. de leg.: in. F. nam ſi aitenns inſtrinspoſ⸗ Pꝛo opi. Bart. in hac lege eſt caſus in.l.cum ten do poſſ. g.hec verba.j. de hereq. inſti. Amento, SGummarium. X. dsfandent benttaremoderni- Fruſtra fit per plura, quod fieri poteſt per nan-i 2 Aerba qnantuncunqpumpliench Püh zare„ bent ad iuris intellectum.:Mraſerride 3 Actus pꝛeſumitur nieri,vt de iure poteſt. Aerbum, inſtituo, quãdoq; ponitur pꝛo ſubſtituo 4 Aerbum, ſubſtitno, ſimpliciter pꝛolatum ꝙin dubi pꝛehendat ſubſtitntionem vulgarem. hi 5 Lopula, quod non copulet pariter, ſi reſul trarius effectus. 6 aa ae se vulgaris, quod poſſit fieri yerbis affirma⸗ inis. taret iuri con Quidam recte. ſenan uchv telligitur ſubſtitutus ſecũdum cõſiliũ Ballihd Cpon Ballum hie repꝛehẽdi de ſuperfiuitate verboꝛum ideo 1 text. hunc allegamus ad id vulgare: gaudent bꝛeuſtate moderni.ỹᷓruſtra ſit per plura:quod poteſt ſieri perpan cioꝛa.lamplioꝛem San refut atoꝛijs. C. de app.( Ro jin bis que ſunt inris, antiquioꝛes repꝛebendi poſſe periu⸗ 2 nioꝛes.l. iij. de condi. ob cau. cum ſi. ¶ tHo.iij verba ana⸗ uis ſunpliciter pꝛolata, referri ad iuris intellectͤ dani verſi.⁊ quod in ſtipula.j.de dam.infec.ſi legati..de leg.j J.j. 7. hec ſtipulatio.:.. belliſſime.j. vt leg. no. ca.(Ho.iij 3 Ett ita allegamus, ꝙ quis pꝛeſumit actum ſuum facere, pꝛout de iure poteſt. Ad idem.. pꝛo ſoc.merito.( Not ex eo.iũcta gl.q verbũ, inſtituo, quàdoq; ponit᷑pro ſubſii 4 tuo. HNo. v. iuncta eadem, † ꝙ verbũ ſubſtituo, ſimplici ter ſine aliqua qualitate pꝛolatum, in dubio compꝛehẽdit ſtipulationem vulgarem tantum. Ad idem. C.de heriin⸗ 5 ſtit. l.ſi. CtHo. ᷣm aliũ intellectũ gl. ex eodẽ ꝙ licetde na tura copule ſit omnino pariter copularelſi duobus. de leg. jr.l.vna. ĩ. is itaq;. de cad.tol. Fallit, vbiex paricopu latione reſultaret iuri cõtrarius intellectus.(Hot ex eo 6 †ſubſt. vulgarem poſſe fieri verbis affirmatiuis, etiamſi nullum pꝛecedat verbum negatiuum. Ita eſt hic caſus. Idem credendum.(Suan pꝛehendit᷑ Gaͤl⸗ lus de ſuperfluitate circa verba: hic vero repꝛebenditde defectu deciſionis circa perſonas.h.8d.⁊ non poteſt aliter congrue ſummari. ¶ Mot inſtitutionem ſeu ſubſtitutio⸗ nem pꝛonepotis, ita per pꝛoauumteſtantem feri debe⸗ re:quemadmodum Gallus dicit fieri inſtitutionem ſeu ſubſtitutionẽ nepotis. Summarium. 1& Subſtitutio pꝛonepotis rumpitur eoipſo, quod auo agnaſcitur.. 2 Subſtitutio vulgaris, quod non operetur inſtitutionem illius cui fit. ta ſe ane ¶Subſtitutio facta de pꝛoncpote rumpitur ſi pꝛius decedat auo vinen te tilius qᷓ nepos pꝛeteritus. Ael ſic ᷣm aliũ intellectum: ſubſtitutio pꝛonepotis rumpitur, ſi poſt moꝛtem pꝛoam decedente filio, ſuperuiuit nepos.b. ð.(Hot:er iſto ter 1 id eſt, t ſubſtitutionem pꝛonepotis rũpi eoipſo,ꝗ nepe 1 pꝛoauo agnaſcitur, 3id eſt, ſuus efficitur heres: ⁊ ſe niti 2 tum reperit. ¶ Ho. ſecũdo, t quod ſubſtitutio vulgan 4 non facit videri inſtitutum illum. cui fit ſubſtientio⸗ eſt hic ex eo:quia ex pꝛouiſione Galli, non poterat. toꝛ etiam ſi voluiſſet expꝛeſſe inſtituere nepotem, quins oꝛe teſtamẽ⸗ nente er filio. aui temp 4 ſcebatur auo vinente ex filio, qui tamen tem ti concit „Sommari nosfic dgriparatur fer hen tiantrakntinss olnt 716 0 CMldt duidh ſiis Laun rttrr ettpudboſtesquon eriitvenqusſt Jtemuid, rneposerquo pecturiml dorr awumcöcipidcbenpone Heritotex.duopimopꝗ nwickz equiparatyrtereAc antoinbuiuſmodipttgten nietum ektimss roluntunes nadno teſtaaper yel lge Summar SEftetumſibadenusnc Jieinsquifii aunaentomanct generalem, 8 anampmipoſttxin ascegnepemanteea Reaneni fhe ianani wo run Käadenmn quo Llegednſn Kedeſe. Fhegans ouic naaloujdrae ueawpni Sin.nann9do deredinſt aiade 1 tn eipet rna ddeinzan Anäcocppoyigät ſcloczpohithe, einpiam n ationem wer n. 8 4 Wpuleaawna nni qnotti uncp ſinpi dllectum nrectege ttusſeeücun üün ebéäcideſipgffu 4 Adefperutden nusf adid nign at it per diragnen en refn tors d⸗ Hantiquiores ngthe drod caucumiſCh. olata referrj ad drör pula jde daminitlin de beliſtmefſlge 1 pquispreſontane iſt.ld idem apodibs erbü inſtitoo qpät a eadem, fꝙvettilt tateprolatuminda, garemtantum Ach aiũ intellectu glart mino pariter coplie each de cacktol falte zuricötrarinsintäle poſſe ferivebis im rerbum negatiuuna cdendum te irca verba:biemr arcaperſonasa- 9 Chot nſitennmi ttapen pouunttin m Ballus dict en ctis. ummarion. unepckommſtrae . aris quod rancacr Zubſttrti aaa 7 rr ixteui Dns ſeinül⸗ ze ſgat ti conditi non poterat dici ſuus, eo: qꝛ tunc filius viuens cum pꝛecedebat:vt pꝛobatur in.ʒ.poſthumo.inſti.de leg. Summarium. Moꝛs naturalis,⁊ ciuilis quo ad effectum ſubſtitu- tionis vulgaris equiparantur. Depoꝛtat o equiparatur moꝛti. Emancipatio quo ad effectum ſuitatis moꝛti equiparat᷑. Nec refert quid e x equipollentibus fiat. id ſi ¶ Aerbũ, moꝛ⸗ Et qul tantum.is. abſolute po ſitum compꝛehendit omnem caſum, per quem inſtitutus de medio tollitur:⁊ ſubſtitutus agnaſcit.h.d.vel ſic. Sub⸗ ſtituto vulgaris concepta in vnum caſum contemplatio ne ſuitatis, compꝛebẽdit omnem alium caſum, per quem eadem ſuitatis qualitas in ſubſtituto repꝛeſentatur. h.d. 1 zeſt not. tex. Ho. moꝛtemt ciuilem ⁊ naturalem quo ad effectum vulgaris ſubſtitutionis equiparari. ¶ No.ſecũ⸗/ do depoꝛtatum equiparari moꝛtuo.ad idemj. de contra⸗ 2 tabu. lj. in fin. ¶Ho. Ttertio emancipationẽ, quo ad ſubla tionem ſuitatis equiparari moꝛti. CN ot. vltimo, ꝙ non refert, quid ex equipollentibus fiat. Ad idem.j. ad Tre⸗ bellia.L.mulier.cum ſi. „Summarium.. 4 Moꝛs ſicta equiparatur vere quo ad Gallipꝛoui⸗ lonem. 2 Publice intereſt vltimas voluntates non rumpi. 24„& ¶ Adœit ad pꝛouiſionem Galli, Qu id ſi 18. quid cum filius, ex quo nepos na⸗ ſci ſperatur, eſt apud hoſtes:quomodotunc per auumne pos inſtituendus ſit? Item quid cum apud hoſtes ſunt klius ⁊ nepos, ex quo ſperatur naſci pꝛonepos:quomodo tunc per auum cõcipi debeat pꝛonepotis ſubſtitutio.h.d. ICRo.ex iſto tex.rduo:pꝛimo, ꝙ quo ad pꝛouiſionẽ Gal⸗ li moꝛs ficta equiparatur vere. Ad idẽ.S..pꝛoxi. ¶ Not. 2 T† ſecundo in huiuſmodi vtilitate:vtilitati puplice expedi re moꝛientium vltimas voluntates non rumpi. Ad idẽj. quemadmo. teſta.aper.L. vel legare. Summarium.. 1 Effectum, ſi babemus, non curamus de modo. Si eius qui filium. ¶ Sceno b Llatradit quan dam bꝛeuem foꝛmam et generalem, per quampꝛonidet, ne teſtamentum rumpi poſſit natiuitate pꝛeteritoꝛum:et nepos natus ex vxoꝛe pꝛegnante, ea in captiuitate exiſten te,viuo auo: patre, reuerſus poſt moꝛtẽ vtriuſq;, ſiſe in⸗ ſtitutũ reperiat:teſtamentũ non rumpit.h.d.vna cum.§. 1 ſeq. QNo. ex.ſi eius.vnumt ad quod ſemper alllegak. ſ. qð nõ curamus de modo, cum habemus effectũ. Ad idẽ ſ. de acqui. herell. q ſi dubitet. de ver. oblq. cum ſeruus.cũ ſi Elllegatur ſecũdo ſic, qð cũ quis poteſt facere actũ ex capite duplicinon curatur ex quo capite illum faciat. Summarium.. 1§☛¶ꝙMegans aliquid recte factũ, non cõſitetur id factum. 2 Aariatio qualitatis perſone ſubſtitute, non vitiat ſubſti tutionem. 3 Exberedatio poſt moꝛtem, ꝙ ſit inualida. 4 Pꝛeteritio filij exiſtentis apud hoſtes, licet decedat:non inducit rupturam teſtamenti. CAalida eſt in caſu Galli ſubſtitu⸗ Foꝛſitan. tio pꝛonepotis, quãuis nepos pꝛete⸗ reatur, ſ ipſe filio aui viuẽte moꝛiat. Itẽ ⁊ eſt ſuniliter va⸗ De liberis ã poſthumis. 13 lida pꝛonepotis ſubſtitutio, qui apud hoſtes natus eſt, vi uo patre ſuo,⁊ nepote:i tamè poſt moꝛtẽ eiuſdẽ,⁊ pꝛoaui reuertatur. Itẽ valida eſt ſubſtitutio eiuſdẽ apud hoſtes exiſtentis a pꝛoauo adoptati, ex ſpeciali benenicio pꝛinci⸗ pis:ſi poſt moꝛtem omniũ reuertatur.Et ad validitatem teſta nenti conſyderato pꝛeſenti ſtatu: licet ſit neceſſaria inſtitutio, vel exberedatio exiſtentiũ in gradu pꝛimo de- ſcendentie: non tamen in gradu exiſtentiũ ſecundo. h. d. vſq; ad..nunc de lege. ¶ Ho.j.in.õ.foꝛſitan.in ver. non re cte.ſᷣm vnũ intellectũ.ꝙ etiam nibil factũ:dicitur non re- cte factum.Ande eſtt argumentum, ꝙ qᷓ;uis aligs neget quid recte factũ:non tamen videtur fateri illud eſſe factũ. Et in hoc eſt iſte tex. not. ¶ No.ſecundo ex eodẽ, ꝙpꝛcte- ritio gradus ſecundi decedentis ante gradum pꝛimũ, in- ſtitutũ, non inducit rupturam teſtamenti. ¶ Ho. ex eodẽ tertio, ꝙ t variatio qualitatis contingens in perſona he- redis ſubſtituti:puta:q de libero ſubijciat᷑ teſtatoꝛis po⸗ teſtatinon inducit vitiũ ſubſtitutionis. Ad idẽ. 6. eo. l.ſi⸗ lio quem pater. ¶ Not.in..in omnibus.ꝙ ad hoc, vt va⸗ leat teſtamentũ:neceſſe eſt pꝛimum gradum deſcendentie beredem inſtituere in certa quota:ergo conſequenter tẽ⸗ poꝛe Sceuole, non valebit teſtamentum ſi inſtituebatur nilius:puta in re certa:licet hodie ſecus:quia agit ad legi time ſupplementum. ¶ t No.ex eodem ſecundo, exhere⸗ dationem filij directam, poſt eius moꝛtem, eſſe inualidã. Ad idem..eo..ſi ita ſcriptum..ſi. ¶ Not.ex eodem ter/ tio tpꝛeteritionẽ filij, qui eſt apud hoſtes, ſi ſibi decedat: non inducere ruptionem teſtamenti. Ad idemj. eo. l.pe. ¶ Ho.ex eodem quarto abſq; metu nullitatis teſtamẽti pꝛeteriri poſſe per teſtatoꝛem gradum ſecundum ⁊ vlte- rioꝛem:cum eſt ad pꝛimum inſtitutus. Munc de le L ¶ Supꝛa Gallus conſu⸗ g vluit, ne rũpantur teſtamen ta per ſuperuenientem natiuitatem nepotum, ſeu pꝛone- potum poſt moꝛtẽ aui a pꝛoaui:nunc Aelleius cõſulit dã⸗ do modũ, ne rumpat teſtamentũ per ſuperuenientẽ nati⸗- nitatem nepotisſeu pꝛonepotis viuente auo, vel pꝛoauo. h.d. vſq; ad..etiam. ¶ Mo.ex iſto tex. nepotẽ auo viuenti naſciturum, heredem inſtitui poſſe: q́uis ſi tempoꝛe teſta menti naſceretur, non naſceretur ſuus: vnde.l. Aelleia. de rogat legi.xij.tabularũ in hoc.ſ.vt nepotem poſito, qð tẽ poꝛe teſtamẽti non naſciturũ ſuũ poſſit auus inſtituere:ſi tamen:cum eo vmente naſcitur, ſuus naſcitur, puta: quia filius tenens pꝛimũ gradum,ſiilius ſublatus ſit de medio. Etiam ſi parente. ¶ Sunaalium P d eſt pꝛimũl. ANelleie caput, per quod pꝛouidetur, ne teſtamenta rumpantĩ᷑ nati uitate nepotum eueniente viuis auis:poſt moꝛtẽ tamen filioꝛũ:hic ponit᷑ ſecundũ, per qð pꝛouidet᷑, ne teſtamenta aſcendentiũ rumpãtur natiuitate nepotũ, ſeu pꝛonepotũ eueniente viuis omnibꝰ parẽtibus. h. d. vſq; ad..vidẽdũ. Ai den dum ¶ Etiam expoſterioꝛe capite. el. Aelleie validum eſt teſtamẽ⸗ tũ, in quo nepos natus ex manẽte apud hoſtes:⁊ ibi poſt moꝛtẽ aui decedente ſe inſtitutum reperit.h.d. ¶ Not.ex iſto tex.qꝙ cum lex ſe ad determinatũ tempus non reſtrin git momentanea cadit circa actum illum reſtrictio tẽpo- ris facienda per hominem. Ad idem.j. de bo. autho.iudi. poſſid.l.in venditione.. de tempoꝛe.⁊ melius.5.de vent. inſpic.l.jg.meminiſſe. ¶ HNot.ſecuudo, quo ad ſecundum caput legis Aelleie:non referre, an exiſtens ſuus deſinat eſſe ſuus teſtatoꝛe viuente, an poſteius moꝛtem: quia quo modocunq; ille, qui poſt eum ſuus eſſe incipit, ſiſe inſtitu tum reperit/teſtamentum nõ rumpit:imo ex eo ſuccedit. ¶ Hot.tertio, quod per natiuitatem ſui heredis ſequens in gradu incipit eſſe ſuus:non tamẽ totaliter donec ſuns captus apud hoſtes viuat:quia cum ille ex toto omnino non perdiderit ſuitatem pꝛopter ſpem reuerſionis: ergo ſequens non eſt omnino eãdem ſuitatem infallibiliter in⸗ greſſus:ſed eo apud hoſtes moꝛtuo cenſebitur omnino,- totaliter immediate poſt captiuitatẽ incepiſſe foꝛe ſuus: quia ceſſat vel exinanita eſt ſpes reuerſionis. CEx pꝛouiſione Juliani indu- 3 lle caſus. ctum eſt: vt won ahnn alienus tempoꝛe teſtamenti, etiam ſi non naſcatur ſuus, inſtitu⸗ tus poſſit, ſi poſtea ſuus efficiatur, ſuccedere inlocum moꝛtui.hoc dicit. a i , 0△ Cpiuu — 9ʃ* 1. à— ¶ De ininſto, rupto, ⁊ irri teſtamen. Rub. Summarium. 1& ·Pueteritio filij in poteſtate reddit teſtamentum nul lum. 2 Teſtamentum ab initio validum, ꝙ rumpatur agnatio- ne tilij heredis, qui ſe reperit pꝛeteritum. Teſtamentum validum deducitur ad irritum, non ſecu- ta aditione. Zditio hereditatis eſt vltima confirmatio teſtamenti. 4 Teſtamentum pꝛecedens, quod rumpatur per ſequens. V Teſtamentum ſecundum cõditum iure militari, ꝙ rum⸗ 6 G it pꝛimum factum iure communi. V 5 Eeſtamentum ſecundum imperfectum ratione ſolenni/ b tatis, in quo ſint inſtituti venientes ab inteſtato, rumpit pꝛimumlicet omni iure perfectum. Eſtamentum. Lar⸗ atum tunc pꝛopiie irritum dicitur: cum ſi lius in poteſtate pꝛeteritus reperitur: )vel ex eodem hereditas non adit. Tunc 14autem rüpi dicitur, cũ heres ſnus agna ſterius teſtamentum rite perfectum eſt: quoniam alias non rumpitur pꝛius, niſi id poſterius fa⸗ ctum ſit iure militari:vel in eo inſtituti reperiantur veniẽ tes ab inteſtato. h. d. cum.l. ſeq. CMot. nullunrt eſſe teſta⸗ mentum pꝛeteritione filij in poteſtate. Ad idem. 3. tit.j.l. N inter cetera.⁊ ſeq cum ſi. ¶ Ho.ſecundo teſtamentum ab ⁊2 initio Tvalidum ex poſtfacto rumpi agnatione filij here⸗ dis, qui ſe reperit pꝛeteritum. Ad idem.j. eo.lpoſthumo rum.cum ſi. Et ne hoc cõtingeret facta eſt tota.l. Gallus. S. titul. j. que pꝛouidet dando foꝛmam inſtituendi, vel ex⸗ beredandi eos, qui in ſuitate ſperantur agnaſci. Mot. T tertio non ſecuta aditione hereditatis ex teſtamentova lido, illud deduci ad cauſam irriti. Adidẽ. 3. deteſta. tut. l. ſi nemoj.·de reg.iu.l.ſi nemo.cum ſi. Et hinc eſt, ꝙ dicitur bereditatis aditionem foꝛe vltimam teſtamenti cõfirma- tionem.j de ſtipu. ſer.l.ſi ſeruus Meuij ⁊ caſtrenſis pecu⸗ G lij. Quoniam pꝛecedens eius confirmatio eſt teſtatoꝛis moꝛs.de celebꝛa.miſſ.c.cum Aarthe. ¶ No. ex.i.ij.omne 4 † teſtamentum pꝛius rumpi per poſterius exiſtens vali⸗ dum: quoniam vltima voluntas ambulatoꝛia eſt vſq; ad moꝛtem.Et ideo ſubſequens valida ſemper rumpit pꝛe⸗ cedentem.j.de adi.lega.l.quod ſi iterum.xiiij.qõ.ij.vltima voluntas.Nemo enim ſibi legem imponere poteſt eam. ſ. vt a pꝛetoꝛe ſibi recedere non liceat vltima voluntate. de leg. iij. ſi quis in pꝛin.teſta. Liberũ enim omni modo eſſe debet, quod iterum non redit in arbitrium. C. de ſac. ſan. 5 Li. CHo. ext eadem. ij. quod teſtamentum ſecundum fa- ctum iure militari,⁊ ſic defectiuum in ſolennitate requiſi⸗ ta in iure communi, rumpit teſtamentũ pꝛimum compoſſi 1 V 5 tum iure communi. tHo.tertio ex eadem, quod teſta- mentum ſecundum quamuis imperfectum ratione defi⸗ eientis ſolennitatis, fauoꝛe veniẽtium ab inteſtato, qui in eo reperiuntur inſtituti:rumpit teſtamentũ pꝛimũ qᷓ uis 6 omni iure perfectum.Et in hoc eſt iſte text. not. Ad idem j. de contratab.l. ſi duobus. 5. ſi pꝛius. C. de teſta.l. hac con⸗ ſultiſſima..ſi quis autem. Quod tamen declara, vt habet ð.tit. pꝛoxi.q.ſi filius eius.qui in poteſtate. 3 b Summarium. 1& Exberedatio etiam in poſthumo eſt nominatim fien da:ne ex pꝛeteritione ſuperueniente natiuitate, cõtingat ruptura.⁊ hodie hec coꝛrigitur. 2 Poſthumus pꝛopꝛie dicitur, qui poſt moꝛtem teſtatoꝛis naſcitur. 3 Paekeritio poſthumi rumpit teſtamentum:tunc eum na ur. 4 Teſtamentum pꝛimum rumpitur per ſecundum validũ: licet poſtea inualidetur 4 5 Res⸗ que no habet pꝛopꝛium nomẽ, ſi expꝛimitur ſub no mine ſui generis dicitur nominatim expꝛimi. Zudo. Roma.in pꝛimam Inſoꝛ. part. 6 Teſtamentum, licet dicatur in entun idiuiduum:tam en. poteſt eſſe valida, altera non. mrtamernapus bumi Per virilem ſe 5 ritum cötingatte, eeo fieri debet ſtamentum ruͤpi, pariterd beredatio:vt de iam nato. Et ille vere poſthumus poſt moꝛtem naſcitur teſtatoꝛis. Et pꝛeteritio uus eſt ſtate inducit nullitatem teſtamentiſtatim. det n mpot poſthumi, tũc cum naſcitur, inducit ruptukanne du ded ra teſtamenti pꝛimi inductaper teſtamentum f 4 ab initio validum, durat etiam ſi ſecũdi validit ao ndim deficiat.Et natiuitas poſthumi Pꝛeteriti inqu ar poftr ram teſtamenti in eo gradu, a quo reperit ſe 5 ruptu⸗ non autem in eo a quo ſe reperit exberedatrin iſ 1 ad.lnam ⁊ ſi ſub conditione. t Ho. exhered a d. ſe minatim, ita debere fieri in poſthumo, ne ex peen no ſuperueniente natiuitate contingat rupturz ſicntiine nato. Ad idem.C.de lib. pꝛeter..ſ. quod tamen h da 3 coꝛrectum:cum poſthumus exberedari non poſſt: 3 3 quis in ſuo.. legis.C. de inoffi. teſta. Et ideo ne anends ruptura ex pꝛeteritione debet ſieri inſtitutio in 8 . 2 ſionem Salliz Aellei:de qua in. l. Gallus. Kiar poſthumos. Illos pꝛopꝛie poſthumos dici, qui poſt nn tem teſtatoꝛis naſcũtur.de quo dic,yt in.j 3 S. ti.j CHo. ex ver.rex his apparet. pꝛeteritione filij 8 nati induci nullitatem teſtamenti ſtatimrpreteritione 11 ro poſthumi, non, niſi tunc cum naſcitur. Ad idem cd⸗ 4 cõtratabu.l.poſthumo. cum ſi. Cth o. in g. ſed a 5 iteae ſtamentum pꝛimum rumpiper ſecunduma 5 dum.lex poſtfacto. cuius validitas deſiciat. Id idem.j eo.lcũ in ſecũdo. THo.in ver. ſedj⁊ ſiita dixerit qons non habens pꝛopꝛium nomen ſibi ſoli cöueniens, dicitur nominatim expꝛimi:cũ expꝛimitur ſub nomine ſui gene⸗ ris. Quod nota ad declarationem.. ij s titu pꝛoximo 6 CMo. in g. licet autem. Hatinitate poſthumi bteritirũ pi ſolum gradum ſecũdum, a quo ſe reperit exberedatũ: cum quo ad illum ſit ſeruata iuris ſolennitas in teſtamen tis conñciendis, mandans filios debere inſtitui vel exbe⸗ redari.vt.5.co.ti.pꝛox.l.inter cetera.ꝛ ſic patet ꝙq́uis te ſtamentum ſit quid indiuiduum:vt. heredes palãg. yno contextu. a. de teſta.⁊.l.cum antiquitas. C.co ti tamen po teſt eius pars eſſe valida altera exiſtente inualidara ſicfal lit illa in regula, ꝙ in indiuiduis vtile perinutit vitiat. d Summarium.. Rumpi, ꝙ poſſit, quod eſt in ſpe:licet nonſt inre. 2 Jad quod non eſt, rumpi non poteſ. Ruptum ſemelnon poteſt amplius rumpi. Pꝛiuatio pꝛeſupponit habitum. 3 Praeteritio poſthumi a gradu pꝛimo, ꝙ inualidat teſta- mentum, nedum in pꝛimo, ſed etiam in ſecundo gradu:ſe cus in filio nato:yt ibi. ☛ 7.72 m ⁊ i ſub cõditiõe. * ¶ Poſthumus pꝛeteritus cum naſciturrum 1pit gradum,: ſpem gradus, a quo ſe pꝛeteritũ reperit.Et id qð ab eo dependet:licet id qð noneſt renec 1 ſpe, rumpi non poſſit. h. d.(ſ o.j.rr ita communiter alt gatur, rumpi poſſe qd eſt in ſpe: licet nondũ ſit in re Id idem.ð.vſufruc. quemadmo. ca.Liij.õ.deſinere.( Hotiij 2 ⁊ in ver. poſt defectum.ꝛ ita ſemper allegatur, ꝙ id quoc non eſt:rumpi non poteſt. Allegatur ſecundo, ꝙ ruptũ ſemel, non poteſt rumpi amplius.(Item? tertio,quo pꝛiuatio pꝛeſupponit habitum:de quo dic, vt plene node 3 ver. obl.l.decem. ¶ Ho.iij.ꝙtqᷓ;uis pꝛeteritio poſthumia gradu ſecundo non inducat rupturamteſtamentiin gy 7 du pꝛimo, a quo reperit ſe exberedatum: vrs coliidf tamen pꝛeteritio poſthumi a gradu pꝛimo inducit no lum inualiditatem gradus illius pꝛimi, ſed etiam ſem⸗ di, a quo ſe reperit exheredatũ. Ande vtroq; ercluſo ip bereditatem parentis capit iure inteſtati. Et hoc eſiq Ver Lelaren adum pꝛimu- text. hic dicit, ꝙ poſtbumus rumpendo gra cbiloci ſüülct.A danturgu 1 waonahe I vexäiun aldn Foſtsldlo, 4 e z naklülln raaleanpin prrunxulaig b initio pali N 1 lurepofihn Sn i, anChRf lisnariors R dmmiaftda uneaän norruonntue menon tonuigten T naotenen adaxn anodemt, ici trupturam Yrirentun ſpospetnitlsit nertun ſitenpovem muten mlicebdintck rtgustölanentundeſ rſiw itauiſnertbecpt inceſrümoneleinſit mnpotis, quem tempoleme nuuriadraldt nenteſan Kusſinonndus( folecn artentempore motisaulp ractus nômduecreruptar drälſiquispoſthunosgitt nalam Pilenouiternäſäce auetteſtanentirupturan, drdisnenoprececitin gracu Anqotoregulan pfilert ratttetamentodeſtitutoel atanisnuluspeecediting aacasſpopimgs(h enepokennatunpoſtnor dmetato ſacecere i tnpy feaonianſpotmarencon ancnenna ueamanen 5 1 dintetainäcun it:ſpaerpagjine anes Pauineot ſſeon cecitun g. rnautdaſgunsa M R. tudn ntgain CTpe dum naperg waimteig epimmga öüonde zurdifeui eCj 1ah Spꝛopꝛje poftene 7 dunosr ſcitnrdeggwdi Kedeh niſitunccun ua 3 vun u dindiuidnumnth Alcum antiqutts valida alteraexiten vin inciuicuisftieg ummarin dſſit quod eſtin peitr rumpi nonpotck. en poteſt anplusnm ponithabitnn umia gradupinoqn- npimoſſech chanincot tibi⸗ matiübit 1 ſi zcum pengrutalt 1 1 — — 1 — η —ηι ½ = —— — — S — — — —— —— —— — —— ſibunnue ſbilocum facit.non autem gradui ſequenti. ¶ No ex ea⸗ dem, ſecus eſſe in filio iam nato:quoniam qᷓ;uis eius pꝛe- teritio inducat nullitatem gradus pꝛimi, a quo eſt pꝛete⸗ ritus tamen non gradus ſecundi, qui eſt validus eo: qab illo ſe reperit exheredatum.Et rationem diuerſitatis po nit glo. in.iij..fin.. tit. pꝛoximo.vbi eſt ſunilis caſus. Summarium. R Nepos, quem pater pꝛecedit, non eſt inſtituẽdus nec exberedãdus.Et ſi eſt pꝛeteritus, ⁊ eius pater exhereda⸗ tus per hoc teſtamentum non rumpitur. 2 Pꝛoximus ab inteſtato dicitur, quem tempoꝛe deſtitu⸗- tionis teſtamenti nullus pꝛecedit. Nepos natus poſt moꝛtem auiſilli ſuccedit ab inteſtato, ſi ante conceptus erat.— Decedens in captiuitate habetur, ac ſi in humanis non fuiſſet. Pꝛeteritio nepotis nati ex filio captiuo,⁊ in capꝛinitate moꝛtuo:inducit rupturam teſtamenti auiti. 6 Jus poſtliminij, quod etiam concedatur partui apud hoſtes nato. Deſinentia pꝛimi gradus deſcendentium in poteſtate, ꝙ inducit ſuitatem in ſecundo gradu. 3 Patria poteſtas, ꝙ perdat᷑ captiuitate, moꝛte, vel pena. qurs filio exhered. 3 ¶ Nepospꝛeteritus ita demum rumpit teſta mentum, ſi tempoꝛe moꝛtis aui eum filius non pꝛecedat vere vel ficte:ab inteſtato vero ſuccedit, vt ſuus: ſitempoꝛe quo teſtamentum deſtituitur, pꝛoximus repe⸗ ritur:⁊ ſi in vita aui fuerit cõceptus.h.d.vſq; ad..irritũ. ¶ NHoj neceſſariã tnon eſſe inſtitutionẽ, ſeu exheredatio nem nepotis, quem tempoꝛe moꝛtis aui pꝛecedit filius, non requiri ad validitatem teſtamenti. Ad idem. 3. tit.j.l. BGallus.. in omnibus. ¶ HNo.ſecundo pꝛeteritionem ne⸗ potis, quem tempoꝛe moꝛtis aui pꝛecedit filius quamuis exheredatus nõ inducere rupturam teſtamenti. Ad idẽ S. titu.j l. ſiquis poſthumos..ſi filium. ¶ Ho.ex eadẽ ter tio regulam, ꝙ ille nouiter naſcẽdo:qui ſe pꝛeteritũ repe⸗ rit:inducit teſtamenti rupturam, quem tempoꝛe mortis teſtatoꝛis nemo pꝛecedit in gradu deſcendentie. ¶ Ho. ex 2 cadem quarto regulam, ꝙt ille vt pꝛoximus ab inteſtato ſuccedit teſtamento deſtituto, vel irritato, quem tempoꝛe deſtitutionis nullus pꝛecedit in gradu. Ad idem inſti.de legi. agn. ſucceſſ..ꝓꝛoximus. ¶ No.ex eadem rquinto re⸗ gulam, nepotem natum poſt moꝛtem aui, ita demum auo ab inteſtato ſuccedere, qui tempoꝛe moꝛtis aui cõceptus erat:quoniam ſi poſt moꝛtem concipiatur, nullo iure ſuc⸗ cedit:neq; ciuili:neq; pꝛetoꝛio. Ad idẽ. j.vnde cogn.lj..ſĩ quis pꝛoximioꝛj.de ſuis: legi.l. Titius..fi.cum.l. ſeq. in⸗ ſti de hered.que ab inteſta.in.c.cum autem. ¶ Hot.ſexto in verſi. pſed ⁊ ſi pater.ꝙ qui in captiuitate decedit in re⸗ bus humanisfuiſſe non creditur. Et huius eſt ratio:quia decedit ſeruus exiſtens ſeruitus autem moꝛti equipara⸗ tur. vt l. ſeruitutem. de regu. iu. No. ex eodem, ꝙ ſuitas perdita per captiuitatem, recuperatur per reuerſionem 5 inre poſtliminij. CNot. t ex eodem pꝛeteritionem nepo⸗ tis nati ex filio captino tempoꝛe moꝛtis aui:⁊ in captiuita te moꝛtuo:inducere rupturam teſtamẽti.Et buius eſt ra tio:quia tempoꝛe moꝛtis aui, reperitur nepos, qui erat in vtero, tenere pꝛimum gradum deſcendẽtie ⁊ poteſtatis: cum eodem tẽpoꝛe deſijſſet filius eſſe in poteſtate ⁊ ſuita⸗ i 6 tepꝛopter captinitatem. Cf Mo in ver. ſiue antem. quod etiam partui apud hoſtes nato ius poſtliminij concedi⸗ tur. CNo.ex eodem ſecundo, rupturam teſtamenti non induci: imo validitatem/ſi heres ſuus inteſtatus, vel ebe redatus reperiatur in teſtamento aſcendentis. ¶ Hot.in 7 verſt quocunq;. quod pꝛopter deſmnentiam pꝛimi gra⸗ dus deſcendentium in poteſtate, gradus ſecũdus ſubin⸗ trat ſuitatem:⁊ ideo ſi reperitur pꝛeteritus teſtamentum rumpitur.ſecus ſi inſtitutus, vel erheredatus,(No. ca⸗ priuitate, † moꝛte, vel pena ius patrie poteſtatis perdi. Ad idem inſti.quibus mod.ius pa.po.ſolui.ſ. ſi ab boſti dus cum ſimi. us pa ꝓ§ b boſti⸗ De iniuſto rup.z⁊ irri.facto teſta. 24 Summarium.. Teſtamentum, ꝙ irritetur maxima ſeu media capi- tis diminutione ſecuta. 2 Sententia pꝛiuatiua vite, ꝙ ſtatim inducat ſecum execu⸗ 3 tionem ſtatus, quo ad irritationem teſtamenti. Damnato ex mllitari delicto, poteſt reſeruari teſtamenti factio.⁊ vide nu.6. 4 Beneficium intelligitur conceſſum ſecundum conditio⸗ 5 5 7 3 9 nem illius perſone, cui conceditur. Aerba intelligi debent ſecundum qualitatem loquẽtis:⁊ eius ad quem ſunt relata. Sentẽtia depoꝛtationis lata per pꝛeſidem, inducit ſtatim nullitatem teſtamenti:ſi fuit a pꝛincipe confirmata: ſecus ſi apꝛefecto latafuiſſet. Judex non poteſt penam grauem imponere decurioni, ſine pꝛincipis conſenſu. Carcer non ad penam, ſed ad cuſtodiam inuentus. Teſtamentum illius, qui ob conſcientiam criminis ſe oc⸗ cidit irritatur. 10 Collegium, ꝙ ſuccedat illi de collegio, qui moꝛtuus eſt ſi- ne cognatione. Irritũ quoq; fit teſtamen. ¶ Teſtamẽtum irritum efficitur amiſſione ciuitatis vel libertatis:⁊ ſententia requirens confirmationem, nõ ope ratur effectum: niſi ex tẽpoꝛe confirmationis.h.d. vſq; ad g.hi autem omnes.¶ MHo.in.ʒ.irritum.x Teſtamentũ ir⸗ rit ari ex maxima ſeu media capitis diminutione ſecuta. ¶ No. ſecundo ex eodem ſententiam vite pꝛiuatiuã tra⸗ here ſecum executionem ſtatus, quo ad irritationẽ teſta⸗ menti ſtatim:⁊ igitur ad eam inducendam non expectari executionem in coꝛpus. ¶ Ho.iij.ver.niſi ſitfoꝛte. damna⸗ to ex militari delicto reſeruari poſſe factionem teſtamen ti. Ad idem.C.de teſta.mili.l.milſtibus. ¶ Hot.ex eodem 4 † ſecundo, quod beneficium intelligitur conceſſum ſecun dum qualitatem eius perſone: cui conceditur. Ad idem j. de teſta. mili.l. ex militari.. de vſu ⁊ habi. l.plenũ. 5. equi tij.5.de iudi..ſed ⁊ ſiſuſceperit.⁊ hinc dicimus verba in⸗ telligit ßᷣm qualitatem perſone loquẽtis,⁊ ad quem ſunt relata. Ad idem de maio.⁊ obed. c.ſolite. cum ſi. ¶ Mot.in ver.qua ratione.ꝙ reſeruatio factionis teſtamenti facta damnato, cuins teſtamentum alias fuiſſet irritũ pꝛopter damnationem, inducit ſubſiſtentiã teſtamenti antea facti. ¶Ho.in..eius T qui. Sentẽtiam depoꝛtatonis latã per pꝛeſidem non inducere ſtatim nullitatem teſtamenti: ſed poſt eins confirmationem a pꝛincipe factam: ſecus tamẽ ſi depoꝛtationis ſententia a pꝛefecto pꝛolata fuiſſet. Quo⸗ niam tunc teſtamentum eſt ſtatim irritum. 8. de teſtamen. l.eius qui..j.ver. in inſulam. Et ratio differentie colligit ex no.per glo.in.l.illicitas..qui vniuerſas.S.de offi.pꝛeſi. ¶ No.in ver.ſed ſi de decurione.rqð pꝛopter dignitatẽ decurionatus, pꝛo puniẽdo decurionẽ, vel eius filiũ pena graui:non habet iudex poteſtatem plenam niſi pꝛincipis accedente cõſenſu.De quo vide in.l.moꝛs.H.iſte fere. j. de pe. ¶ Ho.ext eodem poſitionem in carcere inductam fo⸗ re, non ad penam: ſed gratia cuſtodie diligentioꝛis. Pꝛo quo vide, quod habetur de pe. c. ꝙuis. in. vj. Ho. ex eo⸗ dem, ꝙ cum differtur executio criminoſi ob aliquam cau⸗ ſam:debet is retineri in cuſtodia carceris eius iudicis, ꝗ de crimine cognoſcit. ¶ HNo.in verſi.pꝛoinde.⁊ rrita fo⸗ re teſtamenta eoꝛum, qui ob conſcientiam commiſſicrimi nis ſe occidunt:ſecus ſitedio vite, aut gratia iactationis, ſeu valetudinis aduerſe impatientia. ¶ Notin fine, moꝛ⸗ 10 tuo ſine tcognatione, qui eſt de coꝛpoꝛe alicuius collegij, ſeu vniuerſitatis:illud collegium ſeu vniuerſitatem ſuc⸗ cedere:vnde ab eo fiſcus excluditur. Ad idem.C.de here. decurionum.l.ij. e Summarium. Appellatio interpoſita a ſententia lata ſuper ſtatu, ꝙꝓ extinguat effectum illius ſentẽtie. 2 Lonſultatio facta ad pꝛincipem ſuper executione ſenten⸗ ꝗ iiij A 1— — ——— 82 * Pꝛiu I1 Zudo. Roma.in pꝛimam Inſoꝛ. part. tie ſtatus, tollit ipſius ſententie effectum. ¶ Executio ſen; Executio ſententie capitalis, que aliter eſſet differenda, tentie, que alias quando poſſit accelerari. eſſet differenda 4 Sententia nulla non inducit ſtatus mutationem: nec te- ꝓpter euitatio- nẽ tumultus po 5 pularis: velpꝛo pter enoꝛmitatẽ 6 ſceleris cõdem⸗ nati poteſt acce lerari. vide Bal. in. l.j. in. vj. col. v. pꝛocedo vlteriꝰ. C.ne ex del.def. Bald. in. O. lj. in fi. C. de iur.cal.⁊ Bal in. c. pꝛete⸗ rea in pe.col. in pꝛin.de off.dele. et Bal. in. l. ij.in 1 fi.j.col. C. de ſen. ex per. rec.Ad⸗ de tñ, ꝙ ad cla⸗ moꝛem populi nullus eſt condẽ nandus.l. decu⸗ rio. C.de decu.⁊ 2 no. gl.in.l. ad be ſtias.ffde pen.⁊ vide eũdẽ Lud.3 in ſuo no.dclxx. a ⁊ in..de viro.in vij. fal. in pꝛin.et in fal.xl. verſi. ſe⸗ cũdo pꝛobatur: et vide verbum Bal in repe.lij. b in. x.chart.in. iij. 4 col.ver. itẽ lexdi cit.ff.de iureiur. vbi videt᷑ tene⸗5 re, ꝙ boc dicit habere locũ in 6 pꝛincipe non in iudice. ¶Innocẽ.cu⸗ ius dictũ refert Pal. in Lquider go.F. pena gra⸗ uioꝛ.⁊ in.l.⁊ ſi ſe⸗ Uerioꝛ. de infa.⁊ in l. obſeruare. S. ꝓficiſci.in.xii. q de offi.pꝛocõ. ⁊ in. c.Obertus. qui. ex cau.feu. amit. Ang.inll. qõ ſi nolit.. qui aſſidua.de edil. ediic.aſꝰod.in.l. de pupillo.§. ſi quis rios.ff̃. de no. ope.nuncia. F lo. cũ ibi no.in Litẽ ſi obſtetrix. ſtamenti irritationem. Damnatio memoꝛie poſt moꝛtem facinoꝛoſſ, irritat eius teſtamentum. Teſtamentum irritatum captiuitate recõualeſcit, vel re- uerſione, vel moꝛte captiui. 3 ¶Appellatio Hi autem omnes. Lingun po⸗ nunciationem:⁊ ideo ea pendente ſtatus condemnatoꝛũ integer manet:nec eoꝛum teſtamenta irritantur. Itẽ ſen⸗ tentia lata a non babente iuriſditionem non inducit ſta⸗ tus mutationem:⁊ conſequenter nec teſtamenti irritatio- nem. Et eoꝛum teſtamenta quoꝛum memoꝛia eſt damna⸗/ ta poſt moꝛtem, irritantur, ⁊ teſtamentum capti ab hoſti⸗ bus reconualeſcit iure poſtliminij velfictione legis Coꝛ⸗ nelie. h.d.vſq; in fi. ¶ Ho.in..hi autem. ꝙt effectus ſentẽ tie ſtatus mutatiue, introductus contra irritationem te-⸗ ſtamenti, extinguitur per appellationem interpoſitã. Ad idem.z.de infa.j.furti..j.ʒ.de teſta.l.qui a latronibus. in fi. ¶ Ho.ex eodem ſecundo, ꝙ qᷓ;uis dubius de ſtatu ſuo pꝛeſenti teſtari nõ poſſit.. de teſta.l.de ſtatu. cum ſi.tamẽ dubius de ſtatu futuro ſuo ſic.⁊ ita ſemper allegat᷑. ¶ Ho. ex eodemt in ver.qui tamẽ. Quod quẽadmodum appel⸗ lationis pendentis interpoſitio extinguit effectum intro ductum per ſentẽtiam:ita⁊ ad pꝛincipem ſuper eius exe/ cutionem facta conſultatio. ¶ No.ex eodem in verſi tniſi foꝛte.ꝙ; executioa ſententie,que alias veniret differenda pꝛopter euitationem tumultus popularis, ex quo ſperat periculum futurum vel pꝛopter enoꝛmitatem ſceleris:cõ demnati:poteſt accelerari⁊ conſequẽter pꝛeueniri execu- tionis terminus. Et in hoc iſte tex. eſt not.vnde allegatur ꝙ ratione caſuũ emergentiũ licitũ eſt iudici, quandoq; le gis metam tranſgredi.Et ad hoc allegat hunc Inno.bde conſti.cj. ¶ Not.in verſi.qð ſi quis. ſeq. ſententiã nullã: puta:qa non iudice ſuo pꝛolatam, vel aliter: nõ inducere ſtatus mutationem. Ad idẽ. j. de pe.l.i. ad fi.⁊ conſequen⸗ ter nec teſtamenti irritationẽ. ¶ Not.in ver.tſed ne eoꝛũ. Quod dãnatio memoꝛie poſt moꝛtẽ facinoꝛoſi:eius teſta/ menti irritationẽ inducit. C rHo.in ver.quatenus.qð te⸗ ſtamentũ irritatũ ex ſubſequẽti captiuitate, reconualeſcit ex poſt, reuerſione iure poſtliminij: vel moꝛte apudhoſtes ſubſecuta nictione legis Coꝛnelie, que fingit apud hoſtes moꝛtuũ pꝛeambula hoꝛa captiuitatis:⁊ ſic liberũ. Ad idẽ Z.de teſt.llege. ¶ No.in ver.ergo⁊ ſi quis.qð lʒ ſit ſecuta depoꝛtatio, in eius tamẽ fauoꝛẽ data in integrũ reſtitutio pꝛincipis, inducit reconualeſcentiã teſtamẽti, pꝛopter de⸗ peꝛtationẽ irritati. ¶ No.in. filifamilias. qò minima ca pitis diminutio cõtingẽs, eo: qx ſubiectus patri factus ſit ſui iuris:nõ inducit irritationẽ ante facti teſtamẽti. Quid autẽ ecõtra, ſi de libero ſubiectus fiat patrie poteſtati: an teſtamẽtũ ante factũ irritet᷑:dic vt in.l.qui ex liberis..te⸗ ſtamẽtoj. de ſec. tab. ¶ No.ex eo.ꝙ filiuffamilias, quo ad teſtãdi facultatẽ in caſtrẽſi peculio, vel quaſi:habet᷑ pꝛoli⸗ bero.Ad idẽ.C.de inoffi.teſta.l.ſi.cũ ſi.Et idẽ etiã eſt quo ad ius contrabendi, ſeu litigãdi: vt patet in. l. ij. 3. ad Da cedo.Ilex nulla.6. de iudi.⁊ in.l. filius. ad finj. de dona. Summarium. Teſtamentum ſiirritatur in pꝛimo gradu, ꝙ recon⸗ ualeſcit in ſecundo. ĩ pꝛin. ad l. Aꝗgl. 2 Teſtamentũ ꝙ rũpatur etiã agnatione poſthumiciuilis. Mod.poſt In 3 Pꝛeteritio filij emancipati, qð nonirritet teſtamentum noc.⁊ ibi latiſſi⸗ ipſo iure. me omnium. d. 4 Teſtamentum irritatum pꝛeteritione poſthumi, ꝙ recõ⸗ meus in.d. c.j.de conſti. Bal.ctiã ualeſcit de iure pꝛetoꝛio moꝛte ipſius poſthumi, viuo te- ſtatoꝛe.: vide in.l.poſthumoꝛum.nu.. in. Lj. in fin. C. de 5 Teſtamentum in quo inſtituti ſunt venientes ab inteſta⸗ iur. cal. Bal.in.l. j. in. vñj. col. ver. to, ꝙ reconualeſcit de iure pꝛetoꝛio moꝛte filij pꝛeteriti in vita teſtatoꝛis contingente. tertij dicunt.C. 6 Paganus, ꝙ non poſſit decedere cum duobus teſtamen qui accu.nõpoſ. tis ſimulvalidis. 2 3 4 5 + N Am ſſ miles. L Tekanentim gradu pꝛimo incipere potelt a Craritetumm Etasnatiöe poſtpumi ciuilis, iicut macüc rumpit teſtamentum, quod irritum non eſt„naturalis emancipati. Et teſtamentum ſequens nullũnʒ eterttion cedens validum. Et teſtamentum ruptũ nondht upit pꝛe⸗ tione, ſi decedat viuo teſtatoꝛe, reconualeſcit umi agna toꝛio.Et idem eſt ſi irritum eſt ex pꝛeteritione, iin uue⸗ ti:dũtamen in eo inſtituti ſint venientes ab int 3 ramna ſtamentũ pꝛimũ, ſi confirmatur perſe ccudũ rade mdß 8 dicilloꝛũ. p. d.vſq; ad..poſthumoꝛũ.(Hoin. ſi nnne t deficiente gradu pꝛimo teſtamenti Propterveri 3 uilegij,remanet teſtamentum validuͦin Zrefeeti d quo initiũ accipit. No.inll.certũ. agnationer nnäd ciuilis ſicut ⁊naturalis induci rupturam teſtanne un pꝛeteritum reperiat. Ad idem..tit.pꝛoximo. nüni iſ tre.j. CtHo.ex eadem.l.in.õ. filia. ꝙ licet pꝛeterit fn in poteſtate inducat irritationẽ teſtamenti dpſorur n tamen pꝛeteritio emancipati.(MNo.in.l.ſi bine 9d 98 dum teſtamentum nullum ratione non apparentis i tatis:ideo inducit rupturã teſtamẽti peinpalct Ch- tin.lpoſthumus. de iure pꝛetoꝛio recõualeſcere telt 3 tũ ſuperneniẽte moꝛte poſth umipꝛeteriti, vino teſttor ¶ Ho.ex eadem in verſi. idem ⁊ ⁊ circa.de equitate un pꝛetoꝛij reconualeſcere teſtamentum, in quo mſttuti ſ 3. venientes ab inteſtato popter moꝛtem flij peeterit m ta teſtatoꝛis contingentem.& t in hoc dicitur, ꝙiſte caſi 1 non eſt alibi. ſecus autem ſi in eo non eſient inſtitut rene tes ab inteſtato quomã tunc moꝛs fllij pꝛeteriti,quis w uo teſtatoꝛe contingens reconualeſcentiã non induceret: vt inſtide exbered.ib. circa pꝛin.ſinilius quiin poteft te. ð. tit.jr⁊.ſi quis eum.. f de vulga.⁊ pup. ᷣm vnumin⸗ tellectum. CHot. in.„. ſi paganus. non poſſe paganum decedere cum duobus teſtamentis, ſimul validis.⁊ ita ql/ legatur. ¶ HNot.ex eodem ſecundo, quod ſi non valeat yt teſtamentum, valebit vt codicillus. vnde reſultat effectus quod inſtituti heredes in ſecundo cenſebuũtur grauati de reſtituendo hereditatem inſtitutis in pꝛimo. Ande illoꝛũ pꝛimoꝛum inſtitutio deuoluitur in fideicommiſſum. Et in hoceſt iſte tex. notabilis, cui concoꝛdat ſi quis pꝛioꝛe. j. ad Trebel. ⁊.§. ſed ⁊ ſi quis. inſtitu. quibus mocis teſta- menta infirmentur. & Summarium.. Suitas in filio, vt inducatur:requiritur patriapote as:in nepote auita. Suitas emancipatione tollitur. Sublato filio de medio, nepos incipit eſſe ſuus heres auo. Exheredatio facta in caſibus ſeparatis fauoꝛe teſtamiti, compꝛebendit omnes illos ſimul iunctos.. Teſtamentum ruptum captiuitate, quod rumpaturetia poſthumi natiuitate pꝛeteriti, etiam quo ad ſpemrecon- ualeſcentie.⁊ nu.. S CFiloo ſublato 2 ſthumoꝛũ. Czu nepos 9 obtinet locũ ſui: ⁊ ideo teſtamentũ rupiturſſ L non reperit inſtitutus vel exberedatus. xt co ditio hec, ſi naſcetur, exheredationi poſthumipoteſt adij ci. Et teſtamentum captiui apud hoſtes rumpit᷑ pꝛoptei ſuperuenientem natiuitatem poſthumipꝛeteritiadeoit nec ius moꝛte recõualeſcat.h.d.vſq; ad.llcumin ſecundo. ¶ No.ꝙtad inducendã qualitatẽ ſuitatis in peredeſ ſi filius:requirit᷑ patria poteſtas:vnde dicitur, emiep. tione deficit ſuitas:vt.i.Gallus..tit.pꝛox.in fi·Si vero 5 nepos; requirit in eodẽ᷑ poteſtas auita,i exitus ſiijdem dio per moꝛtẽ:vel ſi viuat, per deſinentiam patrie pote tis. Ad idem inſti.de exbe.lib..poſtbumoꝛum. C ac eadẽ, ꝙ pꝛimus gradus deſcendentie iunctus cum 4 ze dentis in berede qualitatẽ ſuitatis inducit. C df eſe dem tertio, † qð filio ſublato de medio, nepos incipi en ſuus heres auo:⁊ igit᷑ eius pꝛeteritio inducit teſtam 4. mar ingereti menta rũpi, ema⸗- rupturã:quare ne contingeret ita teſta Pl; hauſt 21 diede ſlen eintin domet⸗ Auürletaitanonigrt rtionpolttatr” unnarunirtaungetend arnutum tanqlos de riaenpcenaninsſ vuxfres raſumienu Faminſec A jteamentam in ouo 2re velſubcöcitonen ſttas per quantetamit eretiliopretertonlitam miipſebonispatrssadſinue domiſeg CrRoepkomin nnglam adquan continoo andumerquo poſſibileetbe ntadtamdueitrupturanp acyreguamnegatuamxeg dckinpoſibile berecitaten. npim Cfhoinlclipeet natettneaducemtisatſe ifäpoynerekanenun dünelezpatealara fano Lütauenbodkeſtoiegrynan fan Crhekexeaten ſermdd ltetehumuhn Knunnm nniine Nen 6 ejs uam WMnnari Sdteop nentum. musttte „rtunatemſemn müüäenge eitkfaneni 1 untannen pem ttntiin ' Condr ddpoſtdunrdit 4 Dlj yßj uprinote ühd 8 tꝛouilio legis Aelleie. de qua inl. Gallus. conſulen unneneotenn debere inſtitui vel exberedari: ne ſi in⸗ cipiat eſſe ſuus pꝛopter exitum filij de medio, reperiens ſe pꝛeteritum teſtamentum auitum rumpat. Ho.in.lſi ita facta.ꝙ exheredationi adijci poteſt conditio einſdem non ſuſpenſiua. ¶ Ho. ex eadem, tꝙ exberedatio facta in caſibus ſeparatis fauoꝛe teſtamẽti, ne per pꝛeteritionem rumpatur:compꝛehendit illos ſimul iunctos,ſicut: inſti⸗ tutitio:vt. 3.titu.j..ſi ita ſcriptum. CtHot.in.Lqui vxoꝛę. ꝙteſtamentum ruptũ pꝛopter ſuperuenientem captiui⸗ tatem:rumpitur etiã natiuitate poſthumi pꝛeteriti, quo ad ſpem reconualeſcentie, que poteſt euenire beneſicio le⸗ gis Coꝛnelie, vel poſtliminij. Et ſic rũpitur, qd eſt in ſpe reſpectu ſpei:ſicut quod eſt in re, reſpectu rei. Et ita alle⸗ lat Nc dananat 5 gatur ad ide.. eollnam ſiſub conditione: cũ ſi Ct HNo. di autan ſiernacan uomatunc nostthee agensreconuatianin lid arcapnnaliij 3 Seum tderulgt g Tin Kſipagamsa obus teſtamentss codem ſccundo g bit yt codhclsſnin edes in ſecundoenii tatem inſtttsnne io deuoluitur mit otabilis, cniconcotti 1:iquis inſtituann 7. ummarin yt inducaturrequte a. tionetolitut., nedio, nepos inyte ——= 1 6 — — —— 1 — — — 6 ſe ain catbusſcprttin nesillos imulhc„ ptum aptiutangain ate prctet chanc 4 moul 7 2 Teſtamentum irritatum pꝛeteri fecundo, quod licet dicatur teſtamentum ruptum natiui⸗ tate poſthumi pꝛeteriti reconualeſcere moꝛte eiuſdem ſu perueniente, viuente teſtatoꝛe:vt l.poſthumus.. eod. ta/ mẽ hoc eſt verum:niſi poſthumus, quauis moꝛtuus ante moꝛtem naturalem teſtatoꝛis ſit moꝛtuus, poſt eiuſdẽ te⸗ ſtatoꝛis moꝛtem ciuilem? fictam:quoniam tunc non recõ ualeſcit teſtamentum. Ita eſt caſus ſingu.hic limitatiuus dicte.l.poſthumus. Summarium.. Teſtamentum ſecundum, ex quo poſſibile eſt beredi tatem adiri:licet adita non fuerit: inducit rupturam pꝛi- mi:ſecus ſi non poſſit adiri. tione filij in poteſtate, ꝙ dicatur ruptum, etiam quo ad legata pia: ſi aduocat ad ſe bereditatem paternam:ſecus ſi abſtinet ab hereditate pa terna:qꝛ vires reaſſumit.nu.z. m in ſecundo. Ga 4 4 87 teſtamentum, in quo beres inſtitutus eſt pu⸗ ditio ſſtt Alis, per quam teſtamẽtum ſecundũ ſtatim infr- metur. Et filio pꝛeterito relicta inteſtamento non deben tur:niſi ipſe bonis patris abſtinuerit, ius ſuumomittẽdo. 1 h. d. cum.l. ſeq. C rHo. ex.A.cum in ſecundo. Panc notabi⸗ lem regulam, adquam continuo allegatur: ꝙ teſtamentũ ſecundum, ex quo poſſibile eſt hereditatem adiri: licet nõ fuerit adita:inducit rupturam pꝛimi. ¶ Ho.ex eadem ſe⸗ cundo, regulam ncgatiuam: ꝙ ex teſtamento ſecundo, ex quo eſt impoſſibile hereditatem adiri, non inducitur ru- 2 ptura pꝛimi.( t Ho.in.l.ſilio pꝛeterito. ꝙ pꝛeteritioneę fi⸗ 6 97 1 1 1 Iĩ in poteſtate aduoeantis ad ſe paternam hereditatẽ in totũ, vel pꝛo parte:teſtamentum patris eſt irritum, etiam uo ad relicta particularia ⁊ fauoꝛabilia, puta libertatũ. Quic autem hodie ſit:dic vt in auth.ex eauſa.C.de liber. 3 pꝛeteri. t HNot. ex eadem ſecundo, ꝙ taciturnitate filij pꝛeteriti abſtinẽtis a paterna hereditate ex bono⁊ equo, teſtamentum alias irritum vices reſumit, adeo: vt in eo⸗ dem relicta debeantur: ⁊inſtitutio firma maneat. ⁊ in boc eſt iſta lex notabilis. Summarium.. nſutatio beredis inſtituti: quod non irritat teſta⸗ mentum. 2 Subſtitutio irritata natiuitate poſthumi a gradu ſubſti tutoꝛum pꝛeteriti:quomodo impediat ius accreſcendi. 3 Subſtitutio facta de altero coberede alteri, ꝙ non impe diat inter eos ius accreſcendi. 4 Hereditas, ꝙ non poſſit adiri pendente dubitatione de viribus teſtamenti. 5 Inciſio teſtamenti facta per mente captum, ꝙ non indu⸗ cit eius irritationem. uis heres. iontatio ꝗ einſtituti non in⸗ (ucit rupturam teſtamenti. Et cauſa teſtati non trabit ad ſe cauſam inteſtati: vbi teſtatoꝛ re, vel ſub cõditione:rumpitur pꝛimum: niſi cõ De his quein teſta. delentur. pꝛohibuit:ſecus ſi non pꝛobibutt. Et ineiſio teſtamenti fa cta per mente captum, illius irritationem non inducit. h. d. vſq; in fin.titu. ¶ No.exl.ſi quis heres. Quod ⁊ muta- tio heredis inſtituti de libero in poteſtatem teſtatoꝛis, nõ inducit irritationem teſtamẽti. ¶ No.in.l.ſi ergo. r quod quemadmodum ſubſtitutio valida facta coheredi, impe- dit poꝛtionem coheredis repudiantis, tranſire ad alium heredem per ius accreſcendi:cum ſubſtitutus coberedi pꝛeferatur:vt. lij.. ſi duo j. de ſecundum tabu.⁊ in authẽ. poc amplius.C.de fideicom.ita etiam ⁊ ſubſtitutio irrita⸗ ta per natiuitatem poſthumia gradu ſubſtitutoꝛũ pꝛete⸗ riti. Ande cõtingit, ꝙ etiam alter coheres a poꝛtione ſua excluditur:⁊ illa ad poſtbumum tranſitum facit. Et hoc ne reſultet inconueniens hoc.ſ.quod pꝛiuatus pꝛo parte teſtatusa⁊ pꝛoparte inteſtatus decedat. contra.l.ius no- ſtrum.cum ſi.j.de regu.iur.quod contingeret, ſi ſecus di⸗ ceremus:vt patet:quia poꝛtio inſtituti repudiantis trãſi⸗ ret ad poſthumũ iure inteſtati, excluſo ſubſtituto, a quo eſt pꝛeteritus:reliqua vero poꝛtio maneret penes cobere dem adire volentem iure teſtati.Et cum hoc concoꝛdatl. ſi poſthumus, a pꝛimo. verſi. ⁊ nam cum duobus. 6.titu.j. ¶ No.ex eadem ex verſi.t ſed ſi ego.quod ſubſtitutio fa⸗ cta de altero coherede alteri, inter eos: non impedit ius accreſcendi. Ande ſtante vtroq; gradu valido partem co heredis non adeuntis alter heres accipere poterit:vel, vt coheres per ius accreſcendi:vel, vt ſubſtitutus per ius ſubſtitutionis.Et cum hoc concoꝛdatl.ſi quis heres.j.de acquiren.hered.:. l.teſtameuto. C. de impub. Et ideo hoc in caſu, quamuis coberes non poſſit iure ſubſtitutionis accipere poꝛtionem coberedis non adeũtis:quia ille gra dus fuit irritatus per natiuitatem poſthumi ab eo pꝛete riti:tamen poterit accipere ius accreſcendi cum inſtitu⸗ toꝛum gradus fuerit validus:quia ab eo poſthumus ex⸗ heredatus:⁊ ius accreſcendi nõ fuerit ſublatum pꝛopter recipꝛocã ſubſtitutionem inter coheredes factam:vt dixi. 4 ¶ Ho.tertio ex ver. r in pꝛima tamen ſpecie. Quod pen⸗ + 8 dente dubitatione de viribus teſtamẽti, hereditas ex eo adiri non poteſt.Ad idem.j.de acqui. her.l.heres inſtitu⸗/ tus.⁊ l.ſed⁊ ſi de ſua.cum ſi. Ita autem eſſe bic manifeſta tur:qꝛ donec viuit coheres, cui datus eſt ſubſtitutꝰ, a quo poſthumus eſt pꝛeteritus:dubitatur de viribus teſtamẽ⸗ ti,hoc modo:qꝛ poſſibile non eſt tranſire ad ſubſtitutũ: qꝛ eius gradus eſt irritatus per pꝛeteritionem poſthumi. Nec etiã ad coheredẽ per ius accreſcendi:q teſtatoꝛ illud inter coheredes pꝛobibuiſſe intelligit᷑ per dationẽ ſubſti tuti.Sequit᷑, ꝙ in ea poꝛtione ſuccedet poſthumus ab in- teſtato:ergo etiam in alia ne reſultet incõueniens, ꝙ pꝛo parte teſtatus ⁊ pꝛo parte inteſtatus ⁊c. At vbi ambo be⸗ redes ſunul adire volunt, poſſunt: qꝛ de gradu inſtitutio⸗ nis eoꝛũ non dubitatur, quo ad vires:cum ab illo ſit poſt⸗ humus exberedatus. Et hec eſt declaratio dicti tertij. ¶ Ho.in.l. Lucius.fꝙ inciſio teſtamenti validi facta per mente captum non inducit irritationem teſtamenti. Rub⸗ „ Summarium. Inconſulta inductio ſeu deletio teſtamenti: quando noceat legatarijs: ⁊ nu.z. ⁊ vide nu.6. Delere, inducere, ⁊ ſuperinducere, qualiter differantere⸗ miſſiue: Legi poſſe dicitur id, ꝙ oculis coꝛpoꝛeis percipitur. Deletio conſulta ſuperueniens poſt totalem conſumma tionem teſtamenti, quando irrritet relictum: Delens teſtamentũ inuito teſtatoꝛe, pꝛiuatur relicto ſibi in teſtamento facto. Teſtamentum nuncupatinum, ꝙ non vitietur, quamuis eius ſcriptura non reperiatur. ¶ De bis que in teſta. delen. leinteſtamento. ¶ Siteſtamẽtum deletur ateſtatoꝛe an Ate teſtamenti conſummationem, ⁊ conſul te, relicta non valent ipſo iure:ſi vero in- conſulte, legiq; poſſint, valẽt: ſi yero des 125 7.8. meum in. d. cqj. de conſtit. in lxiiij.col.in fine. verſic.venio. ad glo. Innocen.et PBal.in. c.ij.circa fi. ver. pone qui⸗ dam latro. ex⸗ tra de offi.⁊ po. ind. deleg. ⁊ idẽ in. cj.. iniuria. in pꝛinc.de pace iura. firmand. in vſibus feudo.et Ludo. Roma. cõſi.ccccxj. Bal. in. c.ij.in fi. extra de re iudi. Bal. in cap. Rodul⸗ phus. in. ij. colũ. verſi. item ſi ſta⸗ tutum dicit. de reſcript.ꝛ in tit. in quib.cau.feu. amit.in pꝛincip. Bal.in. l.ij. in fi. j. col. C. de ſe entẽ. ex pericu.reci. —“— ℳ —— 1—.— =—— — 9 Plud 2. 9 1. —. 7 —— n — A —— 4 3 ¶ Conſiliũ ha Kudo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ.part. leatur poſt conſummationem, ſi conſulte valent, ſiue legi poſſint, ſiue non: ſinantem ab berede ſubſtituto vel lega- tario deletum vel conciſum, fuerit, condicenti denegatur 1actio. h. d. tota.l. CMot. pꝛimo, ꝙ inconſulta t deletio ſeu inductio non nocet legatarijs:ſi deleta ſeu inducta parti⸗ cula legi poteſt. Que autem differentia ſit inter delere et inducere:⁊ ſuper inducere vide gl.declarãtem in.l.ſi quis libertatem. 3. de peti. hered.⁊ in..inductum. C.de ſolutio. 2 ¶ Ho. ſecũdo, ⁊t ita allegatur id dici poſſe legi, quod po teſt oculis coꝛpoꝛalibus percipi:vnde non ſufficit, ꝙ ſolũ 3 mentalibus. rHot.tertio id inconſulto deletũ, qaò non poteſt legi:ſi ante perfectionem teſtamẽti deletum ſit, in⸗ ducere delete particule nullitatem. Et huius eſt ratio: q facile teſtatoꝛ potuiſſet ſecundo illud idem deletum reno uare:ſi voluiſſet.œ&t hoc dicit tex.in verſicu.ſed ſi legi non 4 poſſit. ¶ No. quarto in verſi. inconſulto vero. quodft incõ ſulta deletio ſuperueniens poſt dotalem conſummationẽ bere. Zldde, vi« teſtamenti, relictum nonirritat, etiam ſi deleta particula de Jmo.in.lcu non poſſit legi. Et buius eſt ratio:qꝛ ſufficit poſſe pꝛobari ſtodias. inpꝛin. per teſtes. Et quia conſyderandum eſt, ꝙteſtatoꝛ poſtte de pu. in. Bal. ſtamentum iam ſemeltotaliter perfectum, non facile in⸗ in.j. ſolent..le⸗ ducitur ad iterum diſponendum:quia non poſſunt facile gatos. 3. de off. tot ſolennitates, quot teſtamenta requirunt, adhiberi. pꝛoconſ.⁊ leg.⁊ ¶ No.generalem clauſulam que in fi.teſtamẽtoꝛum adij⸗ omnino eũd.in ciſolet:vt tollatur ſuſpicio falſitatis, que alias reſultaret Inõ diſtingue⸗ exdeletione ſeu cãcellatione particulari ipſius ſcripture, mus. g.cumqui non referri ad inconſulte deleta, vel cancellata, aut etiã cir dam.3.de arbi.ꝰ cũſcripta. ¶ Ho.ext eadem, in ver. ⁊ cũ hereditatis. eum et quale poſſit cui in teſtamento aliquid relictum eſt, illud inuito teſtato iudex habere redelentem vel cancellantem pꝛinari ſibi relicto, nõ tanq́; cumaduocatis ſibi cenſeatur ademptum per ipſam cãcellationem id, qõ cauſe conſiliã⁊ eſt relictum:ſed tanqᷓ; ſi a pꝛincipio nibhil relictum fuiſſet. eundem in.c.ſci 6 ¶ No.in verſi. tinconſulto vero.ꝙ inconſulto deleta, poſt ſcitatꝰ.in.ij.col. totalem conſummationem teſtamenti, non intelliguntur ver. no. hic, ꝙ irritari, etiam ſi non poſſint legi: quoniam ſatiseſt pꝛoba cum ſapiẽtibꝰ. 7 riper teſtes. ¶ No.vltimot in verſi. quoniam ſitotum nõ extra de reſcri. vitiari teſtamentum nuncupatiuum, quamuis non repe⸗ ⁊ in.l.non diſtin riatur eius ſcriptura: quoniam ſatis eſt illud per teſtes guemus. 5. cũ pꝛobari poſſe, Nrisſiede ar. 3 2 gl. illg. in aut.. Sman. Summarium. adde tex.et ibi Bal in.expo⸗! Cancellatio totalis teſtamenti facta ob culpã vnius ſuit..cũ ſuffra⸗ regulariter, non nocet alteri.⁊ quando nu.z. ganeis. de dila. 2 LCancellatio generalis teſtamenti reſtringitur pꝛopter vbi, ꝙ conſiliũ cauſam ſpecialem illi adiectam. baberi dʒ cum Ratio adiecta dicto illud reſtringit. his, quos res tãgit, ſed aduer C In dubio te: nõ loquir̃— ancellatio re⸗ iniudice. ſtringitur ad rationem ipſi cancellationi adie 2 cet illi ſoli. ¶ No.ſecundo, ꝙ cancellatio ́́uis generalis ipſius teſtamenti, reſtringitur pꝛopter cauſam ſpecialem illi adiectam. Ande ſi teſtatoꝛ dicit, cancello teſtamentum meum totum pꝛopter iſtum heredem:effectus cãcellatio- nis reſtringitur ſolum ad illum:⁊ illi nocet:non autẽ alijs. Et hoc eſt, quod dicimus, ꝙ ratio adiecta dicto reſtrin⸗ git illud. Et ita allegatur bec vna cum.l.cum pater.§. dul⸗ 3 eiſſimis. de lega.ij. ¶ Mo. ex eadem ttertio, ꝙ teſtatoꝛ can cellans teſtamentum totum pꝛopter vnum, poteſtſi vult, ꝙ cancellatio culpa illius facta, noceat non ſolum ipſi, ſed omnibus:ꝛ ſic pꝛopter culpam vnius poteſt pꝛiuare here ditate aliũ. Quod declara:vt in.j.paterfamilias teſtamen to duosj. de hered.inſti. e Summarium. 1&☛. ꝙImperatoꝛ in cauſa pꝛopꝛia eſt iudex. 2 Judex aduocatis auditis, debet ab alijs pꝛo ſentẽtia fe⸗- renda, conſilium babere. 3 Sententia in re dubia benignioꝛ amplectitur. 4 Fiſcus qui ſuccedit in hereditate iure caduci, ꝙteneatur adlegata. 5 Lancellatio vnius ſcripture, ꝙ non inqucit in en⸗ rius irritationem. T ueit in dubio alte —xx— 99 1 Roxim L. Cãcellatio inſtitutio 8 8 nis inducit illiusj aitatem, nõautem legatoꝛ benuali⸗ ctieexpluribus rabulis eanciemermm continentibus, vna deleat, alia firma manet: niſ ve 1 quis decedere inteſtatꝰ h d. totustit. CRo j voluert Per allegatur, qò in cauſa pꝛopꝛia Imperaeet itaſem, Ad idẽ j. de here inſtill. hec Tyberius. cumſ eſt incer. 2 cüdo itaallegatur, quod aduocatos audto.chorſ bet reijcere,⁊ conſequenter non cum eis ſed oe u 8 a ferenda ſentẽtia conſilium paberea. CNo iij.re düjspo 3 Tin re dubia benignioꝛem ſentẽtiam ampiecti uban 4 ¶Mo.iiij. hict caſum, iſcum ad quem beredmau— duci eſt deuoluta, teneri ad ſolutionem legatomn reca ſus ſit magis notabilis,intelligo iure caduci id en Aes mo adire volebat. Ho. ex eadem quinto, ubſ ſerh ne⸗ poſſe teſtamentum ſine inſtitutione beredis(pol. 34 s, pꝛeſumik in, Chot exlſe v taf n dubio noniin⸗ ducere irritationem alterius, in quo repertturicem d 4 — — — ¶ Seberedibus inſtituendis. Rub, Summarium.&. 1&. Teſtamentum regulariter initium ſumit abberegi inſtitutione. abberecis Aerbum debet, pꝛo ſolet, vel poteſt. 2 Scriptura, ꝙ non requiritur ad teſtamenti yel inſtitutio nis ſubſtantiam. 3 Teſtamentum validum, quando ſit eum ſola heredis in⸗ ſtitutione. 4 Inſtitutio in re certa facta, ꝙ alio coberedenondato tra hitur ad inſtitutionem. Oꝛatio teſtamenti imperfecta, quandoinducat validita- tem in inſtitutione? 1 Teſtamen Ul teſtatur. C* ab bere⸗ =dis inſtitutione plerunq; initiumfacit:li S4ccet etiam facere poſſit ab exberedatione quod quidem validum eſt ſine infectione legatoꝛum.Et inſtitutus ex recerta alio coherede non dato, eſt heres in vniuerſo detracta rei mẽ tione.Et imperfecta inſtitutio in verbis, ſuppletur ermẽ 1 te. h. d. tota.l. ¶ Hot. j. r communiter ſolere teſtamentum ab inſtitutione heredis incipere:licet non vitietur, ii hic oꝛdo omittatur:quoniam ⁊ incipere poteſt,⁊ ab exbere⸗ datione, ⁊ a legatis. vnde verbum, debet, exponitur hic, 2 id eſt, ſolet, vel poteſt. Mo. ſecundo in verſi. rinſtitutum autem. Ad ſubſtantiam teſtamenti ſeu inſtitutionis here 3 dis, non requiri ſcripturam.( Mo·in verſi. qui fneq;yali dum foꝛe teſtamentum cum ſola inſtitutione heredis alio quocunq; omiſſo.quod intelliges:⁊ teſtatoꝛ non habeati beros:cũ eos neceſſe ſit inſtitui vel exheredari: aliaspꝛe⸗ teritio teſtamentum faceret irritum: vt.linter ceStera. de 4 libe.⁊ poſthu. cum ſi. t No.in.. ſi ex fundo. ꝙinſtitutio in re certa alio coherede nõ dato, trabitur ad vniuerſum hereditarium patrimonium. Et hoc eſt quod hic dicit detrabi rei, in qua facta eſt inſtituti mẽtio:quia habetur perinde ac ſi non eſſet inſtitutus in re illa, ſed in toto- CRota in verſiculo, ſinautem ſic ſcribat. quod impel⸗- fecta oꝛatio teſtamenti, in qua eſt pꝛoceſſum ſolummo⸗ do ad expꝛeſſionem nominis: non inducit heredis di 5 ſtitutionem ſecundum AMarcellum. CMHota t ex co⸗ dem imperfectam teſtamenti oꝛationem in inſtituti/ ne berediis in hoc, ſcilicet, quia deticit verbum, et ü vel adeſt illud, et deficit verbum, heres, inducit va . cu⸗ dam beredis inſtitutionem. Quoniam impel fecta locr 3 tio ſuppletur rnxilui tcpod mate ua 4 ragimringuſ mme. clatuglui r gitenii amentt dlumſoe nnenmutaripote alinChrnlrtrii rtte andtions clls mg aravis wninchckittt uhreinndturdacſolpec nirnnonenpercdisace nübeondtionegdamnr laccondtiopoſtſcrptan ranodinttntobenidun dcorturumpantes cente uebabebteffetumſipant rllaqperemanetpurone ne quamuspuuntfack (Choepeademtetonö unquouunpartestettdſe ramuisdeclaratio-onſc elunitiuscosmſtirntose me grrtteriinſttotlonenhe r todependeater facto at thomſeruumaſeruuscn ranſerwicenſetar repettaini laprececatldertatislegati sdrto quia lusinſttntoin mdererunſerusegitase aimactäsiurs quiiseſkr on muünamtlanotarnttder, aaguſtunwpaſnid siantdenaltrſnpte C nunggunusſcm bere nehwtnaneanicn ſasdndm potertg Sad mannande 1 nnureiierrSekkrat teneriac ſlto abllis ine li nmige LHo exeate mä h dibusinſityenäs ummarin, mregulariter mimin no ſolet welpoteg requtritur adteinax lidum quandoſtani- rta facta,ꝙ alio ctan nem. † Uiteſta s inſtitutioneplent⸗ 3 t etiam facerepoſtg nod quidem rälämtt gatoꝛum Etinttuta 9,eſt heresin mürhi tainſtitatioin mio ot jer com nunito ba redis nciperelict uoniam incpprtäne, syndepefbun dihh eſt.( Poſſecuncnnn ntiam tekkanenſcn 3 pturan fann ttumcum huimn⸗ qpoch ntelgrine ſſeſit ufttan rüct —=— 7 6 =e n 6 — — — — — — 8 — 2 = — —— m 8 1 imperfecta, quadè tio ſuppletur iudicio mentis: conditionis:vt hic,⁊. C. de ſideicommiſſll.verbum volo. de leg.ij..cum pater. ᷣcum imperfecta. cum ſimi. „ Summarium.. Defectus conditionis, cuius implementum depen⸗ Sr facto teſtatoꝛis, non inualidat inſtitutionem. Inſtitut o beredum facta ſub illis partibus, quibus di⸗ cit ſe declaraturum nulla ſecutadeclaratione, valet: ſecus ſi pendet ex declaratione alterius. Londitio adiecta libertati ſerui, cenſetur adiecta in inſti tutione illius. Heredis qualitas, quod mutari poſſit quamuis ſemelhe res, heres deſmnere non poſſit:poteſt tamen in parte. nu⸗ ero.«. Aiber, quiut licet amplius liber effici non poſſit: poteſt tamen titulum ſue libertatis mutare. — ¶ DZekfectus 5n Irca cOs, QUl. onditionis de pꝛeterito. vel pꝛeſenti vitiat inſtitutionem: de⸗ ectus vero coͤditionis de futuro, purificatur, 6 ſi cius..implementum afacto teſtatoꝛis dependeat:⁊ con ditio adiecta inſtitutioni ſerui,⁊ quamuis ſucceſſio muta rinon poſſit:tamen mutari poteſt eius qualitas.h. d.vſq; ad..ſi.ſeq. ¶ Ho. in.lcirca.⁊ ita continuo allegatur, ꝙ defectus conditionis, cuius implementum dependet ex facto teſtatoꝛis, non inducit inſtitutionis inualiditatem. Et ex hoc fundatur deciſio.l.pe.C.de inſti.⁊ ſubſti. volẽtis illam inſtitutionem heredis ita conceptam:inſtituo te he redem ſub conditione, quam infra ſcribam, manere vali⸗ dam:licet cond tio poſt ſcripta non reperiatur. ¶ Ho.ſe⸗ cundo, fquod inſtitut o beredum, quibus teſtatoꝛ dicit ſe incra declaraturum partes, cenſetur foꝛe duplex. vna eſt Illa, que habebit effectum, ſi partes declarentur per teſta toꝛem:alia que remanet pura mon ſecuta partium decla⸗ ratione.: quam ius pꝛeſumit factam ex equalibus poꝛtio nibus. ¶MNo.ex eadem tertio,nõ vitiari inſtitutiones he⸗ redum, qnoꝛum partes teſtatoi ſe aſſeruit poſt declaratu rum:quamuis declaratio non ſequatur. Illa enim non ſe cut apꝛeſumit ius eos mſtitutos equaliter. HNo. ex eadẽ vltimo. Irritari inſtitutionem heredum, ſi partiũ coꝛũdẽ declaratio dependeat ex facto alterius:⁊ illa non ſequat᷑. CrHo. in.5.ſi ſeruum.l.ſeruus. quod conditio adiectali- bertati ſerui cenſetur repetita in inſtitutione eiuſdẽ:quã⸗ uis illa pꝛecedat libertatis legatũ, ⁊ pure facta ſit. Et hu- ius eſt ratio:quia alias inſtitutio interim non poſſet effe⸗ ctum habere:cum ſeruus exiſtens adire non poſſit. Adi⸗ tio enim actus iuris ciuilis eſt:⁊ conſequenter in ſerunm non cadens:vt.l.quodattinet.de regu.iu. cum ſi.vnde con cluno eſt, ꝙ inſtitutio pura ſerui defertur in tempus liber tatis ei conditionaliter aſcripte. ¶ Ho.ibi, qui fideicom⸗ miſſariam. ꝙ quamuis ſemel heres non poſſit deſinere eſſe heres:vt.ſicut maioꝛ.cum fi. C.de repud.hered.tamẽ beredis qualitas mutari poteſt:vt qui olim fuit heres ne ceſſarius, hodie efficiatur voluntarius. vnde licet denege tur mutat o ſubiectitamen non denegatur mutatio qua litatis eius. Et iſte eſt ynus modus allegandi. ¶ Hot.ſe⸗ cundo ſᷣm alium modum, rꝙꝓ quãuis ſemel heres, nõpoſ⸗ ſit deſinere eſſe heres omni modo, puta nomine effectu: tamẽ poteſt deſinere eſſe in parte, puta effectu.⁊ ſic nudo nomine heres remanere.Ad idem.S.de mino.l.⁊ ſi ſine.. ſed quod Papinianus. cum ſ. Et hoc accidit hic in hoc ſeruo, qui ab initio fuit heres neceſſarius eius, qui ſibi li⸗ bertatem ⁊ hereditatem pure reliquerat: poſtea vero effi citur eiuſdem heres voluntarius:ſi eueniat cõditio liber⸗ tat ſue adiecta per teſtatoꝛem pꝛimuũ, qui pꝛimo relique- rat libertatem. Et huius eſt ratio:quia poſt conditionis euentum mutat libertatis cauſam: quia vbi pꝛimo fuerat liber facto heredis ſibi pure libertatem aſcribentis:nunc eſt heres facto pꝛimi teſtatoꝛis ſibi conditionaliter liber⸗ tatem legantis.Et ideo tanquam heres voluntarius po- terit hereditatem, quam alias coacte adiuit, repudiare. Cuius repudiationis effectus erit:yt heres abſq; effectn De heredibus inſtituendis. 2 3 4 DTeſtamentum in quo filius eſt cõditionaliter inſtitutus: 5 5 7 2 9 nomine remaneat. ¶ Hot.ex eodem tertio eum, cuilega⸗ ta eſt ibertas conaitionaliter per teſtatoꝛem, poſſe inte⸗ rim conſequi libertatem ex teſtamento beredis ſibi illam pure relinquẽtis. C Not. ex reodem vltimo, ꝙ licet ſemel liber non poſſit amplius efficiliber.tamen ſue libertatis titulus mutari poteſt. Quia vbi pꝛimo erat liber ex teſta mento vno:nunc erit ex alio:vt patet in exemplo litere. &Summarium. Dilatio aperture teſtamenti non impedit aditionẽ neceſſarij heredis. Heres neceſſarius, an poſſit teſtamento clauſo beredita⸗ tem adire. Subſtitutus pupillo, quod dicatur factus heres neceſſa⸗ rius teſtatoꝛi. Heres ſuus tantum poteſt ſub quacunq; cõditione inſti⸗ tui:filius vero ſub conditione poteſtatina. an conditione pendente valeat:remiſſiue. Coberes inſtitutus vna cum filio inſtituto ſub conditio⸗ ne poteſtatiua, ꝙ ſtatim adire poterit. Subſtitutus inſtituto ſub conditione poteſtatiua, ꝙ non admittatur ad hereditatem viuente inſtitutoW. Teſtamentum in quo fllius inſtitutus eſt ſub conditione poteſtatina, ad eius validitatem non requirit exbereda⸗ tionem filij in eius defectum... Conqditio poteſtatiua adiecta inſtitutioni, ꝙ ſtatim im⸗ pleri non debet:ſecus in legato. ⁊ vide nu.. Filius inſtitutus ſub conditione poteſtatiua, que imple⸗ ri non poteſt vltimo vite ſpiritu, ſi ea pendente decedit, quando bereditatem paternam tranſmittat ad ſuos. 10 Quid, quando eſt inſtitutus ſub conditone poteſtatiua, 3 4 que poteſt impleri vltimo vite ſpirituꝛ A erture ¶ Dilatio aperture teſtamenti L 8 eius heredis neceſſarij non immu tat:⁊ ſubſtitutꝰ impuberi eius heres neceſſarius efficit᷑ ſiper ſubſtituentem fuerit arrogatus.Et ſuus heres po⸗ tentialiter inſtitui poteſt ſub conditione quacunq;: filius vero ſolum ſub poteſtatiua, cui ſi non paruerit inſtitutio deſicit:⁊ eius etiam coberes adire poteſt, non expectato, quod conditioni pareatur.Et conditio dicitur poteſtati⸗ ua, vel non ſecundum illud, quod frequenter accidit. Et conditio poteſtatiua, que poteſt impleri vltimo vite ſpiri tu, viuo filio, non admittit ſubſtitutum: niſſ in ea dies fue- rit adiectus:ſecus ſi vltimo vite ſpiritu impleri non po⸗ teſt. h.d. vſq; ad.;.nepotes.l.ſed⁊ ſi in conditione. ¶ Mot. in.õ.aperture.t quod dilatio aperture teſtamenti nõ im⸗ pedit aditionẽ neceſſarij heredis. Ande ſequitur, quod teſtamento clauſo poterat iure iſto per heredem neceſſa⸗ rium hereditas adiri. Quid autem hodie ſit: dic vt in.l. vnica.C.de cadu.tollend. ¶ No.ſecundo ex eadem, quod t factus heres neceſſarius teſtatoꝛis pupillo, cui pupilla riter ſubſtitutus eſt:⁊ ex hoc verificat regula.l.ſed ſi plu⸗ res..quos poſſum.j.de vulga.⁊ pup.dicẽs, quos poſſum mibi heredes neceſſarios facere, poſſum ⁊ filio meo pu⸗ pillo ⁊c. ¶ No.in.l. rſuus quoq;.qð heres ſuus potentiali ter tantũſub quacũq; cõditione poteſt inſtitui.Ad idem j.l.pꝛoxima.in..nepotes. ¶ Hot. ſecundot ex eadem, in verſi.ſed excipiendus eſt filius.quod heres ſuus actuali⸗ ter nõ poteſt inſtitui, niſi ſub cõditione poteſtatiua, adeo: vt in eius defectum nõ ſit neceſſe eum exheredari. Sinau tem ſub caſuali, vel miſta inſtituatur, teſtamentum nullũ eſt:niſi in eius defectum reperiatur exheredatus:vt in.j.ſi pater.C.de inſti.⁊ ſubſti.cum ſi. Maxima tamen dubita⸗ tio eſt, quam tetigit hic gloſ.an teſtamentum ſit valid um, attento, quod licet ſit conditionaliter inſtitutus: tamen quo ad ſuam legitimam cenſetur inſtitutus pure: qꝛ quo adillam conditio de medio reijcitur: vt in.i.quoniam in pꝛioꝛibus.C.de inofficio. teſtamen.de quo dic vt ibi.: in.l. ſcimus..cum autem.eodem titulo.⁊ in dicta.l.ſi pater. et hic per docto.⁊ etiam notatur in.l.ſina.j.de condi.inſtitu⸗ tionum. C Mota tertio ex eadem, in verſiculo, ſed vtrum. quod ſuus inſtitutus ſub conditione poteſtatiua, illam non implens, ſummouetur ab aſcendentis bereditatc. 126 ——— — Piugae— — — — * — 31 8 8— 4 I. ——— 4 13 —p— — 4 3. udo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ. Part. CNo.iij. ex eadem in verſi.⁊ ideo ſi coheredem. Cobhe redem inſtitutum vna cum ſuo ſub poteſtatiua cõditione inſtituto, adire poſſe ſtatim, adeo: vt nec expectare debeat implementũ conditionis adiecte inſtitutioni heredis ſui. Et hbuius eſt ratio ſecundum Juriſconſultum bic:qꝛ defe ctus implementi redderet teſtamẽtum nullum:⁊ ſic facit patrem inteſtatum. Tunc coheres vt adeat, habet expe- ctare conditionis implementum. Et buius eſt ratio: quia anteqᷓ; impleatur, dubitatur de teſtameti validitate: quo niam ſi in futurum impletur, teſtamentum manebit vali⸗ dum:ſi non impletur teſtamentum manebit nullũ. Quod accidet vbi eſt inſtitutus filius ſub conditione caſuali, vel miſta:nec in eius defectum exheredatus:vt in.d.j.ſi pater. Donec autem de viribus teſtamenti dubitat:o pendet, denegatur aditio hereditatis ex eodem:vt.j.de acqui.he. J. heres inſtitutus.in fi.⁊.lxcum falſum. cum ſi. Ho. ex ea- dem in verſi.puto recte. Æam dici conditionem poteſtati⸗ nam, cuius implementum coniiſtit in facultate debentis implere, qui ſecundum quod communiter cõtingit de fa⸗ cili conditionem ipſam implere poteſt. ¶ Mot.ex eadem † in verſic.ſed ⁊ ſi nilio. Subſtitutum heredi ſuo inſtituto ſub poteſtatiua conditione, que poteſt impleri etiam vlti⸗ mo vite ſue ſpiritu, non poſſe inſtituto viuente vocari ad teſtatoꝛis hereditatem.ſed demum poſt eius moꝛtem. Et puius eſt ratio:ꝗꝛ quandiu inſtitutus adire poteſt, ſubſti⸗ tuto locus non eſt:vt.j.de acqui.here.l.quandiu.la vlt.ſed vſq; ad vltimum vite ſpiritum poteſt ſuus ſub poteſtati⸗ ua conditione inſtitutus adire, ſi illo vſq; poteſt conditio nem adimplere:igitur nõ poteſt interim ſubſtitutus ad⸗ mitti. ¶ Ho.ex eadem, in ver. nec neceſſarium. valere gra⸗ dus ſequctes, qᷓuis ab illis ſit ſuus heres pꝛeteritus:dũ⸗ tamẽ reperiatur in gradu pꝛimo inſtitutus:⁊ pariter etiã valebit coberedis inſtitutio. ¶ Not.ex eodem exbereda⸗ tionem poſt moꝛtem fiij directam foꝛe nullam. ¶ Mot.ex 7 eodemf ad validitatem teſtamenti:in quo eſt filius inſti⸗ tutus ſub conditione poteſtatiua, non requiri exbereda⸗ tionem in defectum conditionis.Et huius eſt ratio: quia cum poteſt adimplere conditionem, ⁊ non implet, ſuo fa⸗ cto ſe hereditate pꝛiuat:vnde hoc vltime teſtatoꝛis volun tati imputare non poteſt. ¶ MHo. ex eadem in..apud Ju 3 lianum. f conditionem poteſtatinam adiectam inſtitutio ni impleri non debere ſtatim, ſed impleri poſſe etiam vlti mo ſpiritu vite ipſius heredis: ſecus autem ſi ſit adiecta legato:quia tunc impleri debet cum pꝛimum poteſt: vt.l. pec conditio.la picola.j.de condi.⁊ demon. ¶ Not.ex eo⸗ 9 dem, † filium inſtitutum ſub cõditione poteſtatiua, cuius implementum poteſt non fieri in vltimo ſue vite tempoꝛe, ea conditione pendente, decedentem patri ſuccedi ab in- teſtato:quoniam teſtamentum eſt nullum ex quo non fuit impleta conditio:⁊ ſic illam hereditatem tranſmitt t ad ſuos. Quod intellige, cum non habet coberedem, vel ſub- ſtitutum: quoniam ſi eoꝛum habet alterum, poꝛtio fliij non implentis ad illum deuoluitur coberedem, velſubſti tutum tunc, cum eſt certum conditionem amplius imple- ri nõ poſſe.Sed cũ hoc ſit certũ in moꝛtis articulo:igitur tẽpoꝛe illo deuoluit:vt hec patent in.l.fi.j.de condi.inſtit. 10 que declarat iſtum tex. ¶ No. ex eodem † ſecũdo, dũ dicit contra puto ⁊c.Suum heredem inſtitutum ſub conditio- ne poteſtatiua, que poteſt impleri vltimo vite ſpiritu: vt eſt illa, ſi decem Titio dederit ⁊c. ea non impleta deceden tem, q́uis patrem faciat inteſtatum:quoniã teſtamentũ, cuius non eſt adimpleta conditio, reductum eſt ad irritũ: non tamen heredem foꝛe patri ab inteſtato.⁊ conſequen⸗ ter, nec paternam hereditatem tranſmittere ad ſuos: ſed alij ſequentis gradus poſt eum ad illam admittunt᷑ inre pꝛopꝛio:⁊ boc niſi ipſi filio datus fuerit coheres vel ſubſti tutus:quoniã tũc poſt moꝛtẽ filij hereditas trãſit ad illos: yt in.d...fi. de condi. inſti. ¶ MNo.in.l.ſed ⁊ ſi in conditione. Idt quod dicitur conditionem poteſtatiuam adiectam inſtitutioni poſſe impleri vfq; ad vltimum vite tempus: pꝛocedere, niſi teſtatoꝛ implemento terminum poſuerit: quoniam tunc impleri non poteſt poſt terminum. Summarium. & Liberi ſequentis gradus poſt filium, quod filio viuo dco 8+½ poſſunt ſub quacunque inſtitui cond itione · moꝛtuo. lone: ſecus fllio Incapacitas medũ tempoꝛis non noceti 22, nſti Inſtitutio ſerui ſine libertate de iure Denün nulla: ſecus iure bodierno. Seſtoꝛum erg: Seruus cum libertate inſtitutus, dicit 3 u tem conſequi. ꝛcnur aſeipſolien Ademptio libertatis facta a ſeru Seruus legari ſibijpſi non poteſt Alutatio dominij ſuperueniens in perſ Hut⸗ onam ſernj vitiat inſtitutionem de eo factam. 3 anſenn„Non Seruus communis heres inſtitutus ꝗ domini ominis. ſit neceſſarius beres amboꝛum dominoꝛum. is. Auando MepoOtes. Cneisawems Ganwza iconditione 3 incapacitas medij tempoꝛis non vitiat mfirnneüut ſeruus cum libertate inſtitutus viuo teſtatore re dief tur, heres neceſſarius efficitur: ſecus ſ poſt eins 5 tem:ꝛ ſi ſeruus heres cũ libertate inſtituatur a ſemetpid accipit libertatẽ.nec a ſemetipſo poteſt adimi. Et ſe pſo vtriuſq; domini heres eſt neceſſarius:cum eodem rend re eoꝛum hereditas ſeruo defertur. hoc dicit vſe ud quoties. ¶ No.t quod liberi ſequentis gradus 8 ili eo viuente inſtitui poſſunt ſub conditione quacun v autem moꝛtuo non:quia cum ſubintret locum ſitt n 2 o ſolo, ꝙ ſit nulla, 2* qua erat filius: merito idem ius in ipſis eſt, quod in filio Et igitur non poteruntinſtitui niſi ſub conditione pote, ſtatiua:vt.&.l.pꝛoxima.in pꝛinci.Et ſecundum boc Verba text. hic dicentia, ⁊ ſi redigantur ad fllij conditionem c exponi debent. id eſt, redigi poſſint. hocveritas ſtle multiteneant cõtrarinm. Co:in. ſolemus quod m capacitas medij tempoꝛis non nocct inſtituto:⁊conſcquẽ ter non vitiat inſtitutionem. In quibus autem temnpoꝛi⸗ bus requiratur inſtituti capacitas, habetur.ſ. cod ſjali num. ſ.in extraneis. ¶ No.in verſi ſeruust alienns quod iure iſto inſtitutio ſerui ꝓpꝛſ facta ſine libertate eratnul la. Et idem ſ inſtituebatur ſeruus alienus, viuente teſta toꝛe tranſferebatur in eius dominium:quoniam fi dura bat ſuus poſt eius moꝛtem:inſtitutio ſimiltter nulla quia non reperiebatur illi adiecta libertas. d idem inſtit de bered.inſti. in pꝛinc. ſecus autem ſi tempoꝛe mottis teſta/ toꝛis reperiatur in dominio alieno:quoniam tunc valida eſt inſtitutio de eo facta.ſicut de quolibet alieno ſeruo.t hoc eſt quod decidit iſte text Hodie vero inſtitntio ſerui pꝛopꝛij valida eſt, etiam ſi libertas non ſit adiecta expuei⸗ ſe:quoniam cenſetur adiecta tacite:vt.(.de neceſſſexuis. per totum. CMot.in.. ſeruum communem quod quan⸗ uis ſeruus partim alienus inſtitutus a communi domi⸗ no, ſi ab eo viuente redimatur, efficiatur eius neceſſarius beres:tamen ſipoſt eius moꝛtem redimitur per flliũeius pupillum, nõ. Et ad intellectum buius.9. vide.l. C. dec⸗ mu. ſer. manu. ¶ Mo.in verſi.† ſed ſi ſit cum libertate inſti tutus ⁊c.quod ſeruus heres ſolus cum libertate inſtitu tus dicitur libertatem conſequi a ſemetipſo, hoc eſtme⸗ diante aditione ſua, que relictam libertatem contimat: vt in.l.ſiſeruus Meuij ⁊ caſtrenſis peculij.de ſtip. ſerno. ¶Mo.ex eodem, t quod ademptio libertatis facta aſer- uo ſolo herede inſtituto, eſt nulla: quoniam ad hocyt va leat, neceſſe eſt quod bereditas adeatur. Si enim nemo hereditatem adit, omne ius teſtamenti codicilloꝛumi ritatur:vt.l.ſi nemo. cum ſuniij. de regu. iur. Sed vt adire poſſit neceſſe eſt, ꝙ ſit liber, ⁊ non ſeruus: quiaaditio que eſt actus iuris ciuilis non cadit in ſeruum:yt in. quodat tinet. cum ſimij de regu. iuris. igitur. ¶ Nott quodſer- uus ſibiſpſi legari non poteſt. Et huius eſt ratio:quia ſi nemo inſtitutus, legatum illud non poteſt aditione con⸗ firmari:ergo irritatur:vnde ſi alius eſſet inſtitutus. boc legatum ſeruo pꝛopꝛio factum lego te tibireſſet validum quia impoꝛtat legatum libertatis: quod poteſt conſrma ri aditione heredis.Iſte eſt caſus notabilis.j.de legatil ſenatus§. fina. ¶ Not. in.l.ſi ſeruus communis.quod ſer⸗ uus communis ſub conditione heres inſtitutus, ſub di- uerſa conditione liber relictus, ſi in vita teſtatoꝛis auns fuerit liber, poſt eius moꝛtem adire poterit ſtatim reditatem:non expectato implemento conditionis acie⸗ cte legato libertatis. Et huius eſt ratio: quia n dkerhe 1NLuit ole In atenpe rinsne iuymvrnuñi ö bDeenopench jusen nais rccttgen„0 nanett lb Aerttaserlo. 1 Cn e ſrpenmn uscrarſr uin Lrurtunepunha Tva intrunun. Uenamnirpdnprn .„,,„ ſ niuntRni rnrtneomatrkiblsſ 7 rinaoſciptnnu. wwatberten oninepoh utenoenotantiapand ant, erroberedis fata epil mbütoiccKtull Uoties v reiinäuctiuminſtn WArocteſa ganttan enusſer ptunrſclcoöuen remonesomiſſocondtonisc nsgrepoſueratinſtwuteniach aetertoneadeſcriptioberteis nooteſtberesinſtttinon exy maascerttudinditer conſt Iſigusit Cfotin! Tquotie zacherecisvtiatinſtittonen moin repariter nſtitnionn vereademmperieſedſinonin anſenqnanttateintinronsil⸗ san qnetnmeralerroipufer atnbirperinrpusdſenmnen ürcnegxetenonper dtumnuwmm perl wtti' ds ditantetelet nrmatdelionsnonprein dn atmatring den Käma ius intcrune [LSM Ktannrpsdkebel tai unt Ounſe ſe re ifttäwadnng drſriptunxnna tänah uanuniimutennn ütäpeden nopoſſttuga u fie 1 lhisre — d dertz dd ſ Mate inttuta re resig einſtt 1 quod lben ägede 2 ai poſſunt ſid enn dnquia cunſibim 4 3 dan 0 nerttoidem neni deeruntigſttt wüiſch d imainpincigtie dſirecigantur dtfäe deſtredigi dſär un trarium. TPonſan temporis nonnorart. ſiittionem In gid mſtttuti capactesta eis(Foinaxriim lo ſerui pprfffacuſne ituebatur ſeruusaim ur in eius dominimnge smoꝛtemeinſtitothie rilliadiecta ibentua- ne ſecus autem ſttn indominioalienorm ofacta ſicut de quch itiſtetert Hocien etiam ſtlibertesnen etur adiectatacten dtin. ſeruum comur⸗ malienus inſttuttsnn teredimatur,effiede oſteius mortentttiin ad intellectonbuüsſt hoinralij ne 8 p 6 7 ruusberes ſdusmt; han tatem conſeggialneht ſua, que relcem En 2, 5 deui⸗ ceſrentspei 2 rf quoc atenpduit oftlber na de reguall. tussts . ote„ 24ℳ10! rinonse lut nui⸗ ſ k tlo 1„1 1 Buunltais — 54 5 2 A 7 8 93. . 8 Axk* 6 ☛ A ctandus conditionis cuentus, quiexpectatus nihil ope⸗ ratur:ſed nibil operaretur euentus cõditionis huiuſimo⸗ di:quia cum iam antea eſſet liber, non poteſt amplius effi ciliber gitur ꝛc. C Hot. ext eodem, qð mutatio dominij ſuperueniens in perſona ſerui inſtituti, nõ vitiat de eo fa⸗ ctam inſtitutionem, eo: ꝗ iuſſu noui domini ſemper adi⸗ re debet hereditatem. ¶ Ho.in.l.ouo ſocij.rꝙ ſeruus ne/ ceſſarius eſt heres amboꝛum dominoꝛum,ſi eoꝛundẽ he⸗ red tas pari tempoꝛe ſibi deferatur:ſecus autem ſi diuer ſis. Quoniam tunc neceſſarius non erit heres illius domi ni cuius vltimo hereditas ſibi delata eſt. Et huius eſt ra- tio:qꝛ cum ex hereditate vnius ex dominis ſibi pꝛius dela ta cum libertate, maneat liber:ergo deſinit eſſe ſeruus: et ſic nõ poteſt dici amplius heres neceſſarius alicuius:quo niam ſola ſeruitus inducit qualitatemneceſſarij beredis. Summarium. Crroꝛ in nomine heredis, vel in re, ꝙ vitiet inſtitu⸗ tionem:ſecus ſi eſt in quota. Aeritas erroꝛi pꝛefertur:vbi conſtat plus dictum, ⁊ mi⸗ nus erroꝛe ſcriptum.. Erroꝛ tabellionis, ꝙ non pꝛeiudicat ſcripture teſtamen⸗ ti, vel inſtrumenti. Teſtamentum ſcriptum per notas abbꝛeuiatas vſitatas valet. 2. 2„⸗„„.„ Erronea omiſſio conditionis, quãdo vitiat inſtitutionẽ: Scriptum contra teſtatoꝛis voluntatem, quod non videt in teſtamento ſcriptum. nſtituere heredem nomine pꝛopꝛio, vel per expꝛeſſa ſi- gna idem denotantia, paria ſunt. 8 Inſtitutio heredis facta expꝛeſſo nomine, quod ſibi ad iniuriam ſolet dici, eſt nulla. Noties volens. erur rei inducit vitium inſtitutionis, non autem er roꝛ quote ſeu quantitatis: ſi plus reperit᷑ di⸗ ctum⁊ minus ſcriptum:ſeu ecõuerſo dictum pꝛefert ſcri pto.⁊ erronea omiſſio conditionis quã teſtamentum con ſiciens pꝛepoſuerat inſtitutioni adijcere, inſtitutionemvi tiat.Et erronea deſcriptio heredis illius vitiat inſtitutio nem:⁊ poteſt heres inſtitui non expꝛeſſo eius nomine:dũ tamen alias certitudinaliter conſtet de coꝛpoꝛe. h. d. vſq; N 1 ad.. ſi quis ita. ¶ Hot. in.l. † quoties. ꝛimo, ꝙ erroꝛ in coꝛpoꝛe heredis vitiat inſtitutionem. ¶ No. ex eadem.ij. ꝙerroꝛ in re pariter inſtitutionẽ vitiat⁊ legatũ. ¶ Not. tertio, ex eadem in verſic. ſ ed ſi non in coꝛpoꝛe.ꝙ erroꝛ in quota ſcu qnantitate inſtitutionis illam non vitiat: veri⸗ tas enim, que tunc valet, erroꝛi pꝛefertur. L No.ex eodẽ, rquod vbi reperitur plus dictum,⁊ minus erronee ſcri⸗ ptum:vel econtra, veritas erroꝛi pꝛefertur.(MNo. ex eodẽ Tin verbo, teſtamentarius. pꝛout verbum illud exponit᷑, id eſt, tabellio, vel alius dictante teſtatoꝛe teſtamentũ cõ- ſcribens:ꝙ erroꝛ tabellionis non pꝛeiudicat ſcripture te⸗ ſtamenti, ſeu etiam alterius inſtrumenti. Ad idem. j. de regu.iurisl ſilibꝛarius. ⁰. de ſta. ho.l. Imperatoꝛ. C. de fi⸗ deiuſſo fin. cumſi. CMHo.in verſic.t ſed ⁊ ſi quis pꝛo cen⸗ tum, non vitiari teſtamentum ex eo, quod illud reperia⸗ tur ſcriptum per notas, id eſt, abbꝛeuiaturas vſitatas: ſe- cus autem ſi foꝛent inuſitate:quoniam tũc nullum:vtj. de olisnoncatt I 5 ex§. † tantundem Aarcellus tractat ac. quod erro- Et ita eſt hic caſus notabilis:ſecus autem ſi erronee omit tat adijcere cõditionem illam, quam teſtamento iam per⸗ fecto inſerere deliberauer at. Quoniam tunc inſtitutio nõ vitiatur:⁊ ita debet intelligi.l.penul. C. de inſti.⁊ ſubſtitu. ¶ Hoin verſi.ſed ſi cõditionem.quod erronea aditio cõ- ditionis inſtitutioni facta, illam non vitiat: nec diſpoſitio⸗ 6 nem inducit. ¶ Mo. in verſi. nect nuncupatum videri ⁊c. Regulam, quod non videtur in teſtamento ſcriptum, qð contra voluntatem teſtatoꝛis eſt ſcriptum. C Mo. in ver⸗ ſicu. idem tractat.quod adiectio conditionis facta inſtitu De heredibus inſtituendis. tioni heredis, pꝛeter voluntatem teſtatoꝛis, vel eiuſdem mutatio, non facit heredem videri inſtitutum, pꝛout ta- bellio ſcribit:ſed pꝛout teſtatoꝛ voluit. ¶ No.in verſiculo, ſed ſi cum pꝛimum. quod erronea heredis inſtitutio in- ſtitutionem non inducit. ¶ Not.in verſicu. ſed ſi quis no- men. † Paria foꝛe ad validitatem inſtitutionis heredis: an erpꝛimatur eins nomẽ pꝛopꝛium:an vero ſignũ alind, ex quo indubitabiliter perſona inſtituti demonſtretur. ¶ Mo.ex eodemf ibi, non tamen eo quod cõtumelie cau ſa ⁊c.quod inſtitutio heredis facta expꝛeſſo illo eius no⸗ mine, quod ſibi ad iniuriam ſolet dici, cenſetur innalida. Et ad hoc continuo allegatur. Summarium. Incertitudo quote, ſi eius declaratio pendet ex ali⸗ quo futuro euentu, non vitiat inſtitutionem. Succeſſoꝛ iuris dicitur ſucceſſoꝛ hereditatis. Heredes plures inſtituti ſunpliciter, cenſentur equaliter inſtituti.Et quid quãdo in re certa diuerſis poꝛtionibus eiuſcem rei? nu. 4. Dictio, poſtea, adiecta inter ea, de quoꝛum natura eſt, ꝙ in eodem tempoꝛe concurrant: non inducit tempoꝛis in⸗ teruallum. Ana quota bereditatis poteſt deferri pꝛo parte iure in/ ſtitutionis ⁊ pꝛo parte iure ſubſtitutionis. 7 Blienatio ſerui inſtituti cum libertate facta viuo teſtato re, quod non vitiat inſtitutionem. 8 Acditionem hereditatis in ſeruo pꝛopꝛio inſtituto, cuius vſumfructus viuẽs teſtatoꝛ alienauit, differri donec vſuſ⸗ fructus durat. Si quis ita dixerit. C Aaida en 1 peredum inſti⸗ tutio:licet poꝛtionum diſtributio ex futuro euentu depẽ/ deat:⁊ heredes ſuccedẽtes in iure defuncti:⁊ inſtituti ſim pliciter:cenſentur inſtituti equaliter:⁊ plures heredes in re certa inſtituti detracta illius rei mentione ſuccedunt in vniuerſo equaliter:ꝛ dictio, poſtea, non impedit diem libertatis ⁊ hereditatis ſunul cedere: ⁊ redemptio ſerui inſtituti ateſtatoꝛe alienati reintegrat qualitatem neceſ⸗ ſarij heredis.hoc dicit vſq; in finem. ¶ Notf in.g.ſi quis ita. quod incertitudo quote duntamen eius declaratio pendeat ex aliquo futuro euentu non inducit vitium in⸗ ſtitutionis. ¶ Nota in.. heredes dici ⁊ ſucceſſoꝛes iu- ris:ſunt enim ſucceſſoꝛes hereditatis: nihil autem aliud eſt hereditas quam ſucceſſio in vniuerſum ius, quod de- tunctus habuit: vt.l. hereditas. et.l.nihil aliud.j. de ver⸗ boꝛum ſignifica.⁊ de regu.iuris. ¶ Hot.ex codem quod inſtitutio plurium heredum ſimpliciter facta trabitur ad partium equalitatem:vnde omnes in dubio cenſentur equaliter inſtituti. ¶ Mot.in..ſi duo.quod t pluribus in re certa inſtitutis quamuis in diuerſis poꝛtionibus eiuſ⸗ dem inſtitutio eoꝛundem trahitur ad vniuerſam heredi⸗ tatem equaliter detracta illius rei certe mentione: habe⸗ tur ergo perinde ac fi eſſent inſtituti ſimpliciter non facta illius rei mentione quo caſu intelligerentur heredes in⸗ ſtituti equaliter:vt in..pꝛoximo.: hoc niſi voluntas teſta toꝛis manifeſtiſſime aliud induxerit vel diſponat. ¶ Ho. int.F.ſi quis ita.quod libertatis: hereditatis dies ſer⸗ no pꝛopꝛlo inſtituto pariter cedit:vnde cenſetur vtrunq; queri eodem tempoꝛe etiam, ſi teſtatoꝛ interea adiecerit dictionem, poſtea: quod eſt notãdum. Ande pꝛopter hoc allegatur notabiliter iſte text. quod dictio, poſtea, poſi- ta inter ea, de quoꝛum natura eſt, quod in eodem tempo⸗ re concurrant, non inducit tempoꝛis interuallum. Et ad boc eſt iſte tex. valde notabilis. ¶ Not.in..ſi quis pꝛimũ ex triente.x vnam et eandem hereditatis quotam intelli⸗ gi poſſe pꝛo parte deferri iure inſtitutionis, ⁊ pꝛo parte iure ſubſtitutionis: quod eſt quando ſubſtitutus in de⸗ fectum inſtituti vocatur ad maioꝛem poꝛtionem, quam eſſet illa, quã teſtatoꝛ inſtituto dedit. In eo etenim plu⸗ ri ſubſtitutus ⁊ inſtitutus cenſetur. et in hoc eſt iſte te⸗ rtus. C Nota in.. ſeruus cum libertate. non vitiari inſtitutionem ſerui pꝛopꝛij cum libertate inſtituti po⸗ 27 —— n Plune— Xudo. Roma. in pꝛimam Inſo: part. ſito, ꝙ eius alienatio vino teſtatoꝛe facta fuerit:quoniam iuſſu noui dominiillã hereditatem adire debebit.( No. ex eodem, quod qualitas neceſſarij heredis extincta per alienationem eius, reintegratur per einſdem redemptio nem. ¶ Mot.in.. ſi ſeruus, qui ex die. Diem adiectam li- bertati ſerui pꝛopꝛij inſtituti, inducere dilationem acqui⸗ ſitionis hereditatis:quia vt dixi pari tẽpoꝛe cedunt dies libertatis ⁊ hereditatis. ¶ Ho.ex fine legis t aditionem hereditatis in ſeruo pꝛopꝛio inſtituto, cuius vſumfructũ viuens teſtatoꝛ alienauit, differri vſq; in tẽpus, quo vſuſ⸗- fructus extinguitur.⁊ ſic vſq; ad moꝛtem vſufructuarij. Et huius eſt ratio:quia ſeruus,ſi durãte vſufructu, adire vellet, non poſſet: quoniam vſufructuario illam non que- reret. Ex vſufructu enim ſerui fructuario non acquiritur: niſi quod ex opera ſerui pꝛouenit:vel ex ipſius fructuarij re:vt in iuribus vulgaribus. Rec autẽ hereditas in neu- trum hoꝛum cadit:ſibi vero met non poſſet querere, quo- niam repugnat regula iuris, pꝛobibens ſeruo quid ac- quiri poſſennerito ergo differtur in tempus, quo vſuſfru ctus in eo ſeruo extinguitur.tunc enim cum libertatẽ ac⸗ quirit ex diſpoſitione teſtatoꝛis: merito querere poterit ⁊ bere ditatem. Summarium. Inſtitutio heredum facta in certis poꝛtionibus re⸗ rum certarum bereditatis, quod illarum detracta men⸗ tione trahitur ad vniuerſum:⁊ ſuccedunt equaliter. Hereditatis poꝛtio fit per quotas,⁊ non per partes. Anitas ſermonis concernens duos, quo ad determina⸗ tionem poꝛtionum, quando faciat illos haberi pꝛo vno: — 1 ¶ Heredes inſtituti DGA J3 alterius. ex diuerſis poꝛtionibꝰ Ncertarum rerũ, mentione illarum detracta cen — ſentur inſtituti in vniuerſa hereditate pariter, ⁊ duo heredes coniuncti re ⁊ verbis habentur pꝛo vno, quo ad poꝛtionem faciendam coheredi cum eis inſti⸗ tuto:niſi adiecta ſit dictio, eque:⁊ in poꝛtionum diſtribu⸗ tione vltimum dictum pꝛimo pꝛeualet hoc.d. cum pꝛinci⸗ pio legis, interdum. ¶ Ho. in.l.ſi alterius. qðò ⁊† inſtitutio heredum facta in certis poꝛtionibus rerum certarum he reditatis, detracta illarum rerum mentione, trabitur ad vniuerſum:⁊ quilibet ſuccedit equaliter. ¶ Ande in hac materia habes quatuoꝛ iura: pꝛimum in. lj.g. ſi ex fundo. Z.eo.quod vult inſtitutionem vnius heredis in re certa, detracta illius mentione, trabi ad vniunerſum: adeovt ſuc cedant pariter. Tertium hic volẽs inſtitutionem pluriũ heredũ in ſeparatis, vel in diuerſis rebus certis beredi⸗ tatis, illarum mentione detracta, trabi ad vniuerſum: et ſic ſuccedunt poſtea equaliter. Quartũ in.l. ex facto.j. eod. per quam hec duo vltima declaratur. ¶ Hot. tex eodem ibi, nec enim facile ⁊c. ꝙ res certa bereditatis non conſti⸗ tuit eiuſdem poꝛtionem: vnde hereditatis poꝛtio fit per quotas:⁊ non partes que vt fiant, requirunt quotas, non autem hereditatis res certas.z⁊ ad hoc iſte text.continuo allegatur. ¶ No. in.l. Titius. quod duo in eadem inſtitu⸗ tionis oꝛatione coniuncti alio inſtituto in ſeparata oꝛatio ne de per ſe, admittuntur ad partem vnam inter eos diui dendam, alio admittendo ad partem aliam, que tãta eſto quanta illa attributa duobus.⁊ ſic; vnitas ſermonis con cernens duos, quo ad determinationem poꝛtionum, facit illos haberi pꝛo vno:x ita cum ſuis ſimi.text hic continuo allegatur. Quem limita notabiliter: niſi teſtatoꝛ adiece⸗ rit verbum, eque, vel ſimile: quoniam tunc illius ſignifica tio impoꝛtat, vt quilibet cenſeatur heres pꝛo virili. Et ita eſt caſus notabilis hic in.l.interdum.in pꝛincipio ſui. Cho in.ſi inequalibus. vltimam volũtatem pꝛime con trariam, etiam in eadem ſcriptura poſitam attendi. Ad idem. de legatis..ſi mihi ⁊ tibi·.in legatis.⁊.i.ſi ita ſit aſcriptum. 1 Summarium. 2. Teſtatoꝛ poteſt bereditatem diuidere in tot partes quot vult l de iure eins diuiſio fiat in duoqa, 1... od Diſtt ibutio teſtatoꝛis,ſi excedit numerum urnpartes tas ipſa decreſcit ad iuridicum numerum, pꝛo is, hercdi Oaꝛdo loquendi, non inducit diſparitatem ſuccedenc ndi⸗ Paterfamilias. ubaſemanm reditas quelibet diuidatur in vncias duda dnem be⸗ diſpoſitio teſtatoꝛis poteſt illam dinidere ninetana luerit. h. d. vſq; ad.l. Julianns.(e 3qnodf quznuoded, ſio iuris, que fit de hereditate, conſiſtat in partib adi decim: vt inſti. eo.. hereditas.j. eo..ſi glienum 4 düo⸗ tas. nihilominus teſtatoꝛ poteſt eam dinrere id tot, quot vult:⁊ ſic in hoc nonbabet locum Nonafnds poteſt. de lega.j. ¶ Ro. ex eod. quod ſolennis dini 9 ditatis introducta per ius ciuile, babet inſe diftre ber nem vnciarum duodecim. Ad idem.j. eod l ſi Aliel nudih bereditas.inſti. eo. in.. Pereditas. MNo. er verſeunf ꝙ diſtributio ſne hereditatis facta per teſtatoꝛem un. mero minoꝛi vncijs duodecim, ex iuris diſpoſtionenn 1 lum numerum reducitur:intellige tamen:quod ona 3 creſcat numerus teſtatoꝛis, quo ad vncias, ad boc rt ne merus ſuns reducatur ad numeruminuris: eadem ta 5 erit ytriuſqʒ numeri ſubſtantia. Quoniam tantum errn vncijs duodecim, quantum erit in quadrante, qui fint 3 merus teſtatoꝛis:in quo quidem voluit contineri berea tatem totam. Si enim inſtituit duos beredes, corũ 6. libet ex quadrante, id eſt, er encijs tribusʒidetur baij tatem ſuam voluiſſe ponere totum in vnciis ſex: illas au⸗ tem totam hereditatem continentes er diſpoſitione teſg toꝛis lex reducit ad numerum iuris.ſ.duodecinin quib ſimiliter includitur hereditas tota.⁊ ſic eoꝛum quil betcꝭ ſebitur inſtitutus in ſex. ¶ Mot.in verſic.ſed ſi aiter grbi teſtatoꝛ duos inſtituit heredes: vnum in parte maioti: a in hereditate media: alinm in minoꝛi:quia in berechtate quarta pars, de qua non diſponit, cuilibet ex heredibus accreſcit pꝛo hereditarijs poꝛtionibus:quia habenti par tem maioꝛem accreſcit maioꝛ: habenti minoꝛem minoꝛ CRoin ver.ſed ſi exceſſerit.cꝙ cum teſtatoꝛ in diſtribu tione ſue hereditati excedit numerũiuris, ea iſtributio vt ad iuridicum numerũ reuertatur, decreſcit pꝛo rata. Hoc autem decrementum fit quantumad numerumyn⸗ ciarum, non autem quantum ad ſubſtantiam ipſus bere ditatis:quoniam in eo numero, quamauisminoii, tätum de hereditate erit, quantum teſtatoꝛ voluit eſſeinmaioui. ¶ Hot.in l ſi quis ita.t quod oꝛdo ſcripturenon erguit diſparitatem ſucceſſionis:vnde ſemper allegatur, ꝙoꝛdo loquendi non inducit diſparitatem ſuccedendi. — 1 ¶ Dictio, quis, velqni- Alianus. facit relationempꝛopuiã EN in ſpecie:non autem ſimplicem in genereh dd. cum. l ſeq. ¶ No. ꝙ dictio, qui, relatiuarela- tionem facit pꝛopꝛiam ⁊ ſpecificam:non autem generale⸗ ⁊ ita communiter allegatur. ¶ No.in. q. idẽ eodem cum ſeq.ꝙ ſubſtitutus in eo, quod pabet plus poꝛtione inſtitu tirepudiantis.cenſet᷑ eſſe inſtitutus:vnde illud plus inſſi tutionis nõ autem ſubſtitutionis iure capit. Ad idems. eol.quoties..ſi quis pꝛimum. Summarium. Poꝛtio inſtituti ſine poꝛtione adiecta, accreſct ci diſiunctis ſecum inſtitutis. Teſtatoꝛ ſi aſſe toto diſtributo, alium beredẽ ſine portio ne inſtituat:ꝙ cenſeatur voluiſſe facere dipondium. Et quid quando duo dicto caſu ſint inſtituti. Té quod Sabinus. 8 6 Inſtitutus ſine parte id conſe equitur, quod 12 Ddeeſt diſtributioni aſſis, etiam ſiaſſe erp di alius ſine parte heres inſtituat: cenſetur teſtato: volui 4 tranſire ad dipondium.Et inſtitutus ex reliqua em 1 bil ex hereditate ſit, quominus ſit diſtributum: deſt n inſtitutus null ter. h. d. vſq; ad.ler facto. ¶ Notin. 22ʃ 5 dleta quod Sabinus. quod inſtitutus ſine parte non com 3 diſtributione tr ſinghe— 3 rinsbe danep aornlitute manernd Kllerenanxel anüun ſcd fgusper, wrtenon drofünnarahe ſſeinen g, üſtol ndadtrpol N hudtit rorfirminnuſnat Eh nuufs lod kuͤne 1 Crenawkar ftam nn nnnir rncünrittmaes na gotdeftapmähale 3 wreerübeeoditutls matckrrrfäctmninninus aJeo, goddl deekknonaute gteid urs glod ſtinalepii antbs. „Sumwari arbacondit'onalisnoninch auatusconcitionaiter,onc rutioherecis putatileyiuent ritoinpoſſiblisaclecainſit Sfaclo 6 M n deredt dti tcfato pgrzäli 3 d d anammakng 4 San anoghitennätn enim inſttentdrohnn 141. 1 l mte ic eſter meistn 8 dhe niſſeponeretennind ditztem ontirmen tac numenm urslae tur berecitasttarin s nſer Cporinrrt ſtitut beretismnin ecia: aliaminmirain, qua nondiſpont eann recitarijs pottionen ccreſcit maiod:hche ſierceſſerit r unti tati excedit numerin numerũ reuertun; rementum ft quane em quantum adſiht nin eonumero qyar rit quantumteſtawn is ita-r quod otd cceſſionis:ynceſent cact diſpartttemünt 17 Ln lianus. E⸗ peciemon autem innin. jquisprimum. ummain, 9 99 Ktrtſnepotimeu p „ . M arkül nſtnt ugig ru 1. N dilniun mit⸗ beres ni gne aicum 9 diht vomütls uC eſit,9 zilc a „pd ttegoli reſauße, 6 9 76 1 10 5 1e, 1 66 2 ℳ9 d iſtributione aſſis, cenſetur inſtitutus in eo, quod diſtri⸗ butioni aſſis decſt. ¶ Not.in ver. vnde idem † tractat. qð oꝛtio inſtituti ſine adiecta poꝛtione expꝛeſſim, nõ ſolum accreſcit ſecum coniunctim inſtituto:ſe ed etiam alijs inſti⸗ tutis diſiunctim. Et huius eſt ratio: quia quãtum ad ius accreſcendi coniunctim inſtituti ſine adiectione partis, non babentur pꝛo coniunctis ¶ No.in verſl. ſed ſi aſſe.ꝙ Tteſtatoꝛ aſſe perfecte diſtr buto alium inſtituẽs ſine par te,cenſetur velle tranſire ad dipondium:⁊ conſequenter de ſua bered tatefacere vncias vigintiquatuoꝛ:: ilũ in⸗ ſtituiſſein xſſ. C Hot.in vera.aliter atq;.quod ſi facta di- ſtributione perfecta totius hereditatis initituatur quis in reliquo, ſeu reſiduo: inſtitutio cenſetur nulla, eo: qma gis deriſoꝛia, ꝙᷓ efficax. ¶ No.in verſi. ſed ſi expleto. quod Tduo ſine partibus inſtituti poſt aſſem perfecte diſtribu tum, non cenſentur vocari in aſſesduos:ſed coniuncti in vnum:vnde teſtatoꝛ non cenſetur voluiſſe tranſire ad tri/ pondium:ſed velle remanere in dipondio.(Mo.in ver. ꝙ ſiquis dipondium.ꝙ poſt dipondium perfecte diſtri⸗ butũ, inſtitutus ſine parte:non cenſetur inſtitutus in vno aſſe integro: ſed in triente. Ande nec hoc caſu cẽſeturte⸗ ſtatoꝛ ad tripondium voluiſſe deuenire.Et huius eſt ra⸗ tio:ne ſi totparticule hereditatis fieri deberẽt, ipſa bere ditas tam mult iplicate diuiſa modice vtilitatis exiſteret. RNo.in.l.queſitũ.quod inſtitutus ſine parte poſt diſtri⸗ butionem ateſtatoꝛe factam in plus aſſe, minus tamen dipondio: non cẽſetur inſtitutus in vno aſſe integro: ſed in eo, quod deeſt dipondio. ſicut. ð.in.l.item quod dixit Juriſconſultus, quod inſtitutus ſine parte poſt diſtribu- tionem a teſtatoꝛe factam in minus aſſe:cenſetur inſtitu⸗ tus tn eo, quod aſſi deeſt:non autem in vno aſſe integro. Anqde id iuris, quod eſt in aſſe pꝛimo, eſt et in ſingulis ſe- quentibus. Summarium.. Aerba conditionalia non inducunt inſtitutionem. ominatus conditionaliter, non cenſetur inſtitutus. Inſtitutio heredis putatiue viuentis, cenſ eturinualida. Conditio impoſſibilis adiecta inſtitutioni, illã nõ vitiat. — 82 fa cto ¶ Aerba enunciatina con- ditionaliter poſita, nõ indu cunt diſpoſitionem. Et verba a teſtatoꝛe pꝛola — ta debent id operari, qòõ operarẽtur, ſi id eſſet vere, quod teſtatoꝛ eſſe putabat. h. d. vſq; ad.i.ſi quis inſti⸗ tuatur. ¶ No.in.l. ex facto.t qð verba conditionalia non inducunt inſtitutionem.Et in hoc eſt iſte tex. not. qui etiã allegatur, ſecundo modo. Quod ſolum conditionaliter nominatus, non cenſetur inſtitutus. Ad idem.j. codẽ.. ſi quis ita heres inſtituatur. penul. charta. ⁊ hoc declara vt plene dixi.. ſolu. matri.l.ſi cum dotem.in pꝛin. ¶ Ho.in.l. quo loco.nibil intereſſe in qua teſtamẽti parte inſtitutio ponatur beredis. ¶ Bo.in eadem in..ſi iam moꝛtuo. qð †inſtitutio beredis putatiue viuentis, cẽſetur inualida: ⁊ igitur habetur pꝛo non ſcripta.( No.in.l. Trebatius. t conditionem impoſſibilem adiectam inſtitutioni, illam non vitiare.Ad idem.j.de condi.inſti. Lj.cum ſi. Hec enim inſtitutio, quiſquis mibi beres erit, Titius heres eſto: nullo alio herede inſtituto impoſſibilis eſt: quia ex quo nullus alius e ſtſcriptus beres, impoſſibile eſt quẽquam alium eſſe heredem. ¶ HNo.in.õ. ſeruo. eiuſdem legis.ſer⸗ uum inſtitui poſſe conditionaliter heredem: liberum re⸗ linqui pure. CMNo. ex eodem cum.l ſequen. quod cum ſer uo pꝛopꝛio hereditas relinquitur ſub conditione, liber⸗ tas vero pure, nullo alio inſtituto berede:relictum liber⸗ tatis pendet ex implemento conditionis adiecte inſtitu⸗ tioni. Quoniam ſiilla impletur: tunc quia ex teſtamento ſeruus hereditatem adit, libertatis relictum:qꝛ aditione confirmatum, manet validum: ſinautem conditioms im⸗ plementum deſicit:tunc, quia non poteſt per ſeruum be⸗ reditas adiri:igitur relictum libertatis, quod nonpoteſt ex aditione recipere confirmationem: manet inualidum. Sed vbi alius eſſet inſtitutus heres:quamuis deficiat cõ citio adiecta inſtitutioni ſerui:tamen ipſe libertatem ſibi Pure relictam poteſt conſequi, co: quia legatum liberta- De heredibus inſtituendis. 28 tis ex aditione alterius heredis poteſt coſirmari. Et boc eſt, quod vult iſte tex.ꝓꝛima fronte difficilis. & Summarium.. 1& Ponoꝛum poſſeſſio, quod pendente conditione teſta menti agnoſci poteſt:licet hereditas adiri non poſſit. Quis ſit effectus:nu.æq. 3 Dictio, tanquam, quod denotet impꝛopꝛietatem et fi⸗ ctionem. 4 Treditoꝛes bereditarij, ꝙ poſſunt facere ſtatuere termi⸗ num inſtituto ſub conditione poteſtatiua implendi condi tionem. ⁊ nu. 6. 5 Poſitum in condiitione, ꝙ inducat neceſſitatem cauſati⸗ uam licet non pꝛeciſam. 7 Inſtituto ſub conditione caſuali, vel aliter. poteſt ſtatui terminus ad inſtãtiam creditoꝛum, intra quem agnoſcat bonoꝛum poſſeſſionem. 8 Hereditas iacens, quod patiatur miſſionem ex pꝛimo decreto. 9 Oilatione data pendente, quando officium iudicis con- quieſcat.⁊ vide nu.ii. 10 Curatoꝛ datus bereditati iacenti, ꝙ res etiam tempoꝛe perituras non diſtrabit ſine inſſu pꝛetoꝛis. 12 Curatoꝛ datus ventri in poſſeſſionem miſſo, ꝙ ex beredi tate ſatiſfacit creditoꝛibus bereditarijs. 13 Curatoꝛ bonis, ꝙ etiam detur hereditati, ſi pupillus ob impotentiam etiam defectus tutoꝛis adire non poſſit. 14 Reſtitutio aduerſus facta per curatoꝛem datum bonis, quod detur abſenti iuſte, vel aliter impedito: licet minoꝛi eo caſu non detur. 15 Bona iuſte abſentis, vel impediti, ſi es alienũ imminet: ⁊ moꝛa ſit periculum allatura:dantur ad diſtrabendum cu ratoꝛi bonoꝛum non autem creditoꝛibus. uis inſtituatur. aa⸗ 83Q eflita⸗ tus conditionaliter, qui pendente conditione ᷣú̃lagnouit bonoꝛum poſſeſſionem fungitur vice curatoꝛis hereditati iacẽti dati.Et ſi heres inſtitutus cõ- ditionem poteſtatiuam differt implere, ad hoc ſibi termi nus a pꝛetoꝛe poteſt ſtatui: inſtituto vero ſub conditione caſuali, terminus a pꝛetoꝛe poteſt ſtatui intra quem, ſi bo noꝛum poſſeſſionem non agnoſcat, vel bereditas non ad⸗ eatur, poteſt pꝛetoꝛ curatoꝛem hereditati iacenti decer⸗ nere ad vtilitatem creditoꝛum, ⁊ berede non latitãte: ſed iuſto impedimento detento, puta egritudine: vel iuſta abſentia bona hereditaria venduntur conſtituto ad hoc curatoꝛe.hoc dicit tota lex,⁊ eſt notabilis valde. ¶ Hot. 3pꝛimo, †quod quamuis cõditione pendente non poſſit ſe cundum ius ciuile hereditas adiri:vt in.l.is qui heres.cũ ſi.j.de acquiren.heredi.tamen poteſt de iure pꝛetoꝛio bo⸗ noꝛum poſſeſſio ſecundũ tabulas agnoſci.Ad idẽj. de ſe cundum tabulas.liij.in.. ſi ſub conditione.a. li.hi demum. 2 ¶ Ho. ex eadem ſecundo, r quod effectus eius bonoꝛum poſſeſſionis agnite, conditione pendente, hoc eſt, quod beres, ſtante ipſa pendentia, bona hereditaria poteſt di⸗ ſtrabere, tanqᷓ; heres:⁊ ſic nõ vt heres pꝛopꝛie⁊ vere ,ſed impꝛopꝛie. Quoniam diſtrahere non poteſt, niſi ob eam cauſam, vt creditoꝛibus ſatiſfaciat: et niſi res heredita- rias, que tractu tempoꝛis deterioꝛes fiunt aut pereunt- vt pꝛobatur hic in.l.Ariſto..j.cum ſequen.j.de iur. de⸗ liberan.Et ergo hoc caſu, iſte bonoꝛum poſſeſſoꝛ potius ad inſtar curatoꝛis, quam ad inſtar veri beredis: quoni ſi verus heres foꝛet, pꝛo libero arbitrio diſtrahere poſſet. Ande hec bonoꝛum poſſeſſio, non tribuit plenum et effi⸗ cacem heredis titulum. Et hoc quod dicit Juriſconſul⸗ tus in dicta.l.ij..ſi quis ita inſtituerit. j. de ſecundum ta⸗ 22 3 bulas. ¶ Ande ſecundum hoc tertio noto, rquod dictio, tanquam, denotatiua eſt impꝛopꝛietatis et nictionis. De quo Canoniſte habent text. optimum de bigamis. c. nu⸗ per. Ad idem in authen. de heredibus⁊ F alcid.in..pꝛi⸗ mum itaq;. Ipſa vero dictio pꝛepoſita ſibi dictione, non, eſt denotatiua diſſimilitudinis:vt in. lj. C. de hereq.inſti. ſecundum vnum intellectum ⁊ verum. C Mot.in verſicu. 4 1ſed ſi bonoꝛum. Quod ad poſtulationem creditoꝛum Plu 10 A A De — ℳ. 71 4 4 A 1 — — — * — ——— Ludo. Roma.in pꝛimam Inſoꝛ.part. poteſt pꝛetoꝛ inſtituto ſub conditione poteſtatiua imple- re differenti, ſtatuere terminum intra quem conditio im⸗ pleatur:⁊ conſequenter hereditas adeatur. Quid autem ſit, ſi non ſequatur aditio vel conditionis implementum: vide gloſſ.in.l. quandiu.la vlt.j.de acqui.hered.a in.l.fi. de iure delibe. ¶ Ho.in verſi.ſi bonoꝛum.quod pꝛetoꝛ viuus in ſtatuitione termini ad adeundam hereditatem, vel ad implendam cõditionem poteſtatiuam, debet imitari edi⸗ ctum pꝛetoꝛis moꝛtui, de eadem materia, vel ſunili loquẽ tis:vnde in caſu pꝛopoſito debet ſequi edictum pꝛetoꝛis poſitum in.l.j. de ſucceſſo. edic.quod extraneis ad agno⸗ ſcendam bonoꝛum poſſeſſionem ſtatuit centum dies:con iunctis vero annum. ¶ Ho.ex eodem, quod quamuis po 5 ſitumft in conditione non inducat neceſſitatem pꝛeciſ⸗ am: vt j ſi quis omiſſa cau.teſtamen.j.ſi quis ſub conditione.j. de oper.liber.l.ſi ita ſtipulatio.tamen inducit neceſſitatẽ caufatiuam. Cogitur enim heres conditionem implere cauſatiue:ſi non vult hereditatem perdere. ¶ Hot.ex eo⸗ 6 dem, quod quamuis t conditio poteſtatiua poſſit regula riter per heredem impleri vſq; ad vltimum vite ſpiritũ: vt.l.ſuus quoq;..ſed ⁊ ſi filio.⁊..fina.ʒ.eodem.j.fina.j.de condi.inſtit.tamen pꝛopter hoc non tollitur facultas pꝛe⸗ toꝛi ad poſtulationemcreditoꝛum ſtatuẽdi terminum he redi intra quem illam impleat, quo elapſo excludetur fa⸗ cultas implendi:in legatis vero'adiecta poteſtatiua con⸗ ditio impleri debet, cum pꝛimum poteſt:vt.l. hec cõditio. la picola.j.de condi.⁊ demon. ¶ Mo.in..item ſi conditio 7 ni. † quod ſi bereditas delata ſit heredi ſub conditione ca ſuali, vel ea cuius implementum pendet ex facto alte⸗ rius ad poſtulationem creditoꝛum iudex terminum ſta⸗ tuit heredi: non vt intra illum conditionem adimpleat: quia hoc ſibi eſt impoſſibile:ſed yt niſi intra illum agno⸗ ſcat bonoꝛum poſſeſſionem de iure pꝛetoꝛio: vel eueniat conditio:⁊ ſic detur facultas adeundi de iure ciuili:credi/ toꝛes mittantur in poſſeſſionem bonoꝛum hereditatis ex pꝛimo decreto. Item ⁊ tẽpoꝛe peritura diſtrahantur per curatoꝛes bonis datos.Itẽ vt ſi graue es immineat alie/ num, vel debitum publicum: illud per curatoꝛem ſolui poſſit. Et iſti ſunt tres effectus, qui reſultant maxime la- pſo termino. Ad idem quod habetur in.lj.de cura. bonis dando.in.l.ſi diu. j. ex quib. cauſis in poſſeſſ. ea.⁊ in l.ſi ſer⸗ uusj. de bonis autho. iudic.poſſid. ¶ HNot.ex eodem ibi, 8 bona defuncti creditoꝛibus, poſſideri iuſſurũ ⁊c. quod hereditas iacens pati poteſt miſſionem in poſſeſſionem ex pꝛimo decreto. Ad idem.C.de iudic.l.cum debitoꝛis. ¶ NHo.ex eodem ibi,⁊ interim que vꝛgebunt ⁊c. quod pen 9 dentia T dilationis pꝛefixa heredi ad agnoſcendam bono rum poſſeſſ.vel vt intra illam debeat conditio purificata eſſe:non impedit iudicis officium, quominus iubere poſ ſit diſtrahi per curatoꝛem hereditati datum, bonabere- ditaria tempoꝛe peritura. Ad idem.j. de iure deliberan.l. ait pꝛetoꝛ.j.Et in hoc eſt iſte text. notab.quia limitat re⸗ gulam.l.ſiue pars.C. de dilatio.notatam per Canoni.de appellatio.c.ſignificante. Illa enim volens, quod penden te dilatione iudicis officium cõquieſcat, limitatur ex hoc text.dupliciter.pꝛimo niſi periculum ſit in moꝛa:ſecundo niſi iudex facere velit, vt diuerſum ab eo, ſuper quo pẽdet dilatio:⁊ vtrunq; hic pꝛobatur. Ad ſecundum tamen ſo⸗ let allegari tex.in.l. is generaliter..his de pꝛeſentibus.C. de rebus credi.⁊ vide Bar.de re iud.l.ij. ¶ No.ex eodem no ibi per curatoꝛesf diſtrahi iuſſurum ⁊c. quod curatoꝛ he reditati datus res tempoꝛe perituras ſine iuſſu pꝛetoꝛis non diſtrahit. Ad idemj.de pꝛiuileg. credit.l.ſi magiſtra⸗ n tus. ¶ No.in verſi.t ſed ⁊ ſi quis ſub conditione.ſecundũ verioꝛem ⁊ notabilioꝛem intellectum, quod pendentia di lationis pꝛefixe heredi ſub cõditione inſtituto, modoquo ſupꝛa dictum eſt, non impedit quominus, cum adeſt debi tum publicum, vel aliud pꝛiuatum graue: hereditati iacẽ ticuratoꝛ detur, qui illi ſatiſfaciat. Et in hoc eſt iſte tex. no tab.⁊ concoꝛdat dictal.j.de cura. bonis dando. ¶ Hot. ex 12 eodem, bi ſicut cum venter in poſſeſſione ⁊c. quod tcura- toꝛ datus ventri in poſſeſſionem miſſo:cum graue es alie num imminet, vel publicum debitum:creditoꝛibus ex he reditate ſatiſfacit. Ad idemꝗj. de ventre in poſſeſſ.mitten. 33 Lcuratoꝛ S.j. Ho.ex eodem, t aut pupillus heres tuto- rem non habeat ac. quod data impotentia adeundi in pu pillo pꝛopter defectum tutoꝛis, curatoꝛ bereditati iactti datur, vt per eum oneroſis debitis bereditati&. poſſit. Ad idem in dicta.l. aleinins eacds itſßen cau. in poſſeſſ. eatur. MNo. in verſic.: ideo ſeclet quibus 14 intellectum, t quod quamuis minoꝛnon rellinauu uerſus facta per curatoꝛem datum beredit ati natin ad lin integrum. ð. de mino. tamen reſtituitur er ndentie abſens iuſte, vel aliter impeditus aduerſus Fiia A cauſg ratoꝛem datum bonis, velbereditati ſibi del arta per cu⸗ 15 ex f eodem, ſecundum alinm intellectum:quod: Llet debitoꝛis latitantis bona creditoꝛibus Poſſint czwamnts denda, ſi velint: vt in Fulcinius jj er quibus dſe⸗ poſſeſſ. eatur.⁊ l. cuius bonis.j. de curat furiofi venfiſ bitoꝛe non latitante, ſed iuſte abſente: vclalias 8 ſi immineat es alienum:⁊ moꝛa ſit periculum allat eclto nadebitoꝛis dantur diſtrabenda curatoriyti Rcred ribus ſatiſfaciat. Ad idem.. ex quibus eauſ ma ud hoſtibus.z in.lj. ad fi.j.de mune. hono. Et in darialid tex.notabilis maxime pꝛo eo, quod notat Joan A 15 offic. delega. c. conſultationibus.⁊ Jmol inca di nad verboꝛum ſignifi. Pddilectode Summarium.. 1&☚ Dictio, vter, adiecta in perſona duoꝛum, quid ope retur:— 2 Aulgaris ſubſtitutio, quod fieri poſſit etiam verbisafff matiuis. Inſtitutio duoꝛum heredum, ꝙ babeat in ſe tacitamyrl⸗ garem incluſam. Inſtitutio eiuſdemmet heredis in eodem teſtamento, ſi multipliciter variatur, attenditur illa queplenioseſt. Oꝛdo intellectuspꝛefertur oꝛdini ſcripture: quando illa differt ab oꝛdine ſcripture. Dictio vniuerſalis fauoꝛe teſtamentiſne defciat reſolui⸗ tur in diſtributiuam. Capacitas vel incapacitas ſerui, quo ad teſtameti factio nem paſſiuam, ꝙ conſyderatur ex perſona domini. Hereditas iacens perſonam defuncti repꝛeſentat. eoo J+ ½% fieri verbis affirmatiuis:et cũ eiuſdem perſone in eodem teſtamẽto pluries Aᷣᷣ̊ͤinſtitutio variatur, plenioꝛ inſtitutio inſpicit. Et pꝛimo ſuccedens cenſetur inſtitutus, quamuis ſecun- do ſit nominatus.Et dictio collectiua fauoꝛe inſtitutio- nis, aſſumit naturam diſtributiue. ⁊ datio pignoꝛis non impedit qualitatem neceſſarij heredis,ſi creditoii ſatiſta ciat.⁊ incapacitas ſerui ſuppletur ex capacitate domini hoc dicit vſq; ad.l.illa inſtitutio. ¶ No.in.. Titius. quod 1 Tnatura dictionis, vter, adiecta in perſona duoꝛum inſi tutoꝛum, eſt duplex. Pꝛima vt ambobus adire volenti bus intelligatur alter vulgariter ſubſtitutus. ¶ Ho exes 2 dem, † cum ſequenti:quod vulgaris ſubſtitutio fieri po/ teſt, nedum verbis negatiuis, ſed affirmatiuis. Adidem ; C. eod.l.fin. ¶ Ho.in. l. quia † tacita. ita communiterale gatur, quod inſtitutio heredum duoꝛũ,babet inſe inen⸗ ſam tacitam ſubſtitutionem vulgarem. Ande pars repu diantis coheredi adeunti non ſolum defertur per ius ac⸗ creſcendi:ſed per ius ſubſtitutionis tacite.Et in hoce 4 iſte tex notandus. ¶ Ho. in.lſi te r ſolum. verſi ſec ſite be redem ac. quod inſtitutione eiuſdem beredis in codemt ſtamento multipliciter' variata, ea attenditur inſtitutio⸗ que plenioꝛ eſt ⁊ fauoꝛabilioꝛ, non conſyderata ioites vel poſterioꝛitate. Ad idem.j. eodem..ſi ita ſeriptum ne⸗ rit. in titu.j.fi. Et hoc in inſtitutionibus. Quid autem 4 legatis:dic vt in.l.non ad ea.j.de condi.⁊ demonſtCF ex eadem in verſic.ſed ſiplures.quod eadem Pnseimn diuerſis oꝛationibus variata, pꝛopter varietatem zel 3 uerſitatem adiectarum conditionum:vt deferat hen„ tatem heredi‚non requirit omnium conditionu minide mentum:ſed ex pꝛimo impleta, adeundi nenitasin hir 5 to defertur. t No.inl.ſi ita quis. ⁊ita cuumumi 3 4 gatur:quod cum differt oꝛdo intellectus 3b dde 4 ui pture intellectus oꝛdo oꝛdini ſcripturepꝛefertur Qea 8 1.— oater. 7 dic vt in.l. heredes mei..peto.j.ad Ti ebel rlcñ 5 ueet Itius. Subſtitutio vulgaris poͤt 7„...7 7 b a te peto. de lega.ij. in.l. Gallus.jj de liber⸗ e eon. 7 fr niturohmiöi V dr iteatn hndiexrd iC. nan iisa epſet ansd 105 zdieto in lzurrnüu 3 g ſe i,. T 1 3 ulpigſan giit te alefuninyat eprelu mſdd. ri ineh r amr ruckeate, ncgpe aud varuzinn 71 taill nübiat dam iteln perectafin, eranua unn dui berc d ranräntelitnge AaColew „Sonin rfa wan ra etweapttkado-o Ancitrtoccpen„ennn Nndsn 9 55 8 Iitas 70 allkace 2 Lp antmzntkdines ranni 1 vc d nätnis gintüch can mauspoprtepncp. weiſbidens lübtitls T uustt ditcetta wel addie epvobeturzecilensapl uns, poſſun hracls Anniſenon ſpectenr oncite rerr Etberecitasexdie a lur Fuſitationäcaptatodan AuosCde teſtamento miit acoli CBoexeademzitzſe upoluntaser glienoarbitriod Nereademſctismagnumbene edominbusxytdeſtis chus aadm qnoſaefitarenon ine annodentisperſopaomnigdiſe mene deinceps(Poineade enoyudhoſkeseſeiusernun inpoſt CFoexeocem,o mnusrlrursefüc Kuracquit mmncptnten txratt 3 rchiitsgrioni anzenintttenneg 5 jammitanpoe apti 1 Chananä ni dnr dn Mlteme, sanide w 1 d. dtml Fuenm cuinsh ſſüda v. de ſolutio.lnon enim oꝛdo. Ho. ex eadem, quod nomi natus poſt, cui tamen defertur facult as adeundi pꝛimo, eſt ule, qui cenſetur inſtitutus ⁊ tenere pꝛimum gradũ he redis.⁊ ad hoc iſtam continuo allegamus. Hota in.l.hoc articulo.qð dictio t vniuerſalis complexiua fauoꝛe inſti⸗ tutionis:ne deſiciat:reſoluitur in vniuerſalem diſtributi⸗ uam. ¶ Ho.in..pignoꝛi. quod obligatio ꝑignoꝛis in per⸗ ſona ſerui, non impedit qualitatem neceſſarij heredis in codem poſſe conſiſtere, ſine pꝛeindicio tamen ipſius cre/ ditoꝛis. ¶ Hota in..non minus. rquod capacitas vel inca zcitas ſerui circa teſtamenti factionem paſſiuam, conſy⸗ deratur ex capacitate, vel incapacitate domini. Mdidem Jdelegatis. j. ſi mihi,⁊ tibi. 5.regula. cum ſimilib. CNo⸗ ta in eadẽ.l.in.. here ditarium.ſeruum hereditariũ iacen adfi demad te bereditate poſſe inſtitui. CNota eodem, fa ita allega⸗ ummarin, mus.quod iacẽs bereditas repꝛeſentat perſonam defun⸗ ctiu⁊ concoꝛdantie ſunt in glo. Summarium.. ·Inſtitutio captatoꝛia non valct. Altima volũtas nõ poteſt dependere ex alieno arbitrio. eradiectainpeſgnn 2 Captiuitas non tollit iura ciuitatis capti: ſed illa op⸗ 4 0.; ſtutio qnodfer Nütd unberäumgbtri demmetberedisnann rriatur attencitr n prefertur ocinſorn eſcripture als fauoxeteſtanenrn uam. ncapacitas ſeruiguuns ponſyderaturerpyin sperſonam deimnah. iug(Sütr e fferi verie lemperſone ineoth rutio variatur plnt lens cenſetur inſtiut s. Et dictio colectu uram diſtributiene tem neceſſarij bercii s ſeruiſuppletnain llillinſttutioC1uu is yter adiecaucin ler. Pꝛima ſt nütts ater zulgrrtr ikr enticnod nulgats, isnegetinsſtt oinlquis tutan tutio berecundun. 3 ittutionem ralganne 3 5„ Cfaultrrins - infttdc ä, Vun arcoil u n. Jantſe unug ocdoocngi 7 14 pꝛimit. 3 Inſtitutio beredis, an ſit de iure gentium, vel ciuili:? re- miſſiue.„ Cuentus conditionis, qui nihil operatur, non debet ex⸗ ectari.. Inſtitutus pꝛo parte pure, et pꝛo parte ſub conditione: ſiĩ nullus eſt ſibi datus ſubſtitutus, ſtatim capere poteſt totum.. Hereditas ex die certa, vel ad diem incertam, dari non poteſt. 7 ſ 1 nſtitutio Ala inſtitutiO. Gure, ee pꝛobatur:⁊ exiſtens apud hoſtes, ſeda eius ſer uus, poſſunt beredes inſtitui pꝛopter ſpem poſtliminij:ꝛ non ſpectatur conditio, cuius euentus nihil operatur. Et hereditas ex die, vel ad diem certam nõ re- cte datur. Ande tempus de medio remouetur:⁊ remanet inſtitutioſimplex.hoc dicit vſq; ad legem, ex facto. Cho. in illa. r Inſtitutionẽ captatoꝛiam nullius eſſe momen⸗- ti Ad qð. C. de teſtamento milit. l.captatoꝛie. de legatis ſecundo.l.j. C No. ex eadem: ita ſemper allegatur, quod vltima voluntas ex alieno arbitrio dependere non poteſt Ho. ex eadem ſatis magnum beneficium conceſſum re putari hominibus:vt de ſuis rebus diſponere poſſint in eum caſum, quo ſue future non ſunt, ſcilicet, poſt moꝛtem: que in moꝛientis perſona omnia diſſoluit: vt in authenti. de nupt. in§. deinceps. ¶ Ho.in eadem.l. in.. is qni. Ca⸗ ptiuum apud hoſtes, vel eius ſeruum durante captiuita⸗ te inſtitui poſſe. ¶ No. ex eodem, quod in perſona capti⸗ 2 ui, quamuis † ſeruus effecti iura ciuitatis in ſuſpẽſo ſunt: non autem per captiuitatem totaliter oppꝛimuntur. Et buius ratio eſt ſpecies reuerſionis, qua deducta ad effe- ctum iure poſtliminiſ, inducitreintegrationem omnium, que in perſona reuerſi tempoꝛe captiuitatis in ſuſpenſo. erant. ¶ No.ex eodem ibi, fomnia iura ciuitatis ⁊c. quod inſtitutio heredis videtur eſſe de iure ciuili: cũ ſi eſſet de iure gentium fruſtra hic dubitaretur:an inſtitutio capti⸗ ui fieri poſſet:cum per captiuitatem ea que iuris gẽtium ſunt, videatur quis amittere. j. de penis. l.quidam. de quo tamen dic vt dixi. C.de teſtamentisl.ſi teſtamentũ. ¶ Mo. in!l.ſi quis ita ſcripſerit. quod euentus conditionis, qui nibil operatur, non debet expectari. et ita ſemper allega⸗ tur:c hoc in vltimis voluntatibus. Idem in contractibus vt. 3. ad Aelleia.l. aliquando. in. 5.ſub conditione. CRHo. ex eadem, t quod inſtitutus pꝛo parte ſtatim capere poſ⸗ iit, etiam aliam partem, in qua eſt inſtitutus ſubconditio- ne/ſi nullus ſubſtitutus ſibi datus fuerit. Quoniam ſub⸗ ſtituto dato expectari debet conditio:vt..eo.l.ſite ſolum. in pꝛinci.Et ratio huius legis eſt:quia fruſtra expectatur cõditio, caſu quo eius euentus nibil operetur. Aut enim conditio eueniet:⁊ tunc erit heres in totum:aut deſiciet: ⁊ tunc poꝛtio cui cõditio adiecta eſt, neceſſario tranſibit ad De heredibus inſtituendis. 129 hunc heredem per ius accreſcendi:ne alias contingat, qð pꝛo parte teſtatus, ⁊ pꝛo parte inteſtatus decedat. contra ¶ius noſtrum. cum ſimilibus.de regu.iur. Mo. in.l. here 6 ditas t ex die. quod ex dic certa, vel ad diem certam, bere ditas dari non poteſt:imo ſublato tempoꝛe inſtitutio pu⸗ ra manet. Ad idem inſti. co..heres ⁊ pure. Et puius eſt ratio ne pꝛo parte tempoꝛis teſtatus,⁊ pꝛo parte tempo- ris inteſtatus quis decedat.contra dictam legem, ius no- ſtrum. An autem ex die, vel ad diem certam bereditas da ri poſſit: dic vtl.extraneum.C.de heredibus inſtituen. d Summarium.. 1& Inſtitutio rei certe inter heredes eſt valida. 2 Heres inſtitutus in re recta, quando habeatur loco le- gatarij. 3 Sies alienum totaliter exbaurit bereditatem, legata et fideicommiſſa ſunt nullius momenti. 4 Res ibi dicitur eſſe, ybi perpetuo eſt manſura:nõ autem adtempus. 5=P † ¶ Inſtitutio plurium he⸗ AN 2 facto. redum in rebꝰ certis eſt va- Alida: quia trabitur ad vniuerſum. Et eoꝛũqui⸗ Albet res certas, in qurbus eſt inſtitutus, reti⸗ net:vt ſibi pꝛelegatas.Et res eſſe dicuntur ibi, vbi perpe⸗ tuo eſſe debent:non autem ad tempus.hoc dicit tota lex. 1¶ Ho. pꝛimo ex iſto tex. inſtitutionem † rei certe inter be redes eſſe validam.Et illius eſt ratio: quia detracta certe rei mentione in inſtitutione: heredes capiunt vniuerſam bereditatem pꝛo equali poꝛtione. 3. eo. l.§. ſi ex fundo.⁊.l. 2 quoties§. ſi duo. cum ſimilibus. ¶ Mo. ex eadẽ tſecundo, quod cum heredes inſtituti ſunt in rebus certis, quãuis babeãtur vt veri beredes in hereditate reſidua, extra eas res adeo, quod illa veniat equaliter diuidẽda:tamen quo ad res certas in quibus ſunt inſtituti, habentur loco lega tarioꝛum adeo, quod quilibet ſuas in quibꝰ inſtitutus eſt, babet ſibi pꝛecipuas.Eỹt inde oꝛiginem ſumpſit tex.l.quo/ ties. C.de heredibus inſtituen.volens heredem in re cer⸗ ta alijs datis coheredibus, haberi loco legatarij. qð bic ⁊ ibi late diſcutitur. ¶ Ho.ex eodem, quod cum teſtatoꝛ in patrimonio non habens, niſi fundos duos, vnum eſtima⸗ tionis maioꝛis, aliũ minoꝛis:duos heredes inſtituit:⁊ eo⸗ rum quemlibet in vno, hereditas tũc reducitur ad nume⸗ rum iuris, adeo:quod eoꝛum quilibet in dimidia heredi⸗ tatis ſecundum ius conſyderare cenſetur inſtitutus: non autem vnus in parte maioꝛi, eo: quia maioꝛ fundus ſibi re lictus fuerit: alter in parte minoꝛi:qꝛ fuerit relictus mi⸗ noꝛ:quoniam in fundis illis non cenſentur heredes ſed le gatarij. ¶ No.ex eodem, quod dicto caſu quilibet oneri⸗ bus hereditarijs tenetur ſatiſfacere ꝓ rata hereditatis: ⁊ ſic pꝛo dimidia:nõ autem pꝛo rata fundoꝛum.Et huius eſt ratio:quia is alienam inſtitutionem beredis ſequitur, non legata:vt in..fi. C. de heredi. act.niſi in ſubſidium: vt in.l.fi.c. in computatione.C. de iure delibe. C Rota quod 3 †vbi es alienum hereditatem totaliter exhaurit, legata vel ficeicommiſſa nullius reputantur eſſe momenti. Ad idem.j.ad Trebellia l.heres percepto.cum ſimili. Et bu-⸗ ius eſt ratio:quia cum pꝛius ex hereditate ſatiſfaciendum ſit creditoꝛibꝰ,merito in ea nibil remanebit, ex quo ſatiſ⸗ 4 fieri poſſit legatis. Nota vltimo, ⁊ † ita ſemper allega⸗ mus, ii dici rem foꝛe:vbi manſura perpetuo eſt:non autẽ vbi ad tempus.Et quamuis in hoc habeat multas cõcoꝛ⸗ dantias hec lex:tamen nulla eſt plenioꝛ iſta. d Summarium. 1& Conqditio adiecta inſtitutioni, cuius implementũ de- pendet a facto teſtatoꝛis, ſi deſicit:non vitiat inſtitutionẽ. 2 Suboꝛdinatio ſucceſſionis:quod inducatur a ſuboꝛdina⸗ tione graduum. 3 Filius conditionaliter nominatus in oꝛatione, in qua ſibi datur ſubſtitutus:cenſetur inſtitutus. 4 Subſtitutio recipꝛoca appellatur bꝛeuiloqua. 5 Filius exheredatus, quando veniat appellatione filioꝛũ. r , 1 aen e Plun ⸗ — 4—ʃ 1 a 1 „ — „ — ——— 3 7 1— A. udo. Komain. pꝛimam Infoꝛ. part. As quis ita ſcripſerit. 6 ¶ Defectus conditionis de futuro, que depè —.44cet ex voluntate teſtantis, non vitiat diſpoſi⸗ tionem.æ&t oꝛdinatio graduum intelligituroꝛdinem dare delationi heredit atis, ſeu ſucceſſioni. et eadem ratione et inſtitutio ⁊ ſubſtitutio recipꝛoca fieri poſſunt.hoc dicit cũ Uſequen. No. in.i. ſi quis ita. t ꝙ defectus conditionis adie cte inſtitutioni, cuius implemẽtum pendet a poteſtatete⸗ ſtantis, inſtitutionem non vitiat. Ad idem. 5. eo. liij. Co 2 ta in l.cum in teſtamento. qð ſuboꝛdinatio graduum in- ducit ſuboꝛdinationem ſucceſſionis: vnde nũquam gra- dus tertius concurret ad appꝛehendẽdam hereditatem 1 cum gradu pꝛimo, vel ſecundo. Ad idem.j. de acquirẽda bereditall. quandiu.la vltima. Fallit in caſu.l.iipater. j.c. 3 CHo. ex eadem, qð filius cõditionaliter nominatus in oꝛatione, in qua ſibi datur ſubſtitutus, ceſeturinſtitutus: ⁊conſequenter non irritatur teſtamentum, quanquam ſit pꝛeteritus. Et ſic videtur hie caſus expꝛeſſus pꝛo opinio- ne War. in.. Gallus. in pꝛinci. S. de libe.⁊ poſthu. ¶ Ho.in 4 eodem in.. pec verba. ibi,bꝛeuiterc. ſubſtitutionem re cipꝛocã appellari bꝛeuiloquam:⁊ hoc ex eo, quod bꝛeuio⸗ ribus verbis ſit aliqua alia. ¶ Ho. ex eodem, quod eadem oꝛatio continere poteſt in ſe ⁊ inſtitutionem ⁊ recipꝛocam 5 ſubſtitutionem. ¶ No.in Teadem, in§. qui tres.hᷣm vnam liter am.qð inſtitutio filioꝛum nõ trahitur ad filium exbe/ redatum. Ande eſt hic caſus queſtionis, quam dixi in l. G multi..de liberis ⁊ poſthumis.ſcilicet quod in beneſicijs ⁊ fauoꝛibus,filioꝛum appellatio non compꝛebendit filium exheredatum.Et ad hoc iſtum text.ſemper tene menti:et ita conſului in regno Aragonum in ardua queſtione. Summarium. 1& Nereditas, quod dari poteſt poſt diem incertum. 2 LConqditio tacite ſubintellecta in inſtitutione, quod etiam non poteſt in codicillis ſubmoueri:ſicut nec expꝛeſſa. 3 Lucrum ſeu cõmodum, quod cauſatur ex re vendita, qð reperitur penes venditoꝛem, etiam ante rei traditionem, quod debet emptoꝛi reſtitui. Ai filio impuberi ex⸗ SSA Seruus legatus poſt heredatO. doren esetzniſpaee veres inſtitui:⁊ conditio tacite adiecta inſtitutioni nõ po teſt adimi in codicillis: et conditio pendens poteſt tacite remoneri licet defecta non:⁊ omne lucrum ſeu cõmodum quod ex ſeruo vendito poſt venditionẽ venditoꝛ capit re/ V ſtituere debet emptoꝛi:vel eius heredi.h.d.cuin.l.ſequen. 1CGo. f in. l. qui filio. in pꝛinci. ſerunm legatarij poſt lega- tarij moꝛtem, poſſe heredem inſtitui. Ande no. ſecũdo, qõ quamuis hereditas non poſſit dari poſt diem certam:po teſt tamen dari poſt incertam. Et rationem diuerſitatis vide.ʒ.eo.l.hereditas ex die. ¶ MNo.in..ſeruus. qð quã- V V uis fuerit codicillis adempta cõditio adiecta in teſtamen to relicto libertatis ſeruimon tamẽ cenſetur adempta ea/ dem cõditio, quatenus tacite intelligitur repetita in eiuſ⸗ V dem ſerui inſtitutione:⁊ igitur ſi cõſequi vult in teſtamen to ſeruus ſtatim libertatem, et hereditatem:neceſſe eſt, aõ conditionem adimpleat: qᷓ;uis in codicillis ſublatam. Si enim deſicit conditionis implementum, conſequetur li⸗ — bertatem vt pure ſibi relictam in codicillis:non autem he reditatem, cuius inſtitutio manſit cõditionalis. C Ande 2 no. † ſecundo caſum notabilem, qs ſicut conditio expꝛeſſe in teſtamento adiecta inſtitutioni, non poteſt ſubmoueri incodicillis:ita nec etiam in inſtitutione taeite ſubintelle/ cta:vt eſt illa, que adiecta legato libertatis ſerui, intelligi⸗ tur tacite repetita in inſtitutione eiuſdem. ¶ Hota in 5.ſi quis ſeruum. qð ſi pendente conditione adiecta libertati, ⁊conſequenter ſerui inſtitutioni, teſtatoꝛ ſeruum ita inſti⸗ tutum alienat:poſt moꝛtem teſtatoꝛis inſſu noui domini, poteſt ſeruus olim domini ſui hereditatem adire. Et hu⸗ ius eſt ratio: quia ex quo pendebat tempoꝛe alienationis conditio adiecta libertati, erat conſequenter inſtitutio ſer ni valida: quia reperiebatur etiam libertas ſibi relicta, Ho.er eodem ſecundo, oð ſiteſtatoꝛ ſeruum cu 1 tate conditionaliter inſtitutum viuens alienat Diber cientem conditionem libertati adiectam, non oi defi⸗ noui domini poſt moꝛtem teſtatoꝛis olim dir ſu 4 tatem adire. Et huiuseſt ratio: quia eſt alienatus ereci⸗ poꝛe, quo reperitur dicta eius inſtitutio nulla wrcenent ſtoꝛum. Quod patet: quia eſt alienatus poſtquamd f conditio adiecta legato libertatis: ⁊ conſequ efecit defecit libertatis relictum:vnde ſuccedit regula Dr per tex. hunc allegamus repꝛobata opimone Juliani 1 cundum MParcellum, quod omne lucrum iuaniſe ex re vendita cauſatum penes venditoꝛem: licet ante 1 traditionem, reddendum eſt emptoꝛi. ri Summarium. 2. Aerba illa, ſi heres non erit, adiecta ſeruo inſtituto quod intelligantur ſcilicet ſi hereditatem ſibi acquirere non poterit. ſeerip Et adiecta libero, ſcilicet ſi heres non erit ipſe perſę v alium heredem non fecerit. ppſe perſe n Subſtitutio vulgaris facta ſeruo, quem teſtatoꝛ putabat liberum, operatur quod ſubſtitutus vocatur ad beredita tem cum ſeruo pꝛo dimidia. Imperatoꝛ in cauſa pꝛopꝛia, quod ſit index. 2 24(¶Paopter repugnatiz 4 5— * J pate rfa. rarionumeregrlam 20, Nuuttitur cõcurſus ſubſtituti cum inſtituto,hd cum.l. ſeq. et eſt lex valde notabi.(Mota inlj quod verbaf illa ſubſtitutionis vulgaris ſcilicet, ĩpater ſiheres non erit, adiecta ſeruo inſtituto: a iure hunc reci⸗ piunt intellectum, ſcilicet, ſi bereditatẽ ſibi acquirere non poterit:qðò contingit mutato ſtatu ſernitutis in libertatt: velſi per medium eius, alium heredem nofecerit, ſcllicet dominum. ¶ Ho. ex eadem ſecundo, qõ ea yerba ſubſtitu tionis vulgaris, ſcilicet ſi beres non erit, adiecta inſtituto libero:hunc intellectum recipiunt, ſcilicet ſi heres nõ erit ipſe per ſe, vel alium heredem nõ fecerit per medium ſui: quod eontingere poteſt mutato ſtatu libertatis in ſerui⸗ tutem. ¶ Ho.ex eadem.iij.qð ⁊ ſubſtitutione vulgari fa⸗ cta ſeruo, quem teſtatoꝛ putat liberũ: nõ intelligitur ſub⸗ ſtitutum vocari ad hereditatem:ita demum:ſiſeruusnon ſit heres, vel dominum heredem non faciat: ſed vocatur ſubſtitutus vna cum ſerui domino ad mediam partembe reditatis ſtatim inter eum atq; dominum pariter diuidẽ dam. In his tribus eſt lex iſta valde notabilis, ad quã ri⸗ de.l.cum pꝛoponas.GC.co.tit.Sic fallit hic regula.bcumin teſtamento.S. eo.volentis inſtitutum atq; ſubſtitutumnõ vocari ad hereditatem eodem tempoꝛe, ſed gradatim Et ratio fallentie eſt, falſa opinio teſtatoꝛis. Quid autẽ ſitde alia media hereditatis:dic vt hic in gl. ¶ Ho.j in.li hoc Titus.quod Imperatoꝛ in cauſa pꝛopꝛia iudex eſt. Ad bis, que in teſtmento delentur. lpꝛoxime. 16, nſtitutio be Aiſoluendo..pper ˖impedimẽtum aliquod extrinſecũ ab initio no Avalet:ceſſante impedimento anteq́; cedat dies adeunde bereditatis, reconusleſcit. Et heres teſtatoꝛipa rens, nõ poteſt hereditate pꝛiuari pꝛopter inobedictiam coheredis.Et conditio pꝛo parte poſſibilis, et pꝛo parte impoſſivilis:pꝛo ea parte, pꝛo qua eſt impoſſibils reijcð tur:z ideo inſtitutionem non vitiat.Et non poteſt exteſta mento ille conueniri, qui non apparet per teſtatoꝛem gra natus:licet bene poſſit conueniri ex contractu ſiſe obliga uerit.hoc dicit vſq; ad legem, ſi ita. — ja(Dictio, jmo eſt ¹ 3 1 ſc rI Pru. Khm coꝛrectio nis:teſtato: bereditatem pꝛimo diſtribuit pel vncias ꝓoſtea per partes: videt᷑ partes er de reſſduò hereditatis.Et verba maledictiois vniue 4, lia, non inducunt inualiditatem inſtitutionis:⁊ ſeruusa cuſatus de crimine adulterij, vt non poteſt manumittiiita non poteſt beres inſtitui. Et falſa demonſtratio befede ₰ — W sln hghune hen iintd, s. alohn cct Hultun runneunkundeng aaktfintie wmſi üna duwol 3 0 Abredii Cxriuiie „Srandn an Zanratinäm Fhet Eunaintmuni weuremäters jimer Ffatlut. riuunttt ariskaarruunſür mrſcrum. amngulrrdunriza Jliidus HanCelpenibuis go ſantrraaalsndt UAcanreralmnlgn Weadplltunggektynn, Keaffiſf onnalteispoſtpr dun Fnonobſinteitaürtsboint — weſanch anpolitpruniiad äh düuinagmatusquddokdemnin atbe dicoqd tatunctdicneche Knanatrali reponceams Peo üemeslberinäſetnregoken anſiti incgmraſin danlintlgrin guiunnnrani aiennämnsgum eurlaiſtdltt etuggndd eetwümmis n Radanpſenedſſle inantha Krwräscftimnr ſüſutd tmeinmthtmrins hſrun mewiig, edi hnätmrimih Krna ränadwrinalr ünut adeili ddi 8 N müime 1 atneenldniied jendie d futmſinher dai dum de veritate conſtat, non vitiat inſtitutionem. hoc di⸗ d cum.l.ſequenti. nunselrendsi 3— 24 li enum ¶ Inſtitutio cum reli nnrditgene t( 3 allen«ctolibertatis facta de nouum. Et vt teſtamentum pꝛimum rumpatur per ſecun überes onent in dum, ſufficit foꝛe poſſibile ex ſecundo bereditatem adiri tur, ſiücetſ mnünn poſſe. hoc dicit vſq; ad legem, ſi is qui ſoluendo. ſcllcetſ beten ¶ De mülitari teſtamento. Rubzꝛica. drain arium.. larisfactaſeng S umm 4) den. M 2 tur goodlüitndne d Poo dimicila. — Solennitate iuris non obſtante, num in maleſicijs auſappopia mtte perueniri poſſit ad condemnationem. 2 Solennitate iuris non obſtante, quid ſit. Paterf C z MWatrimonia vnde ſecutaſunt. .eIltnaa 4 Juris naturalis eſtin oꝛe duoꝛum vel trium teſtium ſta⸗ tn cdeurſisſatſtna Fe omne verbum. Iſeqeteſtler Aen 5 Milites, num qualiter volunt, teſtari poſſint. erba rillaſt e erba rlaſubſttudonen 1 1 b ¶ Opponit qðde⸗ 3 tl uS. beat teſtari iure cõ⸗ acuctſnwuimm um, ſculicet,iberecuin. 68 un Glicet, iberectri muni. C. e.lpenul. huius cõtrarij timoꝛe glo. ſoluit tres caſus:vide gl. que incipit, ingit mutatoſtatuſene meius Aliun berctai- 71 induxi nnbnt Al ſolẽnitate.⁊ illam legem induxi ſemel der eadem ſecunot S K a. ur—— aa pulchꝛam queſtionem, cauet ſtatuto lectunreapitie ciuitatis Aſfifiſ, qd in malenicijs poſſit perueniri adcon- eerumfecpunm qénationem, † non obſtante iſta iuris ſolénitate dũmodo lum berecemnͤim conſtetde dnziehon Modo teſtes fuerunt examinati die epotcmutaoſn Aenerisſancti: an poſſit perueniri ad cõdeinnationem. readem iſqp e 2 ‿☛☚.o fui imaginatus quid vult dicere nõ obſtante iuris teſtatorputat liei ſolennitate, ꝛ dico qò tantum eſt dicere quantum ad pꝛo- adbereditatent pꝛia iura naturalia reſpondeamus. Pꝛobo hoc, de iure wminum hercdemie naturali omnes liberi naſcebantur: poſtea ſuperuenerũt camſcruidommoän; bella ⁊ concupiſcentia: inde ſequuta ſunt matrimonia: inter eum atcoonn etquidam ſunt legitimi, quidam non: quidam liberi, et buseſtler iſtaratn quidam ſerui: vt in autbentico, quibus modis naturales nas. CccotitSi fKütin efficiuntur legi.ſ. ſed licet. Modo quando Imperatoꝛ re appolentisinſttuuma ſtituit, natalibus reſtituit ad pꝛiſtinum ius non obſtante it ten odentmnt iuris obſeruatione: vt. 9.5. ſed licet.⁊ in authẽtico, quibus otktbb’ modis naturales efficiuntur ſui..illud. Modo in pꝛopo ſt falla opiniotttalne* dnl.), ittis dieſtdes ſito cum dicitur non obſtante iuris obſeruatione, tantum — orin ubnn eſtdicere quantã qreſpondeamus adpiiſtina iura natu- mpera unertodinm, 4 ralia. Sed de iure naturali in oꝛe duoꝛn vel triumtteſtiũ, queinteſt ſtat omne verbum:yt in. c.nouit. extra de iudi. Item ſolen ſiſolech Oh nitas ſententiarum eſtde iure ciuili non naturali: vt.l.iu⸗ riſiur. C. de teſtibus. dummodo parti defenſio non aufera waui 4* tur: quia defenſio eſt de iure naturali: vt.l.vt vim. de iuſti. tceſſanteinpe rlir ⁊ iure. ⁊.c.paſtoꝛalis. extra de re iudi.et hoc pꝛobat in hoc ſtts reamineag v tex.⁊ milites poſſunt teſtari qualitercunq; f volunt, et re⸗ peraditaepuuun lls⸗ miſſa eſt eis iuris ſolennitas, duntamen duobus teſtibus oncitoxcpauti pꝛobetur teſtamentum. ad idem fami. erciſcundel.i. Sed de aprnte po u an quando iſti teſtes examinabuntur in iudicio requira⸗ in, tur iuris ſolennitas: Reſpondetur ꝙ ſic:vt l. ucius. i.c. em non pliud onem nonſi rul ufis o. I ne⸗— Knnoſen gpei, Hüibi legitimis pꝛobatio. nam in eo qð venit expediendum I N 3.7.. dender anungu per ipſum militem eſt remiſſa iuris ſolẽnitas, vt hic. Sed in eo quod venit expediendũ per iudicem, vel beredem. vtjj. eo.l.in fraudem..fina. 7 5 rut btbung, S ummarium. 3 1 ³☛☚̃ Miles, an vt tutoꝛ et pꝛiuata perſona, contrabere 64 De militari teſtamento. 30 poſſit 2 Aiam arbitri eligens, an poſſit ad aliam redire. J mil es ¶ Illud qð ex noſtra volũ⸗ tate dependet intelligimur facere omni iure, et quo meliꝰ poſſumus. b. d. ANo. tex. ibi, neq;. Sed ꝙ qð miles in cötracti — bus poteſt contrahere tanqᷓʒ tutoꝛ, ⁊ tanq́; pꝛiuata perſo- na, ⁊ cõtraxit ſimpliciter. De hac queſtione dicã in.l.poſt moꝛtem F.j.quãdo ex fac.tu. Dynus inducit hãc legem ad queſtionẽ, cõpꝛomiſi in Titium tanq́; in arbitrum ⁊ arbi⸗ 2 tratoꝛemꝛet ipſe elegit viam arbitrij r an poſſit redire ad aliam viam:dixi in.l.ſi dominium.j.de fur. Et Spe.ponit in titu.de arbit..ſequitur.ver ſic.quod ſi compꝛomiſſum. — Ai iur e ¶ Jdem intelligo in authẽ. A dex cauſa.quod iſta authenti. NAnon babeat locum vbi teſtatoꝛ fecit legata ma⸗ gna, non cogitauit de filijs, vel ignoꝛãs vxo⸗ antem:pꝛobatur.j. eo.l. milites.F. miles. vt dixi in authenti.ex cauſa.⁊ de iniuſto teſta.in.l.filio pꝛeterito. Summarium. 1& Condemnatus de crimine capitali, an teſtari poſſit. 2 Fierarins de falſo condemnatus, num poſſit inſtrumenta acere. 3 Sermo vtrum ſecundum perſone conditionem, ad quam dirigitur, intelligidebeat. Amilitari. ennapeher nte L. 8 ligi ſecundũ cõditionẽ Mverſone ad quam dirigitur. h. d. No. tex.ibi, nã Acum opponitur qð cõdemnatus de crunine ca 1 pitali nõ poſſit † teſtari: vt..ſi quis. in pꝛin.. miles. de le⸗ ga.ii.⁊.j. de teſtamen.l⁊ notatur in.l. ex mulitari. ff. eo. et facit ad queſtionem, an iudex poſſit reſeruare notario cõ⸗ 2 demnato de falſo, qð poſſit inſtrumẽta facere de iure qõ ſic. Docto.dicunt qð cauſa cognita poteſt, als non:vt l.nõ poteſt. j. de fur. ꝛ.l. diuus. j. de iniu.⁊ ibi videtur caſus. Cy. ponit in.Lex militari. Oppo. de.l. ſi quando cõtra. de inof. teſta. vbi dicit facere de iure cõmuni.So.quia cum bie de milite loquatur, intelligitur quod fecit iure militari Nam 3 Tſermo debet intelligi ſecundum cõ ditionem perſone ad quam dirigitur:vt hic, ⁊. ꝓlenum.. equitij.de vſufr.⁊ ha⸗ bi.⁊ per Dr. in. c. ea que, de iure cõmuni. de reg. iur. lib. vj. Summarium. & Hereditas quibus legibus ad quemlibet tranſmitti poſſit.⁊ numero.2. 3 Beneſicium in nullius odium induci debet. 4 Hereditas vtrum ex beneſicio ſpeciali tranſmittatur. 5 Jus deliberandia deſcendenti, num tranſmittatur. 6 Differentia inter deſcendentem ⁊ extraneum. 4 ¶ Hec lex cum.l.ſeq.vſc S 1 filiuſfamil. da fere ot. an Brah ta patris non adita a filio ſuo exiſtente in poteſtate tranſ⸗ mittatur ad quẽlibet, vel non. Dicit glo. qò tranſmittitur ad ſuos, vt hic no.⁊ dicit tex.in.lj.C. de his qui ante aper. tab.per.l.apud hoſtes.C.de ſuis ⁊ leg.⁊ videtur caſus ibi: ⁊idẽ in.lj.C.ad Oꝛphi.Ad extraneos non:vt no.glo.in.l. ſi infanti.C.de iure delib.hoc dictũ eſt cõtra caſum noſtre legis, bereditatem. j. de caſtrẽ. pecu. ⁊ l. qui duos.. qui in bello.j. de re. dub. ꝛ.l. Lucius.j. de iure fiſci.⁊.d.l.apud ho⸗ ſtes. de ſuis⁊ legit. in quibus legibꝰ videtur expꝛeſſum ꝙ 1 Ttranſmittatur ad quemlibet, quare Mar. Sil. et Jac. de Belui.⁊ dicunt glo.eſſe veram, vbi filius impediatuũr adi⸗ re iuſta ignoꝛãtia, vel aliquo inſto impedimento: tũc enim ad quoſcunq́; tranſinittitur. nam omnes leges allegate in gloſ. videntur loqui vbi filius impeditur adire pꝛopter in ſtum impedimentum. Ita no.in autbentico, de triente et ſemiſ..j. Alij doct.tenent indiſtincte quod tranſmittatur 2 ad quoſcunq; per has leges allegatas ſupꝛa: ⁊ hanc opi nionem tenet Jaco. de lre.: Petrus⁊ Altramontani et r i SPiu uo e 4α 7 4 —x —— . Audo. Komain. pꝛimam Inſoꝛ. part. Richar. Malumb. ⁊ Cyn.in.d.l. apud hoſtes. et Raine. de monte Aerbia, idem tennit conſulendo. Hanc ipinio- nem putoveram, ⁊ ſepius ſic conſului: ⁊ iſta diſtinctio. iuſti impedimenti non placet per legem, liber bomo§.j. de ſtipulat.ſer.vbi eſt tex.qð etiam ille errauit in iure.tamen exiſtentia ſui heredis hereditatis paterne acquiſitionem operatur:⁊ hac ratione beneficiam abſtinendi fuit intro- ductum in fauoꝛem filioꝛum, ꝛnon teneretur creditoꝛibus non in odium ſuum:ſed ſi hereditas non adita non tranſ- mitteretur pꝛiuaretur all iuriſdict. quam habebat de iu- 3 re antiquo. nam illud beneſicium eſſet in eins t odium in- ductum: quod eſſe non debet: vt.l.ſi filius qui patri. 8. de vulga.⁊ pup.⁊ l.apud hoſtes. C de ſuis⁊ legi. vbi dicit ſna reſpon. dicens hoc poſſet eſſe odium filijs quod tunc ſi he reditas ſoluendo non eſſet dico qð non eſt odium, quia ſic filius viuens habebat poteſtatem abſtinendi vel immiſcẽ di ita tranſmittit j.titu.jl.ſi quis filius§. ſ. ibi no. contra hanc opi. facit.j.ad Tertu l.õ.ſi quis ex liberis vbi videt caſus. Sed tunc hᷣm lec.poſitam in glo.⁊ facit.j.de iure de⸗ libe. I. ſi infanti. vbi dicit omnes hereditates intelligas ibi extraneoꝛum. ¶ Itẽ facit ad hoc lex.j. C. de his qui ante aper.tabu.vbi ex ſpeciali beneſicio trãſmittitur heredi⸗ tas:⁊ tamen loquitur de paterna.ſo.illa lex loquitur de he reditate aſcendentium, et etiam eoꝛum qui in poteſtate. Illa nullum inducit ſpeciale. ¶ Itẽ facit cõtra legem, cũ antiquioꝛibꝰ. C. de iure delib. vbi videt᷑ dici idẽ in filio q 5 in extraneo, j quod deſcendẽs tranſmittat ius deliberan⸗ di.Sed tu dicas ſi filio eſt ſtatutum certum tẽpus ad deli⸗ berãdum⁊ decedit interim eſt idem in ſuo quod in extra⸗ neo. C Sed ſi nullum tempus eſt tunc remanet differen⸗ 6 tia inter ſnum † extraneum: quia ſuus ad quoſdam ex- traneus intra annum tantum. ¶ Item quero cum filius repudians manet heres, vtrum exiſtẽtia ſui heredis ope- retur vt heres filij poſſit adire illud quod repudiauit tex. quod nõ:no.in.lj. C. de his qui ante aper. tabu iſtam ma⸗ teriam foꝛſan latius tr actabo.j.ad Tertullia.l.ij.ſi quis ex liberis. e Summarium.. Solennitas circa teſtamentum multiplex. 2 Inſtitutus quot tempoꝛibus capax eſſe debeat. Militibus in teſtando remiſſa eſt omnis ſolennitas. 4 Juſgentium quotuplex ſit. 5 Seruitus an iuregentium ſit introducta. 6 Pꝛiuilegia in militum teſtamento quot conſyderanda ſint. 7 Teſtamentum vtrum in ſubſtitutione pupillari facien- dum ſit. 8 Teſtantis quotupliciter circa diſpenſatum perſona con⸗ ſyderetur.— 9 Juſgentium an diſtractionis ſit impeditiuum. CAd euidentiam N LTque enim. Gaa circa teſta 6 mentum ſunt multe ſolẽnitates: quedam circa ANfoꝛmam teſtamenti, et ipſum teſtamentũ: que⸗ dam circa foꝛmam inſtituti, ſeu legatarij: quedam circa ſubſtantiam diſpoſitionis. Circa quodlibet illoꝛum videt diſpenſatum per illa verba poſita.3. e.lj.§.teſtamẽto quẽ velint. Sed licet loquatur circa ſolennitatem que eſt circa 2 perſonam inſtituti, quia †debet eſſe capax tribus tempo- ribus.ſi alienum.. in extraneis.de heredi.inſti. Opp. de verſi. ſed ſi ſeruum.vſq; ad ver.depoꝛtati.nam in.j..dici⸗ tur qð non capax poteſt inſtitui, in ſequenti glo. Nam glo. ſuper verbo, capiũt. dicit qð verbum fere, tollit cõtrariũ. glo. bene ſoluit ſed per hec verba poſita. ã.e.l.¼quia in mi⸗ 3 litibus omnis ſolennitas eſt remiſſa, videtur remiſſum quod poſſint inſtitui omnes, qui ſunt capaces de iure geè⸗ tium vel ciuili:tunc non poſſunt inſtitui.⁊ hoc tene menti, quia facit ad illud quod dicunt ſtatuta non obſtante iuris ſolenintate, que verba intelliguntur: qreditur ad pꝛimũ & ins naturale, vt dixi. 6. e. j.⁊ intelligas naturale, rid eſt de luregentium:⁊ inſgentium eſt duplex: pꝛimum qõð fuit eo gꝰ gentes fuerunt, non tamen cõmune cum bꝛutis vt com Pꝛomiſſa ſoluerètur: ⁊ illud iuſgẽtium adbuceſt in ſeruis: quia naturaliter obligatur. qnoddam eſtiuſgetit omnes vtũtur introductum: iuregẽtium † eſt nerd bud ſeruitus que impedit.in. l. manumiſ. 3. de inſtiti 11 ideo illa verba remiſſa ommi iuris ſolẽnitate 1 ius gentium. non enun ad pꝛimum tantum qõ gentes fuerunt, ſed etiam ad qs fuit intr gentium, vnde illud qð cadit in ſeruum, nõ videturr ſum:et in boc. g. vlti.videamus pꝛiuilegia miltum ene numerantur. 6. e. ſuper rubꝛica. Tu vero melius ene 5 5 dic, Cð in teſtamento ſunt conſyderanda † quatuoꝛ betns gia militum. C Pꝛimo ipſa foꝛma ſolennitas teſt mmie tietiam circa hoc, videtur diſpenſatum pꝛimoin n mden teſtium. CSecundo:q non requiruntur rogati deerd diſtinctionem poſitam. S. e.l j. ¶ Tertio:q nõ ten ni lium inſtituere vel exheredare, dum tamẽ faciat deei⸗ vt. j..l. qui iure.⁊ l. ꝗ militis.. miles. et.l.ſi cũ vel in dus b C Quarto:quiaper legẽ Aelleiã nõ rũpitur, iʒ ſit 3 ritus:vt.j.eo.ltidẽ. ¶ Quinto:q poteſt inſtituere die d cillis:vt.l.milites codicillis.in pꝛin j. eo. CSexto:qf 1 lius teſtamentũ conſir natur:vt j. e.lin traudẽ gij 1 1 8 7 tes§. veter anus. CSeptimo:qꝛ in ſubſtitutionet pu el, lari non requiritur qõ faciat ſibi teſtamẽtũ: vt.niles n j. e. C 2 ctano quo ad cõfirmationẽ tabularum pupil nz requiritur aditio:vt.d.l.miles.in ſi. ono, quod poret decedere cum duobus teſtamentis:vt.j.e.l. querebatur et circa omnia iſta videtur diſpenſatum per illa verba pofi ta. S. e..j faciant teſtamentum quãdo velint. Peimoeſt 3 ſconſyderanda perſona teſtantis, circa qð videtur diſpen ſatum, pꝛimo in cõdemnato de crimine capitaliet lermn litari.j. eo. ¶ Secundo in dubitatione de ſtatu ſuoryt 3e l.ex militari. in eo qð non eſt ſuus hoſtium videtur pu i⸗ lus:non eſt diſpenſatum:vt. 3. ell. facere.⁊. C. eo.ſia Ku⸗ 9 tio, quia impedimentũ ſeruitutis eſt juriſgẽtinm.(r Itẽ impedimẽtum diſtractionis fimiliter eſt iuriſgentium ad hoc vt poꝛrigatur diſpoſitio, que inducitur per illa verba poſita. S. e.lj. ¶ Tertio eſt conſyderandaperſonainſtitu ti ſeu legatarij. et hiceſt aduertendum quandoq; quis eſ impeditus de iure communi pꝛopter defectum luriſgen⸗ tium:vt quia ſeruus:⁊ tunc, in boc non. 1. dducta uure, et reducunt ad qd uit eoipſo oductũ e vſu ¶ De acquirenda hereditate. Rubeica, Summarium.. 1 82 erbum, bereditas, quod fuerit inuentum aiurena turali. 2 Heres, qui non confecit inuentarium, an teneatur vttray res hereditarias in foꝛo conſcientie: 3 Pena, que venit nedum ex pꝛeſumpto:ſed nec er veroma leficio, quod in foꝛo conſcientie peti non poteſt:nec exacta retineri. 4 Deres vſurarij, qui non confecit inuentarium, quodnon teneatur vltra vires hereditarias. 5 Laſus in quibus heres etiam inuentarium non conſciẽs non tenetur vltra vires hereditarias:⁊ ponuntur decem caſus vſq; ad nu.⸗. 6 Exceptio ceſſionis bonoꝛum, quod tranſeat in heredem. 7 Eccleſia inuentarium non conſiciens, an teneatur vltra vi res hereditarias.Et quid in fiſco.nu.3. 9 Eccleſia cui factum eſt relictum, quod ſi ſit vltra vires he⸗ reditarias, quod illud petere non poſſit. 10 Pꝛoteſtari, quod debeat heres adiens bereditatem ſe adire cum beneſicio inuentarij, ad hoc vt inuentariũ ſibi pꝛoſit. n Inuentarij confectio, quando pꝛoſit etiam beredipꝛo cre ditoꝛibus pꝛopꝛijs, non hereditarijs. 12 Ratio quare de iure antiquo heres vltra vires heredita- rias creditoꝛibus tenebatur:⁊ non legatariis? remiſſiue- ¶ In glo. rubꝛice ibi, adire ⁊ repudiare. An iſta glſt ve⸗ ra, videbitur in. l. neceſſarijs. j. e. Et circa iſtam rub.queſi uit hic Bar. tria pꝛincipaliter. Pꝛimũ, quid ſit pereditas, Secundũ, quo iure ſit inuenta. Tertiũ, an beres in foꝛo 5 ſcientie teneatur vltra vires hereditarias, qui no conticit 1inuentarium. Et pꝛimo ⁊ ſcõo dicto addas, ꝙlicet bere⸗ ditas eo modo quo diffiniuit Juriſcõ.ſit de iure dt nen tüpnreie rmamin deſcbcharst, ggigl⸗ Knti un ahine peta on, annüünoche Brqun Anlncejtosldcl „ Ritersrktsnpetrtat arlifttitnecnegoſctſinicis e Quäcoantäcforbiöm ſcuen mmatur ignoraſe! ruslcüde Duvitandelkenbercöeordanta insſaeignoris inrtgelunene muleritfaceretpiagidd oltns eSchoein tetmerojdefan danineeſbereinſiencecüindo ctficitolntanntis nitritdunpounvndy noacilralega/ſgasom 3 enetgöntrretrr Bar Sdeinreinieumaninme⸗ tn ennümfn Geetaeſt ymo Parey no nanibisit ntig mdantsagers t eri amminuerterü lötenerntraw lun— nes ein 3 nenſtropirs vmwüm daptrofires ber dtnötgne tüinſdict 7 da hrrn Aini dſtanF ſaapud, 1 undoiin dedtne dod nonckilustetn enſatunegtelſunge ment ſeruitntsiit dittractionisfiniint urdiſpoſtio qpeite Tertid eſtconfanan t biceſt adnertenähngs recommunipoptre uus: tunc inbocfmn renda beredittt, zummaril creditas, quodfnerti onfecit innentariune zinfoꝛo conſcientie nedumer prlinyri vo conſcientiepeiiune auinon onfecinan res bereditariss 2 zberesetaninnmmn avires beredltäruäift ne drru is bonowum,uocln, n ſchenehlee nſconl sE! amcnti ſhi boc verbum, hereditas, inuentum fuit a iure naturali: yt atet in.ſcum ratio.j.de bo. dam.in pꝛin.j.vnde lib eri.l ſi ita ſcriptũ.in ſi.· ¶ Circa tertium ⁊ ipſe Bar. hic.⁊ in.l. ge⸗ ritj. eo. concluſit heredẽ non teneri in foꝛo conſcientie vl⸗ tra vires hereditarias. Mꝛimo authoꝛitate Hoſtien. in ſumma, de teſta. Secũdo authoꝛitate Jo. And. in.c. qᷓq́ᷓ;. extra de vſur.lib. vj. in nouella. Tertio ratione: qꝛ ipſa he reditas ſecundũ iuſgentiũ nil aliud eſt quã ipſa bona, ſeu patrimoniũ teſtatoꝛis, ſᷣm qð regulatur foꝛus cõſcientie: ⁊buic ſentẽtie acquieſcit Bal.in..ſi. C. de inre deli.⁊ Ang. hic. ſed ipſe idẽ Bal.hic ⁊ Ange. hic. et in.l H. pen. ff.ſi cui pluſqᷓ per legẽ F̊alc. cõcluſerũt cõtrarium. Aſſignat ipſe Ang·rationẽ: qꝛ qð ipſe heres teneatur vltra vires here/ ditarias nõ cõſiciendo inuentariũ, introductũ eſt in penã ipſius beredis:cuius dolũ lex pꝛeſumit, poſtq́ᷓ; non confe- cit:vt in aut.de here.⁊ Fᷣal..ſancimus. O.ſi vero.Clarũ autem eſt ſᷣm eumiſtas penas, que inducũtur exotractu, vel quaſi:ex maleficio, vel quaſi, etiã in foꝛo cõſciètie peti⸗ poſſe. Allegat. c.ſuã.⁊.c. calumniã. extra. de penis. Igitur. Sed bec ratio nõ videtur bona. Quia in foꝛo conſcientie 3 nedũ pena:yt eſt in caſu noſtro que; venit ex pꝛeſumptoa a malelicio: ſed etiã ea, que venit ex vero: nõ poteſt peti: aut petita ⁊ ſoluta retineri: ſm gl.ſing. xij.qꝗij. fraternitatis. ergo malum eſt fundamẽtum ſuũ: modo tenẽda eſt opin. Bar. quam cõmuniter ſequimur: eã tamẽ intellige vt ele⸗ ganter voluit do. Bal.in.l.moꝛe.j. eo.videlicet, ꝙ teneatur inquantũ ſuppetũt vires hereditarie, quo ad executionẽ ipſius obligationis, non autem quantum ad obligatio⸗ nis votũ:ne ſic dicendo incurramus abſurdum, quodbe⸗ res pꝛo parte repꝛeſentet teſtatoꝛem, ⁊ pꝛo parte uon. con tra.lj.cum ſimilibꝰ j. pꝛoxi.omiſſo eo, qð dicit Imol. dum vult concoꝛdare opi. videlicet, quod aut ille, qui adit he⸗ reditatẽ ſcit eius vires non ſuppetere ad debita heredita ria:⁊ tunc cũ videatur cõſenſiſſe, ⁊ quaſi cõtrahere cũ cre- ditoꝛibus herediarijs:vt.l. apud Julianũ.in fi. ex quibus cau.in poſ.eatur. cum ſi.⁊ tũc etiam in foꝛo cõſciẽtie tenea/ tur vltra vires hereditarias. Si autẽ ignoꝛat, an vires be reditarie ſufficiãt, nec ne, pꝛo ſatiſfaciẽdis debitis:⁊ tũc nõ teneatur. Quãdo autẽ eſt dubiũ, an ſciuerit vel ignoꝛaue⸗ rit, pꝛeſumatur ignoꝛaſſe. l.verius. ⁊.l.cũ de indebito. 5. de pꝛoba. Dubitandũ eſt, an hec cõcoꝛdantia pꝛocedat: quia ſiue ſciens ſiue ignoꝛãs adiuerit pꝛeſumendum eſt, qð boc tãtum voluerit facere, vt pie agẽdo volũtas teſtatoꝛis nõ deſiciat. Ad hoc.l. in teſtamentoꝗj. de fideicõ.libl. pen..j. C.de ſeruis neceſ.here.inſti.vnde cũ in hoc voluerit ſe gra uare, vt ſatiſfaciat voluntati teſtatoꝛis. Itè reipublice cu⸗ ins intereſt, vt teſtatoꝛum voluntates nõ pereant. l.⁊ quia. S.de interro. actil.vel legare.j.ſi quis omiſ.cau.teſta.cũ ſi⸗ mili. In hoc releuetur, qð non teneatur vltra vires here⸗ ditarias.ar.5.de iureiu.l.eum qui.cum ſi. ideo foꝛte indi ſtincte tenẽda eſt opinio Bar. co modo quo.S. Ex qua 4 Fed.de Senis in ſuis cõſilijs conſilio.j.qð incipit, Que⸗ ſtio eſt, an heres extraneus tenuit heredẽ vſurarij, nõ cõ⸗ ſicientem inuentariũ, nõ teneri vltra vires bereditarias, ⁊ ibi late vide. Aduerte t tamẽ:quia etiam ſunt aliqui ca⸗ ſus in quibus in foꝛo cano.ſeu ciuili, heres licet inuenta- rium no cõfecerit, nõ tenetur vltra vires heredit arias. Et Pꝛimus eſt in berede executoꝛe, qui nullũ cõmodum ex be reditate repoꝛtat: ⁊ ſic incõmodũ repoꝛtare nõ debet.Et ideo etiam ſi innentariũ nõ cõfecit, nõ tenetur vltra vires. vtyoluit Jo. An in ti de inſtr. edi.in. g. dicto. aks oſtẽſo ver mine, de inuentario. ſᷣm qð refert Ang. in. d. F. antepenul. ¶ Secundus eſt in monaſterio ſuccedẽte ingreſſo nomi⸗ ne religionis:ꝛ in patre ſuccedẽte 3ilio iure peculij: vt vo- luit Bar. in.l ij. C. ad leg. Jul.de vi. ⁊ refert Balan j. ſanci⸗ mus. ⁊ in.liubemus. C. ad Treb.z in authen. cauſa, que fit cũ monachis.C.de ſac.ſan.eccle.circa fi.( Tertius in eo, qui ſuccedit illi, qui non tenebatur vltra qᷓ facere poſſet: yt voluit Ang. in. ö.. ante.per regulã generalẽ legis, qui in alterius. de regu.iu.(¶ Quartus caſus eſt, ſ creditoꝛes ſeu legatarij hereditatis cõfiteant᷑ ſpõte ſe ipſos ſcire, nõ ſufficere bona hereditaria pꝛo ſoluẽdis debitis:vt voluit notabi. Bal.in.l.ſiliũ, quẽ habẽtẽ. C. fa. er. Quintus ca- ſus eſt, ſi teſtator añq́ᷓ deceſſerit bonis ceſſerit ipſis credi toꝛibus: qꝛ tũc heres ſuccedẽs inuentariũ nõ cõficiens, nõ tenetur vltra vires, eo:q illa r exceptio ceſſionis bonorũ trãſit in heredẽ:yt elegãter voluit Balin.l.fi. C. qui bo.ce. De acquirenda hereditate. 9 poſ. ¶ Sextus ſi ipſe heres dolo inductus eſt ad adeũdã bereditatè. Et ita dixit Bal.in.1.i. de dolo. eſſe caſum no tabilẽ. ¶ Septimus, ſi legent᷑ alimenta ſeu aliqð arbitra⸗ riũ:vt idẽ voluit no. in.lvolũtas. C. de fideicõ. C Octauũ quidã fdicũt eſſe in eccleſia, inter quos fuit Bar. ⁊ Bal. in Lj. C.de ſac.ſan. eccle. ⁊ Gal.in.l. ſi. C. de iure. deli. ⁊ in aut. ſicut alienatio.C. de ſac.ſan.eccle.per quã ſe fundant. Sed Ang.in.d H.pe. allegat cõtra eũ tex.quẽ dicit nõ eſſe alibi. aut.de here.⁊ Fal. ver. hec oĩa.in fi. ita voluit Ful. in. d.. fi. Sed videre meo ille tex.non ꝓbat:qꝛ ibi nõfit mẽtio de ecclia, ᷣ de cleri.⁊ militibus. Et ſatis bene ſtat, ꝙ ſit relitũ clerico, ⁊ nõ acgrat᷑ ecclie vt pʒ extra de teſta.c. regſiſti. C. de epi.⁊ cle.aut.pᷣſbyteros.cũ ſi. Nec ob.tex.dũ ſubiũgit:⁊ in qualibet alia vltima volũtate.qꝛ diſpoſitio illius..tãqᷓ odioſa, nõ cõpꝛehẽdit eccleſias, ꝑ ea ꝗᷓ not. legẽtes in. l. C. de ſum.tri. extra de cõſti.c.eccleſia ſancte marie.cũ ſi. Sed ꝙ vera ſit opi. Ang. eſt gl. oꝛdina.in.c.j.extra de teſta.ꝑ eũ nõ allegata:nec obſtat tex.i.d.aut. ſicut alienatio.qꝛ ibi lo- quit᷑ in fundo ſterili, nõ aũt in hereditate dãnoſa. ⁊ ſic adi uerſis nõ ſit illatio.l.fi.3. de calũ.cũ ſi. Bene foꝛte verũ eſt, ꝙ reſtituetur eccleſia ad tẽpus cõfectionis inuẽtarij: vt ⁊ 2 pupillus reſtituit. in aut᷑.de here.⁊ Fal.§. pupillus. glin.l. auxiliũ. in pꝛin.a. de mino. ¶ ⁊ Nonũ dicũt ꝗdã eſſe in fi⸗ ſco:vtyoluit Bar.in.l g. cui bona.de iure fiſci licet cõtra⸗ riũ voluerit in aut.ſed cũ teſtatoꝛ.C.ad.l.Fal. Hoc tamen cõcoꝛdat hic Imo.ex diſtin.quã facit hic Bar. inter here⸗ ditatẽ ⁊ bona vacantia, dicendo: quod cũ fiſcus ſit ſucceſ⸗ ſoꝛ in bonis vacãtibus, nõ teneatur inuẽtarium conſicere: ſecus ſi heres eſt:quia tũc cum eodẽ modo ipſe heredita⸗ tem habeat, quo heres extraneus:vt dicit glo.⁊ de bo.li- ber. lj.teneatur vltra vires, ſi nuentariũ nõ cõfecit. Et in veritate hoᷣcfuit de mente Bal in.l.fina. C. de iure deli. li⸗ cet.d. Joã. nõ alleget. ¶ Decimum, ſi teſtatoꝛ dixit quod volebat omnia ſolui de boms ſuis:quoniã tũc nõ tenetur vltra vires, ſi inuentarium non fecit ratione dictoꝛum ver boꝛum:vt eleganter voluit Bal.in. lj. C. de his, que pe. no. in lec. antiqua. Ratio eſt, quia cũ hic ſit pena a lege indul⸗ ta ex pꝛeſumptis, poteſt teſtatoꝛ remittere:vt ibi ipſe dicit ⁊no. ¶ Altimo faddas,ꝙ licet heres non cõfecerit inuen tarium, attamen ſi eccleſie aliquid relictum eſt, non poteſt eccleſia petere id, qð ſibi debet᷑ vltra vires hereditarias: ⁊ hoc no.voluit Bar.in repe.Ij. C. de ſac. ſan. eccle. Ratio eſt: quia eccleſia viuere debet iᷣm foꝛum conſcientie: vt Patet ex not. extra de iudi.c.nouit. cum ſi. in quo quidem foꝛo non eſt neceſſaria inuentarij confectio:vt.S.dictũ eſt. 10 Item aduerte ad quoddã tmirabile, qò poſuit An. in tracta.ſuo de inuentario,in fl.dicẽs, ꝙ nũq́ᷓ pꝛodeſt here⸗ di innentarij confectio:niſi pꝛimo ante aditam hereditatẽ ipſe heres pꝛoteſtatuseſt, qò intendit hereditatẽ adire cũ beneficio inuentarij. Pꝛo quo alleg.caſum in.d.l.fi..cum igitur.C. de iure delib.⁊ ita dicit ſe obtinuiſſe. Aduerte ta men:quia ille.g.nõ videtur aliquid facere. Ille enim tex.lo quit᷑ qð nõ eſt neceſſaria inuẽtarij hrᷣdi cõfectio, ꝗñ certiſ⸗ ſimum eſt hereditatẽ locupletẽ foꝛe:quia tũc clare conſtat ad debita hereditaria ipſam ſufficere:et ideo nõ eſt opus qð releuetur per beneficiũ inuẽtarij: nõ autem aliquid di cit de pꝛoteſtante:⁊ ita iſtũ tex.ſummat Bar.⁊ etiã Ange. alias Bal. vel ſi vis dicere, qðò de pꝛoteſtatione loquit᷑ atta men ßm glo. ibidẽ ſuper verbo, creditoꝛibus.ille tex.reci⸗ tat ius antiquũ, de quo iure ſiue heres fecerit inuentariũ, ſiue non fecerit, tenetur creditoꝛibus: vt ibi videbitis:⁊ ſic ille tex. non facit pꝛo Zlnge.cogita. ¶ Poſtremo addas, r qð licet inuentarij cõfectio non pꝛoſit ipſi heredi quo ad debita, que ipſe ex ſe debet, non autem pꝛopter heredita⸗ tem: vt patet:quia fit ſeparatio creditoꝛnm heredis a cre ditoꝛibus teſtatoꝛis:vt patet in titu.ff.de ſeparatio.Atta⸗ men quanqdo eſſet aliquid debitum, qð veniret ex vtraq; cauſa inſeparabiliter, videlicet hereditaria⁊ ſui beredis: boc caſu illa confectio pꝛodeſt vt pꝛo illo debito vltra vi⸗ res non teneatur.Et iſta eſt ſententia gl.in.l. que dotis.5. 12 ſolu. matri.ßm Dy. ¶ Item † queſierunt hic legẽtes, que eſt ratio, qð de iure antiquo heres vltra vires peredita- rias creditoꝛibus tenebatur:legatarius autẽ nõ, niſi vſ q; ad vires:vt patetj. eo.l. moꝛe. j. ad Trebellia.1..ſi is quiĩ quadringẽta. cum.ſi. de quo hic vide per eos. Adde ta men, qõ de iure antiquo eſt dare caſum in quo peres lega tarijs tenetur etiam vltra vires, videlicet, qð ipſe adiuit r iij 131 CEx pꝛeſum⸗ pto. Adde ⁊ vi⸗ de Bal.in.l. qui bus diebus§. dominus, in fi. extre de cõdi.⁊ demõ. ⁊ in aut. ad hec.colũ.vj. ver. ſed bic du⸗ bitat᷑.C.deyſur. — — — N 4—— 5 Plu I1 — „n S „ — ————xx—————————— 14* 1 11 4 111 14 222 1 1 5 6 1*—— 3— 8. 8„—. 2 — ℳ. 7 a———. .—— 5.———— 3——— 2 —— Zudo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ part. hereditatem ſciens eam aliquo modo diminutam:aut ex- bauſtam foꝛe:tuncenim ſibi imputetur: qita diminutam adiuit.Caſus eſt not.ſecundum lec. Oy.quam ibi refert Ange in l. in quantitate.j.ad leg.F alci. ' Summarium.. 1&ᷣ Heres, qui totam hereditatem ſibi acquirere poteſt, aditione partis totam adijſſe videtur. 4 2 Legatum factum ſeruo, illi inuito, domino acquiritur. Neres ex repudiatione partis hereditatis, ꝙ non vide⸗ tur totam repudiare. 4 Succedens per ius accreſcendi, ꝙ cenſetur venire ex ta⸗ cita defuncti voluntate.. 5 Hec lex, ꝙ non habeat locum in donatione inter viuos:⁊ quid in donatione cauſa moꝛtis.Et quid ſi dictum ſit do/ notibi hereditatem meam. nu.5. 7 Hereditas, quod non detur etiam per donationem cau⸗ ſa moꝛtis. 1 3 Nibellus in quo contra debitoꝛem mibi iin centum peto viginti, an valeat. 9L.nulli. C. de iudi. ꝙ habeat locum, ſinon excipiatur. 10 Minoꝛ, qui agit contra tutoꝛem iudicio generali, ⁊ par⸗ tem tantum pꝛoſecutus eſt, quando poſſit aliam partem etere. 11 5i petam ate centum, ⁊ tu conſitearis quinquaginta: ꝙ ad illa quinquaginta reus non condemnabitur, ſi non pꝛo baſti alia quinquaginta:niſi pꝛius actoꝛ renũciat reſiduũ. 12 Filius heres inſtitutus, an poſſit legitimam retinere, ⁊ re liquum hereditatis repudiare. 13 Kegitima non debetur filio iure hereditario, ſed beneſi- cio.l.omni modo.C.de inoff.teſta. 14 Diſpoſitio huius legis, an habeat locum in fiſco: Depoꝛtatus quando heredem habere poſſit: 15 Pꝛeſumptio buiuslegis quod eſt iuris, de iure. —„— Ai totã heredita. A(¶ BDeres partis aditione totum acqui- rit, ſne ſimul, ſiue dinerſe in bereditate Iinſtitutus ſit h. d. CMHo. ex iſta litera he redem, qui potentia vniuerſum ius he⸗ tatis idi acquirere poteſt, partis aditione totam ſibi tractiue ad ſe alia partẽ iuris trabit. Nos autẽ loquimur mn repudiatione partis ipſius bereditatis:vnde hec ſunt diuerſa.Et pꝛo hac facit, quia eoipſo, qd. . 1. Deres tem repudio:animum habuit Aampir⸗ enidſ Par⸗ qnidẽ animus pꝛo adeunda hereditate ſufficit: vr. re deli.q.ſi auia. vnde remanemus per cõſequẽs t ffde in bio:quando heres dixit, partem repudio:alian 4 . n. T m artẽ cite adinit, vt dixi, q qui in vna parte teſtamente 5 3, bat, inf alia parte appꝛobare ⁊ cã re videtur&, ſta. mili...ſi rouna z Konuneſ verce te⸗ dum reſpondet Bart. dicẽti, qð qui partẽ reduciar nl. repudiare vt ex iure inſtitutionis, ⁊ non vt ex iur Viat ſcendi:ex quo quidẽ iure venire poterat ad ſacceſñ ueff Dicit enim Imolẽſis hoc nõ pꝛocedere. Bõ eni w heres ipſe hereditatẽ alio titulo, quam quo teſdan 85 tiſ tuit, habere: vt no. ipſe Bar.j. eo.. ſi. Boc dico nõ auſi⸗ quia illud pcedit, quãdo talis eſſet titulus, ex quo al e modo ad ſucceſſionẽ non deueniretur tacita rolñtate 15 4 functi. Qui ⁊ autẽ per ius accreſcendi ad ſucceſſione de nit:ad ſucceſſionẽ ex tacita voluntate defuncti vennen ri tur: vt voluuit elegans gloſ.in.l.ſi Titio ⁊ Peuio a lianus. de leg. ij. quamobꝛẽ aſſentirẽ opi. Gar. reli S.u⸗ tem membaꝛa diſtinctionis ſue, vt perfectavide 5 Eran⸗ Item adde dicto Be lrur anberen 5 ¶ Item f adde dicto Gar. dum loquitur, an hec lex locñ pabeat in donatione inter viuos:tenebat᷑ q nõ per. j fi ſtipulatus.de verb.obli.dictũ ſuum nõ pꝛocedere in dam tione cauſa moꝛtis:ex quo ſine in partẽ, ſiue in totum er donatarium acceptetur, reuocari poteſt perpenite 3 donantis. ff. ſi l. nõ omni u pertan .ft. ſi cer.ꝑe. l‚nõ omnis. Hon tamẽ per penitentiã don atarij.vt elegãter voluit gloſ.in.l.cũ pater§.mater 6 lius. de lega.ij. ¶ Qui dicenan ſaun wm re de lega.ij. ¶ Quid t tamẽ dicendũ, ſi quis dixerit do no tibi hereditatẽ meã:an eo caſu locũ habeat bet lex re⸗ ſpondẽdũ eſt, qò nõ: licet enim donãs vſus hoc verbo lne⸗ rit:impꝛopꝛie tamen. Rereditas enim viuẽtis nõ eſt. ffde here.vel act. ven. lj. cum ſi hon tamẽ pꝛopter bot eſt,qdo natio irritetur:imo valet:vt voluit Bar. in.queſitum f ſeruus.j.de legajper illã tex.⁊ illo caſu bereditas op⸗ trinoonio accipitur: als autẽ nõ valeret donatio:qꝛ nedũ 7 † qõ hereditas dari nõ poſſit per donationẽ inter vinos: imo necper donationẽ cauſa moꝛtis, que aſſimilatur ylti⸗ me voluntati:vt voluit glo.C.de pac.lllicet inter. ¶ Item 3 adid, f qð querit hic Bal. videlicet an ſi babeo debitoꝛem in centum, poſſim ſummam debiti diuidendo eum conne nire, adeo: vt talis libellus ſuſtẽtetur:⁊ finaliter pꝛo⁊ con⸗ tra arguendo tenet, ꝙ ſic:cuius cõtrariũ ipſe tenuit in.liſ mihi ⁊ tibi.per glo.ibi, de lega.j. Bar. tamè in quidã eſti⸗ mauerunt.ff.ſi cer.pe. tenendo opi. Pe.tenuit ꝙ nõ. Sed in.l. in cõmodato.in..duobus.ff.commo. diſtinguit:vt ibi per eum. Poteſt tamẽ dici ſequẽdo opi. Cy.qd aut iſtud debitum peruenit ex diuerſis ſummis:⁊ tũc eſt clarum qð poſſint ipſa debita ſeparate peti. Id hoc.ff.de appellalli qui ſeparatim.⁊ qð ibi no. de iur.om.iudi.l.ſi idẽ cũ eodẽ. Aut ſumma debita, vnde tãtũ oꝛiginẽ obligatio habet:⁊ tũc ſi reus excipit, indiciũ nõ pꝛocedit: ne caſus continttie diuidatur. C. de iudi.l.nulli.⁊ ne reus pluribus vexetur in dicijs:⁊ ſic litiũ detur infinitas:vt.d.l.quidã eſtimauerũt. 9 2.C. de iudicijs.l.pꝛoperandum. cum ſi. Aut reus t nõ ex⸗ cipit:⁊ tunc pꝛocedat indicium. Ad hoc qð eleganter no Inno. de cõſti. c.cũ A. Ferrarieñ.vbi limitãdo.d.nulii ⁊ titulũ, de quibus rebus ad eun.iudi. ea dixit, qò iluud,q dicitur cõtinẽtiam cauſe diuidi nõ debere coꝛã iudicibus diuerſis inſtantijs:pꝛocedit ſi excipiatur. Aliasenim ſinõ excipiatur, iudicium tenet. Aduerte tamẽ, qdò ſi reus non excipiat: actoꝛ tamẽ dixerit in libello peto quinqnaginta mihipꝛomiſſa:ſi nõ adiecerit,⁊ exſumma centũ, que mibi exbac pꝛomiſſione debes. I ibellus hic eſſet ineptus hic eſt glo. ſingu.no.digna.ff.de verb. obli.l.ſcire debemus. cir ea fi.cuiuſdam gloſ.magne:licet Bart.ibi gliter teneat. de 10 quo ibi per enm. Itemtadde, qð ⁊ ſi minoꝛ generalein dicium contra tutoꝛẽ intentando partẽ vnius ſpecieitan⸗ tum ſit pꝛoſecutus:licet videatur, qð de iure communi in alio iudicio reliqua pars peti poſſit per.15.C. de indits⸗ .. men ſecus eſt:quia imo oꝑoꝛtet pꝛimo intẽtari reſtitutio⸗ nem in integrum ad illud reſiduum petendũ.⁊ hic eſtter. allegatus bᷣm lect. glo. 3. de admini. tut.l. ſi minoꝛis actum- CEt ad materiam † adde, qð eleganter voluit Innocr- extra de elec. c.cum inter R. ſenioꝛem.vbicirca mediũ ſe⸗ cunde colũne dixit, qò ſicentum atepetam:tu autem con fitearis quinquaginta deberi: actoꝛ autem rencnae dn Prober. 1 falun häuſa 6 Ifssch tgtUn, jii Giͤit vun kt — — —— N eesde 19⸗ unaer edddthe 4 sd- ¹ chkp”, 9 t.— ulafäuimam l Pälhe coicet ra,egerepd ünnih inf inktotos 3 lmn rüinftnin ürücki crcinammaitun l jruxi lic arun here⸗ f 1 1 riri detxtlüic artietiuscampelciſed, aNvoftlaalloogte rabeam vpantadftespe pan nauitgloemesſclasdergne uüinguno blietlicebeni berdem baberewnpoſtehoenn wiusberectatizptrerett nperedesbabetrenintescin chabialegn kpoingnla umnSedtapo aaddtenliſe antem delegs Ingls degispreſumptio,ſt bots pun atradiequod non dmitenrga rnteicaturpelumptoiued dineüdvoſeo gnodne „Somnariun „D utotrkaneni adageg 9. 1 3 4 b attantntta lac Püentnünn paddign Prxpata Konencithibdi Jelrptiohen lirs uitats üunnindar eann d dan A rdoblideritme dsrer qnoſvein rn 3 cpterr ewrrn — 21. annpar den „e.nöonmispat in Sater pouttghlilinn „Quid rtanidinz temefenehcülnitn no licet nindyjäsf nen.Hereditasginie icumſipon tnnixge novaletyt folntVen, iper ilitex iloeaite rur. als auté nopäenenr ari nõpoſſit perdonc tioné cauſa mots voluit glo.Cdepal hic Bal videlictant iſummam debiti da libellus ſuſtetetorei let,ꝙfccuius cöri lo.bi delegaBat rpe tenendo opipe ing. duobusfff omn tamẽ dici ſeqqicoif t er diuerſis ſunnbi aſeparatepet lii vidnone r ta, yndetitüoigliie indiciü nöproertti⸗ ucilnalla nermss etur infnitas talia pꝛoperancumem 3 cdatiudicum a— D. Fenxiitt rebvs ademillan im auntouüüfinege spvcattſcr 1 G M 9 1 0 „ 3 ſ d err ol nagne jun CJtunfattarrigs opoclate Tacrchclund 7 nnj fn 3 W, 1, dau 13 14 15 obet:i in quantitate quinquaginta reum eondem⸗ Hacbete chee pꝛiusactoꝛ reſidui reuun ſzelat Kd 2 timoft facit iſta litera, an filius inſtitutus heres poſſt i e⸗ itimam ſibi retinẽdo reliquum bereditatis repucia e. Par. in.l. gerit j. co.dicit qð ex quo legitima debetun 38 die iure pereditario, non poteſt boc ipſe filius facere:: 3 legatiſtaslegesde hac etiam.q.ipſe ponit in.l.quia pote⸗ rat j. ad Trebel. fubdit tamẽ Bar. in.o.l. gerit. qo ſi filius ipſe ſubſtitutum habeat, ⁊hereditas grauata ſit debitis: fllius hoc poterit facere:arguendo de hereditate liberti, in qua ſuccedit patronns, ad bereditatem ipſiuspatris, in qua ſuccedit filio. Allegat..ſi patronus liberto..quid ergoãj.deſbo.liber. Gal.in.liij.in eo hoc articulo dicit ſim- pliciter audiuiſſe Bar. in voce dicentem per. d.l. ſi patro- nus.ſilium ipſum facere poſſe non adhibita pꝛioꝛi diſtin⸗ ctione:ſed in.l.ſi heres inſtitutus. C. de impub.a alijs ſub⸗ ſti.⁊ in.lj.C. quando non pe. partes.ſ equitur opi. Bart. in dl. gerit. ſed in.l.ſ ancimus. C.de inoff. teſtamẽ. ſecutus eſt, qð dixit in liij. Crederem poſſe dici ipſum ſilium ſeu ſub⸗ ſtitutum ab eo non poſſe legitimam acceptando reliquũ repudiare.Et pꝛimo illud qð dicit Bart. legitimam de⸗ beri iure bereditatis:videtur nõ eſſe verum:imo debetur condictione ex.l.omni modo. C. de inofteſt.cita tenet gl. C.de epi.ꝛ cle. authenti. pꝛeſbyteros. Pꝛeterea ſi ipſi filio legitima poſt moꝛtem eſt vere debita:vt.l.fi.j.C. de cura. furio.de fal l.ſi quis legatum.in fi. et.l.vnica. C. de bis qui ante aper. tab.⁊ in authen.de bere.⁊ Fal. ſi quis autem. in glo. ergo in ea filius creditoꝛ eſt. Quare eam petẽdo vi detur bereditatem ipſo iure repudiare: niſi pꝛoteſtetur, yt voluit tex.cum gl. C.de here act.l.vt debitum tibi. Po ne autem filium hereditatem repudiaſſe, nonne legitimã petere poterit? certe hoc nullus negabit: vt niſi expꝛeſſa renunciatione filius eam perdat:vt.l.ſi quando..⁊ gene⸗ raliter. C.de inoffi.teſta.⁊ ideo cogita. ¶ Et hanc T.lnon intelligas locũ habere in fiſco, cui deferẽ ſucceſſte io depoꝛ⸗ tati:quia eam pꝛo parte adire ⁊ pꝛo parte repudiare po⸗ teſt:vt voluit gloſ.in.l. ea ſola.ã.de regu.iur. Quam etiam ad aliud ſingu.no.qð licet.l.j.C. de here.inſti. dicat depoꝛ- tatum beredem habere non poſſe:hoc intelligendum eſt ſifiſcus eius hereditatẽ acceptare velit: ſicut ſi repudiet: quia tunc heredes habent venientes ab inteſtato: et eam etiam glo. alibi allegat Bal.pꝛo ſing.in l.cam quam. C. de ſideicom.Sed tu pꝛo ea adde text.in..ſi ſeruus plurium. Scſi quis autemj. de legatis.j. Angelus. Altimo.no.qð tã ta reſtlegis pꝛeſumptio, vt beres partem adiens totam videatur adire, quod non admittitur pꝛobatio in contra- rium:⁊ ſic iudicatur pꝛeſumptio iuris de iure.ita voluit no. glo.in.l. ſ duo.j. eo. quod no. Summarium.. Oꝛdinatio teſtamenti, quod attenditur quo ad diffe rendam aditionem hereditatis. 2 Deres poſt ſpatium triginta annoꝛum, an adire poſſit be neſicio iuris pꝛetoꝛij. 3 Juri adeundi an pꝛeſcribatur ſpatio triginta annoꝛum. ⁊ vide nu.7.oð competit reſtitutio. 4 Facultati pꝛeſcribi non poteſt, quando facultasin exerci⸗ 5 7 tium deducta, nullum ius deducenditribuit. Incoꝛpoꝛalibus ſola negligentia ſufficit, ad cauſandam pꝛeſcriptionem. Pꝛeſcriptio eſt ſtricti iuris,⁊ non extenditur, niſi ad acceſ ſoꝛla, non ad eque pꝛincipalia. Reſtitutio in integrũ, quod detur aduerſus pꝛeſcriptio⸗ nem ignoꝛanti. 8 Juri exiſtentie ſuitatis, qò non pꝛeſcribatur. 9 Juri offerendi, per creditoꝛem pꝛeſcribi nonpoteſt, ſi in contractu pignoꝛis eſt adiectum pactum l.commiſſoꝛie. — 11. ¶/ Quanqdinu locuseſt adi-. Aandiu. Gn inſtituti locũ ſibi non venqdicat aditio ſubſtituti. h. d. C Nota oꝛdina tionemt teſtamentoꝛum attendẽdam eſſe, quo A 2 ad differedam aditionẽ. ¶ In glo.j.c in pꝛinc.ibi, vſq; ad triginta annos.male dicit hec glo.videre meo: quia licet adire nõ poſſit beneſicio iuris ciuilis, qò pꝛeſcriptum eſt, De acquirenda hereditate. adibit tamẽ beneſcio iuris pꝛctoꝛij petendo bonoꝛũ poſ- ſeſſionè intra annum:aut centum dies, qs tempus nõ niſi ſcienti currit: vt l. quãdin. C. qui admitti. et ita volnit Dy. a(An flliopoſ⸗ in. lij.j. qnis oꝛdo in bono. poſſeſſſerue. n relata Bald in Llicct. C. eo.⁊ in rub. C. qui admitti. Ex quo ſequitur quod aditioni ſubſtituti locus nõ erit: cum ſit locus aditioni in⸗ ſtituti beneſcio iuris pꝛetoꝛij. ¶ Itẽ no. hanc glo.dicen tein ad.tioni pꝛeſcribi poſſe ſpatiò triginta annoꝛũ. Cum qua concoꝛdat glo.in.d. licet.⁊ in.l.cum antiquioꝛibus. in glo.⁊ in. l.vnica. C. quando non pe.partes. ⁊ cum hoc com muniter tranſeunt legẽtes Bart.in. lj. 3. de condi. ex.l. do. Bar. de Sali. in.d.l.licet. fuit in opi. contraria duplici ra⸗- tione. Pꝛima: qiſta aditio quedam facultas eſt, cui pꝛe- ſcribi non poteſt:vtl.via publica..de via pu. Secũdo:qꝛ aditio iſta in animo conſiſtit, quidẽ animus poſſiderinon poteſt:pꝛeſcriptio autẽ ſine poſſeſſione non pꝛocedit:vt in ca.ſine poſſeſſione. de regu.iur.in. vj.⁊.l.ſine poſſeſſione. de vſuſca.igitur do. Jo.de Imo.tenẽdo cõmunẽ opi.reſpon det rationibus Sali.⁊ illud enim qs dicit facultati pꝛe- ſcribi non poſſe, locum ſibi vendicat quotieſcũq; facultaus in exercitiũ deducta nullũ ius tribuit deducenti:vt in.d.l. via publ ca.ſecus ſi econtra.per no.in l.cũ notiſſimi. C.de pᷣſcri.xxx.anno. per gl.⁊ Bar. in.l.ſi pignoꝛi.3. devſuſc.⁊ in lſi rẽ.g.omnis.. depig.Cum diſputatur an iuri offerẽdi pꝛeſcribi poſſit: hoc eſt, qð voluit Bal.licet dictũ Jo. nõ alleget inrub.de cõdi.ex.l.Secunde rationi reſpondetur: tq in incoꝛpoꝛalibusnegligẽtia ſufficit etiã ſine poſſeſſio/ ne ad cauſandam pꝛeſcriptionẽ..ſequitur..ſi viam.S. de vſuſca.j.quoties..de ſerui.cum ſimil. Secunda reſponſio ſua eſt:quia licet animus non poſſideatur, ſufficiet tamen res hereditarias poſſidere pꝛeſcribendo ipſi iuri aditio- nis. Roc foꝛte non pꝛocedit:quia pꝛeſcriptio ſtricti iuris eſt ⁊ non extenditur niſi ad acceſſoꝛia. C. de vſur.ſ.cos.S.j. non autẽ ad eque pꝛincipalia:vt no. Innoc.in.c.ad hoc.de offi Archi. ſm. Bar. in.l. Imperium.. de iuriſ.omniũ iu- di. CAna ratio me dubitantem reddit contra cõmunem opi.dicit enim glo.C. de pe.l.cum hereditas. communiter appꝛobata.qð in ſuo non eſt dare hereditatẽ iacentẽ:ergo neceſſario ſequitur, qò aditam. Fruſtra ergo diſputatur. an ipſi iuri adeundi pꝛeſcribatur:ex quo per aditionẽ con fuſum eſt. Rec tamen ratio in extraneo non pꝛocedit. co- gita. ¶ Adde tamẽ, qð† ⁊ ſi pꝛeſcriptũ eſt ipñi iuri adeun di contra ignoꝛantẽ, poterit per eum in integrum reſtitu tio poſtulari. Ad hoc qð eleganter no. Bar.in.l g. ſi quis autem.ff. de itinere actuq; pꝛiuato. dicẽs, qð licet.J.fi. in fi. C.de pꝛeſcrip.long.tempo.dicat in pꝛeſcriptione longi tẽ poꝛis, non diſtingui inter ſcientiã⁊ ignoꝛantiam:⁊ ſic ipſo iure currat pꝛeſcriptio:poterit tamen in integrum reſtitu tio poſtulari. Quod diligenter no. ¶ Quid tamẽ dices de iure exiſtẽtie ſuitatis:an ei pꝛeſcribi poſſit: dicas qð nõ ßm Bal.in. d. l. quando non pe partes. ¶ Altimot quod ſupꝛa dictũ eſt iuri offerẽdi per creditoꝛem pꝛeſcribi poſ⸗ ſe:ſingulariter limita, niſi in pignoꝛis contractu adiectum ſit pactuml.cõmiſſoꝛie:quia tunc creditoꝛis odio tali iuri pꝛeſcribi nõ poteſt:vtdicit ſingularis litera ſᷣm Bal.in. c.j. de feu. dato in vicem.l.commiſ.circa pꝛinci.ibi dum dicit, quandoq; etiam. ¶ In glo.ſuper verbo, non poteſt. Ad⸗ de duos alios, quos notauit Bart. videlicet, quando in⸗ ſtitutus adire poſſit beneſicio reſtitutionis in integrum. vt..iiij.F.j. ð. de fideicommiſ.liberta.ij.in caſu ſingu.l.ſi. C. de repudi.heredita. 5. Summarium. & Cautela contra ſtatutum diſponẽs, quod ſi clericus declinauerit iuriſditionem poteſtatis, ſit extra commu⸗- nis poteſtatem. 2 Statutum, quod clericus declinans iuriſditionem pote- ſtatis, ſit extra communis pꝛotectionem, quod nõ valeat. Carceratio nuncij citantis clericos ad tribunal iudicis ſe cularis, permittitur de iure ciuili epiſcopo. Statutum ponens extra pꝛotectionem poteſtatis cõſan guineos clerici declinantis iuriſditionem poteſtatis: an valeat: quod non. tur. üuis facta conſanguineo clerici, ipſi clerico facta cen- e r iſi 132 ſit bereditatem paternam rept diare retẽta le. gitima. Quid autẽé in fendo, an poſſit repu⸗ diata patris be reditate, feudi retinere. við te tũ in.c.ſi⁊ ibiſi. Bal.in ti. de ca⸗ pi. qui cur. ven. in vſib.fe.cũ ibi not.vide au. de Ca.in conſil. ſuis. conſil.cclv. incipit, In chꝛi ſtt nomindamẽ. viſis actis ⁊ acti tatis coꝛamdño Aſtoꝛgio vice poteſtate ciuita tis Arimini. — ⸗ 2. 9 8„ — — L 2 -— 156 1 ½*—— —————:—— ————————=—————————— 1 ———*——N„—— ——õõ‿—————————————. ——q—————— 1—— 3 1——— 4—— 2—. 9 8.—., . 2 2 Plun — .— —ü— —. 71 —y— 1 r Citatio, an requiratur, quando iudex eccleſiaſticus inbi⸗ bet ſeculari. 7 CWEins eſt affirma⸗ Olle Adire. 1Ehne utnn de⸗ 3 ꝛecontra.h.d.Et per hãc legẽ, dat Ang r cau Atelam, quãdo ſtatutum dicit, qõ ſi clericus iu⸗ riſditione poteſtatis declinauerit, ponat᷑ extra pꝛotectio- nem cõmunis:qð cautela eſt ipſum in habitu⁊tonſura ac- cedere coꝛam poteſtate, dicendo litigarem, vel alias non declinarem:ſi coꝛam vobis litigare poſſem. Sed decreta/ lis, ſi diligenti. me ꝓhibet:⁊ pꝛo me ipſo iure declinat. A d⸗ de, qð hoc idẽ voluit But. vt refert Bal in aut. ſtatuimꝰ. C. de epi.⁊ cle. in.l. ab adminiſtratione. C. de le. facit quod no. Bar. in..j..que onerande. ff. quarũ re. actio nõ datur. Qui idẽ qð pꝛedicti doc.voluĩt in quodã ſuo cõſilio, quod incipit, Pꝛioꝛeshabẽtes. neſcio ad ad hec cautela eſt ne/ 2 ceſſaria: fcum tale ſtatutum nõ valeat, eo, qdð clericos ti⸗ midioꝛes reddit.quo caſu dicitur fieri ſtatutũ cõtra liber/ tatem eccleſie bᷣm gl.in authẽ. de nõ ali§.vt enim. Ad hoc no. per Innoc.de ſentẽ. excõ..nouerit.⁊ in aut. caſſa.C.de ſac.ſan.ecc. ¶ Quinimo nedũ, qð iudex ad ſuum tribunal clericũ trabẽs puniatur ᷣm foꝛmam.c.ſi iudey laicus. eo⸗ dem tit.imo etiã ⁊ ꝓ nuncius citans incarcerari debet per epiſcopum, cui hoc caſu iure ciuili poteſtas carceris com mittitur:vt dicit tex.not.in aut.cauſa que fit cũ monacho. 4 C. de epiſ.⁊ cleri. ¶ Adde, an tvaleat ſtatutũ dicens, ſi cle⸗ ricus poteſtatis iuriſditionẽ declinauerit, eius cõſangui⸗ nei extra noſtrã pꝛotectionem ponantur: ⁊ dicas ꝙ nõ:ex quo in fraudem factum videtur. Item, ⁊ quia nemo odio habuit carnẽ ſuam:dicit glo.3.in ius voc.vt eant.l.j. Poꝛ ro autẽ ⁊ iniuria que ipſis cõſanguineis ſit, ipſi clerico fa- cta videt᷑. Ad hoc de iniurijs.l.lex Coꝛnelia. C. ſi quacũq; pꝛe. po.lj. Et hanc ſententiã irmat Bar. in. lj. de his que pene nomine.arguẽdo per.l. heres meus.O.qð in fraudẽ. j. de condi. ⁊ demon. ⁊ huic aſſentit Bal. in. lj. C. de indi. vi dui.Faciũt que no. Bar.in.l.de pupillo..ſi quis ipſi pꝛe⸗ toꝛi.3.de noui oper.nun. Pꝛo hac quidẽ ſentẽtia facit illa gl.ſing.⁊ꝛ no. in.c. ſciant cuncti.de electione. in.vj.vbi nedũ manus violẽtas in clericum inijciens excõicationis pena punitur:ſed percutiens clerici conſanguineos pꝛeciſe re- 5 ſpectu ipſius clerici. CAltimo t ad hoc adde. qð ponit Bal in. d. authen. ſtatuimus. in ſi. dicens ſuperioꝛem pꝛo- nunciare debere inbibitoꝛiam ſententiam, ac etiam man- dare talia ſtatuta cõtra libertatem eccleſie obſeruãda nõ eſſe. Allegat Bar. in extrauag.qui ſint rebelles in glo. ſua. Huic illud ſubdas:citationem alicuius in tali inbibitoꝛia ſententia non requiri:vt no.Archi.ij.q.j.c.pen.⁊.c. Lotha⸗ rius.⁊ ita refert Bal.in.l.pꝛeſbyteri.C.de epiſco.⁊ cleri. Summarium. Dutus et ſurdus, quando equiparetur pupillo: et quando infanti: 2 utus ⁊ ſurdus, qð authoꝛari non poteſt. 3 Mutus z ſurdus, que agere poſſit: 4 Hotarius qualiter ſcribere debeat actum aditionis here- ditatis facta per ſurdum ⁊ mutum: Sem Mutus A Atu m nechnon. Lalant ẽt „ 0)Na natiuitate patris hereditatem adire poteſt. oc dicit. ¶ Et hoc intelligas ſm Bar. rquan do quis licet mutus ⁊ ſurqus ſit:intellectu, tamen non ca- ret:ñ autem intellectu caret neceſſe eſt ſibi curatoꝛem dari ꝛo adeunda hereditate cum pupillo equiparetur. Tex. eſt qui facit hãc diſtinctionem in.i ſeruo inuito.ſi pupil⸗ lo.ĩ ad Trebel. Aduerte: quia contrarium eius, q dixit hic, videtur ipſe idem dixiſſe in. j in pꝛin.j. de verbo. obli. vbi dixit ſurdum ⁊ mutum intellectu carentem equipara/ ri debere ipſi infanti. Alllegat l. Fulcinius.. adeo. quibꝰ ex cauſis in poſeatur.inſti. de cur.j. Intellectum autem babentem dixit equiparari pupillo:vt d.ſi pupillo.ve/ rius videtur, qdò dicit Aʒo. als iſta lex eſſet ſuperflue po⸗ ſita. Item ⁊ ludibꝛio contra.. quibus. Et hoc intellige in ſurdo, nõ autem inſi urdaſtro: quia is omnia agere poteſſ: 2 rentiam. CAn t tamen ſurqus iſte et mut Iudo. Roma.in pꝛimam Inſoꝛ.part. vt.l.penul.⁊ fi.ã. de legi. tu.⁊· ibi vide gloſ que ponit diff e⸗ —,— 2— Ug auth 3. polliteet dicas qð non poteſt. Iſta enim authoꝛatio madi pꝛeſtari non poteſt: imo opoꝛtet intercedere verba duti gloſ.. de authoꝛi. tuto. l.etiam. que alias incipit C didi 3 ¶ Item an teſtariꝛ Trecurre ad legem diſeretis Cemnelt ſtamen.fa.poſ. Item an codicillari?recurre adle 8 tu.j. de lega.iij.ad no.in.l.vbi non voce.j.de Sem nu⸗ Ie regu. iur contrabere matrimoniumo: dic vtlmutus 3d vrean Andonare inter vinos. Adde Wald in.Liure mälitnis de teſtamen. mili. An ſtipulari: Tldde War.in dlljin ie ci vbi dirit, auod non:licet ſurdus ipſe per motum ihui ligat labioꝛum. Ex quo ibi lex exigit ſenſum auditu e in H.j. einſdem legis, dicit eum contrahere poſſe in bis 5 quibus ſtipulatio non requiritur:ſufficit enim conſenſt m adhiberi nutu, et per ſigna animum intrinſecum 3 dn ſtrantia.dicit gloſ.ʒ.de pactis.l.item quia. Wi 4 de dictis hict per Bar. dum querit qualiter notariusſeri bere debeat acta aditionis iphius ſurdi, aut muti Conc dendo, quod ſi ipſa perſona nota eſt, ant conſanguiner 3 ipſius adeuntis, ſcribere debet ſigna ex quibus poſteadt cat animum ſuum fuiſſe inclinatum ad repudiandum 3 adeundum. Sinautem perſona domeſtica non eſt, ig ſcribat interpꝛetem adhibendo, qui ea declarat per 8e 1 ſi. de verbo.obli. Similem etiam diſtinct. adhibet in ahf Peꝛimum membꝛum diſtinct. ſue videtur non pꝛocederc: cum notarius verba tantum ſeu ſigna in eins locumſub⸗ rogata, non autem contrahentium mentem ſcribere ba⸗ beat:vt eleganter voluit glo. in. l.fi. C. de condi. exl. Cogi⸗ ta. Et adde ad materiam iſtam.l. mutus. 8. depꝛocurat.ct quod no. Dy.in. d. l.vbi non voce. Summarium. 2. 1&☛ Pꝛodigus etiam cui bona ſunt interdi 1e odisnae nt interdicta, poteſt he⸗ 2 Mulier ſi ex diſpoſitione ſtatuti, ſe obligare non poteſt ſine conſenſu conſanguineoꝛum, poteſt tamen berediita⸗ tem adire ſine dicto conſenſu. Et quid ſi ſtatutum pꝛobi⸗ bet mulierem ſine dicto conſenſu contrabere⸗nu.a. 4 Statutum loquens in contractu, quod babeat locum in renunciatione 7 liberatione. 5 Judex cogere poteſt conſanguineos diſcoꝛdates, ad pꝛe- ſtandum conſenſum mulieri, vel pupillo contrabtti: ſita illis expediat:vel ipſe loco eoꝛum conſentire. 5 Pꝛodigus, quod ad diuiſionem pꝛouocare nonpoteſt. 7 7 s cui Eum cuilege bonis. Cxea terdictũ eſt, ſi heres inſtituatur cum authoꝛitate curato- 1 ris hereditatem adibit. hoc dicit coniuncta gloſ. ho⸗ ta ex hac lege. Pꝛodigum, non obſtante interdictione ſi- bi facta, bereditatem adire poſſe:et hoc cum curatoꝛis an thoꝛitate:vt videbis in gloſſa. ¶ In gloſ.j ibi, dum dicit: 2 ſicut ſipꝛopter delictum. r Idem dicit Bart. ⁊vbi lex ſeu ſtatutum pꝛohibet aliquem obligari abſq; cõſanguineo⸗ rum conſenſu pꝛopter eius imbecillitatem:vt in muliere, que imbecillis ſenſus eſt:vt.l.j. ad finem. Nam tunc nonpo terit hereditatem adire abſq; dicto conſenſu cumex adi⸗ tione ſequatur obligatio:vt.l.moꝛe.j.eoð. ¶ Quid tamen 3 dices, ſi ſtatutum † pꝛobibet mulierem contrabere poſſe abſq; dicto conſenſu:an tunc hereditatem adire poterit: aut valeat dicta aditio, ſi conſenſus non interuenit: Bar. in.l. moꝛe. pꝛo ⁊ contra arguendo videtur finaliter reſide- re, quod dicta aditio fieri poſſit cum dicto conſenſuia non aliter, ex quo quilibet contractus omnem obligationem ſub ſe continet:vt.l.omnem. 3.de iudi. Sed in.lxapud Jul⸗ in.ſ.ffi. ex quibus videtur tenuiſſe contrarium:ex quoper aditionem quaſi contrahitur, nõ autem vere:vt dicto f. et. l. ex maleficijs.g.heres.3. de actio.et obligatio.cum ſimi libus. Ex quo ſtatuta in caſu vero non autem in ficto:in telligi debent:vt in.l.j.. hoc interdictum. S. de fonte. cum ſimilibus. Qua ratione idem concludit hic Gal. Ange. ⁊ Imol.idem ⁊ do. Raphael Cumanus in dmoꝛe mihi videtur verioꝛ eſſe opin. Gar.in.d.l. moꝛe. Abicunq; em in ſtatuto vnica ⁊ ſola ratio reddi poteſt:ex illa zuninns ¶ Altimo ad⸗ de 1 rn. gtcum dinc wür Kenan.don racie ännuni Duun — mn ad, depra dn xtesde donqdinsn Hum ürtupbn 3 ünima mtünun-l'd, rihkincran 13 „ r— fnunute h 16 3 ſain enarbuwkpalili eutnaerarwean hcuunNani ruuchrgtorck gend wwamnpoteerdickltäamn, öxeäkeen bigl. »SGommari luſtmiis ureitobercdita meretſne inſupetrs Anlesporkannie bonor ixerisnon precedenteduntanen woisduturtite onnii pcün 4 yitipninslegism dedeatlden nütinispoluntatbns: entaerlapſulongitmpaisine tiruttem⸗ rvinckurex aito onſgſl ranptonesduplicesſiichei doſ abdlxitgionis lberaitenell emnwnincuet man deinrem xerſo Cdeffiran- sne malertus⸗ b ntzsegrinſeppſextuneon Reemmitstenponseiuni dünsgaingotemeitin 3 irtnitns b umntnade 19 de — umtedeſin g Anagrimtsrtecnſt oTi eit tatex tipoiis Inkument it mimnd oc „mictun mnmn in long einfeun, füüſoche Raai too e n Nanerrud laditionis mandute zummari etiam cni bonſantitne poftione ſtatuti ſi ſanguineorun,wrtte cto conſenſu. Etquli edicto conſenſucomt ensin contractu,an lberatione. dteſt conſanguincos ſuum mulieri xelpuyli lipſeloco eoꝛumcoyt dad diaiſionempvom ſ oilege bon res intituatur onanr adibit hoc dictonanet dodigum nonobine temadire poſſet'ur bisin goſ.Cg dlictum Jätnärte det aliquem cbißnite opter ei mdeinin⸗ enſus tkitlieim 3 madire ijſgne bligatio:yt!moti, Tpoobibet minne, 4 zetusd Iubet contfacls zig 3 deinchn, tlonnemade nunj 4 2 4 5 5 De acquirenda hereditate. etiam extẽſine:licet inſta nõ ſit expꝛeſſa:vt.j.milites agrũ. m fipꝛin.ð. dere mili. Sed cum ſtatuti ratio de adhiben⸗ dis conſanguineis illa ſola fuit, ne mnlieres defraudatẽ damniſicent᷑:vtl.tranſactione. C. de tranſact. ea autẽ locũ habeat, etiã in hereditatis aditione: igit c. Pꝛo hoc ad⸗ ducoꝙ not. Gal.in rub. C. de pac.⁊ Bar.⁊ poſt eũ. Idem Bal in. ſi vnus.ð.de pac. vbi dixerunt, ꝙ ſtatutũ loquẽs T in ſimili caſu de contractu:habet locum ⁊ in liberatione ac etiam renunciatione:⁊ tamẽ hec duo non ſunt pꝛopꝛie cõtractus. Quia nõ vltro citroq; obligatoꝛia. Sed exvna parte tantũ.j.de verb. ſigni.l. Labeo. contractũ.cũ ſimi. Tamen ex quo eſt identitas rationis pꝛedicti doc.hoc ſta tutum extendũt. Ita ergo dicamus in caſu queſtionis no ſtre, q omnia intelligo: dum tractat᷑ de hereditate dãno- ſa:ſecus ſi de lucroſaa. Quia ⁊licet cõſenſus cõſanguineo⸗ rum non interuenerit, valet tamen ipſius aditio: vt in ſimi li dicimus, de iudicio. C. de pꝛocu.l.nõ ideo minus. Idem ⁊ in contractu:vt.ei.ã.pupillus. de verb.oblig. cum ſimi.⁊ Ineq;. C. de contrah.⁊ cõmit.ſtip.vbi hoc voluit Bald. G idem hic ſentit Ang.non tamen per ea iura:melius tamẽ eſt ad cautelam, ꝙ dictus cõſenſus interponat᷑. Et f ſi ipſi ↄſanguinei diſcoꝛdarẽt in ipſo ponẽdo, iudex eos cogere poteſt ad concoꝛdandũ:dum videt hoc expedire ipſi pu- pillo, ſeu mulieri, vel ipſe in eoꝛum locũ ſuccedens eũ con⸗ ſenſum interponat. Ad hoc ꝙ not. Bar.in.l.in venditio⸗ ne. in. F.j.de bon. auth.iudi.pꝓoſſ.⁊.l. iuſiurandum, ⁊ ad pe⸗ cunias.ſ.ſi de qualitate..de iureiu.⁊ voluit expꝛeſſe Bal. in. l j. ⁊...ſi furioſi. C.de nup. ¶ In gloſiij.ibi, dum dicit, in alienando:⁊ ex t hoc eſt, ꝙipſe pꝛodigus ad diuiſionem pꝛouocari non poteſt:xvt dicit litera in l. ex caſtrenſi. in fin. pꝛin.. de caſtr. pecu.vbi gl.ſing. & Summarium.. Filiuſramilias iure iſto hereditatem ſibi delataã, adi⸗ re non poteſt, ſine iuſſu patris. Filiuſfamilias poteſt agnoſcere bonoꝛum poſſeſſionem iuſſu patris non pꝛecedente:duntamen poſtea ratificet. Temporis diuturnitate omnia pꝛeſumuntur ſolenniter acta. Diſpoſitio huius legis an habeat locum in cõtractibus, ſicut in vltimis voluntatibus: Patientia ex lapſu longi tempoꝛis inducta ⁊ allegata, an cauſet ſeruitutem: Diniſio inducitur ex tacito conſenſu. Pꝛeſamptiones duplicesſi induci poſſunt ex vno cõtra⸗ ctu. ſcʒ dilapidationis ⁊ liberalitatis:illa pꝛeualet, que di lapitationem non inducit. Lex cum de in rem verſo. C. de vſur. an habeat locum in ruſticis, vel mulieribus: Solennitas extrinſeca poſt actum completum, ſi interceſ ſerit dinturnitas tempoꝛis pꝛeſumitur. Piꝛelatus qui longo tempoꝛe fuit in poſſeſſione pꝛelatu⸗ re,pꝛeſumitur legitime iuſtitutus. Decretum iudicis in cõtractu geſto per minoꝛẽ cũ tuto/ ris authoꝛitate, ex tꝑis diuturnitate pᷣſumit᷑ interueniſſe. 9 10 2 Idem in contractu mulieris reſpectu ſtatuti. cta an pꝛobent᷑ per ſententiã ex tẽpoꝛis diuturnitate. Teſtes cõtradicentes inſtrumento, quod non pꝛeindicãt inſtrumento, ſi inſtrumentum iam longo tempoꝛe fuit confectum. Filiuſfa. hodie ſine patris conſenſu voto obligatur. 11 7 ¶ In beredita⸗ 42 1 Ul in aliena. ffene fien⸗ G&N Aa per filiũ opoꝛtet iuſſum patris pꝛecedere: =1iin agnitione auté bon. poſ.ſufficit ratihabitio. Et ex diuturnitate tẽpoꝛis omnia pꝛeſumunt᷑ ſolenniter acta. h.d.vſq; ad..ſi is ꝗ. ¶ Ho. ex iſto text. x Jure iſto fi⸗ lium hereditatem ſibi delatã iuſſu patris nõ pꝛecedente, adire nõ poſſe, adeo: vt ipſe pater obliget᷑: imo etiã nec ſe obligabit, ſi hereditatẽ abſq; pꝛedicto iuſſu adit iure iſto. 1fi j. quis oꝛd. in bon. poſſ. ſer. ¶ Scðo no. ꝙ licet beredi- tatis aditio per ipſum filiũ facta abſq; iuſſu, rata babe- ri non poſſit:vt hic. Tamen ſecus eſt in bono.poſſ.per eũ agnita. Idem in Trebellianica reſtitutione: vt. l. ſeruo a ¶ Secus ſide lucroſa. Adde ſimi 133 li dicimus, ꝓꝙ ſi ſtatuto cauetur, ꝙ minoꝛ nõ poſſit contrabere ſine conſenſn pꝛopinquoꝛũ:quid ſi contrahit ſine illa ſolẽni⸗ tate ⁊ cõtractus:⁊ cedit ad ſui vtilitatẽ, an teneat contractusr alleg. gloſ.valde ſing. in. l.ij. f. de accep.que dicit ꝙpupillus obligat᷑ ſine anthoꝛitate tutoꝛisſi ex illa obligatione acquirit cõmodum. Ita dicit foꝛmaliter referendo eam ad inuito. F.j.j. ad Treb. glo. alleg.que ſit iſtoꝛũ dictoꝛũ ratio diuerſitatis:vide hic per Bar. Bal. ⁊ aloos legẽtes. ¶ Al timo not.ſᷣm cõmunem loquendi curſum.Ex tempoꝛũ diuturnitate pꝛeſumi omnia ſolenniter acta ſic. C. de peti. bere.l.ſi filius. in gl. allega. ¶ In gl.j. ibi, ſed ſe bene obli⸗ gat ⁊c.vbi quis olim non obligabat᷑.j.quis oꝛdo in bono. 4 poſſ. ſcr.. fi. ¶ In ea. in fi.. fi. ⁊c. Sed an lex illa locũ ha⸗ beat in cõtractibus:pꝛout in vltimis voluntatibus.gl.ibi habes circa pꝛincipinm, que incipit, non ergo. dicentẽ ſin Su.ꝙ ſic.Ex qua reſultat ſingu. effectus, ꝙ ſi per ſtipula⸗ tionem queſita eſt actio ipſi filio pꝛo conſequenda dona/ tione:qui quidem filius velit eam acceptare, patri actio il la querit. Et licet illa gl.teneatur cõmuniter: videt᷑ tamẽ mihi dubia:cũ diſpoſitũ ſit:per.l.ſi abſentis.C.ſi cert.pet. ꝙ eocaſu, quo quis actionè ſibi ex mea ſtipulatione que- ſitam renuit, actio mihi ſtipnlanti queratur:ſi ſic eſt: ergo actio illa que pꝛo conſequenda donatione filio renuenti ipſi ſtipulanti querit᷑, nõ patri. Pꝛeterea ſtipulatio per- ſonam extraneam non compꝛebhenqdit.ff. de ver. obli.l.ita ſtipulatus..Chꝛyſogonus.C.de dot.pꝛomiſ.l ſi pꝛo do⸗ te. cũ ſi. Quinimo illa.l.fin.vt antiqui iuris coꝛrectoꝛia, nõ debet extendi de vltimis voluntatibus ad contractus.C. de app.l.pꝛecipunus.cum ſimi. ¶ Extra gl. Gar. per iſtũ tex.ver.ſed ſi non adierit.ſaluat gl.contra alios doctin.l. cum de in rem verſo. 5. de vſur. dicentem, ꝙ patiẽtia ex lapſu longi tẽpoꝛis inducta:⁊ allegata:conſtituit ſeruitu⸗ tem. Et idẽ ꝙ ipſe tenuit in.li.ffde aqua plu.arcẽ. Quod tamen impꝛobauit Bal.⁊ poſt eum Ange. hic, ꝛ in.ſi cer⸗ tis annis.C.de pact.dicentes iſtum text.non obſtare. Hic enim pꝛecedebat cauſa, que habilis erat ad acquiſitionè: vt aditio:ſccus eſt in terminis gl.d.l.cum de in rem verſo. qne etiam lex non facit ¶ᷣm eoſdẽ, cum illa loquatur in fa- ciente. gl. autem ⁊ Bar. in negli gente. Item nec obſt. glo. in.l.pe. C.commn. diui. qnam Bar. inducit, qæ loquitur in actu, qui inducitur ex tacito cõſenſu:vt in diuiſione, ꝙpa tet per.l. itaq;.ff.pꝛo ſoc.do. Jo.de Jmo.dicit hanc opin. Bart. pꝛocedere de equitate ſed de iuris rigoꝛe pꝛocedit ᷣm euin opi. Gal.d. Raph. Cuma.nititur eos concoꝛ.di⸗ cendo, ꝙ aut ſumus in caſu dubij, vtputa: q ſimpliciter tranſeo per longa tempoꝛa de fundo tuo ad fundũ meũ:⁊ tunc ſᷣm eum non inducatur ſeruitus ex patientia indu- cta tẽpoꝛis diuturnitate. Adducit qðò not. Bart.in. d. l.cũ de in rem verſo. in.q.de ruſtico qnolibet anno poꝛtãte no- bili ynum par caponũ:melius tamen feciſſet allegare gl. que hoc dicit in l.ſolent.in fin.ff. de offic.pꝛocon. Aut ego ingrediendo fundum tuum cauſa eundi ad meum ingre dioꝛ, dicendo expꝛeſſe, me hoc poſſe ex ſeruitute, quã fun- dus mihi debet:⁊ tunc iſto caſu certo pꝛocedat opi. Bart. ¶ Aduerte:qꝛ verioꝛ in caſu dubij videtur opi. Bal.ꝛ ſe⸗ quacium, nõ tamen argumento eius qð inducit do. Ra- pha. ſed iſto:q quotieſeũq; t ſumus in aliquo actu, ex quo poteſt induci duplex pꝛeſumptio, ſe; dilapidationis ⁊li⸗ beralitatis, ſemper in dubio illa pꝛeſumptio pꝛeualet, que dilapidationem non inducit.ff. de ſolu.l.ſi cum aurũ. Sed ex iſta diuturna patientia poteſt induci, quod aut ego patiar ex quadam liberalitate, non tamen vt donem: cum ſimi. De pꝛecedentibus dictis nibil alleg.ỹaciat qð vol cccxvj.incipit, Statutum eſt, ꝙ mulier ſi aliquem contractun tionem facere voluerit:illum facere debeat, cum conſenſu patris, ſi babet,: ſi non habet cum conſenſu conſanguineoꝛum:alias contractus fit nullus ipſo iure.decidit, quod poterit contrabere vtiliter ſine illa ſolennitate, ⁊ adire be⸗- reditatem opulentam. Alllegatur gloſ. ſingularis in.I. ſ quis mihi bona.. ſi ſeruus municipij.j. eo.Et ita dicit ſe determinaſſe cum legeret Bono. in ſuis repoꝛtatis in.l.moꝛe.j.eo.⁊ multum pulchꝛe loquit᷑ in dicto cõſil.⁊ita etiã ałs conſulnit dominus meus. Sed re vera in contrarium eſt tex.in.c.j. de reb. eccl. non alie. in. vi per quẽ deſtruitur omnis pꝛedicta doctrina, ⁊ etiã faciat doctri na Bal in. d.l. quecunq;. ⁊ in. non ſolũ..neceſſitatẽ.in. viij.col.in ver. ex pꝛedi ctis damus. C. de bon. que lib. Quam doctrinã bene not.qꝛper eã deſtruit᷑ oĩs doctrina pꝛedictoꝛũ patrũ.: notani eã in aut. ſimiliter. poſt Kudo. in. vj. char. tex.qus Angel. ibi inducit ad q.ſtatuti F̃loꝛẽ⸗ tini: vt mulier nõ ↄtrahat ſine cõſenſu pꝛopin⸗ quoꝛum.ꝙ põt Ztrahere, ſicõ⸗ tractꝰ cedat ad ſui vtilitatẽ: et ſequit᷑ ibiImo. ⁊ facit gloſ.in.l. quecunq;.C.de bon. que liber. que dicit quod alienatio poteſt per patrẽ fieri in bonisdelatis filio, ſi eſt vtilis filio. Quam gl. Bal bi dicit eſ⸗ ſe mirabilẽ. Fa⸗ cit ꝙ dixit Bal. in.l. cum bi§.j. de tranſact. vbi trãſactio vtilis de alimẽtando valet ſine autho ritate pꝛetoꝛis. ⁊ꝑ illũ tex.dicit ibi Bal. valere vend.pꝓꝛedij mi noꝛis in cõt net manifeſtã vtili⸗ tatẽ. Idẽ dicit de pꝛedio eccle⸗ ſie. alle. gl. in. d. 1ij. in.l.contra iur. in pꝛin. 5. de pac.in fi.vbi di⸗ xit Bald. quod eccleſia poteſt facere contra⸗ ctum, ſibi fano-⸗ rabilem abſq; ſolennitate le⸗ gali ſeu canoni⸗ ca. Facit conſ⸗ lium do. Audc. qð eſt. cccix.in⸗ cip. Circa pꝛo⸗ poſitã conſulta tionẽ.vbi accu./ mulat multa re gularia:putal. non eo minus, de pꝛocu. l.cui bonis. z.l. noua- re. ff.de nouat. uit Ange. conſil m vel aliã obliga ——— 44 7 4 „-=———— 2———— Siu ue 1 1—, — * — 4. ee 6 n ergo ceſſat pꝛeſumptio, aut pꝛobatio ipſius cõſtitutionis, 7 ſeruitutis. Cogita: qꝛ paſſus eſt dubius. ¶ Adde ftamẽ ꝙlex, cum de in rem verſo.diſponens, ꝙ per decennium in faciente inducatur ſeruitus: non habet locum in ruſti⸗- per triginta annos faciẽdo:vt elegãter voluit Spe in tit. de reſti. ſpol.g. nũc dicendum.ver.ſed quid ſi dicis dę ru⸗ ſtico.ᷣm qð refert do. Bal in.d.l.ſolent.ꝗõ no. ¶ Itẽ eun 3 dem r ver. inducunt bic Bal. ⁊ Ange. ad plura, ⁊ maxime ad ſingularem limitationem.l. ſciendum. de verb.oblig.. quecunq; S.j.ff de publ. vbi, licet dicatur ſolennitatem ex- trinſecam non pꝛeſnmi:tamen hoc verum:niſi poſt cõple⸗ V tum actum interceſſerit tempoꝛis diuturnitas: vt patet hic,⁊ in.. ſi flius. in gl. allega. CEx quo ipſi inferũt pꝛela tum, qui longo tempoꝛe fuit in po ſſeſſione pꝛelature, pꝛe- umilegitime inſtitutum. Ad qð no. per Inn. ⁊ Jo. And. extra de pꝛeſump. cillud. Item, ꝙ ſi res minoꝛis reperiat penes ementem cum autboꝛitate ipſius tutoꝛis, quod ob tempoꝛis diuturnitatem pꝛeſumatur interceſſiſſe decre⸗ tum iudicis. ¶ Item, ꝙ in contractu mulieris poſt lon⸗ W gum tempus pꝛeſumatur interceſſiſſe ſolennitas ſtatuti dicentis in contractu mulieris conſenſus conſanguineo⸗ 6 rum adeſſe.⁊ hoc modo dicit Ange. poſſe ſaluari glo. que communiter repꝛobatur in.lj. C.de fide inſtr.⁊ iur. haſte lib. x. ¶ Zlduerte tamen:qꝛ ipſe idem Bal.in. l.ij. C. de le⸗ V gi. here. deſtruit has illationes, dicens:ꝙ ſi per ſtatutum requiritur conſanguineos adeſſe in contractu mulierũ: vt ſupꝛa dixi:attamen niſi clare boc pꝛobetur pꝛo diutur⸗/ nitate tempoꝛis non pꝛeſumitur, reſpondendo ad hunc ſus, ⁊ꝛ aditionem eſſe ſolennem:quia pꝛomiſcua eſt poſſeſ⸗ ſio ipſius patris ⁊ filiſ:⁊ ꝙ filius poſſidet pater intelligit poſſidere:ex quo eadem eſt perſona. C. de impuber.ꝛ alijs ſubſti.l.ſi. vnde non mirum ſi in caſu iſto pꝛeſumitur ſolen ee niter aditio pꝛeceſſiſſe:tu tamen teneas, qð ipſe? Angel. hic tenent. Illud enim, quod dicit de filio poſſidente ⁊c. non pꝛocedit:imo neceſſe eſt, vt pater poſſidere intelliga⸗ tur:cum ipſe poſſeſſionem appꝛebendat.arg.nota.in.l.cũ o bheredes.in pꝛin. ffide acquir. poſſ. ¶ Item inducit᷑ † iſte tex.ad id qð not. Inn.extra de teſti.c. Albericus.⁊ Bal.in l.emancipatione.C.de fide inſtru.vbi ſi ſententia eſt anti⸗ qua, ꝛ in ea de actis cauſe fiat mentio, per ſententiam acta V pꝛobantur. Quod indiſtincte non pꝛocederet, ſententia non exiſtente antiqua:vt patet per nota.per eundemin. c. quoniam contra.extra de pꝛoba.de offic.delega.c.cum in iure.⁊ per Bar.in.l.acta.ff.de re iudi.⁊..iij.C.de rela.⁊ in aut.niſi bꝛeuioꝛes.C.de ſenten.ex peri.reci.¶ Item adde Io ꝙ tpꝛopter magnam diuturuitatem tempoꝛis, quam ha bet in ſe inſtrumẽtum:ſi teſtes ei contradicũt maioꝛ eſt fi⸗ e des ipſius inſtrumenti, qᷓ; ipſoꝛum teſtium:vt elegãter di cit tex. in.l. Celſus.ff.de pꝛoba.licet regulariter ſit contra/ rium:vt.C.de fide inſtr.l.in exercendis.cum ſi. ¶ Altimo I adde ad id, ꝙ t bic Barto. dicit per. l.ſi rem.. ſi voto. ffde pol.cꝙ illi legi hodie eſt derogatum per ius canonicũ, quo 1 ſilius votum Deo faciendo obligatur abſq; conſenſu pa/ V tris:vt dixit gl.ſing.xxxiiij.q.ij.c.mulier.in glo.pe.Ad qð vide qð not. Inn.extra de voto.c.ſcripture. Summarium. 1& Filius putatiuus non acquirit patri.⁊ vide nu.5. 2 Aoluntas ⁊ poteſtas, quãdo adinuicem aduerſant, actus V inualidatur. 3 Actus factus a dubitante, quando valeat: 4 Juriſditio iudicis, de cuius iuriſditione dubitatur pꝛo⸗- rogari poteſt. 6 Mandatarius, quando nomine mandantis pꝛeſumitur emiſſe:vt mandanti acquirat. Adde Lud.in conſil.xc. col. Pe. ver. ſecundo idem pꝛobatur. 7 Tutoꝛ vel curatoꝛ quando acquiſita per eos, pꝛeſumant acquiſiuiſſe nomine pupilli⸗remiſſiue. Si is ui utabat C Adiẽs here⸗ P ⁊ ditatẽ iuſſu alte h rius, nõ pꝛeſumit᷑ alteri velle querere bereditatem, niſi iu benti ſicredat iuſſum valere:ſecus ſi ſciat eũ inualidũ eſſe cis aut mulieribus, in quibus ſeruitus non inducitur:niſi tex.ad.d.l.ſi filius.ꝙ hic ideo pꝛeſumebatur pꝛeceſſiſſe iuſ udo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ.part. aut reuocatũ:vel ſcire pꝛeſnmat, vel ſine iuſſu 1 dinide in tres partes:vt gl.diuidit. C Ho putatiuũ patri nõ querere. Ad hoc.ffde acqui. poflip eñ ffde vſur.liuſto. Quod tñ intellige ſi eidẽ patriac 8 5 vult, vt filius: ſecꝰ ſi vt neg.geſt. q tũc ipſi patribenenere rit.ſt.de acqui. poſl.ſi me in vacuã.ſi CMo. ſcdo ex eaus⸗ 2 pꝛincip. Quod vbi voluntas ta poteſtas adinuicẽ 3 ſantur, vt puta: q quis velit, qò non poſſit:⁊ qð poſſi dir lit:actus inualidatur. Ad hoc. C.ſi quis alte. vel ſibi— nuf tum in gl.extra de offdele. cum ſuper. C No.ex ti nul 3 incipit nam ⁊ eum. Dubitationem, quã quis baber an moꝛte ſui iuris efficiat᷑, non officere pereditatis aditiom Ex quo not.ꝙ actus factus a dubitante tenet. Quoan tellige, vbi clara ſcientia ad ipſum actum non requiniſe de reg. iur.l. qui cum alio. 6. de teſta. mili.l. qui iure milita, 4 ri. C Et ex his infertur ad id, qd voluit eleganter † Inn. extra de reſcr.c.paſtoꝛalis.Cy.in.l.ſi. C.de excep.yt refert Ang in.l. ff.de iudi.dicens in iuriſditionẽ iudicis, de cu ius iuriſditione dubitat᷑, pꝛoꝛogari poſſe:qð no. C In 1 magna.in fi. retine hanc vltimam ſol.que cõiter tenerir 5 Etdiſtingue † pꝛo clarioꝛi intellectu huius gloxlitere ꝗ aut filius putatinus adit pꝛecedente iuſſu, aut ſine. Pꝛi⸗ mo caſu:aut conſtat, ꝙ non obſtante iuſſu, erat eins ani⸗ mi:vt ſibi acquireret, ⁊ tunc ſibi acquirit. Tlut vt quereret patri:⁊ tũc nec ſibi, nec patri, vt hic in pꝛinc. Aut dubitaĩ cuiuſnam erat, tunc aut durabat inſſus:⁊ putabat;ilius eum valere:⁊ pꝛeſumit᷑ ratione pꝛecedentis inſſus iubẽti velle querere:vt in gl.hic:⁊ tunc nec ſibi‚nec iubenti acqui rit. Aut ſciebat man. innalidum vel reuocatum, ſen vere pꝛeſumebat:⁊ tunc ſibi querit:vt hic in ſecũda parte.Se/ cundo autẽ caſu pꝛincipali, vcʒ quando ſine iuſſu etiã ſibi querit:vt hic in fi. ¶ In ea.glo.ibi,q non credir᷑ ſibi yelle 6 acquirere ⁊c. No. gl. ex qua pulchꝛe hicinfert Hal.ꝙmã datarius ad certam rem emendã, eo nomine emere pꝛeſu mitur:vt mandanti acquirat:⁊ ſic ipſius mandãtis nomi⸗ ne. Ad qð.ff.de interrog.act.l.qui ſeruũ. Quod tamẽ du⸗ pliciter debes limitarerlicet eum oẽs indiſtincte ſequant. Pꝛimo niſi mandatũ fuerit repudiatũ, quo caſu nõ pꝛe⸗ ſumitur nomine mandãtis emere, ſm Bal. C. man. liſi lite ras.Secundo ⁊ notabilius limita:niſiid, qð eſt mandatũ actum fuerit eꝝ interuallo magni tempoꝛis: quo caſu tũc nõ pꝛeſumit᷑ nomine mãdãtis factũ:yt voluit not. glinſti⸗ de obli.q ex quaſi malefi.F.ope.qð tenet Inn.in.c.ad au/ diẽtiã. extra de homi.Et adde, ꝙ ſitibi mando, yt libꝛũꝓ me emas:tu autẽ pecuniã petas, quã tũc tibinõ trado: et tu nõ expectata pecunia libꝛũ emis:pꝛeſumeris ratione nimie celeritatis ex mea pecunia emiſſe..jg.inde querit. ff.de manu.quem tex. Bar.ad hoc tibi reddit valde nota. 7 ¶/ Quicd autẽ rin tutoꝛe ⁊ cura.⁊ ſimilibus:an pꝛeſumant ea, que agũt nomine eoꝛũ, vel pupilli agere: vide qðnot. Bax.in.l.poſt moꝛtẽ F.j.⁊ in.l.ij. S. quãdo ex fac.tut.⁊ in.li F. nunciatio.de noui oper.nunc.⁊ in.j.fi. ff.ſi quis caut᷑ per Bal. ¶ In ea.gloſ.magna.ibi, vel de ſtatu. vide per glin rub. ffde iur.⁊ fac.igno.7.5. de teſta.l.teſtatur. Summarium. 1&ᷓ Suitas qualiter induci poſſit per teſtatoꝛem: 2 Suitas inducta voluntate teſtatoꝛis, ꝙ tollatur aditione ſubſtituti, aut coberedis: ſecus in ſuitate inducta a lege. 3 Pater, ꝙ pꝛeferre voluerit extraneum filio non eſt pꝛe- ſumendum. 4 Filius, an poſſit heres ita inſtitui: vt penes eũ remaneat nudum nomen heredis: Jura ſepulchꝛoꝛum, ꝙ remaneant penes filium, penes quem remanet nudum nomen beredis. 5 Füilius, quando poſſit adire bereditatem ſibidelatã iuſſu patris non pꝛocedente:— 6 Heres heredis, quando dicatur beres teſtatoꝛis. 7 Alſſerens ſe doctoꝛẽ, cum non ſit: qð puniatur pena falſi. 8 Aduentitium, ꝙ dicatur id, qò obuenit nepoti ab auo. 9 Relictum filio, ꝙ in dubio videtur contemplatione fili non patris relictum. Si ůilius in poteſtate patris J nterdum. Kr alicuius heres ſuus, ⁊ neceſſarius deat h.d. ex hac gl.ſliã ſerätmiuſufir ctio hy AW 4 dina deconc den nib tatasno feonmn, If. ttrownmmann tnunal anrpurem enrmeüſöoflife earon cum us Cdefdelo aneſubftilgeneraltergeam rpettio com finitirimtali aalgcogitatamen CFoſtenn aawren facitberccen actop utndumberecisnonänt icet uouodtamendubimet, wic mibdeleg ainlqpelbers ſ riftnot licetnucunnomenpe dasmbüproſitiytnodocindle emmim wmeideädkofn ſeohir itt baprfäd itg W 9 . Antc CImoattz gibd 3 Ff deſcas an ndipſon cum alo zdernädn nfertur aa s Killn ertur adic ean . 3 d ee tnektiantde di necpatrigt dng 3 tiuſte n ſumif nätenun in glbicztngeſe gſu Kbicztneaſtin maninnalidum eit neſbi werirnthiitin Peineipaligezeunthih 1(Ineagloigme Kter qua fpultriti tamrem emendico intiacquiratz ſieyfien nterrog actqpiſcnid mitarelliceteumoäante datũ fueritrepucini mandätis emereut otabilius imitanii- nteruallomagnitam inemädatisfactun ſimalefi.ope cs ten vomi Etadde pft pecuniäpetas quii pecunia librũ emisim ser meapecunisenl ntex Bar ad boethi ntutoꝛe ꝛcurasſmin nine eoꝛu, velpuplign ore.. iniaqähne vuioper nune ili ſofmagnaibiftldite zignoa dettkaltte / zummarin kerincueipoſtt⸗ aliter in derssti dluntateteftt gl⸗ 3 rrecis teusntn re wuuert xhamin „, cum nos ſte g- ecar il ban puni gicetl tum, De acquirenda hereditate. 34 neceſſarius efficitur:patrem ſuum ⁊ neceſſariũ facit he⸗ redem, etiã abſq; aditione ⁊ iuſſi u:ſecus ſi heres ſit volun⸗ tarius:qꝛ patrem volũtarium facit.h.d. ¶ MN o. ipſius aui teſtatoꝛis f voluntate induci poſſe: vt qui pꝛimum gradũ tempoꝛe moꝛtis ſue nõ tenet, ſuus ⁊ neceſſarius beres eff ciatur. Et hoc intelligas tantum eius voluntate. Contra voluntatem autem ipſius teſtatoꝛis non obtinens pꝛimũ gradum eo modo, quo ſupꝛa dictum eſt, ſuns effici nõ po teſt:vt patet inſtit. de here. quali.⁊ differ.. ſui.⁊§.⁊ bis. S. de libe.⁊ poſth.l. ſi quis poſthumos 5§.ſi filium. 3. de iniu⸗ ſto.lſi quis filio exheredato. ¶ Et not.ſm Ange.ꝙ; talis 2 ſuitas, que † inducta eſt ipſins teſtatoꝛis voluntate: vt eſt hoc caſu, tolleretur aditione ſubſtituti, aut coheredis ex- tranei, adeo: ꝙ impediretur effectus tranſmiſſionis iuris deliberandi in ſucceſſoꝛes eiuſdem. Nam ex quo ipſe teſta toꝛ hanc ſuitatem induxit:tacite per hanc dationem iuſſit aufere ſᷣm eumlicet ſecus dicamus in ſuitate, que indu⸗ citur legis authoꝛitate:yt eſt in filiotenente pꝛimum gra⸗ dum. Si enimis inſtituatur, ei, cui adiungatur coberes, aut ſubſtitutus:non per hoc tollitur effectus ipſius trãſ⸗ miſſionis:vt voluit Bar.qð communiter tenet in tracta⸗ tu vulgaris:⁊ in.l.nam ⁊ is.non omnia.j. de leg. pꝛeſtan. ⁊ in.l.cum pꝛoponas. C. de here.inſti.⁊ hoc dictum Ang. vt nouum notandum eſſe dicit, limitans hanc ſuitatis ma teriam. ¶ Aquerte:q ſi exheredato filio inſtituatur ne- pos, eidemq; ſubſtituatur: ſi conſtat teſtatoꝛem in ſui fa- uoꝛem ipſum filium exheredaſſe, qð videtur poſſe cõſta⸗ re:vt.l.cum quidam.circa pꝛin.C.de leg.tunc ne id qð in/ ductum eſt in fauoꝛem, in odium vertatur. l. qò fauoꝛe. C. de legi. cum ſimi.dicerem tali caſu non pꝛocedere dictum Angel.adeo, ꝙ per dationem ſubſtitutinon impediatur effectus trãſmiſſionis in ipſum patrem:⁊ hoc ſuadet ipſa 3 ratio naturalis. Item † iuris ciuilis, que eſt ꝙnon pꝛe⸗ ſumatur patrem extraneũ ſuo filio velle pꝛeferre.j.de con dit.⁊ demon.l. cum auus. C. de fideicom. l.cum acutiſſimi. C. de inſti.⁊ ſubſti.l. generaliter.g.cum autem.extra de iu/ reiur. c.petitio. cum ſimi.Et ita intelligendum eſt hoc di⸗ 4 ctum Ang. cogita tamen. ¶ No. ſecundo ex f hoc text.ꝙ; ſilius patrem facit heredem adeo, ꝙ apud eum tantũ re⸗ maneat nudum heredis nomẽ:vt videtur pꝛobari ex hac litera. Quod tamen dubium eſt, ⁊ vide per legentes in.l. cum flioj. de leg. j.⁊ in. l. que liberis..hec verba. de vulg. ꝛpupil.Et not.ꝙ licet nudum nomen beredis penes filiũ reſidens, nibil pꝛoſit: vt no. doc. in. d.l. cum filio. tamẽ pꝛo- deſt, quo ad iura ſepulchꝛoꝛum. tex. eſt ſingu. in l. familia⸗ ria.cum.l. vel ꝙ pater.que eſt ſequens, ibi, dum dicit: ⁊ ſi ex minima parte.6. de relig.quem text.ad hoc Bald. dicit non eſſe alibi in cõcluſionibus iuris. ¶ Tertio not.ex iſto 5 tex. vnam† limitationem ad illam generalem regulam di centem:ꝙ filius non poteſt adire hereditatem abſq; pꝛe/ cedente iuſſu patris. Nam illud verũ:niſi inſtitutus filius ſit ſuus heres ⁊ neceſſarius:vt hic patet. Item ⁊ ſecundo illam regulã ſingulariter limita:niſi inſtitutus ſit ſub con ditione, qua eueniente ſeu impleta, is filius ſuus heres redditur:quoniam ⁊ tunc illa cõditio ſine iuſſu poteſt im⸗ pleri:⁊ ſic ſine iuſſu ſiet aditio. Hic eſt tex.nota.in.l.condi⸗- tionibus pupillus.ver.fi.j.de condi.⁊ demon. ¶ Ho.vlti⸗ 6 moex fin. f buius tep. ꝙ talis heres habeoꝛ, qualis eſt is, per quem heres efficioꝛ.Et ideo dicunt legentes hic eſſe caſum per gl.in liij.a. de pet. here.dicentem, ꝙ heres he⸗ redis eſt beres pꝛimi teſtatoꝛis ex teſtamento, vel ab inte ſtato: vt erat ipſe pꝛimus heres immediatus.Et not. ex iſta liter a ßm Bal.ꝙ qui non eſt doctoꝛ, non poteſt facere alium doctoꝛem. Et qui non eſt miles, non poteſt facere alium militem. Addunt qð not. Bar. als Cy. in.. iij. C. de 7 bere. C Imo adde, † ꝙ isa qui dicit ſe doctoꝛem cũ non a ſit punit᷑ pena falſi: vt.l. eos.§. qui ſe. ff de fal. qò intellige ſi. dicit ſe doctoꝛem, aliquem actũ doctoꝛit antũ congruen tem facit:ſecus ſi aliquid non faciendo tantũ ſe ſunpliciter doc.diceret:q tunc non penafalſi,ſed arbitraria puniret᷑: yt in.l.ſi quis. C. de aqueduct. lib.x.per quã legẽ eleganter ita limitat. d.§. qui ſe. in. l. qui ſub pᷣtextu. in fi. C. de ſacro- ſanc. ecc.qð no. ¶ In gl.ſuper verbo hereditatẽ. ibi, dum 2 dicit:hodie ſecus. ¶ Hot.iſtã glo. ey qua T colligit Bar. ⁊ aliſ poſt eum. ꝙ obueniens nepoti ab auo, dicitur aduen⸗ titium non autem pꝛofectitiũ.Et licet dictũ Jo. de Imo. reddat hanc gl.ſing. cum idem, ꝙ bic voluit in.l. queſitũ in fi. cuinſdã gl. de leg.j.quã ibi tenet Bart. Et iſtarum gl. ratio eſt ᷣm do. Jo.qꝛ cum pater filiũ exberedauerit, non pꝛeſumitur nepotem inſtituere contemplatione ſua, ſed ipſius nepotis:⁊ ſic non meretur tale quid dici pꝛofecti⸗ tium bm.l.pꝛofectitia.S.de iure dot.ſecus ergo ſm eundẽ A pater filium nõ exberedaſſet:qꝛ tunc diceretur pꝛo⸗ ectitium, ꝙ ipſi nepoti ab auo obuenit. Aduerte: q hoc dictum ſuum non pꝛocedit:q eſt expꝛeſſe contra ſingu.gl. in.l. Gallus§. quidam recte.. de liber. ⁊ poſth. dicentem, ꝙ ⁊ſi pater cum ſuo filio a patre. Item ⁊ auo inſtituatur: qð obuenit ipſi filio, ſc; nepoti, ſibi tantum queritur: ⁊ ſic pꝛofectitium non dicitur, ſed aduentitium. Ande teneas, ꝙ ſiue filius inſtituatur, ſiue exheredetur:obueniens ne- poti ex perſona aui, non dicitur pꝛofectitium, niſi expꝛeſſe cõtemplatione filij nepoti obueniret:⁊ ita loquatur.l.de⸗ dit dotem.qj. de colla.bono.per quam Bar.ibi tenet cõtra iſtam gl. Item nec obſt.l. Quintus. H.fi. in fi. de adimẽ. leg. per quam etiam ſe fundat:qꝛ ille tex. loquitur in caſu ſatis 9 diuerſo 9. q. noſtra:vt poteris videre. ¶ Et ꝙ f relictum filio in dubio pꝛeſumatur relictum ei cõtemplatione ſua, non autem patris:vide.C. de vſufruc.l.fi. 3. de dona. cauſa moꝛt.l.filio.vbi hoc plene tangitur per Bar. Summarlum. ⸗ 1 ᷣ Actus ſubſequens poſt pꝛecedentem pꝛoteſtationẽ, quando ſit nullus:? 2 Metus cuius cauſa facta eſt pꝛoteſtatio, pꝛeſumitur du- rare durante poteſtate timendi. 3 Cautela, ꝙ quãdo quis timet cogi ab aliquo pꝛincipe, vel domino ad vẽdendum ſibi aliquam rem, ꝙ pꝛoteſtetur co ram aliquibus palam, vel clam, ꝙ metu venciit. 4 Aenqditio metu facta reſcinditur, ita: vt res, ⁊ pꝛecium re/ maneredebeant penes venditoꝛem. Pꝛoteſtatio reſpondentis libello, ꝙ per hoc non intẽdit litem conteſtari:an impediat litis conteſtationcm: 5 Declinatoꝛia oppoſita ſine clauſula, niſi⁊ quatenus a iu- re arctetur:ꝙ operatur, ꝙ comparens ſit verus cõtumax ⁊condemnari poteſt. 7 RHotarius, qui dicit confeſſionẽ factam in toꝛmẽtis ſponte factam, an falſum committat: 3 Foluntas coacta voluntas eſt. Telſus ſcribit. Ctetxiohrcrants e actui ſequenti contraria, illum actum reddit inutilem.h.d. ¶ Not.ꝙ aditio ſubſe⸗ a quens † poſtpꝛecedentem pꝛoteſtationem reddit ipſam aditionem inutilem:qð intellige, quando aditio mera vo luntate adeuntis inducitur:ſecus ſi tacite induceret᷑ per quendam actum, qui geri non poteſt citra ius? nomẽ be⸗ redis:puta ſoluendo credita hereditaria, ⁊ debita reci⸗ piendo. Nam tunc pꝛoteſtatio pꝛecedens non vitiat adi⸗ tionem tacite per hos actus inductam:vt not. Bart.z ibi videtur tex.in.l.pꝛo herede Papinianus.j. eo. Secũdo not.ꝙ pꝛoteſtatio pꝛecedens vitiat actum ſubſequentem. Quod intellige quando actus ſubſequens inducit᷑ nuda voluntate faciẽtis:vt hic:ſecus ſi ad ſuſtentandũ actũ re/ quireret᷑ faciẽtis volũtas ⁊ alterius. Quia eo caſu pꝛote⸗ a ¶ Quodregu ſtatio pꝛecedẽs nõ vitiat actũ ſubſequentẽ:vt.l.cũ in plu⸗ res.F.locatoꝛ hoꝛrei. S.loc.de app.c.ſolicitudinẽ.⁊ qð not. 3.de minoi.ſi filium. Item ⁊ qð dictũ eſt ſupꝛa pꝛoteſta⸗ tionem vitiare actũ, que ey mera agẽtis inducit᷑ volunta⸗ te:limita ſᷣm Bar.quãdo actus ille ſequit᷑ parũ poſt pꝛo⸗ teſtationẽ:ſecus ſi ex magno interuallo: qꝛ tunc actus va/ let pꝛoteſtatione contraria non obſtante:vt.lper retẽtio- nem.C.de vſur.ſᷣm eum. Quod tamen impꝛobat bic Bal. quem alij poſt eum cõiter ſequuntur, dicens:ꝙ ſiue ex in- teruallo, ſiue incontinenti ſequatur actus poſt pꝛoteſta⸗ tionem redditur inualidus:dummodo duret eadẽ pꝛote/ ſtandi cauſa. Nec obſt.ſᷣm eum.l.per retentionem.que eſt fundamentũ War.q ibi non durabat idẽtitas cauſe, pꝛo⸗ b 2 pter quã facta erat pꝛoteſtatio. ¶ Et ſi pꝛoteſtatio facta b eſt ratione metus b, ſemper pꝛeſumitur metus durare: vbi durat eadẽ poteſtasterrendi:vt not. Inno.extra qð met. cau.c.perlatũ.de offi.deleg.c.cauſam matrimonij. ¶ Se/ 3 cunqdo facit ille tex.m Dyn. ꝙ ſi aliqnis timet ne metu lare eſt iomni perſona, que ſe falſo aſſerit ha bere aliquã di gnitatem. not. Bal. in.l. data. in. xv. col. in fi. inver. dubitat. de eo qui aſſer. ſe comi.ſac.pa la. C. qui accu. CAHetꝰ. ad de ⁊ vide Bar⸗ ⁊ mod.poſt eũ. in. l. ſi ob tur⸗ pẽ. õ. de condi. ob tur. cau. Piu 10—— — 2— — ac coarctatione alicuius potentis inducatur ad cuiuſdã rei ſue venditionem:cautela eſt, ꝙ pꝛoteſtet᷑ clam coꝛã ali⸗ a ¶ Eo caſu. ad⸗ à quibus, ꝙ eo a caſu, quo talem poſſeſſionem huic potẽti de ⁊ vide in ſi⸗ mili de iuramẽ to, quod not. JImo. p) alios venderet:venditio pꝛo nulla habeatur. Et hoc per iſtum tex.qð tamen impꝛobat Bar.dicens iſtum tex.non facere vt bic per eum. Bal tamen ⁊ alij poſt eum poſtea concoꝛ- dat dicens, ꝙ aut ſuberat cauſa metus, quare pꝛoteſtatio Tan.in repe. c. hec clam fiebat:non autem palam: ⁊ tunc locum habeat, cum cõtingat. qð dicit Dyn. Ad hoc.. de oper.noui nuncl.de pupillo. in.iiij.col.verſ. S.ſi quis ipſipꝛetoꝛi.extra de app.c.ſi iuſtus metus.C. de ⁊ vltimate. de bis qui per met iudi. non app.lii ſecus ſi cauſa metus non iureiur. Etad⸗ ſubeiſet: q tunc locum habet dictum Bar. Adde, ꝙ talis de ꝙ pꝛoteſta⸗ 4 vẽditio metufacta reſcinditur adeo, ꝙ res arei pꝛecium tio patris de⸗ remanere debent penes venditoꝛem:vt cleganten dicit li⸗ clarat animũ tera. C. qð met.cau.l.ſi per impꝛeſſionẽ. ¶ Et facit iſte tex. in futurũ de⸗ 5 ad. q. an ſi aliquis libello reſpondet cum pꝛoteſtatione, eſſe.. de reli.⁊ qꝙ per hoc non intendit litem conteſtari: an talis pꝛoteſta ſump.fune.l.at tio conteſtationem impediat, vel non: de quo per Legiſt. ſigsʒ̊.pleriq. Cde lit cõteſt lj per cano.eo.tit. c..Et bꝛeuiter cõcludo ⁊ Ppoc ita Bar. ym Gald. quem alij ſcribentes ſequuntur:⁊ in. l.j.§. illud in.l.oẽs popu- pꝛoculdubio. C. de Lat.liber.tol. Quod aut iudex nõ ob- li. col. xi. in i.5. ſtante pꝛoteſtatione mandat litem conteſtari:⁊ tunc pꝛo- de inſti.⁊ iur. teſtatio inualida eſt. arg.lnam quod. in.§. ſi cõpulſus. hic not. in. l.pꝛohe in gl. alleg. ſecus ſi iudex ſimpliciter mihi non mandando rede.j. eo. pꝛoteſtationẽ audiat.arg.huius litere. C Adde, ꝙ ſingu 6 lariter voluit Inn. extra de ele. c. Cumana. vt refert An⸗ ge.in.l.non videt in iudicem.&. de iudic.dicens, ꝙ ſi pars coꝛam iudice dicit:domine iudex reſpõdeo libello, ſeu pe⸗ to copiam iſtoꝛum actoꝛum:non tamen ꝙ pꝛopter hoc ve lim in te, vt iniudicem cõſentire: eoipſo iudex poteſt talẽ ſic dicentem, vt contumacem condenmare:niſi poſt ipſam pꝛoteſtationem pars adijciat, niſi quatenus de iure fue⸗ rit:vt ibidem ipſe not.pꝛo quo dicto Bald.reddit caſum not. in. l j. als. ij. C. vbi decur. vel cohoꝛ.⁊ ibi vide per eum. 7 Altimo ́ tetigit hic Ange. an incidat in falſumtabel⸗ lio, qui confeſſionem toꝛti exiſtentis in toꝛmentis, in ſcri- ptis redigendo, dixi ſponte factam foꝛe. In quo conclu⸗ dit diſtinguens, ꝙ aut dum hec confeſſio ſpõte facta eſſe ſcribebatur, confitens in toꝛmentis erat:⁊punitur tunc ta bellio:vt falſarius. Aut erat extra toꝛmentoꝛum loca, vcs, ad banchum, vbi confeſſionem ratificabat:⁊ tunc tabellio non pumir.arg.li S.diuus Seuerus.⁊ qð ibi no..de que/ ſtio.Et licet iſtam diſtinctionẽ ſibi appꝛopꝛiet:tamen fuit Bar. in. d.lj.§. ſi quis vltro. Et pꝛo hac diſtinctione videt᷑ eſſe tex.qui non allegatur per illos in aut.ſacramenta pu⸗ berum.SC.ſi aduer.vendi.vbi apparet, ꝙ non dicitur ſpon te ſieri, qð metu ſeu cogẽte imperio fit. Si tame notarius confeſſionem ipſius toꝛmentati, dum in toꝛmentis exiſtit, ſcribit voluntarie factum foꝛe:non puniatur pena falſi. Et iſtud dicit Bal. eſſe nouum ſuum dictum in.c.j g. iniuria. de pace iura.firmã.in vſib.feu.Et eius eſt ratio:qꝛ volun- 3 tas f licet coacta, voluntas eſt: vt not.j. de reg. iur.l. velle non creditur.S.qð met.cau.l.ſi mulier..ꝓe.⁊.l.ſi patre co- gente. hic in gl.allega.Ceterum an pꝛoteſtatio poſſit fieri clã, ⁊ꝛ requirat cauſam. vide hic per Bar. ⁊ alios ſcribẽtes. Summarium. 1&☚ανꝓSubſtitutio vulgaris, ꝙ tollatur aditione etiã iuſſu alterius facta. 2 Diſpoſitio loquens in ſeruo, an extendatur ad filium: 3 Pater filij inſtituti, quando pꝛefertur ſubſtituto: 9 fil f ¶ Zlditio inſti (3 J Quis 1 m d. tuti iuſſu alte/ ruusfacta, tollit ſubſtitutionẽ vulgarem. b. d. CtnHo.ibi vulgarem ſubſtitutionem expira⸗ re aditione iuſſu alterius facta. Ad qð. C. de impu.j.poſt 2 aditam. cum ſi. In gl. ſi in ſi. No. rhanc gl. que eſt ſing. Tl. ſi pater. que ſingu.eſt, que loquitur in ſeruo, extendit ad filium. Que gl.an ſit vera, vide per Bar. j.de leg. iij..ſi llios per Ange. in d..ſi pater.⁊ Bal Pic, ⁊ l. cum pꝛopo- nas.C.de bere. inſti. C M ot.tamen:qꝛ r ſibec gl.pꝛocedit, limitat gl. que eſt in..f.. C.de bon. que lib. dicentem, ꝙ pa⸗ ter ñilij inſtituti, pꝛefertur ſubſtituto vulgari. Mꝛo qua Bart.dicit alibi eſſe caſum in l.vnica..ſimiliq; modo.C. LZudo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ part. de cadu.tol. Nam illud pꝛocedit, ſi teſtato: ſciebat fiuñ mil inſtitutum eſſe ſub patris poteſtate:ſecus i filiñfa⸗ eum eſſe ſui iuris:quia pater non intantum pꝛe 5 edebat ſubſtitutus vna cum eo admittatur. eri, quin Summarium.. Filius hereditatemtranſmittit ad ſnos.q. eneſicio abſtinendi: 8; quando ci Confeſſio filij,qui pꝛimo repudiauit coniitenti aui pꝛime ent heredem, ꝙ ſibi pꝛeindicat. àspoſteaſe Seruus bereditatem non aditam, ꝙ tranſmit extraneos.⁊ eſt cõmunis:⁊ remiſſiue. Si filius ¶ Filins beres„‚hereditatem ad —l ſuum tranſmittit cum beneftcio ab ſtinendi.h.d. C Hot.hunc..qui declarat leges dicẽt— ꝙ ſuus hereditatem tranſinittit ad filios.ß am hoc— 8 cedit:ſed tranſiittit cum abſtinendi beneficio,quoaan dem ⁊ ipſe pꝛimus heres habebat. ¶ In glnili ſe n cuerit. Quod autem ſi repudiauit, poſtea conuentu ⸗ quodam creditoꝛe hereditario, dicit ſe beredem eſſe: 1 talis confeſſio ſibi pꝛeiudicet:⁊ videtur dicendum ꝙ In q ſi ſemel per repudiationem deſinit eſſe heres nõpot— amplius per illam confeſſionem adire. C. de repu dare ſicut. Item non videtur illi illa confeſſio eſſe nociua. 5 repugnat actui repudiationis.arg.l. eratius..ſin.z 3 leg. Aquil.de interroga. act.l. confeſſionibus. Tamenddi⸗ cas contrarium:quia tenetur ac ſi eſſet heres qustum 44 iſtum creditoꝛem tantum.Text eſt not. in.l.ſi filins. la.j ff eotit. non autem quo ad alios:vt..i. eo. tit. In Jofn 4 per verbo, abſtinere. Iſta † gl. sm Bart.ꝛ aliospoſt eum pꝛocederet tenendo opi.ꝙ ſeruus hereditatem non adi⸗ tam, non tranſmittat ad extraneos:quam tenuit gliin. ſ infanti.C.de iure delibe. Sed tenendo communem opia contrariam, vc, ꝙ tranſiittit ad quoſcunq;: de quo di⸗ cemus in.l.ventre.j. eo. hec gl. eſt falſa. Nec obſt.lqquiſepa tat etiã ad tris.q illa loquitur, quãdo filius omni iurea Paternahe reditate excluſus erat.xt an ſucceſſiones ſcindi poſſ aut diuidi:vide plene in.j.fi.j. eo. Ponimd Summarium. Heres heredis:ꝙ non poſſit bereditatem pꝛimi te atoꝛis repudiare:⁊ quando poſſit: 2 Heres heredis, ꝙ ſit heres teſtatoꝛis. 3 Libellus in quo heres beredis dicit ſe teſtatoꝛis beredẽ, anpꝛocedat: 4 Teſtatoꝛ, ſi inbet heredem intra annum conſtrui debere capellam ſub pena:⁊ intra annum deceſſerit:ꝙ beres he⸗ redis tenebitur etiam ad penam. 5 Pena legalis appoſita pꝛimo beredi, ꝙ traſeat ad ſecun- dum beredem. 6 Pꝛeceptum rei non alienande, an tranſeat ad beredem heredis:vel ſit mere perſonale. 7 Deres beredis tenetur pꝛius ſatiſfacere voluntati pꝛimi teſtatoꝛis,qᷓ; ſecundi. In omniſucceſſione. ras pꝛimi teſtatoꝛis hereditatem omittere non poteſt. hoc d. CrHo. heredem heredis hereditatem repudiare pꝛimi teſtatoꝛis non poſſe.qð tamen ſingulariter limita:niſi ipſi pꝛimo heredi teſtatoꝛis datus ſit coberes, qui quidem vi dens hereditatem multipliciter debitis inuolutam par⸗ tem ſuam repudiauerit:quia tunc coheres heredis, licet hereditatem pꝛimi teſtatoꝛis adiuerit, ſi tamen coberes ſuus ex cauſa ſupꝛaſcripta ipſe repudiauerit:⁊ eam licet per ſe aditam repudiare poteſt.Et hec eſt ſingulitera in J. cum hereditate.j. eod. Quod tamen intellige: vt ibi not. Et not.hanc limitationem:quia alij non ponunt. ¶Hota 2 ſecundo, ꝙ t beres beredis teſtatoꝛis eſt heres. Quod dic vt in..ſi. C. de here. inſti.⁊ in.l. qui liberis.. hec verba, S. de vulga. ⁊pup.⁊ ibi per Bart.⁊ quod idem plene not. in.l. Gallus.. ſi aparente. ð. de lib.⁊ poſth. ⁊ quod bie macionen fal We antraTlnnn. cco⸗ Wun 1n ennitin ſn 1 luwiil ec A ſidecn MaüwiinänEh naäae a., rakepenade rgohno nsmind nnert: retſnüldech m wohatarperte ing-.„ tnrrearnnd, rcendo taulitiſronalegeSeenie. brshertisrepefaſttpündd temaſeckgrcyentainm auvatärtnotin soc ne nchfcckiletertan peceprun Fralbercdemerccis hälſt abogalegmsin aufdereftt rüiluäytperſonaleadbercd ungläng ſecuuntur Ern Pal CRfdſeicom fack onot perco vandie obcan Partamenind. delganiditingtoiencoconfe ristetatoris Alteninteſteer renge gienes tmne, qrideturt üllusbercdisperſonanargle dünnusdepatt Taepregtn Annontranſcgt ſicloqustrr lag dabretesnealeotartune szrecisranfrxt biprma ſtnanisſteputoyrlig tewritealeneipophiſtte eirnenhzberpnſpo 2 üammintsftnnurtrsh anminaubasdirnliſ. ihei Perqtutones deatmi 1 nbabernetain dlene Wlhnonct 1 3 detr Rimmeinientästnetnrg M tsſub o wedihſteͤndh asühcontded emähg Poh apth)„a 1. RMArph nardir Kan Knaddkog 3 uttfn Soniap näsha ſa cun oacnän ſee gditat encit lutpeim norepg, Kate 2 omanettag nnis raniſn ad di 9 8. 18. — —6 — — — — — — —,— — —3 —— —— — — — — — — — — — —— — — — q—— — — — — — — — —— — 5 — — —2 — —’ —— ——— —— ————— ———— ·2— S —— —— —2õ̃ —— ꝛgé — Am confeſiohenathee wideturiliilacofefhn 3 nerrogaaclotfn romiatenetnrafiſt mtantun Tigttnaa nouoadalisſtläati nere Iſta glfnun endoopigpſermhhtt nitet adegtrncans. re delibe. Sedtenat p ranſmittt algin re jeo hec glektäln tur,quädoflusonne serat.Et an ſucceſirn Nene in. fij eo. ummario dis:ꝙ non poſſitben rezquandopoſſt c ſtt beres teſtatoi beres beredisdittit 96 1 et beredem intraanne narintra annundust ctiam adpenan. ppoſita piimobencigte inon ienance,atah nereperſonale teneturpiisſttanie cunci. 4 emomiten verecitatemom 1 nihs hertinn aiur oſſcdtananſth De acquirenda hereditate. 33 „ 4 4.. 7 ter⸗ Bald. ⁊ adde que dicta ſunt in.l.qui in aliena. H.in dum 3 cod. C Et facit iller tex.ad.qAn pꝛocedat libel⸗ G lus, quo mediante heres teſtatoꝛis dicit ſe heredem teſta toꝛis pꝛimi non eiſe:non facta mentione, an heres media⸗ te, an immediate ſit. In quo Barto. pic,: in. paterfa. pꝛi mis tabulis.S.de vulga.⁊ pupil tenuit ꝙ ſic idem tenẽt 4 Cy.⁊ Bal in.d..fi. C.De here. inſti. ¶ Et ffacit iſte tex. ad duas.q. Pꝛima, anſi teſtatoꝛ iubet heredem condere ca- pellam intra annum: ⁊ſi non condiderit ſit tanta pena: qui quidem heres intra annum deceſſerit, teneat᷑ peres peredis ad penam:ſicut ipſe pꝛimus heres, ſi capella non eſt conſtructa. Ille tex.facit ꝙ ſic: ex quo ipſe heres here- di teſtatoꝛis heres eſſe cenſetur. Bal.in. o.l.fi. C. de here. inſti.tenet contrarium dicendo pꝛo hac parte eſſe caſum in.l. mulcta non committitur. j. de cond.: demon. Sed cer te illa lex nibil facit. Ibi enim eſt caſus, ꝙ ſi heres iuſſit fa cere aliquid arbitratu Titij ſub certa pena: Titio non ar bitrante pena nõ cõmittitur per heredẽ. Et dicit ibi gl.ꝙ dubitatio iſtius legis erat: qæ olim pena non poterat adij ciper teſtatoꝛem ipſi heredi in teſtamẽto. Sed hodie ſic: vt. C. de his que pene nomi.l.vnica.vnde illa lex nihil di⸗ cit, an pena tranſeat ad beredem heredis:de quo eſt que⸗ ſtio noſtra:merito eſt ſequenda ſententia Bar. qui cõtra- rinm de facto conſultus reſpondit in qpuodam cõſilio, qð incipit, Quidam Andreas nomine. Que ſentẽtia pꝛobat᷑ 5 per dictum eiuſdem VBal.in.d.l.ſi. dicentis † penam lega⸗ lem appoſitam pꝛimo heredi, trãſire ad ſcom. Quod etiã pꝛocedit ſi nihil de ea re peruenerit: cuius reſpectu pena adijcitur:vt pꝛobatur per tex.ſing.inl. videamus. 6. quod met.cau.licet ipſe non alleget. ecundo ⁊ hoc coꝛroboꝛat᷑: qꝛſi heres heredis repꝛeſentat pꝛimũ defunctum: vt hic pꝛobat, neceſſe eſt, ꝙrepꝛeſentet in vniuerſum ius: nõ au⸗ tem in partẽrt not in.l.j.. eo.cũ ibi nota. Cogita. ¶ Itẽ 6:ſecundo facit ille text. an pꝛeceptum rei non alienande tranſeat ad heredem heredis: vel ſit mere perſonale. In quo dubio gl. elegans in auf. de reſti.fideicom..ij.tennit pꝛece ptũ illud vt perſonale ad heredes heredis nõ trãſi⸗ re. Quam gl. ſing. ſequuntur Cyn. Bal. ⁊ Bar. in.l. volun⸗ tas.C.de fideicom.⁊ facit qð not.ꝓper eoſdem in.l. ea lege. C. de condic.ob cau. Bar.tamen in. l. I ucius.. Sempꝛo- nio. j. de lega. iij.diſtinxit dicendo conſyderari debere ver ba ipſius teſtatoꝛis. Aut enim teſtatoꝛ dixit pꝛohibeo te beredem, ne alienes ⁊ tunc, q videtur tantum ſe reſtrin⸗ tiſſe ad illius heredis perſonam. arg.l. qui in futurum„. ſi ex alterius.3.de pact. Tale pꝛeceptum ad ſecundũ he⸗ redem non tranſeat:⁊ ſic loquatur illa glo. ſecus ſi dixiſſet pꝛohibeo heredes, ne alienent:qꝛ tunc pꝛeceptum ad be- redes heredis tranſit:vt ibi per eum. Aduerte: qꝛ pꝛimã partem diſtinctionis ſue puto intelligendam foꝛe veram: niſi teſtatoꝛ iſte alienari pꝛohibuiſſet eam rem, in quã ma ximam affectionem habet:vtputa, ſi pꝛobibuerit alienari domũ, in qua ipſè teſtatoꝛ nutritus eſt:ſeu ſepulchꝛa ſuo⸗ rum veterum/in quibus dicit tex.in..j. cum igit᷑ j.que in frau.pat. in.l lex q̃ tutoꝛes.C.de admi.tut.ꝙ teſtatoꝛ ma rimam affectionem habet, ne talia alienentur. Nam tunc cum teſtatoꝛ ob hanc affectionem videatur pꝛohibuiſſe earum rerum alienationem:que quidem affectionis cau⸗ ſa durat etiam ſi ad heredes heredum tales restranſeũt: dices nõ pabere locum illud, qò dicit Gar. Cogita. gæt 7 vltimo not. ꝙ j beres heredis tenetur pꝛius ſatiffacere voluntati pꝛimi teſtatoꝛis, q́; ſecundi:vt patet in.i.ſi fun⸗ dus ſub condſtione.i in..ſi mihi. de legat.j.⁊ facit.lj.C.de bon. auth. iudi.poſſid. Summarium. ‿ 1Mndos ⁊ conſuetudo, ꝙ nondifferant. Solitum verificatur, etiam in vno actu. 2 Statuto an poſſit inquci, quod pupillus de per ſe ſine tu⸗ toꝛe adeat: Statuto, an poſſit induci, ꝙ minoꝛ habeat liberam admi niſtrationem rerum ſuarumꝛ⁊ vide nu.«. 3 Pꝛinceps, nec ſtatutum, contra defectum iuris natura⸗ lis,diſpenſare non poteſt. 4 Reſtitutio in integrum, an detur maioꝛi adennti beredi⸗ tatem ſine tutoꝛis authoꝛitate, ſic lege permittente. 6 7 Pupillus ſuus ⁊ neceſſarius beres, ꝙ abſq; tutoꝛis u⸗ thoꝛitate adire poteſt. Arbis appellatione, ꝙ per excellẽtiom intelligitur de vꝛ⸗ be Romana. Arbis ſacre appellatione, intelligit᷑ de vrbe Dicruſalem. Tutoꝛ falſus quando interponere poterit authoꝛitatem pupillo hereditatem adeunti: Tutoꝛ, qui non ſatiſdedit, ꝙ hereditatem pupillo delatã adire non poteſt:ſed bonoꝛum poſſ.agnoſcit. ſt ¶ Qui non poteſt O 2* nO re. ſeipſum obligare nõ poteſt per ſeipſum hereditatem adire.h. d. V Et diuiditur in duas partes ſᷣi gl.licet Bar. aliter dicat ⁊ male. Ram in pꝛimo ponit quoddam dictũ in genere. In ſecundo ex genere ad ſpeciem infertur, ibi bereditas. Cu autem diuide in tres: tertia ibi, de ea. in qua ponitur exceptio a ſecunda ſecunde partis.( Nota hic de dicto moꝛe:de quo etis in.l.moꝛibus.a.de vulg.⁊ Ppup. Et inter iſtud verbum mos, ⁊ conſuetudo, nulla eſt differentia:vt patetj. diſt. c.mos.⁊.c.cõſuetudo.a. c.lex eſt. bene tamen eſt differentia inter verbum cõſuetudo, ⁊ ver bum ſolitum:q iſta dictio ſolitum, verificatur etiã, ſi actũ fuit vna vice. Cext. eſt not.ſm Hart.in. l. MPela. 9.j. de ali. ⁊ ciba.⁊ ad hoc alleg.lj.C. quomodo ⁊ quando iud. Et not. Ange. hic tex. dum dicit, ſmoꝛe noſtre ciuitatis ⁊c. ꝙ cum ciuili iure inductum ſit, ꝙ pupillus non adeat abſq; tutoꝛis authoꝛitate:ita ⁊ per ius municipale ſtatui poteſt qð pupillus de per ſe abſq; tutoꝛc adeat. Zduerte: q vi⸗ detur pꝛima facie hoc dictum nõ poſſe pꝛocedere. Nidet enim hoc caſu poſſe pꝛocedere, ſtatutum ipſi minoꝛi con⸗ cedere veniam etatis:⁊ ſic liberam adminiſtrationẽ rerũ ſuarum. Quod quidem per ſtatutum fieri non poteſt, m Bar. in.l.non ambigitur. 6. de legib. cum hoc ſit vnum de ſpecialiter reſeruatis ipſi pꝛincipi.vt patet in.l.deniq; in Pꝛinc.. de mino.⁊ in.lj.⁊ per totum. C. de his qui veniam eta. Poſſet tamen foꝛte dici, ꝙ aut ſtatutum loquitur in impubere maioꝛe infante, qui intellectũ habet: ⁊ tũc pꝛo⸗ cedat dictum Ang. cum ⁊ multoties hoc caſu lex eũ abſq; tutoꝛe adire permittit: vt patet ex dictis in.l.ſipupullus. lut ſtatutum loqnit᷑ in infante:⁊ tunc hoc non poſſit per ſtatutum fieri:non tamen habito reſpectu ad id, qð dicit PBar. in. d.l. non ambigitur. Sed etiam qꝛ ratio: quare in⸗ fans de per ſe adire non poteſt, eſt ex iure naturali, vc;, quod intellectum nullo modo habet. Clarũ autem con- ſtat t contra defectum iuris naturalis, nedum ſtatutum, ſed etiam pꝛincipem non poſſe diſpenſare:vt not. Inn.de reſcri..ſciſcitatus.igitur ⁊c. ¶ Eln cum eo caſu qũo per⸗ mittitj ſtatutum adire pupillum abſq; tutoꝛe, habeat pu pillus in integrum reſtitutionem aduerſus hereditatem aditam? videtur ꝙ non:cum ſtatutum perſonam babili- tet ⁊ legitimet. Item, ⁊ quia minoꝛ ipſo iure cõmuni vtit᷑: quo caſu eidem non cõpetit in integrum reſtitutio:vt pa tet in.l. non videtur.C.de in integr.reſti.tit.generali. His nõ obſtãtibus cõtrariũ dicas.Et ꝙ quãtuncunq; minoꝛ habilitet᷑ ad aliquẽ actũ abſq; tutoꝛis authoꝛitate, eidem cõpetit in integrũ reſtitutio. Habes elegantẽ ⁊ no.dignã gl. C.ſi de momẽ.poſ. fuer.app.l.vniea.per quã ita in caſu iſtius queſtionis cõſuluit Bart. Tuder. Illam tamen gl. limita niſi ſtatutum diceret, ꝙ pupillus adire ſiue 3bere poſſit abſq; tutoꝛis authoꝛitate: ⁊ ꝙ Sctus valeat. Iſto enim caſu eo adeũte ſeu ↄbente, ſibi nõ cõpetit in integrũ reſtitutio:aliter qᷓ; maioꝛi cõpeteret.xœt ita refert Bal.diſ putaſſe Wut.in..cũ lege. S. de arb. ¶ Itẽ aduerte:qꝛ id qð dixit Bart. in. d.l. ambigit. ipſe idẽ limitauit in. l.j. 3. de mino.dicẽdo illud verũ eſſe:dũ ciuitas ſubiecta eſt. Allias ſi merũ imperiũ ſeu poteſtatẽ pꝛincipis pꝛeſcripſiſſet: q hoc caſu cõcedere poteſt hanc veniã. Hoc tamen mibi eſt dubiũ:q cõtra ſpecialiter reſeruata pꝛincipi,nulla currit pꝛeſcriptio,vt not. Jo. Und. poſt Inn. in. c. bone. in. ij. col. de poſtu.pꝛela.⁊ refert Ange licet errauerit in allegãdo, in.l.vſuſcapionẽ. j. de vſuſca.vnde nõ videt hoc dictũ poſ⸗ ſe pcedere.Cogita. ¶ No. adeũtẽ iure veteri obligari vi⸗ tra vires hereditarias:de quo dixi in rub. ¶ Altimo no. 6 ꝙf pupillus heres ſuus ⁊ neceſſarius adit bereditatem abſq; tutoꝛis authoꝛitate.Et hoc eſt qð voluit d icere lra in vltima particula. de ea autem ⁊c. qð not. ad limitationẽ — —᷑—ÿ—ÿ—ꝛ—x—ꝛ˖:-—-—————-— 5—e —. 71 4 ☛ .— 2 — 4 —— A. udo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ.part. 7 ftpupillus. In gl.jno. exiſta gl. ꝙ appellatione vꝛ⸗ bis intelligitur de vebe Romana per excellẽtiam. Et id, ꝙ hic voluit in.l.abſolutionem.C. de ſolu.licet alia gl.ma- le intellexerit de vebe Conſtãtinopolitana in.l.iubemus. la grande. C. de ſacroſanc. eccl. Appellatione tamẽ vibis ſacre, in dubio intelligitur de vebe Nieruſalẽ: vt dicit Slo. in.1ij. C. de nau. feno.( Altimo tetigit hic Bar. de. ꝗ ſta⸗ tuti, de quo plene dictum eſt in. l.nutum. in f.:S. eod. ⁊ ibi vide dicta. ¶ Quid autẽ in falſo tutoꝛe, an interponere poſſit authoꝛitatem aditioni ipſius pupilli dicas; non: vt in.ſi is qui. 3. de eo, qui pꝛo tut.⁊ in l. quilibet. 3. de reb. eoꝛum.ꝛfacit l.ij.C.de eo qui pꝛo tut l.non dubium.C. de tut.⁊ cur.qui ſatis non dedit.: boc verum intelligas:niſi iude legitimet perſonas ipſius falſ tutoꝛis:cum hoc, qð dicat ſe velle ratum habere, quicquid per eum factũ erit: aks nõteneret legitimatio:vt voluit not. Bar.in.l.i. de ap pel. reci.per tex. qui bocbene pꝛobat in.lj.. idem Pom⸗ ponius. S. quod falſo tuto.autho. Illegitimus autem tu⸗ 9 toꝛ, † puta: qx ad huc ſatis non dedit:hereditatem adire 2 3 4 7 3 9 non poteſt, ſed bono.poſſ.petere ſic: q tẽpoꝛe bꝛeui peri⸗ turg eſt.. fi. C. de tut.⁊ cura. qui ſatis non ded. bes ¶ Impubes iuſſu patris here⸗ Impu Oe ditatem adiens, eidem beredita tem acquirit.hoc dicit. e Summariſum. ⸗ Scire dicitur, qui rem per cauſam cognoſcit, qò non poteſt pnpillus. Pupiĩllus maioꝛ infante, quod bereditatem ſine tutoꝛe adire non poteſt:⁊ quando poſſit: Pupillus hereditatem tutoꝛi reſtituendam, ꝙ etiã cum ilius authoꝛitate adire non poſſit. Infans cum tutoꝛis authoꝛitate, quando bereditatẽ adi⸗- re poterit.Et quid ſi cum decreto iudicis.Et item qnid in bonoꝛum poſſeſſione:nu..7. 6. Tutoꝛ ſolus, quod poſſit pꝛo pupillo bonoꝛum poſſeſſio⸗ nem petere. Tutoꝛ,qñ poſſit bereditatem pupillo delatã repudiare. Pupillus, quando poſſit reſtitui aduerſus repudiationẽ bereditatis factam cũ patris authoꝛitate: Et quid ſi eſt facta cum authoꝛitate tutoꝛis:quid ſi cum authoꝛitate iu/ dicis: nu.io. Abinoꝛ non reſtituitur aduerſus venditionem factã cum indicis decreto: quando pꝛecium rei fuit taxatum per iudicem. 42 afldinoꝛ, qui adiuit hereditatem dãnoſam, licet effectus 15 maioꝛ, incepit debita vel legata bereditaria ſoluere:tamẽ oteſt reſtitui. ereditas damnoſa dicitur non ſolum reſpectu numeri debitoꝛum:ſed etiam reſpectu magne vexationis. 44 Tutoꝛ Attilianus, quod detur pupillo tutoꝛem non ba⸗ benti ad adeundam bereditatem, non autem curatoꝛ. — 71I. ¶ Pupillus tutoꝛe au⸗ „ 60 3 Api Uus. thoꝛe hereditatem adire „N voteſt. non aliter. b. d.⁊ als ſummatur. Scire eſrem per cauſam cognoſcere. ¶ Not.ꝙ pu/ pillaris Petas non dicitur rem per cauſam ſcire, aut intel ligere. Et ideo impꝛopꝛie dicitur ſcire.Cum ſᷣm Philo- ſopbum ſcire ſit, rem per cauſam cognoſcere. ¶ Secũdo not.pupillũ equiparari furioſo.concoꝛ.ſunt in gl. ¶ Ter⸗ tio not.pupillum r qui fari poteſt:⁊ ſic maioꝛis infante he reditatem cum tutoꝛis authoꝛitate adire.⁊ qõ dicit iſte tex.qð pupillus nõ põt hereditatẽ adire abſq; tutoꝛis au thoꝛitate:debes tripliciter limitare. Pꝛimo niſi in defe⸗ ctũ tutoꝛis iudex ſuũ decretũ interponat: vt patet in.l.ſi infanti.in fi.C.de iur.deli in.A. bonoꝛũ. C.qni admit. ¶ Se cundo, niſi ipſi pupillo delata ſit hereditas patre viuẽte: qꝛtunc abſq; cõſenſu patris: ⁊ autboꝛitate tutoꝛis here⸗ ditatẽ per ſe adire ⁊ repudiare põt. Tex.eſt multũ fingu. Fm R aph. Fulg.in.. fi. ũ. ſinautẽ in ſecunda etate. C. de bo ns quelib. ¶ Tertio niſi ipſe pupillus inſtitutus ſit ſub conditione: quoniã tũc cõditione per eum impleta imme diate legis antboꝛitate, nõ autẽ tutoꝛis ſit beres. Tex. eſt fiug. not.inl. onditionibus pupillus.j.de condi.⁊ demõ. tẽ intellige, ꝙnon dãnoſam ſed i llns ſine tutoꝛe adire dannerafanh eltem 3 tut.neq;. Item eſtdare caſum fin quo wwe. cum tutoꝛis authoꝛitate hereditatem adurchali lusctiä quando hereditas venit reſtituendaper pupiliun— toꝛi. Nam tunc tutoꝛ authoꝛari non poteſt, tan nipfitn eum ſpectante:vt patet in.l.g. fuit queſitum.P ¶ Itẽ eſt eti dare aliñ caſum in quo pupill Ad Tre toꝛis authoꝛitate hereditatẽ adibit.quẽ videbis uſc Bl re.j.pꝛoxi. legẽda. ¶ In glj. ibi, dum dici belice 4 T†bic maxime.Nec gl.cõiter nõ tenetur: vſi di ldd fans cum tutoꝛis authoꝛitate bereditatem adire; 4 bene tamen verum eſt, ꝙſi tutoꝛ adeat,⁊ infans in dun 3 ne interueniat, non vitiatur aditio pꝛopter interne 3 Perſone ipſius infantis.arg.l.jg.quid enim. 5. qd falit aut. Dicas tamen, qð ſaluari poteſt hec gl. quand 9 ditas infanti delata, talis eſſet ad quami na ere⸗ mum haberet: vtputa, ſi eſſet hereditas niſi iocalia:qꝛ tunc hanc hereditatem cun ritate appꝛehendet ſᷣm Jo. de Jmol hic. argll. donatarſ C.de acqui.poſſ.⁊ qð not. Gar.in.l.j.j. f eo.tit. Cx alr 5 tem t infans cũ iudicis decreto adire poſſit beredin 14 gl.in. d.l. bonoꝛum. C. qui admit.videtur ſentire dac f que tamen ibidem repꝛobatur per Balad.Raph Ful cum decretum ipſius indicis nõ habeat ſupplere ran 6 ipſius infantis. ¶ Et idem eſt r in bono. poſſ.ꝙipſe eem petere non poteſt. Sed tutoꝛ ſibi acquirit.gt eti cunq; alia perſona. Ad pꝛimũ.lL ſi mand t aüänae Ad ſcðmll. ſeruus.⁊.l. Paulus reſponditij de bon ef titu.generali. ¶ In gl. ſuper ver. furioſus. dic de dar t not. in. d.l.ñ.g. tali. quam gl. alleg.( In glo ſuper ver t .„ Tu⸗ toꝛis.ibi,dum dicit, ſed adulto. dic vt dicetur in.Lmoꝛe Jpꝛoxi. ¶ In ea glin finot. gl.y ſolus tutoꝛpoteſtpꝛo pupillo bon. poſſpetere, idem qdð bic tenuit in lpotuit in gl. alleg.⁊ in.l. impuberi.. de tuto.⁊ cura dat.ab bisa bec gl. communiter tenetur:licet gl.in. d.l. bonoꝛum. in ſed nec ipſi.j.ad Treb.voluerint contrarium. que rep: 5 bantur per caſum expꝛeſſum in. d.l. tutoꝛ. quam gl hic al⸗ 8 legat. ¶ Quid autem dicendum ſit, an tutoꝛ repudisre poſſit hereditatem ipſi pupillo delatam, ſi repudiatioſibi damnoſa eſt: teneas ꝙ non:niſi interueniẽte iudice ⁊ ami⸗ cis ipſius pupilli:yt firmat gl.in.d.l.tutoꝛ.quam ibiſequit Bar. ⁊ Bal.in. d. l. bonoꝛum. Pupilli autẽ clarum eſt non valere repudiationẽ: niſi de tutoꝛis authoꝛitate:yt patet 9 C. de repu. here.l.pupilloꝛum. ¶ An antẽ pupillus ipſe reſtitui poſſit aduerſus repudiationem bereditatis ex- tranee, ſi interuenerit parentis autboꝛitas: dicas ꝙ ſic, li cet videatur dubium pꝛopter interuẽtum ipſius patris. Hoc pꝛobatur in.l.⁊ ſi parentibus.als, etiam. 8.de mino. 10 ¶ Quid ergo ſi interuenit tutoꝛis authoꝛitas an reſti⸗ tui poſſit:dic, vt in.l. mandato. ff. eodem titu.⁊ in.letiam, per gloſſ. C. ſi tut. vel cura.interue.⁊ quod notin. fin.. de repud. here. ¶ Quid tamen ſ interuenerit authou⸗ tas iudicis:dic, ꝙ etiam reſtitui poteſt:vt patet per nota in.l. ait pꝛetoꝛ..permittitur.3. de mino.⁊ ibi tene menti uI gl. ſingularem, que eſt ſuper ver. fin. limttantem. Iſi qui⸗ dem.C.de pꝛed.mino.dicentem, ꝙ ſi pupillus vendit pꝛe⸗ dia cum iudicis decreto, nibilominus reſtitui poteſt: ad- uerſus venditionẽ. Nam illud verũ, niſi pꝛeciũ ipſius em/ ptionis ⁊ venditionis ſit per iudicẽ taxatũ:vt dicit ibiſin gu.gl.quã reduco tibi ad memoꝛiã nota. ¶ An autẽ poſ⸗ ſit reſtitui pupillus aduerſus aditionem ſibi damnoſam: 12 clarum eſt ꝙ ſic. ¶ Et illud r addas, ꝙ ſi bereditas adi⸗ ta ſit per minoꝛem tempoꝛe minoꝛis etatis, demumeoin maioꝛi etate exiſtente, inceperit debita ſeu legata beredi- taria ſoluere:nihilominus ſi bereditas danmoſa eſt: qui damnum r leſio inchoata fuerunt tempoꝛe minoꝛis eta tis, competit in integrum reſtitutio. tex. eſt elegãs in.lij Lãj. verfi. ſed ſcio. S. de mino. Item non tantum dane⸗ ſa dicitur hereditas ad hoc, vt competat in integrum re⸗- ſtitutio reſpectunimijoneris debitoꝛum:ſed etiam reſpe ctu magne vexationis:vt dicit text.not.in.xmin oꝛibus· ff 14 eo: tit. ⁊c. In gl ſi in fi. Ro. ꝙ curatoꝛ non poteſtdari pupillo pꝛo adeunda bereditate:⁊ ideo tuncſibi dabitur tutoꝛ Attilianus ſᷣm Gal hic. Pꝛo quo vide inſt.de At⸗ ti tut. Tu adde alios caſus, quãdo pupillus baberet fad ſum tutoꝛem. RNam falſus tutoꝛ authoꝛitatẽ interponers nebotdtut 1 —— 3 durgaarr enngamr uxxabnur rpübenle 9 faute gaitnta nuyilin cra herecitit laatimemnuban tctewheſtrnsſtcntnn din di ulnorscoali pupills. tuacocäigld coratoemno untatunnocoprft maiattemcaravrenbades aiupupilontbiein Kbabet reſe vera::hanccömunten aräſimlisettpupllote,ul arvenbabensſimilsſtpupi aurvotaplenepergomliſcc nſccundo inguurterboclin mcdotractatur quatmneypſec yrttarpupillſecnsſide onm mutmnepupillonon eqpiparatwn eſetſibi amnoſa Ethocpol danas ſadoleſcens Sdeiniten tannointelige tmalebont iidenouaper gloſeBatdic oſeſcluarier conſtetntine o⸗ an:wdidictrmaccicuspue Rüexaenä tnerettud ichigmonekeite *Smnaiun „,, 1 lſaſeentsitne nentio fundatNaan n a k as. ütnſtn bei Kadusfruſgee, dusfruſtra nplontn Rrusyel ag. 1 nariocotr cru ddairn ter deti syel ſe detl adcaut enda, nentun M . deek ulum an⸗ ddepa nyi n De acquirenda hereditate. non poteſt aditioni ipſius pupilli:vt.I.ſi is qui.ð. deeo qui do tuto.⁊ non dubium. C. de tuto.⁊ curat.qui ſatis non dede. Iſtud tamen intelligas verum:niſi iudex legitimet erſoñam ipſius falſi tutoꝛis:cum hoc, quod ſe velit ratũ babere, quicquid per eum factumerit: alias non teneret legitimatio:vt plene pꝛobat tex.in.l.jS. idẽ Pomponius. 5. quod falſo tuto. auth. Item illegitimus tutoꝛ nõ poteſt uta: quia non ſatiſdedit adhuc, non poteſt interponere authoꝛitatem aditioni pupilli:ſed bonoꝛũ poſſeſſioni be- ne poteſt: qꝛ tempoꝛe peritura eſt:vt.ſi.C. de tuto.⁊ cura. qui fatis non dede.ſᷣm do. Mat.de Bꝛu. — ſſ ¶ Adiẽs pꝛo parte vide⸗ (☛ 3 er AllcC. 1tur adire in totum.vide aue dicta ſunt in. l.j.: que plenius dicentur in Summarium.. 1& Pupilus atq; adultus, quid inter ſe diſtent in adi⸗ tione hereditatis: len reprodatn, ud 2 Adinoꝛ curatoꝛem babens, qnando ſit ſimilis pupillo. iplus indiis wübi d; Puer, ꝙ dicatur etiam maio:xxv. annoꝛum. 1 ticemetrin . M ſt.Sedtntoſtia u dick ſec aautadeen aea glinfnot ggät fpetere dengid linpuberi 3detn niter teneturrlietgain Treb poluerintconn um erpꝛeſſuminaltne autem dicendumſta em ipſipupillodeatn eas ꝙ non:niſi intern lvt firmat glindlwe Abonoꝛum. Pupſii oné: niſidetutoiu lpupillown(Ine lduerſus repudirtion henerit porentisauter biumpꝛopter intente in a ſiparentiadt iitmumttuniſs tinlmandatoffteocmt ut wel curainterxg (Quidtamanſinue 9 anrelt ittitur.3. hn dercñ errertaine quef ſup ſa minopicertengfie sdecrctonibloninb 1 wHamälbdwirhn ric rtochle integrl ru tonlhee, b tasadh Fideri, ditas«ochin d- a 4 MWino:, an reſtituatur aduerſus naturalem obligationẽ. P ==q r b ib 8(Bꝛeuis eſt 64 Bpu Er U 2 ⁊ nõ ſummat. (Cyo ex texa gl.differẽtiamf inter adultum pupillum circa hereditatis aditionem. Si enim pupĩllus adit tutoꝛe non authoꝛe, valet abſtẽſio, ſiue in integrum reſtitutio:ſecus ſi cum tutoꝛe adeat:vt plene vidiſtis in. linoꝛe. 3. eo.⁊ l.ſi pupillus. In adulto autẽ ſe- cus eſt: quia eo caſu, quo curatoꝛem non habet: valet ipſa aditio per eum tantummodo perfecta:vt leg.pꝛecedenti⸗ bus not. Sinautem curatoꝛem habeat: tũc idem dicas in eo, quod in pupillo: vt hic in gl.habetur.( In gl.ibi, ſed tu dic hec eſſe vera: ⁊ hanc cõmuniter omnes ſequuntur. 2 Ct In eadẽ᷑ ſimilis eſt pupillo ac. vult ergo gl. qð adul⸗ tus curatoꝛem habens ſimilis ſit pupillo: quod intellige pꝛimo per nota. plene per glo. in. li. g. queſitum. ad Treb. ¶ Item ⁊ ſecundo ſingulariter hoclimita, dum de adulti incommodo tractatur:quia tuncipſe curatoꝛem habens eqniparatur pupillo:ſecus ſide commodo eiuſdem aga⸗ tur: qnia tunc pupillo non equiparatur eo caſu, quo equi- paratio eſſet ſibi damnoſa. Et hoc voluit notabiliter gl. in I.videamus.. adoleſcens. 3. de in litem iuran. C In ead. 3 ibi, vel ſccundo intellige t male loquitur:vt patet per no⸗ ta. in. j.ſ. de noua. per gloſſ.⁊ Bart. dicit tamen Joan. de Imo. poſſe ſaluari ex conſuetudine loquendi aliquarum cinitatum: vbi dicitur maledictus puer centum annoꝛũ. Alleg.gll.pueri.j.de verbo.ſigni.ij.q.viij. Paulus.alias 4 nona. In ea. gloſ. ibi aſᷣm hoc non facit. dic de hoc vt ibi not. Bar. qui ſaluat PDlacentinum. Pendet tamẽ hec queſtio, an minor reſtituatur aduerſus naturalẽ obliga⸗ tionem:de quo ſunt glo.contrarie in.l.iij.pupillus. 3. de nego. geſtis.⁊ l.ſi minoꝛ.S.de pꝛocura.Et not.in.d.l. inter⸗ dum. Sed tu dicas concoꝛdando vᷣm doct.in dictis locis, quod aut ex naturali obligatione leditur ſeu ledipoteſt:⁊ tuncreſtituatur:ſecus ſi non ledatur:aut leſio in minimo cauſetur.arg.j.ſcio.S.de in integ.reſti. Summarium. ‿ 1& Filij aſſerentis ſe hereditatem paternam non adiuiſ⸗ ſe, intentio fundata videtur aduerſus creditoꝛes bere⸗ ditarios. 2 Prꝛecibusfruſtra imploꝛatur, qdò a iure cõmuni concedit᷑. 3 Conſrmatio contractus vel ſententie etiam validi, poteſt aiudice peti ad cautelam. Inſtrumentum qð eſt nullum, poteſt a iudice peti, quod caſſetur. ui ſe(Suus poteſt abſtinere Q*ab hereditate in beneficio edicti pꝛetoꝛis abſq; aditione indicis. hoc di⸗ =cit. Et allegatur bec litera, quod t fundata ανανε 6 7 3 9 ſit intentio filij dicentis: non adiui hereditatem paternã adeo:quod creditoꝛibus hereditarijs cõnenientibus ne- ceſſario ſit neceſſe pꝛobare immiſſionem. De quo plene vi debimus in. l. neceſſarijs. j. e. tHo. fruſtra pꝛecibus im⸗ petrari, quod a iure communi conceditur:ad quod. C. de theſaur. lj. lib. x.⁊ vide quod not. Bar.. in. l. que ſub condi⸗ tione.de condi.inſti.⁊ in.l.ſi expꝛeſſim.j. de appel. extra de confir.vti.vel inut.c.j..ij. C ælliquando tamen ad caute- lam fit, quod contr actus ⁊ ſententia, que validitatem ha bent, petatur a iudiceiconfirmari:vt in. d.l. no.⁊ ſic etiã in- ſtrumentum, quod de iure eſt nullum petitur: aut petipo teſt per iudicem caſſari:vt dixit gl.in.Lſi quis ex empto.. ſi quis virginem.3.de actio.empti. Summarium. Repudiare poteſt ille, qui adire poteſt. uri de futuro, quando renunciari poſſit: ⁊nur„-.. Hereditas non poteſt repudiari antequam poſſit adiri. Actus nullus non impedit eiuſdem reiterationem, etiam in oppoſitum. Pꝛouiſus de aliqua pꝛebenda vacatura in alicuius con- ditionis euentum, quando poſſit ante euentum illius con ditionis illi renunciare:⁊ in manibus cuius: Legatum, quod non poſſit repudiari anteqᷓ; bereditas Juri conditionali, ꝙ non poſſit renunciari. Jura conditionalia, ꝙ non veniant in generali legato. Eonditio impoſſibilis adiecta in perſonam onerati, ꝙvi tiat ⁊ non vitiatur. 10 Liberatio facta abſenti, an eidem pꝛoſit. = ſ ¶ Slla beredi⸗ S qui heres. CIepudiato⸗ A 8 ne amittitur, que adiri poteſt: ſecus ſitüc cum ktrepucdiata eſt, adiri non poterat. hoc. d. CHo. eum r repudiare poſſe, qui ⁊ adire poteſt.j. eo.l. is poteſt. vbi plene videbimus.¶ Secundo not.iuri futuro f re⸗ nunciare non poſſe:quod tamen intellige vt late dicetur in glo. ¶ Not.non ⁊ poſſe repudiare bereditatem anteqᷓ; adiri poſſit:⁊ ideo non obſtante repudiatione aduenien⸗ te conditione, qui repudiauit adire poteſt. j. eo. l. nec is.§.j. cum ſimi.bic per gloſ.allegatis. CEt ſic not.quod actus nullus non impeciit fieri eiuſdem rei reiterationem etiã in oppoſitum.C.quomodo ⁊ quando iudex.l.ſi vt pꝛopo/ nis.cum ſimilib.hic allegata. ¶ Et inducitur iſte text.hic per † Cyn.⁊ ſequentes, quod pꝛouiſus de aliqua pꝛebẽda vacatura in alicuius conditionis euentum, non poteſt illi vacature ante conditionis euentum renunciare: niſi re⸗ nunciatio ita fiat in manibus ſuperioꝛis.Et adde, quod eodem modo, ſi conditio euenit:⁊ officialis cui in euentũ cõditioms datum eſt officiũ, qò nunc habet:qꝛ cõditio pu riſicata eſtmon poteſt illud officiũ renũciare, niſi in mani⸗ bus ſuperioꝛis..de offi.pꝛeſi.l.legatus.hic alleg. Quam tamẽ legẽ ſingulariter limita niſi officialis ipſe eſſet ꝑ ele/ ctionarios deputatos ab ipſo ſuperioꝛe:qꝛ tunc in mani⸗ bus ipſoꝛũ eligentiũ renunciatio fieri poteſt abſq; decre⸗ to ſuperioꝛis:dũmodo per ſuperioꝛẽ pꝛius electus moffi cio cõfirmatus nõ fuerit:⁊ hoc voluit gl.ſing.in. c.ij. ſuper ver.renunciauerit.de reſti.in integ.c.ij.quam tene menti. ¶ Item etiã not.q ſicut nõ poteſt hereditati renũciari anteqᷓ poſſit adiri:ita nõ poteſt legatũ repudiari, anteq́; pereditas ſit adita:vt voluit gl.not.in.j.qui autẽ.in fi.pꝛin. j.de his que in frau. cre. ¶ Itẽ ⁊ † ſicut non põt renũciari iuri de futuro, vt hic in tex. Ita nec iuri conditionali:vt.j. de leg. ij.l.ſi ita ſcriptũ.F.ſi ſub conditione.cum ſi.ibi nota. Et adde, ꝙ † in generali legato non veniunt iura con ditionalia. eo.tit.j.ſi ita ſcripſiſſet. facit de leg.iij.l. Pau⸗ lo Callimacho. S.j. ¶ In gl. ſuper verbo; legitima. in pꝛin. not.† gloſ.quod valet renunciatio iuri de futuro facta co⸗ ram iudice:licet non extra iudicium.Et ita not.in. lj. de cura. bon. dan. allegata in gl. ¶ In ea.ibi. C. de pac.l.j.dic quod ibi renunciabatur per pactum: bic autem ſimplici renũciatione:⁊ ideo eſt, ꝙ vbi renũciatio ſit pꝛeſente par⸗ te iuri de futuro:tamen tune aſſumat vim taciti pacti: vt ibi dieunt legentes per.Ntale pactumin pꝛin.ff de pactis. 336 — 8 3 8 1 NA 1 1* 3 1 8— 171 11 h 7 . 6 7 1 4 ¹ ¹* 4 7 1 1 1 2 1 3 . 1 1 1 1Ip A h 1 I ſ ſ * p 1 1 1. 1 al I 1 1. 1 1* 5 1 4 5 1* I ff s 7 1 1 1 A 1 I . 1 4 4 . 8 p 1 I p 1 H ¹ 1 1 14 8 1 17 1 8 „ 1 1 2— ( — —— * — 4 4 9. d T — —* ————— 8—* —e — 84 . udo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ. part. Et hoc eſt quod voluit ibidem Butr.vt refert ibidẽ Bal. quod vbi renunciatur iuri de futuro: ſitabellio apponit in inſtrumento, renunciauit ⁊c. Intelligitur per pactum. Et hoc dum ſumus in actu libẽratoꝛio: quia ſinon valet actus liberatoꝛius eo modo, quo debet, valet vt valere po teſt:vtj. de accep.l.an inutilis. Adde tamen, quod vbi va- let hec renunciatio iuri de futuro facta, reſtringit᷑ ad cau⸗ ſam pꝛopter quam renunciatur.Sed ſi adueniente condi tione poſſit illud, quod renũciaui, debere mibi er alia 55 ſa, quam ea, que inerat tunc, cum renũciaueram: quia tali caſu nõ obſtat mibi renũciatio, quin iure meo vti poſſim. gl.eſt notabi. z. de condic. ob cau.l. quod ſeruus. in quadã gl. que dicit in medio ſui,rebus ſic extantibus. ro qua eſt tex. iuris canonici extra de renunc. c.cum P. Gaufre/ di. In gl ſuper verbo, qualis. in ſin. ibi lexobtinuit. Et 9 ibi † vide gl.ſingu.limitantem totum tit. de condi.inſti.di centem, quod regulariter conditio impoſſibilis habetur pꝛo non adiecta in vltima voluntate. Et ſicper beredem, vel eum, cui adiecta eſt, videatur impleta. 2ttamen boc eſt verum, ſi illa conditio adijcitur in perſonamonerati: ſecus ſi in perſonam honoꝛati: quia tunc illa conditio vi⸗ tiat,⁊ non vitiatur. ¶ Altimo queſiuit hic Bal an libera⸗ 30 tio f abſenti facta eidem pꝛoſit:in quo recitat gl. contra⸗ rias,⁊ꝛ tenet contra Bar. vide bic per eum. 7 ſ dub itet ¶ Qui pꝛopter du S 1 Quis 1 ebietatem ſeu pẽden tiam cõditionis, non poteſt adire, ſimiliter repudiare nõ poteſt. h. d. ¶ Ho.repudiationem non tenere eo tempoꝛe factam, quo beres vitam teſtatoꝛis ignoꝛat. Ad quod. C. de appella.l.nec nos.⁊ vide, quod de hoc plene dicetur in J. qui ſuperſtitis.j.eo.vbi de eo ponunt. ¶ Hot.non valere repudiationem ſubſtituti, anteqᷓ; decernatur quid de he⸗ reditate defuncti per inſtitutum.⁊ huius ratio colligitur in.l. quandiu. 3. eo, e Summarium. 18&☛ Pater bereditatem flio infanti delatam repudiare non poteſt. 2 Statuto ſtante quod filius non poſſit ſe obligare ſine cõ⸗ keuf patſioſ ambo ſe obligant conſenſus pꝛeſumit᷑ pꝛe- ceſſiſſe. 3 Filius hereditatem pꝛofectitiam quãdo repudiare poſ⸗ ſit in patris pꝛeindicium?⁊ vide nu.j8. Füilius an poſſit eſſe in iudicio ſine patris conſenſu, de iu⸗ re antiquo: 4 Repuciiatio tacita hereditatis aduentitie facta per filiũ, an pꝛeiudicet patri: Pater ſilio moꝛtuo anteqᷓ; hereditatẽ aduentitiã adeat, an 7 quando poterit illam hereditatem adire: 6 Juſſus patris, qð bodie neceſſario non requiritur:quan- do filius adit hereditatem aduentitiam. 7 Pater bereditatem pꝛofectitiam filio delatam, quando repudiare poſſit: 8 Fllius bereditatem maternam de iure nouiſſimo totam ſibi retinet. 9 Dominus, an poſſit repudiare bereditatem ſeruo dela- tam abſqʒ facto ſeruiꝛ 10 Abbas hereditatem monacho delatã, an repudiare poſ⸗ ſit:⁊ an illam adire poſſit ipſo recuſante: A AMonachus equiparatur filio vel ſeruo, pꝛout vtilius eſt monaſterio. 12 Aonaſterium, quod admittitur ad legatum factum mo nacho eo inuito. Rectoꝛ eccleſie, an poſſit repudiare bereditatem, vel le- gatum eccleſie delatam, ſine ſuperioꝛis decreto: 14 Pꝛelatus ⁊ tutoꝛ, quod equiparentur. 15 Pꝛelatus in querendis poteſt eccleſie pꝛeindicare. 16 Faicaftjohuins legis quod non habeat locum in filio naturali. Item, quod non habet locum, quãdo ad plures filios he- reditas materna deuenit. Et in pꝛofectitijs.⁊ bic nu. 7.7 16. an aliquid ſit immutatum:*. a. nu.z. Ii C Repuiatio hereditatis Meq; filius. quomodocũq; deueniẽtis, per 7 moꝛi:yt in. l. qui duos. j. de manu.teſta. In ea. g filium facta:patri non nocet:nec econtra: amh mullſevneiare poſſunt b cumſec eonoaten ſi⸗ nem filij non nocere patri. not. bene. Item ſubeit ne⸗ 1ge-† quod etiam ſi filius ſit infans pater pereditate An⸗ delatam repudiare non poteſt.licet poſſit adire: vt lü ſbi fanti.C.de iure deli.⁊ ita dicit ſe obtinuiſſe: licet ali d n⸗ legauerint in contratium. Pꝛo quo facit, qdð ridelin a in ſimili tutoꝛemſeu patrem poſſe petere bono einns infante ⁊ pupillo:⁊ tamen illa per eos repudiari dee nan Patet. j. de bono. poſſ.l tutoꝛ.quod tamen intellige on in.liſi pupillus.. eo. Not. ſecundò amboꝛum repuci 1 tionem de hereditate factam tenere:ad hoctamen pt d leat repudiatio per filium vna cum patre facta pꝛe n ꝛeſumi pꝛius pꝛeceſſiſſe iuſſus patris quo ad repudiationem mn Fm Bal. 7 An ge. hic. ¶ Ex quo inferunt, quod ſtante ta⸗ 2 tuto † quod filius non poſſit ſe obligare abſq; conſenſi patris:ſi ambo inſimul ſe obligant, fingitur ſe olennitas 8 tim interueniſſe. Ald quod. S. quib. mod. pig. vel hypo di I. Titius. Ild hoc idem voluit Bart. de lega. ijl cum; 4 ter.ſ.libertas. per illum tex.⁊ vide.l.ſ. C. ad Dace. b 3 glin pꝛinc. not. ergo, quod t in pꝛofectitijs nipil bodio eſt immutatum. per.l.ſi. C. de bon.que lib.⁊ ita tenet SlCgui admitti.l.j⁊. fin.. quis oꝛdo in bono. poſ.ſerue. Et ita ab omnibus tenetur:licet Bal. dicat contrarium: dicit tanẽ hic Bar. quod licet expꝛeſſa repudiatio hereditatis pꝛo⸗ fectitie per filium facta, non obſit patri:attamen ſccus eſt in tacita:que inducitur per tempus pꝛeſixum a iudice ad adeundum ipſi filio. Et hoc per. d.l. fi. quis oꝛdo in bono. poſſ. ſerue. Dicit tamen, quod licet hodie non requirerct conſenſus patris, quo ad hunc actum, quando fliusco- ram iudice conſtitutus erat ratione dicti termini ſtatuen di:attamen bodie requirat patris conſenſus:⁊ aliter ſti non pꝛeiudicat dicta tacita repudiatio. arg. d.f. neceſ⸗ ſitatem. C. de bon.que liber.dicit tamen Jo.de Imol hoc non pꝛocedere:qꝛ⁊ de iure antiquo, hoc non reperit cau⸗ tum:ꝙ filius poſſit eſſe in iudicio abſq; conſenſu patris. Anqde tam iure veteri, qᷓ; nouo dicendum eſt patrinon obeſſe tacitam repudiationem: niſi eius conſenſus iniu⸗ dicio interuenerit. Quod videtur verius: qꝛ ſi caſus ſpe⸗ ciales de iure antiquo ſunt, in quibus filius in iudicio eſſe poteſt abſq; conſenſu patris:vt patet in.l.cum pꝛetoꝛ ſ. S.de iudi.ꝛ.l.ſi filiuffamilias viaticum.6.ſi certum peta er go in cotrarium eſt regula, iuris communis. 6. de legib.j l ius ſingulare.j. ad munici. j..j. Item bene no. dictã 4 Bar. † hic dicentis, qð.l. ſ. pꝛealle. C. de bo. que lib. nõ coꝛ- rigit inra antiqua in repudiatione tacita hereditatis ad⸗ uentitie. Si enim filio ſtatutus eſt terminus a iudice ad adeũdam hereditatem, ſeu ipſi aditioni pꝛeſcriptum eſt: babebit dicta tacita repudiatio per lapſum termini, ſeu pꝛeſcriptionis per filium facta patri obeſſe.Et hoc, quia dicta.l.fi.tantum loquitur in repudiatione expꝛeſſa: ergo non inducitur coꝛrectio iuris antiqui in tacita. ¶ Dun⸗ 5 tamen ſubdit, quod † ſi filius eſt moꝛtuus anteqᷓʒ bereci⸗ tatem aduentitiam adiret, non poterit tunc pater illäbe⸗ reditatem adire:niſi filius decedens infans fuerit, per.ſi infanti.vel niſi trauduloſe adire neglexerit: quia tunc r/ pudiaſſe videtur:vt.l.recuſari. j.eod. Debes dupliciter i mitare ſᷣm Gal.in. d.l. ſi. C. de bonis que libe.niſi pꝛeceſſe⸗ rit iuſſus patris, quod adiret filius:quia tunc ſi non adit poſtqᷓ; moꝛtuus eſt pater, ipſe adire poterit. Et in boc Raph.Fᷓ ulg.ibidem dicit ſe non reperire aliquem cõtra dicentem:hoc tamen videtur mihi dubium. Pꝛimo:quia ille iuſſus moꝛte expirauit:Vvt in.l.qui in aliena.õ.ſi is, qui putabat, 5. eo. vnde nihil poteſt cauſari ex eo, quod extin- 6 ctum eſt. Secundo: quia iuſſus ſᷣm quod † communiter tenetur in.d.l j. C.qui admit.⁊ in.d.l.fi. C. de bon. que libe. non eſt hodie neceſſe ipſi filio, quo ad adeundam beredi⸗ tatem aduentitiam: non videtur ergo poſſe operari ali⸗ quid:cum ad filij aditionem neceſſarius non fuerit.Co gita. ¶ Item ſecundo limita:niſi ipſe filius moꝛtuus non eſſet:ſed in extremis conſtitutus:qꝛ tunc pater adire po terit,;m Bal in. d..ſi. de quo tamen. d. Rapb. Fnlgoi bi⸗ dem dicit ſe dubitare: cum in extremis conſtitutus pꝛo moꝛtuo habeatur.⁊ nibil allegat:verioꝛ videtur ſententia Bald.cum non pꝛo moꝛtuo habeatur:ſed diestur dinens a0 it hic gl. ßm Bar. quod pater re udiare poſ⸗ placet. Sentit hic gl.ſm Bar. quod p 1 2 ditatem nne gchu ſl. nueri uraalr aſa aelgllt am Gtterjümns,oomn bei 3 hu Vngobo lamerit 1 entilam jmnnn Ba ngiliſe 4 4(4. dibh 3„ nda N. . 1„ üüſnoim elisbrnp ummolneas Ilusberechtiten nunna mnutenalit aupin Ergomeumdicendum Eidendicttie Rapalictpr enepeodat inäſerunsdotais, anlieruneſt ödieit ſupraP. dagerefüin trepuciertrgo norſemwwgenömmcrekpoteſt nyarrisin tüütvobanrintie rdeiunis ynde de niio nobi⸗ düigolumasdoninekfeleber ßiemwoſkguixyee d 1 üpoert ogerentéxpuche 3 ranidgncütreennhier dnm rherctrendelcz mon 1 bociden oln adthe N Cfpeind nducturpertnnar ſi tlio.Et hoeperdliug citanen gpodlenn ris,quoadpuncanma nſtttntns rargerne die requiratprisain tdicta tacitz repochadhe don.queliber dicktmg „qrrdeiure antiquonin polſit eſteiinciodt eypeteri, q; nouo dine repudiationem:niſtan erit. Quod rideturen ntiquoſunt in qubui ſenſupatris:ytyan iuſfamilias viatinn neſtregula, iuriscon 1ad municil i(. entis,q..preallea quain repudiationeu- imfilioſtatutus etttm editatem ſeu ipſadt cita repudiatoyna per lumfactapniti mloquitur inrepuümn correctio iurisantinie vod üiftiuscknetae tam aciretnongein⸗ reniſ flius decetasl fraudvloſcacfengn urtlrecuiniſutnn Ain oli Cdelotene is quod rünri ns eſt pater iſes n- bicem dictſemneh dunt ricetur mübſann, Guneurstu fi denibüperitain, 1 8; K ” iit bereditatem pꝛofectitiã abſq; fllio. Sed tamẽ ſilio no- ccat: quam tamen ipſe repꝛobat dicens, ꝙcum pater. non oſſit adire:ergo nec repudiare:vt l.is poteſt.⁊.l.nolle. S. co. Dicit tamen, ꝙ bene poterit cogere ſilium repudiare. Ratio eſt:q⁊ ſifilius contemplatione patris inſtituatur, cogi poterit etiã ſi ſui iuris effectus ſit: dum adinit, vt pa⸗ trireſtituat:vt.l.aditio.in fi.j.eo.cum fimil. hic allega. per eum.ergo eodem modo poterit cogi, vt repudiet. Raph. tamẽ Cuma.negat verum eſſe, qò dicit Bar. vc, ꝙ filius ſui iuris effectus cogi poterit,/vt reſtituat: ⁊ hoc quidẽ ea negat ratione:q filius inſtitutus tempoꝛe, quo exiſtebat in patria poteſtate, videtur inſtitutus bm naturampatrie poteſtatis:vnde cum patriam exiuerit poteſtatem non vi detur poſſe ad hoc cogi. Roc non videtur pꝛocedere, cũ teſtatoꝛ non habuit reſpectum inſtituendo ad patriã po-⸗ teſtatem:ſed ad merita patris pꝛecedentia: vnde eo effe- cto ſui iuris etiam durent illa merita:dicendum eſt pꝛoce dere ſententiam Bar. arg. in. l. cũ pater.§.dulciſſimis.j. de leg. ij.cum ſimi. ¶ In ea.glibi, ſed an ipſi patri. Hanc re- pꝛobat Jac. de Are. quem tenet Bar. ⁊ vide hic per eum. ¶ In ea.ibi, qꝛ pꝛimo per C onſtantinum dicit iſta glo. ꝙ nouiſſimo iure inuentum fuit:vt in bereditate, que filio er matre obueniebat,ſilius ipſe pꝛopꝛietatem retinet: vt totam patri non quereret,vt tenet bic Bart. ⁊ alij poſt eũ excep. Richar. Adalumb.quem Cy.refert tenuiſſe cõtra⸗ rium in.d.lj. C. qui admit.dicẽdo, ꝙ etiam iure veteri in- troductum erat: vt filius hereditatem maternam patri non quereret in totum.allegando.l.ſi filius. pꝛo caſu.5. de inoffl.teſta. Ad eam tamen reſpondet hic Bar.⁊ bene, de quo bic per eum. ¶ In cad.ibi,ſecus eſt in domino ⁊ ſer⸗ uo.vult ergo gl.ꝙ dominus ⁊ poſſit repudiare heredita tem ſeruo delatam:abſꝙ; ipſius facto.Et idem tenet in.d. Llegatum ſeruo.hic in eadem alleg.⁊ hanc ſequitur Cyn. C.de iure delib.l.renitente.hic in gl.allega.Et hoc cõmu⸗ niter omnes ſequuntur excepto Bart.dicente, ꝙ quẽad⸗ modum dominus nõ poteſt adire:ita nec repudiare, per regulam, pluries. ſupꝛa dictam. Hon obſt. pᷣm eum§. per ſeruũ.qꝛ ille loquitur in bonoꝛũ poſſeſſione, quã licet do- minus repudiare poſſit, non tamen pater:vt.i.ij. C. de re⸗ pu. bono. poſſ. Et de ratione hie vide per eum. Aduerte: qꝛ do. Jo.de Imo.ſeqnitur hanc gl.dicendo, ꝙ licet bon. poſſ.poſſit repudiari per dominum abſqꝙ; facto ſerui:ta⸗ men non poteſt per eüdem agnoſci.j.ad Trebl.ſeruo in⸗ uito.in pꝛin.Ergo ſᷣm eum dicendum eſt idem in heredi⸗ tate.Et idem dicit hic Rapha.licet pꝛo opi. Bar.alleget tex. ꝗ bene pꝛobat, in l. ſeruus dotalis. S. ſol. matr. ¶ Ad⸗ uerte:qꝛ ſi verum eſt, qò dicit ſupꝛa Bar. quod pater po- terit cogere filium, vt repudiet:ergo ⁊ idem dicemus de domino ⁊ ſeruo:qꝛ nõ minoꝛ eſt poteſtas domini in ſeruũ, quam patris in fuiũ:vt pꝛobatur inſti. de his qui ſunt ſui vel alie. iuris.F.ij.vnde de nibilo nobis ſeruiret hec que⸗ ſtio:qꝛ ſi voluntas domini eſt velle hereditatem repudia⸗ retlicet ipſe non poſſit, pꝛeſuppoſita pꝛo vera opi. Bar. ta mẽ ſeruũ poterit cogere:vt repudiet.Cogita.¶ Et ſtãte vera opi.gl.que cõiter eſt:infert hic Bal.ꝙ abbas poſ⸗ ſit repudiare hereditatem delatã monacho.Equiparant᷑ enim ſeruus ⁊ monachus:vt not. Inno.in.c.cum olim.de pꝛiui. cre. Bar.in.l. cum ſeruus. j. de ſtipu. ſer. Et idem qð Bal. voluit bic Bar. inl. tutoꝛ. j. de bon. poſſ. Dubiũ tamẽ eſt:an monaſteriũ ſeu abbas hereditatem monacho dela tam ipſo recuſante, adire poſſit. In quo Spe.in tit de ſta⸗ tu mona.in§.queritur.videtur tenere, ꝙ nõ:cum ad hoc, vt quid querat monaſterio per monachunndicit neceſſa riam foꝛe ipſius monachi voluntatem equiparando eun dem ſeruo. Quod ſecutus fuit Bar. per illũ tex.5. de con⸗ dic. fur.⁊ idem Bal.⁊ Raph. fulg. in.l. ſ. C. de bon. que li ber.⁊ in.l.hec ex repudiatione. C. de fideicõ. Adijcit tamẽ Raphduas rationes ad hoc compꝛobandũ.IPꝛima: qꝛ nihil reperit᷑ iure nouiſſimo in monacho immutatũ:ergo idem dicamus de eo, qd de ſeruo aut monacho:in quibus ſtat firma regula iuris antiqui:vt patet in.d.l.fi. Secũda: qſi equiparemus filio monachum, ſequeret᷑ ꝙ monaſte⸗ rio recuſante:ipſe monachus poſſet adire.qð eſt abſurdũ vt patet.C.de ſacroſanc.eccl.aut.ingreſſi. Sed he due ra⸗ tiones videre meo non obſtant. Pꝛima, vt patet ex dicen disj. Item nec ſecũda, qꝛ poſito, ſed non conceſſo, qd in to tum equipareretur filio:non tamen pꝛocedit hec equipa⸗ De acquirenda hereditate. 137 ratio:ſed per eum aliquid induceret contra regulam oꝛdi nis monachalispatet extra de reg.c.cum ad monaſteriũ. facit gl.j.ad Treb.l. Lucius.tres heredes. ⁊ qð ibi not. Par.⁊ qð idem dicit in.l.ſi alienum.in pꝛin.6. de here. inſt. quapꝛopter tenenda eſt opi.contraria, vc; abbatem adi- re poſſe, non obſtãte monachi recuſatione. Et hoc ſecu- tus fuit Jo. Andr. de pꝛoba. c. in pꝛeſentia. Archi xix.qj. ſtatutum. Bar. in. l.j. 6. de vulg.: pup. Bal. in. l.j. C. qui ad⸗ mitti.pꝛealleg.⁊ in.l.cum pꝛoponas.C.de here.inſti.⁊ An ge. in.l. Papinianus.in pꝛin.S.de inoffi.teſta. Nec obſt.qð dicimus ipſum equiparari ſeruo:qꝛ equiparatur ſeruo, vel filio, pꝛout eſt vtiius in monaſterio:vt refert Bald. in d. Ij. C. qui admit.dicere Archi.in. d. c. ſtatutũ. Et pꝛo hoc qꝛ in dubio debemus ſequi illam opi.que magis fauet pie cauſe.de re iudi.c.fi.j.de reg.iur.l.in ambiguis. ¶ Et hec 12 dubitatio pꝛocedit t tãtum in hereditate:q in legato cla rum eſt, ꝙ admittit᷑ monaſterium inuito monacho, quem- admodum dui in ſeruo in. j. ð. eo.Et hoc adde ad ea, que dicuntur in.l.ſi quis mihi bona.j.S.eo.C Item quid mn 1 T rectoꝛe, an poſſit repudiare legatum ſeu hereditatẽ dã⸗ noſam aut lucratiuam ipſi eccleſie relictam abſq; autho- ritate ſuperioꝛis: ęᷓeder.de Senis in ſuis couſil. conſi.ix. tenuit pꝛelatum poſſe hoc abſq; ipſius ſuperioꝛis decre⸗ to: qꝛbec non eſt alienatio iam queſiti‚ in qua requirat᷑ ſo- lennitas.aut᷑.hoc ius poꝛrectum. Sed eſt a ſe abdicare, qd ſuum eſt: hec autem ſunt diuerſa:vt patetj. de his que in frau.credi.l.qui autem.. de dona.inter vir.⁊ vxo.l.ſi ſpon ſus.g.cum maritus.cum ſimil. Bal.tamen in.l. magis pu⸗ to..fundo autem..de reb.eoꝛum.tenuit contrarium per iſtum tex.dicendo tutoꝛem non poſſe repudiare legatum 14 pupillo factum. Equiparantur ⁊ enim tutoꝛ ⁊pꝛelatus: vt patet.C.de eo qui pꝛo tuto.l.ij.in gl.⁊ in.l.iuſiurandum quod ex conuentione..pupillus.5.de iureiur.cum ſimil. aliter tamen in.l.pupilloꝛum.C. de repu.here.tenuit Fᷣe⸗ der.dicendo tamen neceſſarium foꝛe conſenſum capituli, ſeu collegij. Sed in.l. contra iuris.. curatoꝛis. de pact. di⸗ ſtinguebat. Quod aut hereditas eſt damnoſa, aut lucra- tiua. Pꝛimo caſu vendicet ſibi locum ſententia Feder.ſe⸗ cundo non:q licet non alienetur res iam queſita: tum qꝛ repudiatur querẽda:⁊ eccleſia verſatur in damno.j. de bo nis liber. l.liberto octingenta. Dubium eſt:videtur tamẽ verioꝛ indiſtincte opi.F̊ede.qꝛ in querendis poteſt pꝛela⸗ 15 tus † eccleſie pꝛeiudicare:vt patet exlate not. ꝓer gl.⁊ do⸗ cto.de ſacroſanc.ecc.l.iubemus nullam.Cogita. ¶ Item 15 † banc legem intelligas locum habere in legitimo ⁊ natu rali:q ſi naturalis tantum eſt filius, quem pater in pote⸗ ſtate non habet:vt inſti. de adop.in fi.cum ſimi.non babet locum hec materia:vt patet per Gald.in.d.l.fin.⁊ ibi vide gl. ¶ An repudiatio querele per filium facta noceat pa⸗ 17 tri. CtEt bãc legem etiam debes intelligere quando ad filium ſolum deuenit hereditas materna: quo caſu recu- fante filio, patri queritur hereditas:ſecus eſt ſi ad tres fi⸗ lios delata eſſet:qꝛ licet vnus ex eis recuſet poꝛtionẽ ſuã: patri illa non queritur, ſed poꝛtioni fratrum accreſcit: vt eleganter hanc legem limitauit Bal.in.l. non pꝛo nume⸗ ro.C.ad Oꝛſic.per illum tex.⁊ per hanc limitationem vi⸗ detur caſus quem ipſe etiam alleg.in.l.ij..ſi quis ex libe⸗ ris.in fin..j.ĩ.ad Tertul.quod bene nota.¶ Altimo ad⸗ 13 uerte: qr † licet Bar. bic, ⁊ in. l. ſi quis mihi bona.j. eod. te- nuerit cum gl.dicentibus hodie nihil immutatum eſſe in hereditate pꝛofectitia:tamen ipſemet tenuit contrarium in.l. ſi. ſimili modo. C. de bon.que libe.pluries allegatus dicendo, ꝙ hodie immutatum eſt ius antiquum in boc ꝙ patre hereditatem pꝛofectitiam recuſante, filius per ſe adire poterit abſq; iuſſu.Et hoc per illum tex.qui loquit᷑ in caſtrenſi:verius tamen videtur, qð dicit hic, quia boc non reperitur per dictum ius nouiſſimum expꝛeſſe coꝛre ctum:ergo ſtet firmum.C.de teſta.l.ſancimus.cũ ſi. Pꝛe⸗ terea nec ex identitate rationis legum coꝛrectio inqucit᷑: vt patet ex late not.in aut.quas actiones.per gl.⁊ doc.C. de ſacroſanc.ecc.Cogita. Summarium.. O pinio magis,qᷓ; veritas inſpicitur in dependenti⸗ bus ab animo:ſecus in dependentibus a facto: quia ma⸗ — —— ͦ— — — 08— L * — Plud 1 — — — 3———— — ℳ. 4. 1 A V — udo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ.part. riam:vt.l. eas cauſas.de cond.⁊: demõ. in glma ſet dici, aut qui ſe immiſcet paterne bereditati garis homo eſt:⁊ tunc cum iſte ſcire non teneaturtal boꝛum ſubtilitatem:vt.l. qð ſi nepotes.a.de teſtn 3 ver gl.in. quoties. C. amil. rciſ.in glof: Siper hes titeln gis veritas, 2 Suitas non poteſt pꝛeſcribi. Spurius etiam ſi per mille annos putaret ſe legitimum, non efficitur legitimus. 3 Heres neceſſarius, qui ſe credit voluntarium: quãdoadi⸗ re poſſit:— Filius qui dicit ſcio hereditatem paternam mibi delatã: ideo adeo:an dicatur adire,: aditio teneat: Aerba inpꝛopꝛiantur pꝛo actus ſuſtentatione. — 5 CTErroꝛan quis (N S qul putat. ſ ſuus vel vcerſs arius beres, vitiat repudiationem. Idem et tibus ab animo ſeu a mera voluntate potius inſpicitur opinio quam veritas:ſecus in dependentibus ex facto:⁊ vbi lex factũ requirit:eo enim caſu veritas pꝛeualet opi. vt patet in homicidio, in quo ratione culpe quis punitur, ſi hominem in vero interficit, opinando eum non interfi⸗ cere.Et hoc modo ſoluuntur hic per legentes contraria gl. ad hoc.. ad leg. quilll. i putatoꝛ. cum ſimi.⁊ de hoc per Bart. in..iij H. ſi ſub conditione l.perempto.vbi ple⸗ nius qᷓ; hic, vel etiam diſtingue, vt hic diſtinguunt Bal.⁊ Ange. ¶ No.opi.non facere neceſſarium: ſeu ſuum ne⸗ ceſſarium eum, qui non eſt. Item nec ex iſto erroꝛe indu citur pꝛeſcriptio.Hon enim pꝛeſcribi ſuitas poteſt, vt dixi in l. quamuis. 3. eo.ſicut ⁊ in ſimili gl.ſingu. dicit, ꝙ⁊ ſiper mille annos ſpurius putet ſe legitimum: non tamen pꝛe⸗ ſcribat legitimitatem:vt.l.nemo. pꝛo lega. ¶ In gloſ. ſu⸗ per verbo, ⁊ † econtrario. in fi. t hãc ſequitur Bar. ⁊ cõ- muniter legentes excepto Jo. de Jmo.qui ſub dubio foꝛ te, dicit hanc gl. non pꝛocedere ea ratione:qꝛ ſuus, qui ha bet voluntatem qneſitum conſeruandi:habet volũtatem de nouo acquirendi, vt patet ex gl.⁊ Bar. in. lj. in pꝛin. de acqui. poſſ. ita, ⁊ qui habet voluntatem de nouo querẽdi, videtur habere voluntatem queſitum conſeruandi.arg.j. pꝛo emp.l. quod vulgo. Ande ſequitur, ꝙ aditio heredis ſui ⁊ neceſſarij, quiſe voluntarium putat, pꝛocedat: qꝛ cũ habeat voluntatem de nouo acquirendi, videtur habere voluntatem queſitum conſeruandi. Non obſt. ꝙ contra⸗ rium dicat hec gl.ſm eum. elius tamen eſt ſequi:quod cõmuniter tenetur per hanc gloſſ. Nec obſt.illud, qð dicit Imo.q illud pꝛocederet:niſi ipſe erroꝛ impediret ipſam voluntatem, ex qua aditio ſequitur:vt patet inſti de. here. quali.⁊ differ..fi. qò eſt in caſu noſtro:vt dicit hic Garto. Item longe diuerſum eſt hereditatem adire, ⁊ poſſeſſio⸗ nem appꝛehendere:vt patet quia ad hoc, vt pꝛocedat adi tio neceſſe eſt heredem ſcire quo iure adeat, an vt ſuus, an vt voluntarius:vt.S.eo.l.ſi pupillus.j. eo.l.ſed ⁊ ſi dubitet. cum ſimi.Quod non erat in caſu huius gl. cum ſe exiſten⸗ tem in vero ſuum, putaret voluntarium. Et ſic aditio non pꝛocedit:cum non ſit certus quo iure adeat:vt dixi:ſecus eſt in ipſa appꝛehenſione poſſeſſionis, in qua non requi- ritur hec certitudo, quod pꝛobatur:qꝛ ⁊ pupillus intelle- ctum babens, eam appꝛehendere poteſt:vt.l. quamuis§. infans.ij.de acqui.poſſ.l.j..adipiſcimur. co.tit. ¶ Altimo aduerte ad vnũ, qõ dixit hic Bar. ꝙ ſi heres ſuus bere- ditatẽ paternã adit, his verbis:qꝛ ſcio hereditatẽ pater⸗ nam mibi delatam eſſe, ideo adeo, non pꝛocedit hee adi⸗ tio. Illa enim hereditas delata dicit᷑, que adiri poteſt: vt j. de verbo. ſigni.l. delaca. ⁊ no. in gloſſ. in. l. is qui heres. in Ppꝛinc.S. eo.Sed cum hereditas paterna per fliũ adiri nõ Poſſit, ſed ipſe immiſcere dicitur: vt no. in gl.rub. 5. eo.⁊ in gl. rub. C. de iure delibe. igitur non tenuit aditio, pꝛopter hoc verbum, delata, quo inepte ſuus heres vſus eſt. Bal. tamen in.l.potuit. C. de iure delibe.in.vij.q.tenuit contra⸗ rium, dicẽs ridiculum eſſe. qð dicit hic Bar. Heres enim ſcientiam Juriſconſulti in verboꝛũ expꝛeſſione non tenct Pabere.j.de bon. poſſ l.tutoꝛ. ¶ Item, ⁊ qꝛ aliquando ad ſaluandum mentem contrahentium ſeu quaſi:vnum ver⸗ bum pꝛo alio ponitur:vt in..ſed ⁊ſipoſſeſſoꝛi in..ſi iura⸗ uero.ð. de iureiur.l.ſi tibi pecuniã.a.ſi cer.pet.l.cũ te.C. de don. ante nup.in gl. C Item, ⁊ qꝛ iſtud verbũ, delatio, eſt tam ad ſuum, qᷓ; ad extraneum: vt. C. eo..ſi infanti.in pꝛin. 2.l. cum antiquioꝛibus. ⁊.1. fi. ũ.cum igitur. Ande cum com mune ſit, accipiatur ſm materiam, cui ſubijcitur hoc ver⸗ bum.Talia enim verba intelliguntur ſm ſubiectam ma⸗ Naditionem. h. d. cum ſeq.(Mot.ꝙ in depen⸗ Sna. oſ⸗ immiſcet, Pabeat locum, qò bic dicit Bal.= edſi ned 3 ritus eſſet,⁊ nõ teneatur loqui eo modo, quo vulgaris) quitur:ſed in pꝛopꝛia verboꝛum ſignificatione Nlad⸗ in. Ar ctum in pꝛin. ð. de euic ꝓꝛocedit qs dixit Barto Slſi di⸗ d Summarium.. Neres dubitans de viribus teſtamnti 2 3devi iꝙ non nec adire, nec repudiare. nonpoſſ Filius, qui dicit teſtamentum patris falſum z traneus adiuit hereditatem: dicitur ſe miſcere. Negatiua, non coarctata loco ⁊ tempoꝛe, quod ö mpoꝛ ꝛoba poſſit per ilum, de cuius facto agitur. aohan v quo ex⸗ herediati in⸗ 6 Ee CQui dubitat de vi⸗ 8C 18 qu 1. ribus teſtamentirepi, Ndiare non poteſt: ſed ſi certus eſt, adibit are- Npudiabit.5 d. Hot. bercdem dubitantem tan teſtamentum falſum ſit, hereditatem repudire,na adire poſſe.Et hoc intellige, quãdo heres ipſe ſtat iniim⸗ plici dubitatione: ſecus ſi dubitans ad agendum pꝛoce⸗ dit, dicens teſtamentum foꝛe falſum: qꝛ tunc tanq́; teſta⸗ mentum accuſans hereditatẽ amittit, ſue ſuns beres fit ſine extraneus.Aide qð not.in.l poſtqᷓ; inl. ucius, ⁰. de pet. her.⁊l. Papinianus. meminiſſ.. de inoffi reſt. ⁊ in. lij. ⁊in. poſt legatũj. de his quib. vt indig.⁊ d dicer in.l.queſitum.j. eod. C Illud tamen eleganter not qd 3 ſi extraneus hereditatem adiuerit, ſuus beres dicèco te⸗ ſtamentum foꝛe falſum:eoipſo hereditati ſe immiſcere vi detur. tex. eſt bm Bar. in.l. ſuus. C. de repu.here. ¶ po. hic in ver. ſed ſi certus. m BGal. Jo. de Imol ꝙ negati⸗ ua non coarctata loco ⁊ tempoꝛe pꝛobaripoteſt per eum: de cuius facto agitur:vt erat hic in iſto ver.dicebar enim teſtamentum falſum foꝛe:ꝛ qð heres falſiicauerat:de quo tamen dic:vt plene dicet᷑ in.l. Pantonius.rei j.eo. Summarium.& Conſequens, qui vult: qð videtur velle ⁊ neceſſariũ antecedens ⁊ non ſolum poiitiue, ſed etiam pꝛiuatiue. Heres an pꝛeſumatur ſcire contenta inteſtamento: Renunciatio quantuncunq; generalis:qð non trabitur ad ignoꝛata, nec dubitata, nec ad cogitata. Inſtitutus ſi poteſt venire duplici iure, ⁊ vni renunciit, an tunc ſubſtitutus admittatur: Repudiatio vnius benencij, quod non includit repucia- tionem alterius. Coheres inſtitutus, inuicemq; ſubſtitutus:partem repu diatam quo iure acquirit:remiſſiue. Heres inſtitutus. Caas Us e cauſe pꝛecedttis/ non trabit ad ſe ſequentẽ:ſecus eſt contra:niſi ſubſit igno rantia. h.d. ¶ Ho. ꝙ r qui vult conſequens, vult ⁊ neceſſa rium antecedẽs. Quod argumentũ nõ ſolum pꝛocedit in eo, qð inducitur poſitiue: ſed etiam in eo, ꝙ inducitur pui uatiue:vt eſt in repudiatione. Quod facit ad ea/que dicta ſunt poſt Ange. ⁊ Bar. in. lj. ð. eo. No. ꝙ inſtitutus repu⸗ dians ſucceſſioni ab inteſtato, nõ videtur repudiare ſue⸗ ceſſioni ex teſtamento, niii ſe inſtitutum eſſe ſciat.( An 2 autem pꝛeſumatur † ſcire vel ignoꝛare inſtitutus ſe inſii⸗ tutum eſſe, dependet ab eo, qò queritur: an beres pꝛeſu⸗ matur ſcire contenta in teſtamento:de quoper Bar. ple⸗ ne in.l.qui Rome..duo fratres.in vlti. colũ.ij.chart.j de verb.obli. Et diſtinguitur, an inſtitutus ſit ſuus velvolun tarius:vt pꝛimo caſu pꝛeſumatur ignoꝛare:ſecundo ſc 4 e. Ad pꝛimum.l.eius qui in pꝛouinciã..fi.S.ſi errpet f ſᷣm.j. de liber. leg.lkcum heres.j. ad Treb.lquidam f 8 §. cum ita in gl. magna. Aide tamen ibi plenius per eum, 7 f0. une ſosbercäts ruch di p rrwühie depeninp Ianeueeneärliſdl igide, cyudannn dlilocgsckteel hugh uuniſden uniraunta W inpachqoch,, umcf „vikinſtkuche Kezzrabonepänlt diarüti mutmini enakrüsannen ünmlntsn ünjdebon meun Miolei mätrgrränsdicmn adat gorrteeo. „Summani Flrtttrepuciregnipor aroſtantephabensinſtrunen tuaredebect aninoinſnuandi antomſtnunlum antaleſtata intampupilariter. nanfckicommiſariun, dysgreframaſtetttoehrs in ttamentran onprbentin üeprodttutriaan minoeibus a immgumabret 34 demotis: od intellgie Idand eſl go an. Raitie modprin 3 Whes. Siunada ii tg. amd eneängr mamnim wrimi z Atam fanan 1 de gdt medleconrare rioltn ncoarctzralae, . 8 m decuisfenand Bicd od notin. 1 Dapiniams oannin oſt lesrtüſdebugin lcod.CZludtamgtth crecltatem adiuntiu tefalſumeoipſohenttt in Bar nlſuns Cam. certus fm Baleant te loco ctempoxexrie situr:yt erathicnhe lſum foꝛen qd bansit ene diccẽ in. Pann Summani ns,qui volt:d ridehrt onſolum poftiueſica uantuncunq; Hendrls dubitata necadcogta oteſt venire dupiam tus admittatuf- nius benegc quocln 5 6 utus innieemcz tttun re cquiri reniſiu Cde 3 la— ne.dlo jn 3 5 auitur,n l is inyg Uns 11T äi d ſapee„ jſin, as c iat J ti ꝛfoꝛte tangetur inll. ſeq. CNot. renunciationem genera- lem † non trahi ad ignoꝛata, etiam quecuncq;. CItem nec ad dubitata: voluit eleganter Ange. in.l. manifeſtilſi⸗ mi.. inautem neſcius dubitans. C. de fur. per illum tex. ui parificat dubitantem 1 neſcientem. facit. C.de condic. indeb l.ſi. ¶ Item nec trahitur ad non cogitata. ö. de con dic. indeb.iſ. item queſijt.⁊ vide. S. de tranſaclltres fra⸗ tres.per Bar.⁊ Ange. C. eo.tit.l. ſub pꝛetextu ſpecierum. ⁊l.ſi de certa.cum ſimi. ¶ Ingl. ſuper ver.non admittit᷑. ibi,lexpuberem. Melius facit.lſuum. C. eo.⁊ ibi eſt gl. dicens ſubſtitutum pꝛeferri inſtituto, ſi quoties ipſe inſti⸗ tutus venire poteſt duplici via, vc iure ciuili ⁊ pꝛetoꝛio, vni earum renunciat. Que tamen communiter repꝛobat᷑: ⁊ maxime per Bar. hic dicentem, ꝙ aut renunciatio ſim- plex facta eſt ipſius hereditatis per heredem: a tunc ad⸗ mittitur ſubſtitutus: q illa ſimplex renunciatio trahitur ad omne ius, per qð deueniri poſſit ad ſucceſſionem.qð vult glij. de ſucceſ.cdic.lj.g. ſed videndum. quam Bar: nõ allegat. Item ⁊ ſi ſit repudiatum omne ius eꝝ teſtamẽto, ⁊ tunc ſubſtitutus velit venire ab inteſtato:q tunc ſubſti⸗ tutioni locus eſt excluſo inſtituto:⁊ ita loquitur.l.ij.C. de impu.qꝛ quandiu ⁊c.yt in iuribus hic allega. in gloſſ. vlti. Sin autem vni iuri tantum eſt facta repudiatio:tunc nõ obſtante ſubſtitutione, põt inſtitutus venire ex alio iure. Repudiatio enim vnius beneſicij nõ includit in ſe repu diationem alterius.5. de ſerui.vꝛba.pꝛedio.h ſi domus. et de reg. iur.l. quoties dupliciqj. de bon. lib.l.ſi filius.. Pau lus. cum ſimi.dicit tamen Bal. in. d. l. ſi mihi.poſſe e illã glo. locum habere, ſi heres hic diceret: repudio bono. poſſeſ. bereditas eſt mihi damnoſa: tunc enim virtute rationis extenditur pꝛecedens dictum ad alterius iuris repudia⸗ tionem.arg.j.de acquir.poſſ.l.ſi is qui.de leg.ij.l.ꝓgter.H. dulciſſimis.⁊ hoc not. ¶ In ea.ibi, poteſt hec ratio colli- 6 gi.t HNo. ergo quod poteſt quis coheres inſtitutus inui⸗ cemq; ſubſtitutus iure accreſcẽdi ſeu ſubſtitutionis, quo- modocunq; vult repudiatam partem coheredis ample⸗ cti. Quod tamen dubium redditur:⁊ dicetur poſt Bart. in.l.ex parte.j. eo. d Summarium. 1 lle poteſt repudiare, qui poteſt adire. 2 2 ſtante ꝙ habens inſtrumentum teſtamẽti, illud pꝛoducere debeat animo inſinuandi intra ſex menſes:ałs teſtamentum ſit nullum, an tale ſtatutum compꝛehendat ſubſtitutum pupillariter: Item, an fideicommiſſarium. 3 Tempus pꝛefixum a ſtatuto circa inſinuationem facien⸗ dam de teſtamento:an compꝛebendat pupillum: Pꝛeſcriptio ſtatutaria, an minoꝛibus noceat. 4 Teſtato:, ſi imponit grauamen heredi intra certum tem pus a die ſue moꝛtis: quod intelligitur ⁊ adite heredi⸗ tatis. 5 Statuto non poteſt fieri, quod pꝛeſcriptio currat igno⸗ ranti. Adde Bal. in.l. in ſi. 5.de legib. 6 Scientia heredis de moꝛte teſtatoꝛis, qualiter pꝛobetur: Aicinus vel conſanguineus, quando pꝛeſumatur ſcire fa cta vicini, vel conſanguinei: 7 Infirmitas leuis, non dicitur infirmitas. 8 Fama contraria ſuperueniens, quod non tollat contra⸗ riam aliam famam in actu exercito:ſecus in exercendo. 9 Fame due contrarie, ſi concurrant:illa attenditur, que eſt veriſimilis, ⁊ que a dignioꝛibuspꝛoce dit. 10 Fame due contrarie an poſſint eodem tẽpoꝛe cõcurrere: Fama dicitur, quid perſeuerans. Rumoꝛ, quid non duratiuum. n Jus adeundi, ꝙ non dicatur in bonis noſtris. 12 Aonachus hereditatem paternam nõ aditam, qõ traſ⸗ mittat ad monaſterium. Suitas durat in monacho. Suitas non requiritpatriam poteſtatem. Modus pꝛobandi quem inteſtatum deceſſiſſe. 14 Beres Titij, qui ſucceſſit Sempꝛonio, an poſſit heregi⸗ tatem 3Sempꝛonij adire? De acquirenda hereditate. S poteſt repudiare. Et iicet bꝛeuis ſit:tamen ſᷣm intellectũ tex. ⁊ l.ſic poteſt ſummari. Qui habet ius adeundi pꝛincipaliter, ⁊per ſe non impeditum. Item ad ſui vtilita tem, is repudiare poteſt.h. d. habes ergo ex t hoc regulã affirmatiuam, ꝙ is poteſt repudiare, qui poteſt adure. Quod intellige:vt ſummãdo dixi:⁊ a cõtrario ſenſu colli⸗ gitur regula negatiua, vc ꝙ qui non poteſt adire, nõ re- pudiare poteſt:vt. 5. eo.l. nolle. cum ſimil. Et ad intellectũ ſummarij, vide gl.in.l. eius eſt velle. j. de regu. iuris. CEt aduerte, q Bar. per modum repetitionis hanc legẽ com mentando. Pꝛimo permittit tripliciter cõſyderari poſſe ipſum ius adeundi:de quo bic vide per eum:q recte lo- quitur. Duntamen ex dictis circa conſyderationẽ ſecun⸗ di iuris adeundi infert, ꝙf ſtante ſtatuto, ꝙ quicunq́; in⸗ ſtrnmentum teſtamenti, ſeu codicilloꝛum alicuius rei va⸗ loꝛis decem lib. vel vltra, teneatur illud pꝛoducere animo inſinuandi, intra ſex menſes:alias ſit nullum: qð hoc caſu ſubſtitutus pupillaris viuo pupillo, ⁊ patre moꝛtuo non tenebitur hoc teſtamentum inſinuare:cum iſtius ſubſtitu tipupillaris nulla ſit ſpes a iure conſyderabilis:vt in.lij. interdum. a.de vulg. pupil. Item, ⁊ qꝛ non debet eſſe ſoli citus de bereditate viuentis: vt..poſt emancipationem. cum ſimi.j. de liber. leg. ſecusatamen dicit ſe dicere in ſub⸗ B3 ſtituto per fideicõmiſſum:q is inſinuare tenetur: ex qno a Secus tñ- babet ſpem a iure conſyderabilem. Quod pꝛobat᷑:qpo/ teſt petere cautionem ab inſtituto:vt.j.in toto tit.vt lega. nomi.cauea. Aduerte:q hoc ſcõm mihi eſt dubiũ. Conſy dero enim verba ſtatuti:⁊ pꝛimo verbnm illud quicunq; habuerit ac. Certum eſt enim ꝙheres habet tabulas te⸗ ſtamenti⸗/⁊ꝛ apud eum eſſe debent:vt.l.ſique cautiones.al. certe§.ſð. famil. erciſ.j. quẽadmo. teſta. aper..iij.in pꝛin. ⁊ipſarum tabularum ipſe heres dominus dicitur:vt liij. eo. tit. Et ſic ex hoc capite ipſe ſideicommiſſarius non eſt in verbis ſtatuti compꝛehenſus. Item nec ex eo verbo ſta tuti dicentis alicuius rei ⁊c.quia ĩpſe fideicommiſ.non ha bet pereditatẽ, anteq́; ſibi reſtitnatur: vt patet in toto tit. ad Trebel. Nec obſt. ꝙ dicatur habere ſpem:q licet ver bum rei generaliſſimũ ſit:vt patet in. l.j. cum ſimi.6. ſi cert. pet non tamen continet ſub ſe ſpem. onge enim diuer⸗ ſum eſt vnum ab altero: vt not.in.l.ſpem.coniuncta.l.qð ſtante. C. de dona. Facit. 3. de contrab. emp.l.nec emptio. ergo nec ex iſtis verbis ſtatuti compꝛehenditur fideicõ⸗ miſ. Quamobꝛem inſinuare non tenetur: cum a pꝛedictis verbis recedendum non ſit. Quare cogita q dubitabile eſt hoc dictum Bar. ¶ Adde tamen, ꝙ not. voluit domi. Bal in.liij. C. quib. res iudi. non noc. dicens, ꝙ ſipꝛopter non factam inſinuationem caſſatur iudicis ſententia:he⸗ redis inſtitutio tamen nõ obeſt fideicommiſ.ſiue legata⸗ rijs. Iſte enim extraoꝛdinarie ſentẽtie tᷣm eũ dictis perſo nis non nocent:vt.l. Papinianus.S.de inoffi. teſtam̃.⁊ꝛ qð not. j. ad Trebelll.ſi patroni.. ſj. de re iudi.l.ij...de app. ſi perluſoꝛio..j.cum ſimi. Item, ⁊q licet quis per ſe ca⸗ pere non poſſit:vt eſt hic heres, cuius inſtitutio eſt caſſa⸗ ta:tamen poteſt capere, vt alij reſtituat. j. ad Treb.l. cogi. S. is qui ſolidum. ¶ Item ad pꝛimum dictum adde, vcʒ de † ſubſtituto pupillari:an iſtud tẽpus.qð a ſtatntopꝛe⸗ figitur circa inſinuationes, currat pupillo-Que queſtio pendet ab eo, ꝙ queritur, an ſtatutaria pꝛeſcriptio in mi noꝛibus currat:de quo per Bar.⁊ Bal. in..ſ. C. ex quib. cau.in inte, reſti. non eſt neceſ.⁊ per Bar. in. l. etiam. ⁊. 5. de mino. In hoc tamen dicas ſᷣm qð Bal refert conſuluiſſe Part. in. l. ſ.. de iur. ⁊ facti igno. Quod vbi ſtatutum re⸗ quirit ſcientiam pꝛo inchoando curſu tempoꝛis ad ius iuuandum pꝛefigi:tunc tale tempus nõ currit minoꝛi tu⸗ toꝛe carenti per tex.in.d..fin. Item ⁊ ratione:q pupilius ſcientiam non habet:vt.L.qui iuraſſe.in pꝛin..de liureiur. Et ideo hanc opoꝛtet ſuppleri per tutoꝛem:vt.l.pupillus, S. eo. ſecus ſi ſtatutũ ſimpliciter abſq; pꝛeinitione diſtin⸗ ctionis: ſcientie hoc tẽpus pꝛeſigat, quia tunc minoꝛi cur- rat/ ſed reſtituetur in integrum.in aut᷑ de here.⁊ Falci.g. pupillus. Faciunt ea, que not. in tex.⁊ gl.plenius in.l.auxi lium. ð. de mino. Aduerte:q dubiũ eſt hoc vltimũ mem⸗ bꝛum. Licet enim ſtatutum dicat ſimpliciter tempus cur rere:attamen hoc intelligitur a tempoꝛe ſciẽtie, ꝛ ſic igno ranti hoc tempus non currit.Et ita cõſuluit Bax. in quo⸗ Adde, cui cõ- petatfacere in⸗ ſinuationẽ, an beredi, an ve⸗ ro ſubſtituto: ⁊ vide late per Ellex.in conſil. lxv. erroꝛe du⸗ plicatum. nu. 129.in.vj. col. ————— — ——— — e Plun 94 De — — —, —y ⸗ „ — ——— 1 Zudo. Koma.in pꝛimam Infſoꝛ.part. dam conſi.qð incipit, In dei nomine. an tempus a ſtatu- 1 to pꝛeſixum ꝛc.per.l. quinquaginta.C.9de exc.tut.vbi etiã Bal. hoc refert, ⁊ in.l. quandiu. C. qui admit. Facit etiam, qõð not. Bar.inl.ſi in diemj. de condi.⁊ demõ,.vbi per tex. V 4 in.l. iij. ſi quis heredi. tenuit, ꝙ licet teſtatoꝛ aliquod grauamẽ iniecerit intra certum tempus adie moꝛtis in⸗ choandum: tamen intelligitur a die adite hereditatis. Quod eſt not.dignum. Facit gl. in.l. fi. C. de iure deliber. I vbi ſupplendo ad tex.dicentem, tempus cõficiendi inuen tarij currere a die moꝛtis. Supplet ⁊ adite hereditatis· 5 quinimo † nec ſtatutum expꝛeſſe poſſet facere, qò pꝛeſcri⸗ ptio per ipſum nouiter inducta currat ignoꝛanti: vt ele- ganter voluit Bal. in. l.i. in pꝛin. C. de cadu.tollen. per tex. in.l. nulli. C. de epiſ⁊ cler. Sed in concluſionibus iuris al⸗ legauit Compoſtella.dicentem hoc in.c. qð ſicut. extra de elec.Et ita etiam reperitur, ꝙ in aliquibus lectu. refert in J. genero. ð. de infa. vnde teneas, ꝙ ſiue ſtatutũ faciat men tionem ſcientie ſiue non:tale tempus nec maioꝛi, nec mi- noꝛi ignoꝛantibus currat. ¶ Item aduerte ad ea, que di cit ⁊ Bar.hic in articulo, qualiter pꝛobetur heredem ſci⸗ uiſſe moꝛtem teſtatoꝛis:dicens ꝙ foꝛmandi ſunt per ad⸗ uocatum articuli de vicinia:ſeu conſanguinitate ſeu conci uilitate: ⁊ ꝙerat in ciuitate de hoc fama. Aicmus enim pꝛeſumitur ſcire facta vicini. Item conſanguineus cõſan guinei.Ad pꝛimum.C.de nupt.ſi vicinus..filium diffi⸗ nimus. s. de his qui ſunt ſui vel alie.iuris.Ad ſecundum C.de in integ. reſti.l. de tutela.⁊.l. octaui.j.vnde cogn. Ad V tertium, ꝙ ciuis pꝛeſumatur ſcire illud de quo publica eſt fama in ciuitate.gl.in.l. tutoꝛ.C. de peri.tut. extra qui ma tri. accu.poſſ.c.in tua.l.nec ſupina.⁊.l.pe.in pꝛin.5.de iur.⁊ facti ign. Hec tamen eliduntur ſᷣm eum ſi pꝛobetur, ꝙ vi⸗ cini conſanguinei, ſeu ciues abſentes ſint a ciuitate. quod pꝛobat pᷣm eum. d.c. cum in tua. Sed tu adde tex.melioꝛẽ in.l.plane.de exc.tut.in pꝛin.⁊ qð not.in.l.fin.j.de decre.ab oꝛdi.facien. Roc tamen dupliciter limita. Pꝛimo niſi par 1 uo ſpacio diſtans ſit a ciuitate:vt.l.pꝛeſens..de pꝛocura. 2 6 C. quoſdã. a de pꝛeſump. c. quoſdam. 2 Item ſecundo limita: niſi fama Adde ⁊ no.gl. illa, que eſt in ciuitate iſta, ſciretur in ciuitate: vel in loco, ſingula. in.d.c. qui longioꝛ ſit a ciuitate hac, quam ſit ille locus vbi eſt, qui V quoſdam.dicẽ id de quo fama eſt ſcire tenetur.tex.eſt not.eo.tit. c.quan- tem, ꝙlicet in⸗ to. Item dicit Bar. quod pꝛobato, ꝙ quis ſit infirmus, eli terrogato det terminus ad 7 deliberate re⸗ dentur he pꝛeſumptiones.de quibus ſupꝛa.quod intelli⸗ ge ⁊ de graui infirmitate, non autem de leui: q illa nomẽ infirmitatis habere non meretur.Jlj.verſi.perinde ſi leuis ſpondendũ:ta febꝛicula.a.l.ob que vitia.. fin. S.de edili. edic.l.queſitum. men ſecus eſt, Fj.j. de re iudi.l.apud Labeonem. S.jj. de iniur. C Item ſi de credulita⸗ 8 aduerte ad id, quod † dicit hic Bar. ꝙ aditio hereditatis te iterroget: facta tempoꝛe, quo communis fama erat de moꝛte teſtato quia inconti⸗ ris:non eliditur per famam contrariamſ ſuperueniẽtem: nenti cogitur quia fama contraria pꝛime noceat actui exercendo: vt.l. reſpondere. ij..jã.quis oꝛdo in bono.poſſ.ſerue. ¶ Addit Gal.literã que melius pꝛobat in.l.ſi mater.C.de ſtatu defunct. Hon actui exercito:vt.l.cum ꝗuidam..ſuum j. eo.lj. C. de teſta. de offic.pꝛefec.l. Garbarius.3.de teſta.l.ad teſtium.. con ditiones.⁊ binc eſt quod infert Bal. ad inquiſitionẽ, que foꝛmata fuit reſpectu pꝛime fame: ꝓꝙnon tollatur reſpe⸗ ctu ſubſequentis contrarie: quia inquiſitio iam foꝛmata eſt. Bene tamen operabitur bec ſecũda fama, ꝙ vbi alias vigoꝛe pꝛime ex qua foꝛmata eſt inquiſitio:potuiſſet quis toꝛqueri.Quod tamen dic vt per Bar.in conſi.quod inci pit, Domino pati. vbi plenius quã per alium dictum fne rit, in. l. de minoꝛe.§.toꝛmenta.j. de queſtio. Attamen nũc non poterit toꝛqueri:q iſta toꝛtura eſt actus exercendus: quod bene nota. ¶ Item not.illud quod dicit hic Bart. 9 Tdicens, quod vbi eòdem tempoꝛe reperiuntur due fame contrarie:illa eſt attendenda, que habuit oꝛiginem a ve⸗ riſimilioꝛibus. Item a dignioꝛibus perſonis.l.ob carmẽ. g.fi. S. de teſta. cum ſi. hic alleg.per eum. C Et, an tunc bis famis cõtrarijs exiſtentibus beres poſſit adirervide per eundem. dicit tamen Bal. hoc falſum eſſe, niſi quod dicit 0 Barto. eodem tempoꝛe poſſe reperiri duas famas con trarias. ama enim cauſatur a maioꝛi parte populi: vt per eundem Bart. in.l. de minoꝛe.§. toꝛmenta.j. de queſt. ⁊ per Specu.in tit.de noto, crimine.. fama. cum ſimil. hic allegatis, per legentes: vnde non eſt credẽdum, quod eo- dem tempoꝛe iſta maioꝛ pars duo contraria adinnicem dicat: ex quibus reſultent due fame contrarie, quod bic I¶ Itẽ dũ Bar. thie dicit, quod ius adeundi eſt 12 † monachus a patre inſtitutus eſſet: q tunc lice appꝛobat do. Joan.dicens dictum Bart. 3 opimiom bus ſtius vulgi. Poteſt enim oſeſan ari in poꝛe reperiri vna opi.populi alteri contraria. c den tem rumoꝛe in ſimili pꝛobat tex.in.l.ſi. 3. de hered inſſ din ꝛde dum dicit:falſo rumoꝛe pꝛolato.Et ad hoc quod Tusabi. cit in.d..toꝛmenta.⁊ Bald.in rub.C. de pꝛoba dieit 36 eſſe quid perſeuerãs.⁊.c. qualiter ⁊ quando.e tr amã 265 5 ſ„ 4 d Rumoꝛẽ autẽ quid non duratiuum, ſed— rendi, quod non eſt in bomis noſtris: vt.l.pꝛecia wni ad leg. ỹ alcidiã.⁊ per conſequens non queritur do mni. Et ideo moꝛtuo ſeruo hereditate non adita, non 6 dominus adire:quia nõ erat in eum tranſlatũ nshd an d i:vt.l. inde Heratius.in pꝛin.5. ad leg. Al quil Eticenun- cit in monacho decedente ante aditam berecitatem 3 poſt non poterit monaſterium adire. Adde„quod ic firmat Bal.per decẽ argumenta, licet Bar. poc non ale get in. lj.⁊ ibi vide per me.qui pono huic dicto alias li 1 tationes.C.qui admit. ¶ Hec tamẽ dicta imnta, nſipſe tatem non adierit:tamen ratione ſuitatis ranen efeſ cho durat vt dicit tex.in.l. Deo nobis.C.de epiſco 2de tranſmittetur hec hereditas:licet non adita ad monafte rium: vt vult idẽ Bal. in.l. Deo nobis. pꝛealle.per.j apuc hoſtes.C.de ſuis ⁊ legi.cum ſimi. Rec obſt. quod ſidicere tur quod cum eo ipſo, ꝙ monachus intrat monaſterium deſinat eſſe in patris poteſtate:vt voluit gloſ.not in ſie cauſa. 5. Papinianus autem. 5. de mino. deſinat per boc eſſe ſuus:cum de patris poteſtate exiuerit. Nam ad poc vt quis dicatur eſſe ſuus,ſᷣm eundem Wald in.l. Deo no⸗ bis.non requiritur quod ſit in patria poteſtate: vt patet in poſthumo, qui in vtero exiſtens, non eſt ſub alicuiuspo teſtate:vt dicit notanda litera in.l.ſi j. de collat bono.⁊ta⸗ men ſuns dicitur:vt not.C.de contratabul.lpoſthumoj. eo.l.ventre. cum ſimi. C Et ad id quod dicit hic Bart de T† modo pꝛobandi, ꝙ quis teſtamentum non fecit addit Angel.alium modum de quo hic vide per eum. Item tangit hic Bart. ſed non decidit. ¶ An ſi ſum heres Ti⸗ 14 tij, † qui ſucceſſit Sempꝛonio: poſſim hereditatem Sem pꝛonij adire:hoc modo, adeo hereditatem Sempꝛonij mihitranſmiſſam per Titium, inquantum ipſe Titius non adiuit:⁊ ſic de hoc eſt dubium: vide tamen per eun- dem in.l.gerit.j. eo.vbi decidit.Et ibidicemus, qdᷣ in glo. adijcit Barto. duo neceſſaria ad hoc, vt ſciamus qnado adiri per heredem poſſit:de quibus hic per eundem.Et not. dubium qð ponit hic Raph.in eo, qdð dicit gl.y opoꝛ tet heredem ſcire, ꝙ nemo eum pꝛecedat. Nam dicit ipſe: ſi ego heres adire volo:ſufficiat me pꝛobare pꝛoximitatẽ meam abſq; eo.qð pꝛobem, ꝙ nullns me pꝛecedat:remit tit ad dicenda in.iſed ſi de ſua.j.e.ibi dicemus.Ceterabic vide per Bar. recte. & Summarium. 8 Certus dicitur qui ex vehementi opinione aliquid cit. Teſtis, qui dixit ſcio:quia ſum certus:non pꝛobat. Scientia non cauſatur, niſi ex veritate. li hereditatem. Csn 1 O& A ummatur. h. d. In litera ibi, dumdicit, certus. — ritati conſona ſit: vt not.docto.in pꝛecedenti. ¶ Et not. quod ille f certus dicitur, qui ex vebementi opinione ali quid ſcit. aru.l.ij.. penul.: f.j. de aqua pluuia. arcen. ⁊in L.ccum quidam 5g. quod dicitur.j. eo. ¶ Et hinc eſt, ꝙ alibĩ dixit r not. Bart.quod ſi teſtis deponens de rationein⸗ terrogatus quare hoc ſeit:reſpondet pꝛo cauſa:quia ſum certus.quod dictum ſuum non valet, nec conclucit: aun poſſet eſſe certus ex aliqua vehementi opinione que falſa eſſet, per tex. in. d.. fi. ibi dum dicit, falſo rumoꝛe. in pꝛecè- denti lege allegata. Et hoc eſt quod ipſe dixit in. ſi quis ita. ã. de teſtamen. tutel.per text.ibi, dum dicit⸗ quaſi 5 j tus ⁊c.Et licet certitudo poſſet cauſari ex vehementi opi ſci. 31.H 01 enti, auſatur, niſi ex veritate: vt 3 nidne tamen ſcientia non cauſatur- niſi ex— Intellige hoc, per communem famam, que ve qjus, 1„chn, a il V 99 3 M Ans;“ naͤe 3Ä— ſtei bindn p M Kuſ. go arai 7 FM unach noaitit de ſſio. miticotoos.„gatt mutiie tosſietiiſin ammheeüinüpat Aütopradttt nasttln uumm ee adnchftstemp, vzuitsßenu vuna güurtütäunnlimda p redem nn dltenvcepertura zwitgoſ huse dausttvtenen reätüsoneribus cbii Wnofacitteopreſamir ekrrgelſiebm Baldindepe rinimotns qpipueum agitateEtanimsakama mmarca alüb dfm Bal.f. wöenimo inppiettur animus aterertrinſecispelumitur C. datencaj de ſupelleganabe us Cftot berecitisadiio ric Et intelligefactierrnnſe lboyeſiceig ſ de aqulrer dytan ach comparatineßm Pe memm eademdicetur(9o amnontlemeſſe pooteſatonen nalenaß Lelüs CJngſup dbanttrgm legetes mope Kuronpargtirerzegenpiſtr eannontan Pernsch ldg dumrnttamen Wartusnna intenotemfacir ratttſetnags gi.dc aetſaamagsaginj Feee ddet d ten mic facti Katancamberadketen daanäcloouitre anna ſautn. geom. nageriſtunt 7 Aanten nesdeguih derw Ba — — — — — — — — — —= — — —— ——— —— ——— — 5 — — — — — — — — —, &— ½— =——— —— — — — — — —— „eceargunentaéreS 6 ladnit(he wodan „rHettanide patte inſtittuse da A N Moneſtta, Acitte s„. ter in Dee mäsn 10 Hereditas, quando dicatur adita per actum facti: De acquirenda hereditate. 1 c gloſſ. in.. ſi paterfamilias.ſuper verſic.que ſit.. de be⸗ redibus inſtituen. Summarium. S Animus ipſe in dependentibus ab animo inſpicitur qui facto datur intelligi. 2 Zlditio hereditatis non tam facti qᷓ; animi eſt,⁊ in ea re⸗ quirere factum. nu.5. Pꝛoteſtatio ꝙ ſit vtilis in dependentibus ab animo. 4 Dictio tam ⁊ qᷓ; ꝙ comparatiue ponantur. 6 DHeres, qui ſolo animo adiuit hereditatem, an teneatur in foꝛo conſcientie:⁊ remiſſiue. 7 Cadaueri moꝛtuo, an iniuria fieri poſſit? 3 Emancipatus heres inſtitutns, ꝙ hereditatem pater⸗ nam adit, ſicut ſuus. 9 Filius emancipatus, ſi eſt inſtitutus ſuus pꝛeteritus, an dec berettzltnnng u Aditio bereditatis, ꝙ inducatur per babitationem do⸗ in us rlegi cum fnien 12 Beres alienando res tempoꝛe perituras, quas alienare 0 1 m 2. doipſog monahuoir atrispoteſttetfan Nanus autemadem de patris poteſtren 2 nocum dequohiezun. t ſecknon deciait(N it Sempꝛoniorpoſfne dc modo, adeo hartt imper Titium, mnor de hoc eſt dubium co.pbi decidit Eti duo neceſſaria ad bo jempoſſitde quibuet ponit hie Raphnan ire,ꝙ nemo eumpra ire volorſufftciat neyie od pꝛobem, phulbin näſedſide uajechire rrecte. zummann 5 dicit, ꝙ ad adeundam hereditatem ſolus animus ſuffi⸗ ſcitur qui er ebenait rit ſaouin ſan atenle uſetur niegfrnan = — — 8 — — — — ——rr— —— —— —— —— —— — — T — — — 1 — = = 8 ¶ Qui aliquid fa⸗ 9 Ro herede. cit tanqᷓ; Seceeree 1 reditarijs oneribus obligatur:ſecus ſi alio ani mo faciat. qð pꝛeſumitur ex facti qualitate h. d.ßm Bar. vel ſic hi Bald. in dependentibus ab animo, inſpicitur animi motus, qui pꝛeſumitur ſeu colligitur ex facti qualitate.Et animus circa vnam rem non pꝛoducit effectum circa aliã.h.d.ſᷣm Bal. ¶ No.ꝙ in dependen⸗ tibus ab animo inſpicitur animus ipſe, qui facto dat᷑ in⸗ telligi, ⁊ꝛ ex extrinſecis pꝛeſumitur. C. de inſti. ⁊ ſubſti.l. re⸗ pꝛehendenda. ĩ.de ſupel. lega.l. abeo. ã.idem Tubero. ⁊ 2 hoc in gl. Ctot. hereditatis aditionem nõ tam facti, q́ᷓ; animi eſſe.Et intellige facti extrinſeci: qꝛ⁊ animus facti eſt:vt.l. bone ſidei H.j.j.de acqui.rer.domi.Et ponitur iſta dictio,tam, ⁊ qᷓ; comparatiue ſᷣm Gar. iicet gl. aliter dixe rit ⁊ male:vt in eadem dicetur. ¶ No.in dependentibus, 3 †ab animo vtilem eſſe pꝛoteſtationem. Ad quod. 6. eodẽ. qui in aliena§.Celſus. ¶ In gl.ſuper verſic.quã animi. 4 † Male loquitur ſm legẽtes, imo hec dictio tam, ſeuq́;, ponitur comparatiue, vcʒ exemplificando hoe modo, pᷣm Barto. hic, non tam Petrus qᷓ; Martinus currit, id eſt ambo currunt:tamen Martinus magis currit, qᷓ; Pe- trus.ſic ⁊ hic:non tam facti ⁊c.vcʒ facti ⁊ animi heredita- tis aditio eſt, ſed magis animi, q́ᷓ facti. ¶ Et dum gl. hic cit abſq; facto:maleloquitur: qꝛ contrarium ſcʒ ꝙ etiam factum requiratur animi declaratoꝛium, ⁊ melius tenuit gl.in.l. mutum.. eo. in. potuit. C. eo. quas communiter bic ſequuntur legentes: licet Altramon.⁊non recte fue⸗ rint in opinione contraria per iſtum tex.ibi contra eos, vi detur caſus eo modo quointelligit Bart. ⁊ per alias ra- tiones de quibus hic per eundem. ¶ Eſt tamen hec glo. 5 oꝛdi. ſi vera eſſet ſm eum, ꝙf in foꝛo conſcientie obligetur quis/ſi ſolo animo hereditatem adiuit: licet animus pꝛo⸗ bari non poſſit:de quo tamen dicetur in..gerit.j.eod.vbi ipſe tangit in gl. ſuper ver.teſtari. dic, vt dicetur in alia gl. ſuper verſi.quid fecit. ¶ In gl. ſuper verbo; iuſta.ibi, cõ⸗ burebantur in rogo. hodie non eſt: vt patet in tit..de ſe⸗ 7 pulc. viol. An iniuria † fieri dicatur, ſi quis moꝛtuum coꝛ pus comburat: pendet ex eo, qð queritur: an iniuria coꝛ⸗ poꝛi moꝛtuo fieri poſſit:de quo vide bonum text. in.l. qui ſepulchꝛa. C. de ſepul.viol.⁊ in..oſſa.. de religa per Bal. in ſoꝛoꝛem. C.de his quib.vt indig.⁊ quod not. C.qui ac⸗ 8 cu. non poſſll.j.(In gl. ſuper verſi. qui † fecit.ibi, a iure ciuili incognitus. Hoc intelligit iure iſto:ſecus iure nouiſ ſimo, quo ⁊ emancipatus ſicut ſuus de iure ciuili beredi tatem adit. In aut. de ſucceſ.que ab inteſt..nulla.C. dẽle giti. here.l.meminimus. Quinimo dicit hic Jo. de Imol. ꝙſi emancipatus eſt inſtitutus, bereditatem adit ſicut ſuus:ne deterioꝛis ſit conditionis,qᷓ; extraneus. Ad hoc, qð no. Bar. j. de cõtratab.l. illud. in fi. ꝗcquid dixerit gl.in lpoſthumus.. de iniuſt. teſt. ⁊ in.d.l. illud. in pꝛin. CAd⸗ uerte tamen:qꝛ licet ſimpliciter hoc dicat:tamen dubiũ eſt in filio emancipato inſtituto, ſi ſuus pꝛeteritus ſit, an adire poſſit de iure ciuili, vel debeat bono. poſſ.ſm tabu. petereꝛ Et ꝙ adire non poſſit:videtur:qꝛ cum ſuus pꝛete ritus ſit,teſtamentum nullum eſt: vt.l.ſilio pꝛeterito.cum ſimi.vnde non videtur aditionem ex teſtamento nullofun dari poſſe. Aide tamen de hoc dubio qð not.ꝓer gloſſ. et Bart.in.l. ſi duo. j. de lega.pꝛeſtan.⁊ per eundem inl.poſt⸗ bumo.C.de contra tab. ¶ In gl.ſuper ver.quid fecit. An differentia ſit circa emancipatum ⁊ ſuũ circa actus adeun di:vide quod dicetur poſt Bart.in.l.gerit.j. eo. C In ea. glibi, melius ergo videtur. Quod hic ſummate dicit glo. 10 declaraf ſᷣm Jac. de Are. ꝙ aut fit actus, qui non poteſt geri citra ius ⁊ nomen heredis:a⁊tunc per eum inducitur aditio:vt eſt in.. Papinianus.l.pꝛoxi.vt in conueniendo debitoꝛes hereditarios:vt.l.ij.C.de iure deliberã.Aut fit actus, qui poteſt geri citra ius ⁊ nomen heredis: vt eſt in ſepeliendo teſtatoꝛem moꝛtuũ:vt.l.at ſi quis.in.ꝓleriq;. in gl. allegata.⁊ in petitione operarum in.. ſi quid tamẽ. j. pꝛoxi. ⁊ tunc per talem actum aditio nõ inducitur. Zut eſt actus indifferens ad aditionem ⁊ econtra: vt in caſi⸗ bus in hoc pꝛin. nota. vcʒ locãdo domos hereditarias ⁊c. Et tunc aut pꝛeceſſit pꝛoteſtatio,⁊ ſtatur pꝛoteſtationi: vt bic in tex. in verbo, teſtari ſolent. Aut non pꝛeceſſit:et tũc cum hec in animo conſiſtant, quem pꝛobari eſt impoſſibi⸗ le, mii per actus extrinſecus notatos in.l. Fulcinius.§. ꝗd ſit latitare.j. ex quib.cau.in poſſeſ.eatur.per gl.oꝛdi.⁊ per aliam in.l. apud Celſum. de doli except.⁊ in.l.ſi margari⸗ tam.3.pꝛo ſocio.Et tunc aut apparet actus extrinſecus animi deliberatoꝛius,⁊ illi ſtatur. Aut non: ⁊ tunc ſtatur iuramento actum facientis, de pꝛobatione ſui animi. glo. eſt ſingu. ſm Joan. de Imo·inſti. de actio H. alie. in gl.ma gna.circa medium.Sed certe ſingu.non eſt. Pꝛimo:quia pꝛo ea eſt tex. Cano.in.c.ſi vero.de ſenten.excom.⁊ eſt glo. in.j. ſi cui g. eiſdem.j. de accu. ¶ In text.ibi,ſi fundos, aut edes locauit. Quid autem ſi in domo teſtatoꝛis iam de/ functi remanſit habitatoꝛ:an per hũc actum in d ubio in ducatur hereditatis aditio: dic ꝙ ſic: vt in. j.C. de repu- 12 pered.⁊ vide quod ibi not. ¶ In tex.ibi. raut res tempo- 13 re perituras.Not.quod licet beres inſtitutus heres eſſe nolit:tamen in fauoꝛem ſubſtituti poteſt alienare res tem poꝛe perituras. Et vidi ſemel in concluſionibus iuris Bal.hunc tex.reddere ſing.ad limitationem aut᷑.res que. C.commu ·delega.cum ſua materia, vbi licet res ſubiecte reſtitutioni non poſſint alienari, niſi in caſibus ibi nota⸗ tis:tamen fallit, niſi eſſent res tempoꝛe periture: quia tũc pꝛecium ex earum alienatione heres redigere poteſt, q in reſtitutione veniet.tex. eſt hic m eum ſingu. ¶ Et ad⸗ aduerte:qꝛ multa ⁊ ſunt ſpecialia in his rebus tẽpoꝛe pe- rituris, maxime:qꝛlicet litigioſe ſint, tamen alienari poſ⸗ ſint:vt.l. alienationes. S. famil. erciſ.vbitex.not. quod non. 14 in. l. diuus. 8. de peti. here. t Item, ⁊ ſi res tẽpoꝛe peri⸗ tura, data ſit in ſequeſtrum:is penes quem eſt, venderepo teſt, ⁊ pꝛecium in locum rei ſubſequeſtrate ſubꝛogatum erit.ſᷣm Bal.S. de dolo.l.ſi oleum.allegantem ad hoc text. not.dignum.C.de agrico.⁊ cenſi.litibus.lib.xij facit. j.de requir.reis.l.ſi.hm eundem. d Summarium.. Heredis appellatione, in non tranſeuntibus ad ex- traneos venit filius. 2 Emppbyteoſis eccleſiaſtica, ꝙ ad extraneos non tranſeat, 3 ⁊ accepta pꝛo ſe⁊ heredibus,intelligitur pꝛo filijs. Aerba libelli debent bm naturam petitionis intelligi. 4 D Dictio, ſed, ſine copula:ꝙ ſit aduerſatiua iuris. 5 Sentétia humanioꝛ inter diuerſas opiniones eſt ſequen da:⁊ etiam illa, que conuenit equitati. Filius, ꝙ dicatur creditoꝛ in operis liberti paterni. 7 Creditoꝛ nonpoteſt petere ſe immitti in bonis credito- f inj — — ——— Plu 0—,— — — LZudo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ.part. ris, ſi immiſſio nullum cõmodum pecuniarium eſt illi al- latura.⁊ vide nu.⸗.vbi quod in commoditate. 3 Creditoꝛ ꝙ poſſit capere eius debitoꝛem inopem: vt eꝝ operibus ſuis ſibiſatiſfiat. 9 Homines ciuitatis non reddentis ius alicui, ſi ſuperioꝛis copia baberi non poſſit:ꝙ poſſunt caprper illum, cui ius non redditur. 10 Aſufructuarius, ſi vendit vſumfructum, quando eypirat venditio? n Creditoꝛes filij,ꝙ non poſſint petere incertas operas li- berti, debitas ipſi filio. 12 Legitima filij euellitur de coꝛpoꝛe hereditatis,⁊ capitur de manu beredis. ¶ Hoe dicit hm Bar S 1 quid tamen. to. In his que ad he. redes extraneos non tranſeunt: nomen heredis pꝛo filio accipitur.Et ideo ſi aliquem ex ilis actibus filius, vt he⸗ res facit, hereditarijs oneribus non obligatur. h. d. ſᷣm li teram negatiuam, ⁊ꝛ veram quicquid dicat glol. vel ſic pᷣm Bal.⁊ Ange. F ilius in libello ſe heredẽ dicẽs,talẽ ſe here dem dicere videt᷑, qualẽ natura petitionis deſyderat. h. d. Mo. t ꝙ in bis que ad heredem extraneum non tranſ⸗ eunt, nomen beredis pꝛo filio accipi:vt hic. ⁊ de ſucceſſio. feud.c.j.in vſib.feu. Et ideo licet teſtatoꝛ emphyteoſim ec⸗ cleſiaſticam pꝛo ſe⁊ ſuis heredibus acceperit:illud ver/ bum, beredibus, intelligit᷑, id eſt filijs. Cum emphyteo⸗ ſis eccle.ad extraneos non tranſeat:vt in aut᷑.de non alie. S.emphyteoſim.Not.per gl.⁊ legentes.ð.ſolu.matr.l.etiã. in pꝛin. ¶ Ho.verbum in libello poſitum debere ßᷣm na turam petitionis intelligi. Ad quod. 6. de iureiur.l.ſed et ſi poſſeſſoꝛi..ſi iurauero.ʒ.loca.l.ſi vno.in pꝛin.cum ſimil. Facit quod late not.5.de iudic.l.ſi quis intentione ambi⸗ 4 Sua. Ho. dictionem, ſed, f eſſe aduerſatiuam in iure: vt patet bic in pꝛin.litere:quod verum eſt, niſi coniuncta ſit cum copula, ⁊:qꝛ tunc aduerſatur in facto, non in iure: vt J.ij..ſed a foꝛtius. S. ne quis eum qui in ius voca. C Hot. 5 Thumanioꝛem ſententiam inter diuerſas opin.ſequendã eſſe. Ad qð gl.allegat.l.placuit.C.de iudi.⁊ ſic vbi ſunt di uerſe opi.ſequenda eſt illa, que magis conuenit equitati. 6 extra de trãſac.c. ſi. Mo. in † operis liberti paterni filiũ dici creditoꝛem.de quo dicetur in gl. ¶ In gi. ſuper ver⸗ bo, non potuit. ibi, creditoꝛibus nondatur earum petitio. 7 CHo. ᷣm Ang.hic, ꝙ r creditoꝛ non poteſt petere ſe im⸗ mitti in ius debitoꝛis, qnod nullum cõmodum pecunia- riũ ipſi creditoꝛi repoꝛtaret, ſi facta eſſet immiſſio. In gloſſ.magna ibi/reſponde, hoc ſit pꝛopter inopiam. Hot. 8 iſtam gl. † pꝛimo ad id, ad quod eam inducit hic Bar. vcʒ ꝙ ea ratione, qua debitoꝛ eſt inops, poteſt per creditoꝛem capi:vt ſibi ex ſuis operis, pꝛo excomputatione debiti ſa tiſfaciat:eadem ratione pꝛopter delictũ ciuitatis nõ red⸗ dentis ius, poteſt creditoꝛ, ſi ſuperioꝛis haberi copia non Poſſit, capere homines, in quibus ciuitas illa nõ reddẽs ius, poteſtatem habet pꝛopꝛia authoꝛitate. Et ita dixit ſe dixiſſe in tracta.r epꝛeſſaliarum.in.j.q.pꝛinc.Adquod.C. de decur.l.generali.lib.x.Fᷓ acit.C. de Judeis.l. nullus. cũ ſi.⁊ qð ibi not.Ad pꝛimum tamen, qð Bar. not. iſtã gl. vcz, ꝙ poteſt capi debitoꝛ inops, vt de operis creditoꝛi ſatiſ⸗ faciat:melius allegaſſet.l.ij.de cap.l.qui teſtamento..po teſtatis.S. de teſta.i.ſenatus..ſi.de lega.j. In quibus hoc apertius pꝛobatur, qᷓ; in hac gl. quia non capiebatur ipſe nlius debitoꝛ:ſed einſdẽ libertus. ¶ No.tamẽ ſßn Ang. ⁊ ſecundo ex hac gl.ꝙ ratione neceſſitatis⁊ inopie, poteſt creditoꝛ petere ipſe ſe immitti in cõmoditatem iuris inſe ꝑarabilis a,perſona ipſius debitoꝛis:que quidem immiſ⸗ ſio ſm eundem tantum durabit, quantum durat penes debitoꝛem ius illud, in cuius commoditatem facta eſt im⸗ miſſio. Quod dicit ipſe notari debere ad iura vſus feu/ doꝛum ⁊ alioꝛum de quibus in.i.ſi finita..ſi de vectigali⸗ bus.j. de damn. infec. vbi plene per Bar. bic, tamen glo. li cet pꝛimum dictum per Ange. pꝛobet:non tamen pꝛobat ſecund um, vcs de tempoꝛe durationis illius immiſſionis. Sed melius pꝛobat illud, quod legitur⁊ nota.in.l. lex ve⸗ ctigali. cum ſimi.a. de pigno. ¶ Item facit ad illud, quod 40 † dicimus; ſi vſufructuarius vendit vſu mfructum expi⸗ rat᷑ venditio decedente perſona vſufructuarias vt.l.neceſ fario H.ſin..de peric.⁊ commo.rei vendi.Et ita debet in⸗ telligill. arboꝛibus§. is cui.ð. de vſufruc. hoc tamen; lige, ſi venditur per vſufructuarium vſuſfructus 3 ditel ne in eiuſdẽ perſona conſtitutus: ſecus ſi tãtum deb 3 nontamen adhuc conſtitutus: qætunc non finitur nih ipſa venditio vſufructuarij:ſed moꝛte em entis:vt nones xit gl. in. d.§. fi. per. lxvſuſfructus.j. de nona. In de dl⸗ 11 quarum dies † ceſſit. No. ſm Joã. de Imo indiſtincte 3 centem petitionem incertarum operarum cõpetere d ditoꝛibus filij,pꝛo eiuſdem debitis:non autem paternd⸗ Quod dicit ipſe foꝛte limitandum licet doct.ꝛ gl. ſic 1 3 pliciter pertranſeant, quando ſupereſſent alia pſius 5 tris iura, que ſufficerẽt ad ſatiſfactionem creditoꝛum 8 cus ſi tot iura non ſupereſſent. Quia tunc dicit magisfi⸗ uendum foꝛe ſuper iſtis operis creditoꝛibus patern 5 tanqᷓ; hec pꝛoueniant ex facto ipſius patris, q;ᷓ crediton: bus ipſius filij. Et hoc pꝛobat per ſimile, arguleius u d1 dicitur de legitima, que non debetur filio, niſi ere nen intotum deducto: vt.l. Papinianus.. quarta. 3 de 1 offic.teſtamen. Et conſtat, ꝙ ipſe filius ita credito: eſt i5 legitima:ſicut in ipſis operis liberti paterni: vt dietdnn fuit. 3.eod.l.j. Sed licet hoc dictum videatur babere in 1 equitatem:tamen foꝛte non pꝛocedit: qꝛ longe dinuerſ um eſt, qad dicimus ab eo, qð dicimus de ipſis operis. egi⸗ 12 tima enim fllij euellitur de coꝛpoꝛe ipſius bereditado. vtl. ſancimus H.repletionem.C.de inoffic. teſta. Et älius per manum berecis capere tenetur:vt. lj. C. de mendicã valid.lib.x.qð ibi per Garto.ſecus autem eſt in ipſis ope⸗ ris, quas filius non tenetur capere de manibus beredis vtpatet:quia heres in eis non ſuccedit:yt hic,ſed de ma/ nibus ipſius liberti:⁊ ſic videtur filius potius ius babere in ipſis operis, quam in ipſa legitima: vnde de minoꝛi ad maius non pꝛocedit arg.vt facit.d. Ja. PDꝛeterea: ipſum ius operarum, quod filius habet in liberto paterno, non dicitur eſſe de coꝛpoꝛe ipſius hereditatis,yt patet. quiaft enaſin hereditatem, non videtur hoc ius repudiaſſe vt.l.filij.j. de iure patrona. Fᷣacit j. de oper. lib. vt iuriſnu⸗ randi..ſi liberi. 3 Inzs apeiaiiſiiui Summarium. 1 Ho pinio vulgaris ſi rationi eſt conſona, ſequenda eſt. 2 ctum faciens, videtnr facere, vt illud valeat. 3 Incapax inſtitutionis, ſeu fideicommiſſi eſt etiam inca⸗ Ppax relicti cauſa conditionis implende. 4 Pꝛoteſtatio contraria facto, per quod inducitur bere⸗ ditatis aditio, non iuuat pꝛoteſtantem. 5 77 115 coberedis extranei, an iuducat exiſtentiam ſui⸗ atis: 6 Suus habens coberedem, an poſſit eius abſtentionẽre⸗ uocare: 7 Pꝛiuilegiatus contra pꝛiuilegiatum regulariter nõ vti⸗ tur ſuo pꝛiuilegio. 3 Beneficium.l.fi. C. de repu. bered.an babeat locum in fi⸗ lio emancipato? quod non. 9 Heres vendens vellocans pꝛedia bereditaria, vel ex eis fructus pereipiens: videtur hereditatẽ adire?remiſſiue. 10 Naturali obligatione ceſſa, nec vtilis, nec directa, penes cedentem remanet. I Adiens ſecundo poſt inſtitutum, quo iure adire debet: 12 Fideicommiſ.pꝛimus ſi reſtituit ſecũdo, que actiones pe nes eum remaneant: 13 Conqditio adiecta per teſtatoꝛem, an impleri debeat pe⸗ nes heredem habentem ſolum nudum nomen, vel bere⸗ ditatis emptoꝛem:vel in illũ, qui eſt beres in effectu? Et quid in filio abſtinente: nu.14. Papinianus ſcribit. Naus eeſt notab. 7 poteſt ſummari, yt ſummat Juriſcon. hic in fin. vel ſic.Fi⸗ lius recipiens aliquid cauſa conditionis implende, vi- detur ſe bereditati immiſcere, ſi ſolus eſt inſtitutus, ſed non ſi coheredem habeat, ⁊ ille actus inducit heredita- tis aditionem, qui citra ius ⁊ nomen heredis geri nõpo- 1 teſt. hoc dicit. ¶ Not. opinionem vulgarem pſequendam ſi rationi conſona eſt.Ad quodj. de legat. iij..ſi choꝛus. ibi, dum dicit ruſticos ſenes dicentes. ¶ Not.ꝙ ainan Par olen pmnatnn ade i lnnralsru eftn raxannadeecr girn nnaiiidiſü Ll veüntila trtn Canyrai un puim 1 Ki MOMA 19,nn ſtdanitan ku prgmn üunſ urant 1— üli 3 eEncwoionmans vl, e iſetam qpos Urbteüselichanc uemann onankencpoade zümiirnürtm dyine zurſemnoickſaandh (cusinſitatns rawrnepoſtſſusmimns ümn utemn wittdemn daſcosapeinſccbſinnt,nec ntetiniteramanikkeppart rnntxrirpo hocdico, tanenfac matacunbenefeumiludof okentonem reuoerepoſſt intat aqwodconeeſuncftſolutisr zittetamentoergoperdatonic arpobocfactdlilos biſſſer dillbslegisnon onpeterebonis d rrumeritusſpecaaetiuſcenles Alusingwlurecum ſini histanen Krnaut ontrariun BalinaiCde hcuodeumpar ratioſtbonis diſ aandicelegis eneftinm,qneetſt riraale cherediacralit nuntd eNaatatolenergoregtoeace dam Bmlgamannts vil gar delsräsantutſtidan 1 ſepobttie onnuniſicns, eiavdoeperd.ſ rte ſen “ xli dn dato Sicrg Rngdamlidatoriegre rhemr natieſfneilusleg. e wRaanfüs r. Kaälduügn epp, 1ſ m acraſendi be 9. re nen Cde Argpletonen CN reciseaperetmarg bi per Bandſiag 1 Snon tenetur apende beres neisnonfith beniirſewitgnftsgn zduaminipſalegtng ocedit arg yt factoxut. nonodfinshadei corporeipfusbenttd. rditatem, non ictreg. re patrona fatane Summarir Ugaris ſirationi ete widetnr facere ytil utionis, ſcufiddeicon ſaconditionis impia ontrariafacto, per in non iunat pꝛoteſtana disextranei, an ulu 1 — — —, — — — — — — — —— coberedem anpoſtt gcontrapriulegunn gio. 3 Sderpubmnui orquod non. wsellornsgrii hn jensrvidetur bendhaie ationeceſterſiän dantt. copoſtiſttrtmun punnsſrtfttii 1 4. 19 mneant: rm ait 2 quem actã fa De acquirenda hereditate. cit, videt᷑ ita facere velle, vt valeat. Quod not. colligitur hic in glo. Et idem eſt ſi aliquis tenetur ali⸗ quem actum facere, vtputa, ſi pꝛomittit quis taliter face⸗ re, quod quis cõtrabet vel actui conſentiet:tenetur ita fa⸗ cere, quod conſenſus ⁊ contractus valeant, ⁊ aliter non vi detur adimpleta pꝛomiſſio. de lega.jl.huiuſmodi.in glo. de ſerui. vꝛba. pꝛedio.l.iij.. cum autem. cum.l. ſeq. que inci pit, Inuitum. C. No.ex volũtate teſtatoꝛis percipi, quod conditionis implende cauſa percipitur. Et hinc eſt„ꝙ qui non eſt capax inſtitutionis paſſiue ſeu fideicom. nõ eſt capax relicti cauſa conditionis implende: vt eſt gl. ſingul. m Drn.j.de dona. cauſa moꝛt.l.quod conditionis. Pꝛo qua tamen Bal.in.l. pe. C. ad leg. Falci. allegat tex. qui pᷣm eum non eſt alibi in. l. Meuius.j.de condi.⁊ demon.quod not. ¶ Ho.vᷣm Bar.quod licet quis pꝛoteſtetur ſe bere ditatem adire nolle:tamen videtur a pꝛoteſtatione receſ⸗ ſiſſe, ſi aliquem actum contrarium pꝛoteſtationi cum alio facit:yt hic colligitur ex pꝛinc.iſtius litere.vbi ſuus abſti/ nuerat a paterna bereditate, ⁊tamen per actum contra⸗ rium pꝛoteſtationi videtur ab abſtentione receſſiſſe.⁊ ita debet limitaril.qui in aliena.. Celſus.S. eod.vt ibi dixi. ¶Not.per dationem f coheredis extranei non tolli exi⸗ ſtẽtiam ſuitatis:de quo in.l.apud ulianum.. idem Ju⸗ lianus.j. ad Trebel. vbi plene per legentes. a. de vulga. et pupil.l.ſi filius, qui patri. vbi per Bart.⁊ Bald. in l. ſi fra⸗ tris. C. de inre delibe. In quo communis concluſio eſt, ꝙ dicta datio tollat ſuitatis exiſtẽtiam quo ad ea, que ex te⸗ ſtamento dependent: non autem quo ad ea que econtra. ¶ Et ex iſto tex.t ac etiam ex hac communi regula dicit hic Bar. quem ſequitur Joã. de Imo. quod ſuus licet co- heredem babet tamen poteſt abſtentionem ſuam reuo⸗ care.Sed certe iſte tex.videre meo nibil de hoc pꝛobat qꝛ hic in pꝛinc.vbi Juriſcon.dicit ſuam abſtentionem per ſe factam reuocare poſſe, ſi ſolus inſtitutus erat yt hic in ſe⸗ cunda parte videtur in verſi. ita demum. vbi coheredem habebat ſuus a pꝛin.ſe abſtinut, nec abſtentionem ſuam reuocauit:vt in litera manifeſte apparet, licet tamen iſta litera non faciat pꝛo hoc dicto, tamen facit cõis theoꝛica ſupꝛa dicta.Cum beneſicium illud.d.l.ſi filius qui.vc, ꝙ ſuus abſtentionem reuocare poſſit intra tempus ſibi li⸗ mitatum, quod conceſſum eſt ſuo ſuitatis reſpectu: ⁊ non dependet exteſtamento:ergo per dationẽ coheredis non tollitur. Pꝛo hoc facit.d.l.ſi filius.vbi ſi ſpeciale eſt bene⸗ ficium illius legis non competere bonis diſtractis: ergo in contrarium erit ius ſpeciale eiuſdem legis, vt patet. de legib. l. ius ſingulare. cum ſimil. His tamen non obſtanti⸗ bus firmauit contrarium Gal in..ij. C. de iur.⁊ factiign. dicendo, quod cum par ratio ſit bonis diſtractis, non ba bere locum dicte legis beneficium, que eſt quando pars repudiata a ſuo, coperedi accreſcit inuito. in. l. vnica. cum ſimi.C.de cadu.tollen.ergo ⁊c.Et pꝛo eadem opi.facit qð ipſe idem Bart.eleganter not. 5. eod.l.quandiu.dicendo, quod regula illius legis vendicat ſibi locum, quando in⸗ ſtitutus venire poteſt iure communi:ſecus ſiiure ſpeciali. Exemplificando hoc per. d.l.fi.qe tunc ſubſtitutus admit tetur, non obſtante inſtituto. Si ergo verum eſt, qð ibi di cit Bar. ratione ſubſtituti ceſſare illius legis beneficium, ergo tanto magis dicendum eſt, vt coberes hoc ceſſare fa ciat: quia poſitus in pꝛimo inſtitutionis gradu, magis di lectus eſt ateſtatoꝛe, qᷓ; ſubſtitutus in ſecundo poſitus. j. ad Trebell. ucius§. pater puerum ⁊ puellam. 6. de vul ga:⁊ pupillcoheredi§.qui diſcretos.cum ſimilib.l. Pu⸗ blius F§. Titia.j. de condi.⁊ demon. PDꝛeterea non poteſt quis in pꝛeiudicium alterius iuri iam inducto renuncia- re.ð. de pact.j.ſi.j. de contratab.l.ſi poſt moꝛtem.. fin. cum ſimi. ergo ſequitur, quod non potuit filius repudiationẽ iam factam annullare beneſicio.dI.ſin.ſi ex repudiatione per ius accreſcendi coberedi ius queſitum ſit. Punctus iſte eſt dubius:poſſet tamen foꝛte dici, quod aut coberes iſte qui ſuus eſt:quia habet idem pꝛiuilegium, quo d ha- bet alter beres repudians:⁊ quia f vbi pꝛiuilegiatus eſt contra pꝛiuilegiatum, regulariter remouetur pꝛiuilegiũ, ⁊ ambo remanent in iure communi:vt.l.ſed ⁊ milites.ver⸗ ſic ſed qualitas enim.⁊ ladminiſtrantes§. ficum.l. ſeq. 3. de excu.tuto.C.qui potio.in pign.habean.l.aſſiduis.5.de mino l. verum.§. item queritur. cum ſequen.l.⁊ plene per Cy.nin aut.quas actiones.C. de ſacroſanc.eccl.cum ſimil. vt tali caſu ſuus iſte ſemel repudians, non poſſit iteru ad bereditatem venire beneficio. d..ſin. quia fuccedit regula iuris communis.l. ſuus. C. de repu.hered. cum ſimil. Sed ſicoheres datus ſuo:eſt extraneus:tunc quia:t ſupꝛa di⸗ rit Bar. datio coheredis extranei ⁊c. vera eſt opi. ſua. Co gita. CTertio inducitur ille text. hic per legentes, an beneficium.d.l.fin. habeat locum in emancipato?⁊ quidã, vt Petrus dixerunt, ꝙ ſic, per iſtum tept. qui equiparat emancipatum ſuo. Communis tamen opinio eſt in con- trarium:de quo per legentes in.d..fi.⁊ per. Bar. in.l.ſi qui ſuus..de iure deli.⁊ in.l.nonnunqᷓ.j.de colla.bon. ¶ Di cit tamen hic Ang. ꝙ j beres locans ſeu vendens pꝛedia bereditaria, ſeu fructus eoꝛum in ſuos vſus conuertens, videtur hereditatem adire:quia aliter iſte actus non va- leret per regulam huius legis in fi.contrarium tamendi xit in pꝛinc.huius legis, per. l.rem alienam. 5. de contrab. emp. Quod verum ſit dicetur.j. eo.l. gerit.vbi Bar. ponit in gl. ſuper ver. peculiares.ibi, quod conditionis.⁊ ibi vi⸗ de per Bart.⁊ in.l.in quartaj. ad leg. Fᷓalcid.vbi plenius. ¶ In glo.ſuper verbo, nomen. ibi, is cui ſunt bona addi- cta.gl.tamen ſᷣm Bal.hic ſingu.inſti.de eo cui cauſa liber. bo.addic.circa fi.vocauit iſtum beredẽ anomalum. Pꝛo quo facit, quod in ſimili dicit gl. in.l. licet C. de pac.( In ea.ibi, vt bono. poſſ.inſti. de bono. poſſ. õ.quos autem. j. ad Trebel.l.facta..ſi ſub conditione.cum ſimi. ¶ In ea.ibi, item nomen ſolum habet, qui reſtituit. Et hoc intellige, ſi reſtituit pꝛimus heres inſtitutus: ſecus quando pꝛimus fideicommiſſarius hereditatem reſtituit ſecundo. Tunc etenim apud pꝛimum fideicommiſ.nec nudum nomẽ, nec aliquid remanet, cum ipſe tantum habeat vtile ius, m glij. ad Trebel.l. ex aſſe.+ꝛo quo facit.l. quocunq;.§. qui Caium.de lega.j.ꝛ quod ibi not. Barto.j.ad Trebel.l.H. 10 de illo. ⁊ hinc eſt, quod alibi dicimus de naturali obli⸗ gatione, qua ceſſa penes cedentem, nec ius directum, nec aliquid remanet:quia in ea non eſt reperire vtilem ⁊ dire ctam obligationem:vt ſingul.dicit gloſ.j.ad Trebellial. ſi eius.licet contrarium, ꝛ male ſᷣm doc.dixerit gl.in.l.ſi alic⸗ nam.de lega.ij. ¶ In ea.gl.ibi, item qui per reſtitutio⸗ nem. Sed an ille, qui ſecũdo adit poſt inſtitutum, qui ad- uerſus in integrum reſtitutionẽ reſtitutus eſt, poſſit adi⸗ re de iure ciuili:an vero per bono.poſſeſſ.beneſicio iuris pꝛetoꝛij:⁊ videtur quod non:cum enim pꝛimus licet effe⸗ ctu non heres/tamen nomine iure ciuili inſolidum beres ſit:non videtur, quod poſſit alter eodem iure heres eſſe. Quia duo heredes inſolidum eodem iure eſſe non poſ⸗ ſunt:vt.l.hereditatemj. de caſtren.ꝓpec.l. quod contra..j. j. de regu. iur. nihilominus contrarium determinat Bar. in. lqj..iij.j. ſi quis omiſſa cau.teſtam̃. per tex.vbi dicit eſſe caſum in.lj..ſi quis adita. j. ad Treb. Nec obſt.quod di⸗ citur per. d.l. quod contra.quia illud pꝛocedit, quando ve nirent ad hereditatem eodem iure ⁊ eodem reſpectu: ſe- cus ſi eodem iure ⁊ diuerſo reſpectu.Ct id quod ibi te/ nuit in.l.⁊ ſi ſine§. ſed ꝙ Mapinianus.in gloſ.hic allega⸗ ta. Aide tamen, quod not. C. vnde libe. l. qui ſe patris. Et 12 aduerte † ad id, quod ſupꝛa dixi, quod ſipꝛimus fideicõ⸗ miſſarius reſtituit ſecũdo, vtiles in ſecundum tranſcũt:⁊ nihil penes pꝛimum remanet.Quia illud, quando reſti⸗ tuitur hereditas ſecundo fideicommiſſa.qui ius in here⸗ ditate habet, tantum vi fideicommiſſi fit. ſecus ſi reſtitua⸗- tur per ipſum fideicommiſſarium ex mandato teſtatoꝛis ipſi beredi a quo pꝛimus fideicommiſſarius acceperat: quia tunc vtiles quas fideicommiſſarius habet, nõ tranſ⸗ eunt ſed euaneſcunt.Et directe actiones, que penes illum heredem remanſerunt, abſq; vtilitate, reaſſumunt effe⸗ ctum⁊ robur.Tex.eſt qui nõ eſt alibi in.l.ſi heres inſtitu⸗ x tus.j. ad Treb.quẽ tene mẽti. ¶ In ea.gl. ibi..qui autẽ. 13 S.fi. Et adde qð not. Bax. in. l. ꝗ heredi.. cũ hereditas. de condi.⁊ demon. An conditio debeat impleri per heredẽ, penes quem remanſit nudum nomen, an vero per here⸗ ditatis emptoꝛem:vbi dicit quod per heredẽ. Ad quod S.de actio.vel hered.vendi.l.venditoꝛ ex hereditate.j. de ſtatuliber.l. ſtatuliber, ſi heredi. Item an debeat adim- pleri in perſonam illius, qui per reſtitutionem in integrũ bereditatem dimiſit:⁊ ſic nudo nomine remanet heres:vt bic in glo.An vero in illum, qui eſt heres effectu: Barto. ibi dubitat:videtur tamen dicendum„per dictam l. qui heredi.in pꝛin.⁊ per.d.l. Peuius.co.titu. Nertoueiide iij 140 — — ₰ι — ₰ 24 2= 4 1 — 2 ☛ — 4 5 —— —. — N ——, —— 1 . udo.Roma.in pꝛimam Infoꝛ.part. veniat implenda per heredem nudi nominis:vt eſt ibi in condit one, que venit adimplenda in ſeruum licet nudo nomine heredem: cogita tamen. ¶ Quid autem in filio 4 abſtinente, penes quem etiam nudum nomẽ remaneat: △ vide quod no.in.d..cum hereditas.Et not.quod.d.l. qui peredi.in pꝛinc.licet ſic loquatur in ſeruo:tamen non ha⸗ bet locum in filio.Conditio enim que erat adiecta ipſi fi⸗ lio heredi, poteſt adimpleri in perſona eius. Item et pa⸗ tris, qui effectu heres eſt: vt. l.ſtatuliber.§.teſtamento. j. de ſtatuliber. Et adde ad hanc gloſ.que not. in. l.ex fa⸗ cto.. Julianus. 3. de vulga.⁊ pupil.vbi tex.quod nudum nomen heredis remanet penes illum, a quo bereditas vt ab indigno aufertur. Et ibi vide ad quid pꝛoſit nudum nomen heredis habere:⁊ quod not. Garto.de legatis.j l. eum filio.⁊.l.in aliena.. interdum. S. eo. e Summarium.. Jus vindicte, non eſt ius hereditarium. Part᷑ requiſita a ſtatuto, an ſufficiat, ꝙ ſit habita ab vno ex pluribus heredibus relictis. Jus faciende pacis, an competat femine. Filius ſi fecit pacem de moꝛte patris aliquam quantitatẽ pecunie recipiendo, non per hoc dicitur patris heredita tem adiuiſſe. Actio intentata pꝛo mera pena, quando dicatur compe⸗ tere ad vindictam: Si ſe ulchꝛi ¶ Agens actione perſo⸗ H /nali ad vindictam compe- tentem licet pꝛo re hereditaria, non dicitur hereditati ſe immiſcere.hoc dicit. ¶ Mota ius vindicte non eſſe ius bereditarium.Et ideo huius iuris in iudicio intentatio aditionem bereditatis non inducit. quod facit ad duo: vt I. indebitis.a facit iſte tert.m Qldrad. cum ius vindicte non ſit hereditarium vt hic.z⁊ in.L.penul.j.de ſepul.viola.⁊ ſic indiniduum penes quemlibet heredẽ inſolidũ. Quod ſi ſtatutum dicit, quod † niſi bannitus habuerit pacem ab heredibus occiſi intra ſex menſes, non poſſit redire. Quod ſufficit ſi vnus ex heredibus ei pacem faceret, licet alij ſint diſcoꝛdes. Cum ſicut ius vindicte indiuiduum eſt ita ⁊ ius pacis. Aide tamen, quod de hoc loquitur Bart. qui lo quitur aliter in.lL. eadẽ§. Cato. j. de verboꝛum obli⸗- gationib. ⁊ Bald.in..ij.C. de liber.⁊ eoꝛum liber.vbi ple- nius pꝛoſequitur hanc materiam.dicit; tamen hic An⸗ gel. quod ius faciende paeis non competit filie femine. Allegat gloſſ.fingu.in pꝛima conſtitutione feud.qui feu⸗ da dare poſſunt..hoc autem notandum.in fi.magne glo. ⁊ idem tenet in dicto..Cato. Aduerte tamen: quia foꝛte hocnon pꝛocedit:cum gloſſ.illa non loquatur, ſecundum Bald. hic, ⁊ in.I. Titia§. Lucius. de legatis. ij. in conſue- tudine Komgobardoꝛum, que eſt localis, nec extendẽda eſt adius commune. Pꝛeterea non reperitur pꝛobibita femine vindicta manualis,iudicialis autem eſt permiſſa: vt.l.ſoꝛoꝛem.cum ſimilib.C.de his quibus vt indign.ergo ⁊ in fimili videtur permiſfa manualis: quinimo hoc non reperitur poſitum inter ea, in quibus eſt deterioꝛ condi⸗ tio femine, quam maris. Que omnia poſuit gloſin litera in.l.in multis. 6. de ſtatu homin. ¶ Item dicit hic Bart. & per iſtum tex.in dicta.l.penul.de ſepul.viola.quod licet filius faciat pacem de moꝛte patris aliquam pecuniã re/ cipiendo, non pꝛopter hoc videtur bereditatẽ adire. Ad quod adde, quod idem not. voluit in.l. ſi filius qui patri. in vlti.queſtio.3.de vulga.⁊ pupilla. dicendo, quod quan⸗ tuncunq; filius apatris hereditate ſe abſtineat: tamẽ ad eum pertinet pacem facere, ⁊ non ad beredem extraneũ. cum hoc non ſit quid hereditarium.Et licet filius abſti⸗ neat, tamen exiſtentia ſuitatis operatur quo ad ea, que ſunt poſita extra hereditatem:vtl.filius.j. eodem. Et in- de infert ad ſtatutum pꝛedictum, quod quantuncunq; di cat, quid pabuerit pacem ab heredibus occiſi:tamen in⸗ telligi debet; id eſt a filiijs. Mꝛo quo facit. quid tamen. S. Lodem. ¶ In glo. ſuper ver. pertinet. ibi, ſed actio fur⸗ ti. RNota hanc gloſſam, quod † licet actio intentetur pꝛo mera pena:tamen ſi intentatur eo:quod aliquid abeſt ex noſtro patrimonio, non dicitur actio competens ad yi dictam intentari, fed actio competens illa eſt, que ad in⸗ ram vindictam datur abſq; eo, quod aliquid abſit e me⸗ ſtro patrimonio:yt eſt actio iniuriarum, ſepulchꝛi violati ⁊ſimiles.Et ſi aliter intentatur, dicitur actio competens reſpectu rei familiaris.Et iſta eſt gloſ. notabi. que Uen banc doctrinam in.l.cum emancipatus filius. j. de collat bono.quam appꝛobat Bart.ꝛibi vide in.l.pꝛetoꝛ..ſi di⸗ catur.j. de iniur. n di⸗ d Summarium. Surripere ⁊ expilare differunt. Aoluntas attenditur, ⁊ animus vltra eam non operatur Actio iniuriarum, an detur cõtra dicentem, tu mentiris, ſalua reuerentia ua. 3 Mentiri, quod dicatur, qui ſcienter falſum dicit, non qui ignoꝛanter. Tacens veritatem, an de falſo puniatur. Iniuriam nõ facit, qui alicui dicit, tu mentiris:ſi in veri⸗ tate mentiatur. Reſpondens libello,⁊ dicens tu mentiris, an dicatur litẽ ceonteſtatus: 5 Piiuilegium, quod facilius tollatur, ꝙᷓ ius commune. quis exrtraneus. am 4.. ˙₰ B‿ De mus „) delinquendi aditionem non inducit. hoc dicit, ——Chot. quare dicit ſurripiens vel expilans bec enim diuerſitatem in ſe habent: vt.l.hereditariaij de crimine expila. heredita.l.i.⁊.ij. Et inter eas differentias illam not.quod licet vitiũ furti reddat rem inuſucapibi⸗ lem:vt. l. ſequitur.. fructibus. cum ſequen.j. de vſuſcapio⸗ nib. inſti. de vſuſcapionib H. furtiue. cum ſimilibus.non ta men crimen expilate hereditatis vſuſcapioni offcit text eſt elegans ſecundum Barto. ibi, ⁊ non alibi in.1ſi bomo. 2 j. de vſuſcapionib.(Nota voluntatem † attendendam eſſe,ꝛ animum vltra eam non operari.j. de action.⁊ obli⸗ gationib. l.obligationum ſubſtantia. cum infinitis ſimili⸗ bus. Et per iſtum textum, dicunt Dynus,: Barto. et 3 alij poſt † eos, quod ſi dico mentiris, ſalua reuerentia: non pꝛopter hoc excuſoꝛ, quin actio iniuriarum contra me intentari poſſit. videoꝛ enim per pꝛecedentia verba animum iniuriandi habuiſſe. Ed quod faciunt nota ꝓer Cynum.O.de iniurijs.l.ſi non conuitij.⁊ per Bartolum ff.eodem. l. apud Labeonem.§. conuitium. CEtadde, 4 quod † ille mentiri dicitur, qui ſcienter falſum dicit, non autem ignoꝛanter. 5. de petitione heredita..qui interro- gatus.⁊ ibi dicit Angel. referendo Innocen in.c.pꝛopo⸗ nente.de re.pig.quod maius eſt delictum mentiri, quam verum tacere. Quod facit ad notata per eundem Inno⸗ cen. in cap. j.de crimine fal.⁊ per Balq. in.l.pꝛeſbyteri.C. de epiſco.⁊ cleri.in.l.data.C. qui accu.non poſſ.per Wart. in.l.jj de fal.vbi querunt, an de falſo puniatur, qui veri⸗ tatem tacet. Item adde tex.in.l.que omnia.. de pꝛocura⸗ toꝛib.vbi non eſt iniuria dicere alicui, quod mentiatur, ſi in veritate mentitur. Et vide quod eleganter dicit Bar⸗ tolus, in.l. turpia. de legatis.j. vbi per illum textum dicit, quod per hoc verbum a reo pꝛolatum: tu mentiris:non inducitur litis conteſtatio. Dominus Anto. de But hoc intelligit quando caloꝛe iracundie reſpondit,⁊ non perſi- ſtat in illo:alias ſecus.ar gu.c.ex literis.extra de diuoꝛ ita refert ipſe in.c.vnico.de litis conteſtatio. ¶ In gloſſlij 9 ibi, quod extraneus ius commune. ot. facilius tolli pꝛi⸗ uilegium ſpecialiter inductum, quam ius commune. ld quod. C. ad ſenatuſcon. Aelleia. l. antique. C. de inofficio. teſtamen.l. ſi quando. in pꝛinc. C. ſi aduerſus vendit.lj in gloſ.magna.y acit.S.de teſtamen.imili.l.eius militis.mi litia miſſus. 2 nterdu m ¶ Atens, vt heres re non here⸗ — e ditaria, pꝛo herede gerere vi⸗ detur.hoc dicit. ¶ Hot.in hereditatis adit one animum conſyderari. C. eodem.l.ſi auia. inſtitu. de heredu m quali⸗ tate ⁊ differentia..ſina. Ipſa enim aditio magis in anu moͤ qᷓ in facto coniiſtit...pꝛoxi.in pꝛincip.⁊ ibi vidiſtis gloſſas contrarias. Summarium. „„andit 9 tl eb 1 71T„Aual tel„ A 1 vrslip vaens ſend„, Hanae Caan⸗ noütepne dlond rerrine 1 7 imac T dlrar Glr ialab I ünal etbiepe e nuiconlud acnadä Dnunat gacl Kr girae, agxrateno ruwiclan rigesnitſen lutu as ttanmedium que iim ur trie umScrüls- Wlclgloeben⸗ e 3 dhußm lnesfe ai adrrvitnehrntit Weun üe nentlrſpmeman. n tmawiinlsckſermcun rnöeſtabiſtemdum nnes eanenEtathacatdédegätem woubiis bifteteterintttut. auxrertkenatctnrqöfinaſcm atoiureſtescſ ſdiert in rns uinaſcentor⸗quizonnesy tus aotem nalanertlinen uſtai Titiospeyfufuaccre, KTuteneasptimam, quamftne bero que eromnbusſolutionbe uDmfacit diſinchonendamape aurſertjecödtionisimpeciad adt eper cum. 7 „Summariun 7„ raipodmidammftn 1 tiu fala canham ſtnul 1 8 enmuſcgeſegcunnu⸗ Matagfagno ad ſmatamennip desyognacſt aneg EsrdGhaeſlatzſenten* Kalägam ache taſconſten d Na däu Aeretunar weerhmepfalgene 1, S leenein anf „„ tentja lte g 3 erfalt 8 ula poinn. aüedin on aalataerd 1 4 M bellon dicenstana 1 auodfacliis tllenn quiserne orguirnmund gnaredict ſuriyig. ſtatem inſe binten bereditaliai Stira llicet yitüfrirnattan, arfructbusamiane ſcapiomb furtiaani. pllate bereditatisrili ndum Bartoibi na ub.(Hota voluntun. Ntra eam non opermi gationumſubſtantaan ſtum tertum dicund quod ſi dico mentnn cexcuſoꝛ, qum acta. Kſit.videoꝛ enim per noihabuiſſe Adqnn niurijsſinon conui d Labeonem.conn tiri dicitur qniſciani ter zdepetitionehatt t Angel referench zne qnod maius ettditen uoa facit adnotalnne „21 E imine fäl perBlrn; in data Cqwiarn i qperunt ande dhme em addeterin oletns, ſtininrindicrredlellan⸗ n upelesatsiitiun verbum afeoglin, b conteftrti Doni I 1 ehu Summarium. ⸗. 1 Isnoꝛantia quote, ſeu exiſtentie conditionis, quod non inpediat bereditatis aditionem.⁊ qualiter hoc pꝛo- cedat:. Media via ratione dubitationis eligi debet. 1 1 gnoꝛantia par S 1— 18 partem. E Jonaran exiſten tie conditionis aditionem hereditatis non impedit. hoc dicit. ¶ Ho.t ignoꝛãtiam quote non obeſſe ad aditionem bereditatis. Item nec ignoꝛantia exiſtentie conditionis: ad quodj.decondi.⁊ demonſtra.l.multum intereſt. ⁊ dice tur in gloſ. ¶ In gloſ.ſuper verſi.ignoꝛauit.ibi,verum:cũ inſtitutus eſt c. dic in hoc articulo, vt dicit hie Bart. poſt Dy.qð aut heres erat eius pꝛopoſiti,qð ex quacũq; par⸗ te inſtitutus eſſet adire vellet, etiã ſi ex maioꝛi:⁊ tunc nõva let aditio nõ obſtante ignoꝛãtia partis quote:vt hic. Tut erat animi, qð vellet adire ex minoꝛi parte: ⁊ tunc non va- let j. eo l.ex ſemiſſe. in glo. allegata. Aut eſt dubium:et tũc dic vt hic per Bar. in eadem gloſ.ibi.lillud.⁊ ilum caſum no. Cui adde tex.no.in.l.antiqui. eo. titu. dicentem, qd mu lier exiſtente pꝛegnante ſequens in gradu non poteſt adi⸗ re bereditatem ab inteſtato, pur autem debet adire pꝛo ca parte, pꝛo qua adiret ſi tres nati eſſent. Et hoc fecit Ju 2 riſconſultus eligens viam mediam, que ratione dubita tionis cligi debet:vt ibi,⁊.l.nam Seruius. 6. de neg. ge. Si autem poſtmodum plures vel paucioꝛes naſcantur, cre⸗ ſcit vel decreſcit de hereditate adeunti ſecundum caſuum occurrentiam:vt.l.⁊ ſi paucioꝛes.eo.titu.⁊ vide tex.in.l. ſo⸗ roꝛi.eo.titu.que ſimilis eſt ſecundum lec.glo.ibiad caſum, qui dicitur nõ eſſe alibi ſecundum omnes in.l.iij. C. de in⸗ offi.teſtamen.Et ad hoc adde elegãtem literam.l. vtrum. de rebusdubijs vbi ſiteſtatoꝛ inſtituit Titium ⁊ poſtbu mum, qui ex ventre naſcetur.qðò ſi naſcuntur plures, quili bet veniet pꝛo iure:ſecus eſt ſi dixerit inſtituo Titium et poſthumos, qui naſcentur: quia omnes veniunt in vnam partem: Titius autem in aliam: vt.l.interdum. in pꝛinc. 3. de here. inſti.l.ſi Titio.3.de vſufru.accreſ. ¶ In gl.ſuper ver. poſſe. Tu teneas vltimam, quam vt notabilioꝛem te⸗ net hic Garto. que ex omnibus ſolutionibus glo. coniun⸗ cta ſolu. Dyn facit diſtinctionem:dum queritur, an igno⸗ rantia exiſtentie cõditionis impediat aditionem? de qua vide vt hic per eum. Summarium. 2. Gerens ſe pꝛo domino, cum non ſit, non ſequitur qð ſit dominus. 2 Sententia lata ex falſa cauſa, an ſit nulla ipſo iure: velde⸗ beat reſcindi:⁊ nu. ſeq. ⁊ ſeq.cum nu.. Minoꝛ ⁊ eccleſia quo ad ſententiam equiparantur. 4 Pars pꝛo qua eſt lata ſententia, ſi confitetur ipſam epfal ſa cauſa latam, reddit ipſam omni caſu nullam. 9 Sententiaſilata ſit ex falſa cauſa ſciente aduerſario ⁊ indi ce:poteſt contra eam de hoc excipi. 6 Solutũ vigoꝛe ſentẽtie late ex iniuſta cauſa, repeti poteſt. 7 Sentttia interlocutoꝛia lata ex falſa cauſa, an ſit nulla vel reſcindenda:— 8 Decretum ex falſa cauſa interpoſitum, an ſit nullum ipſo iure: 10 Sententia lata ex falſitate cauſe in iure conſiſtente:quan/ do ſit nulla ipſo iure. u Sententia lata ex duplici cauſa vna vera, ⁊ alia falſa in ſen tentia expꝛeſſa, ſuſtentatur ex vera. 12 Cauſa neceſſario non eſt in ſententia expꝛimenda. Sententia pꝛeſumitur lata ex cauſa, que ex actis apparet ⁊ſiplures ſunt ex illa que minus ledit. 14 Judicis declarat ioni ſtatur, ex qua cauſa iudicauit. 15 Judex appellationis confirmat ſententiam eꝑ falſa cauſa latam ex noua cauſa ſuperueniente. 15 Sententia in qua iudex dicit: quia per l.: B. pꝛobatum eſt, deo condemno: ſi non apparet pꝛobatum:an ſenten⸗ tia valeat. 17 Sentẽtia, an iuſtificetur ex antiquisvel nouis actis, quã- De acquirenda hereditate. 141 do contra eam eſt petita reſtitutio in integrum: 18 Intellectus ad tex. in.l.pꝛetoꝛ.. arcellus. 3. de iudi. 19 Tex in dicto.§. Marcellus. quod non pꝛocedat in ſenten tia excommunicationis. Item nec pꝛocedit, quando qui ſententiam obtinuit, falſo omiſit allegare ius abſentis. 20 Aſurarius tenetur edere inſtrumenta reo: et ſihec dolo omiſit, ſententia contra aduerſarium lata eſt nulla. 21 Reſtitutio in integrum, an detur contra ſententiam ante ſolutionem factam per inſtrumenta de nouo reperta, ——— 18 8 d Uj em ¶ Erroꝛ circ 3 ' ꝗ cauſam aditio⸗ K nis, aditionem impedit. h. d. Mo. eꝑ iſto tex. quod dictum fuit in ſummario. Item no. † qð licet quis ſe pꝛo domino gerat: non tamen ſequitur ergo dominus eſt:vt hic in verſi.quãnis omnia pꝛo domino.Et poc facit ad id quod eleganter voluit Inno.de pꝛeſump. ca. illud. in fi.vbi dicit, quod ſi intento petitoꝛiũ, et ad pꝛo- bationem dominij induco teſtes pꝛobãtes, qðò a tanto tem poꝛe ex communi fama et opinione ſemper habitus ſum dominus bhuius rei:⁊ pꝛo domino egi:non tamen pꝛopter hoc pꝛobatum eſt dominium: quia non ſequitur:reputoꝛ vt talis:ergo talis ſum.C.de iur.⁊ fac.igno.l.non idcirco. ⁊ de adull.ſi maritus.la.ij.⁊ hoc facit ad no.j.de ſolutio.l. Titia.ð.de condi.inſtitu.l.qui de in rem verſo.⁊ hoc tenet Haide Imo.licet non alleget Inno. ¶ In glſuper ver⸗ icu.non acquirit. Ro.iſtam glo.pꝛopter quam hec.l.ſem per allegatur, qð ſentẽtia ex falſa cauſa lata non valet in effectuilʒ ſi eandẽ ex vera iudex tuliſſet, valuiſſet. Aidebis ergo glo.dicentẽ, qð nõ valet in effectu:⁊ ſic ſentit ſm Bar to.qð neceſſariũ ſit eam reſcindi ope reſtitutionis, ⁊ oppo ſitionis. Pꝛo cuius declaratione ipſe Bar.hicpartit tria membꝛa, videlicet, dum queritur, an ſentẽtia lata ex falſa cauſa ſit nulla ip̃o iure, vel debeat reſcindi:debet ſic diſtin gui. Quod aut ſententia eſt lata ex falſa cauſa allegata a parte:aut ex falſa cauſa allegata a iudice, ⁊ expꝛeſſa in ſen⸗ tentia:aut ex falſa cauſa a iudice in mente retenta. Pꝛimo caſu:aut ſententia eſt lata pꝛetextu falſe cauſe contra mino rem:⁊ eſt ipſo iure nulla.lj. C. ſi ex falſis inſtru.l. qui teſta⸗ mento.5.de excuſatio.tuto.de cuius.l.intellectu dicetur.j. idem putarem dicendum in eccleſia. Pꝛo quo eſt gl.in. l.j. 3 Cde ſenten. aduer.fiſ.la. Cum quo † ad ferendam ſenten⸗ tiam minoꝛ ⁊ ipſa equiparentur:vt patet per glo.no.in.l.ſi pꝛeſes quaſi deſertam.C.quo modo ⁊ quando iudex.dicẽ⸗ tem, quod eo modo, quo nulla eſt ſententia lata contra pu pillum indefenſum.l.contra pupillumj. de regu. iur. C. ſi aduerſus rem iudicatam.l.⁊ cum minoꝛes. cum ſimilibus. Ita ⁊ lata contra eccleſiam paſtoꝛe viduatam:ſecus tamẽ eſſet ſecundum Cano.ſi eccle ſia paſtoꝛem haberet, non ta men cauſam eccleſie defendentem:quia tũc opus eſt in in⸗ tegrum reſtitutione:vt patet in.c.pꝛout.⁊ in.c.fi. de dolo⁊ contuma.:.c. ex literis.de in integrum reſtitutio. Secũdo caſu, quando lata eſt contra maioꝛem:et tunc aut cum al⸗ legatione cauſe interuenit dolus aduerſarij, aut nõ. Pꝛi⸗ mo caſu, autſeſt lata contra abſentem:⁊ eſt ipfo iure nulla. l ſi pꝛetoꝛ. F. arcellus.S. de iudi. Secundo valida eſt:ſed reſcinditur per reſtitutionem in integrum.Aut aliud re⸗ medium.j.de re iudicata.l. diuus. quando autem contra pꝛeſentem, licet Barto. bic dicat aliquam eſſe: ſed per re⸗ ſtitutionem in integrum reſcindi: tamen Ang. in dicto. F. Marcellus.dicit hoc pꝛocedere, quando cauſa cum dolo allegata eſt:ſinautem ſine dolo, tũc opus reſcindi tantum per viam appellationis:vt habetur in.c. dilecta.de reſcri⸗ ptis.⁊ in. c. Bertholdus. de re iudi.⁊ de intellectu dicti.O. Aarcellus.dicetur.j.¶ Aduerte tamen: quia hec dicta Bart.duplicem recipiũt limitationem. Pꝛimo hec pꝛo⸗ cedunt, niſi lata eſt ſententia pꝛo libertate. Tunc enim va lida eſt non obſtante falſitate cauſe allegate:vtdicit tex.in 1ſi dolo.5. de do. C AMduerte:quia loquitur tex.ille, quan do falſa cauſa allegata fuit per alium quam per aduerſa- rium.Ideo cogita, an pꝛocedat, ſiper aduerſarium alle⸗ 4 garetur. CSecundo dicas † hee dicta Barto. pꝛocedere niſi ipſe victoꝛ confeſſus fuiſſet ſe iniuſte ſententiam obti⸗ nuiſſe:quia tunc omni caſu ſententia nulla eſt adeo, qð ex illa non oꝛitur actio:nec peti poteſt executio:vt no.voluit Inno.de immu eccle. in.c.quia pleriq;.circa fi.ꝑꝛime colũ. — — *8—— aron — Plun — I.ãudo. Roma.in pꝛimam Inſoꝛ part. 5(Quiqd t autem ſilata eſt ſententia pꝛopter falſam cau- ſam allegatam, cui quidem allegationi conſenſerunt ad⸗ uerſarius et iudex? dicas hoc caſu notabiliter ſm Inno⸗ cen. extra de appella. c. grauis. Item dicit in. c.cum olim. de re iudi.quod talis conſenſus non impedit, quin ſi con- tra eum pꝛetextu ſententie late agatur, non poſſit excipi. 6 ¶ Item ſi quid f pꝛetextu ſententie eſt ſolutũ condictio⸗ ne ex ininſta cauſa repeti poteſt. Mꝛo hoc caſus eſt no.li- cet Innoc. non alleget in. l. cum a te. 5. de dolo. ſecundum quam intellige dictũ Inno.(Item hec diſtinctio Bart. 7 Tpꝛocedit in ſententia diffinitiua: ſecus in interlocutoꝛia parui pꝛeiudicij: quia ⁊ ſi illa pꝛetextu falſe cauſe allegate Iata ſit, nedum contra maioꝛem, ſed etiam minoꝛem per re ſtitutionem infringi non poteſt ſᷣm Innocenti.de reſtitu. in integrum.in.c.coꝛam Fᷓelicis. Pꝛo quo Bal. dat caſum tibi in.j.ait pꝛetoꝛ.g.permittitur. S. de iniu. ſi autem inter⸗ locutoꝛia eſt magni pꝛeiudicij:⁊ tunc an lata ex falſa cauſa allegata a parte ſit nulla ipſo iure vel in effectu. domi. Ra phael Cuma dicit ſe hic cõſuluiſſe ex dictis Cy. hoc deci⸗ centis, in authen. offeratur. C. de litis conteſta. in. l. cõſe en taneum.circa finem.C.quomodo ⁊ quando iud. quod indi ſtincte eſt nulla ipſo iure:⁊ hoc colligit ex mente Crn.per leges quas allegat. Zlliud tamen ſonant eins verba, de quo tangemus.j.dum ponemus de intellectu. Marcel⸗ 8 lus. ¶ Quid autem; indecreto:dicendum eſt ipſum nul lum ipſo iure ſecundum late dicta per Barto.in.l.tutoꝛ ſi petitus. ⁊.J. Seie egreſſe. ã. de tuto. ⁊ cura. da ab bis.⁊.l.iu⸗ ſte poſſidet.j.de acquiren.poſſeſ. Quod tamẽ intellige ſe⸗ cundum dicta per Bal.in eodem dicto, in..ij. quãdo pꝛo- uoca.non eſt neceſſe. Quibus:⁊ iſtud addas, quod nedum decretum interpoſitum ex falſa cauſa eſt ipſo iure nullũ: imo⁊ ſi ex cauſa partim falſa, ⁊partim vera lata ſit, in to⸗ tum coꝛruit:⁊ ita refert Gald.conſuluiſſe Barto.in.l. cer⸗ ti condictio..quoniam igitur.a.ſi certum petatur. Sed certe ⁊ hoc ipſe Barto. dixit in.l.ſi non ſoꝛtem. ſi centum. per illum textum. 3. de condi.inde.licet Bald.non alleget. quod dictum conſonat rationi:quia ſententia ipſius de⸗ creti indinidua eſt.S.famil.erciſcun.⁊.l.in hoc iudicio.j. ne vis fiat ei.l..hec verba.cum ſimilibus. et bec pꝛocedunt ex falſa cauſa allegata circa ius partis. ęalſa enim cauſa allegata circa ſubſtantialia iudicioꝛum reddit ſententiam ipſo iure nullam ſm Bart.in.l. ſi quis obꝛepſerit.j.de fal. Ad quod facit tex.no.in.l.in fraudem..quoties.j. de iure ſiſci.vbi nedum, quod ſententia lata pꝛo falſificante acta, ſit ipſo iure nulla:ſed etiam ex dicta falſiſicatione induci⸗ 9 tur amiſſio cauſe.(Secundo caſu t pꝛincipali dicẽdum eſt, quod aut falſa cauſa eſt a iudice allegata: et in ſentẽtia expꝛeſſa:⁊tunc aut falſitas cauſe cõſiſtit in facto, ⁊ in iure: ⁊ tunc dic vt hic per Barto.quia nulla eſt. Aut conſiſtit in facto tantum:⁊ tunc eſt aliqua. Sed venit per appellatio/ nem reſcindenda:vt.l.pꝛeſes.j. de re iudi./m Bar. Quod tamen dupliciter limita. Pꝛimo niſi ſit lata cõtra factum notoꝛium:quia tunc eſt ipſo iure nulla.de re iudica.O.in⸗ ter ceteras.facit de appella.c.ſolicitudinem.ỹt hoc eſt de mente domini Anto.in. c. in pꝛeſentia.de renun. Secundo niſi falſitas facti conſiſtat in conditione:quia tunc ſenten/ tia lata pꝛopter falſam conditionem de pꝛeſenti eſt ipſo iure nulla.Caſus eſt ſingu.ſecundum vnam lectu.gloſſ.S. de excuſa.tul.qui teſtamento.⁊ illam lectu. appꝛobat In- nocen.in d. c. in pꝛeſentia. quod dictum dicit Ang. Zegi⸗ ſtas ignoꝛare, in.l. qui Rome.. duo fratres. de verboꝛum obligatio. Sed puto, quod tunc non meminerit illius glo. 10 ¶ Alut ſententia eſt lata t ex falſa cauſa conſiſtente in iu- re.⁊ tunc ſecundum Bart. ſententia eſt ipſo iure nulla: vt L.⁊. ij. C. quando pꝛouoca. non eſt neceſſe. Iq. in pꝛincip.. item cum contra ſacras.que ſententie ſine app.re.j.de ap⸗ pellatio.l.ſi expꝛeſſim.de re iudi.c.ij. hoc tamen intellige: vbi falſitas talis cauſe in iure conſiſtentis colligitur:et ex claro ⁊ manifeſto caſu legis: ſecus ſi ex legis ſumilitudine: vt eleganter no. Innocen. de appella.c. cum ſpeciali. circa Pꝛincipium. Itẽ fecus ſi colligatur ex aliqua extrauagan⸗ ti ſecundum Barto. de re iudicalicum pꝛolatis. Pꝛo quo eſt caſus:licet non alleget, de fide inſtrumen.c.paſtoꝛalis. Item ſecus ſi colligatur ex conſuetudine ciuitatis, que ta men notoꝛia non ſit, ſecundum Cyn. ⁊ Butri. in. lj. et. ij. C. que ſit longa conſuetudo.⁊ Bald. in.. i. C. quando pꝛono- Care.⁊..j. C. vt que deſunt aduo.⁊ videtur caſus notabilis, licet ipſi non allegent, in. c. cum veniſſent. de eo uj poſſeſſio. cauſa rei ſeruande. Item modiſ ctum Bartol quando cauſa tantum vnica eſt ſententia ⁊ falſa: ſecus ſi due, quarum vna ſit vera, et al falſa. Quia tunc reiecta falſa ſuſtentatur exea, que euns ra: vt potius valeat quam pereat. argu. l.quoties. cmi 14, milibus. infra de rebus dubijs.⁊ ita notat Innocen Id 10 d indi⸗ cto.c.in pꝛeſentia. Pꝛo quo tamen dominus Antoni dat caſumnot abilem in.c.per tuas.extra qui filij ſint ns timi. vbi per eum. C Item idem dictum limita: niſi ä cauſa in iure cõſiſtens ſit in ſententia expꝛeſſa, cum bacdi ctione, maxime: quia tunc ſuſtentatur ex veraſ qua en reiecta falſa, virtute dicte dictionis:que tacite includitur: vt in. l.g. vel maxime. C. de collatio. bono. cum ſimilibu 8 Et hoc eſt quod no.voluit Butriga. in.1.ij.5. ignominie 5 de infamibus. quod tamen intelligas ſecunduũ dommnum Antonium in.c. ex literis. extra de in integrum reſtitnti Quando talis cauſa vera ex actis colligipoſſet: ſecus i extra acta:quia nullo modo illa habet ſententiam valida⸗ re per illum textum, quod no. CEt per pꝛedicta dicit hic 12 Joan. de Imola. † fatuum foꝛe iudicem, quiin ſententia cauſam expꝛimit:in quo tamẽ communiter tenetur, quod nonſſit neceſſariatalis expꝛeſſio: niſiin caſibus no. marine per Joan. Andl.in.. ſicut. extra de re iudi.⁊ per 3alain ſi pꝛeſes. C. eo.titu.⁊ per legentes in. d. õ. ignominie.⁊ in.da duo fratres.ꝛ in.l.pꝛoperandum.illo. C. de iudi. ¶ gte— 13 † qua cauſa lata pꝛeſumatur dicẽdum eſt, quod ex ea du ex actis apparet quod ſi plures appareant ex ea lata pꝛe⸗ ſumitur, que minus pꝛeiudicium infert condem nato. Ad hoc no.per Garto.j. de exceptio.rei iudi.l.ſi quis ad exbi⸗ bendum. et in.l. Julianus verum.&. de condi. ind ebi. vbi etiam aliquid per gloſ. eſt textus in.l.hoc enim. a.de ſen⸗ 14 ten. CItem † 1ſtatur de bis iudicis declarationi. Pꝛo quo Bald.⁊ Joan. de Imo. hic allegant gloſ. ſngn. ſecun dum eos in.d.l.ſi pꝛetoꝛ.. Marcellus. Mꝛo quo tamẽ eſt tex.licet ipſi non allegẽt. ð. de euictio.l.ſed ſi vtriuſq;.cum 15 fine.l.pꝛecedentis. ¶ Dicit tamen hic Bar. addendo ad pꝛedicta, ꝗdò ſi ſententia poteſt ex alia noua cauſa iuſtiſica ri, quam in eadem ſit expꝛeſſa: inlex appellationis ex illa confir mabit eam, per legem, Titianus. 3. quod cum eo, Que ſecundum eum ad hoc eſt no.⁊ ſola glo.pnius legis, vt hic per eum. Aduerte tamen:quia Balq in.lj. Cde co⸗ dictio. indebiti. tenuit contrarium dicens non obſtare.d.j. Titianus.q ibi in ſententia non erat expꝛeſſa cauſa falſa, ſed incongrua:vnde quia nõ eſt ita magnum vitium,ſicut quando falſa expꝛeſſa eſt: merito appellationis judex ex noua illam conſirmat in caſu iſto. Que opinio veraeſtin caſu illius legis, vt ibi patet: ſed non quo ad repꝛebenſio⸗ nem dicti Bart. anifeſtiſſimum enim eſt diffinitiuam ſententiam ex nouiter deductis in cauſa appellationis in ſtificari poſſe.C. de appellatio.l.eos.⁊.per hanc.C.detẽ⸗ po. appella. cum ſimilibus. Item dicta in tertio membꝛo pꝛincipali pꝛocedunt, quando falſa cauſa a iudice ſigilla⸗- tim expꝛeſſa eſt in ſententia abſq; relatis, ad acta. Nam ſi falſa cauſa ſeu erroꝛ colligitur facta relatione ſententiead acta:tunc an ex hoc ſentẽtia reddatur nulla, vel veniat re⸗ ſcindenda:fuerunt opinio. Quibus tamen reiectis dicas ſecundum Barto.in.lj. C. de erroꝛe calculi. Quod autem ſententia expꝛeſſe ſe refert ad ad acta:⁊ tunc ſi facta dicta relatione, colligitur falſitas ſeu erroꝛ: ſentẽtia nulla eſttvt Lj. F.j.j. que ſententie ſine appellatio. reſcin. Idemet ſiex/ pꝛeſſe nõ referat:tamẽ de iuris neceſſitate referridebeat: vtputa ſententia ad libellum.argumento.C.de ſideicom/ miſ liber.l.fi. Aut non eſt facta expꝛeſſa relatio:c tuncſen tentia non eſt nulla:vt in.l.pꝛeſes.j.de re iudi. ¶ Ex qua 15 diſtinctione † inferas contra allegans dictum Innocen. in.c.quoniam contra falſam.de pꝛobatio.vbi ſi iuũdex dicit quia per Zl.: B. pꝛobatum eſt mutuum:ideo condemna⸗ mus ⁊c.quod licet ex actis appareatdictam pꝛobationem non eſſe factam, attamen ſententia valet. Quod dictum vt vides eſt contra pꝛimum membꝛum diſtinctionis Bar. igitur dubium. Bald.tamen vbiq; tenuit Innocen. in di⸗ cta. li.⁊ in..pꝛolatam. C. de ſenten. ex pericu. recitan. in di⸗ cta. l.j.C. de manumiſ. Pꝛo quibus facit, quod dicta ſen- tentia videtur lata contra ius litigatoꝛis:non autem con tra ius cõmune:ideo valida:vt ſupꝛa dictum eſt. Quo ar. vtitur hic Jo. de Imo. huic tamen defacili mayond ue qui mit in cat hoc di⸗ expꝛeſſa in 2 zee 1„ 401c üsidinn aittungi. ruwdn aatmwunnn Tdooerhah, zdd rtiratiroliiſa kuhhe nnauunealllöcnr— ruulmirctica. doſeincauſaap asouüertſatuefüsſenten anmrektmmatie 81 antuisacis poccci debe aalrsa rationebocfidetuf d abacis uſtiicari poreſrcui arionem ſententie intentatur, aupelstio mültomgiscſt de shecialeytininegrunreſture uinaopinioetonrs Batalie UCdeſententisatuersficuml denus CPoſtrenoadente fp. ls de quo dirimedicturum J uinelectus prineipales qpouüch rangedicto ſdnofratres. Pun a ſettentiaſt alicus penisttan henperilud perdumter bi qu mointeleetus gobi Sſenim 3o tienſaper eeeunonedeputän wodderwergodiczſantmaufute damanercl ontnner nanedinn tämälſSedhoennchſte. eiumibkrlttszriem renauter wrinlggeraCd engatunacgtrnngpoſſtapterrn mttnfam Ppuſtgtane aeriargnälocat aaxau Mamadmnde. 199 wendeichrcluapotu antynn multtsbenelm, melern 3 anſies meode deandai— — dnneaau ceſt dütsinte. Aüütnnn 8 lectust dae deſted egadiceneis a enempn pl⸗ 4 Gohod ri“ aukrrmonnit rtaan 1 1 wgecag, aiennin enam Maeneälus dsreunton llſeräinne 9* M daan Erfälſem ndcikglae 6 dinenxiam inczſ di Nanri nangee eum.(Rerdas :(Jten er 3 ttndea ne. dlllſentene R Irmatunſ nräg m areditdinäed aer 4 timeCde ne — lnogolutten 89 Anod tanenj Fändi u 4 nullomochl Krealge in. goxxraemai 1 12 delumaturdiähng ret quodſiplures pn ninuspꝛeiucicim rin nno deereoniit l,Julianus rrnnzn we per gloſzeſtterranli . rſtaturdehis juciesde ſoan de Jmohicilgr, lſipretos.MDarcilst on allegetdecuicilt tis(Dicittamendit. ſententtapoteſtex un. lem ſit expꝛeſſa unan im, per legen Tin reumad boceſtnonn Aaͤuertetamen-qpil tenuit contrariumd iinſententia nonenn vndequianöeſtitzn preſſaeſt: merito g nürmat in calu iſtoo tibipatet.ſednong t.Danifeſtiſſimunane nouiter deductisin ain Ldeappellatiolacian mfumlidus. Itendlale ecdunt, quancofilale in ſententiacbſchllsit errorcolligttrataten bocſentitaarcdtänne⸗ runtopinio Qublsmn, rtoiniCdecnarn, 4 Een“, rimum men eg, trap rnenti uu, Paldt cl, quia illud quod dicitur, cõtra ius litigatoꝛis ⁊c.debet in⸗ telligi, niſi tale ius ſit notoꝛium: vt ſupꝛa dictum eſt, cũ au⸗ tem notoꝛiũ ex actis reſultet: vt no. Inno.in. c.ex inſinua⸗ tione. in finalibus verbis, extra de appella. igitur hoc nõ obſtat. Et ideo ipſe idem Innocẽ.in..cum Bertholqus. in gloſſ ſuper ver. conceſſimus. extra dere iudi.per ilum tex. videtur mutaſſe opi.in cõtrarium. Ponit enim ſuper boc dicto duas opiniones vna eſt, quod illud dictũ ſuum in.c. quoniam contra. non pꝛecedat in ſententia lata in be⸗ neſicialibus:⁊ ita reſpondet ad.d. c.cum Bertholdus. Se cundo ⁊ vltimo dicit indiſtincte falſum eſſe, quod ipſe di⸗ cit in. d. c. quoniam.que opi.tãquam vltima ſeruanda eſt: yt notat Joan. Andin. c.de penis.⁊ de ſententia excom⸗ munica.in. vj. in nouella. facit quod no. ad Trebellia.l. qui filium.in gloſ Bal.in authen. ex teſtamento. C. de collat. dicit tamen hic Joan.de Imol. ſaluando dictum Innoc. in dicto.c.quoniam contra. quod licet ſententia ſe referat ad acta:dũtamen non conſtaret de manifeſto erroꝛe, pꝛo- cederet.d. c.quoniam contra.quod fuit de mente domini Anto licet non alleget, in. d. c.in pꝛeſentia.⁊ poſuit in.c. ab excommunicato.extra de reſe crip. Quod dictum exempli- ficat, fi diceret iudex:quia non comperimus pꝛobatum fo re:ideo abſoluimus ⁊c.licet enim ex actis poſſet appare- re, quod pꝛobata fuerit actoꝛis intentio:tamen quia foꝛte iudex ſe mouet ad non credendum illis teſtibus aliqua cauſa, que in actis redacta non eſt: ex qua iudex ſe moue⸗ re poteſt: vt eleganter no.gloſ.s.de pꝛobatio.l.quoties.O. qui dolo. Et quanta ſides adhibenda ſit teſtibus in iudi- cis conſtat arbitrio..iij.ã.tu magis.S. de teſtibus.igitur. 7 Item aduerte ad illud, t quod dictum eſt ſupꝛa ſenten tiam nullam iuſtiſicari poſſe in cauſa appellationis ex no uis actis. Quid erit ſi aduerſus ſententiam: imploꝛata ſit in integrum reſtitutio: an ad iuſtificationem ſententie ex nouis vel antiquis actis, pꝛocedi debeat: domi. Rapha. Cuma. coloꝛata ratione hoc videtur dicere: quod etiam ex nouis actis iuſtificari poteſt: quia ſi hoc eſt quando ad impugnationem ſententie intentatur via iuris commu⸗ nis, vt appellatio: multo magis eſſe debet, dum intenta⸗ tur ius ſpeciale:vt in integrum reſtitutio. Aduerte tamẽ: quia iſta ſua opinio eſt contra Barto.licet ipſe non ponat in.. lj. C. de ſententijs aduerſus fiſcum lat.in fi. que ſit ve- 18 rioꝛ dicemus. ¶ Poſtremo aduerte † pꝛo intellectu.d§. Marcellus.de quo dixi me dicturum.Ille enim.. habet ſeptem intellectus pꝛincipales, quoꝛũ quatuoꝛ, aut quinq; poſuit Ange. dicto..duo fratres. Pꝛimus eſt, quod in ca ſu illius.. ſententia ſit aliqua, veniat tamen reſcindenda: quod patet per illud verbum tex.ibi, querelam ic. Et iſte fuit vnus intellectus glo.ibi. Si enim Juriſconſul.pꝛoui⸗ det indicem ſuper executione deputatum querelam ad⸗ mittere debere:ergo dicta ſententia fuit aliqua. Appella⸗ tione enim querele continetur remedium reſciſſoꝛium.5. de inoffi. teſtamẽ.lj. Sed hoc non obſtat: quia hoc verbũ, querela, etiam ſub ſe nullitatis beneficium compꝛebende- re poteſt: vt patet ex not.in.l.querela.C.de falſ.vnde cum dictum verbum advtrunq;poſſit aptari:debet adaptari, vt patitur ſubiecta materia.argu.ð.locatil.ſi vno.in pꝛin. In materia autem.d.F. Marcellus. potius verbum illud adaptari debet ad nullitatis beneficium, quam ad aliud: quod patet pꝛopterverbum, ſciens, in eodem.§. poſitũ. Si enim diceremus, quod ſententia lata contra abſentem, et allegationibus falſo factis, non eſſet nulla: ſed veniret re⸗ ſcindenda:ergo idem eſſet hoc caſu, id eſt quando allega⸗ tiones cum dolo facte non fuerant:qð eſt abſurdũ. ¶ Se⸗ cundus intellectus fuit Innocẽ. in. c.cum vne. extra de of⸗ ni. delega.dicentis, quod ibi ſententia erat aliqua: ſed ideo executoſexecutionem ſuſpẽdebat:quia pendebat appella tio. Iſte intellectꝰ videtur dupliciter falſus. Pꝛimo:quia dicit ſententiam in caſu illo foꝛeſaliquam, qð eſt contra. S. dicta. Secundo:quia dicit appellationem pendere: quod ſimiliter falſumm eſt:quia hec eſt diuinatio ad illum tex.qð eſt miſeroꝛum refugium dicit gloſ.C.famil.erciſc.l.filium. quem habentem. ¶ Tertius intellectus fuit Innoc.in. c. decetero.de re iudi.dicens, qð vbi coꝛam iudice ſuper exe cutione deputato oppo.ſententiam nullam:vel reſcinden damfoꝛe:is eas pꝛobationes admittere tenetur:nõvt ipſe pꝛonunciet: ſed vt ſuperioꝛi referat. Et hunc intellectum pſe ſecutus eſt in.d..cum dilecta.S.allegato.⁊.d.c.cũ Ber De acquirenda hereditate. tholdus..d. c.grauis.qui pꝛocedit quo ad dictum.§. non tamen ex hoc declaratur, an ſentẽtia fuerit aliqua vel nul⸗ la. Et ideo quartus intellectus fuit Bart. hic,: in.l. diuus. de re iudi.quẽ ſequuti fuerunt Gal.⁊ Ange. in. d.. Mar cellus.⁊ etiam ibi ſentit gloſſ.quod ſententia fuerit nulla pꝛopter falſas allegationes falſo factas. per pꝛeſentẽ con⸗ tra abſentem, qui intellectus etiam bonus eſt: vt patebit ex dicendis.j. ¶ Quintus intellectus fuit Angel. in.dH. duo fratres.capiens totam legem dicendo, ꝙ in pꝛin.l.di⸗ cti.. Marcellus. ſentẽtia erat aliqua:vt per tex.ibi, ne elu ſoꝛia ⁊c.in fine pꝛincipij.merito tunc executoꝛ non admit/ tit pꝛobationes in contrarium: cum ſententia tranſiuerit in rem iudicatam:vt patet in tex.ibi, dum dicit, de iudica⸗ to cognoſcit ⁊c. Oemum ſubditur in.d.H. Marcellus.qð ſi allegetur contra abſentem pꝛonunciatum foꝛe ex allega tionibus falſofactis per pꝛeſentem:iudex ſuper executio⸗- ne deputatus, has pꝛobationes admittet, per quas ſentẽ- tia nulla redditur: vt ad pꝛetoꝛem ſententiãtem remittat: ⁊ merito:quia hic ſententia erat nulla:et ideo admittũtur Ppꝛobationes ſuper nullitate coꝛam dicto executoꝛe: cum eſſet ratio pꝛincipijll.dicte:vbi ſententia erat lata valida. Quem intellectum declara per ea que no. Barto.in.iiij. S. condemnatum j. de re iudi.⁊ in.l. a diuo Pio. eo. titu. et in.l. cum ſideicommiſſum.j. de confeſſis. Demum ſubdi⸗ tur. in verſi. Paulus no.quod ſi allegatur ſententiam nul lam eſſe per allegationes falſo factas.per pꝛeſentem con⸗ tra abſentem, expirabit ex neceſſaria cauſa: vtputa reipu⸗ blice, vel moꝛbi: executoꝛ bis admiſſis non tantum pote- rit denegare executionem ſententie eam petẽti:ſed etiam pꝛonunciabit dictam ſententiam per ſuperioꝛem latã nul lam foꝛe:⁊ ſic in hoc differt.. Marcellus. a ver. PDaulus. Quia in pꝛimo caſu loquitur quando abſens erat quis ex cauſa, non tamen vt pꝛonunciet: ſed vt ad ſuperioꝛem re- mittat. In ſecundo vero caſu, nõ tantum petit eas admit⸗ tere:ſed ⁊ pꝛonunciare ſententiam nullam. Et pꝛo hoc di⸗ cit ipſe Ange.quod nunc intelligis caſum illius peregri⸗ ni⁊ ſingularis..quem nunquam intellexiſti. Aduerte: quia iſte intellectus non pꝛocedit. Pꝛimo:quia contra re⸗ gulam communem, qua cauetur qð inferioꝛ non infringit ſuperioꝛis ſentẽtiam..de mino.l.minoꝛ autem magiſtra⸗ tus.3.de arbi.l.nam nec magiſtratus.extra de maio.⁊obe. ca.cum inferioꝛ.cum ſi. Item ⁊ alia ratione non pꝛoce/ dit, ſi quis recte intueatur verba pꝛin.illius legis, vbi pꝛe⸗ toꝛ ponitur, pꝛo eo qui pꝛotulit ſententiam: iudex autem pꝛo eo, qui eam executioni mãdat. Demum in ver. Pau⸗ lus notat. Juriſconſultus non dat poteſtatem pꝛonunciã⸗ di ſententiam nullã iudici ſuper executione deputato:ſed pꝛetoꝛi indicanti. Ande videtur, qò pꝛetoꝛ hanc notionem habeat demum cum ad eum per iudicem ſuper executio⸗ ne deputatum, remiſſe ſunt pꝛobationes ſuper nullitate:⁊ hic non intellexit Bar. illum tex.licet Ange. fuerit recoꝛ⸗ datus in.d.l.a diuo Pio.in pꝛinc.de re iudi.allegãdo In⸗ no.in. d. c. decetero.pꝛo quo videtur iſtum tex.non pꝛoce⸗ dere. ¶ Sextus fuit intellecus Bart.in.d.F. arcellus. qð ver. Paulus notat.ponat nouũ caſum videlicet, qò ſen tentia lata contra abſentẽ ex pꝛobabili aut neceſſaria cau⸗ ſa, ſit nulla ipſo iure:ſi pꝛetoꝛ hoc impedimẽtum ſciat ſin⸗ autem ignoꝛet detur condemnato in integrum reſti. ſecũ⸗ dum legẽ, queſitũj. de re ind.⁊ ea que no. Bart.in.l.ij. S. de in ius voc.⁊ ita exponantur ille alternatiue in fi.tex.poſite dicentes, aut actionem denegandam ineum, velpꝛetoꝛem exequi iudicatum nondebere. ¶ Ael⁊ ſeptimo ſecũùũdum eundem pꝛima pars alternatiue intelligatur, quando pe⸗ tebatur executio per actionem iudicati, vel in factum, que oꝛitur ex ſententia ſecundũ legem, miles.g. iudicati.ff.de re indi. Secunda pars alternatiue intelligitur, quãdo pe titur ex officio iudicis:⁊ hos duos intellectus tanquã ma gis conſonãtes litere, potes teneread. l. Paulus. ⁊ ad ver ſic. Marcellus.alijs reiectis, videlicet octauo, quẽ poſuit Cy.in.l.conſentaneum. C. quomodo ⁊ quando iudex. o tes tenere, qð ſententia fuerit nulla. et ita communiter te⸗ netur. Dicebat enim Cy. in. d.l.conſentanenm. ſententiam diffinitiuam nõ poſſe retractari.in caſu.d.. Parcellus. per obꝛeptionem pꝛetoꝛi factam:niſi interuener it dolus. nterlocutoꝛia autem dũmodo iudici obꝛeptum fuerit, iue cum dolo, ſiue ſine dolo retractabitur. Ed pꝛimũ in⸗ ducebat.fideiuſſoꝛ.in omnibus.. man. Ad ſecundum 142 ——H-D— — 1 2— 1*—— „ Plu I — —--— — —— D —. 4 8. iura loquentia de decreto nullo ex falſa cauſa interpoſito. Qui intellectus non pꝛocedit: quia ſi interuenit dolus in caſu.d.g. Marcellus.ſententia eſt nulla: vnde nõ eſt opus retractare.argu.l.nam ſi ſub conditione..rumpendo.ff. de iniuſto teſtamen. Si autem dolus non interuenit:tunc male dicit:quia imo retractatur in integrum reſtitutio- ne:vt..dictũ eſt.et pꝛobatur in.d.l.diuus. ¶ Poſita etiã 49 bac t ſententia pꝛo vera debeas tamen dupliciter hoc li⸗ mitare, videlicet, quod. Marcellus. pꝛimo fallat in ſen- tentia excommunicationis, que cum in maioꝛi reuerentia habenda ſit:licet lata ſit in abſentẽ ex allegationibus fal- ſo factis: tamen aliqua eſt pᷣm Ange.in dicto.. duo fra- tres. allegando. ꝓer tuas.de ſenten. excommu. quod not. in.c.ex parte.de offi.oꝛdi.xj.q.iiij.c.j. CSecundo notabi⸗ lius limita.d. S. Marcellus. pꝛocedere:quãdo obtenta eſt ſententia per aduerſarium falſo allegãtem: ſecus ſi falſo omittat ius abſentis allegare:quia tunc an ſentẽtia ſit nul la, vel aliqua Innocen. ſibi reperitur contrarius. Nam in cap.ſi duobus.de appella.tenuit ſententiam valere:ad qð facit not.per Barto.in.lj.ff.de ſatiſdando. Sed in.c.ſi. ex⸗ tra de accu.tenuit ſententiam nullam eſſe, ſi obtenta eſt in abſentem pꝛopter omiſſionem iuris abſentis falſo factam per pꝛeſentem:⁊ hoc allegando.d.. Aſo arcellus. verius ta men puto, quod dixit in. d.c. ſi duobus.quicquid ibi dicat domi. Anto.quia dictum ſuum in.d.c.fin. non pꝛobatur ex dicto..Darcellus.cum aliud ⁊ longe maius delictum ſit in committendo, quam in omittendo. vt per glo. in.l. ſi mo ra.ff.ſolu.matri.⁊ in.l.diuus.j. ad Sillan. Pꝛeterea nõ de⸗ bet quis contra ſe allegare iura partis aduerſe. de pꝛoba. cap.j.C.de edendo.lj.⁊ fi.cum ſimilibus. Ande nõ videtur dolum committere is, qui iura partis aduerſe omiſit alle⸗ gare:cum ſuo iure vtatur.extra de elec.c.eum eccleſia Aul 20 terana.cum ſimilibus. Poſſes ttamen dictum Innoc.in d. c. fi. ſaluare in vſurario, qui contra ſe inſtrumenta edere tenetur:vt in clemẽ.j.de vſuſca.cũ eo caſu in eius odium,ſi bec inſtrumenta allegare omittat, ex quotenetur: ſenten⸗ tia pꝛolata ſit nulla.Cogita tamen. ¶ Altimo tetigit hoc 21 Joã.de Imo. x an per inſtrumenta nouiter reperta ante ſolutionem factam, poſſit quis aduerſus ſententiam reſti tui⁊que non eſt materia huius legis, ⁊ ideo vide per Cy. in. lj. C. de condi. inde.per Bar.in.l.ſi ſine. in pꝛinci. ffrrem ratam haberi. Altimum autem membꝛum pꝛincipale, qð bic ponit Barto.videlicet quando ſententia eſt lata ex fal ſa cauſa in mente iudicis retenta, non eſt pꝛopꝛie materia buius legis.Tu vide no.per glo.⁊ doct.in.l.ſeruo inuito. in.ſ.cum pꝛetoꝛ..ad Trebellianum. Summarium.. 3&☛ Renunciatio Aelleiani facta per mulierem, quando valeat: 2 LCaſus, in quibus mulier in iure intercedere poteſt. 3 Tranſactio ſuper dependẽtibus a teſtamẽto facta, quan do valeat: 4 Scire dicimur, quod vebementer opinamur, repudianda. 1enabe 4) Iſeget ſummario. ¶ Et inducit Bart.iſtum tex. tquod non valet renunciatio per mulierem de Aelleiano:niſi de ipſo Aelleiani beneſicio cert iſicata ſit. Et hoc etiam voluerunt gl.in..fi.z. ſi. ã. ad Aelleia.⁊ in.j. C. eo.titu.⁊ reiectis opin. Altramonta. qui voluerunt con trarium, collectis his que no. Bart. in.l. doli mali.j.de no⸗ uatio.l. fi. C. ad Aelleia. in. l. ſciendum. de verbo. oblig. de⸗ bes dicere diſtingnendo ſm Bald. in.lj. C. ad Aelleia. ⁊ in additionitionibus, quas fecit ſuper Spec.in titu.de alle. ⁊ diſpu.H.ſ.qð, aut ipſa mulieris interceſſio facta eſt lege Permittente, aut pꝛeter legem, aut contra iegem. Pꝛimo caſu non eſt querẽédum, an vgleat renunciatio: quia ex quo ege permittente intercedit, alia renunciatio non requiri- 2 tux. S. ad Aelleia.. vir yxoꝛi.. fin. C Et qui ſint caſus in quibus de iure valet ipſius interceſſio: dic in d.fin. C. ad Aelleian.inter quos illos pꝛecipue tene menti, videlicet, ſi intercedendo aliquam pecuniam pꝛo pꝛemio accepit:vt dicit no. tex. in.kantique. in pꝛin. C. eo titu. Item ⁊ ſiſecun⸗ Zudo. Roma.in pꝛimam Inſoꝛ part. do interceſſit, poſt pꝛimam interceſſionem cumbi termedio. co. titu..ſi mulier. la ſecun da. Item etiam ſi d ote:vt.l.veterem. eo.titu. Item, et ſi pꝛõ libertate⸗ ipꝛo cunq; pia cauſa:vt dicta.l.fi. Item, ⁊ ſi apud minorei 197 ceſſit: vt.l.ſi apud. ð. de mino. Aut interceſſit pꝛeter ſranen⸗ ⁊tunc aut certioꝛata fuit de beneſicio, aut non. dnd m, ſu valet renunciatio:dummodo interceſſio facta fnen an blico inſtrumento interueniente cumteſtium ſubſcript ne:aliter non valeret ipſa interceſſio:⁊ per cöſequend 9 renunciatio:vt dicta.l.antique..ne autem. S ecundo dis non valet abſq; certioꝛatione. Fallit duobus caſibuss an mo quando renunciatio facta eſt in iudicio: quia tunc 8 loꝛe iudicij valet abſq; certioꝛatione: vt d.J.ſ.ſ. ſ Se ca⸗ niſi interuenerit iuramentum eᷣm Bart. in STfernad et facit quod ipſe no.in.d.l.ſi duo§. ſi quis iurauerit 81 iureiuran. Et quod do. Bald. no. in authenti.ſacraments puberum. C. ſi aduerſus vendit. ⁊ in.j. in fi.q.C.de reb 3 cre.⁊.liij. C. de rei vendi. Fallit tertio in renunciationefes cta pꝛetextu tutelaris officij, quod pꝛo filijs ſuſcipit Keii dum autben.matri ⁊ auie. C. quando muli. tute. offf fun 1 Poteſt. 7 quod no. Bar. 3.de teſt. tut.l.ſi quis ſub conditis ne. ¶ Tertio caſu pꝛincipali, quandocontra legem inter ceſſit, quod eſt dupliciter. MPꝛimo quando interceſſit viro,ſi illa interceſſio in eius ytilitatem non vertitur ſecñ⸗ dum authen.ſi qua mulier.C.ad Aelleianum. Item talio moclo, quando interceſſit ſine ſolennitate.d..ne autem Iſtis enim caſibus cum nõ valeat interceſſio:ſimiliter nec renunciatio:ideo neceſſe eſt, quod cum iuramento renun⸗ cietur. d. authenti. ſi qua mulier. ſecundum docto.ibidem Hinc eſt, quod non fruſtra dicunt notarij, renuncians be⸗ neſicio Aelleiani, et cuilibet alij auxilio: quia hoc impo tat renunciationem. d. authen. ⁊.d.§. ne autẽ. Et per hanc diſtinctionem intelligas ea que notat Joã. And in..ſi di ligenti.de foꝛo competen. ¶ Secundo inducitur iñe tex 3 ad notataf in.l. de his. S. de tranſac.in... nõ eſt ferenduse. titu. in. l⸗ S.jj. quemadmo. teſtamen. aper.⁊ad notata per Bar. in.l.qui Rome.. duo fratres.j. de verbo. obliga. Il⸗ lam tamen legem, de his.dicentem, quod non valet tranſ- actio ſuper eo,quod dependet ex teſtamẽto:niſi inſpectis ⁊cognitis verbis teſtamenti: debes intelligere quando tranſigens aliam cognitionem de verbis teſtamenti non habeat niſi ipſius tabulas vidiſſet:q ſi cognitionemaliũ⸗ de habet, pꝛo validitate dicte tranſactionis non requiri⸗ tur alia teſtamenti cognitio, nec inſpectio: vt elegate de- finitur per Barto. tex.in.l. ſcyphi.j. de opti leg. ¶ Item aduerte, qð dicunt ad hoc, videlicet pꝛo iſtius tranſactio⸗ nis validitate inſpecta eſſe et cognita verba teſtamenti: alias ſi ex facto teſtamenti inſpectio contigiſſet, non ſuff⸗ cit ad validitatem dicte tranſactionis: vt eleganter dixit Barto. per illum tex.in.l.ij..hominesj. vi bonoꝛum rap. de quo tamen vide, quod ipſe not.in dicto..duo fratres. 4 CAltimoex iſto † tex. coniuncta gloſ.no. quod illud di⸗ cimur ſcire, quod vebementer opinamur:dũtamen vehe⸗ mens opi. cum veritate concurrat. Fỹᷣacit ad nota in.lij. idem Labeo. j. de aqua plu. arcen.: que no. Innocen inc. veniens.de verbo. ſignifi.⁊ de iuramen.calum.c.ſi. it queſtionis. Caaan accepit, aut pꝛomiſſionem: vt hereditatẽ omit Atat, non videtur adire. boc dicit. Mo. actum contrarium aditioni repudiationẽ potius, quam aditio- nem inducere. Ad quod.d.l ſi quis extraneus.( Ho.q moꝛtis cauſa capio non inducit hereditatis aditionem, quod intellige, ſi hec moꝛtis cauſa capio non veniat er de- functi voluntate:yt hic:ſecus ſi econuerſo.Ad quod s.co dem.lꝓꝛo berede.pꝓꝛeterea. ¶ No. quod paria ſunt pꝛo- mittere, et dare regulariter. quod intellige, yt plene poni- tur in. Ifina. C. ad legem fᷓalcidiam. d Summarium. ẽnij in⸗ 1& Seruus alienus vel vſufructuarius quando iuſſu bo ne fidei poſſeſſoꝛis adire poterit. 2 Lircuitus voluntarius non neceſſarius euitari debet. 3ʒ Monachus vnius monaſterij qui ab alio monaſterio bo⸗ na fide poſſidetur ſi beres inſtituatur cui acquirat. Monachus onha artiſtan eugo etanerchü, unnr maurj 5 abe eondoninn rcenezim eAKrcvits eulnnete z nmabäriieni 3 onnuunitnns kan uem V riſuutnne aunantgtllgnugu d rrimulere, que nulo modopo mmirüſtiufſus einsekiinhablis, gefugit ontrarum, delqy tinn idominareidotzistamäpoſſchr alcaendü ſäſifuncsquiſctſch jquimulerem Eticeo eneasdi raam aiter oluetdominus ita reloadtresquefionesy anmunsſeruusde puſtruo. inmnacbus mius monaſtejaba fnsaantonplatone godbona, nurbertesmonaſtrobona aunt monaſterobpmafcepoſſ inonaſten ſeustanſfnal dnt anr tnennlonoto no drwli ſerun. eranſergustetmnenoeſe iunnüncemnli cruusali 3 an iäceeruman ſec en n lat mndantteg— Incdhr 1 kegeſa dna umnan inisdäetn ento. di Färrande 3 8 edicalamanene Bcanodine ſntende —=— ani etcuilbetai rrin tonem dauthenadſan dintelligaseacue rurn Scomnpeten(Secntin lldehis Sdetraſanl guemadmo teſtenagr. Rome.ſ duoffatraſin gem de his dicenten a uod depenctt extite bis teſtamenti: dees un cognitionem dem us tabulas viaiſetn ealiditate dicte trant enti cognitio, necinſ artotexin Lſcypbiſ cunt ad hoc viqelie inſpectaeſſe et cog oteſtamentiinſpeconn ten dictetranſaciist umter in ij ſhoniei vide, quodipſenotun n 6 iſto tter coninncagli, doa vehementer yimn veritate conconaſſun jdeaquapinarenie . 6„dei amanc. erbo ſignindeiumee it quefton cept ttgomſlourii b derrattntu —* — nnce gee lonirepodiutontge d0 quodolſ picn HPonachus vnius monaſterij deputatus ad regimen a licuius eccleſie ſi heres inſtituatur, cui acquirat. quis mihi bona. e 4 Seruus alienꝰbona ſide poſſeſſus, ſeu vſu⸗ ructnarius paſſiue, bereditatem iuſſu bone fi-⸗ dei poſſeſſoꝛis, ſeu fructuarij adire non poteſt. poc dicit- ¶ NHo.bone fidei poſſeſſoꝛem ⁊ fructuarium non poſſe ha bilitare, ob eoꝛum iuſſum ſeruũ ad adeundum. C In glj. et.ij. Concluſio f iſtarum glo.eſt, quod ſeruus alienus ſeu vſufructuarius heres inſtitutus, non poteſt hereditatem adire iuſſu bone ſidei poſſeſſoꝛis, ſeu fructuarij. Etiam ſi eoꝛum cõtemplatione ſit inſtitutus:ſed requiritur iuſſus domini veri ⁊ pꝛopꝛietarij, qui ad iubendum cogi poterit officio indicis.Et hereditate demum per ſeruum adita, agitur contra dominum cõdictione ſine cauſa:homo aut bona fide poſſeſſus poterit iuſſu talis poſſeſſoꝛis adire be reditatem. Aduèrte tamen: quia qð dicit hic gloſ. videli⸗ cet non poſſe per ſeruum adiri hereditatem niſi per iuſ⸗ ſum veri domini:repꝛobat hic Jac.de Are. dicens, quod hoc eſt, vt circuitus euitetur:ar.l.dominus teſtamento. S. de condi.⁊ demon.ſcilicet ſi ſeruus contemplatione dicto/ ram dominoꝛum inſtitutus eſt. Ael poſſeſſoꝛ poterit he⸗ reditatem cum ipſoꝛũ iuſſu adire per eum: et ad hoc facit dicta.l.aditio.in fi.gloſ.allegata.quod ſequitur hic Gald. Barto.tamen ſequitur hic glo.dicens non obſtare, qð di⸗ cit hic Jaco.de Are.quia t verum eſt qð circuitus volun tarius euitaridebet:non autem neceſſarius:vt hic no.per eundem in.l.qui bona.j.ff.de dam.infec.cum ſimi. Item non obſtat. d. l. aditio.quia reſpondetur ad eam hic in pꝛi⸗ ma glo. Et pꝛo glo.inducit tex.l.ſeruus dotalis.ſolu.mat. vbi licet ſeruus contemplatione vxoꝛis inſtitutus ſit:atta men iuſſu eius hereditatem adire non poteſt: ſed requi⸗ ritur iuſſus mariti, qui rei dotalis eſt dominus. l. dote. C. de rei vendi.cum ſimil. Rapha.hic nititur ſuſtentare Ja⸗ co.de Are.dicens non obſtare.d.l. ſeruus dotalis.quia ibi loquitur in muliere, que nullo modo poſſidet rem dotalẽ vnde nimirũ ſi iuſſus eius eſt inhabilis. Sed videre meo: non bene fugit contr arium, de. l. qꝛ, ⁊ in multis. licet vpoꝛ non ſit domina rei dotalis:tamẽ poſſidere dicitur.de qui⸗/ bus in.ſciendũ..ſi fundus.3.qui ſatiſda.cogan.⁊ in.l.qui de die.. qui mulierem.Et ideo teneas dictum glo.⁊ Bar to licet etiam aliter voluerit dominus Jo. de Imo. ¶ Et facit iſte tex.r ⁊ glo.ad tres queſtiones poſitas per Bart. in.ſi communis ſeruus. de ſtipu.ſeruo. Pꝛimo ſi inſtitu⸗ tus eſt monachus vnius monaſterij ab alio bona fide poſ ſeſſo, illius contemplatione, quod bona fide poſſidet: qð acquiratur hereditas monaſterio bona fide poſſidẽti: qꝛ tunc acquirit monaſterio bona fide poſſidenti, cum iuſſu tamen veri monaſterij:ſecus tamẽ ſi mala fide monachus poſſideret: quia tunc nullo modo monaſterio male fidei acquiritur:vt.l.ſi ſeruus teſtamento.⁊.l. ſeruus meus.j. de ſtipula.ſeruo.⁊ vide qð no.in.l.ſi ſeruus alienus. eo.titu.et quod no.in.l.j..ceterum.⁊.l.ſed ⁊ ſi eum. de acquiren.poſ⸗ 4 ſeſſio. C Secundo ſi f deputatus eſt monachus ad regi⸗ men alicuius eccleſie, quod tamen eccleſia iſta ad cuius re gimen deputatus eſt, cenſeatur eſſe eius vſufructuaria: ſi talis monachus inſtitutus eſt. Idem dicẽdum erit de eo quod de ſeruo, in quo vſuſfructùs habetur: et ita ibidem determinat Barto. quod tamen intellige vt ibi per Joã. de J mo. ¶ Tertio argumento eoꝛum, que hic dicuntur de libero homine bona fide poſſeſſo, determinat ibidem Bar. idem eſſe in alio qui vt monachus a monaſterio bo- na ſide poſſidetur:cum liber ſit: de quo vide quod etiam no. in.lliber homo.j. de acquiren.rerum do. Summarium.. Manbonachus vnius monaſterij, ſiſit heres inſtitutus: et ante aditionem tranſit in aliud monaſterium, cui ac- quirat ⁊ quid ſi efficitur cardinalis. Pꝛocuratoꝛ conſtitutus contra collegium, quod non vi⸗ detur conſtitutus contra curiam, vel municipium. Pꝛomiſſio de defendendo contra omnem perſonã mun- di, qè non extenditur ad collegium vel vniuerſitatem. De acquirenda hereditate. 3 Aniuerſitas quare conſentire non poſſit⸗ 4 Damnatus ad moꝛtem, quando dicatur effectus ſeruus 6 9 pene: Depoꝛtati inſtitutio, an ⁊ quando ſit nulla?⁊ nu. 3. nſtitutio d amnati ad moꝛtemꝛ effecti ſeruus pene, quã- do ſit pꝛo non ſcripta: Fiſcus, an ſuccedat in iure deliberandi? us deliberandi, quando dicatur eſſe in bonis noſtris. Inſtitutio facta de fratre de oꝛdine minoꝛum, an ſit pꝛo non ſcripta. Seruus municipum. ge nicipij, aut collegij heres inſtitutus: vel etiam fiſci heredi tatem iuſſu rectoꝛis, aut pꝛocuratoꝛis fiſci adibit. quod ve rum eſt eo in dicta poteſtate manente: manumiſſus au/ tem ſuo arbitrio et alienatus ante aditionem iuſſu noui domini adibit:ſeruus autem pene nullo modo adit. hoc dicit vſq; ad..iuſſu. ¶ Nota ſeruum ante aditionem alie natum iuſſu noui domini hereditatem adire debere: ma⸗ numiſſum autem ſuo arbitrio. C Quod bic inducũt Bal dus⁊ Ang.T ad queſtionem ſi monachus vnius monaſte rij heres inſtitutus ſit, et ante aditionem tranſit in aliud monaſterium: vel cardinalis effectus eſt: quod pꝛimo ca- ſu acquiritur bereditas ſecundo monaſterio. Secundo autem caſu, acquiretur ſibi: de quo ſecundo dicetur.j. eo. J. Antiſtius.§.. et.l.ſeruus eius, qui capere. De pꝛimo ad- uertendum eſt: quia dicit dominus Joannes bocpende⸗ re ex illa dubitatione, an Abbas adire poſſit heredita⸗ tem abſq; facto monachi:an ecõtra de quo plene dictum fuit in.l.is qui beres§. nec filius. S. eodem.vbi fuit conclu⸗ ſum, quod adire poſſit abſq; facto monachi: eum potius filio, quam ſeruo equiparando. Et ideo foꝛte concludi po teſt contra Baldum ⁊ Angelum, quod imo pꝛimo mona- ſterio, non autem ſecundo acquiratur. Nec obſtat iſte tex. qui loquitur in ſeruo. Certum autem eſt, quod bona poſt exitum pꝛimi monaſterij queſita ſecundo monaſterio ac- quirantur:vt in authẽ. de monachis.g.quid ſi monachus. ⁊ in authen.de ſanctiſ.epiſco..ſi vero relinquens. ¶ Ho- ta hic textum ⁊ facere differentiam inter collegium, cu⸗ riam, ⁊ municipium: quod facit, quod pꝛocuratoꝛ conſtitu tus contra collegium non videatur contra hec duo alia conſtitutus. Item facit iſte textus ponderando pꝛeceden tes leges tituli ad id, quod elegãter voluit dominus Bal. in rubꝛica.C. ad Trebellianum.et in.l.ſed ſi hac..qui ma numittitur..de in ius vocando. Quod ſi pꝛomittote de⸗ fendere contra omnem perſonam mundi: nonintelligar pꝛomittere contra collegium, aut vniuerſitatem: ⁊ eodem modo concludit in conſtitutione pꝛocuratoꝛis. Quod ta/ men videtur dubium: quia collegium ſeu vniuerſitas di⸗/ citur perſona repꝛeſentata: vt.j.de fideiuſſoꝛi.l.moꝛtuo. Pꝛo Bald.tamen videtur caſus, licet non alle get, in. l. item nulla communitas.C.de epiſcopis et clericis. dum dicit, perſona publica vel pꝛiuata collectas. quod nota. ¶ Item nota ſeruum pene inſtitutum pꝛo non ſcripto haberi:de quo dic, vt bic dicetur in gloſ. ¶ In gloſ.ſuper verbo, hereditatem.† ibi, dum dicit:facile. vel dicas ſecun dum dominum Raphaelem, quod ideo vniuerſitas ſeu collegium non poteſt conſentire:quia in ea ſunt infantes, ſeu pupilli quoꝛum non eſt conſenſus recte: vt.S.eodem.l. ſi pupillus.et faciunt no.per Innocentium. de ſententia excommunicatio.c.graue. Sed iſta non videtur bona ra⸗ tio:quia licet pupilli de collegio eſſe poſſint:tamen non di cuntur eſſe, qno ad hoc, vt vocem habeant:vt in. c. ex eo. de electio.libꝛo.vj.⁊ per Bartolum.in.l.de pupillo.j. de ope⸗ ris noui nunciatio.⁊ in.l.fina.per Baldum. C. de re milita ri. Et ideo rectius dicas:vt dicit Bald.quod congregata conſentire poteſt. ¶ In eadem ibi, ſi ergo eſt illicitum:di⸗ cas de hoc vt plene per Cynum, in dicta.l.collegium. et in Lpꝛima.C.de ſacroſanc.eccleſijs.⁊ in.pꝛima. C. de Jude. et in.liiij. C. de hereticis. ¶ In gloſ. ſuper verbo, heredi⸗ tatem. Nota hanc gloſſam, que ſingularis eſt ſecundum Paldum, Angelum, ꝛ dominum Joannem de Imoladi ſtinguentem inter beredit atem opulentam et ſucroſam: ſed in veritate ſingul.non eſt: quia quo ad lucroſam eſtte/ xtus.3.de teſtamen.l.eius qui.⁊ inſtitu.de authoꝛitate tu- to..neq;. Quo ad opulentam eſt tex. coniuncta gloſ.inl. 143 — 1 1— —, — Plun — ÿ— * liberto..largius.in glo.ſi.de opt.leg.do. Joan.tamen hic dicit de opulenta.facit in contrarium tex.l.ij.coniunctus cum fi.l.pꝛecedentis.de offi.pꝛocu. Ceſ.in glo.alleg.ſed in veritate ille caſus coniungi non debet:quia diuerſus eſta pꝛecedẽti. ¶ In glo.ſuper ver. damnatus.ibi, dum dicit, 4ꝙ non alio ferro. † HNo. notabilem gloſ.qð ad hoc vt damna- tus ad moꝛtem efficiatur ſeruus pene, requiritur qõ da- mnatus ſit ad gladium:non autem ad aliud ferrũ: ⁊ ideo ſi eſt damnatus ad ſecurim, ſeu ad aliud genus ferri: non efficeretur ſeruus pene ſm Ang.⁊ communiter poſt eum legentes, qui idem dicit ſi dãnatus ſit ad perpetuum car⸗ cerem, que pena repꝛobata eſt de iure ciuili:vt.l.ſ eruus. C. de pe.⁊l. aut damnum.in glo. allegata. Sed aduerte:quia contra gloſ.eſt caſus recte intuenti in.i.eius qui.3.de teſta men. vbi etiam ſeruus pene efficitur, ſi dãnatus ſit ad fer/ rum:⁊ ita loquitur ibi litera. Nec ob.l.aut damnum.in gl. allegata: quia pꝛout dicit hic Cumanus:licet ſinaliter te⸗ neat. Glo.illa.l.nibil habet facere:dicitenim quod ſi iudex pꝛonunciauerit quem damnatum eſſe ad moꝛtem gladio: non debet alias damnari ferro:cum foꝛma ſententie mu-/ tari non poſſitj. de re iudi.l.iudex poſtquam.cum ſimili.⁊ d.l. aut damnum. habes tex.no.qð iudex moꝛienti non po teſt dare electionem moꝛtis. ¶ In eadem glo.⁊ ibi, nõ ſic in depoꝛtato. Referatur.gloſ.ad tex.ſecundum qð refert bic Joan. de Imola male dicit:ſentit enim quod inſtitu⸗ tio depoꝛtati ſit nulla, quo ad ſui cõmodum: ſecus autem quo ad fiſci.Et ita etiam voluit glo.in.l.j.j. de iure fiſ.⁊. lj. 4* 7 ⸗*+2 ⸗. de heredi.inſti.C.⁊ male ſecundum cõmunem opinionem 4 ibi no.quia ex inſtitutione depoꝛtati non venit ſiſcus: ſed veniunt coniuncti:⁊ etiam alij ſuccederent in pꝛo nõ ſcri⸗ pto, ſecundum foꝛmam. l§.j. de cadu. tol. Et hoc eſt quod ſentit gl.inſti. de leg.§. legari. ⁊ facit tex.l. Gallus. g.⁊ quid ſi tantum. 3. de libe.⁊ poſthu. ¶ In eadem gloſin fi.quic⸗ quid dicat glo.dicas ſecundum communem opinio.no.in p ſ..„ 7 authen.ſed hodie.C. de dona.inter virum. in.l.qui in vl⸗ timo.j. de penis. per Bart. quod ſi damnatus ſuperuiuit ſeruus pene efficitur:ſecus ſinon ſuperuiuat: quia tũc ha b bet locum opi.glo. ¶ In glo.ſuper ver. r pꝛo non ſcripto. ibi, ſiue contra. Dicas clarius ſecundum Bal.⁊ alios poſt U eum, quod aut damnatus pꝛimo inſtitutus eſt, et poſtea damnatus:ꝛ tunc loquitur gloſ. Aut pꝛimo damnatur, et poſtea inſtituitur:et tunc aut damnatur poſt tempus iu⸗ risdeliberandi ſecundum foꝛmaml.cum antiquioꝛibus. C.de iure delib.⁊ hereditas eſt, vt caduca: aut intra tem⸗ pus iuris deliberandi:⁊ tunc ſuccedit fiſcus in tali iure ſe/ cundum Cyn.in additionibus, quem communiter ſequũ-⸗ tur docto.pꝛeter dominum Rapha.qui duabus coloꝛa⸗ tis rationibus recitat contrarium, videlicet quod imo in iure deliberandi fiſcus non ſuccedat. Pꝛimo quia diſpo⸗/ ſitio.d.l.cnm antiquioꝛibus.eſt de iure ſpeciali.et ideo re/ ſtringenda eſt tantum ad verum beredem: non autem ad ſictum pꝛout eſt fiſcus. Sed ad hanc reſponde: quia imo fiſcus eſt verus heres, in his, in quibus extraneus beres teſtatoꝛi ſuccedit:vt.lj.C.de bon.liber. in glo.facit.l.inter eos.F.ſi.j.de fideiuſ.C.ad leg.Jul.de vi.j.ſi tutoꝛis.ſed cum dd.antiquioꝛibus.loquatur de herede extraneo:igiturdi cit etiam ſecundo Rapha.quod fiſcus ſuccedit in queſi⸗ V tis, non autem in querendis: vt. l. nam ad ea. j. de condi. et demon.in glo. l. quoties..fi.⁊ꝛ qð ibinoj. de nouatio. Sed cum hoc ius non ſit queſitum:quia nõ eſt in bonis noſtris vt.l.pꝛecia rerumj. ad legem Falci. ergo huic reſpõdeas, 7 Tquod dictum ius non eſt in bonis noſtris, quo ad hoc vt per id reddamur locupletioꝛes: quo autem ad alia in bonis noſtris eſſe cenſetur. Sicut in ſimili dicimus ina⸗ ctione iniuriarum, que in bonis noſtris non eſt:yt in!l. iniu riarum.la ſecundaj.de iniurijs. et tamen vt ibi dicit glo. G 2 eſt, quo ad hoc vt poſſit cedi. In ea. gloſ in fi.r Hota ta men alium caſum in quo depoꝛtatus ſeu ad metallũ dam natus inſtitui poteſt: vtputa in teſtamẽto militis:vt dicit textus. C.de teſtamen.mili·H.neq;.in pꝛinci.¶ Altimo fa⸗ 9 cit heclitera huius † legis, cum gloſ.ſm Bald. Ange. et Joan.de Imol.quod inſtitutio fratris de oꝛdine mino⸗ rum habeatur pꝛo non ſcripta: vt eſt hic in damnato ad metallum ſeu depoꝛtato. Sed aduerte: quia in hoc dubi⸗ tant Cano.&xtra de pꝛobatio. c. in pꝛeſentia. Idem tamen Bald.inl. ſi depoꝛtati ſeruo. j. de legatis.ij.dĩcit quod ſibi videtur contrarium: imo quod in hoc ſuccedat Romana dudo. Roma.in pꝛimam Inſoꝛ.part. eccleſia, cuins oꝛdinis talia eſſe cenſentur. Lpꝛoinde§.ſi ſeruus cõmunis.j. de Kiule e 8 in pa reputetur in eis, ſicut dominus in ſeruis: argan 4 opti. leg.l.ſi Pamphilo. finaliter tamen concludit da dicit notabiltter allegando Joan. And in.c.ñ de bi lib. vi. in nouella, dicentem quodtali iuri, vid eerls eccleſia Romana ſuccedat in relictis dicto oꝛdini 5 na cianit Dapa per extrauagantem. et ita eſſet de iure un⸗ detur concludere Bart. in tractatu minoꝛicarum. Id 8 facit quod no.in.lj..penulij. de contratabn. per eund 5 ⁊ vide qð no.in authen.ingreſſi.C.de ſacroſan.eccle. Summarium. Dater filio litiganti conſentire poteſt per epiſtolz 2 Patris conſenſus in habilitando perſonam filij in indi⸗ 3 cio, interuenire debet poſt litem conteſtatam. Juſſus, mandatum, vel authoꝛitas in actu requiſita, quã do interuenire debeant. ⁊ nu. 4. vbi de authoꝛitate,— Mandatum quando retrotrahatur⸗: 4 Differentia inter iuſſum ⁊ mandatum. 5 7 8 9 Fneeptum in actu requiſitum, quando internenire de⸗ beat: Differentia inter pꝛeceptum ⁊ mandatum.Ext quid de li⸗ centia?numero.6. Aerbum licentia, impoꝛtat liberam voluntatem, nonar- bitrium boni viri. Conſilium, ſi requiritur in actu, quod debeat pꝛecedere Quiqd de pꝛeſentia. 3 Conſcientia in actu, ſi requiritur quando interueniat et quid impoꝛtat iſta dictio conſcientia. 1 Conſenſus in actu requiſitus, quando interueniat: 10 Qualiter cognoſcatur, an conſenſus pꝛeſtari debet, yt co ſenſus, an vt authoꝛitas: Decretum iudicis,ſi interuenire debeat, quanto interpo natur, an in pꝛinci. vel quando:. Decretum debet interponi in ſcriptis.⁊ que ſententiaſt an interlocutoꝛia, an diffinitiua:? 12 Decretum quando interponitur, debet eſſe certumet ſu⸗ per certo interponitur. 3 Liberatio generalis facta per minoꝛem tutoꝛi yel debito ri, quando valeat: 15 Authoꝛitatem interponens, ſi dicat conſentio, vel agno⸗ ſco:an ſufficiat, ⁊ per que verba interponatur. 16 Authoꝛitas poteſtatis, ſi in cõſtitutione ſyndici requiri- tur ex foꝛma ſtatuti, quando interponi debeat: 7 Solẽnitas extrinſeca requiſita in actu, pꝛeſumitur inter- ueniſſe, ſi non opponitur. J uſſi U m eius ¶ Juſſus patris et domini edebet pꝛecedere:authoꝛitas autem tutoꝛis ſequi, que interponi poteſt per nũcium vel epiſtolam.hoc dicit. ¶ Nota quod dictum eſt in ſumma⸗ rio:et que ſit ratio, quare iuſſus debet pꝛecedere: autho- ritas autem ſequi:dic vt hic per Bart. ¶ Item no.quod talis iuſſus ſeu authoꝛitas pꝛeſtari poſſunt᷑ per nuncium, vel epiſtolam:⁊ ſic facit; quod pater poteſt pꝛeſtare con⸗ ſenſum filio, quo ad habilitandã perſonam in iudicio per epiſtolam. Ad quodj. de decurio.l.honoꝛes in fi.ꝛvide q no. in..ſi.ũ. neceſſitatem. C. de bon.que libe. CIn glo.jet glo.iij.ibi, item hodie in aduentitia. de hoc dic yt dictum eſt plene in.d.l.qui in aliena.et plenius in.l.is qui heres. nemo filius. S. eo. ¶ In gloſ.ſuper ver. negotio, ibi no.at gumen. No. glo.r quod conſenſus patris pꝛo babilitanda perſona filij ad iudiciũ, debet interuenire cepto iudicio: hoc eſt poſt lit. conteſt. vt in..ſi cum dotem g. eo autemtẽ⸗ poꝛe. ff. ſolu. matri. nec ſufficit ſi interueniat poſt ſ ententig. ⁊ ratio eſt:quia perſona habilitata nonfuit: vt ſupꝛa diti: quod eſt cõtra naturam iudicij, quod recte initiari debet: vt.l.in diuerſis. cum ſi. C.qui tuto. da.poſ.⁊ de hoc dic vt in Lij S. neceſſitatem. C. de bon.que libe. ¶ In ea. glo. ibi,no. quod Pyleus.falſum eſt quod dicit: q; ſi hoc eſſet verum nulla eſſet differentia inter iuſſum et autho:itatem quam ponit hic litera. C In gloſſuper verꝛecedere: bilim ca:⁊ illius tex.eſt ratio:qꝛ in caſtrenſibus vel quaſi filiuſta. vt in. l.ij. S. ad Mace.⁊vide alios ca Kn aſcgiͤſd in inſa ſus ſpeciales, —— — — = — — 2— — —2 = — nn Aanmato: ſr ahlonh M f taunen oillle wworgolahe Itnlo lamſiyn aactuse rrcl muug MS lrsawſns lod 5 raritnnu koeſadu AIauode 77 m räunugll rveofkyne C nimrkamgude orn athi nüimn eturigamvmeranit wataltermnwountarend aato in moeenincchm admond ci Wartoafote mens oner ranſäentieins, qni habet audo chabocyerbumibiimpottatdh tnut do Baldindicoſ neceſ tichaxijqijcqvidanſdtalbie oeinſätalegatrohoegoſgotzi auunteins pinull ürſcieron kerdum conſcemiagon gnfe dnag eoenlmfadinpieennot JoanAndinccunm feteri u Tſi. dineman Cacn un fekenmpofinrnſeed z eunpoktirernenrert.. 4 didntirhecPalgene pad 1 dn. econeccc menggrnnin, Luei Lei meumſimüidal timzadhxra dahödebigonine da dghno Conſe nu olhogun dnſgs, enenn iennnaüm ayfin aDend henneen inanzachunsdin end S asjatd ſanh— 8 danpdid f onmei usſpeciales, quos poſui in.l. noꝛe.⁊ inl.. ſeq. eo. Po⸗ de dlen ütpene ſtremo no.⁊ aduerte:quia aliquando lex dicit interponi la denne 6 an 3 debereꝰ iuſſum:⁊ tunc dic, vt in hac litera. Tlliquãdo man nana ſurrtn qaattate 4 datum: ⁊ tunc de natura mandati eſt pꝛecedere:nec ſuffi- per er annine nn citratibabitio: vt in§.ſi poſt creditam. quem glo.⁊ Bart. dere ß udöanen rit pic allegant:hoc tamẽ ſingulariter limitãdum puto: cum dinl 3 6 enim dicitur, quod mãdatum retro nontrabitur: vt in di cto.g.verum eſt in actu, pꝛopter quem mandatum confer tur in totum conſummato:vt ibidem: vtputa:ſi mando ti- Nlan bi quod facias homicidium, quod iam factum erat: certe ex mandato non teneoꝛ:quia mandatum refertur ad fien⸗ dum, non iam factum. arg.l.cum ſtipulamur. et. J.ſi a colo⸗ no.j. de verbo. obliga. ſecus ſi actus eſſet initiatus, nõ au⸗ tem in toto perfectus:quia tunc tale mandatum retrotra biturtet iſta eſt peregrina et ſingu. doct. quam dat Ange dpafä. lus. in.l. Julianus. ff. qui ſatiſda. cogan. per tex. ibi coniun⸗ Nane 4 cta quadam glo.(Et differentia eſt inter iuſſum f⁊ ma⸗ tenn 4 iade ſtri ificatione iuſſus pꝛopꝛie in eum datum:quiade ſtricta ſignificatione iuſſus pꝛopꝛi confertur, qui noſtre poteſtati ſubditus eſt:mãdatum au- inter iuſ ntem in eum qui liber eſt. C. quod cum eoll.ſi mandatoꝛ. et um amana quod not.in. i.§. iuſſum. 3. quod iuſ. Eliquando lex dicit cedere:vt de ſe patet ad quod. C. de appellatio.l.pꝛecipi⸗ rerPrecyem antt mus.⁊ que ſit differentia inter pꝛeceptum ⁊ mandatum: vi vlri. tiam:et tunc etiam pꝛecedere debet:vt extra de regula.ca. requiritxinat u. licet. C. de ſacroſanc. eccle.l.j. de epiſco.⁊ cleri. authen.licen ſentia. uchi tiam. ⁊ hoc ſᷣm Bart. hic, ⁊ in. l.ſinautem. de aqua pluuia. in, 1 arcen. Et hoc eſt ex eo:maxime: quia iſtud verbum licen- niadenkin tia, impoꝛtat liberam voluntatẽ: nõ autem arbitrium bo⸗ actureoui em niviri bm Innocen. in. c. cum ad monaſterium. de ſta. mo- 16 urequſſtus gunchte nacho.licet Barto. ⁊ foꝛte melius voluerit contrarium in moſcaturanennigien Lalio.ffde alimen.⁊ ciba.leg.in repetitione ſua. de qua ibi tbontast 7 per eum. C lliquando dicit interponi conſilium:⁊ tunc ddicis ſi interueniredin,“ etiã pꝛecedere debet. Ad qð extra de electi. c.cum in vete- einci pelquande: ri extra de arb.c.cũ olim. Idem ⁊ ſi pꝛeſentianxlicet enim bet interponiinſeiwe ratibabitio poſſet reſuſcitare voluntatẽ: vt in regula, rati. eia, an diffinitina⸗ de regu.iur.in. vi.⁊.l.xatum. cum ſimilibus.j. de ſolutio. at⸗ ando interponitdt tamem non pꝛeſentiam:⁊ hoc eſt quod voluit Bal in.li.C. ponitur. 3 qui admitti. C Jdem eſt et ſi dicat interponi conſcien- un b ti.:quia cum eralisfactapermin b tiamb, ſecundum aliquos: quod non eſt verum: quia cun p lex dicit talem actum de talis conſcienta fieri debere:⁊ tũc lat: m actun V aut de conſcientia eius, qui habet authoꝛitatem ratione uen hlceif pꝛin. officij:ꝛ hoc verbum ibi impoꝛtat idem, quod autho 4perc ſi Ftr ritas:vt voluit do. Bald.in dicto H.neceſſitatem allegan⸗ voteſttis ſjncöſ 1 do Zrchidia.xiij.qij. c.quidam.ſed alibi etiam melius in tetuti nando äniin rubꝛi.C.de inſtit. allegat pꝛo hoc gloſ.not.in.l.j.C. de ſecun einſeca requiſtzain dum tabu. ut eius, qui nulla iuriſdictione pꝛeditus eſt: opponitur. ⁊ tunc hoc verbum, conſcientia, non ſignificat neq; autho ritatem, neq; conſenſum: ſed ſimplicem notiſicationem:et ina C1 hoc dicit. Ioan. And.in.c.cum in veteri. quoniam refert n elm, Bal.in rubꝛica pꝛeallegata. ¶ EAliquando dicit f interpo ni conſenſum:⁊ tunc aduerte:quia ſᷣm Barto. hic, ⁊ in. d.l. . inautem, ſufficit eum poſt interuenire: vt.l.ſi. C. ad AOa⸗ ratio quareiuſibdan cedo. cum ſimilibus, vbi de hoc Bal. plene ponit. dicas ta n„diertbieperEl men aliter sm Innocen. extra de conſue. c.conſuetudinis. equidie ſtblede.ll.0 — vortspeckni a¹i per do. Ant.quod aut actus, qui geritur pꝛo eius foꝛ enaut t Lauod wenmi ma requirit conſenſum ſeu eſt nullus aliter:⁊ tunc niſi con rꝛſefac lürnirri ſenſus pꝛecedat nõ poteſt ſubſe qui:ad hoc allegat.l.quid guo ad babiltanc. rn ergo. cum ſimilibus.l. ſequen. 6. de his qui no. infa. Ad ſe⸗ d quodde enigl cundum allegat.c.auditis. extra de elect.⁊ facit. c.qð ſicut. nun eo. titu. Aut actus eſt aliquis, ſeu de eius foꝛma nõ requi- rit conſenſum:tunc poteſt ſubſequi:extra de iure patro. c. cura. 7.d. fi.⁊ hoc facit ad queſtionẽ quam ponit do. Bal. I in. l. C. qui admit. invltima charta.ſi ſtatutum dicit, quod contractus ſeu hereditatis aditio non poſſit ſieriper mi- noꝛem niſi cum conſenſu duoꝛum conſanguineoꝛum:anſi i dictus conſenſus non interuenerit a pꝛinei. poſſit ex poſt facto interuenire:⁊ per. d. theoꝛicam licet nò alleg. Inno. decidit, qoò ſi in actu aditionis ſeu contractus non interue niat:tales actus erũt nulli:nec poterit fubſequi. Ed quod Cauitchaueg, adde, qò idem voluit in.l.ſi pater. C. de ſponſ- a.in fi. dicẽs, scumſe 35 7 u qð talis conſenſus ex foꝛma ſtatuti poteſt pꝛeſtari in moꝛ⸗ ten L t vltiuin⸗ tis articulo.ꝑer verba Cy. ibi,ſecus autem ſiſtatutum re⸗ s fallume fubaca aquireret pꝛeſentiam: quia tunc in moꝛtis articulo pꝛeſtare nonpoteſt moꝛiens eam quaſi moꝛtuus pꝛeſens eſſe nõ di⸗ De acquirenda hereditate. .„„„. e⸗ im aante interponi pꝛeceptum:et tunc de natura pꝛecepti eſt pꝛe⸗ de bonas gloſtin.c.cum aliquibus.de reſcriptis.in.vj.et in neiznpotzltam ib ſepe.de offi.pꝛeſi. ¶ Aliquando dicit t interponi licen⸗ catur:vt de condi:⁊ demõ.l. mulcta non cõmittetur. ⁊ boc intelligas pꝛocedere vbi conſenſus in vim ſimplicis cõſen 144 ſus pꝛeſtari debet:ſccus ſi in vim authoꝛitatis:quia tũcde a ¶ Interponi eo idem cẽſendum eſt, qò de authoꝛitate infradicetur. Et ad pꝛimum facit quod no. Inno.extra de offi.deleg. c. pꝛu dentiam.Scias tamen, qð vbi actus eſſet nullus mero fa⸗ uoꝛe alicuius:tunc de equitate poteſt actus ille vt ex nunc conſenſu validari:⁊ hoc pꝛobatur in.l.filio pꝛeterito. ff. de 10 iniuſto irr. fact.teſta. ¶ Quomodo autem † cognoſcatur quando conſenſus pꝛeſtari debet:⁊ quando in vim autho ritatis: dicas ſᷣm domi.Anto.eleganter in.d. c.conſuetu⸗ dines. quod aut talis conſenſus debet pꝛeſtari ꝑer infe⸗ rioꝛem ipſi ſuperioꝛi:ꝛ tunc quia abſurdum eſt inferioꝛem ſuperioꝛi authoꝛari.argu.lnam ⁊ magiſtratus.. de arbi. cum ſimilibus.⁊ hic intelligitur de ſimplici conſenſu. Tlut ſuperioꝛi pꝛeſtat inferioꝛ:⁊ iſto caſu, aut in illo actu ſupe- rioꝛ cum inferioꝛe habet cõmunionem iuris:⁊ tunc etiam ſi mentio fieret de authoꝛitate, intelligetur de ſimplici cõ- ſenſu:vt dicit pꝛobari in.d.c.cura. Aut non habet commu nionem iuris:⁊ tunc conſenſus pꝛeſtabitur in vim autho⸗ ritatis:vtputa in abbate cum capitulo ſeu in pꝛelato alie⸗ nante res eccle ſie, quo caſu requirit᷑ epiſcopi authoꝛitas, ſecundum no.in authen.hoc ius poꝛrectum.⁊ in.c.hoc con ſultiſſimo.⁊ per totum, de rebus eccle.nõ alie.⁊.xvij.q.iiij. cap.in venditionibus.et dicit quod conſenſus qui ſpectat ad aliquem ratione publici officij, vim autho. habet: et vt authoꝛitas interponi debet. Et dicit hec fuiſſe de mente Joan. And.in addi. Specul.in rubꝛica de his que fiunt a Pꝛela. quam diſtinctionem not. et ſecundum hanc intelli⸗ ge, quod dicit do. Bal. in. d.§. neceſſitatem. vbi alle gando n Archi.xviij.q.ij.c.nullã dicit. C tZlut lex dicit interponi debere decretum:⁊ tunc de natura decreti ſemper eſt pꝛe⸗ cedere:vt no. Innocen.in.c.j.de rebus.eccle.non alie.in.vj. ⁊ in.c.dudum.eo.titu.Et eſt etiam gloſ.expꝛeſſa ⁊ oꝛdina- ria in.l.ait pꝛetoꝛ..pꝓermittitur, que incipit, Sed cur. ff. de minoꝛi. licet Bald.in.l. quecunq;. C. de bonis que liber. di⸗ xit, quod etiam decretum poſſit ſequi quando ſuadet vti- litas eins, qui actum egit. ar. lNcum hi§. eam. et§. ſi pꝛetoꝛ. 5.de tranſactio.⁊ in.l.ſi fundus ſterilis.. de rebus eoꝛum. Aduerte tamen quod dixit do. Innocen.in.c.j.quod tale decretum:quia ſententia eſt, in ſcriptis interponi debet: vt.l.ij. cum ſimilibus.C. de ſenten. ex peri.reci.quia hoc vi b detur dubium:cum talis ſentẽtia ſinterlocutoꝛia dicatur: vt.l.pꝛeſenti.quod ibi no.per gloſſ.C.de his qui ad eccle. confu.Sed poteſt ſaluari: quia aliquando dicitur diffini⸗ tiua, ⁊ aliquando tenet medium inter vtranq;:vt patet ex not. in.l.ſcimus. C. de admini.tut.et per gloſ.⁊ per Barto. in. l.ij.ff de appella.recip.et per Bald.in.l.iij. C. de epiſco. 12 audien. C Item † aduerte:quia tale decretum debet eſſe certum, ⁊ ſuper certo interponi: non autem incertum, ſeu ſuper incerto: q hoc modo eſſet nullum:vt eſt textus ſe⸗ cundum vnam lect.in.litem eoꝛum.§. ſi decuriones. quod cuiuſq; vniuer.no. ¶ Et ideo dicitur ex illa r gloſ.qð non valet generalis liberatio, ſeu repꝛeſentatio per minoꝛem facta tutoꝛi ſen debitoꝛi ſuo, ey quacunq;cauſa, etiam ſi cũ pꝛetoꝛis decreto et tutoꝛis authoꝛitate hoc actũ ſit: quod pꝛobat textus, in. l.iij. q. contrarium. 3. de contra.iud. tut. Ad quod facit quod no. Barto.in.l.cum Aquiliana. 3. de tranſactio. No.tamen glo.que reputatur ſingu.in.d.g.con trarium.quod licet decretum ⁊ curatoꝛis authoꝛitas non poſſint validare liberationem generalem: tamen hoc va⸗ lidabit iur amentum: de quo videtur ſimilis gloſ.in.c.j.. item ſacramenta.de pace iura.fir.cogita tamen ſi illa gloſ. eſt vera:quia ſi vera eſt reſultat notabilis limitatio ad di⸗ 14 cta per Bart. in. d.l.cum Mquiliana. Quandoq;. ldi⸗ cit interponi authoꝛitatem:et tunc dicas,vt dicitur inſtit. de autho.tuto.in..tutoꝛ.et hic:quia incontinenti et ante- quam ad alios actus diuertatur ſequi debet: non autem ex interuallo:vt.l.obligari.§. tutoꝛ.. de autho.tuto.⁊ hoc intellige ſecundum diſtinctionem. 5. dictam domini An⸗ 15 to. C Pondera tamen, quod dicit hic Unge. allegando Innocẽ. in dicto.c.conſuetudines.quod talis authoꝛitas debet interponi, vt verbũ ſonat:videlicet, qò de foꝛma re⸗ quiratur, qð is qui authoꝛitatem interponit: hoc verbo: authoꝛitatem interpono:vtatur. vnde ſi tutoꝛ in cõtractu minoꝛis authoꝛitatẽ interponẽs, vteretur hoc verbo: con- ſentio, nõ diceretur authoꝛitas interpoſſta. Dubito tamsẽ debere. Zldde tu de authoꝛita te, vc; authoꝛi⸗ tas, an ⁊ qñ de⸗ beat interueni⸗ re.við ſin. Bal. in.l. ſi decretũ. C.de ſer.reipu. manumiſ.: Jo. And. in addit. Spec.in tit. de ceſ.act.in.v.col. in addi.incipit, Rigoꝛoſum ni⸗ misvbi dicit:añ cõtractũ in con tractu, ⁊ poſt cõ tractũ incõtinẽ ti: ſubdens iſta eſſe paria. Allle gat pꝛincipali⸗ ter iſtũ tex.⁊ di⸗ cit bene kacere. c.ij. requiris.cũ cõcoꝛ.tertie gl. extra de appel. ¶Conſciẽtia. Adde tu ⁊ vide Bal. in. l. nemo. C.de ſent.⁊ etiã við ad iſta Bal. in. d.l. obſerua⸗ re.g.poſt hec. in vj. colũ.3ã.de of. Pꝛocon.⁊ in.c.ex Parte. in. j. col. in vſ.ibi cõſilio de cõſti.⁊ in.c.ij.de feu. ſine cul.non amit.in pꝛinci.⁊ i.c. que in eccle ſiarũ.in.ij.colũ. verſi. no.conſen ſum. de cõſtitu. Bal in. liſi cum ipſe..fi.C.decõ trahen. emptio. Alliud eſt cõſen ſus, aliud cõſciẽ tia. vide text.et Pald. in ca.per inquiſitionem. de elec. in. j. col. Piu A10 — — V an hoc pꝛocedat: quia tex.in.l. iij. cum gloſ.coniunctus. 3. de autho.tut. videtur pꝛobare contrarium:vbidicit ſuffi- cere ſi tutoꝛ vtatur his verbis, agnoſco, vel appꝛobo: qibi videtur caſus contra pꝛefatos doct.in conſulendo tamen 16 non recedas e Et hoc facit ad queſtionẽ quã 1 ponit hic Cy. Ange.⁊ Bal. an ſtante ſtatuto, qð ſyndicus ab vniuerſitate creari non poſſit abſq; authoꝛitate pote- ſtatis: illa authoꝛitas ex interuallo interponi poſſit: in quo Cy.⁊ Bal.dicunt, qð ſic: quia talis authoꝛitas potius dicitur conſirmatio, que ex interuallo ſequi poteſt: vt.l.ſi quos.S.de decurio.lib.x.⁊..ij.C. de iure fiſci.eo. lib. Ange. tamen per iſtum tex. hic concludit contrarium. C Aduer te:quia vt dicit Inno.in.c.fi.extra de pꝛocurat.⁊ in.c.cum cauſam.de iura.calum. Bar. in.l. actoꝛ. rem ratam haberi. Bal.⁊ꝛ moder.in.lnulli.. qò cuiuſq; vniuer. et communis concluſio eſt, qd in conſtitutione ſyndici nõ requiratur ſu⸗ perioꝛis decretum ſeu authoꝛitas:vnde cum inhoc ſupe- rioꝛ non habet communionem iuris cum inferioꝛe, ſeque M retur ſᷣm do. Anto.in.d. c.cum cõſuetudinis,in diſtinctio⸗- ne ſua.qð iſta talis authoꝛitas in vim authoꝛitatis:nõ au tem in vim confirmationis interponi deberet:⁊ ſic verum eſſet qð dicit do.Ang.Sed cum ſtatuti tenoꝛ in hoc repu gnet, foꝛte eſt verioꝛ ſententia Cy.⁊ Bal. eo tamẽ caſu, quo tam pꝛo facto poteſtatis:quã pꝛo facto vniuerſitatis ſyn/ dicus conſtitueretur. ſecus tamen vbi pꝛo facto vniuerſi⸗ tatis tantum: qꝛ tunc cõmunionem iuris nõ haberet.Ad qð facit extra de reſcrip.c.edoceri.⁊ qð no. Ange. in. d.l.a⸗ ctoꝛ.⁊ ita potes ad concoꝛdiam pꝛedictoꝛum opi.reduce- re.Et ex his habes declaratum, quod dicitur de materia 17 iſtius§. z. c. dudum.&. alle. ⁊. l.ſinautem. ¶ Altimo † no. bic intellectum, quem dat hic. Bar. ad.l. i lio. C. de iure de⸗ libe.Et adde ad hoc, qð ibi dicit Dy. qð vbicunq; pꝛo ſo- lennitate requiritur conſenſum, aut authoꝛitatem inter⸗ ueniſſe:talis ſolennitas, quia extrinſeca, non pꝛeſumitur: vt.l. ſciendum.de verboꝛum obliga.⁊.l.quecunq;§. ſia pu⸗ Pillo. 5. de publi. Quod ſingulariter limita eſſe verũ:quan do ſolennitatem talem non interueniſſe opponitur: ſecus ſi de ea queſtio non haberetur:vtputa:quia non oppone⸗ retur eam non interueuiſſe:quia tali caſu ſolẽnitas extrin ſeca pꝛeſumitur interueniſſe:⁊ hoc eſt, qò voluit no. Com⸗ poſtellanus ⁊ ibi refert do. Anto. de But.et etiam Joan. de Imola in. c. dilectus. extra de conſuetu.quod no.quia eſt dictum paucis notum. Summarium.*. .ᷣ Conſenſus generalis patris pꝛeſtitus ſiſio, pꝛo quo- cunq; iudicio, per ipſum filium ineundo: an valeat? re⸗ miſſiue. 2 Mandatum ſpeciale ratione perſone et cauſe, an requi⸗ ratur ad petendam reſtitutione m in integrum: V 3 Moandatum ad iurandum de calumnia, qð ſufficit, quod ſit ſpeciale abſq; expꝛeſſione perſone ⁊ cauſe. 1' 4 Mandatum ad petendam abſolutionem ab excommuni catione quale eſſe debeat: 4 5 Solicitus de hereditate viuentis, quis eſſe non debet. 6 Rumoꝛ, quando faciat de illicito licitum: Collatio beneſicij facta per papam alicui, exiſtente rumo re rectoꝛem moꝛtuum:ſi poſtea reuertatur, an valeat: 7 Caſus in quibus ſpeciale mandatũ requiritur. remiſſiue. Juſſus debet ſpecialiter — I V Sed vtrum. Sis eer reſpectu certe pereditatis:nec vitiatur ſiper iubentem, de cauſa acquiſi V tionis dubitetur.hoc dicit. ¶ Mota ad eſſe iuſſus requiri ſpeciale mandatum reſpectu certe hereditatis, qð indu⸗ 1 citur hic per Bar. ad duas queſtiones. Pꝛima, t an ſuffi- ciat generalis cõſenſus patris filio pꝛeſtitus pꝛo quocũq; iudicio per ipſum filiũ ineundo:de quo in.d.·.neceſſitatẽ. ⁊ in. ſuperioꝛi pluries allegato:⁊ eſt gloſ. qð ſic, in.l.ſi lon guus.S.de iudi.ad qð facit qð no. Specu in titu.de actoꝛe. F.nec obſtat iſte tex. quia ſpecialę eſt in iuſſu:ergo in con⸗ V 2 trarium eſt in conſenſu. CSecundo facit, an †ad peten⸗ 6 dam reſtitutionem in integrum requiratur ſpeciale man- I datum reſpectu perſone: cauſe:vel ſufficiat ſpeciale tan/ tum:in quo bꝛeuiter reiecta opi. Rapb. Cuma. ats Buil. 4 6 2 3 4 5 6 Zudo.RKoma.in pꝛimam Inſoꝛ.part. de Cu.in.l. ſed ⁊.ff.ſi quis cau..queſitum.d cer ſufficit ſpeciale tantum: nec 1 adren ausdesdie es perſona et cauſa contra quam in integrum reſttutio d ſtulari debet:vt no. Bar.⁊ ibi vide eleganter per eun 1 dicatur ſpeciale mãdatum inli.ſi filius.j. de dona.: Baiid l.j. C. etiam per pꝛocu. cauſam in integ. ¶ Facit tertio⸗ 9 tra eum, an ad pꝛeſtandum ſeu accipiendum toraneh de calumnia requiratur ſpeciale mãdatum reſpectu 4 ſone ⁊ cauſe: an vero ſimpliciter. In quo Joan. And ei⸗ vlti. ext lla in. vi. Secit rennarinte⸗ vlti.extt a de iura. calum.in nouella in. vj. dicit requiriſj ciale reſpectu perſone cauſe:de conſi uetudine tamen 1 f ficit, qð ſimpliciter dicatur conſtituo te pꝛocuratoꝛem ad pꝛeſtandum ſeu recipiendum iuramentum de calunm abſq; eo, qð cauſa ſeu perſona expꝛimatur: vt colligit 4 Bax. in.l. qui bona..ſi alieno. j. de dam. infeca per B 1 l.cum ⁊ iudices.in.. ſed quia. cum.. ſequen. C. de iura 9 lum. ¶ Facit ⁊ quarto hec literaſm Cyæt Bal an ad G tendum abſolutionem ab excõmunicatione ſufficiat de curatoꝛem conſtituere hoc modo:videlicet conſtituote ad petendam abſolutionem, ſi qua mibi excõmunicatio illa⸗ tafuerit. Iſte tex. videtur innuere, ꝗ non. Bal tamen bic ⁊ in authẽ. interdicimus.C.de epiſco.⁊ cle. allegando pꝛo caſu. c. venerabilem. extra de electio.dixit ſufficere, qo con ſtituatur ſpecialis pꝛocuratoꝛ. Sed aduerte:quia Innoc. ca.cum deſyderes.extra de ſentẽ. excom.tenuit etiam ſpe⸗ cialem pꝛocur. pꝛo hoc actu non poſſe cõſtitui abſcq; iuſta cauſa:e quo requiritur ipfius excommunicati pꝛeſentia Ad hoc accedit.C.de pꝛocura.l. fi.ita debes intelligere dictum ca.venerabilẽ.⁊ id qð dicit Bal.⁊ Ang poſt eum ¶ Ho.x quem de viuẽtis hereditate nõ debere eſſeſolici⸗ tum.concoꝛdantie ſunt in gl.ꝛ ſi ſolicitus eſt, indignus be reditate pꝛiuatur. Ad qð.j. de donal. quidam in iure.: C. de pact l.fi.hoc tamen fallit quãdo rumoꝛveritati contra⸗ dicit, videlicet ꝙ dicatur eum fuiſſe moꝛtuum. ¶ Et ſic ex t hoc no.qð rumoꝛ licitum facit id, qð alias reputatur illi⸗ citum.de quo dic vtj.eo.dicetur.l.cum quidam g.qð dici⸗ tur.⁊ vide qð dictum eſt in.l.ſi is.ð. e.Et inducitur iſte ver. plane. per Bal. hic, ſi pꝛopter cõmunem rumoꝛem dicen⸗ tium quem eſſe moꝛtuũ, Papa cõmiſit vt pꝛebenda illius moꝛtui alicui daretur:⁊ poſtea apparuit illum de quo ru- moꝛ erat fuiſſe moꝛtuum, eſſe viuum:anvaleat talis colla⸗ tio:⁊ ſinõ valet, an taneat in tempus moꝛtis.ipſe tex. facit quod ſic. In contrarium eſt veritas ſecundum eum: quia in reſcriptis attenditur tempus date:vtdicitur notabili⸗ ter in toto titu. de conceſ.pꝛeben. Sed melius facit..eam te. extra de reſcrip.qð allegant hic moderni. ¶ In gltſu per verbo, ſpecialiter. no. gloſ.que enumerat plures caſus in quibus requiritur ſpeciale mandatum:vide etiã aliam in.d.l. Pompo.in gloſ. allegata.⁊ per gloſ.in. c. qui ad agẽ dum.in.vj.de pꝛocur.⁊ in Specu.in titu.de pꝛocurat.in.ſ. ratione igitur.verſi. item opponunt, qð generaliter. Summarium. Aerba inepta non vitiat actum, quando de intentio⸗ ne conſtat. Inſtrumentum manqdati ſi dicat conſtituo te aſinũ meum ad agendum, non vitiatur. 1 Aditio hereditatis an inducatur per diſtractionem rei bereditarie: Mandati fines non dicitur egredi ille, qui foꝛmam ſuper ficialem non ſeruat:duntamen in effectu ſeruetur. Ratihabitio vnius actus, quod inducat mandatum ad aliud, quod eſt paris nature.. Neres qui effectus eſt de iure pꝛetoꝛio, quod poteſtetiam effici de iure ciuili.ꝛ vide.nu.⸗. Dominus ſi famulo exiſtenti in via dixerit, non redeas, ꝙ ſentiam nouum:ꝛ⁊ famulus interfecerit iniuriantem:aner hoc videatur dominus mandaſſe. 7 Debito:,‚ an videatur interpellatus ⁊ in moꝛa cõſtitutus, per hec verba:egeo pecunia quam debes. Dies, quando non interpellet pꝛo homine,⁊ in moꝛa non conſtituat: uſſus pꝛeceſſiſ Sed quid ſi man. C Reullsrkar qus doq; eicoſtkaidchd in aumältict win uip5e neper erneibäucktden ſengn dn ententlat ci niyſeidid gcl Wwüicnaut struditre 21.6 of ulsttnlao ün itrlergmi monacnmnnch zutreCltnoofquo wie Rattuorketan barseffa ehnuaßn eCEtinduckun gregentespuünopel'⸗ atos noffamnorecpienäiniorlam jurtntsaldomniynü ſetian triitentordominusmandaſe amtefeetiniuriantentenectur. gdictbocfviſſemdicatum incl umitertenent onnes Tu po⸗ rlier dict do Raphoeberee denfanulo,Sienimfhiſſeeperbe umtuncnon tenereturdominuss unsboemandalttperbecperba Ksnneratus: quigtnne peſumit wonis debmit cogttereilud eueni anlſgisdomum buieſudimn N utdentucr ſenn „ a cn anarto he⸗ n utionem be ,; 1l „Detongne nituenbre man Autonenſig ntt :vier wcdamjte derricetuxin näi erdicimusCd negin bil aanpl 9— merg quc in pꝛincip. 6. eodem. videlicet, quod per diſtractionem rei 4 rium ipſe ibidem tenuit:licet poſtea ſententiam ſuam mu AAle i llar d EKandint De acquirenda hereditate. docunq;⁊ per quecunq; verba de patris voluntate con- ſuat b. d. CMHo. quod verba groſſa ⁊ inepta t vulgarium: erba actum de quo agitur, non vitiant: dummodo de rpeme daſte quod. C.de teſtamẽ.l.quoniam indi num. cum ſimi.quod facit ad dictum Innocen.in.c.peti tio. extra de pꝛocura. quod refert Bal.in.lꝛid quod pau- peribus. C. de epiſco.⁊ cleri. An vitietur pꝛocuratoꝛis in 4 ſtitutio, ſi in inſtrumẽto dicatur, conſtituo te aſinum meũ ad agendum:⁊ dicendum eſt, ꝙ nõ: ex quo apparet de cõ ſtituentis intentione voluiſſe cum conſtituere pꝛocurat. quod no. vide Bal. in. c bone.il.j.in. ij col. de elect. Itẽ no.⁊ ſecundo iſtum tex.ſᷣm Bal. hic, ad id qð dicit Spec. in titu. de inſtru. edit. 6.compendioſe. dum ponit quid ſi⸗ gniſicent iſta verba, conſtituo talem collectoꝛem, ⁊ cuſto- 2 dem bonoꝛum meoꝛum. ¶ Mo.tertio, ꝙtex iſto tex. vide- tur pꝛobari contra id quod dicit Angel.in.l.pꝛo herede. bereditarie, iuducitur hereditatis aditio: cnius contra⸗ tauerit in.. Papinianus.eiuſdem.l.de quo dic, vt dicet 3 eodem.. gerit. Not.† quod non dicitur fieri diſgreſſio 9 mãdati,ſi eius ſuperficialis foꝛma diſgrediatur:dummo- do in effectu ſeruetur. ad quod. S. mandall.fin. ſ.ſi.⁊ quod ibi no. ad.diligenter. eodem tit. ¶ No. quod non dicitur fieri diſgreſſio mandati,ſi eius foꝛma diſgrediatur, dum⸗ eouuritur pfusero 104 modo ſaluetur in effectu. ¶ Ho.t quod ex ratihabitione tCde proenalin erablläé idc dis de viuctishereäim ntieſunt inglaſſſae ad vnum actum, inducitur mandatum ad aliud. quocteſt paris nature. Altimo no. quod qui eſt effectus beres ex iure pꝛetoꝛio, poteſt etiam heres effici ex iure ciuili. de R quo dic vt dicetur in glo. ¶ Et inducitur iſte verſi.pater 6 io. entes:⁊ pꝛimo per Barto. ad duas queſtio⸗ drAagͤſdedmult 5 Tfilio per leg 1 pꝛimo p q tamen falltqnichfnn Pdicatureunfüſinte norlictum fackiüghü lcvt. eo dicetunlang crumeſtinlſiisge bic, ſi popter cönnan noꝛtuũ, Papaconte retur: ⁊ poſteaapn oꝛtuum eſſe viunne mntaneat in tempuan trarium eſt vertun enditurtempusdan econceſ pꝛeben Irn ip d allegantbieni liter no. gloſuemns ittur ſpeciale mmtun ngloſallegetargi xur.⁊ in Spesuntan rſi tem opponnt ummarin nonyititatmn e h nandatiſditbune vitiatur. 2 tis an Trdurerrrrdie 12ℳ jei ile, ondictur gni vir urinte M t nnde 9 nespꝛimo ſi famulo recipienti iniuriam, dixit dominus: nunqᷓ reuertaris ad domũ, niſi ſentiam nouum: an per hec verba videatur dominus mandaſſe adeo, quod ſi fa⸗ mulus interfecit iniuriantem, teneatur dominus: ⁊ dicit ꝙ ſic. Et dicit hoc fuiſſe indicatum in ciuitate ęloꝛẽtie, et hoccommuniter tenent omnes. Tu pondera hec verba pque ſubtiliter dicit do. Raph. debere cõſyderari offen⸗ ſam illatam famulo, Si enim fuiſſet verberatus vna ala⸗ pa tantum.:tunc non teneretur dominus de occiſo, tanq́; eidominus hoc mandaſſet per hec verba: ſecus ſi fuiſſet famulus vulneratus: quia tunc pꝛeſumitur dominus ea ratione: quia debuit cogitare illud euenire potuiſſe. iu- xta tex. in.l.ſi quis domum.§. huic ſubiungi.3. loca.⁊ text. in. c. fina. de homicid.lib.vi.quia tunc pꝛeſumitur moꝛtem mandaſſe ex qualitate pꝛecedentis offenſe. Que verba li⸗ a cet nihila alleget, videntur vera: arg. eius, quod dicimus in ſ defenſam ſimilem offenſe eſſe debere: vt not.C.vnde vi.lj per gloſ.de ſenten. excommu.in.c.ſi vero. in glo. 5. ad legem Aquil l.ſcientiam.. qui cum aliter.⁊ per Barto. j. de ſica.l.furem.cum ſimi. Quamobꝛem cum dubia videan tur verba mandati, interpꝛetamur vt dominus vindictã ſimilem pꝛioꝛi offenſe mandaſſe videatur. argu. l. interpꝛe tatione.ff.de pe. ¶ Inducitur ⁊ ſecundo per eundem: an 7 per bec verba, tegeo pecunia, quam debes: videatur de-⸗ bitoꝛ interpellatus, ⁊ in moꝛa conſtitutus: de quo vide vt pic per eum:⁊ per eundem in.l.hoc modo.⁊.l. Co modo. de lega.j per Cy.inl. minoꝛum. quem ipſe allegat. Et con- duſio eſt, ꝙ ſic: Ex qno ſequitur multomagis, quod per bec verba, quis conſtitutus eſſet in moꝛa in ſingu. caſu ſe⸗ cundum Fulgo. in li.. licet autem. 5. de peri.⁊ commod. e rei vend. vbi babes, quodrlicet regulariter dies interpel let pꝛo homine, ⁊ in moꝛa conſtituat: attamen hoc fallit: niſi quis velit emptoꝛem conſtituere in moꝛa pꝛo effuſio⸗ ne vini:quia tunc non ſufficit lapſus diei conſtituti ad vi- num expoꝛtandum:ſed etiam ⁊ verbalis vẽditoꝛis inter⸗ pellatio requireretur:vt vinum effundere poſſet. qui ſi in communi caſu conſtituitur per talia verba, multomagis in hoc ſpeciali, ſᷣm pꝛefatos doc.in loco pꝛealle. In gl. 9 ſuper verbo, bonoꝛum t poſſeſſionem efficiatur beres de iure ciuili.glo.hoc non bene declarat:ſed melius ponit in dictalpuberem.⁊ in dictall. ſed cum patrono. 5. bonoꝛũ.j. de bonoꝛum poſſeſdicitur quod efficitur heres ſeu bono rum poſſeſſoꝛ de iure pꝛetoꝛio. Bartol.autem in dicta.lj. puberem.quem ſequitur hic do. Bal.dicit quod perpeti⸗ tionem bonoꝛum poſſeſſionis efficitur quis bonoꝛũ poſ⸗ ſeſſoꝛ, de iure pꝛetoꝛio:⁊ beres deiiure ciuili:licet in di⸗ 145 cto.. bonoꝛum.tenuit gloſſ. ald. autem in dictal pube⸗ rem. tennit contra Bartol. dicens impoſſibiſe eſt eſſe ve⸗ rum, quod Barto. dicit cum per bonoꝛum poſſeſſ.adipi⸗ ſcamur iura vtilia:vt in..quos autem.de bono.poſſeſſio. per aditionem autem iura directa: hec autẽ duo in perſo na einſdem: in eodem non poſſunt concurrere. j. ad Tre belliall. ſi heres inſtitutus. Item fundat ſe ſecunda ratio- ne:quia ſi effectus eſt heres: ⁊ ſic dominus per bonoꝛum poſſeſſ ſic ex vna cauſa, nõ poteſt effici dominus ex alia, videlicet per aditionem:vt inſti.de act.g.ſic itaq;. cum fi. ⁊ in.l. itaq;.§. qui fideicommiſſariam. 8. de hered.inſtitu.⁊ do. Rapha.Fᷓulgo.in dicta.l.puberem. ſequntus eſt opi. Bart. Sed videre meo non bene reſpondet ad rationes Bald.dicit nanq; non obſtare, quod dicit Bal. per. lſi he⸗ res inſtitutus.q imo quis ex diuerſis iuribus poteſt ha- bere vtiles ⁊ directas: vt l. Stichum..ſi aliquando.j. de ſolutio. Ad ſecundam rationem non reſpondet. Tu autẽ melius dicas ſm Garto. alibi eleganter, quod licet pꝛetoꝛ non poſſit quem facere directo eſſe heredem:tamẽ penes aliũ nec re, nec ſpe ſunt directa iura hereditaria: tũc per petitionem bonoꝛum poſſeſſ. heres qui directo efficitur,⁊ in eum pꝛetoꝛ directas actiones⁊ iura tranſfert. argu.j. de damno infec.l pꝛetoꝛe.⁊ hoc eſt quod voluit Gartol.in J.ſ.in pꝛin. j. de bono. poſſeſſ. repꝛobata ibi ſententia gloſſ. in.l. i eodem titu. vnde ceſſat, quod dicit do. Bald. per. d. ſi heres.quia imo per petitionem bonoꝛum poſſeſſionis quis heres efficitur directo. ad quod facit quod ipſe idẽ dicit.C.de pactisꝛ.ſi debitoꝛi.per.l.ſtatuliber a ceteris.. Quintus.ſ.de ſta. lib. vbi ⁊ pꝛetoꝛ viuus quem directo be redem facit:non obſtante quod ipſe dicit per..ſic itaq;. 7. F. qui fideicommiſſariam. quia imo ex pluribus cauſis in idem tempus concurrẽtibus poteſt quis dominus effi ci:vt eſt cõᷣmunis concluſiogl.⁊ doc.in.l.iij..ex pluribus. ff.de acquiren.poſſeſſ. vnde cum iſte due cauſe, videlicet, iure cinili⁊ pꝛetoꝛio in idem tempus concurrant:vt patet quia eoipſo quod bonoꝛum poſſeſſionem petit, nonhere⸗ ditatem adinit. ergo ⁊c. Quapꝛopter teneas ſententiam Barto. Nec obſtat iſte tex.hic, qui dicit bonoꝛum poſſeſſ. iterum adiuit:quia debet intelligi facto aut appꝛebenſio ne:⁊ hec omnia intelligas:de bonoꝛũ poſſeſſ.iuris:ſecus in bo.poſſeſſ.facti:vt ventris nomine, ⁊ Carboniani edi⸗ cti:quia petitio iſtarum non facit aditionem:vt no. Bart. in. 1.ij.õ. idem liberis. j. ad Tertul. Summarium.. & actum coꝛam, idem eſt, ꝙ in pꝛeſentia. F ines mandati licite tranſgrediuntur, quando conditio mandantis fit melioꝛ. Mandans magis periculoſum videtur mandare, quod eſt minus, non econtra. Statutum, quodin quacunq; cauſa detur conſilium ſa- pientis ſi petitum fuerit: quod non habet locum in caſu claro: nec in interlocutoꝛia: nec poſt citationem perem⸗ ptoꝛiam. Statutum, quod minoꝛ poſſit contrahere cum conſenſu conſanguineoꝛum tantum:ſi aliter contrabit: an contra⸗ ctus ſit nullus ⁊ ex eo oꝛiatur naturalis obligatio: Solennitas extrinſeca ex diuturnitate tempoꝛis pꝛeſu⸗ mitur. Statutum requirens certam foꝛmam in contractu mino rum, an ea non ſeruata, contractus ſit nullus. 3 1 oteſtes Quid ſi mandauit. C. Hoteſte conferri per patrem in arbitriũ fii,⁊ etiam tertij. ¶ Itẽ ⁊ poteſt pater filij aditionem limitare reſpectu quote et cauſe, quam tranſgredi nonlicet:ſi per hoc patris condi⸗ tio deterioꝛ non autem melioꝛ fiat. ¶ No.tex.ibi, rcoꝛam: hoc eſt pꝛeſente:vt.j de verboꝛum ſignifl.l.coꝛam.ð. de ar⸗ bitris l. diem pꝛoferre..coꝛam. Secundo not. quod licet tranſgredi mandatum, ii per hocfiat melioꝛ condi⸗ tio mandantis: non autem deterioꝛ Ad quod.S. manda. Ldiligenter.et quod not. C.de nego. geſtis.i.ina. in gloſſ. CtNo.ſᷣm Baldl. hic in verſicu. aliter atq;. quod qui man dat magis periculoſum, videtur mãdare id quod eſt mi⸗ t a ¶ Ribhil alleg. Adde quod fa cit glo. xiiñ̃. qj. quoddebere. in verb. tallionis. qne dixit tantã penam peten⸗ dã eſſe a delin⸗ quente, quanta iniuria pꝛeceſ⸗ ſit.facitetiã tex. quem dicta gl. ibi alleg. xxiiij. qii. ſex differẽ tie:vbi text. di⸗ xit dentem pꝛo dente, oculum pꝛo oculo. ð— ——— ——— ————— —— — n 2* Plu II —— — — LZudo.3Koma.in pꝛimam Infoꝛ.part. nus:non autem econtra.Quod facit ſecundum eum ſimã daui tibi ꝙ occideres Titium:tu autẽ vulneraſti obligoꝛ ex mandato. Pꝛo quo eſt tex.licet ipſe nõ alleget in..nec in ea. als, ſed in ea. j. de adul. Secus ſi mandaui tibi vt ver berares cum manu vacua:tu autẽ vulneraſti manu arm a ta,⁊ eum occidiſti:ꝙ de mandato non teneo::ar. huius li- tere:qð bene no.ꝙ dixit manu vacua:ſi enim traderẽ tibi vt alium gladio vulnerares:non tamen eum occideres: ſi occidis de occiſo tenetur mandans:licet mãdatarius foꝛ- mam mandati non ſeruauerit:vt eſt caſus no.in.c.ſi.extra 4 de homic.lib. vi. ¶ In gl. ſuper ver. †Titio.infert Bal. ex hac glo.quam no.ꝙ ſi ex foꝛma ſtatuti eſt, quod ſententia feratur conſilio ſapientis habito, ſi abſq; eius conſilio la- ta eſt ſententia, eſt ipſo iure nulla:⁊ ita diſputauit Oldr. licet ipſe non alleget:de cuius diſputatione facit mentio/ nem Bar. in.l. ait pꝛetoꝛ.. eritq; differentia.in fij. vi bon. rap. Hoc tamẽ dictũ tu dupliciter limita. Pꝛimo niſi lis decideretur per caſum.l.quo tali caſu non requiritur ſa⸗ pientum conſilium, quantuncunq; ſtatutum hoc dicat: ex quo in ſe res clara eſt:vt no. Bar.in. lille aut ille. del le⸗ ga.iij. Bal.in.l.ancille. C. de fur.⁊ etiam in..j. C. de rel.vbi etiam videas Bar.⁊ Bal. in.l.ij. C. de legi. ¶ Item a ſecũ a ¶ Item ⁊ ſecũ a do limita hoc habere locum in diffinitiua: ſecus in in⸗ do.vide etiam elegãs dictũ.d. Ant.in.c. cũ in veteri.de elect. vbi dixit diſpo ſitionẽ dicti ſta terlocutoꝛia:vt voluit Bal.in. lj. C ne li. in vna ea.que cau. ter. pꝛouo.⁊ in.k..quod in ſententijs.j.quando appel.ſit. ¶ Et hoc intelligas vbi conſilium requircretur ex foꝛma ſtatuti:ſecus enim eſſet vbi iudex de per ſe conſiliũ requi/ reret.de quo vide Bar.in.lj. g. queſitum.⁊ in.lex cõſenſu. in.l. ad pꝛincipẽ. j. de appel.⁊ per Bal. in.. minime. ex il tuti non babe⸗5 lo. C. de app. ¶ Item ⁊ ſecũdo infert ⁊ HBal.ꝙ ſi ex foꝛma re locũ, poſtq́; emanaſſet cita⸗ tio ad audien⸗ dam ſententiã, pꝛeſumit᷑ enim tũc calumnioſe peti⸗ 4 ſtatuti minoꝛ poſſit contrahere cum conſenſu conſan gui⸗ neoꝛum tantum:ꝙ non habito dicto conſenſu contractus eſt ipſo iure nullus. Adde tu, ꝙ dubitatur, an ex eo oꝛiat naturalis obligatio:de quo per Bar. in. l.cum lege.j. de ſi⸗ deiuſſo.⁊ in. ſi non ſoꝛtem.in pꝛin. j. de condict. indeb. per Bal.in.l.ſi inutiliter.in lec. antiqua. quam fecit Papie.C. de fideic.¶ Hoc tamen dictũ multipliciter limita. Pꝛi⸗ mo niſi talis pupillus contraberet cnm patre: qꝛ cum eo caſu ceſſet ratio ſtatuti:cum pater eũ decipere non pꝛeſu⸗ matur:vt.l.fi.cũ ſi.C.de cura.fur.in pꝛin.Conſuluit hoc ca ſu Bal non requiri cõſenſum conſanguineoꝛũ:⁊ hoc ipſe Ponit in.l.pactũ, quod dotali.in vlt. q. C. de colla. ¶ Secũ do hoc habere locum in contractibus:ſe cus in quaſi con⸗ tractibus, in quibus talis ſolennitas ſtatuti non requi- ritur:vt voluit idem Bal.3. de contra.iudic.tut.l.j. Quod facit ad ea, que dixi. 6. eod.l. multum..j. ¶ Tertio limita boc pꝛocedere, quando contractus pupilli eſſet ad ſui da⸗ num ſecus ſi ad ſuum lucrum ⁊ commodum: yt dixi alle- gando Bal.in.d.l.j. C Quarto quando ipſe pupillus con ſanguineos habet:ſecus ſi non habet:qꝛ tunc pꝛocedat cõ tractus abſq; eis,vᷣm Bal.in.l.turpia.in f. de lega.j.⁊ in.J. tranſactione finita.C.de tranſac.facit qð no. Bar.in..S ti chus qui meus erit.de leg.j.in.l.ſi cum dotem.. eo autem tempoꝛe.⁊ in..ſinautem.ff. ſol. mat.⁊ Ang. in. l. in fl. 3. ð cu. vniuer. no. Quinto limita, niſi habeat inbabiles: qꝛ abſq; eis contractus pꝛocedit ſᷣm Bal.in. l.j. C. qui admit. Tutius tamen eſt his duobus caſibus interponi iudicis decretũ.ar.l.vidua.z⁊.l.ſi furioſi. C.de nup.⁊ quod ibi per Bar. ¶M Sexto limita, niſi iſti conſanguinei reperiant᷑ fu⸗ rioſi:eum eo caſu conſenſum non habeant:vt.l.qui ſeruũ. Teo.ſm Bal.in. l.cum heres.j. eo.⁊ hoc no. ¶ Alterius et ſeptimo limita ſing.a.dictum ſtatutũ:niſi minoꝛ contrabe ret cum republica:quo caſu non requiritur ille conſenſus conſanguineoꝛum:vt voluit ſingu. ud.⁊ vide in.l.ſ quis in graui..vtrum.ad Silla. ¶ Octauo limitaj etiam pꝛe/ dictum ſtatutum non habere locum, quando pupillus cõ ſtituitur pꝛocura. ad negotia:qꝛ tune poterit contrahere ſine conſenſu eoꝛũ tanqᷓ pꝛocur.vt voluit Lud. in.l.qᷓ uis. 5 de acquirẽ ꝓoſ. ¶ Nono limita, t niſ fuiſſet diu, quod in- ſtrum̃ extrinſeca non pꝛeſumatur:niſi pꝛobetur. Iſto tamẽ caſu pꝛeſumitur quantuncunq; nonpꝛobetur: vnde ſi non in⸗ teruenit ſolennitas pꝛeſumitur.text. eſt ⁊ ibi no. Kud. in.j. qui in aliena..jpoſt pꝛin.ffde acqui.per. ¶ Decimo niſi pupillus contraberet cum loco pio, vm Bal. in.l. genera⸗ entum fuiſſet celebꝛatum:quia licet alias ſolẽnitas 7 li. C. de ſac. ſan. eccle. per illum tex. ¶ Altimo dum dicit Hal 8. quod ſtatuto requirente certam foꝛmam in cõtra/ ctu pupilloꝛum, ea omiſſa contractus eſt ipſai Eimita, ꝙ ſtatutum tale pꝛocedit, quandò Däure nullus, ſolennitas requiritur in ipſo actu, ſeu ante actum.- ſeu ſi non interuenit, eſt ipſo iure nullus: ſecus ſi indeſ tunc debeat poſt actum:vt puta dicat ſtatutum, quod— contractus per pupillum initus pꝛeſentari debean Küber guineis ſuis:quia tunc hoc non pꝛeſentato, ſi nõo 8 fan⸗ de non obſeruantia ſolennitatis:nõ erit ipſo iure 1 Hanc elegantem poſuit doctrinam Bal.in.l. vni undhe de pꝛeci. Impe.offe.⁊ in rub. C.de reſcin.vendi. nerſäc. d Gummarium. 2. Reuocatio voluntatis: mandati, an xoua 28„ n 7 uãd tificanda ei,qui iuſſus erat actum gerere: quã do fit no⸗ Mandatum moꝛte finitur, pꝛeceptum non. Sed ſi mandauit. aubens fiim 14 adire er inſtituti ne,ſi adit ex ſubſtitutiõe pupillari, nõ valet: ſecus fimne rit vt ex teſtamento adeat:⁊ inſſus nuda penitentia iube⸗ tis reuocat᷑, ac eiuſdem ſtatus mutatione. h.d.yſ in fin ¶ Ho.iuſſum indefinitum ſen mandatum plus operari qᷓ ſimplex. ¶ Itẽ no.iuſſum teneri nuda penitentia inbẽ tis.de quo dic vt hic in glo.Et facit iſte text in fin.ad qde mona. de qua dixi tibi.S. in ꝑꝛin. huius legis. In 8 bi l.vj.. quãqᷓ;. imo ibi caſus eſt in contrariũ. ita tener boc communiter tenetur. ontrarium autẽ ſoluast em 2 ꝙideo hic non requiritur notiſcatio penitentie ſeu reno⸗ cationis:q nihil mandatarius ſeu filius in ſui pꝛeindicjñ agere potert. Et no.iſtos duos caſus..iiij..iſ penituit quos hic glo.allegat:in quibus habes caſus ſpeciales, in quibus ſufficit pꝛocuratoꝛem reuocatum eſſe abſq; co reuocatio ad ſui notitiam deueniat. Et adde tertiumin c. ſi. de pꝛocu.lib. vj. Quartum in glo. in.lj in fi. de cõtrab. empt. Que loquitur in nuncio. Et demateria yide ertra de pꝛocur.c.mandatum.quod no. glo.oꝛd in cle.jde renũ. ⁊ in.l vnica. C. de ſatiſ.⁊ in.ſipꝛocuratoꝛem abſentis. de Pꝛocu. per Cy. ⁊ Bal in.l.ij. C. mad.⁊ in Lij. ſed: ſi quis. de dona. per Bar. ¶ Et tno. differentiã in..ſed ⁊ſi quis. inter mandatum ⁊ pꝛeceptum:qꝛlicet madatum finiatur moꝛte:attamen pꝛeceptum nunqᷓ;ᷣ:vt dicit glo. no. xviij. q.j. c. quod percipitur.que bm Wal eſt iungu. ſed tu adde ſimi lemin 3 e 0 ¶ Quiyult hereditatis poꝛtio RA g enem per alium ſidelatam ac⸗ quirere: videtur etiam velle ſuam b.d. CIn —— glo. ibi, dum dicit:(ſed certe poſſum haberevo luntatem. Clarum eſt de iure, ꝙ ſeruus domino vel filius patritenetur obedire. S. ad leg. Aqui.l.liber homo. Cde iure delib.Lxcum aliquis.ſed de facto poſſunt repugnare, maxime ſernus, qui poteſt permittere ſe excoꝛiari, anteqᷓ hereditatem iuſſu domini adeat:vyt.C. de bere inſti qcum pꝛoponas. ita intelligitur, qð no. glo. in.l. ſi quis mibibo na. g. iuſſum.⁊ in.l.qui in aliena.. interdum. 3. eo. b AR; 5 Ainui bere⸗ NEminem pPꝛO. Lduinee Wnemo in ea poteſt ſe pꝛo herede gerere. hocd. (NHot. hereditatẽ viuentis non dici. Concoꝛ⸗ dantie ſunt in glo. ¶ Item no. differentiam inter boc vi⸗ delicet, pꝛo herede gerere:⁊ bereditatem adire. P.ꝛo he⸗ rede enim gerit quis animo:adire autem eſt in facto.r ita colligitur ex tex.coniuncta glo.. in.ã.ſi quis mihi bona.. ſed ſi quis mandauit.3. eo.⁊ de materia huius legis dice⸗ mus in.l. qui ſuperſtitis. j.eodem. Summarium.. 1&☛☚ Inſtrumenta edenda ſunt illi, cuius intereſt. 1 Aantrunents bereditaria penes dignioꝛem deponenda unt. 3 Ceſſio contra quem facta eſt, num is poſſit petere ceſſio⸗ nario inſtrumentum ceſſionis ſibi edi:⁊ vide nu.7. 4 Pꝛocurato:, quod tenetur edere inſtrumentum mancdi ti ei, qui ſecum litigat, vel contrabit:et cuius ehenſa anagedeneten d rcuidemd, ner ſpaterc tumcederete rentarglprctordeiudie aunteutonuhhan lirwargno cdecen aniſ FuanänacciSpeepufitum dtſiequidſiegent bicti mns Bardeſclulſidlo darttadebes nteligere quoch didelegj CSeruncofaci, quo uigtrumentumprocuratonsc. arrttorio ontrabt itaper hanc aüstamenerpeniczanſuisran ver barin oretor ſckerquibusca wetiditenuttquoderpenſts pd detibinodo Ang(Quodfa Glinlnonignorat Cdefructlt undebit,quod creditoratabello noligiexpeniscreditois mye Nauodiasgſigrditreoligi autnegationedebinperpſämt isatcitdismollgidehe Ter. alris Secnsſimorgalrecrn, arssSecusfimoaalrnegerd macſtsliTanfac ihmähedche poſtiom autlt — umito, tene mammſbiedere 05 mnoi xaalmnFA umnnälgen atus. k reetaltiuſ. 85 dipromnpvent t tninlt jeaadeiuaie nn entdinagad dlf noneſei 8 ärteild adietſed nniaſtssert ntg, m 3, re eud nänt 1 Etnoittsöussi dlegatinquſdushätt tprocnratorenranede ui notitiamdeunig bep, Quartumingiale nitur innuncio fte mndatum quodnaghtt eſatiſz in 1ſipoena Balin.LijCmäden, u.(Ettno diffm apꝛeceptum:qlin pꝛeceptumnunq;n ur.que hm Palekt rvii.gij. (Ouiun (GO. wnpet ere: videtur etian tiui bi dum dicitrfcen meſtde iare pferun diress.adleg glit aliquis ſech deiacitin vipoteſtpernimie udominiadertyliie neligitnr gomgue qui nalenaſinne ninem lhe⸗ inneapoteſt uw tbericitct riutn ſatem wooffatan d gererer bentimn, vis animoadfeat 1 1 junetagoſnne, atzen:denam Ih rſitis eocen 1' fcwbi a denſtn näennd— thietoed ide nu. 3. 2. . nſtrumentum debiti, quod eſt penes notarium, ſi credi ĩdꝛ a notario recollegit, cuius expenſis recolligi debeat: Inſtrumentum de quo eſt facta mentio in libello, vel poſi tionibus:an debeat edi parti reſpondere debenti. Judex ex officio cogere poteſt pꝛocuratoꝛem ad edẽdum mandatum parti: 10 Deres, ꝙ teneatur edere inſtrumenta' rei legate legata- rio, quando opus fuerit. Idem ⁊ venditoꝛ emptoꝛi. mentoꝛum fiendam eſſe ei, cuius intereſt.de quo vide, qð no. S.de edenlj.ſi pꝛetoꝛ..j. ¶ Not.inſtrumenta heredita/ ria penes coheredes deponenda eſſe: de quo in.l.cetere. §.ſ cũ. l.ſeq. S. fa. erciſcun. Et aliquãdo t deponendaſunt penes dignioꝛem aut antiquioꝛẽ: vt in ſimili dicit.d. Bal. in clauibus rerum communium, que penes dignioꝛem ⁊ antiquioꝛem deponende ſunt. Ita dicit. C. de eden.l. pꝛo- cur. facit de leg.ij.l.cum pater.g.pater clauibus..de ſide inſtru.l.ſi.⁊ quod no. Bax. in. lj.j. de albo ſcrib. No. ꝗð per petitionem editionis rationis non videtur quis beredita tem adire.¶ Inducitur bec. l. Alriſto. ad plura: et pꝛimo T an poſſit is contra quem eſt facta ceſſio petere ſibi edi inſtrumentum ceſſionis a ceſſionario: quam. q. diſpntauit Hu.ꝛ eſt communis concluſio:ꝙ aut ceſſionarius intẽtat directas nomine domini:⁊ tunc edere tenetur, ne iudiciũ fruſtratoꝛium ſit.arg.l.ſi pꝛetoꝛ.de iudi.⁊ arg.l.fi.j.ne quid in loco pub..¶.ſi. C.de bo.que lib. Aut vtiles nomine ſuo: ⁊ tũc ſecus.arg.no.C. de pꝛocur.l.qui ſtipendia.Et ita re fert Jo. And.in addi. Spec.pꝛefatum Bu. tenuiſſe intit. de ceſ. act..j.ver. quid ſi egerit.vbi etiam per Spec.⁊ hoc fuit ſequutus Bar. j. de ſolu.l. ſi duo.⁊.C. de pꝛocura.l.qui ſtipendia.⁊ ita debes intelligere, quod not. Bal.in.l. ſi mi⸗ bi ⁊ tibi.de leg.j. ¶ Secundo facit, quod pꝛocu. teneatur Tedere inſtrumentum pꝛocurationis ei, qui ſecum nomi ne pꝛocuratoꝛio contrabit.⁊ ita per hanc literam cõſuluit Dy. cuius tamen expenſis an ſuis:an vero editionem pe tentis: Bar. in.l. pꝛetoꝛ.H.j.ffex quibus cau.in poſſ. ea.per glo.que eſt ibi,tenuit quod expenſis pꝛocur. quod tamen 5intellige, vt ibi no.do. Ang. CQuod facit tad id, qð not. do. Bal.in.l. non ignoꝛat. C. de fruc.⁊ lit. expen. An inſtru mentum debiti, quod creditoꝛa tabellione recollegit, de⸗ beat recolligi expenſis creditoꝛis:an vero ipſius debito/ ris: In quo dicas:ꝙ ſi creditoꝛ recolligit nulla pꝛeceden⸗ te moꝛa, aut negatione debiti per ipſum debitoꝛem, quod expenſis creditoꝛis recolligi debet. Tex.eſt no. in.l.eos.g. j.C. de vſuris. Secus ſi moꝛa, aut negatio pꝛeceſſit:ita no. Bal.in pꝛedictis locis. ¶ Tertio facit, r anaſi peto quod reus reſpondere debeat poſitioni, aut libello, in quo feci mentionem de quodam inſtrumẽto, tenear ſupꝛadictum inſtrumentum ſibi edere: In quo Inno in. cj.extra de ꝓ⸗ ba.tenuit ꝙ edere tenear:vt reus deliherare poſſit:nõ au tem vt per hoc ſuam intentionem pꝛobet.Et ita etiamte nuit do. Bal in.l. Ariſto. 3. de iure delib. vide Bart. C. de 7 eden.l. ſi legatum. C Et adde ad pꝛimam t.q.de ceſſiona rio bonum tex.in.l ſi quis inſiciatus..depoſi.⁊ quod not. 8 Bar. C. de edenll. edita. †In pꝛocur. tamen etiã ad iu⸗ dicia, ſi pars non peteret, quod ederetur ſibi inſtrumen⸗ tũ pꝛocur.iudex ipſe ex officio, ne iudicia ſint eluſoꝛia hoc facere poteſt:vt dixi no.glo.de elec. cj. lib. vſ.quam Bald. dicit non eſſe alibi in.l.exceptionem.C.de pꝛoba.licet con trarium videatur tenuiſſe Bart. in.l. inter quos..qui in alieno.j. de dam. infec. ¶ t Et ſi eſſet pꝛocur.generalis ad plura:edet tantum particulam illam que facit ad ſubſtan tiam pꝛeſentis cauſe, beᷣm Bal in.. fin. ꝛ in authen.ſi quis in aliquo. C. de edend.ad quodll.ſi. C. de pꝛecib.3. offerend.extra de ſide inſtrumen ccontingtt, 3 Eit ſ cundus caſus, in quo iudeæ impartitur officium ſuum, etiam parte non petente, ſcilicet, quando exceptio cum obligatione naſcitur. Nam tunc poterit iudex opponere exceptionem, etiam parte non petente. ita not. Ludo. de Romajſ eodemin neceſſarijs. allegando not per Bar. inleum qui.9. qui ita jde verboꝛum oblig. Eſt etiam De acquirenda hereditate. tertins caſus, quando nullum ius ſeu fundamentum ba⸗ bet is, qui actionem intentat:vt.jibi pactum. ⁊ ibi not. de tranſac. ¶ Eſt ⁊ quartus caſus quando parti ſuperuenit aliquod ius ſeu fundamentum, quo caſu poterit credito⸗ rem repellere parte non petente:vt voluit elegãter Bart. in.l.ita ſtipulatus.in vlt. col. de verbo. obli.pꝛo quo Ang. allegat caſum in.l. fullo. j. defurtis. Quinto poterit in dex ex officio repellere pꝛocuratoꝛem abſentis ſuſpectũ. ¶ Sextus caſus eſt in.l.eum qui res agit heredum.C.de 10 pꝛocu. Ct Facit vltuno, quod licet ſm cõmunẽ opin. be- res non teneatur dare inſtrumenta rei legate legatario: vt.l.inſtrumenta.C.de fideicommiſſ.⁊ quod ibi per legen tes: ⁊ in.l.ſi pꝛedioꝛum. C. ad legem Fᷓalcid. per Bartol. in.l.ij.. dotes pꝛedioꝛum.de fundo inſtru. Item nec ven⸗ ditoꝛ inſtrumenta rei vendite emptoꝛi: vt.l. Titius.j.de act.emp.tamen edere teneat᷑:quando opus fuerit. ¶ In glibi, vel officium iudicis. oc communiter tenetur per tex. hic pꝛetoꝛis editum. &Summarium.. Pater abſens cauſa reipublice, an moꝛtuo filio ante aditam hereditatem ad adeundum reſtituatur:⁊ nu. 5.⁊ ibi qualiter foꝛmabitur libellus. 2 Lex iſta an pꝛocedat iure hodierno: Cautela per quam dominusreſtituetur, ad adeundam hereüakem ſeruo delatam, quam ſeruus ipſe adire no⸗ ebat. 4 Jn integrum reſtitutio, ꝙ detur abſenti cauſa reipublice non tantum in damno vitando:ſed etiam in lucro captan do.quod intellige vt ibi. Ratio lucri haberi debet, quando abſq; alterius iniuria acquiri potuiſſet. 6 Dominium, ſi quis pꝛoponit in libello, quod vt libellus ſaluetur, intelligitur de vtili:licet pꝛopꝛie veniat directũ. in fine. 7 Abſens cauſa reipublice quis dicatur: 2 1 d C Impeditus m qaul am. iubere pꝛopter inſtam abſentiam, reſtituitur ad adeundum. b.d. ¶ HNo.rpatrẽ reipublice cauſa abſentem moꝛtuo filio ad adeundum reſtitui, vel ad bereditaria cõ moda:vt per hoc fiat heres vniuerſaliter ſᷣm opi. Bald.⁊ Ange.⁊ omnium legentium:de quo dicetur in gloſ.Ad- 2 uertet tamen ad vnum dubium, vt hoc trepide attentat 146 do. Rapha.videlicet an.l.iſta pꝛocedat iure hodiernoꝛde a ¶An tenear quo ſecundum opin.not.in..iuſſum.⁊ in.liis qui beres.§. neq; filius.ð. eodem.f̊ᷣilij adire poſſunt hereditatem ad⸗ uentitiam, ⁊ abſente et ignoꝛante patre:⁊ ſic abſq; iuſſu. vnde videtur, quod cum filius fuerit negligens in adeun do, talis negligẽtia patri noceat.lj.C. qui admit.⁊ ſic iſta Inon videtur poſſe pꝛocedere:videlicet quod pater ipſe ad adeundum reſtituatur, ꝙ ipſe ſub dubio reliquit. Tu foꝛte poſſes dicere ſᷣm no.per Bal.in.d.H.neq; filius.vide licet quod.l.fi.C.de bo.que lib. non habeat locum in repu- diatione tacita per curſum tempoꝛis, ex quo ſequitur, ꝙ ſi ipſe filius fuit negligens in adeundo adeo, ꝙ tali iure pꝛeſumptio ſit:talis negligẽtia patri nocebit adeo, quod ipſe adire non poterit. ¶ Pꝛeterea non habet locum.d. l. ſecundum eundem, ſi filius ante aditam hereditatẽ mo- riatur:⁊ pater ante moꝛtẽ nõadiuerit:qꝛ eo caſu poſt moꝛ tem adiri non poteſt:⁊ ſic videtur vera opi.d. Raphaniſi ipſe filius malitioſe neglexiſſet hereditatem adire:quia tunc habetur pꝛo repudiata:vt.l.recuſari.j.eodem.ſeeun⸗ dum Barto.in loco pꝛeallega. de iure tamen foꝛte eſt di⸗ cendum contrarium:imo quod caſus huius legis ſit in⸗ coꝛrectus:⁊ per eum videtur dari notabilis limitatio ad pꝛedicta dicta Barto. videlicet, quod ſibi locum védicet, niſi pater abſens eſſet reipublice cauſa:quia tunc ratione iuſti impedimenti licet filius ante aditam deceſſerit, pꝛe- toꝛ ei ſubuenit per in integrum reſtitutionem:vt bicꝛet in b gloſſ. alleg. Cogita tamen. Et hoc videtur ſentire Angel. licet non expꝛeſſe. ¶ Et per hanclegem videtur poſſe da ri cautela, t quodſi inſtitutus ſeruus quem dominus ſci uerit nolle adire, qð ſe abſentet reipublice cauſa quouſq; t 7 aduerſario e⸗ dere inſtrumẽ tum, de quo mentionem fe ci in libello, vel poſitionibꝰ. vi de Bal.in rep. l. edita. in vlti. chart. ver. poſt hec dicamus. de dictiõe ꝓut C. de edend.in repe. Padu.⁊ ibi Bar.⁊ facit quod no.Spe. in titu. deinſtr. edi.ſ.nunc di⸗ camus.ver.ſed pone appellãs a ſententia de inſtr. edi. Bal. in. l. inciuile. 5. de legi. (¶Cauſe. ad⸗ de ꝙ in contra riũ facit qð idẽ Bal. in. d.j. inci uile. S. de legi. H 1. cpru o —— — mmm — 2 „271 — — 6 1 ₰ 444 5 44 . mmmm 1,,m,mm G &☛ G X+ Zudo.Roma.in pꝛimam Infoꝛ.part. ſeruus decedat:quia tunc ei competit in integrum reſtit. ad adit onem:⁊ ſic hereditatem habebit: quoniam alias per ſeruum habiturus non eſſet:licet tamen cautela non Pꝛocederet, ſi pꝛobaretur talem dominum affectare ſeu dolo,t ob hanc cauſam reipublice cauſa abſentaſſe: vt.. is qui reipublice.l. qui data.ð. ex quibus cau. ma. Itẽ videtur, quod nullo modo pꝛocedere poſſet. In integrũ enim reſtitutio nõ datur abſentibus reipublice cauſa ad illa, que etiã, ſi talis abſens pꝛeſens eſſet, amitteret: vt ele- ganter dixit litera in.l.antepe. f˖.codem titu. cum ſeruus nullo modo adire vellet:⁊ ſic ſiue dominus pꝛeſens fuiſſet ſiue non:ei per ſeruum acquiſita non eſſet hereditas:vide tur talem abſentem reſtituendum non eſſe. hocteneasili cet quidam moderni hic dicant contrarium. ¶ In gloſſ. 4 1 ſuper ver. ſubueniri. ibi, in lucro. Et ſic in integrum re⸗ ſtitutio:datur abſenti cauſa reipublicenon tantum in dã no: ſed ⁊ etiam in lucro captando. Quod tamen intelli⸗ gas:dummodo tale lucrum captari potuiſſet abſq; alte- rius iniuria:alias reſtitutio non daretur:yt.l.ſciendum. ⁊ l. deniq;.5. ex quib. cau. ma⁊ hinc eſt quod alibi dixit glo. que communiter reputatur ſingu.in.l.ſi quis vxoꝛi..ſiſer uus.j.de fur.quodt vbicũq; lexdicit deberehaberi ratio nem lucri:debet intelligi, ſi abſq; alterius iniuria acquiri potuiſſet.⁊ ita ibi dicit Gar. limitari ea, que dicuntur per glo.⁊ doc.in. lj. C. de ſen. que pꝛo eo quod intereſt, pꝛofer. ¶ In eadibi.petet t reſti.⁊ ſic dicit gloſ.quod pater ad adeundum reſtituitur: quam hic impꝛobat Bal.: Ang. ⁊communiter legentes:quia reſtitutio affert illud, quod abſtulit leſio:vt.l.qð ſi minoꝛ..reſtitutio.ã.de mino.Sed pater nunqᷓ iſtud ius adeundi habuit reſpectu heredita tis filio delate:igitur. Et pꝛo hoc dicit, ꝙ dabitur reſtitu⸗ tio ad commoda hereditaria conſequenda:⁊ pater heres vtiliter non directo fiet.Et ſihoc eſt verum, male ſumma⸗ ta fuit hec.l. Sed foꝛte poſſet dici cõtrarium:quia in plu⸗ ribus legibus videmus heredem ad adenndum reſtitui: ⁊ſic ad ius, quod nũq́; habuit ex perſona defuncti: vt pꝛo batur in.l. Pantonius. j. eo.⁊ in.l.jͤ. C. de reſti. mil.(ld⸗ uerte tamen: quia ſi verum eſt, quod ipſe dicit, non pꝛoce- dit id, quod ex eo inferũt, videlicet quod male libellat pa ter, ſi ſe petit ad adeundum reſtitui: ſed debet libellare, ꝙ petat ſe reſtitui ad hereditaria commoda. Poc enim non videtur pꝛocedere:qꝛlicet dicat ſe reſtitui ad adeundum: tamen intelligimus vtiliter, non directo pꝛo ſaluando li- bello:cum verba ſunt latiſſime interpꝛetanda. Ad hoc.S. de indi. ſi quis intentione.⁊ no. Innoc.in.c.licet cauſam. circa ſi. Ad quod facit, quod dicit in ſimili ſipꝛopono in li bello me dominum ꝛ ſim vtiliter dominus:licet regulari ter dominium referatur ad directum:argll. qui in perpe⸗ tuum.ſi ager. vectig.vel emphy.pe. Attamen pꝛopter ſal⸗ uandum libellum intelligimus de vtili:de quo per Bart. in.l. ſi mater..j.de execu.rei iudi.⁊ per Gald.. de condi. inſt. in.l.ſi ex teſtamento. ¶ In gloſ f ſuper verb. aberat. no glo.qui dicantur reipublice cauſa abeſſe:de quo tamẽ vide plenius in.l.abeſſe reipublice cauſa. cum multis ſi. 3. qui.ex cau.ma.Et no. impꝛopꝛiari poſſe hoc verbum rei⸗ pub. pꝛo ſaluandis libellis. ¶ In eadem gloin fi.dum op ponit de ſecundo:tu dicas, quod non reſtituitur ex perſo- na filij pꝛincipaliter:ſed pꝛopter ſuam abſentiam:vt.6. Gummarium.. Aegitimi conſanguinei differunt:⁊ qualiter. Conſoꝛtes quidicantur: Aenter plenus ꝙ impediat ſequentes in gradu adire. ria concurrẽtia impediunt aditionem hereditatis. Et tria concurrere debent:Vvt poſſit adiri: Syndicus, qui ex foꝛma ſtatuti maleſicia denũciaretene⸗ tur:an teneatur denunciare maleſicia, de quibus eſt com⸗ munis opinio:⁊ an ſeipſum? Id putatur, quod iuſta ratione putatur:ſecus ſi nõ iuſta ratione. Opinio communis, quod iuſtam efficit credulitatis cau- ſam:i illa ſequenda eſt. nu. 12. Peritis in arte ſua credend um eſt. Heritus in arte cum deponit:an de veritate, an de credu litate inrare debeat: 10 Sententia lata ad relationem peritoꝛum, nunqᷓ tr in remiudicatam. Idem in ſententia lata de conüllo 3 pientis.* u Fama qualiter opinione multoꝛum inducatur. 12 Pꝛobatio, que fit per illos de domo, vel vicinia: ꝙ ſuffi ciat ad pꝛobandum facta in domo; vel vicinia. 1s 3 Poſthumus inre hodierno exheredari non poteſt 14 Differentia eſt, quando venter mittitur in poſſeſſione ratione ſui:⁊ quando ratione vlterioꝛis in gradu. m 15 Bonoꝛũ poſſeſſio quelibet lato ſumpto vocabulo poteſt dici edictalis. * ¶ Aäter, qui arit— Quod Dicitu T. eſt poftdununb ercon tem in gradu,facit interim poſterioꝛes di fferreꝛ hocſiue in veritate plenus ſit, ſiue communi opinione poſterioꝛu: fecus ſi vacuus ſit:⁊ hoc ſecundum quod diſponitur in ver. quod dicitur. h.d. ßm Gart. vſq; ad..ſuum. dinide F.hunc, vt diuidit hic Bar. Q O.tex. pꝛo his que notant 1 in.l.antiqui. ff.ſi pars pere. peta. Item no. rdifferentiã interlegitimum: cõſangumeum. Sonſanguinens enim ßᷣm glo. eſt ex materno latere.⁊ qui agnati:⁊ qui cognati dicuntur:vide inſti de legi agn. tute. Communiter tan voca mus conſanguineos ſecundum legentes bic omnes qui ure conſanguinitatis nobis affines ſunt: vt pꝛobat per rub. extra de conſang.⁊ affini.c. non debet. ſecus tamẽ dicimus in conſoꝛtibus. ¶ Conſoꝛtes enim appellantur 2 pꝛopꝛie illi, qui nobis pꝛoximi ſunt non ratione ſangui⸗ nis, ſed dominij participatione:vt pꝛobatur. C.de cõtra⸗ benda empll.du dum. quẽ tex. ibi Bal. ponderat pꝛo Flo⸗ rentinis ⁊ Senẽſibus:quoꝛum eſt hoc vocabulũ. Ipſj ta⸗ men de conſuetudine habent conſoꝛtes nominare etiam eos, qui pꝛoximi ſunt etiã ſanguinis ratione. In quo etiã eſt aduertenda conſuetudo loquendi. Ad quod.Jl bero⸗ rum. de leg. iij.⁊ de illo verbo, conſanguineus, pide quod dicit hic Bar. Et no. ad ſtatuta de conſanguineis loquen 3 tia. CHo. † quod venter plenus vere impedit ſequentes in gradu adire. Muius ratio ſubtiliter colligi ex illo tex. cum eo modo, qno quando ſicut poſthumus natus eſſet, impediret quouſq; ipſe admitti poteſt ſequentes adire: vt maneant in ſucceſſione.Et ita parifoꝛmiterquando in vtero eſt:cum ad ſni commodum habeatur: pꝛo iam na⸗ to:vt hic:⁊ in.l.qui in ytero. cum ſi. Idem ⁊ ſiputatiue vẽ- ter ſit plenus, aditio vitiatur:⁊ hoc pꝛopterberedis incer 4 titudinem. arg. not. in.l.is poteſt. † Hoan ver. quod di⸗ citur. cum pꝛecedente cõiuncto ſummario:quod triaſunt que habent aditionem ſequentis in gradu impedire: vi⸗ delicet veritas, cõmunis opi. ſeu pꝛopꝛia ipſius beredis, quod venter plenusſit:licet in contrarium ſit veritas. ct iſtoꝛum ſufficit vnum concurrere ad impediendam adi⸗ tionem. Similiter tria ſunt que cõcurrere debent in vnũ: vt poſterioꝛ adire poſſit:videlicet ila triapꝛecedentiaet quod vẽter vacuus ſit. Aduerte ad vnum, quod dicit bic Rapha. Cu.videlicet quod ſi communis opiiſit yẽtrem plenum eſſe: poſterioꝛ tamen vere ſciat eum eſſe vacuum: quod non obſtante communi opi.adire poterit. Et ita di eſt dicere Bar. hic per ver. ſed ſi ipſa.Et hoc dicit tenen⸗ dum eſſe:licet glo. hic pe. teneat contrarium. Dibi tamẽ videtur quod Bar. hoc non dicat, ſiue loquatur in caſuſa tis diuerſo, ſine in caſu iſtius. ſ.quando mulier que plenũ ventrem dicebatar habere, inſtituta fuit: quo caſu, cũ de ipſius facto agatur duplici.ꝛimo:quia inſtituta.Secũ do ratione ventris, ſufficit eam ſcire vétrem vacuum eſſe: licet communis opi.ſit in contrarium.⁊ ita recte intuenti loquitur Bar. hic:ſecus eſſet ſi heres alius a muliere in⸗ ſtitutus, quo caſu licet ipſe vere ſciat ventrem vacuũ eſſe tamen ipſe adire non poteſt communi opii facta in cötra⸗ riũ.⁊ ita ſi recte inſpicias eſt caſus in ver.quod ſi ipſa.con iuncta glo.in ver.putet. vnde ſatis miroꝛ, quod dominus 5 Rapha. hoc non viderit. C t Et ex hoc infertur ach ſecu⸗ dum, quod etiam recte non videatur recitare Bar. et⸗ rendo eum per hunc tex.argui poſſe ad queſtionem fier foꝛma ſtatuti ſyndici tenentur iudici denunciare maler⸗ cium: ⁊ communis opi.ſit quod Titius eeriait Seinue quod non tenent᷑ denunciare:quia ſalua reuerẽtia ipſius Barto. hoc non dicit:ſed poterit hic verſſ.facere ad que⸗ ſtionem quod ſtante dicto ſtatuto, ſi aliquo eali Feäcben ible Ginui— nacteree anunr ammii — mmuſnntndnnmrku utasnd N tenm on thi rümmin riw auc in nentuun⸗ uſeriocis ecn amunjrumahal ne üackulan: karavneputatur. rerur mänämckdene uanaerürima nnueſ ia munmen niaralmmadfäckſtn n rarnsale ven maeecumcomm pilttnconrgunſt a enmitrLegentsa Bidlis tjdeadultermies ſpeac (rhodicischſttricschtden macrtenäuneſtinantſuuc maiuli’ poſtboeinter⸗did guäno Barinlſin irain iſde uyonentesde anecoum iran mdecrecuitateſucenctetetigttb wiieper Aberinpvoemio Dig chegvoda popoſuſti(Etnot. itcnodnot polut Jo Andin a nnitſierſec pone A ulnerawi mtewmecicoꝛum autarticune inxanptranitinrem ivdicatay acare melius dieente ſem dan pneſ CEr qo frgulr uunnehmrötamdim llſ apientis nunchtraſti ſbänlſ siskänſdlne daJnclitnonalege pot. rihpieinig aD Rhlt dem non— 4 ncofflgäpiun dnoumt dun um ſ re d 33(Clnaa Hirdammoche ataidde Vuucdii diczadhes minedmult netnex d d uad Mp noanbent 4 Act inter „terimpoſge (Connna NR 1, dyie un ador enninn i 1 veiß P antſſ uns pers enahan n 1 2 der epeta la kcoſangunenn 3 5 maternolatere, mnd inſtidelegiag ha esegfn nobis porinſnr dartleppatodentgun ndum qäteridige äiusqrouneidan radine babent cnitet iſuntetüäͤſengunieng onſ etudolocpegd de illo verdo,coniag Etno. ad ſtatutadeenin dd venter pſenus erin Huiusratioſubtitn noquandofetpoite ſqhipſe admtt patt cceſſione. Etitapne Iſaicommoaum den nimytero cumſgr litio vit atur.⁊hocre oot in.lis poteſt( dente cöiuncto ſunnee tionem ſequentisn qu⸗ ömunis opi ſeupayit enusfitricet inennene enum concurrercaiint 1aa nusſit. Aduerteatmns- jelicet quodſ oma terioꝛtamen ertiam nte ommonicpjattänt die perver ſecli d d biepe tenet nnn ar. hoc nordiauine wnesſiſtiusqWantön in caſu iſtins ſg htpe aü⸗ 7 G — 10 unciare maleficium a ſe commiſſum:⁊ com kraereinn de ſit ipſum commiliſſe:ſitamen veritatẽ ſciat eiſe in contrarium:ipſe denunciare nontenetur. Et ideo aduerte ad id quod dicit.d. RN aph. Pꝛimo:quia hoc non dicit Bar. Secundo:quia foꝛte non videtur verum: imo ſyndicus in caſu queſtionis ſue, teneatur denunciare: nam talis denunciatio cõſtituta eſt ex eo:vt iudex cogno ſcat, an inculpatus maleſicium commiſerit:nõ autem ſyn dicus de hoc impedire ſe habet:cum equiparatur mero executoꝛi:⁊ dicatur eſſe tanqᷓ pica in denũciatione:vt col ugitur ex no.per Bart.in l.diuus.de cuſto.reo.⁊ pꝛo hoc facit, ꝙ ipſe idem Bart. not. in.l.ſi quis in graui.5.ſi mari tus. ffad Silla.⁊.interdum. S. diuus. j.de publ.vbi dicit, ꝙ ſtante tali ſtatuto:talis ſyndicus tenetur denũciare di ctum maleficium, quantuncunq; non ſit punibile: ex quo ipſe hoc co gnoſcere non habet.: ita ſimiliter dicamus in caſu iſto. ¶ Alterius aduerte hic ad id, quod dicit Bar. bic:quia videtur mihi durũ aliquẽ caſum reperiri poſſe, in quo ſyndicus ſeipſum delinquentem denũciare tenea- tur:quia ſi non tenetur denũciare cõſanguineos, in quos inuitus nõ dicit teſtimonium, ſᷣm Bart. in. d.l. diuus.in fi. multominus ſeꝛyt dicit canon, non tibi dico, vt pãdas cri⸗ men tuum.⁊ in.lj.j.de rebns eoꝛ. cũ ſi.pꝛo quibus cogita. Alterius no.ꝙ aſſertio eius, de cuius facto agitur, in- ducit iuſtam credulitatem alijs. ¶ Hot.quod id putari dicitur, quod iuſta ratione putatur. Quod enim nõ iuſta ratione putatur, deridendum eſt. de nego. geſt.ſed an vl tro.g.j.ibi dum dicit:ſed hanc ſententiam Celſus elegan⸗ ter deridet. ¶ tHo.quod cõmunis opi.iuſtam efficit cre dulitatis cauſam:quod facit vt nõ puniatur ſyndicus de- nuncians aliquem maleficium commijiſſe:de quo eſt com munis opi licet in contrarium ſit veritas. Quod ponunt bic communiter legentes.⁊ Bal. alias Bar. in.l. fi. de her. inſti.facit j.de adulter.l.miles..pe.⁊ quod ibi no.per eun dem. ¶ tNo.dictis obſtetricis credendũ eſſe.Et ſic cuili bet magis credendum eſt in arte ſua,qᷓ alteri. Ad quod facit de oꝛ.iu.l.ij..poſt hoc.in tex.⁊ dñ dicit turpe etenim eſt.⁊ quod no. Bar.in..ſi in rixa.in fi. de ſica. ¶ Au autẽ tales tdeponentes de arte eoꝛum iurare debeant de veri tate, an de credulitate: ſuccincte tetigit hic nge. de quo plenius vide per Aber. in pꝛoemio Digeſtoꝛum. ⁊ per.d. Anto.de pꝛoba.c.pꝛopoſuiſti.¶ Et not. quod facit iſte tex. ad id quod not. voluit Jo. And. in addi. Specc.in tit. de homic..j.ver. ſed pone Zl. vulnerauit B. qð ſententia lata pꝛetextu medicoꝛum aut artiſicum de eoꝛũ artedepo nentium, nunꝙᷓ tranſit in rem iudicatam adeo, quod alio quocunq; artiſice melius dicente, ſemper illa ſententia retractari poteſt. ¶ Ex quo ſingulariter inferebat. do. Ant. de Bu. in. d. c.pꝛoꝑ oſuiſti.qnod ſententia lata pꝛete/ xtu conſilij ſapientis, nunqᷓ; tranſit in rem iudicatam. Et vide Bal.in l.ſi ab hoſtibus..j. ð. ſol. ma. qui idem tenuit, quod Jo. Andllicet non alleget. ¶ Not. famam induci per multoꝛum opi.quod ponit Bar. in. L. de minoꝛe.. toꝛ⸗ menta de queſt.⁊ glo.in.q.eiuſdem.de teſti. Quod tamen intelligas verum quando eſttale factum, quod adeo ſuĩ natura arduum eſt, ꝙ non poteſt eſſe niſi notoꝛium: vt pu ta moꝛs magni regis, aut pꝛincipis. In factis etenim pꝛi⸗ uatisſufficit ad inducendã famam pꝛiuatoꝛum opi.qð tã tum ſcire poſſunt, vtputa domeſticoꝛum, ſeu vicinoꝛum. Quod pꝛobatur ſecundum legentes per glo. hic in verſi. ſed ſi ſit.Ea etenim que in domo aguntur. poſſunt per il⸗ los de domo pꝛobari. Cde repll.ex conſenſu. Ita eoꝛum, ue in vicinia aguntur, ſufficit vicinoꝛum teſtificatio:vt.j. ij. C.quando fiſ.vel pꝛiua.in gl.facit.S.loca.l.dominus hoꝛ reoꝛum. cum ſi ¶ Altimo aduerte ad vnum, quod dicit hic do. Jo.⁊ videtur ꝙ ſi de ventre, an vacuus vel plenus ſitmon eſt communis opi.nec pꝛo, nec contra: ſufficit ad eius poſterioꝛes adire volentes tantum opi.communis. ꝛ dicit, ꝙ ſic dummodo er aliqua iuſta cauſa cauſetur per illum ver. quod dicitur.⁊ hunc text. Bart.in.l.is poteſſ.in materia fame ad multa inducit, qᷓ ibi vide per eũ. ¶ HNo. n Tyltimo ex ver.quoc dicitur.communem opinionem ſe⸗ quendam foꝛe. Ad quod.&.de infa.l. athletas. in pꝛinc. Et binc eſt quod pꝛopter ſingularem opin. videlicet famoſi docto.non debemus receddere a communi:vt.6.de ſenat.l. tin ſi cum ſi. dicemus in.l. Clodius.j. eo. In gl. ſuper verſic. ſed ſi ſcit. ibi, in ſuo ſecus. Et que ſit ratio dicemus De acquirenda hereditate. in..ſnũ. ¶ In ea.ibi/qui hoc ſcire poſſunt.No.panc glo. ad id, quod dixi in no. C In gl. ſuper ver. ad teſtatos. ibi, 1 dum dicit, item ſi exhereda. Noc hodierno iure nõ pꝛo⸗ cecit: quia manifeſtum, poſthumum exberedari non poſ ſe:vt in.l.ſi quis in ſuo.. lege.de inoffſ. teſta.Et hinc eſt qd exheredatio illa pꝛeteritionem operatur:vt dicit illa com munis glo. in.l.ſi poſthumus apud.j.de liher.⁊ poſthum. Quamobꝛem idẽ teneas in caſu huius legis quãdo poſt⸗ bumus eſt exheredatus, quod teneas qunando eſt pꝛeteri tus. ¶ In glo.ſuper ver.legitimum.ibi, ſed non conuerti tur:vt.lnõ heredibus. ¶ In eadem ibi,pꝛopter id quod poſtea dixi, de ventre. Hanc non teneas, ſed ſolnas ſecun dum communiter legentes:quod ⁊ imo iſte text.ꝛ in infe⸗ rioꝛibus in gradu a ſuo loquitur:qui licet non poſſint mit ti in poſſeſſ.ventris nomine pꝛopter contratabu.mittent ex alio capite edicti pꝛetoꝛis, at puta:per vnde legitimi.⁊ 14 ſi. vt.. fi. de ven. in poſſeſſ. mitten. Mongattamen eſt diffe⸗ rentia quando venter mittitur ratione ſui: ⁊ quando ra-⸗ tione vlterioꝛis in gradu:quia pꝛimo caſu venter ali de⸗ bet, etiam ſi habeat aliunde, vnde ſe alat: vt. l.curatoꝛ. eo. titu. CSecundo caſu non aliter ali debet, quam ſinõ ha⸗ beat vnde ſe aliunde alat:vt.l.extraneo.eo.tit.⁊ multe alie ſunt, de quibus in d.. fi.⁊. d.l.vbicunq;. S.j. ff. o.tit.(In gl. ſuper verbo, edictalem.ibi,⁊ ſemper dic quod redit ad poſthumum ſuum hec eſt falſa. Et tene ſo.que data eſt in glo.pꝛecedenti:quia ſi hoc eſſet, quod dicit glo. Aber. bic non referretur ad pꝛoxima pꝛecedentia: quod eſt falſum. arg.l.ſi idem cum eodem..j.cum ſi. de iuriſd.omnium iu- 15 dicum. ¶ In ea. ibi, item dicit. dicas tquod generali ſum pto vocabulo quelibet bonoꝛum poſſeſſio poſſit dici edi⸗ ctalis, que fundamẽtaliter ex edicto pꝛetoꝛum fundatur: ſed ſtricte loquendo pꝛocedit, quod bic dicit gloſſ. Item bodie ſufficit in qualibet bonoꝛum poſſeſſ.ſimplex agni/ tio:vt.l.ſin.C.qui admit. Summarium.. Lex certum reputat, quod poteſt eſſe verum a na⸗ tura. rgumentum detoto ad partem, validum eſt: et ibi ra- tionem. Judicio naturalium ſtatur, per quantum tempus poſt concubitum mulier dicatur concepiſſe.⁊ vide nu.7. Zuthoꝛitas naturalium ſequenda eſt,⁊ quando non? Coniecture per leges appꝛobate dicuntur legitime pꝛo⸗ bationes. Emancipatus iure hodierno ita ſuccedit ab inteſtato, ſi⸗ cut ſuns. 6 Emancipatus inſtitutus, an adire poſſit de iure ciuili? eredem ¶ Exiſtẽtia ſuita⸗ S uum tis quo ad aditio⸗ nem in veritate fundatur,;: non in opi.h.d. ¶ Hot.ex hoc Ttex.legem certam reputari,de omni eo, quod poteſt eſſe natura verum:vt hic, ⁊.l. in arbitrium.ſ. de leg. ij.⁊ intelli⸗ ge de natura naturata non autem naturante: vt eſt ipſe Deus. ¶ No.bonum ar. de toto ad partem:vt bic,: in ¶que de tota..de rei vẽ.Et ratio quare ſua pꝛopꝛia opi⸗ nio nõ obeſt hereditatis immiſtioni:quod ſecus eſt in ex/ traneo:de quo dic vt bic per Bar.⁊ bene. ¶ In glſuper r verbo, tempus.ibi. xl. dies. contrarium videtur dicere: glo. in.d.l. antiqui.ſed potes dicere, quod nõ eſt abſurdu, quod intelligatur de vno, vel duobus diebus poſt qua⸗ drageſimum diem.⁊ pꝛobatur per ea que no.per tex.⁊ gl. in authen de reſti.⁊· ea que parit.in..⁊ vnum.In iſtis ta⸗ men videlicet quod quantum tempus a tempoꝛe cõcubi⸗ tus dicatur mulier concepiſſe adeo, quod poſtea certũ ſit in rerum natura mulieres plures concipere non poſſe:ſtã dum eſt iudicio naturalium, quoꝛum authoꝛitas per e giſtas allegari poſſet:de ſta. ho.l.ſeptimo menſeaꝛ de ver. ſigni. c. foꝛus.⁊ in.l j.de contraben. emp. in fl.cum ſi Et te⸗ nendum eſt, qð ipſi dicũt:⁊ ſimiliter dieendum eſt de poe- tis:vt. ſemel.C.de re mil lib. xij.⁊ faciunt in.d..quod di⸗ citur. quod tamen intelligas, niſi eoꝛũ opi. eſſet impꝛoba⸗ ta iuſtis rationibus per Juriſcõſultos:quia tunc ipſi ſe- quendi ſunt:vt no.dicit gl.in.l.vitiũ..ſi.de re.du. allegat t iſj 147 4 7—„ ——33 24*₰ „ uan Ig Zudo. Komain pꝛimam Infoꝛ.part. AUergilium. ¶ In ea. gloſibi, in..ñ patet. ibi, dicit tãtum de quinq;.⁊ vide tex.in.d.antiqui.: faciũt not.in.l.diuus. frde extraoꝛd.cri. ¶ In gl.ſuper verbo, ex dimidia.ibi.l. ſed ⁊ ſi reſtituatur..ſi. male dicit hic glo.in ſol.huius con trarij.ſed debes dicere hic ſecundum communiter legen tes poſt Bar. quod ſententia Pomponſ bic videlicet ꝙ ſuns ſit heres pꝛo dimidia, loquitur inſpecta veritate. ſen tentia autem Juliani in. d..ſi. loquatur inſpecto exerci⸗ 4 tioft iudiciali, in quo clare debent eſſe pꝛobationes, aut coniecture per legem appꝛobate:que dicuntur eſſe pꝛoba tiones liquidiſſine:vt.l.ſi tutoꝛ.de peri. tu. in gloſſ.j.l.licet Aluheratorolegoim. ratio quare Juriſconſultus vo- uit ratione dubij iſtum ſuũ poſſe in iudicio intereſſe, ac ſ eſſet beres.E quarta parte fuit: qꝛ in dubijs media via eſt eligenda.argul. Neſennius.de nego·geſt.vnde cum cõ tingat mulierem parere vnum tantum, aliquando tres, aliquando quatuoꝛ:vt refertur in.l.vtrũ. de rebus dub. et in. d.l. antiqui.hinc eſt quod per Juriſconſultum diſpoſi⸗ tum fuit. ¶ In ea.glo.ibi, ſed quidam dicunt eum nõͦ ad⸗ 5 mitti.⁊ male:qt iure hodierno ita cognitus eſt emanci⸗ atus in ſucceſſione ab inteſtato, ſicut ⁊ ſuus. In authen. eres ab inteſtato.g.nullam.ꝛ in.l. meminimus.C.de leg. bered.vnde.d.I. antiqui. que loquitur in ſuo, habet etiam locum in emãcipato. ¶ In ea.ibi, ⁊ pꝛeterito poſthumo. male dicit:quia imo ventre pleno:poſthumo autem pꝛete rito, nec ſuns, nec emancipatus adire poſſunt, eo: quia pẽ det dubium, ne teſtamentum natiuitate poſtpumi rũpa⸗ tur:vt.l.ſi filius heres.ff.de libe.⁊ poſthu..l.ventre.j.eod. titu.ne tamen poſthumi pendentia obſit bis, qui omnino ſeu nato poſthumo:ſeu non:heredes extituri ſint, equiſi⸗ me pꝛouidit pꝛetoꝛ:vt poſthumus non tantum natus, ſed etiam naſciturus aperiat edictum contratabulandi inſti tuto, per quod ad hereditatem deuenire poſſit:vt. lillud. §. ſi.j. de contratabu. ¶ In ead.ihi, emancipatus autem, vel alius non ſuus. ¶ No.hanc glo.que tenett quod emã cipatus inſtitutus etiã adire poſſit de iure ciuili: de quo vidiſtis in.l.ꝑꝛo herede.in pꝛin.. eo.licet contrarium po/ ſuerit gl.in.d.l.illud.g.ſi.⁊ male, vt ibi dictum fuit. Mquer ⁊e tamen ad vnum, qð dicit hic Jo.de Jmo.q ſi poſthu⸗ mus ſit pꝛeteritus.:ſuus autem inſtitutus:quantuncunq; vẽter ſit vacuus:licet per legem ſuus fuit ipſo iure beres: attamen rumpitur, pꝛopter dubium, quod apud nos eſt, non poterit iudicialiter agere: niſi pꝛo quarta parte, qð ſalua reuerentia nõ videtur bene dictum:quia aut loqui⸗ tur in extraneo inſtituto:⁊ tunc ſi conſtat ventrem foꝛe va cuum ex communi opi.veritatis.pꝛopꝛia opi.ipſius here dis, poter. t inſtitutus quantuncun pꝛeterituùs poſthu⸗ mus hereditatem adire.Si autẽ t loquimur in ſuo:ꝛ tũc dico ꝙ poſt.xl.dies a tempoꝛe concubitus, poſt quos cla⸗ rum eſt in rerum natura ventrem vacuum eſſe:⁊ ſic clarũ eſt per legem que ſuum ipſo iure facit heredẽ:vt.Liin ſuis. non curamus de dubitatione beredis ſui:qꝛ illud operat ſcientia legis in ſuo:vt adire poſſit, quod operantur pꝛe⸗ dicta tria in extraneo:vt pꝛobatur hic in..ſuum. Poꝛro ex naturalibus coniecturis colligere poſſumus, an vẽter vacuus ſit, an vero plenus: quod quidem a natura argu⸗ mentum in iure validũ eſt:vt.l. Arethuſa.de ſta. ho.: in.l. verbumn, pꝛecibus. C. de his qui not. infa in gl. vnde ſipoſt aliquos nenſes vẽter mulieris ingroſſetur, erit vacuus: ex quo lex in hoc,⁊ in. d.l. antiqui. appꝛobat:vt vides: nec curans in iſtis, que ex naturalibus reſultant. Quare cogi aa:quia non videtur hoc bene dictum. S cl enti Seruovel fllio inſtituto, quo ad 8 J. vnliditatem aditionis cõſyderatur eo:um ſcientia:non autem patris, vel domini.h. d.(Ho. quo ad ſubſiſtentiam aditionis conſyderari ſcientiam il- loꝛum, in quoꝛum perſona aditio ſubſtantiatur. Quid au tem in pupillo:an pꝛo adeũda hereditate inſpiciatur ſciẽ ria ſna:an vero tutoꝛis⁊: dic ꝙ tutoꝛis:vt pꝛobatur in.l.ſi Pupillus. a. eo.⁊ dicitur per Bar. in l. is poteſt.. eo.vnum tamen dicit Raph.a bene, quod eo caſu quo filius aut ſer uus eſſent pupilli:tunc non conſyderatur ſcientia ipſoꝛũ: eE quo nulſum intellectum habent: vt d..ſi pupillus. Sed Patris, vel domini:a paritate rationis.( In glo. ſed con tra in fi.ſoluas vt hic ſoluunt omnes, quod ibi in delictis: ic ſecus. Et quãdo debeat cõ ſyderari ſcientia ſerui ſiue Homini:dicetur plene in.lpater quoties.j.co. 1O ½ Gummarium. 2. 1&³ Caſſum irritum, quid interſe diſtent: 2 Lerto per ſenſum ſuum, non obeſt communis opinio — ¶ Quiccertus eſtper ſ 8 Si certus. non inpcditur peritem unſu5 ꝛum ſenſum 1 CmMo. differentiam eſſe inter caſſum⁊ Arnunnde. 2 in tit. 3. de iniu. teſta. inſti. qni. mod. teſt. infir. H or .—— 4 non 0. bi communis opi. de quo.j. eo. lcum falſum. inſi. beſi mi bumi accreſcit cobercdi ignoꝛanti bp 8 ᷑ rãte.Et bot duplici ratione.ꝓꝛima:qꝛ poꝛtio accreſcit tioni, non autem perſone:vt j. ſi totam. cum ſij. eo. Sec 8 da:q etiam ius accreſcẽdi habet locum inuito coheraat 3 vt l. vnica.cũ ſi.C.de cad.tol. Ergo multo foꝛtiusin i 3 rante:vt in regula iuris allegata hic Pper glo. CBo 6 quifitionelegali, non conſyderari isnoꝛantiam aut dnbi tationem eius, cui acquiritur. Gummarium. 1& Dubitatio quotieſcunq; cadit inter duo extrema: quoꝛum neutrum actum habet impedire: nunq ratione dubitationis actus vitiatur. Citatus, qui ſolitus eſt habitare in duabus domibus: ſi nuncius refert ſe citaſſe ad domum ſolite pabitationis: li cet dubitetur, de qua domo citatio tamentenet. 2 Litis conteſtatio ſi apparet in actis facta, non tamen cõ⸗ ſtat an per negatiouem vel confeſſionem ſententia lata an teneat: 8 Endouicus de Roma vidit Infoꝛtiatum Bal. Sententia, quod valeat: licet dubium ſit: an valeat de iu⸗ re communi:an ex foꝛma ſtatutoꝛum. Certus de fundamẽto acquiſitionis.:licet dubitet de mo⸗ do:tamen adire non impeditur. Pꝛoceſſus delegati, qui ſcit ſe delegatum, qð factus ante pꝛeſentat onem literarum ſit nullus. Beſta per pꝛocuratoꝛem, qui ſe pꝛocuratoꝛem ignoꝛabat quandoò ſint nulla. 9 Delegatus, licet quo ad exercitium ante pꝛeſentationem literarum, non ſit index:tamen iudeg eſt. 40 Sententia iudicis contra abſentem lata, an ſit nulla: u Biuere centum annos, quando quis pꝛeſumatur: et qni⸗ bus pꝛeſumptionibus dicatur moꝛtuus: 12 Cautela eludendi in indicio aliquem, vt ſiliumfamilias. 13 Succedens ab inteſtato ſatis eſt, ſi pꝛobat ſe eſſe in ſecun do gradu:licet non pꝛobet, quod nemo illum in pꝛoximio ri gradu antecedat. [ATresinſtitutus. Go Ulignoꝛantia exiſtentie conditionis, aut moꝛtis L. Nteſtatoꝛis, aut perſone eiuſdem, impedit adi- t us ſi dubitetur de cõditione perſone inſtituti: q tunc non dubitatur de cauſa acqniſitionis.Et dubita/ tio circa duo extrema, quoꝛum dubitatio aditionem im⸗ pedit. h.d. cum ſeq.⁊ ſeq.pꝛin. ¶ Mot.regulã huius legis, 1 cuod ſi dubitet. quod quotieſcnq; dubitatio cadit inter dug extrema, quoꝛum neutrum actum babet impecire: nũq́ᷓ ratione dubitationis, talis actus vitiatur. ¶ Quod indueitur per omnes ad duas.q. Pꝛima, quod ti aliquis fuit ſolitus habitare in duabus domibus:⁊ nuncins refe- rat ſe illum citaſſe ad domum ſue habitationis:licet dubi tetur de qua domo:nihilominus citatio valet: ex quo ad vtranq; domum citari poſſet.ſᷣm gl.in cle.quam etiamte nuit Bal. in. lab eo. C. qua. ⁊ quan. iud. Mduerte tamẽ, qd Bar.in.liiij..pꝛetoꝛ.de dam.infec.dicit hoc verum foꝛe, ſi nũcius referat ſe citaſſe ad domum ſue habitationis:q intelligit᷑ de pꝛeſenti:ar.fi.de auth.tu.ſecus ſi Enpedi Pꝛoceſſus delegati, qui ſe delegatum ignoꝛat, an valeat: ravuf Cnoeaſuperconfeſionen nunautf tntimac dthecoudundn gjoinilodeſi aranpernegationen.⸗ tncltane uukuchſotorrſedopotedit Dumobremcom acasiſteconte anrtccdaturdabius perlegem rngrdeſtinualdus Pompon xrä vendica Aidi rſemelliben llin domno do.yrancells c inbacl erat alesqpoltil dlt onteſtaetactacoran uci zincontat anper negationenan aaarerirſuficigtſinotarius ſeri rbiaalter nondeclarando,rval auiauicdicat Spe. pexquoiue aardoratononreqarturtſde aünicmſcdedoteprltg eneiuciesfacta mtcora al aür aract futper onfegio rpinocaluſententia onpalegt. gacsmimadareporet rin nüünmägrorrim m rſguemnpoſealbye ate umedtegum(Sum rlenö onfkexard Käneihernegetioper apy dedteeSctoper uamipſafa 1 8 3 9. düeee danimde Neande elpolatam. 9. tabeli 0, fin We„. ¹. 7 1 aunraannis G 5. . 1 dendlecdam diciratione nentdn 1 niacquirtu. Dwand. N tus pitiatur. tus eſt habitare n däe ctaſſad domunli qua domo ctanotyog oſtapparetnacbitn aouem relconkiſian Koma vidit Inftin palcat cetdubiunid foꝛma ſtatutoun. néto acquiſitionis onimpeditur. ai quiſe delegatn at qniſcitſe delegn terarumſtt nullus ratoꝛem quiſepoanen . quo ad exercitinnan nceex tamen uck scontraabſexceniue nnos,quandocusgten bus dicatur motiſ" iin indicio Aiguen tin teſtato ſatisel iataut 1 goobet, quocnlen A. esinſtinme ntia rifentiectin⸗ is unhufdnani bitetur decäckten⸗—, ruroe alkaanii 3 ema, quorum daani in Cfotue 8 De acquirenda hereditate. dixit ſe citaſſe ad domum:quia tũc citatio eſt nullameũ, tione:r ſi dicat ſe citaſſe ad domumiintelligitur de pꝛeſen tit cum ipſum actum nunciusfełcerit, videtunvoluiſſe fa cere, vt valeat: vt..pꝛo herede.. Dapinianus. cũ ibi not. in glo. 3. co. ideo cogita: vide in. lj..j. de lib. agno facit quod no.in.l..domum. S. de alea. in.lj.. hoc ar.de bis qui deie.vel effu.llex Coꝛnelia.⁊ quod ibi ꝑer eundem ff. de iniur. ⁊ do. Anto.in.cj.de li.conteſt. ¶ Fᷓacit ⁊ ſecũdo, ran ſi in actis appareat litem foꝛe conteſtatam:non tamẽ an per nagationem, an vero per confeſſionem valet ſentẽ tia lata:de quo Specu.in titu de li.conteſt.vt refert Bar. in liſciendum de ver.obli.⁊ tenuit non valere ſententiam: nec per acta illa conteſtationem pꝛobatam eſſe, ey quo in- certa ſunt. Bart. ibi⁊ plenins in pe.q.tenuit contrarium: ex quo ſiue per confeſſionem, ſiue per negationem conte- ſtatio facta fuerit.ſatis eſt, quod fuerit facta quo ad vali⸗ ditatem ſententie.argu.l.pꝛolatam.⁊ quodibi ponitur. C. de ſen. facit.l. Gallus..ſi eius.ff᷑. de lib.⁊ poſth. Bal. tamẽ ſecutus fuit ſententiam Specu.dicens, hoc non obſtare: quia in omni caſu duo extrema ſunt eiuſdem nature⁊ exi ſtentie:⁊ ex nulla eoꝛum impeditur aditio. Non ex pꝛimo capite:q valet teſtamentum ex ſictione legis Coꝛnelie. 3. de teſtamen.lllex Coꝛnelia. Non ex ſecundo: qe valet ra⸗ tio poſtliminij: ſic ex vtroq; eoꝛũ ſuſtentatur aditio: ſe/ cus eſt in duobus extremis, per que inducitur litis con- teſtatio, videlicet aut per confeſſionem, aut per negatio- nem:quia ſi pꝛimo caſu per confeſſionem debet ſequi con demnatoꝛia.l.pꝛoinde.. notandum. ad legem Aquil. ex⸗ tra de elec.c. dudumin glo.in illo.de ver. ſigni.c. ex parte. Si autem per negationem:⁊ tunc ita non fertur condem⸗ natoꝛia ſeu abſolutoꝛia:ſed opoꝛtebit venire ad pꝛobatio nes. Quamobꝛem cum actus iſte conteſtationis per ſcri⸗ pturam reddatur dubius:⁊ per legem non declaretur: ſe quitur quod eſt inualidus.l. Pomponius ſcribit ſi frumẽ tum. derei vendica. Aidi t ſemel libꝛum Infoꝛtiati, qui fuit do. Gal.in domo do.F̊ ranc.eius fiĩlij,in quo ſuper il⸗ lo puncto,⁊ in hac.l.erat talis apoſtilla manu pꝛopꝛia: qð aut iſta lit. conteſta. eſt facta coꝛam iudice:⁊ tunc, quia ei, vt iudici conſtat an per negationem:an vero per cõfeſſio nem facta fuerit:ſufficiat ſi notarius ſcribat lit.conteſt.in foꝛma dubia, aliter non declarando:⁊ valebit ſententia iu dicis.quicquid dicat Spec.qꝛ ex quo iudex certus eſt vl⸗ terius certioꝛatio non requiritur:vtj. de reg.iur. eum qui certus.. in ficum ſi. de dote pꝛeleg. Aut iſta li. conteſt. ex commiſſione iudicis facta fuit coꝛam alio:⁊ tunc ſi dubia ſcripta fuit: aut facta fuit per confeſſionem aut per nega tionem:pꝛimo caſu ſententia non valeat:qꝛ cum ei hoc nõ conſtet ex actis:nil mandare poteſt:qꝛ iudeꝑ qui nibil co- gnouit, nibil mandare poteſt: vt no. Inno de ſent. excom. c.ſolent j. qui. ex cau. in poſ. ea.l.‚oc autem.ibi, dum dicit: conſtare, liquere debet pꝛetoꝛi. ¶ Secundo caſu ſentẽtia valebit:qlicet nõ conſtet ex actis, in quibus ſcripta eſt li⸗ tis conteſt.hec negatio per quam ipſa facta eſt:tamen ve⸗ ritas deducetur ex pꝛobationibus in ſcriptis redactis: quibus mediantibus ſententia ferri debet.extra de conſt. ccccleſia ſancte Marie.⁊.pꝛolatam. Que quidem ſcri⸗ pture ſequentes declarabunt ſcripturam actus pꝛecedẽ⸗ tis. arg.l.qui nonmilitabat. 5. Lucio. ffr. de heredi.inſti.:.l. ii ſeruus plurium de legat.j. Que diſtinctio ſubtilis eſt et no.pꝛo concoꝛdia dictarum opi.verius tamen videtur di cendum foꝛe indiſtincte ſequi opin. Bar.quam cõiter ſe⸗ quuntur mod. Licet enim non conſtet, an pꝛedicta conte- ſtatio per negationem an vero per confeſſionem facta ſit: attamen hoc non obeſt pꝛovaliditate ipſius ſe ententie:qꝛ pꝛo validanda ſententia ſufficit conteſtationem factã eſſe: non autem ſic factam eſſe:yt.d.l.pꝛolatam. Bene verũ ta⸗ men eſt, quod quo ad modum ſententie pꝛoferende refert an vero per confeſſionem, velper negationem cõteſtatio facta ſit:temen de hoc non eſt curandum pꝛo ſententie va lditate:quia ⁊ valida eſt ſententia:licet contra ius litiga⸗ toꝛis lata ſit:vt plene dictum eſt.S.in.l.ſi is ad quem.quo ar.vtitur. do. Joã.⁊ bene. Et ideo videtur quod omnino ſit ſequenda opin. Bar. Id euitandum tamen pꝛedictas dubitationes cautius aget tabellio, ſi modũ qualitatẽ litis conteſta. inſcribat. argumen. eius quod not. Bart. in Ide minoꝛe..toꝛmenta.de queſtio. in pꝛincip. Item et 148 4 tertio dicit hic Bal. per hancliteram quod+† valet ſenten tia:licet iudex dubitet, en vigoꝛe uris cõmunis, anvero ſtatuti valeat.&. lterius no.rꝙ qui certus eſt de funda mento acquiſitionis:licet dubitet de modo, non in pedit᷑ adire. Quod eſt no. ad duo ſumpto arg. a contrario ſenſu ſecundum legẽtes hic. Pꝛimo quod ſi index delegatus pꝛocedit, ſe tamen delegatum ignoꝛans, pꝛoceſſus irrita- tur:ex quo ignoꝛat ſue iuriſditionis pꝛoceſſus fundamen tum, quod per literas compꝛobatur. C. de manda.pꝛinc.l. j.extra de offi. deleg. c. cum in iure.⁊ quod no. extra de pꝛi uileg. c. cum olim.in glo. Secus tamen dicimus in pꝛoꝛo- gatione.Si enim iudex, cuius iuriſditio pꝛoꝛogata eſt, p- cedit putans ſe habere iuriſditionem oꝛdinariam, ⁊ igno rans pꝛoꝛogatam:tenet tamen pꝛoceſſus eius:vt eſttext. in. l.ij. õ. conuenire. ff.de iudic. ¶ Pꝛimo dicto,⁊ illud ad⸗ das, † quod etiam ſi index ſciat ſe delegatum, ante tamen quam ſibi litere delegationis pꝛeſententur, cognitio eius nulla eſt:vt no. Inno.⁊ Hoſti. extra de reſti.ſpol.c. ex con⸗ queſtione.Fᷣacit quod not.Archid.in. c. qui ad agendum. de pꝛocur.lib.vj.ꝛ eſt glo.oꝛdi.in cle.j.de pꝛocu.facit quod not. Inno.in. c. ſuper eo.lo.ij.de app.Et quod no.per In⸗ noc.de offic. delega. c.pꝛudentiam. ¶ Et idem, quod f in delegato in pꝛocuratoꝛe conſuluit Barto in conſil. quod incipit, Queritur an pꝛocura. in abſentia conſtitutus, ſe- quendo opi. Archid.⁊ glo.oꝛdi.licet Dy. conſuluerit con⸗ trarium.Et huius puncti magna eſt dubitatio:de qua vi de pleniſſime per Bal in.l. falſus. C. de furt.⁊ inqjlicet. de pꝛocu.Et pꝛo opi. Bar.videtur tex.in.l.quero. ffde eo, qui pꝛo tut. ¶ Aduerte tamen: quia licet iudex delegatus ante pꝛeſentationem literarum non ſit iudex delegatus quoad iuriſditionis exercitium:erit tamen iudex babitu: vt patet in.d.c.ſuper eo.Et facit.l.obſeruare..f.3.de offi. Pꝛocon. in.c.cum te. de reſcrip.ad fin. Hinc eſt, quod not. voluit Fed.de Se.in conſi.xxiij.quod incipit, Cogitetis, quod exceptio ſuſpicionis poſſit opponi per partem con tra iudicem delegatumlicet litere nõ fuerint pꝛeſentate: 10 quod no. ¶ Facit ⁊ ſecundo hodie, r quod ſententia iudi cis ſit nulla in aliquem contumacem pꝛonunciantis, aut abſentem:ſi eius cõtumaciam aut abſentiam ignoꝛat, eo: quod adhuc non eſt facta relatio per nuncium.Et ita in⸗ ducit hunc tex. Bar.in.l.hic autem.g.alleg.⁊.L multum in⸗ tereſt. de condi.⁊ demonſt. Pꝛo qua opi.dicit BGal.eſſe ca ſum ſingu.quem Barto.non allegauit in.l. generali.. his de pꝛeſentibus. C. de reb.credi.⁊ iureiur. ¶ Aduerte ta⸗ men, quod in pꝛealleg.l. falſus. ipſe idem pꝛo Bal. allegat glo.oꝛdi.in.c.ſepe.in gloſſ.que incipit, It ſi. in fin. extra de app.poſtmodum ſubdit Joan. Andr. diſputaſſe contra⸗- rium. Quos finaliter concoꝛdat, quod aut iudici notum eſt illum foꝛe abſentem ſeu contumacẽ ex aliqua iuſta pꝛe/ ſumptione, ſeu dicto alterius, quam nuncij: ⁊ tunc valet ſententia.⁊ habet locum opi. Jo. And eo:quia de neceſſi⸗ tate iudicioꝛum, non eſt nuncũj relatio neceſſaria. Et alle⸗ gat pꝛo hoc glo.in. c. vt venerabilibus..ſacris.de ſenten. excommu.in.vj. licet in contrarium videatur tex.in. c.quo niam contra.extra de pꝛobat.vbi vult Papa relationem nuncij in ſcriptis redigendam. Aut nullo modo fuit no⸗ ta dicta contumacia ſeu abſentia:⁊ tunc habeat locum di cta opin. Bart.cum dicatur iudex inoꝛdinate pꝛoceſſiſſe. Quam diſtinctionem no. ¶ Item no.tex. hic,⁊ in. l. quod ſidubitetur. dum dicit, ius adeundi. pꝛo his que no. Bar. in.l.is poteſt.S.eo.⁊ in rub. ¶ In gloſ.⁊in.l.ſed ⁊ ſi de ſua. ibi, ſed nonne pꝛeſumitur viuere. HNo. gl. quod quilibet pꝛeſumitur viuere centum annis. Pꝛo quo.C.de ſac.ſan. l. ſancimus.de iudic.l.pꝛoponebatur.⁊.l. bpereditatum. ad legem Falcid. ¶ In eadem ibi, iuſtis pꝛeſumptionibus. ⁊ſic vna pꝛeſumptio tollit aliam.extra de pꝛeſump.c.lite⸗ ras.de elec. cum inter. de in integrum reſti. diuus. titu. ge⸗ nera.cum ſi.Et que ſint iſte pꝛeſumptiones:dicas, ſi quis ſit magna infirmitate grauatus:aut intrans bellum, poſt bellum non reperiatur:quia pꝛeſumitur moꝛtuus:vt..: ſi certus.vnus ex dominis. ad Sillan. ⁊.ſi. de infa. Itẽ quod dicit gloſ.quemlibet pꝛeſumi viuere centum aniiis, intelligendum eſt, vbi hoc pꝛincipaliter intentatur: ſecus autem vbi de hoc eſt incidens queſtio:quia tunc non pꝛe⸗ ſumitur.argu.l.ſpadonem.§.qui abſolutus.3. de excuſa. turoꝛum.Et pꝛo hoc:quia fundãs ſe ex tempoꝛe, tempus pꝛobare tenetur:vt in clemẽ.literas.de reſcrip. d quod t uij —— ———— 2 ½—— 4—— — 1 — Plun ————— 2 ————————————ÿõÿõõõÿõõ———————õõ—-:—————————— —————————————.———————— ———ÿ’x::j——————————— S———— — 2——— 22 1 1——— 4— 11* 1* 4 2 1 8——— . 45— 2=— 2 —. 4. 4.—————. 7——— 2. 4 ———— ö 2—— 4 1— — —— De. 7 n—— 3 —. 444 Audo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ.part. 12 facit, quod noj. tit. jl. ij.. ſed ſi dubitetur. Item per hãc gloſſam dicentem, quod quilibet in dubio fliuſfamilias Pꝛeſumitur. Cum communiter exfoꝛma ſtatutoꝛum pꝛo- hibeantur filiffamilias al quos actus facere:cautela eſt,ſi tu vis eum in iudicio eludere:quod in fi.iudicij:quãdo nil ſeu parum ſupereſt de tempoꝛe ad pꝛobandum opponas ſibi:ꝙ filiuſfa.eſt:vnde actus per eum geſtus fuit nullus: ⁊ ſic tu obtinebis cõtra eum.cum intra paruum tempus, quod ſupereſt ad pꝛobandum hoc pꝛobare non poterit: quod dicit eſſe menti tenendum: quia millies honoꝛẽ pa- bebis in pꝛactica. hoc tamen dictum repꝛobant Rapha. Cu.⁊ Jo.de Imo hic,i rectius vt mibi videt᷑. Et pꝛimo, ꝙ dicſt hic iſſa gl.qꝛ ex eo,qꝙ pater pꝛeſumitur viuere cen tum annis:filius ſuns ſemper pꝛeſumit eſſe in eius pote/ ſtate:male loquitur glo.eo: qꝛ nõ ſequitur hoc quod dicit. Poteſt enim eſſe ꝙ filius emancipatus ſit:⁊ ipſe ſui iuris ſit. Aut naturalis, qui in paterna poteſtate nõ eſt: vt.lidẽ in poteſtate.⁊.l.nepotes.de his, qui ſunt ſui vel alie. iuris. Pꝛeterea an quis pꝛeſumatur filiuſfa. vel non, ponit glin J. Titia. ſol. mat. Et bꝛeuiter vt dicimus in ſimili, quod alle gans minoꝛem etatẽ ad ſui fundamentum, eam pꝛobare tenetur:vt.l.ſi minoꝛem te.C.de in integ:reſti.tit. gene. Et ſimile no. Bar.in rep.l.de etate.S.de mino.⁊ in.lj.C.ſi mi. ſe ma.dixc. Ita ⁊ qui allegat filiñ eſſe filiufa.pꝛo fundamẽ to ſuo, id pꝛobare tenet᷑. Et pꝛo hoc etiam, quod hic dicit do. Jo. q ex quo aduerſarius litigauit cum eo vt patrefa. pꝛo hoc pꝛeſumitur: arg.eius quod no.in.l.inter quos. g.j. de dam.infe.⁊ in.l. Pomponius.. rati. depꝛocu. Quam⸗ obꝛem hoc videtur foꝛe tenendum menti. ¶ Altimo not. T quod hic dicit do. Rapha.quod ſi volo venire ad here⸗ ditatem alicuius ab inteſtato, ſufficit pꝛobare me eſſe pꝛo ximioꝛẽ in ſecundo gradu:licet non pꝛobem, quod in pꝛo⸗ ximitate nemo me antecedat.quod videbatur pꝛobandũ per no. per gloin l. is poteſt. cum ibi no. maxime, cum iſta negatiua, quod nullus me ſit pꝛoximioꝛ:veniat ad funda mentum intentionis mee:ego eam pꝛobare debeo:vt no. Inno.in. c. ſuper bis.de accu.⁊ Bart.in.l.hoc iure.de ver. oblig.Et pꝓꝛo boc allegat tex.ipſe Raph.quem dicit eſſe not.in.l.ſi amite.C.commu.de ſucceſſ.quod dicit a nemine tactum foꝛe:melius tamen hoc pꝛobat litera in.l.ſi auie.C. de ſucceſf.edi.licet non alleget. 9 — 3 NSEd et ſi de ſua.§. ſed ⁊ ¶ Inſtitutus pure ſiputet ſe — 1 cum. ereerere ſub Cnditnenn Poteſt adire, niſi ea purificata. h. d.(In gl. ſuper ver. im pleta.ibi, vel ab alio. in.i.filius de condi.inſti. Quod intelli ge niſi implementum conditionis verteretur in dando:ſe cus in faciendo:qꝛ tunc an per aliũ poſſit impleri recurre ad.l.vnicã..ne autẽ. C. de cad.tol. ¶ MNo.gl.ſuper ver.ob⸗ fuit.ibi,vel die, ꝙ ibi ignoꝛabat. ⁊: bàc teneas:q: vera eſt, & Summarium. 1&☛ Dictio, mox, aliquando ſtatim, ⁊ aliqnando interual lum tempoiis ſignificat. 2 Appendices, hoc verbum raroin iure inuenitur, et quid ſignificat. 3 Poꝛtio deueniens ex ſubſtitutione, quod accreſcit cohe redi inuito, tam iure accreſcendi qᷓ; ſubſtitutionis. —= 5 Ei, qui adi⸗ (⸗ 3 qu 18 heres. delsſenin⸗ ſuã S. accreſcit alia poꝛtio ſibi delata eo inuito. h. d. A(CHo. ſde iſta dictione, mox. que aliquãdo ſi⸗ 6, ꝙ incontinenti:vt hic:aliquando aliquod in- teruallum:vt.lqj..ſi cer. pe.per gl.ꝛ vide de natura huius Dictionis, quod no. Bar. ind. Imperatoꝛ de iur. ſiſc.⁊ in.l. 2 fructus. ſol. ma. ¶ Ho. thoc vocabulũ tex.dũ dicit appen dices.qꝗð raro inuenies in iure:⁊ vide de eius natura in.l. ſi cum tibi pꝛeciũ.C.de iudi.quod no.pꝛo capitulis pacis: dum vna pars aliquandopꝛomittit aſteri pacem obſerua re ſibi⁊ ſuis appendicijs. pꝛopꝛie appendices dicunt᷑, que a ſuo pꝛinci pali cõmode ſeparari non poſſunt:vt erat hic in inſtitutione, que ſeparari non poteſt a ſubſtitutione: ne quis pꝛo parte teſtatus decedat,⁊ pꝛo parte inteſtatus. ꝑ 3 2 regulam, ius noſtrum.(Ho.t ꝙpottio ex ſubſtitutio deueniens accreſcit coheredi inuito, tam jure accreſc 9. 1 qᷓ ſubſtitutionis:de quo dicet᷑ in gl. No. ꝙ caſus fübſt tutionis veniens ſeruo iam manumiſſo, aut filio emãci to:facit vt poꝛtio ex ea contingens filij, aut ſerui ſit nõ 1 tris, vel dñi. Et hoc ſi voluit venire ex vi ſubſtitntiomid⸗ cus ſi iure accreſcẽdi repudiato iure ſubſtitutionis rn poꝛtio illa erit patris:⁊ domini, eo: q accreſcere panwid nõ poteſt:vt..ſi tota.cũ ſij.eod.Et ita intelligẽdus eſt m ver. Idem dico,⁊ ſi filius.ſᷣm intellectũ gl.veri oꝛem uder ver. nunqᷓ;. ¶ In glſuper ver. quoq;.ibi,dũ dicit:imo cer tum videtur.Et hoc teneas ſᷣm Bar.hic,ꝛ cõmuniter le gentesſupplendo tamen eam cũ limitatione, de qua hi per eum:licet contrarium dixerit glo.: male. in.l.necis— f. S. eo.⁊ vide, quod dicetur in.l. ſi tu er parte. j. eo. Et facit ad queſtionem monachi, de qua dicitur in.. Untiſtins ſi autẽ. in..ſi ſeruus eius, qui capere.j. e. Ettã git 2. n5 bic vnum intellectum ad.ſ.qui patri,de quo dic, ytibi di⸗ cetur plene. Summarium. Pꝛoteſtatio eſt ſtricti iuris. S j er clu ſus ¶ Acquiſitiõe partis ynins ² nõ cõſequit᷑ quis aliã, quede⸗ ſicit:ita nec eã in qua neceſſaria eſt alterius aditio.p.d.cũ ſeq.¶ No.iuſſum eſſe finiti iure, adeo: ꝙ de vno ad alium nõ trahit᷑. Sicut int ſimili dicimus in pꝛoteſtatione, vt.j, at ſi quis.§.ꝓleriq;. de relig. ¶ Hot.in parte defecta. pꝛo⸗ pter non implementũ cõditionis, non eſſe locũ iuriaccre⸗ ſcendi.⁊ hunc intellectum gliteneas, quo ad hunc./ Summarium.. Dominium defuncti, quod recta via tranſit in bere ee fuum:poſſeſſio rerum bereditariarũ appꝛebenſione ecuta. Heres aditione facta repꝛeſentat defuncti perſonam in vniuerſo iure hereditatis:ſecus ſi eſt particularis heres. nu. 4. ⁊ vide nu.5. Heres vendens rem hereditariamlicet dicat ſe nolle te⸗ neri, niſi pꝛo ſuo dato ⁊ facto tantum:tenebitur etiam de facto teſtatoꝛis. Eres in omne. Troniim⸗ eius bꝛeuitatẽ.(Ho. recta via in heredẽtrãſi re vniuerſum insꝛ dñium, qð defunctus ha⸗ bebat:ſecus autemſin poſſeſſione, que cum ſit facti, in.lcũ duobus..idem reſpondit.ff.pꝛo ſo.⁊l.peregre.de acqui. poſſeſſ.non tranſit in beredem abſq; appꝛebẽſione. quod etiam ſibi locum vendicat in ſuis:vt.l.cum heredesde ac quiren.poſſeſſ.⁊.l.ſi miles. in pꝛinc. ex quibus cau. ma. ⁊ in in ſuis.de libe.⁊ poſthu. ¶ Et no.r quod facta aditione beres repꝛeſentat perſonam defuncti in vniuerſo iure be reditatis:⁊ hinc eſt, quod factum defuncti reputatur ſuũ: vt in.l.ſi ſeruus. in glo.de condi.fur.per quam ait ibi not. Barto.quod tſi heres vendit rem pereditariam ⁊ adij⸗ ciat nolle teneri niſi de ſuo dato ⁊ facto:tenetur etiam de facto teſtatoꝛis in euict.regreſſu.quod no. Imo plus not. voluit Bal.in.j.ſi. in fI. C. de act. hered. quod ſi heres adij ciat de ſuo dato ⁊ facto tantum:nihilominus non obſtan/ te hac dictione, taxatiua, de facto teſtatoꝛis tenetur. Pꝛo quo dicit eſſe text.ſpeciali not.dignum in.ſtipulatio iſta habere licere.circa pꝛinc.j.de verb.oblig.hoc tamen tẽpe⸗ ra, vt voluit Bal. in vſi. feu. c.j. qui ſucceſſo.ten. feu. conſer. ⁊ ibi vide.¶ In gliibi, ſit eſt minus.⁊ ſic heres particula ris dicitur tantum repꝛeſentare perſonam defuncti pꝛo parte ſua:non autem in vniuerſo patrimonio: quod tunc valent dicta glo.magne circa medium in.l in fin. als.ſ.de pꝛeto.ſtip..ſtipulatio. ¶ In ea.ibi, dum dicit:ridemius. ⁊ ſic non repꝛeſentat perſonam teſtatoꝛis in ius ad eum non tranſibile:quod no.pꝛo bis, que no. per glo.: docin! queſitum.in fi.de pꝛeca.⁊ per gl no. in.I. Lucius. ſo.ma.⁊c Summarium. ütuns 8— Venn innperlomn.— munauniif 1 uud⸗ 2„eicre auand uuntuints deinh ur dmita daun indinata gmla 3 de uttuinan⸗ xch 3 4 d 1„ in i nttmantapu 7 f ursncn na. m Krritaniam,g muttk. mnatwimirdnennt. ruretvimind. uhnnennllntpettin eiliyoleparu funt. Iduofint, 9 tpotio oberedici 2Chot ferilotexgadi ſarnlnorcum popiieſuorum da Cco. CHobicrrerbiric mgonautem fetonemlieetpo meawoinnon ricetur oe acqui- ven CHoausacreſcndietiam tzaeguodicetar inpurbuslegit atlege defertur giua pottio,i Fäsais oneribas CöJnglſuper heritatede cwiusinteleetudie Kuiinzamt hohmn Socu Lnalinsigougnidenco, tenittinda d isigmn hme wanale Inglolbip. reeſdernthandn man ndiianmrarmnn Anelam he rti biettultnan d demi lal'guhtr nn 8 non inpichnt 9 ſ 1 enmzyeniegtyun ehlte häteractan unittt (Naautin. uſus. nicünine qnancciſcrcändse neſſefntiun atorn in imiidiemsnntt 6 1 gdertlg(ten nentũ döͤcſtionis mn tellectum glteneu n zummarin defuncti quodmarnai lio rerum berecitgiir acta repꝛeſentat dirn cditatis: ſecusſici rembereditariam dato facto tantunc .. esin om reuitaté(Bofecſit- uerſumins dfimn,gi minpoſſeſioneumt rcponditffpoſtann tin beredem üſh gi rendiestinſuisntlm 4 Limiesiin rini⸗ ibu CEtmor ſperuimtoinee⸗ öe⸗ Summarium.. 1 Aditio impꝛopꝛie eſt in ſuo, cuius pꝛopꝛie eſt im⸗ miſtio. b. 2 Aerbum, videtur, denotat veritatem: ⁊ etiam ſictionem. oꝛtio a lege delata, videtur delata cum ſuis oneribus. Juris ignoꝛantia, quando excuſetet? Juris ignoꝛantia, quando non noceat in dãnis. 6 Titulus, an ſit lucratiuns, quomodo cognoſcatur:? Pꝛobatio quando admittatur contra fictionem vel pꝛe⸗ ſumptionem:⁊ nu.12..13o⁊ ſeꝗ. Statutum ſi inducit aliquod genus pꝛobationum, ꝙ ta⸗ lis pꝛobatio dicitur pꝛeſumptio iuris,⁊ de iure. Juriſditionis omnimode appellatione, ꝙ veniat merum ⁊ miſtum imperium. Det 10 Confeſſio patris, quando tollat pꝛeſumptionem iuris, e de iure: n Pꝛeſumptio iuris: de iure, quando tollatur ex pꝛoteſta tione: 12 Pꝛobatio indirecta, quod admittatur contra pꝛeſum⸗ tionem. 3 obaneo notoꝛia ⁊ contraria pꝛeſumptioni iuris, quod illam tollat. 14 Pꝛobatio, ꝙ admittatur contra pꝛeſumptionem iuris ⁊ de iure:ſi pars non opponit. 15 Interficiens rebannitum, quem putabat bannitum: an puniatur. 16 Acta notoꝛium inducunt. 17 Culpa lata eſt non conſulere peritioꝛes. 18 Scire ⁊ ſcire poſſe paria ſunt. CAdeunti ſeu ſe im⸗ ( 3 duO fint. miſcẽti in parte, accre- ſcit poꝛtio coheredis, etiam eo inuito. h.dicit. (Mot.j ex iſto tex. ꝙ aditio etiam impꝛopꝛie 1— veriſicatur in ſuo:cum pꝛopꝛie ſuoꝛum ſit immiſcere, yt in 2 rub. S. eo.. C. eo.(MNo. hict verbũ, videtur, denotare ve⸗ ritatem, non autem fictionem:licet pꝛopꝛie fictionem de⸗ notet:de quo in.l.non videtur.de acquir.poſſ.⁊ in.l.is qui. ffpꝛo emp. ¶ No.ius accreſcendi etiam habere locum in inuitis.de quo dicetur in pluribus legib.tit. C Ho. quod 3 xeui ex lege defertur aliqua poꝛtio ‚videtur eſſe delata cum ſingulis oneribus. ¶ In gl. ſuper ver. abſtinuit. ibi, cũ de hereditate.de cuius intellectu dicyt ibi dicet᷑. In 4 gl ſuper ver. rpotuit.ibi, conſulendo peritioꝛes. Et ſic iu- ris ignoꝛantia quem nõ excuſat, non ex eo, ꝙ vulgaris te- netur ius ſcire:ſed eꝑ eo:qꝛ peritioꝛes debuĩt cõſulere.E t exboc dicit Bar. in. d.l bonoꝛum. ⁊ Bal.in.l. iuris ignoꝛã tia.C. qui admit. quod ſi habuiſſet vulgaris malum conſi lium a peritioꝛibus, iuris ignoꝛantia eum excuſaret:quia fecit quod lex pꝛecepit:ſecus in aſſeſſoꝛe.¶ In ead.ibi, cũ facilius ſcire potuit. ¶ No.hanc glo.que limitat qð dicit Bal. in. d.liuris ignoꝛantia.dicendo, ꝙ ſicut ruſticus va⸗ dit ad nemus pꝛo lignis:ita debet ire ad peritos pꝛo ha⸗ bẽdo cõſilio. Quod tu intellige, quãdo de facili ire potuit puta:q terra vicina eſt:ſecus ſi longe diſtaret: aut ꝓpter guerras pꝛobiberet᷑ acceſſus:qꝛ tunc cũ de facili quis cer tus de iure reddi non poſſit:talis ignoꝛantia eum excu⸗ ſat:vt videt in hac glxno. ¶ In glo. ibi, habet a lucro. No. 5 hanc glo. rſignanter ſᷣm doc.ꝙlicet iuris ignoꝛantia re- gulariter in dãnis non noceat:tamen hoc fallit niſi depen dentiam habeat ex cauſa lucratiua.qð no. ¶ Et ſimiliter 6 no. r bãc particulã, ꝙ ad cõſyderandũ an titulus ſit lucra tiuus vel non, inſpiciendũ eſt pꝛincipale, nõ autem, qð in coͤſequentiã venit:vtputa:damnũ vt eſt hic:q bereditas pꝛincipaliter adit᷑ cauſa lucri:licet in conſequentiã veniãt dãna.⁊ ſic dicat᷑ titulus oneroſus:vt l.hereditatẽ.ff.mãd. ⁊ vide qð no.glin.l.ſi infanti. C. de iu.deli. In gl.videt᷑. ibi, nec admittit᷑ pꝛobatio in cõtrariũ contra fictionem:er 7 go contraria pꝛobatio nõ admittit. Pꝛotrquo vide quod no. gl. in. l.j.. accedit. C. de rei vxo.act.Et ſimiliter contra pꝛeſumptionẽ iuris: de iure:dicit lex pꝛobationẽ nõ ad⸗ mitti. C. arbi.tut.l.fi. C. ad Aelle.l. antique. Et hinc eſt, qo als dicit ſing. gl. in. l. allegas. C. de vſur.ꝙ eoipſo, qò aliꝗs eſt cõſuetus fenerari, pacta inſolita per eũ in cõtractu ad- iecta, inducũt pꝛeſumptionẽ iuris ⁊ de iure: ꝙ cõtractus De acquirenda heredſtate. ſit vũurarius:nec admittit᷑ pꝛobatio in cõtrariũ. Quodte ne meti pꝛopter gl. authoꝛitatẽ:⁊ ſi foꝛte nõ ſeruet in pꝛa⸗ ctica. Itẽ hinceſt, qò voluit alibi no. gl. in. inbemus. C. de teſta. ꝙ eoipſo, ꝙ tabellio ſolennitates debitas in teſtamẽ to in eodẽ nõ ponit, pꝛeſumit᷑ hoc frauduléter facere, ⁊ pe nã falſitatis incurrere.Rec admittit᷑ pꝛobat o in cõtrariũ: 3 haͤliqui illã nõ teneãt, tñ vidi ſeruari peruſij. CEt tñ ſi lex, aut ſtatutũ aliquod genus ꝓbationis inueniret: qð di ceret᷑ pleniſſimũ foꝛe, aut plenariũ: hec pꝛobatio pabet᷑ lo co pꝛeſumptionis iuris ⁊ de iure, adeo: ꝙ pꝛobatio in con trariũ nõ admitteret᷑:vt voluit gl.pꝛima Jo. And in cle.j. de pꝛob.Itẽ voluit Gal.in extractis gl.iuris canonici in cle. j.de fo. cõpe.Si ſtatutũ inuẽto aliquo pꝛobationis ge nere ſubderet:⁊ his fidẽ omnimodã volumus adhiberi.⁊ hoc per gl.ibidem, que ᷣm eum no dicit.ꝙ licet regulari⸗ 9 ter appellatione † iuriſditionis nõ veniat, nec merũ, nec miſtu imperiũ:vt patet ex not.in.l.imperiũ.de iur.om.iu. in.l.ſuggerente.C. de off. eius, qui vi. alte. ge. attamen ſe⸗ cus ſi diceret᷑, cõcedo tibi omnimodã iuriſditionẽ:qꝛ tunc ⁊ merum ⁊ miſtũ imperiũ venit:vt ibi dicit glxno. ¶ Legi 10 ſtettamen hanc regulã limitãt eſſe veram:niſi in cõfeſſio⸗ ne, que habet tollere talẽ iur iſdi.⁊ iuris pꝛeſumptionẽ: vt in aut.ſed iam neceſſe.C. de dona.ante nup.per Cy.ꝓ bhoc allegat gl.oꝛd. in aut᷑. vnde ſumitur.d. aut.ſed iam neceſſe. qð bene not. Tu vlterius ſᷣm.d. Ant.dic, vt in. c. is qui.ex⸗ tra de ſpõſ. vbi eſt plenioꝛ gl.de iſtis pꝛeſumptionibus, q; ſit in iure. Intellige quãdo eſſet talis actus, cuius eſſe de⸗ pendet a partiũ voluntate ſeu poteſtate, quo partes poſ⸗ ſint ſibi pꝛeiudicare.Tunc enim cõfeſſio ſᷣm gl.iuris ciui⸗ lis haberet tollere talẽ pꝛeſumptionẽ. Exemplũ ponit.d. Ant.per dictũ ſingu. Inno.in.c.qꝛ pleriq;.de immu.eccl. quod retuli tibi in.l.ſi is ad quem. S. eo. ſecus autem eſſet ſi nos loquamur in actu, cuius eſſe nõ dependet a partiũ voluntate:qꝛ tunc confeſſio non tollit pꝛeſumptionem ex illo actu reſultantem.Exemplũ ponit ex no.per eundem in. c. veniens.⁊ in.c.tua.extra de ſpõ.vbi ſi mulier poſt ſpõ ſalia interueniente copula carnali, confiteatur etiã cõ ſen⸗ tiente parte, talem copulam non interueniſſe animo ma⸗ trimonium contrahendi:tamẽ confeſſio non baberet tol⸗ lere pꝛeſumptionẽ iuris ⁊ de iure, que reſultat, ꝙ ſit cõtra ctum matrimoniũ per interuẽtionẽ copule carnalis poſt ſponſalia ſubſecutã:ꝛ hic, ꝙ talis actus poſt dictã interuẽ tionem non depẽdet a voluntate partiũ.in.c.ſuper eo.de eo qui cogn.conſan.⁊ in.c.ex publica.cum ſi. de cõuer. con I1 iu. Itẽ aduerte:qꝛ r quandoq; lex tollit pꝛeſumptionẽ iuris ⁊ de iure in alicuius animo, pꝛopter factũ extrinſe⸗ cum:tunc contra talem pꝛeſumptionem admittitur pꝛo⸗ batio ex pꝛoteſtatione illum actum pꝛecedẽte, ſiue cũ ipſo actuſcontẽpoꝛanea:dũtamen talis pꝛobatio ſit iuſta cauſa veſtita.E t hoc eſt qð voluit gl.no.in.c.vidua.extra de re⸗ 12 gul. ¶ Itẽ pꝛedictã rregulã limita foꝛe verã in pꝛobatio⸗ ne directa:ſecus vbi per indirectũ elideretur:iuris talis pꝛeſumptionis:qꝛ tunc indirecta pꝛobatio admittitur:vt 13 vult gl. in. d. cle j. de pꝛob. in pꝛima gl. ¶ Item 5vlterius niſi talis pꝛobatio contraria eſſet notoꝛia:vt voluit Inn. in.c. faternitatis.extra de frig.⁊ male.vbi per Inno, quod 14 bic ponit Imo. ¶ Itẽ t⁊ tertio not.quando per partes opponeretur contra talem pꝛobatinonem:q ſi pars non oppoſuiſſet:tunc admiſſa pꝛobatio vires huius pꝛeſum⸗ ptionis tolleret:vt voluit ſing. Inno.in.c.cũ dilecta.extra de reſcr.⁊ in.c.cũ Bertholdus.de re iu.ꝛ in.d.c. fraternita tis.ꝑ que babes declaratũ hũc articulũ.Etde harũ p̃ſum ptionũ materia ponit gl.iur. ci.in.j. nõ eſt veriſimile.ff.qð me. cau.⁊ in.l.ſiue poſſidetis..de ꝓb.ꝛ in.d.g.accedit.x ali qualiter Inn.in. c.qꝛ veriſimile. extra de p̃um.⁊ Spec.ple 15 ne in rub. eo. ti. C Altimo inducit᷑ ad.q.riſta gl.ꝓ. Ang.ꝙ interficiẽs rebãnitũ poſitũ in archiuo publico in numero bãnitoꝛũ, excuſet᷑ ne penã incurrat:ſi ſcriptura rebãnimẽ⸗ ti eiuſdẽ erat occulta.Ex quo de facili ſciẽtia talis rebãni meti ſcire nõ poterat ꝑ hãc gl.ita dicit fuiſſe conſultũ per Ja. Bu. Fᷣlo. ar.l.de etate. ex cauſa.de interro. act. qð di⸗ ctũ nullo addito, nec diminuto ſimpliciter ſequit Joã de Imo. Tu vlterius aduerte:qꝛ Bal.in.lhuiuſinodi.in. ꝗ.ſ ita cui.de leg.j.⁊ in.l j.de legi. videt᷑ tenuiſſe contrariũ: q ex quo talis rebãnitus nõ põt videri bãnitus figuraliter: ex quo ſnĩa bãni eſt caſſata ꝑ rebãnimẽtũ:a ſic fuit ſecũda ſcriptura ſnĩe, qͥ derogat pmne. ar.Ipacta nouiſſima. Co- 149 21 —— — 4— GPiu 0——,— — pac. Item nec ſubſtãtialiter, vt ad ſenſum patet: q per ſo lutionẽ aut ſatiſdationẽ dicti banni, ſentẽtia ſublata fuit: vt inſti. qui. mod.tol.obl in pꝛin. Ergo videtur talẽ vt ho/ micidam puniendũ eſſe:⁊ huic ſententie cõfoꝛmis eſt opi. Joan. And. in addi. ad Specu.in titu. de accu.in. ſ. ſequit videre.⸗.quartũ autẽ membꝛũ.Quãobꝛẽ pꝛo iſtoꝛũ cõcoꝛ dia videtur poſſe dici, ꝙ aut interniciens ſciuit dictũ bã⸗ nitum a banno abſolutũ foꝛe:⁊ tunc nulla eſt dubitatio, ꝙ puniri debeat: ex quo dolus interuenit:vt in toto tit. de ſi⸗ car. Aut ignoꝛauit:ſed tamẽ dictũ publice eſſe bannitum ſciebatur:⁊ a quolibet tenebat᷑ pꝛo rebãnito:⁊ tunc idẽ᷑, q in caſu pꝛimo:q vbi publica vertit᷑ ſciẽtia,pꝛiuata ignoꝛa tia nõ excnſat, tanq́; craſſa: ſupina.l.nec ſupina.ff. de iu.⁊ fac. igno.l.fi. eo.tit.⁊.C. de peri.tu.j.ſi tutoꝛ. extra de Poſtul. c. j. qð ſentit bic Ang.ꝛ Bal. expꝛeſſius in.l.noſtrã. C. de te ſta. Aut dicta rebãnitio ſeu bãni abſolutio patebat in ar chino, ⁊ actis publi di üüe ilider Pncd Fnnenon oꝛe. Pꝛimo:qꝛ imputet᷑ ſibi,cur omnia acta are 1 ſurſeimenei legi. ⁊ ſentit Bal. in. d. l.j. Secũddo: 15 qæ⁊ talia acta notoꝛiũ inducũt:vt no. Inno. extra de app. c. inſinuatione.⁊ Bal.in...⁊. ij. C. quo.⁊ quan. iud. Zlut di⸗ ctum rebannimentum nõ erat in actis deſcriptũ:nec ſimi liter bannũ cancellatũ:⁊ tunc aut iſte cõſuluit peritioꝛes, qui ſibi dixerunt talem rebannitũ nõ foꝛe: tũc excuſatur a pena.arg.eius qð dixi allegãdo Bart.in.l. bonoꝛũ. Aut non conſuluit:⁊ tunc dicas eum puniri, nonvt ex homici- 17 dio dolo cõmiſſo:ſed vtr ex lata culpa contracto, qui fuit in lata culpa peritioꝛes non cõſulendo:vt ipſe ignoꝛaret: vt no. Bar.in ſimili.j. in.l.fi. de adult.ar.l.ij.ʒ.in bac act.cũ ſiibi per eum alleg.vi bo.rap.xt hec videt᷑ ſententia Jo. And.in addi.ad Specu.in tit.de ſol.qui refert ſuper hoc diſputationem doctoꝛis antiqui Nianiſij.in ti. de accu.eo. §. ver. Aianiſius. ego conſultius foꝛet ad bec fugienda ſi pꝛefatus bannitus ſᷣm do. Bal.in.d.l. noſtrã. ſiſuam rebã 7 8 Non ſummat᷑ pꝛopter V Aan diu. 85 bꝛeuitatem: oct re⸗ 8 A Lulam, quam perte vide.(In glo. ibi, ſed ex reſtaméto vide de hoc plene in.d.lliberis. per l. ⁊ doc. ⁊ Bar. in. d. l. illud. in pꝛin. ¶ In ea.ibi, qð de iu⸗ re.dicas hᷣm cõmuniter ſcribẽtes hic, qð aut ſperat᷑ impu gnatio teſtamenti per viam iuris pꝛetoꝛij, puta:q emaci⸗ patus pꝛeteritus petijt contratab.⁊ tũc adiri poteſt here ditas:vt.l. illud.⁊.I.ſilium. ⁊. l. ſi duobus. j. de contratab.⁊.l. is qui in poteſtate.in.⸗.ſed qꝛ ſi ſcriptis.de leg.pꝛeſt. Aut ſperat᷑ impugnatio per viã iuris ciuilis:puta ꝑ natinita/ tem poſthumi pꝛeteriti, aut pꝛeteritionẽ filij in poteſtate: ⁊tũc hereditas de iure ciuili adiri non poteſt.l.illud.infi. Et aduerte:qꝛ ſimpliciter nõ pꝛocedit, qò dicunt hic doc. in filio emancipato:q aut eins pꝛeteritio fuit facta cũ cau ſa:⁊ tunc locũ vendicat ſibi hoc dictum.Aut ſine cauſa:et tũc ad inſtar fuij in poteſtate poterit dictus filius emanci patus dicere teſtamentum nullum de iure ciuili, ⁊ hoc no niſſimo iure concluſit glo.no.in authen.de hered.z⁊ Falci. in..exheredatio.quam ſequuntur legentes, per Dy. in.l. Ballus..: quid ſi tantum.de libe.⁊ poſthu.⁊ Angel.in.l. certum. j.de iniu. rup.irri.fac. teſta. g Summarium. & Impugnare pꝛopꝛie iudicium teſtatoꝛis, quis dicat᷑. 2 Niti ex eo iure:quo nixus eſt impugnare, quis nõ debet. 3 Tutoꝛ qui ſcriptus eſt tutoꝛ ⁊ legatarius, quando amit- tat legatum. 4 Reſponſio in dubio intelligitur facta ſecundum pꝛopo⸗ ſitionem. Adeũte coherede he ] Veſitum. Eneſtsſe quam te⸗ Aamentum paternu conirmatur. poteſt quis ²bereditatem ex ſubſtitutione pupillariam ple Iudo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ.part. 1 cti:alias ſecus. h.d. Ho. ex hac litera, ꝙtimpu gnaredi citur teſtatoꝛis iudiciũ, qui eius hereditatẽ repudiat:poc tamen impꝛopꝛie dictum eſt. Quia ille pꝛopꝛie dicitur im pugnare, qui aut falſum dicit, aut querelat: vt in titul de inoffi.teſta. C HNo. quod quis non debet nit ex eo lure quo nixus extitit impugnare:yt bic. arg. in regula iuris. cumſrfacit ad ea que no. Barein. poſt legatumrin paune de his, quibus vt indig.vbi recitando dicta per Inn er⸗ tra de except. cum venerabilis. Et Specu. queſiuit ane poſitione, quam quis negauit: poſſit aliquid cõmodi re⸗ poꝛtarer de quo ibi vide. ¶ Item ex ſecundo kacit depu⸗ tatus executoꝛteſtamenti,ſi officio executionis renuũciat: non conſequitur legatum a teſtatoꝛe ſibi factum„quonia ea ex cauſa ſibi legaſſe pꝛeſumitur:vt officin exerceat exe⸗ cutionis. Et ita determinat Bartol. in.lpoſt legatum„ amittere.⁊ eius quod ibi dicit text.in tutoꝛe, qui recuſan⸗ do tutelam teſtamentariam non datiuam, amittit com⸗ modum, quod ſibi ex teſtamento pꝛouenit: vt ibi, et e- ſennius..de excu.tut.⁊ idem no.dicit Bar. in..codicillis §.j.j. de annuis leg. quod relictus heres vniuerſalis: exe⸗ cutoꝛteſtamenti, ſi hereditatem repudiat, pꝛiuatus cenſe tur executionis officio. Pꝛo qua queſtione eſt caſus ſin gul.in.l. Luciusjj. de fideicõ.lib. C Et ideo ſi tutoꝛ gra uatur de reſtituendo legatũ, aliquãdo legatum nõ annul latur. Caſus eſt in. legatarius.ffde excu.tut quod ſibie teſtamento pꝛouenit: vt.l. Heſennius.de excuſ:. a.tutoꝛum. Scias tamen quod ſi tutoꝛ ille, qui eſt ſcriptus tutoꝛ etle⸗ gatarius, quod perdit legatum etiam ſi acceptauit tute/ lam, ⁊ nõ adminiſtrauit: ſed commiſit admimſtrationem contutoꝛi. Quod not.vt eſt tex.in.l. quid autem. de excuſa. tutoꝛum.⁊ tamen quando plures ſunt tutoꝛes, vnus po⸗ teſt adminiſtrare:Vvt.iij.õ.ſina. S. de adminiſtr. tut. JIdem etiam ſi acceptauit tutelam ⁊ miniſtrauit: et yt ſuſpectus remouetur. quo caſu etiam perdit relictum: vt d..quod autem. Scias enim vnum not. quod hoqdie ille qui eſt ſcriptus legatarius⁊ tutoꝛ,ſi repudiat tutelam:nibilomi nus conſequitur legatum. Ita tenuit Bar.in j ffde leg. ij.⁊ in.l.ſi legatarius. C. de leg.. moꝛibꝰ. de hoci tale. Abi legatarius, qui non adimplet volũtatem defuncti:ita de⸗ mum pꝛiuatur legato, ſi fuit monitus a iudice:⁊ intra an⸗ num non mandauit executioni voluntatem teſtatoꝛis:als ſecus.quod eſt bene no. Quod autem.a dixi, ꝙ tutoꝛ qui vt ſuſpectus remouetur, non admittitur ad legatũ:yt. d.i. quod autem. Illud verum, quãdo iure fuerit: alias ſecus ſi non iure:puta a matre, ⁊ pꝛetoꝛ non cõfirmet eũ: qꝛ eum nõ repellit:quia tũc admittitur ad legatum.Caſus eſt in Lcum filius..non iure.de leg.ij.Et idem no. dixit Bar. in Lcodicillis..j.de annu. lega. Quod relictus beres vniuer ſalis⁊ executoꝛ teſtamenti, ſi hereditatem repudiat, pui- uatus cenſetur officio executionis. ¶ RBon tamẽ credas, quod pꝛopter repudiationem tutele, tutoꝛ amittat ſucceſ ſionem ex ſubſtitutione pupilli:⁊ dicit tex.no.in..amiciſſi mos.in pꝛin. eo.titu.⁊ de illius tex.ratione vide ibi per eũ dem. Item pꝛedicta intellige, quando eſt datus tutoꝛ extraneus, ⁊: eidem legatum:ſecus ſi coniunctus tutoꝛre- lictus ſit:qꝛ tunc licet tutelam repudiet:attamenlegatum nõ amittit:q potius reſpectu perſone, qᷓ; tutele legatum pꝛeſumitur:vt not.dixit litera in.l.tutoꝛ.⁊..petitus tutoꝛ. la grande..que tutoꝛibus.cod.titu. ¶ Et iſtum text de⸗ bes intelligere in filio exheredato, cui facta eſt ſubſtitu⸗ tio, qui cum exheredatus eſt pꝛo moꝛtuo habeatur: ſuus eſſe non dicitur.lij. in fi. de contratab. Ideo tunc neceſſe eſt ad hoc, yt ſubſtitutus veniens ex puũpillari, aut adeat: per quam aditionem pupillares tabule cõfirmentur.no. in.l.j. de vulg. ⁊ pup. Aut coheredẽ habeat, cuius aditio⸗ ne dicte tabule confirmẽtur:qꝛ aliter ex pupillari, omiſſa pꝛincipali inſtitutione, venire non poteſt. C In gl.ſuper ver. edicto.melius dicit hic Bar.ꝙ; edictũ eſt, ꝙ quinole- bat venire ex inſtitutione, non poterat etiã ſi volebat veni re ex ſubſtitutione, dicit tamen hic Rapha. ꝙiſte ſenſus glo.eſt bonus:ꝙ patet:qꝛ iuuenis in pꝛincipio querit:an omittẽs venire ex inſtitutione, ſi venit ex ſubſtitutione te- neat᷑ ad debita paterna:ꝛ ſiex inſtitutione admiſſus. vnde Juriſcon.reſpoͤᷣdit talẽ in edictũ incidiſſe:⁊ non ad caſum pꝛopoſite.q.vnde ad hoc vt pertinẽter reſpõdiſſe videak, dicendũ eſt foꝛe verum pꝛedictũ intellectum⁊ maxime:qꝛ 4 tin dubio reſpoͤſo debet intelligi ſm pꝛopoſitionem:vt. i.C.de -0¹ 3 ccto tne v 95 „,il Keitl „Atctr dn anmn t abem tasmenu ütatn dn nran mgeo 69 1 1 1 T 5 vüͤc 1 3 men ſeha paoat. d 4 fcl zatuete riuslütiture Goüberun.„fhiüſt muumeanntrui anconingt.„ſaagodi nirnoaleaon 3 F dtetsrwntamn nyadltei dud, Nri uwatrzbintih wunro argunh aturſuus necellari 4 1 mccium mn. maxuncyecn ntrmatd rum- dum riinomennudumlo rene tirenseanirnattäbuds Flxt.. glrstatte igole,ch quis ve amnpale Alius quiſe. dolarom pupilarumadpec Ats Item 130 beneniume whocüſpſcadperſiſiin ocn amubſtitut onemrinuentamfore ulberis Adhoc Cdeinoffteſe dnyer Ermadciin ſédevulg (lafrautemrnoncommiripe uutnedannum contingerct Haaitzaconemſonting. C dannter dietur nodyuſgani dateianſuisgrlffluscni aͤnatnlapud aulanungic tl per gonoinl Pepinann Retamenbocferun errelfs üct enfſntt xegeſt duttetörutni ads apilaris cuusglies aaungrnſem u dadonos Algarame tamen la mrsdaccöfrmationen 1 ue emätziſtumte Lrzabsietemſſan auotltetnnginn teſtCn rdit lgetmenmfe G ault ſec connſt n. ot.t eſttexin ait ttlf,.fna derent etutelam minikane. aſu ctiam pert täite. nim rnumnctqutit sttutor irepucittt Gatum Itatenururne s.C. de leg ſ.menbe radimplet rolitan to,ſiit monitlstrn rerecutionivolute no.Quod anta ꝛetur non admit. verum, quãcoin natre pꝛetoꝛnne c admittitur achnn. zure delegn Etitnn. nnu lega Quockte tamentiſſtherettane cio execntionsit ſdiationem thten tione pupilledat aadeilluster nn, ditamteligewite negatun ſcasicnas rettatelam epuäitenn us reſpectu pebnqlt M — Ilutua dirttlteram i Hn 1 p bus codttele toribus cocet lo reute 5 7 3 de diuer:reſcrip.⁊ in.c.inter dilectos.de fide inſtru. et uei auſhs magis coͤſonat litere. Pꝛo quo vide Aod ne in.paterfamiias.de pꝛiuleg. cred. C Ttem ⁊ quo 5 tur in iſto tex:repudiãtem hereditatem vidteri impusn re defuncti iudicium:intelligas impꝛopꝛie non autẽ 3 pꝛie:vt pꝛobatur in.l.qui filiabus..ſi. cum.l ſeꝗ. de leg.j.e Lqueſitum..duobus.cod.titu.⁊ melioꝛtext. eſt,; alius in l filio pater. in pꝛin. cum.l. ſeq. ſeq. eo.titu. In quibus di⸗ citur, quodlicet heres hereditatem repudiet: nihilomi⸗ nus pꝛelegata ſibi debita conſequitur. Quod non eſſet ſi vere teſtatoꝛis iudicium impugnaret:cum tunc nibil con ſequeretur:vt.l. Papinianus..meminiſſe.cum ſimi..de inoffi. teſta.⁊ ita intelligas quod dixi in notabilibus. Summarium. Pupillaris ſubſtitutio, quod fuit inuenta ad cõmo⸗ dum impuberum. Fraudem non committit, qui ſibi inſte pꝛouidet, ne dam⸗ num contingat. Subſtitutio vulgaris expꝛeſſa, quod impediat exiſtentiã ſuſtatis:non tamen impedit tacita reſultans ex expꝛeſſa upillari... I herecis datio quando impediat exiſtentiam ſuitatis. ⁊ nuinero.6.. Suus quando dicatur ſuus: neceſſarius heres, nedum patri, ſed etiam fratri:. Suitas quando operetur confirmationem tabularũ pu⸗ pillarium? Heredis nomen nudum, quod remanet penes inſtitutũ, quod ſit potens confirmare tabulas pupillares, non ta- men legata. 1 Pupillaris tacite vigoꝛe, ꝙ quis venire non poteſt ad bona pupilli. üuIr iſ ¶ Suitas operat᷑ 8 2 9 lius qu e. confirmationemta . ularum pupillarium ad pꝛeiudiciũ abſtinen 9 tis. Item ⁊ ad beneſicinm eius cui facta eſt fubſtitutio.h.d.cũ ſi.vſq; ad verſi.ſi in ſocietate. ¶ No.pu pillarem ſubſtitutonemtinuentam foꝛe ad commodum lij impuberis.Ad hoc.C.de inoffteſta.lex tribus.ꝛ fa cit ad no.per Cf.in addi.in.Li. ð. de vulga.⁊ pup.ꝛ ibi per Bal. CMo. fraudemtnon committi per illum, qui ſibi iu ſte pꝛouidit, ne damnum contingeret. Facit de aqna plu. arcli.õ. deniq;.⁊ concoꝛ. ſunt in gl. CAlterius not. quod rlicet comuniter dicatur, quod vulgaris ſubſtitutio im⸗- pedit exiſtẽtiam ſuitatis:vt.j.ſi filius qui patri.a.de vulg. ⁊ pup. qð not.in.lapud Julianum.. idem Julianus.j. ad Trebel.⁊ per glo.no.in.l. Papinianus.§.quarta.&. de inoffi.teſta.tamen hoc verum in expꝛeſſa vulgari: non au tem in tacita, quereſultat ex expꝛeſſa pupillari: quia boc ſuitatem non impedſt.xỹt hoc patet niſi pupillo fuit data ſubſtitutio pupillaris, cuius quidem pupillarisverba cõ pꝛehendunt tacitam vulgarem:⁊ tamen non impeditur exiſtentia ſuitatis:quo ad cõnrmationem tabularumpu⸗ parium. Et ad hoc tene mẽti iſtum tex.qui facit ad no. in l. Sulianus.j. ſi quis omiſ. cau. teſt. ¶ Ho. in ver. ceterũ. tquod licet regulariter dicatur, ꝙ vatio coheredis impe diat exiſtentiam ſuitatis ſᷣm late no.per Bar.⁊ alios, in.l. cum fratrem. C.de iure delib.tamen hoc debes intellige⸗ re verum in datione coheredis extranei:non autem in da tione coheredis ſui equalis alteri inſtituto. Quod nota ⁊tene menti. ¶ Item nota:tꝙ ſicut filius eſt heres patri ⁊ neceſſarius, ita etiam ⁊ fratri: cui eſt per patrem ſubſti⸗ tutus. Ad qdð.S. de vulg.⁊ pup. ſed ſi plures.⸗.quos poſ⸗ ſum.de quo dubitauit gl.magna in ſine ſui.l. quidam eulo gio.C.de iure delib.Et hoc nota:qꝛ operatur multos effe ctus maxime tranſmiſſionis fraterne hereditatis nõ adi⸗ te,per ipſum fratrem:vt not.voluit Ang. ¶ In t gli.ibi nota in.liij..aperture.a.de hered.inſtit. quod tamen ſu⸗ pꝛa dictum eſt dationem coheredis impedire exiſtẽtiam ſuin etiam vulgarem ſubſtitutumꝛintellige verum de exi ſtentia ſui filij,non autem ſui ⁊ neceſſarij beredis. hoc eſt ſerui:vt no.voluit gl.de vulg.ſubſti.in pꝛin. que fundatur per text.⁊ ibi vide per Bal in.l. quo gradu. cum.l. ſcq. 6. d? De acquirenda hereditate. 4☛ vulga.Et ibi dicit do. Gal.quod licet per aliquos dicatur illam glo.non eſſe alibi:tamen iſte paſſus examinat in. l.ſ non lex Elia Sentia.. ſi. 3. de bered.inſti. CEt quod hic t dicitur ſuitatem operari conrmationem̃ tabularũ pu pillariũ: intellige niſi ſuus datus ſit coheres extraneus: qꝛ tunc tollitur ſuit as. Nec hunc effectum pꝛoducit:vbi co beres adeat:vt.l.ita tamen. 5. qui ſuſpectam... ad Treb.l. queſitum. S. pꝛoximã ſᷣm vnam lec. ¶ In gl.t ſuper verb. ſucceſſionem.ibi,ſed per reſtitutionem:c. Mo. gl.quod nudum nomen beredis quod remanet penes inſtitutum eſt potens confirmare tabulas pupillares tantum: nõ au tem legata:vt. i... cum ſeq. S. de cond. indeb. In ea. glo.in fi. vlti. ſol.tene alijs ſuperioꝛibus reiectis,vc quod exiſtentia ſuitatis eſt potens confirmare tabnlas pupilla res:vt ex intellectu litere apparet. Non autem confirma⸗ bit ea que nullum cõmodum pupillo ſunt allatura:vtpu⸗ ta legata:excepta tantum libertate:⁊ hoc fauoꝛe pie cau⸗ ſe:vt.lj.in fi.vt in poſſ lega. ¶ Altimo no.quod licet qui⸗ dam ſper bunc tex.dicant, quod ex tacita vulgari poteſt veniri ad bona impuberis:vt patet:qꝛ pupillus heredita tem non adiuit:⁊ ſic non eſt cõfirmata pupillaris: attamẽ hoc eſt falſum:qꝛ ex vulgari venitur ad bona teſtatoꝛis:et ex pupillari ad bona pupilli:vt plene per Bart. in.I.ij..ſi quis. 8. de vulga.⁊ pup. ¶ Hec obſt.iſte tex. q pupillaris ſubſtitutio confirmata fuit per ſuitatem. Ita communi⸗ ter tenetur bic, z.d. 5.ſi quis. Summarium.+ Societas noua inita videtur, quãdo antique aliquid additur, vel detrabitur.. Si in ſO cietate ¶ Qui in ſocietate, vel din facto viuente patre eins mandato inchoato, ſubſequitur: hereditati ſe immi⸗ ſcuiſſe videtur:ſecus ſi nouum factum ſeu ſocietatem in⸗ choauerit. h. d. Et non eſt alibi ßm Dy.ꝛ Bar. vel ſic. Qui in ſocietate mandato patris inchoata ſimpliciter, poſt ei⸗ moꝛtem ſubſequit᷑, pereditati ſe immiſcuiſſe videt᷑: ſecus ſi in eo aliquid mutauerit, aut nonum inchoauerit. Et hoc clarius ſonant verba litere. ¶Et pꝛimam particulã bu- ius tex.intelligas ſm Bar. quando ipſe ſilius in ea ſocie⸗ tate perſicit, ad que non tenebatur: qꝛnon erant ita conne ra inſeparabilia:ſecus ſi ea perſiciet, ad que tanq́; pꝛeci⸗ ſe connexa tenetur:qꝛ tunc cũ hoc ex neceſſitate perſicere videatur, non inducitur aditio. arg. Liii.. ſcio..de mino. mod.tamen hoc communiter impugnant, inter quos eſt Jo.de Jmo.⁊ Raph.qꝛ eſſet nimis reſtringere hanc lite⸗ ram, qne ſimpliciter loquitur. Dicẽtes:ꝙ filius nullo mo do poſt moꝛtẽ patris incepta in ſocietate perſicere tenet᷑: eo:q cum filius ſocietatem mandato patris cõtrabit, eꝝ ca obuenientia ad patrem pertinent.Iplacet.j.eod.l.ſi id qð.F.ſi filius..pꝛo ſoc. Ergo ad heredes patris tranſiuit: vt.l.heres ſocio.eod.titu.Et per conſequens non ad iſtũ ſilium:ſi ipſe heres eſſe noluit.Ex eo quoq; foꝛtiſicatur:qꝛ filius effectus heres tenetur ad debita, ad que dum erat inpoteſtate, contracta, inſolidum tenebatur: quatenus fa cere poteſt.l.ij.õ. qꝗð cum eo.ỹacit qð not. Cy.in.i.ij. C. eo. tit. Itẽ ſimile videmus in ſeruo, qui ſui iuris effectus, nõ teneretur per eũ cepta in ſeruitute pꝛoſequi.l.eum actũ. S.j.ð. de neg. geſt. ideo hoc videtur verius. ¶ Pot.tamen tex ſummario, qð dedi, ꝙ noua dicit eſſe inita ſocietas, ſi aliquid antique addatur, ſeu aliquod factum antique ſo⸗ cietati mutatur. Ad quod. 6. de legil. ius ciuile.⁊ ibi no⸗ Summarium. ̃ Obligatio inter patrem ⁊ filium ex cauſa caſtrẽſis pe culij, ⁊ etiam aduentitij hodie contrabitur. Actus dubi'ꝰ interpꝛetat᷑, vt minus obligatiõis inducat. edis tacitus, quod non inducat adit onem bereditatia in milite. ſ ¶ Inſtitutus ſeruum pater⸗ S— ſeru um. vum wanumittens berkatean 150 . 1½— Plun udo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ.part. ſe immiſcet:ſecus ſi ſeruum pꝛopꝛium:licet teſtatoꝛ iuſſe⸗ rit. h.d. cum.ſeq. ¶ HNot.ex hac litera actum, qui citra ius ⁊ nomen heredis fieri non poteſt, bereditatis aditionem inducere. Ad quod.j. co. pꝛo herede. ¶ HNot.inter patrẽ ⁊ filium poſſe contrabi obligationem etiam iure antiquo ex caſtrenſi peculo. Ad hoc. ð. de contrab.emp.l.ij. Item ctiam hodie ex aduentitia.in authen.vnde ſi parens.⁊ qð ibi no.per gl.C.de inoffteſt.no.in.l.iubemus.C. ad Treb. ⁊ in.l. frater a fratre. ff.qde condi. inde. ¶ No. dubium actũ 2 tinterpꝛetari, vt minus obligationis inducat. Ad quod a C. Paelatus. Adde ꝙverba docto. maxime 3 Part. z Bal in iſta. q. ſunt hec: vcʒ, Pone ꝗdã eſt electus inab batẽ, ⁊ꝛ intruſus eſt in monaſte⸗ rium, ⁊ colligit; fructus ⁊ pẽſio nes:an pẽſiona rij ſint liberati: ⁊ dicendum, ꝙ 2 aut penſionarij conduxerũt ab; iſto intruſo: et 5.man.l.ſi mandato Titij.¶ In glſuper ver. calumnia. dicas ſᷣm Bar.qꝙ pꝛincipiũ loquitur in ſeruo paterno:fi⸗ nis autẽ in ſeruo pꝛopꝛio. Moderni tamẽ ſuſtinẽt ſo.glo. ſecundam, qꝛ imo hic põderat᷑ abſtẽt o per ipſum Juriſ⸗ conſultũ:qð pꝛobat:qꝛreſponſio debet fieri ad interroga/ ta.ſi defenſoꝛ..qui interogatus.de interro.act.⁊ ſic hec ſol. ſecũda pꝛocedit. Rabes addere ad hũc text ꝓꝛo ſmili ab alijs de qno Har. facit feſtũ in lpꝛo herede.C. Papi⸗ nianus.. eo.pꝛo limitatione.l.qui in aliena.. Celſus. a. e. ¶ Itẽ: ſic pꝛo pꝛima tſol.gl.⸗habes limitare omnia iura dicentia, ꝙ per tacitũ actũ inducit᷑ hereditatis aditio: q boc non babet locũ in milite, ſed in pagano tantũ. &Summarium. Ntatutũ, ꝙ nupta extra territoꝛium Mediolanen⸗ ſe non ſuccedat in patrimonio ſeu hereditate mediola⸗ nenſ, an compꝛebhendat filiam, que anteꝙᷓ nupſit: ſe immi ſcuit hereditati paterne. Statutum diſponens contra libertatem dotis, ꝙ ſit ipſo iure nullum. ibellus in quo fideicommiſſarius petendo rem heredi tariam dicit ſe hereditatem adijſſe, ꝙ non pꝛocedit. ſoluẽdo ſuntli 4 Par in parem ſue iuriſditionis non babet iuriſditionẽ. bertati:vt l.ſi vꝛ bana. 5. de cõd. indebi.nec poſ⸗ ſunt opponere iſti coͤductoꝛes, ꝓꝙ noeſt vereß⸗ latus, qm̃ cũ eo; tanqᷓ cũ pꝛela⸗ to contraxerũt. Aut verus ab⸗ bas locauit, et non ſant libera ti ſoluẽdo intru ſo:vt in vltimo caſu.dl. ſi vꝛba na.qð eſt verũ, nſi habẽt inſtã canſam creden di eñ abbatẽ, yt quia foue habe bat cõfirmatio nẽ ſuperoꝛis:ʒ2 de iure noͤtene⸗ ret:vt.l.cu fun⸗ dus.õ. ſeruũ, 5. 3 ſi cert.pet.ꝛ per Innin.c.quere lã.de elec. an au tem ex locatiõe intruſi cõpetat qrela, vel actio Eres per ſeruũ. Crom Ura eſt. ⁊ per gl. que. h. d.ꝙ poſtq́; hereditas adi a eſt, non dicik amplius hereditas, ſed ipſius heredis patrimoniũ:vt in ea.Sed in.j.ſed ſi plures..a fi⸗ lio.de vnlg.⁊ pup. ¶ Dicit hict Raph.Cude facto alle gaſſe in ciuitate Papienſi,⁊ ita obtinuiſſe:q ſtante ſtatu to, ꝙ nupta extraterritoꝛium Aediolanenſe non ſucce⸗ dat in patrimonio ſeu in hereditate Mediolanenſi, ꝙ ſi mulier pꝛiuſqᷓ nuberet ſe paterne bereditati Mediola/ nenſi immiſcuit:⁊ poſtea nupſerit, ꝙ hereditatem amitte re non debet, eo:q non poteſt dici hic hereditas poſtqᷓ; immiſcuitſed ipſius filie patrimonium.Eỹt ſic vendicant ſibi locum verba ſtatuti, que pꝛopꝛie intelligenda ſunt. vn de ſtatutum intelligendum eſt ſi anteimmiſtionem dicta filia nupſerit:⁊ hocdicit eſſe dictũ ſuũ no.Sed ſalua reue rẽtia imo fuit dictũ Bal.pꝛopꝛie in ſtatuto Mediolanẽſi: ⁊ per hanc rationem in.l.ſi a matre.C.de ſuis: leg.Zl dde tamẽ vnãl.que no.hoc pꝛobat in his terminis.l.ſi poſtea. que eſt finalis.j.vnd.lib. vnde ⁊ pꝛo hac.q.·dicit eſſe caſum no. CHo. tregulam, ꝙ ſtatutum diſponens contra liber tatem dotis, eſt ipſo iure nullum: hoc voluit Jo. And.in c. ſtatutũ. de here. li.vj. ¶ In glibi, impꝛopꝛie.ꝓpter hoc †tamen libellus non vitiaretur: imo ſuſtentaretur: licet poſtq́; bereditas ſit adita, beres petat rem vt heredita- riam:vt concludit᷑ in.d. F.a filio. Ho. tamen ꝙ fideicõ. petẽ do aliquam rem, dicit hereditatem per eum aditam: iſte libellus eſt nullus ⁊ ineptus:qꝛ ipſe nunqᷓ adit, ſed ſibi re ſtituitur.l.reſtituta..fi.ad Treb.: hoc dicit ſe conſuluiſſe Bar.in.l. ſi non lex Elia Sentia.. pe.. de her. inſti. ¶ In vero abbatiꝛet ꝙ ead.ibi, ra⁊ aſinus anribus. idem dicit gloſ.in. d.. veteres. dicẽdũ eſtꝙ ſic, etiã ſine ceſſiõe: lʒ in pꝛiuatis ſe cꝰ: hoc fauoꝛe eccleſie. Et idẽ ĩmilite ⁊ pupil/ lo:vt l.ſi vt ꝓpo nis.C.os rei vẽ Ex qua dicit Ald.in ſua diſputatione, vt refert hic Bal. ꝙpar in parem ſue iuriſditionis potentiam non habet: de quo vide in.l.ſi.de rer.diui.⁊ in.c.innotuit.de elec. Summarium.. ☚ Seſta per pupillum bona ſide quando valeant. dic. ⁊. ·ij. quan. ⁊ Beſta per pꝛelatũ bona fide, an irma maneantlicet pꝛe- ex fac.tu. latus reuocetur:⁊ ibi quid in falſo. + Sloties, Oriee eanaaas G NIA em bonande, firma manét: 2 lieer aduerſus aditionẽ in integrũ fuerit reſti tutus b.d.( o. geſta per pupillu bonafic firma manere licet poſtea per in integrũ reſtttutionè abe ſtinuerit. Quod tamẽ intelligas verũ:niſi ea geſſerit do, na fide, qne ex teſtamento dependebant, yt puta: qx le 7 ta ſoluit hec enim ſol. ñirma non remanet:ſeq qd doluta legatoꝛũ nomine repetipoteſt:vt lnon eſt nouum cum 1 pꝛecedenti.: qð ibi no.per Bar. de cond. indeb.(Et m⸗ ducitur iſtertex per Zegiſtas, ꝙ geſta per pꝛelatum bo⸗ na fide, firma manent:licet poſtea deponatur: ſecusſ nnn —— la fide:vt l.tutoꝛes. de cond.indeb. Et hoc pꝛocecit in eo ) qui poſſeſſionem pꝛelature habuit veram: ſed poſtea ob aliquod vitiũ depoſſtus eſt:ſecus eſſet in co, qui eſt pꝛela⸗ tus a intruſus, hoc eſt, qni nunq́; verum titulum habmt pꝛelature. Tunc enim geſta per talem, non valent ſecun⸗ dum Legiſtas, qui in boc ſunpliciter tranſcunt: de quo per glalegentes in l.ſi tutoꝛ. C. qnando in integ.reſt.non eſt neceſſ.⁊.iuſiurandum, quod ex cõuentione deiurein ⁊ in. l.j.⁊. ij. C. de eo qui pꝛo tut.⁊ l.quero. qd fal tut autho. vbi ſubtiliter per Bal.⁊ Bar. in.l.ſi vꝛbana pꝛedia.de con di.inde. Zld hoc allegat cano.⁊ ibi vide maxime Innin c. cum tu.⁊ in. c. cum dilecti. de elec.⁊ vltra eum vide,quod idem no.extra de cenſi.c.cum olim.⁊ vide extra de cenſic. auaritie. in. vj.vbi de pꝛelato electo nondum confrmato: an geſta per eum valeant:vt in. c. cum eꝑ eo. o.ti. Angtta men in.l. qui hominẽ.. ſi nullo. j. de ſol dedit in hoc duas limitat ones. Pꝛima, niſi verus pꝛelatus rata babuerit ea.que per falſum geſta ſunt:tunc enim illa firma mantt: vt.l.ſi quis offerenti.eo.tit.. ſi pꝛocuratoꝛi falſo.3.decon dic. ob cau. Secunda, niſi illa que geſta ſunt per falſum in vtilitatem eccleſie ſint conuerſa:quia tunc etiam abſq; rs tificatione valent vt in..ſi pꝛedo.einſdem.l.qm hominẽ⁊ boc.no.⁊ vide acl hoc.Lſi quis ſeruo.⁊.ſi ſeruus.⁊q.ſifugi tiuus. eodem titu.Ange. Summarium.. O pera diurnũ eſt officium, ꝛ magis in facto, quam animo conĩiſtit. Seruus dotalis inſtitutus, cui acquirat: Acquiſitum mei contemplatione, videtur ex re mea ac⸗ quiri. Societas contracta cauſa queſtus ⁊ compenqdij, videtur tantum contracta in bis, que ex induſtria ⁊ opera ſocioꝛũ requiritur. Di ti 0 ¶ Zditio hereditatis in ope era ſeruili non cõſiſtit.h. d.Et e Vboc infert tria Juriſconſultus, que videbis in text.hõc.l.diuide vt hic per gl⁊ Bar. ¶ He. atis aditionẽ in ſeruili opere nõ cõſiſtere.⁊ pocex Teo:qꝛ opera diurnũ officiũ eſt:⁊ in facto coͤſiſtit:vt in.lj de ope.lib. hereditatis autẽ aditio magis animi quã facti eſt:vt in.l.pꝛo herede.in pꝛin..eo. ¶ No.ſeruũ dotalẽrhe redẽ inſtitutũ in dubio pꝛeſumi cõtemplatione vxoꝛis in/ ſtitutũ. Et hinc eſt ꝙ actione de dote agit vxoꝛ ad recupe randũ hereditatẽ illam:ſecus ſi contẽplatione mariti:q tunc ipſi marito incommutabiliter acquiritur:vt hic, ⁊. ſol.ma.l.dotalẽ. e.l.ſi dotalis ſeruus. ¶ † Not.ꝙ acquiſitũ mei contemplatione, videtur ex re mea acquiri. ¶ No. ſo cietatem fcontractam cauſa queſtus ⁊ compendij: contra ctam videri tantum in his, que ex induſtria ⁊ opera ſocio rum acquiruntur:xvt in.l.thoꝛi.⁊ in.l. ſeq. 3. pꝛo ſoc. Et idẽ ſi ſimpliciter inita ſit:vt ibi dicit litera.et facit iſte text.ad no. in.l. ſi quis mihi bona.in pꝛinc.3.eo.ꝛ dicetur in.l ſiſer⸗ uus eius, qui capere.j. eo. Summarium.. Ignoꝛantia, quod non cadat in facto pꝛopꝛiorniſi ta le factum eſſet de longinquo, vel multum intricatum. i vide nu.õ. 2 Interrogato de facto pꝛopꝛio.nõ eſt dadus terminus ad ſe infoꝛmandum 70! 17 d o Ä 1 nieglelqpancc arbertuseſſe debutanteceptt dnpondendun daridebet.Be aun dis calibus in quibuain fac vantiaterminum dare:quiat zyoſtoictum terminumaddell nveipoteſtputertu errouis:r ddwncerlitrssPdd einstame dotn. Cdelibccum picc cilz goſindiſincteper enn dirandumäadpecuniasiin pii lcenode iſo erbo conſcitia Anſinſcmn IJn gloſſlper er daat Coerhacgocuod lld menchtateſtamentuninpecl dinacttnefenärſätmynni Kreodemngis potefalegande Anniharfiguenterdanper attiodeffkbrstefanenri denmiyyt„JWustakamentiin Gainpatt qunhensspoſtt MececoCde didiu Achr E 5 megatserepto gode tbi Keusſha ntre unde Dm dnrem in tidn pamadh ie adädtn Bala Berinli na leget cmnaz iiſune A L valcanttin andn miſündhſdigen ima, niſiverus niide geſtaſunttune nln ticontelſxnan ſcaniilaclegi. int conoerirgnaat rti ſäipetdenin voelſiquisſcnwrl Annge. immarin jeſt offieinmame mſtitntus ni al V ontemplationein tacauſa queftrsin. in bis queexuchte (Yaäitt rio. ſerwimite nei ſeruilcyetnde müofficuüettiiniane obiopclimickrnt wtonededi ilirfärs inc nonnrüitraf 1 ſoxtis rus.. De acquirenda hereditate. an furoꝛe ceſſante mandatum reſuſcitet: 2 Fienda facilius tolluntur, qᷓ; iam facta. 4 Factum pꝛocuratoꝛis ſemel appꝛobatum, quando poſſit repꝛobari. 71(Furoꝛ ſu AI ſeru U m. m 5 eſt cauſt fcn⸗ inkoꝛmandum ſeu reſpondendum. 1 Ln 35 ad reſpond dun pꝛo his, de quibus quis cer- tus eſſe debuit ante ceptum audicium, nunꝙ datur. Cautela, ꝙ in caſibus in quibus in facto pꝛopꝛio iuſta ca dat ignoꝛantia:detur terminus ad reſpondendum deli⸗ berate:quia tunc non poteſt reuocari pꝛetextu erroꝛis. Dubitatio circa teſtamentum, licet impediat aditionem fiendam:non tamen impedit iam factam:ſicuti nec impe/ dit quin heres poſſit intentare beneficium.ledicto.C. de edic. diui Adr. nu.5. n facto ꝓpꝛio 96, Am falſu m. Sdut gncfltie in alieno ſic. h. d. Ho. ex litera iſta regulã, ꝙ 1it in facto pꝛopꝛio nõ cadit ignoꝛãtia. Ad hoc J.pꝛo ſuo..ſ.. ad Aelle. I. quanq́; cum ſi. Quod tamen ve rum intelligas, niſi factum pꝛopꝛium eſſet de longinquo: quia tunc in eo iuſta eſt ignoꝛantia:ſeu ſit factum implici⸗ tum tuum. In iſtis enim caſibus ignoꝛantia in facto pꝛo- pꝛio cadere poteſt. Ad hoc.. de pac.lemptoꝛ Lucius.j. de Car.l.iij..due cauſe.⁊ quod not. Bartvbi has limita/ tiones tradit.j.de noua.l.ſi quis delegaueritꝗj. de legj.l.ſi res obligata:de cõfeſſ.l.non fatetur. ¶ Et hinc eſt, quod T dicit hic Cy.quem legentes ſequuntur, quod interroga to de facto pꝛopꝛio non debet dariterminus ad ſe infoꝛ⸗ mandum ſeu reſpondenduin: cum certus eſſe debet. Et idem no.dixit Inno.in pꝛocur.qui poſtqᷓ; dominus cita⸗ tus fuit ad reſpondendum libello:in tali cauſa fuit ab eo- dem conſtitutus:tunc enim eidem pꝛocuratoꝛi non debet dari terminus:vt ipſe inſtruatur a domino, qualiter libel lo debet reſpõdere:cum pꝛeſumatur dominus miſiſſe eũ inſtructum. Et hoc elegantert dixit in.c.cum dilectus ſi⸗ lius. extra de pꝛocu.in pꝛin.per illum tex.quod not.⁊ hoc bene colligitur ex tex.quem no. Bart.in.l.ſi quando. C. de dila.vbi dicit illum tex.eſſe no.quod nũqᷓ; pꝛo bis, de qui⸗ bus quis certus eſſe debuit ante ceptum iudicium, termi nus ad reſpondendum dari debet. Bonum tamen eſt ad cautelam his caſibus, in quibus in facto pꝛopꝛio inſta ca dat ignoꝛantia terminum dare: quia tunc nunqᷓ; reſpon⸗ ſio facta poſt dictum terminum ad deliberate reſponden dum reuocari poteſt pꝛetextu erroꝛis:vt voluit gl.no.ex⸗ tra de diuoꝛ.c.ex literis. Pꝛo eius tamen intellectu vide quod dixit Gal. C. de lib. cau. cum pꝛecum. de iu.⁊ fa.ign. erroꝛlicet illa gloſſ.indiſtincte per eum fuerit repꝛobata in.liuſiurandum,: ad pecunias. in pꝛin. de iureiurando. ¶ Et hoc no.de iſto verbo⸗conſciẽtia.quem tex.adde ad 4 dicta in.. iuſſum. ¶ In gloſ.ſuper verbo, † adire. ibi, ſol. non adierat. ¶ Ho.ex hac glo.quod illud, quod dicit᷑ du- bitationem circa teſtamentum impedire aditionem: ve⸗ rum eſt in aditione fienda:ſed non in iam facta. ⁊ hoc vo- luit Bar. 3. eodem.l.is poteſt. allegando iſtam glo.(In eadem in fi. Ho. tſingulariter hanc particulam glo. quod licet dubitatio de viribus teſtamenti impediat aditionẽ: non tamen impeciit, quin heres poſſit intentare benefi⸗ cium.l. edicto. C. de edi.diui Adr. Et hãc communiter ſe⸗ quuntur legentes excepto Jo.de Imo.qui dicit de iure verius ſibi videri contrarium. Nam ad hoc vt competat beneſicium illius legis opoꝛtet, quod ſit heres.: ſic, quod poſſit adire:vt ibi dixi. Dubitans de viribus teſtamenti non poteſt adire:⁊ ſie necheres eſſe:mibi verius videtur dictum glo.quia licet dubitatio de viribus teſtamenti di⸗ catur impedire aditionem:tamen debet intelligi de effe⸗ ctuali aditione, per quam beres commmoda omnia be- reditaria conſequitur:⁊ merito dubitatio talem aditionẽ impedit:non autẽ intelligendũ eſt, quod impediat beneſi cium iſtius legis, edicto. vbi ſufficit ſuperficialis ⁊ nõ ple⸗ naaditio:: merito:q nõ tractat᷑ de tã magno pꝛeiudicio: yt in caſu pꝛecedenti. Quoſt hoc ſit verum voluit glo. in.l. beres inſtitutus. 3. co. ideo ſequere glo. ¶ Et de articulo ſupꝛa tacto, an ⁊ quando ignoꝛantia in facto pꝛopꝛio ſeu alieno admittatur: vide vltra omnes alios in repeti.do. Antde Bu. in. c. ab excommunicato.de reſcrip. Summarium. 1ᷣ☚Mandatum finitur etiam furoꝛe ſuperueniente, et 171 nu.z.ꝛ vide nu.õ. cationis mandati circa ea, que fienda ſunt: nõ autem ea, que ſunt facta. h. d. cum ſi.(Hot. ꝙ I 1 Tſicut moꝛte finit᷑ mandatũ, ita ⁊ furoꝛis ſuperuenientia. 2 Et vide qð dicit᷑ in.l.cũ heres.j. eo. ¶ Not.j facilius tolli ſienda, quam iam facta. Ad hoc. 8. de his qui ſunt ſui vel alie. iu.l.patre furioſo. ſolana.l. ſi cũ dotem..ſinautem. et 3 S. eo autètẽpoꝛe. ¶ Hot. ꝙ licet furioſus reſipuerit.i.ad ſanitatẽ mentis peruenerit, attamen non videtur manda tũ reſuſcitatũ, niſi ratibabitione ſe ecuta. Ad qð. C. de cur. 4 fur. l.fi.§. tali. ⁊ qð no. C. eo. tit. cum alijs. Et ex fin.t huius legis collige limitationẽ ad.l.diſpenſatoꝛẽ. de ſolu.vbi fa⸗ ctũ pꝛocuratoꝛis ſemel appꝛobatũ, non poſſum amplins repꝛobare. Quia illud verũ:qnando eſt repꝛobatũ expꝛeſ ſe:ſecus ſi tacite:vt hic. ¶ In gl. ſuper ver. non eſſe elſta⸗ tim acquiſitã. ¶ Zdde ⁊ quartũ modũ rreuocationis mã dati:vcʒ ſi ſeruus eſt effectus liber:vel ſi pꝛocu.cõſtitutus cfficiat᷑ monachus. Iſtis enim caſibns mandatũ reuoca- tũ videt᷑:vt..ſi quis ſeruo. de ſol ibĩ per Bar. facit.ſi ſi quis mibi bonaa qð no.in.l.eius qui.. i cer. pe. Summarium. Factum pupilli cum tutoꝛis authoꝛitate, quando re quiratur in aditione hereditatis pupillo delate: Compꝛomiſſum factum per pꝛelatum de re eccleſie: an eius moꝛte expiret:⁊ quando tranſeat in ſucceſſoꝛem:⁊ in quem: WMaandatum pꝛelati pꝛo eccleſia, an finiatur moꝛte? Ct quid quando eſt factum cum authoꝛitate capituli: AMandatum factum per tutoꝛem cũ pupillo, vel per pꝛe⸗ latum cum capitulo:quando per tutoꝛem vel pꝛelatũ re- uocari poſſit: Pꝛocuratoꝛ conſtitutus a pupillo vel collegio cũ autho⸗ ritate tutoꝛis vel pꝛelati,an finiatur mãdatum illius moꝛ te, tutoꝛis, vel pꝛelati:? Aodandatum factum per iudicem executoꝛi de mittendo aliquem in poſſeſſionem, an expirat finito officio iudicis. Pꝛeceptumꝓꝙ non finiatur moꝛte. per epiſtolam. Gaa ) inſſus tutoꝛisde adeunda hereditate, ex pirat ipſius moꝛte. h. d. ¶ Ho. ex hac litera manda⸗ tum tutoꝛis moꝛte fimri.⁊ videt᷑ in hac.l./m Ange. caſus no. valde limitans plures leges tit.pꝛecedentis? ſequen⸗ tisdicẽtes:tquod in adeũda bereditate ipſi pupillo dela ta, neceſſarium eſt factum pupilli cum authoꝛitate tamen tutoꝛis:quia illud verum:quando ipſe pupillus eſt dire⸗ cte inſtitutus:ſecus ſi ſeruus eiuſdem inſtitutus fuerit: qꝛ tunc ſufficit tantum iuſſus ipſius tutoꝛis abſq; alio facto pupilli: vt hereditas per ſeruum eidem acquirat᷑. Quod no.licet gl. aliter voluerit intelligere hanc literam. Et inducitur theclitera per Bar. ad duo:: per legẽtes poſt eum. Item ad tertium per Bal. Ang. pꝛimo, quod com pꝛomiſſum factum de rebus eccleſie per pꝛelatum expi⸗ ret moꝛte ipſius pꝛelati:nec tranſit ad ſucceſſoꝛem. Pꝛo quo vide quod not.in Specu in titu.de arbit. in.§. finitur. verſic.quid ſi pꝛelatus. Et idem Joan. And.⁊ per gloſ.in cle.pꝛocuratoꝛem.de elec.per legentes poſt Guil.de Cn. in.l. non diſtinguemus.. ſi dominus.de arbi. Pꝛo hac ta men.qeſt caſus ſecundum lec. Abbatis extra de teſtib.c. pꝛeſentata.vcʒ quod non finitur. Quod no.quia ſi hoc ve⸗ rum eſt, babes no. limita. ad. c. fin. de arbi. ⁊ ad. l. diem pꝛo⸗ ferre.g.ſi heredi.⁊..ſi in compꝛomiſſ.co.tit.dicentes com pꝛomiſſum non tranſire ad ſucceſſoꝛem:quia illud verum in ſucceſſoꝛe patrimonij defuncti:non in ſucceſſoꝛe digni⸗ tatis:vt ibi vides. Quod no. vide tamen in pꝛealleg. locis, 3 Item ⁊ ſecundo t inducitur, ꝙ mandatum pꝛelati pꝛo eccleſia moꝛte finiat᷑ de quo eſt caſus in.d.cle ꝓꝛocurato⸗ ——pr——ũ—e 12 Kn——— —— 1 *—— —— —y „ Plu I1 — — — 6G ſ 1. a udo. Ro ma.in pꝛimam Infoꝛ.part. iahajunn . nrlc gnſlo 4 rem. Cuius contrarium videbatur, eo: quia factũ eſt pꝛo ſe cognitione tempoꝛalis eſt. Ad hoc.S. de poſtu. La puto Aumua eccleſia, que nunq́; moꝛitur:vt. xij. q.ij liberti. extra de re- i facit anod not. Innocen, 3de eta: quali ccum bom:— 5 ur ſarhlbimd ſcriptis.c.ſi gratioſe.lib.vj. ¶ Quid autem ſi mandatum quod plene dicit do. Ant in.c. ex literis. de conſti.xti deg um uſ orrrun fuit factum per pꝛelatum cum capitulo:ſeu per pꝛelatum hoc caſu dicit Bal.neceſſariam foꝛe ipſius commiſſionis Snaunruuunde ⁊ per capitulum:an finiatur moꝛte pꝛelati? Barto. hic, ꝙ renouationem. Ita dicit conſuetum foꝛe pꝛacticari. dẽ ungn umbide n ſic, ex eo: quia ad tale mandatum concurrit voluntas v⸗ tamen Bal.in. d. l.: quia: Ang.in quibuſdam lect. in.l. eh lſpende 7 untte tane V triuſq;:vnde ceſſante altera deficit mandatum. Allegat edictum. de iudi. dixerunt indiſtincte contrarium, dicen⸗ hnar cLonm vſatdi pꝛo hoc Inno.in.c.ad hoc.extra de teſti.quod hodie inci⸗ tes non obſtare dictam.l.fundi.per quam Warto. ſe fan⸗ uſi ihnohi ac pit, Pꝛeſentium. eod.tit. iib. vi. A⁴duerte quod Ai chi. dat: quia ibi commiſſum fuit vt pꝛocuratoꝛi, nonvt nun⸗ ä rrgtunſch gibele in.c.ſi duo.de pꝛocur.in.vj. glo.in dicta cle.pꝛocuratoꝛẽ᷑. cio, ant vt executoꝛi, in caſu Bar.(Item nec obſtat.d’.z. l dunnr itt, run aliter loquitur in hoc dubio, videlicet, quod aut manda⸗ ſi vero.quia ibi non vt nuncio:ſed vt iudici commiſſum güuanr gir tunfac 15 G tum taliter collatũ eſt pꝛo his rebus, que pariter ſpectãt fuit.Et ideo dicit Bal.alias Barto. quod ſecundum eos utll duofchftpe⸗- ad pꝛelatum ⁊ eccle. ſeu ad capitulum tantnm: ⁊ tunc moꝛ remanet falſum pꝛecipue:quia cum iſte nuncius aut e 2, 4 ſerſ6 ndü ſteronen te pꝛelati tale mandatũ non finitur. Aut pꝛo his que ſpe⸗ cutoꝛ habeat fundare dictam executionem ex perſona amh zcleanüon h ctant ad pꝛelatum tantum:⁊ tunc verum dicat Bar.⁊ hoc ipſius iudicis committentis:quia vt eius pica⁊ oꝛganũ guytkid V verius videtur per authoꝛitatem glo.in.d. cle.pꝛocurato/ eſt, ac miniſter:vt l.licet. de conſtitu. pecu. quod no. per gl. arl rem. Inno. autem quem Bart. allegat non loquitur hoc in.l. multum. C. ſi quis alteri vel ſibi. Certum eſt, ꝙ moꝛ⸗ Gamn 4 caſu ¶ Sed in caſu treuocationis expꝛeſſe per peniten⸗ tuo iudice aut finito eius officio hoc non poterit. igit rc. 87 tiam nõ tacite per moꝛtem:in quo quidem caſu: videlicet Opi.tamen Barto.ſequitur hic dominus Raphaa: etiq Krbartrkanäi an mandatum factum per pꝛelatum cum capitulo poſſit do. Joan de Imol in dicta fundi venditoꝛ per ſuas ta, mnubtusdiin, uun reuocari per ipſum pꝛelatum tantum:ſeuper tutoꝛem cũ men rationes non facientes mentionem de pꝛedictis. unctulu pupillo poſſit reuocari per ipſum tutoꝛem tantum. Bar. Poſſet pꝛo concoꝛdia iſtoꝛum docto. diſtingui, quod aut(0 non bic:ſed in.l.neq;.C.de pꝛocur.⁊ plenius in l.actoꝛ.ff.rẽ iſtud mandatum commiſſionis eſt collatum in executo, qll run ratam babe. diſtinxit. Aut eſt actus qui poterat geriper rem, aut nuncium deputatum pꝛo pꝛedictis a republicg. 2 linteligt. ſolum tutoꝛem, aut pꝛelatum tantum: ⁊ tunc per eoſdem vt hodie fieri ſolet: ⁊ tunc aut cum cauſe cognitione aut h Nlakton A urnse abſqʒ; pupillo⁊ collegio reuocari poteſt:alias nõ. Ildhoc ſine. Pꝛimo caſu videtur tale mandatum ſeu commiſſio- Atung doc dodice b quod not. Inno.extra de teſti. c. ad hoc.quod hodie inci⸗ nem nõ finiri, eo:quia iſte executoꝛ publicus habet ſuper it ſiriale V pit, Pꝛeſentium. lib.vj. In autemt ſipꝛocur. eſt conſtitu? hoc oꝛdinariam, ii eidem ſit mandatum a indice de exe im rtkmertobere i ſwit tus a pupillo vel collegio cũ authoꝛitate tutoꝛis aut pꝛe/ quendo,/ſit mandatum ſii de eo,quod eſt ſue iuriſditio⸗„ auiiſtir moddterriſt 1 lati:finiatur eius mãdatum moꝛte pꝛelati, aut tutoꝛis re- nis oꝛdinarie. Et certiſſimum eſt, quod quotieſcunq; ali uttoctii dietſeconſ nj manente pupillo, aut collegio: Bar. hic hoc reliquit inde cui habenti iuriſditionem oꝛdinariam aliquid mandatur urfucrammfuſſedello onſ ciſum. Jo. de Imo. dicit mandatum non finiri ob moꝛtẽ quod adillam pertineat: tale mandatum moꝛte aut offi, ttilacpuentaerat Hocd 1 pꝛedictoꝛum ex ratione Bar. ö. poſita, eo: quia actus iſte cij iinitione mandantis non finitur: vt in..ij de officde, artolbt tonemfiladuote pꝛincipaliter denominatur ab ipſo pupillo ⁊ collegio:vn lega.in.vſ. Et concludunt Cano:in. cquoniam abbas. exx nudnt:innuloduurtem de videtur, ꝙ finiri non debet ob eoꝛum moꝛtem, a quibꝰ tra de offic. deleg. CLum talis commiſſio potius videatur urputantur mumſepuussd denominatur in conſequentiam. Rapha.Cu.tenuit con⸗ quedam excitatio ad iuriſditionem exercendam, qᷓ; man⸗ ſtouobus Jdemſteſem duü trarium hic ea ratione:quia cum in conſtitutione pꝛocu- datum. argu. in.:ſi pꝛetoꝛ.⁊ quod ibi no.fde offt eius cii uſttt otucherctesgil V ratoꝛum deueniat voluntas vtriuſq;:videtur debere di⸗ mandaeſt iuriſd.⁊ quod not.in..licet. extra de offic oꝛdi. godminusgrauanen babete ci, qð ceſſante vnius voluntate per moꝛtem: vt.j.iiij. S. loc, Item, ⁊ quod hoc ſit verum, patet ex duabus rationibus menus CAnauran dubitans cum ſil.ſi ita legatum.. illi ſi volet. de lega.j. finiatur per Bar. vna eſt in.d.lmoꝛe. quam ſequitur.d. Ant in.d.c.qu/ unoienteinowitkione ranſ conſequens mãdatum. Et pꝛo hoc inducit rationẽ Bart. niam abbas.quod quotieſcunq; ſit aliquod mandatũ ſeu antmguntinlcun fälumsc quam Jo. de Imo. inducit per ſe ⁊ rectius:quia pꝛout vi pꝛeceptum ei, ad cuius officium pertinet, quod pꝛeceptũ icgmodiea ſidebolib dequod dere poteris hoc ſonant verba Gart. Poſſet tamen pꝛo eſt tale mandatum aut pꝛeceptum moꝛte ſeu officij fini⸗ rugwodlbitmsberecteatena eoꝛum concoꝛdia diſtingui:quod aut pꝛocur.eſt conſtitu⸗ tione mandantis non finitur: vt in.d.. ſi vero.ſed cum d. tinerwjatTe.Sng. tus a dictis perſonis ad illum actũ, in quo pupillus per mandatum ſit buinuſmodi:igitur ⁊c. ¶ Item alia ratione inetentpieniuspergla Var⸗ ſe abſq; aliquoꝛum authoꝛitate perſe in indicio eſſe po- poſita per Bar. in. d.l. fundi. vbi per illum tex dicit quod bicalegatartin! anpo n teſt:tunc quia in omni actu, in quo pupillus per ſe in iudi quotieſcũq; mandatur, ſiue pꝛecipitur ab aliquo aliquid riszderäiry tueh pegn cio eſſe poteſt, aut capitulum: per eoſdem poteſtpꝛocur. quod eius officium facere neceſſitat: vt eſt in caſn noſro aui didelten u. conſtitui abſqʒ alicuius authoꝛitate:vt l. etiam.. abſens. in iudice, qui neceſſe babet iuſtitiam miniſtrare: vt.mu⸗ üie acetendruif 11 J. de ma. vind.i.ij.5.ſi.⁊ ibi per Bar. 6. qui pe. tu.⁊.c. edoce- nerum.q. indicandi.j. de mu. ⁊ bono. tunc nunqᷓ tale mã aneinnoi V ri. Et quod ibi per glo.extra de reſcrip.tali caſu manda⸗ datum ſeu pꝛeceptum moꝛte finitur.per illum tex Mdqõ. tum ipſius pꝛocur.licet interuenerit authoꝛitas tutoꝛis, facit quod ipſe no.in.l.ij..ſed ⁊ ſi quis.j.de dona. Sed cũ„»Summariun vel pꝛelati, non expirabit eoꝛũ moꝛte:ex quo in ipſius con caſus noſter ſit huiuſmodi:igitur ac. Secundo caſu vero ſtitutione talis authoꝛitas non erat neceſſaria. Ad hoc quando ſine cauſe cognitione:⁊ tunc debes dicere, quod eälanauian quod no. Bar. Cde teſta.l.omnium.: hoc caſu poterit ve tale mandatum ſeu commiſſio ſunt tempoꝛalia:⁊ in hoe i 4 omquisdebet;if 6 rificari opi.do. Jo.Aut conſtitutus eſt ab eiſdem pꝛocu- veriſicetur opi. Gala Ang. que tamen videtur dubia: q nengiienmlnsats 6 ratoꝛ cum authoꝛitate pꝛedictoꝛum, que erat neceſſ aria:T potius videtur debere dici quod talis commiſſio ſit nul⸗ lrircl 1 Pploatio prccece tũc veriſicari poterit opi. Raph.per rationem Bar. pic. la, eo: quia facta ſine cauſe cognitione: vt.pꝛolatam. C(de dün damcoguisdicatu 5 ¶ Tertio inducitur iſte tex.per Ang.⁊ etiam Rapb. ſenten.⁊ in.c. ccleſia. extra de conſti. facit, quod not. Eyn. maran nuran ſiconeumre an mandatum factum per iudicem, ſeu commiſſio ipſi exe ⁊ Bal. in. l. quoties. C. de fideicommiſſ.⁊ Pal in.filiuſfa⸗ ataonüinn V cutoꝛi de mittendo aliquem in poſſeſſionem, ſeu tenutam milias.ẽ.diui.de lega.j. Aut talis commiſſio executionis urtrrann didtüſtn, ipſins rei:expiret finito indicis officio?⁊ videt᷑ ꝙ ſic, per facta eſt per ipſum iudicem ipſi executoꝛi. aut nuncioqui iman, atcuntut on iſtum tex. Bar.tamen in.l.fundi venditoꝛ.ffide acquiren. ab eodem ad bunc actum deputatur:vt.l.j.⁊.ij. C. de ſpoꝛ. dofactaſt Dcon 7 1 poſſeſſ.dicit ſe conſuluiſſe contrarium per illum text. Et ⁊ tunc ſiue volemus dicere iſtum habere iuriſditionẽ dele dhentega a dicit etiam eſſe caſum in.c.ſi ſuper gratia.de offic. delega. gat am, ſiue oꝛdinariam:videtur verioꝛem foꝛe opiniond i.— in. vi.⁊ tenuit in.l. moꝛe.⁊ in.l.⁊· quia. vbi per boc eſt bona Barto. ⁊ Ange. Juriſditio enim oꝛdinaria, que eſt depe- linckamau Can glo. S. de iuriſd. omnium iudi.allegans text. in authen.vt dens ſeu acceſſoꝛia pꝛincipaliter ipſius oꝛdinarie, initur Aldium e 4 nul.iud.õ.ſi vero.Et pꝛo hac opi. Bal.⁊ Ang. ibidem alle ſinita pꝛincipali.de offic.vic.clemen.ſ.⁊ tenent Canoin di uidniiunrfemn Ande gant dictum Specn.quem Barto.non vidiit in titu. de iu. cto. c. quoniam abbas.Et ſi delegata:⁊ tunc, quia ipſe de- dn rnnäumgimagin deleg. g. reſtat. ¶ Aduertendum tamen eſt, quod Bal. in legatus fungitur vice delegantis:vt.lij..penul.de officio 9 ncumacomtrar 5* ſm Lij. C. de poſtu. quem ſequitur Angelicet de eo non faciat eius cui manda.eſt iuriſd.z⁊ in cap.ſane.de offic.delegati. dueg 33 etſe ata fonn dge mentionẽ hic, ⁊ in. d.j. fundi venditoꝛ. in hoc articulo di⸗ el.ĩj. CItem ⁊ ex regula generali: quia mandatum re 6 dtrtti ſube dtu ſtinrit, quod ant commiſſio facta fuit cum cauſe cognitio integra moꝛte finitur:videtur debere dici verioꝛem foꝛe 8 dyſczad Cn loneſit ne, aut iine. Pꝛimo caſu verius eſt dictum Bart. eo„‚quia opi. Bal.⁊ Ang.⁊ hoc vltimum eſt de mente eiuſdẽ Bal deb rtiſon e dcquot mandata ſine commiſſione cũ cauſe cognitione facte per/ in.d.l.⁊ quia. Cogita. ¶ Et aduerte:quia poſſes dicere, unang dliuic ldiligent petuam vim habent:vt. d.li.⁊ l.ñ. de pe. Secundo caſu ta⸗ ꝙ ex dictis ſuperins dum equiparatum fuit mandatum anlps gpjoduisexpd lis commiſſio expirat finito officio, eo:quia facta ſine cau- 7 ipſi pꝛecepto, poſſit inferri contra glo. que allegate fue- ercseicenn Rirräbhs, runt in.„. agäinf kperii dſo 1 trebuseo, Kinio dernnt nafe gatee tam inn nch 5 N wctan aan ludnns numag alcetde onſ n uis aten ſti dn d 1 deantndanenn näien unrh 3 üm d d 8 1 litionem acnat rtmeatxralemagänn fantsnonfntrrgit dudunt Canoinene Cumtalssconnitn ad iuriſcitionenge jpreton qnodtini rquodnotin clinge ſit verum patettn moꝛe. quam ſcqptri quotieſcunczſtin vins offſcium pe nautpꝛeceptun non finitur:vtinte iuſmochigitur aln adfundi vbipert atur,ſiue precptui mfacereneceſſtanti ſſe babet iuſtitiannne dij demu bonoim tum mortefintnanie in ief ſed rſcnälne ialnocligtrte cognitioner tunedee 1 anm— 1 1 al Angaquetana 0 A 6 4 1 T 1b rumäkd a hoite zdvert 75 N, u, rtunrag — anrageſt 1 1 unt in. g.i dicentes pꝛeceptum moꝛte nõ finiri. Et nt weii hara A dmammter teneantur a Cano lüſſs qui fundant ſe per caſum in. d. F.ſi vero. in authen. tnuliud.attamen Rofin libellis iuris ciuilis in titu. de 2cunand circs pꝛin. tenet contrarium dicens non reperi ri iurecautum, ꝙ iit differentia inter hec duo:vt patet: qꝛ ⁊ mãdatum a ſuperioꝛe factum babet vim pꝛecepti.l Kj. uod iuſſu.per glo.Communiter tamen doctſ equuntur illas glo.per.d.õ.ſi vero. Nec obſtat dicta equipai lt de mandato ad pꝛeceptum ſuperius facta: qꝛ quo ad caſum illum, bec duo equiparantur, videlicet, quando a ſuperio re mãdatum ſeu pꝛeceptum factum eſt ſuper eo,quod eſt de neceſſarijs ſui officij.Et per duas pꝛimas queſtiones pabes expeditam dubitationem Feder. qui illos paſſus reliquit indeciſos circa.viij.conclu. & ³ Summarium.. Dubitans de viribus teſtamẽti, ſi moꝛitur ante adi⸗ tionem, ꝙ tranſmittat ius adeundi. —(¶ Dubitos de viribus 8 ,5 AUm QUl. ceiamentibereditatẽ nõ Jadit. b. d.⁊ hanc.l.intelligit Ange. hic foꝛe ve⸗ ram, quando ipſe heres vellet tãtum adire eæ vno teſtamento:ſecus ſi adeundo diceret ſe vellet adire ex quocunq; teſtamento hereditas ſibi deferat᷑:q tunc cum certum ſit ſibi ex vno deferri:vt.l.qð ſi dubitet..eo.pꝛoce det hec aditio.Et ita dicit ſe conſuluiſſe in ciuitate Pa⸗ duana, ⁊ ſe lucratum fuiſſe de illo conſil.lx. flo. tene menti: qꝛ hereditas illa opulenta erat. Noc dictum nullam vide tur habere dubitationem:ſi illa duo teſtamenta in omni⸗ bus concoꝛdant:⁊ in nullo diuerſificant. Tũc enim alege bec duo reput antur vnum ſepius..de teſta.l. vnũ.de ſec. tabu.l.ij..ſi duobus. Idem ſi eſſent diuerſa, non tamẽ ma gna diuerſitate:qꝛ tunc hereditas ex illo teſtamẽto deferk peredi, quod minus grauamen habet ei inferre. de leg. ij. l.Sempꝛonius. An autem dubitans tde viribus teſta menti eo moꝛiente in dubitatione, tranſmittat ius adeun di?quidam tangunt in. l.cum falſum. 3. eo. Dabes text. ꝙ ſic. inl.ſi ex modica.ʒ.j.de bo.lib.de quodic vt ibi. Anũ ca ſum not.in quo dubitans hereditatem adit.l.ille a quo. in ſide teſtamento.j.ad Treb. ¶ In gl. ſuper ver. ex neu⸗ tro.in ſi.dicite vt plenius per gl.⁊ Bar.in. l.j. Hj.⁊.§.ſi quis duobus. hic allegata:⁊ in.lcum pꝛoponas.C. de codi.⁊ in c. ſi duobus.de reſerip.in.vj.per Jo. And.in.c.ſi a ſede.de pꝛeben. cod lib.vbi de literis gratioſis a Papa emanan⸗ tibus ſuper eodẽ facto ⁊ diuerſimode. Summarium.. Exploꝛare quid, cum quis debet:ſi facit actum ⁊ non exploꝛat ab bis, qui notitiam illius actus habent: non va let actus:quia talis exploꝛatio pꝛecedere debet. Exploꝛaſſe aliqnid quando quis dicatur:. Clauſula, exploꝛaueris, vel ſi doneum reperieris:quãdo impoꝛtant conditionem: Mandato vel iuſſui ſi aliquid adijcitur, quod ſit extra a⸗ ctus naturam:tunc illud tale inducit conditionem, nõ mo nitionem. Aditio facta ſub conditione, non valet. ſ ſfamilias ¶ Zlliqui legunt hũc.S. Fi iu continuatiue vſq; ibi, ſi quis. Alñ diuidunt ⁊ faciunt alium..in ver.ſilius. vtraq; eſt bona. h.d. ſecundum pꝛimam. In mandatis habet lo⸗ cum argumentum a contrario ſenſu. vel ſic ſecundum ſe⸗ cundam.Sinon eſt ſeruata foꝛma iuſſus, nõ valet aditio. Item nec valet aditio ſub cõᷣditione,ſihereditas erit ſol⸗ uendo facta.h.d.vſq; ad fi. ¶ No.quod dictum eſt in pꝛi⸗ mo ſummario ad extẽſioneml.diligenter.ff.mãd. ¶ HNo. quod rquotieſcunq; aliquid quis exploꝛare debet: nõ va let quod agit, niſi pꝛius eyploꝛet ab his, qui notitiã eins rei habent:ꝛ per eos eidem fiat perſuaſio. Ad quod.l.ma gis puto..ne paſſim.ff.de rebus eoꝛ.⁊ cum alijs legibus De acquirenda hereditate. bic alleg.per Bar. Et hoc adde ad.ꝗ. iuſſum.quod vbilex requirit exploꝛationẽ, de natura eius eſt pꝛecedere, ⁊ non ſequi. Item ⁊ aliud adde, quod vbicunq; lex requirit tra⸗ ctatum debere fieri:ſemper de natura eius eſtpꝛecedere: non autem ſequi:nec tũc ſufficeret ratibabitio, niſi id ꝗo actum eſt, eſſet quid modicum:vt eleganter ſentit Innoc. arg. huius litere in. c.cum vos. extra de his que fiũt a pꝛe. ſine conſen.capi. ¶ Itẽ no.ex hac x litera, ꝙ illud dicitur quis exploꝛaſſe:de quo ab eodem eſt facta interrrogatio ab illis, qui veritatem illius rei ſcire conſueuerunt. Et nõ requiritur vt quis exploꝛaſſe dicatur, quod id ſuper quo exploꝛatio debet interuenire:ea certitudine ſciat, que re- quiritur in teſtibus:ſed ſufficit, quod a conſuetis illud ſci re ſit ei perſuaſum:yt in.d.ũ.ne paſſim.hic per Bar.quod no.ad cognoſcẽdum, quid ſignificet huiuſmodi verbum, exploꝛatio. de quo in.l.omne delictum..exploꝛatoꝛes.i.l. deſertoꝛem. g.in exploꝛatione.de re mili.Et no. hic, rquod verba ſi exploꝛaueris, ſeu ſiſdoneum reperieris inducũt cõditionem, adeo: ꝙ hoc non ſeruato, nibileſt, qò agitur. Quod eſt contra id, quod dicit Inno. extra de pꝛeſum. c. dudũ.glo.in cle..de offic. deleg. Salues tamen, vt hic per PBar. Quod tamen limita, niſi Papa voluiſſet illa verba, ſi idoneum reperieris:etiam condi.impoꝛtare.Tũc enim ſi index hoc non perſcrutatus fuerit, non valet collatio be neſicij. Ad quod tex.no.in.l.in conditionibus pꝛimum lo- cum..j.de condi.⁊ demonſt. ¶ HNo.qꝙ vbi in mandato ſeu 4 inſſu tadijcitur aliquid, qd eſt extra naturã ipſius actus: vt erat hic.tunc illud tale conditionem, non autem moni⸗ tionem impoꝛtat. Et hoc no. bic Ang. pꝛo mandatis, que faciũt pꝛioꝛes ciuitatis ipſis iudicibus palatij: q ſi in eis aliquod adijcitur, quod ſit extra naturam illius negotij: illud eſt de foꝛma.Et funguntur tunc illi iudices poteſta te delegata, non autem oꝛdinaria: vt in. c. cum aliquibus. extra de reſcrip.in.vj.⁊ per Inn.in.c.licet.de offic.oꝛ. Gui. 5 de Cu.: Bal.in.l. ius ciuile. de leg. ¶ Altimo f no. nõ va⸗ lere aditionem ſua conditione factam, eo: q eſt actus legi timus:vt in regula iuris.⁊ binc dicunt legèẽtes poſt Bal. quod interrogatus, an ſit heres pure, non ſub cõditione reſpondere debet.Et ex hoc euenit, quod lex interroga⸗ to an heres ſit, iubet indici terminum ſtatuere debere:vt determinate reſpondere poſſit:vt.l.qui interrogatus.:.l quia..j.de interrog.act. Summarium.-. 1 ν☚ iliuſramilias patre exiſtente furioſo:an de iure Di geſtoꝛum ſibi acquirat, ⁊ non patri: 2 Dictio perinde, quod ſit relatiua omnium qualitatũ. 3 Lex poteſt inducere, quod aliquis ſit pꝛo parte liber, et pꝛo parte non. 4 Furioſus in quaſi contractibus, an obligetur? 5 Statuto ſtante ꝙ filius ſine patris cõſenſu cõtrabere nõ poſſit, an contrabet patre furioſo exiſtente: 6 Filiuſfamilias patre exiſtente furioſo, an poſſit pecuniã mutuo accipere, non obſtante aſoacedoniano. — ¶ Filius babẽs pa &△&☛& heres. trem furioſum here b ditatẽ ſibi delatã abſq; patris iuſſu poteſt adi re. b. d. Et no. qx nõ eſt alibi ſecundũ omnes 1 de iure Digeſtoꝛum, ꝙ filius ſibi querat, ⁊ tnon patri. Et poc ratione furoꝛis ipſius patris:licet hũc intellectũ glo. expꝛeſſe non firmet:ſed dubitatiue. Hanc lect.communi⸗ ter omnes doc.ſequuntur excepto quodam doc. Papiẽᷣſſ vocato domino Pe.de Beſu.in repe.l.cum filio.de legij. dicente iſtum tex.non continere caſum ſpecialem:imo, ꝙ bic non pꝛobatur, ꝙ filius ſibi acquirat. Sed dic filium, eo:quia pater eſt furioſus poſſe abſq; paterno iuſſu adi⸗ re, eo:ꝙ furioſus, in quo nullus eſt conſenſus.l.ſi furioſi. ⁊ in.l.in negotijs.de regu.iu.iubere non poteſt. Et ſic dicit debere intelligi regulam legis.Et hoc pꝛobatur in.l. An tiſtius.. fin. j. eodem. Nec obſt. ſecundum ver. ibi, perinde habeatur ⁊c.Quia debet intelligi vt habeatur paterfami lias quo ad hoc vt abſque iuſſu adire poſſit:non autein. vt ſibi acquirat:quia tunc expꝛeſſe eſſet contra dictam.i. Antiſtius. Nanc opi.ipſe coꝛroboꝛat per regulamplas 152 — —= 8 Giune — — a —— I. udo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ:.part. cetj. eodem.que non reperitur in hoc caſu expꝛeſſe limi⸗ tata:ergo firma manet:vt.l.ab ea parte. cum f.6. de pꝛob. ¶ Item ⁊ ſecundo:quia hoc reſcriptum iſtius legis pꝛo- ceſſit de benignitate:vnde debet operari, vt minus ledat ius commune, quam poteſt. C. de noxa.i.ij. cum ſimilib. ¶ Item ſ verus eſſet doctoꝛũ intellectus: lederetur. ius tertij, hoc eſt, ipſius patris. quod eſſe non debet.l.ij.§. me⸗ rito, ⁊ ſi quis a pꝛinci.ff.ne quid in loco publi.extra de re- ſcrip.c.quamuis.in.vj.Et maxime hoc pꝛocedit in furio- ſo, cui tanqᷓ; afflicto afflictio addi non debet.de offi.ꝑꝛeſi. ldiuus..ltam demẽtis. ¶ Item ⁊ ius reliquoꝛum filio⸗ rum ipſius furioſi, qui ſi patri furioſo acquiſita eſſet here ditas, venirent ad bereditatem vna cum ipſo flio:licet ta men iſte rationes ſint perſuaſiue:nõ recedas a· communi opi.⁊ be rationes non obſtant ſi tu ponderas vnum ver⸗ bum † tantum litere, perinde ac ſi c. Que dictio habet referre omnes qualitates ad ipſum filiũfamilias que ſunt in libero homine:vt in hoc caſu:quia hec eſt natura iſtius dictionis: vt lj.⁊ quod ibi per Bart.de iſta dictione.j. de recep.a.ã.filio.õ.patri.j.de adi.leg. eſt gloſ.que melioꝛ ſit in iure.in.l.ſacrilegij.la.j.õ.is autemj. ad legem Jul. pec. Qualitas autẽ liberi hominis eſt, quod ſibi acquiratur, ⁊ ⁊ non patri:igitur ⁊c.Et per hoc non obſtant rationes, quas ipſe fundat per.l.ab ea parte. imo in hoc caſu re- perit expꝛeſſe limitata ipſa regula iuris antiqui, per iſtã dictionem, perinde:vt vides. Nec obſtat illud, quod ipſe dicit, quod durat patria poteſtas non obſtante furoꝛe: vt J.patre furioſo.de his qui ſunt ſui vel alie.iur.ergo dura⸗ re debet effectus:quia dicam quo ad hoc non durare. Et ſi tu dicas, ꝙ quis nõ poteſt eſſe pꝛo parte liber, ⁊ pꝛo par te ſubiectus:vtl.ſi pariter.de lib.cau.l. in pꝛin.de lati. lib. tol.⁊ etiam tper Bal.qui per hoc repꝛobat iura Bar. cõ⸗ trarium dicentem in.l.ſenium.cC.qui teſta.facere poſ.quia hoc intelligo non poſſe induci ab homine, ſeda lege ſic. Hoc pꝛobatur in caſtrẽſibus, vel quaſi:in quibus filiuſfe⸗ milias pꝛo patrefamilias habetur: vtl.ij.ad Macedo.l. fin. C.de inoffic.teſta. Item non obſtat, ꝙ dicit ipſe, quod ledetur ius tertij hoc eſt patris. Quia ius tertij nõ ledit, qui iure ſibi acquiſito vtitur:vt in regula iuris.a.l. Julia nus. 3. eo. Item nec obſt.quod ipſe dicit de filijs:quia ipſi filij habent intereſſe pꝛopter act.ſucceſſionis, quod nõ eſt in iure conſiderabile:vt.l.poſt emancipationem.de liber. legat. l. ex conſenſu..filius. de app. Item nec obſtat dicta l. Antiſtius.vt ibi videbis:⁊ ideo ſequaris communem le cturam. ¶ Et per hanc legemt videtur, quod repꝛobari debeat quedam glo.que eſt in.l.ij..ſi furioſi.in.j.glo.3.de nego.geſt. Que ſi vera eſt, notanter dicit, quod licet in ve- ris contractibus furioſus non habeat conſenſum, eyquo obligari poſſit:vt in.d.l.in negotijs.et.l.furioſi.tamen in quaſi contractibus habet, adeo: quod ipſe in bis obliga- re ⁊ obligari poteſt.Eius contrarium videtur compꝛehẽ di in multis legibus huius titu. ⁊ in.l.fina.de cura. fur.vbi furioſus nõ habet cõſenſum in aditione hereditatis, per quam quaſi cõtrabitur:vt.l. apud Julianum.in fi. ex qui. cau.in poſſeſſ.eatur. Ideo non teneas ibi illam gloſſ.licet eam ſequatur do. Rapha.Fᷓulgo. ¶ Et t inducitur hec l. ad duo per Bal. ⁊ ſe.pꝛimo:quod ſtante ſtatuto, quod fi⸗ lins non poſſit cõtrahere abſq; conſenſu patris:quod ps/ tre exiſtente furioſo poterit contrahere.per hanc.l. Quã licet communiter omnes ſequuntur:tamen non bene di⸗ cunt:quia in l.ſi furioſi.C.de nupt. Ipſe idem per illũ tex. dicebat quod ſtante pꝛedicto ſtatuto, quod patre exiſten⸗ te furioſo debebat filius in dicto contractu adhibere de⸗ cretum iudicis.ꝓer illum text.Ad quod facit l.fina.C.qui admil.ſi infanti.C. de iure deliber.⁊ illud ſequaris, tanq́; tutius, per illos text. ¶ Item ⁊ ¼ ſecundo inducitur per eundem, quod filius patre exiſtente furioſo, poteſt pecu⸗ niam mutuo accipere, non obſt. ſenatuſconſul. Macedo. quod ſequuntur. d. Ange. Yoan. de Jmo.⁊ Rapha.: ce- teri docto.quod tamẽ foꝛte eſt falſum.Et quod hoc ſit ve- rum, ſequitur pꝛefatus doctoꝛ in repe.d.l.cum filio. conſy⸗ derando rationem Juriſconſulti in.lij. ad aced. dicen⸗ tis: ideo ſenatuſconſultum illud edictum induxiſſe: ne ſi⸗ lius vite patris inſidiaretur. In caſu autem noſtro patre exiſtente furioſo, magis ipſe ſilius inſidiari poſſet vite et bonis patris, quam eo exiſtente ſane mentis:ergo a maio ritate rationis, dicamus boc dictum non eſſe verum. C. de ſacroſanc. eccle. authen. multomagis. cum ſi It tra eum: quia iſte caſus non eſtin inre enumnefat em vl⸗ glo.magiſtram, que enumerat omnes, in quibus fn obſt. ſenatuſconſul.licitum eſt pecuniam mutuo acc 5 inl. Zenodoꝛus. C. ad aacedo. ergo debemus ſtarbve, communi. Poteſt tamẽ ipſe filius, ſipatris Arrae ii i pecuniam pꝛo vtilitate ipſius patris mutuo acci e d cura.furio.l.pignus.cum ſi.⁊ hoc teneas pꝛopter 1 Sde tatem rationis:vt dixi. Aloꝛi⸗ Summarium... 1&☛ Conqitio, cuius euentus nipil operatur, expectarj non debet. ⁊ vide nu.ʒz. 2 Statuto ſtante quod bãnitus in banno poſitus: ſ intra decem dies non comparuerit, poſſit impune offendi:ſi certum eſt eum non compariturum: an poterit immmn 2.2 it Offenaf P impune De futuro neceſſario contingente, idem iudicatur quod de pꝛeſenti. 4 Dictio, tunc, quod denotet extremitatem tempoꝛis. ſ Fruſtra expect Qui et Pa rte. dirdo emus mdn Chrran 1 euentus. h. d. CMo. ergo conditionemt expectarinõde⸗ bere, cuius euentus nihil operatur. Concoalj. aliquando ad Aelleia. de ſtatu homi.l. Arethuſa. de here.inſtituẽ lſi 2 quis ita ſcripſerit. ¶ Et t hoc facit ad queſtionem an ſiã te ſtatuto, quod bannitus in bãno poſitus ſi intra decem dies non cõparuerit, poſſit impune offendi:ſi certum eſt quod intra illos dies venire non poteſt:offendens tũcnã puniatur, adeo:quod terminus expectari nondebeatret videtur ꝙ ſic per illum tex.quia idem iudicamus de kutu ro neceſſario contingente, quod de pꝛeſenti: yt lſi pupll⸗ lus. ſ.j. de noua. contrarium tamẽ eſt veritas:quia lex aut ſententia requirit terminum conſummatum foꝛe.de elect c. vbi periculum.in.vj. in gloſſ. eodem titu..commiſſa. de quo vide per Bar.in. l.cum ſtipulatus ſim mibio Pꝛocu le. de verb. oblig.⁊ per Bal.in..ij. qui ſibi videtur contra⸗ rius.C.ſi pend.app.moꝛs interue. ¶ In gloſ.ſuper verb. 3 Tomnimodo.ibi, ſed arg. contra dicas quod vbicunq; ex⸗ pectatio ipſius conditionis affert aliquod commodum, vt puta dilationis ſeu tranſmiſſionis ipſi expectanti: tũc, licet euentus ipſius conditionis nihil operetur: attamen expectari debet.ita loquuntur iura in glo.alleg. Item et ſi teſtatoꝛ in caſu huius legis dixiſſet,⁊ ſi nauis ex Aſia ye nerit tunc te heredem in reliqua poꝛtione inſtituo, foꝛte 4 tüũc debet expectari conditio pꝛopter iſtam dictionem, tunc, que denotat extremitatem:vt.l.ſi is legatum..jj. de condi.⁊ demonſt.vbi glo.allegat concoꝛ. ¶ In glo. ſuper ver. conditionale.ibi,⁊ ſic eſt opi. Joan. de quo vide, qddi ctum eſt in.l.qui in aliena.. interdum.. eod. Summarium. 2. 1&. Inſtitutio conditionalis, quãdo ad beredẽtranſeat. 2 Subſtitutio vulgaris facta in vnum caſum, an cõpꝛeben- dat ſub ſe alium: 7 noniſſimo. cum ſi. Tamen hoc fallit, quãdo heres inſtitu⸗ tus eſſet vniuerſaliter:⁊ ſic non haberet alium coherect, cui accreſcere poſſit dicta poꝛtio. Tunc enim ne teſtatoꝛ decedat pꝛo parte teſtatus,⁊ pꝛo parte inteſtatus traſinit titur hec conditionalis inſtitutio, vel ius accreſcendixt. ſi expluribus.j.de ſuis ⁊ legi.⁊ hoc ſᷣm lec. Bar. In gl. jꝛibi datus fuit ſubſtitutus ⁊c. Roc non poteſt pꝛocedere: quia ſi datur ſubſtitutus in parte cõditionali:nec iure ac- creſcendi heres heredis illam poꝛtionem habebit: quia ſubſtitutio tale ius tollit:vt..ſin.in pꝛinc. de yulg. bue 1n.l. 2 dii Weoleal gutes aler aalämineſee „ Sumnar dl rharttatdti quanco fctro 1 anali 1 nrnontutwac rrigenäͤos turberedi iantracymopponiturbe siafatennra judiciumt anati irisex cauſade ee „ nun undmnenraten rdetcui deguibuſcung ausqgerituretempore rnius ntrsrtipoꝛe alterusadestu mquod de quolibt oͤtractu mſaluetor de ontractu inutlii tts delata bannito antebannun ritiniſcum cumaljs bonisbe Eres quande dtio quandochretrotrabit tabocdict Etidkodict dahiur Et allnteintinge rnecn hieanadn un ſas aciti mücteumni— tekniterandwaclſn upicla tmanaütbins 1 Sdd n. T d uſe füns, d Da ius da de 5 dumſi⸗ bo* n. khesn A l Klsin omparueri ſumd — Nocontingan ünu W. td dͤdenot tte ſ f Darte(futg. ot idchgaun erSo onctengfne ontrariumtanich 4 n.vj in gloſſeocende in.Lcum ſtipulte, S per Balin icute p.moꝛs interue(in ed arg contradu nctonis afften sſcatranſmiſſionn us conditionisnimn taloquuntur urana duiuslegis diriſt e. demin relicnaprtai riconditio tpuyti artremitatenrtl bi glo allegn cual dificeſtcpi oanne malccna Haintertmale ummarine 37 rr mcitionls pild factammunde 3l5* aig 1LeS nn, mock, ſuls7 ⸗Pecnon s 70. 9 ttnns rehie 2 aks. ij de iniuſto rup.⁊irrito fac. teſtamẽto. ſecũ- ic Seee— ec etiam in iure tranſmiſſionis illius con ditionalis inſtitutionis:quia hoc non tranſmittitur: vt di xiin notabili. Et ideo Bar. tenet vltimam lect. hic. cetiam Aliam quam poſui in notabili. Bald. autem. ⁊ Ange. quos ſequuntur moderni,dicunt hanc legem foꝛe notabi. ad li⸗ tationemft.I. Gallus.§.⁊ quid ſi tantum. 3. de libe. poſt⸗ pu. cum ſimi.vbi vulgaris facta in vnum caſum etiã com⸗ ꝛchẽdit ſub ſe alium. Hoc enim eſt verum: niſi ille caſus eſſet contrarius oppoſito:vt hic vides.Si etenim teſtatoꝛ ſubſtituit, ſub conditione, ſi nauis ex Aſia venerit: nõ com pꝛebendetur caſus, ſi nauis non venerit, eo: quia eſt de di recto contrarius appoſito. Et videtur tantũ teſtatoꝛ ſub- ſtitutum ad ſucceſſionẽ inuitaſſe hoc caſu, ſi nauis ex Aſia venerit:non autem in ſibi cõtrario:merito in hoc caſu he- rediheredis accreſcit illa conditionalis poꝛtio ſecundum eoſdem hic. 3 ſ 1 ¶ Innito etiã accreſcit poꝛtio. Qui eme e hoc dicit.No.regulam, que ha- bet plures fallentias, de quibus dicetur in. lcum beredi⸗ tate.⁊ l.ſi minoꝛ.j. eo. „ Summarium. Hereditatis aditio quando retrotrahatur ad tem⸗ pus moꝛtis:.. Pꝛocuratoꝛ conſtitutus ad exigendos debitoꝛes heredi tarios, ſi contra eum opponitur hereditatem adhuc non aditam, ⁊ poſtea adeatur: an iudicium reconualeſcat: Superuenientia iuris ex cauſa de pꝛeterito, an validet iudicium: M Pꝛeſcriptio, quando non currat contra bereditatem ia- centem: Babella, ſi debet ſolui de quibuſcunq; obuentionibus, ex quibus ius queritur:⁊ tempoꝛe vnius gabellarij defera⸗ tur hereditas:⁊ tẽpoꝛe alterius adeatur:cui ſolui debeat: Statutum, quod de quolibet cõtractu ſoluatur gabella: quod non ſoluetur de contractu inutili. 6 Hereditas delata bannito ante bannum, ſed non adita: an tranſeat in fiſcum cum alijs bonis banniti: MAEres quandoq;. Guan ditio, quandoq; retrotrabitur ad tẽpus moꝛ⸗ Atis hoc dicit. Et ideo dicit quãdoq;: ꝓquia ſem per non trahitur. Et fallentie ſunt in gloſ. et bunc articu⸗ lum vide per Bart. qui ipſum reducit ad diſtinctionem. 2 Et facit iſte tex.ad tria.⁊ꝛpꝛimo ⁊ ad id, qð inducit Bal. videlicet ſi conſtituo pꝛocuratoꝛem ad exigendos debito⸗ res hereditarios, ⁊ poſt litem cõteſtatam oppoſitum fuit ipſi pꝛocuratoꝛi eñ nulliter interceſſiſſe, alias egiſſe: quia dominus adhuc hereditatem non adiuerat: qua oppoſi⸗ tione facta ad hoc vt iudiciũ pꝛocedat:ego hereditatem adeo:an hoc caſu iudicium reconualeſcat, adeo, qð non ſit opus noua inſtantia, vel nouo libello? ⁊ certe determinat pic Bal.indicium reconualeſcere:nec noua inſtãtia opus eſſe. Pꝛimo:quia illa hereditatis aditio retrotrahitur vt bic. Secundo:qnia ſuperuenientia iuris ex cauſa de pꝛete rito iudicium validat.de pigno.act.l.ſi rem..ſi.⁊ not.in.l. non poteſt videri.de iudi.man.ſi tib imandauero. cum ſi⸗ mili.la picola.⁊ ita dicit hoctenere hic Cy.in additi.⁊ hoc dictum omnes moderni ſequũtur:⁊ dicunt ſe babuiſſe de facto. ¶ Aduerte:q licet dictum in ſe ſit verum:attamen malum eſt exẽplum:quia eoipſo, qð exigo debitoꝛes bere ditarios, videoꝛ hereditatem adire: vt dictũ fuit in.l.pꝛo herede.in pꝛin.3. e. Ande nõ eſt neceſſaria alia aditio:boc tamẽ dictum debes dupliciter limitare. Pꝛimo niſi talis ſuperuenientia iuris cauſata ab aditione ſuperuenerit co ram delegato, ⁊ non coꝛam oꝛdinario: quia tunc nunquam ſuperueniẽtia iuris ex cauſa de pꝛeterito, habet iudicium coꝛam delegato validare:vt eleganter dixit Bal.in. l.pꝛe⸗ ſcriptione.C.ſi contrs ius vel vti.pu.allegando pꝛo hoc ca ſum no.in. c.fi. de reſcrip.⁊ tene menti: quia fuit hoc anno de facto in hac ciuitate.⁊ quidam ſolenniſſimus doctoꝛdi cebat contra hoc dictum foꝛe caſumn.extra de re iudi.c.ab/ bate ſane. lib. vſ. Ego tamen reſpõdebam illud. c. loqui in De acquirenda hereditate. 153 delegato Pape, qui cenſetur maioꝛ quolibet oꝛdinariò. extra de offi. delega. ſane. de mino. S.l. minoꝛ autem magi ſtratus.cuin ſimi.⁊ merito de eo cenſendum eſt qð de oꝛdi nario. Queſtio autem noſtra loquebatur in delegato ab inferioꝛe:vnde nihil ad pꝛopoſitum illud. c. ⁊ pꝛo cõfirma- tione illius dicti allegabam tex.no.in.l. de his.de arbi.qui diſponit in arbitro illud, qð vult Bal. in delegato.(Itẽ 3 ⁊ſecundo limita, f niſitalis hereditas, ſit hereditas ex pꝛi uilegio teſtatoꝛis, quicum heredem habere nõ poſſet, ſibi ex pꝛiuilegio cõceſſum eſt qð habeat. Tali etenim caſu ta⸗ lis non pꝛopꝛie, ſed ſicte dicitiur aditio. Et licet alias regu lariter contra hereditatem iacẽtem currat pꝛeſcriptio:vt J. ſi ſeruus hereditarius. de ſtipu. ſeruo. tamen cõtra hanc non curret.⁊ hoc colligit ibi Unge. ex tex.ad boc mirabi- ʒx li ſecundum eum, in.l. ſi ſeruus communis Meuij. eo. titu. Tali etenim caſu concurrunt due fictiones. Pꝛima ꝙ he reditatis aditio trahatur retro, que eſt fictio: vt hic ſecun dum Barto. Item ⁊ ſecundade hereditate ex pꝛiuilegio: merito non habet locum hoc dictum. In his tamen duo/ bus cogita. Secundo facit iſta leꝝ t ad queſtionẽ, que fuit de facto in vbe Romana, ⁊ in perſona mea: vbi dicit ſta- tutum, qð de quibuſcunq; obuentionibus, ex quibus ius queritur, ſolui debeat gabella duoꝛum denarioꝛum pꝛo li bꝛa:quidam fuit heres vniuerſaliter inſtitutus:⁊ antequã pereditatem adiret, erat vnus gabellarius: poſtquam he reditatem adijt, venerat tempus ſecuudi gabellarij: que⸗ rebatur:an debeat ſolui gabella pꝛimo, an vero ſecundo: dicebatur qð pꝛimo, eo: quia talis hereditatis aditio re⸗ trotrahebatur:⁊ ſic ad tẽpus pꝛimi. Reſpõdebatur mihi, qð hoc verũ ſicte, non autẽ vere, ⁊ ſictio nõ pꝛocedit vbi ve ritas locũ habere poteſt:de lib.ꝛ poſth.cũ quidam.cum ſi. Item ⁊lʒ trahatur retro nõ tamẽ trabit᷑ retro in pꝛeiudi cium tertij:vt in ſimili dicitur in ratibabitione:vt in.l.ob- ſeruari.. poſt hec.de offi.pꝛocon. Item allegabatur pꝛo hoc quoddam dictum Bar.in l. ſancimus.la pe. C. de con ſu.⁊ non ſpar. pec.lib· xij.vbiper illum tex. eleganter dicit, qð ſtante ſtatuto, quod de quolibet contractu: ex quo ius queritur, ſoluatur gabella:ſi emitur fundus cũ boc pacto, quod hinc ad duos menſes ius dominij in me emptoꝛem non tranſeat:⁊ tempoꝛe contractus facti erat vnus gabel larius, tempoꝛe lapſus duoꝛum menſium erat ſecundus: quod debetur gabella contractus pꝛimo, et non ſecundo: licet ius contractus non fuerit mihi queſitũ niſi poſt duos mẽſes. ita ibi decidit no.per illum tex.vbi videtur caſus. Ad hoc non bene reſpondebatur. Allegabant tertio di⸗ ctum Bal.in. d..poſt hec. vbi ſtãte pꝛedicto ſtatuto pꝛo/ cura.reuocatus contrahit:⁊ ſic inutuũiter: et tempoꝛe con/ tractus erat vnus:tempoꝛe ratificationis contractus per dominum facte erat alius ſecundus:debetur gabella pꝛi⸗ mo⁊ nõ ſecundo, eo: quia ratibabitioretrotrabatur. Ad boc reſpondebatur, qð lect. mea erat coꝛrupta. imo Bal. ibi expꝛeſſe determinat contrarium:videlicet qð ſecundo debeatur gabella:⁊ quia illa ratihabitio non trabitur re- tro in pꝛeiudicium ſo ecundi gab ellarij. Item, ⁊quia tem⸗ poꝛe pꝛimi gabellarij contractus erat inutilis:quia adhuc non ratificatus:⁊ de contractu inutili nõ debet ſolui ga⸗ bella ſtante pꝛedicto ſtatuto: vt.l.j. C. de eunuchis. et ibi tex.no.index ſentiebat contra me, niſi qò poſtmodum in⸗ uentum fuit, qð in vltima die tempoꝛis pꝛimi gabellarij adita fuit hereditas: et ſic ius gabelle erat in ſua perſona cauſatum:pꝛopter tempoꝛis tamen bꝛeuitatem, non po⸗ tuit illo die exigere:vnde poſtea licet euenit tempus ſecũ⸗ di:attamen dicta gabella debetur pꝛimo:⁊ licet ſecundus exegerit:attamẽ pꝛimo reſtituere tenetur.⁊ ita reperi Cy. tenere in addit.ff.veteris, in..fi. de iuriſ.om. iudic. qð poſt- modum ibidem refert in repetitione ſua in fi.confirmãdo Bal. allegando. l.is qui in puteum.§. qui poſtea. qð vi aut clam ⁊ refert hanc.q. in.. fi. C. de fruc.⁊ lit. expen.⁊ ita fuit finaliter obtentum. C¶ Altimo facit hec.l.qð ſi bannitus eſt quis, cuius reſpectu cõfiſcãtur omnia hona ſua, ⁊ ante⸗ quam bãnitus eſſet, inſtitutus erat in aliqua bereditate, nondum tamẽ adita:an dicta bereditas querenda tranſ⸗ mittatur in ipſum fiſcum? hãc queſtionẽ ſimiliter reperio fuiſſe de facto:⁊ eam refert in tractatu ſuo ſolẽniſſimus do ctoꝛ do. Hellus de Fᷣloꝛentia:vbi finaliter dicit illam bere⸗ ditatem in fiſcum non fuiſſe traͤſmiſſam, eo: q queſita,: nõ querenda veniunt in confiſcationem:vt. l. quoties.§.ſi.j. de V —— ——:r—— —— ——————— — 8— 3——ÿ—-iy———— 8 1 — ͦ—— ꝛ— S 8 —„————————— ————————— . 8.. —— d— 3 ͤͤſſö“ . . — S — ℳ£ — Plun ackor 9 eeee e n — ——— ——— * 2 ₰ ——— — — ͦ ͦ-— S.udo. Koma.in pꝛimam Info:.part. noua.et.l.nam ad ea.de condi. ⁊ demon.in glo.⁊ in.l.ſi tibi mandauero§.is cuius.ff.mand. Dubium tamẽ eſt ſi poſt bannum bannitus adiuerit: an hereditas illa applicetur fiſco? videbatur qõ ſic, per hanc legem, contrarium tamẽ eſt verum:quia illa lex pꝛocedit ficte ⁊ nonvere: ita refert ille doc.determinatum fuiſſe. Deciſio tamen pꝛimi dubij videtur no.in.l.ſi quis mihi bona..ſi ſeruus fiſci.3.co. et ibi vide.Altimo tractat hic Bart. an ſtatuta loquentia in caſu vero, trahantur ad fictum:de quo vide.j. de fonte.lj. S.hoc interdictum.⁊ quod pleniſſime tractat Joã. And. in mercur. in.c.pꝛo poſſeſſoꝛe.de regu.iur.lib.vj. Summarium. Suitas per dationem coberedis extranei‚ nonttollit. 2 Quis per alium poteſt, qð aliquando per ſe non poteſt. Hereditas in beredem beredis tranſit cum illa qualita⸗- te, que erat penes pꝛimum beredem. 4 Pꝛiuilegium, quod equitate nititur, ad ſucceſſoꝛẽ traſit. Poꝛtio deſiciens, quando accreſcat etiam inuito: 5 Soberes, qui inuentarium non facit, an teneatur vltra vires bereditarias:. 7 VLex bec an habeat locum, ſi heres non confecit inuenta⸗ rium:ꝛde eius pꝛactica: remiſſiue. 8 Diſpoſitio huius legis qð babeat etiam locum, quando extraneus repudiat. Am hereditate.& o⸗ 2055 An diationem coheredis poteſt heres, qui adinit a tota bereditate recedere. qòpꝛiuilegiũ etiam ad heredein heredis trãſit:niſi creditoꝛes dicant eius poꝛ tione tantum, que adita eſt, ſe foꝛe contentos. h. d.⁊ nõ eſt 1 glibi ſᷣm Bar, cum ſeq. ¶ No. qðò ¼ pꝛopter dationẽ cohe/ redis extranei, quis ſuus eſſe non deſinit. patet: qꝛ nõ ob⸗ ſtante talis heredis datione, hic etiã neceiſarius vocatur I. eo.l.ſi ex parte. Roc tamen intelligo, vt videtur plene in ſi filius. ⁊ in.j.ſi filiꝰ heres.z⁊ in.l.filius qui ſe paterna.3.e. 2 ¶Mota bꝛocardum illud, qò poteſt quis per alium, qð per ſe aliquando non poteſt. In quo gloſſ.allegat multas concoꝛdantias: vide Dy. in regula.poteſt quis. de re.iur. lib.vj. C No.hereditatem in heredem heredis trãſferri cum ea qualitate, qua erat penes pꝛimum. Ad qdð. 3. eo.. ſi 4 quis filiũ.5.j. No. pꝛiuilegium, † qð nititur equitate, ad ſucceſſoꝛem tranſferri:de quo in.l.non ſolum. de in integ. reſti.⁊ plene in.l. quia tale beneſiciã eſt perſonale.ſolu. ma. 5 ¶ Ho. qð licet regulariter poꝛtio †deſiciens accreſcat in- uito. Tamen hoc verã eſt, niſi poſt aAditam hereditatẽ per beredem alter coheres partem ſuam repudiauerit. Tũc enim hereditate exiſtente danoſa permittitur heredi ad- eunti eligere:vt totã adeat: aut a tota recedat.Et hoc eſt ſingu. in hac.l.qð pꝛocedit, niſicreditoꝛes cõfiterentur eũ Pꝛo parte ſua taͤntũ velle cõuenire inſolidũ:pꝛo reliqua au tem que accreuit vſq; ad vires eius,⁊ nõ vltra:⁊ hoc ſᷣm le ctu. Bar. quam ſequũtur moderni, que tamen videtur du bia:cum in contrarium ſonent verba litere:⁊ etiã cõtra gl. ſuper ver.vlterius. Dicit enim litera, qð alterius partis creditoꝛes ſe abſtinere debent:ergo pꝛo ea parte non con uenitur vltra partes:nec vltra vires.Et ſi contrariũ dice- retur fruſtra darẽtur actiones eius partis delate per ius accreſcendi ei, qui ratione partis ſue conuenitur: vt dicit hic litera in ſi.qd eſſe non debet. Itẽ ⁊ ſi videtur, ꝙa ſi pꝛo Parte ſua ⁊ inſolidũ teneatur hoc caſu ipſis creditoꝛibus, remedium fruſtratoriũ ſic, ꝗd dat ſibi hec lex, videlicet vt pꝛo reliqua parte creditoꝛes ſe abſtineant. Si etenim pꝛo Poꝛtione vltra vires: tunc tenebitur etiam in ea poꝛtione, que ſibi obuenit iure accreſcendi:cum illa de ſuo patrimo N nio ſit effecta:yt dictum fuit in.per ſeruum hereditariũ. S. co.niſi reſpondeas, qðᷣboc ſpeciale inducit hec lex, vide- licet vt teneatur vltra vires hereditarias, excepto eo, q bi obuenit ratione partis repudiate. ¶ Et hanc legem, habes pꝛimo limitaretniſi pars repudiantis obueniat co heredi, non: quia coberes ipſo iure repudiauerit: ſed ope reſtitutionis. Tali etenim caſu non cogitur heres adiens reliquam partem acceptare per ius accreſcendi: vt.j. eo.l. ii minoꝛ.ybi habes ſingu.literã ſm Bar. ibi. ¶ Scðo ba⸗ bes limitare per legẽ, ſi duo. 3. eo. vt videbisj 5 Ange. hic:niſi teſtatoꝛ ipſe in teſtamento dan Rſihn pars repudiata accreſcit adeunti. Tunc etenim öm er 3 cum talis caſus non fuerit inopinatus:⁊ ſic ceſſet rati d ius legiscontrarium locũ nõ habebit. ar l. qd dicti 4 ſimi. Quartam limitationẽ ponit, de quo dicetur in. um co. ¶ Quinto niſiipſa hereditas careat creditoꝛibu tunc ſimiliter non habet locum bec lex, cum ipſi ſint d1 6 ipſius beneicii coᷣcedendi:vt vides circa ſtlitere bochn Bar. ¶ Ex quo ſequitur, ꝙ ſi ipſa bereditas creditoꝛib⸗ careret, contineret tamen in ſe alias vexationes animi ſeu coꝛpoꝛis:qð hec lex nõhabebit locum. Tamẽ Bal pic te⸗ nuit cõtrariũ dicens: qð cum interſit noſtra non vexari minoꝛibus.de neg. geſt. hec lex locũ habere debet.Se nẽ⸗ da tamen eſt opi. Bar. pꝛimo:qꝛ illa lex, minoꝛibus. lo ur in caſu ſpeciali, ſcilicet, in fauoꝛe minoꝛis, qui reſtitnturn pꝛopter hereditatem aditam vexationes habeat: ergo n contrariũ eſt ius cõmune. vnde ibi per locũ a ſpeciali 6, tius videtur eſſe caſus contra Bal. Itẽꝛ ſecundad 1 pꝛobatur per hanc legẽ, coniunctis eius dictis vbi nõ ba bet locum repudiatiò totius, ſi creditoꝛes dicunt ſe parte ſua tantum foꝛe contentos:⁊ tamen pur boc caſu in bere⸗ ditate vexatio eſt:quia omni modo ipſi creditoꝛes eum cõ ueniunt. Item ⁊ ſecundo opi. Bar. pꝛobatur per bancle⸗ gem, vbi nõ habet locũ repuciatio. Itematertio: qæ cum cõmuniter titulus hereditarius ſit oneroſus.. man. pe⸗ reditatem.cum ſimili.raro erit dare caſum, in quo ſibi lo⸗ cum hec!l. non vendicet, qò eſſet abſurdum:⁊ hac opin. ſe⸗ quitur Jo. de Imo. ⁊ bene. Ex iſtis infertur, ſ an iure hodierno quo beres inuentarinm non conſᷣciens non te⸗ neatur vltra vires:vendicet ſibi locum hec lex. ¶ Et cer⸗ te ſi teneremus opin. Bart. diceremus qð nont: qð hocſit verum pꝛobatur per dicta Bar. hic in. qilla, an vbitantũ ſunt legatarijlocum habet hec lex.ſi autẽ teneamus Bal. qð ratione yexationum locum habeat: diceremus qð ſic: cum vexationes non remoueantur pꝛopter innentarij cõ fectionem:ſed quia ſequuntur do. Bar.rationem:ideo te neas, qð ex eo illatum eſt. ¶ Itẽ ant hec lex locũ babeat hodie, ſi beres non conſicit inuentarium:⁊ de huiuslegis Pꝛactica, vide hic per Barto. qui bene loquitur. Et ad ca- ſum huius adde alium caſum conſimilem, qui nõ eſt alibi ßᷣm Bar.ibi in.l. antepe. ad Trebel.vbi ſideicom. babet fa cultatem repudiandi totam hereditatem ratione partis ab herede repudiate. ¶ In glo.ſina in fi illa lex non obſt. q ibi pꝛioꝛ erat repudiata poꝛtio, ad quã alter ibi admiſ⸗ ſus, vnde ibi non fuit caſus inopinatus. ⁊ ideo beres ſibi imputet, qui non pꝛeuidit. ¶ In eadem gloſ.ibi,dum di⸗ cit in omni herede repudiante tc.⁊ hoc eſt verum.et licet Bal. in. l. quidam eulogio. in quibuſdam lect. C.e.tenue⸗ rit, qð hec lex cum ſit ſpecialis caſus: habet tantũ locum quando ſuus repudiat, non quando extraneus heres in⸗ ſtitutus. Sed hoc eſt falſum:quia caſus noſter non pꝛeiu⸗ dicat quo ad qualitatẽ coheredis:ſed damnoſitatẽ ipſus bereditatis, que parifoꝛmiter eſt inſtituto ſuo, ſicut inſti⸗ tuto extraneo:vnde eum ſit eadem ratio in vna, que in al⸗ tera:ſequendum eſt dictum glo. Summarium.. 1ᷣ Filijs inſtitutis a pꝛetoꝛe datur duplex beneñicinm: vnum a pꝛetoꝛe moꝛtuo, aliud a pꝛetoꝛe vino. 2 Füilius heres patris, qõ iure foꝛi etiam velit nolit obliga tur creditoꝛibus hereditarijs. 3 Seruus neceſſarius heres inſtitutus. quando habeat be⸗ neficium abſtinendi: 4 Benefieium abſtentionis, an inductum fuerit de iure pꝛe⸗ toꝛio, an ciuili⁊ qò communis eſt ſententia, quod tantum de iure pꝛetoꝛio. 5 Beneſicia pꝛetoꝛis ſunt annalia. 4 5 An detur aliquis caſus, in quo quis ſit heres neceſfarius velit nolit. 7 Spurius intrans monaſterium, quod hereditatem ſibi delatam a patre repudiare non poteſt, imo velit nolit be⸗ res efficitur. 3.— Spurius per ingreſſum monaſterij, ita legitimatur ſicuti per oblationem curic. Intellectus 7 aſ rnscött 4 fü ſing 11, ℳ. 1 atrun 1 emn, 7 ma Jatkenn ſio 16 ja.. unuai polit cedtoren Werarteyfſatmien 1 tanronorniin 9 unanemodawitlne eni CForaoupier fboe bene ruuöus onſttnt⸗Pümam wilsftjs anechberecitan tdeberaqualt diff ſ Alumne emancipatus Secun viſs mincibuspoſtpſeim aniw Cho füliunpatris! ulgricrecitorib'ereditan imisomiſſa canteſ i item levorlliber bomoſſcf.((Ne nulomoco haberebeneftiuab ieni iſtitutusſt ub concitio ivinlcetinextrancoiſta adiect dllusdehereinſtitanen uen rt iandubitaricotiitati ſitur ountariust oluitno⸗ dfſ Dubiantameneſtf dieumabſtentionisnötantd unm ſäletamdeinrecin. wadtntundeinregetviope abätmen inlquiſe pers mecyetabul inlſipatenac. nhonorgij Manepata hs. odcan m nda bdeele di Lud Bn Dumoſlne Accdin uoh 4 dnn d Nem actange Cömune.„ Moda dc pie d 1 doded aci gacin dy 1.. Ppin.Bartdicera non remoueantraeer naſcquunturdabet atum eſt.(Ftiaf m conſicit inuenre per Barto.quiba Aium caſum confaa ntepe ad Trebet näitctande lnte CJaglafua epudiata portioari fuit caſus inopia preuidit. CJNcuae an derepudiantet tan meulogioin qode nit ſpeciaiss cis a adiat, non qundie rcſtfalſum:qrisakne tui cobertdsiitas orntfoꝛmiter kiitnen decumſttestenrdie cidictun go dortao alidig un, 118,95 rrrebrichan 1' b di Ihs 1 pertatt⸗ 11 91 us deres iſttg 44 — ur ntvns niimi Scommunlst d f 6 sſant 72 ubft hnus 1iſusIGhe— S ruͦri⸗ „oe eg nonsttin Ichu g Intelleckus ad tex„. quoniam.in authen.quibus modis naturales effici.ſui.⁊ nu.i. Caſum, num liceat dare iure bodierno, in quo quis ſit ſuus ⁊ neceſſarius. J0 Reſtitutio in integrum, an detur contra grauamen iuris ade iure:. Creditoꝛ bereditarius agens cõtra filium teſtatoꝛis, tan- quam contra beredem, ſi filius ſimpliciter comparet, vel eſt contumax, ſi pꝛobat reum conuentum filium: anobti⸗ neat abſq; eo,qð pꝛobet de immiſtione.. 12 Exceptio inris: quando eſt notoꝛia, non debet allegari. 13 Hotoꝛium licet excuſet ab onere pꝛobandi: non tamen ab onere pꝛoponendi. 14 Exceptionem que ineſt obligationi, ex qua agitur etiam arte non opponente, iudex ex officio opponit. Adde eundem Ludo.in conſi.lxvij.circa fi. 15 Negans narrata:videtur negare, que pꝛincipaliter ponũ tur, non acceſſoꝛia. 16 Judex quando poſſit creditoꝛem bereditarium ex offi⸗ cio repellere: ino:, qui petit ſe reſtitui aduerſus hereditatis aditio- nem, an ſufficiat ſi pꝛobet hereditatem debitis inuolutã. 19 Pꝛiuilegiũ ſpeciale militie a doctoꝛibus non cogitatum. &. Suus heres po⸗ 3 C eſſarij 8. teſt ſe abſtinere pꝛeto Nris beneſicio, ſi olenniter non ſe immiſcuit: ſin contra, non:niſi reſtitutio concedatur. Neceſſa 8 S 8 S — rius autem heres nunqᷓ beneſicium abſtinẽdi habet. h.d. 1 vſq; in fi. ¶ Hota duplex t foꝛe beneſicium pꝛetoꝛis filijs ſuis heredibus conſtitutũ. Pꝛimum, qð dicitur a pꝛetoꝛe moꝛtuo ipſis filijs, anteq́; bereditati ſe immiſceãt. de quo bic.⁊ inſti.de here.qualit diffe.g.ſed his permittit.de le/ gaj.l. nam nec emancipatus. Secundũ qð datur a pꝛeto/ reviuo ipſis minoꝛibus poſtqᷓ; ſe immiſcuerunt:de quo in 2 titu. de mino. ¶ Ho.t filium patris heredẽ, iure foꝛi velit nolit, obligari creditoꝛibꝰ bereditarijs paternis. Ad qð infra ſi quis omiſſa cau.teſt.l.j..item, ſed qð in poteſtate. 3 deſtipu. ſeruo. l.liber homo§. ſi. CMNo. ſeruum; neceſſa⸗ rium nullo modo habere beneficiũ abſtinendi: qð tamen intellige niſi inſtitutus ſit ſub conditione, ſiheres eſſe ve⸗ lit:tũc enim licet in extraneo iſta adiectio nibil operetur. l. Coꝛnelius.de here.inſti.tamen quemadmodum opera⸗ tur in ſuo:vt.l.iam dubitari.eo.ti.ita ⁊ in neceſſario hoc ca ſu efficiatur voluntarius:vt voluit no.glo.inſti.de hered. 4 quali.⁊ diffe.§.j. Dubium tamen eſt † circa pꝛincipiũ no. an beneſicium abſtentionis nõ tantũ de iure pꝛetoꝛio fue⸗ rit inductum, ſed etiam de iure ciui. In quo eſt cõmunis ſentẽtia, ò tantum de iure pꝛetoꝛio per iura ſuperius al⸗ legata. Bal. tamen in.l. qui ſe patris. ⁊ in.l. vnica. C. de his qui ante aper.tabul.⁊ in.l.ſi paterna.C. de reuo.his que in frau.cred.allegat tex.hᷣm eum ſingu.qð etiam de iure ciui. tale beneſiciũ fuit introductũ.in.l.ſi.õ.fi.ver.ſi vero poſtqᷓ; dum dicit:pꝛeſentis autem.C.eo.quoniam tex.dicit ſolum inueniſſe.⁊ de eo fecit magnum feſtum Bar. de Sali. in.l. apudſhoſtes.C. de ſuis ⁊ legi. confirmans hanc opi.nõ fa/ ciens aliquam mentionem de Bal.nec de illo tex. qui me⸗ lius pꝛobat hoc, quam alius per eum allegatus. dicit ta⸗ men Sali.in. dl. apud hoſtes. qð ex hoc infurgit maxima vtilitas:q ſitãtum hocde iure pꝛetoꝛio fuiſſet inductum ſequeretur, qð † cum beneſicia pꝛetoꝛia ſint annalia.lj.§. largius.de ſucce.edicto.⁊l. emancipata. C. qui admitti. et in.l. in honoꝛarijs. ver. ſed cum reſciſſa. de ac.⁊ obl. qs poſt annum ſuus ipſe ⁊ neceſſarius remaneret dicto beneſicio ⁊paternis creditoꝛibꝰ vellet nollet obligatus: ſi intra an⸗ num dictum beneſicium non agnouiſſet. Ideo ius ci.con/ ſyderans equitatem idem circa hoc beneſicium cõſtituit, qð ius pꝛetoꝛium:volens:qð eſſet perpetuũ: cum benefi⸗ ſicia a iure ci.conceſſa perpetua ſint:vt inſti.de perpe.ztẽ⸗ po. acti.in pꝛin.C. e.l.cum fimi.qð ſimiliter dicit foꝛe ſuum dictum nouum ⁊ ſing.⁊ a nemine tactũ. ¶ Circa hoc ad- uerte:q iura per eũ circa pꝛincipiũ.l.pꝛimo alleg.nihil fa ciũt vt poteris videre.Alie due leges finaliter nõ pꝛobãt boc:qꝛ ille nouiter hoc non inducunt: ſed recitant appꝛo⸗ bando pꝛetoꝛis beneficiũ:vt bec.l.facit. ęoꝛtiſſime tamen ob. verſi.per Bal. allegatus:qꝛdicit, pᷣſentis. l. authoꝛitas: ⁊ nullam mẽtionẽ facit de pꝛetoꝛe:niſi effugias illũ tex.qꝗð /10 De acquirenda hereditate. 14 ibi tãtum Imperatoꝛ pꝛouiderit circa illum caſum illius H. videlicet quando credebat ſuus hereditatem foꝛe dam noſam:non autem generaliter:vt facit pꝛetoꝛis beneficiũ. Alliam rationem nõ video.Cogitabitis. ¶ Aidetur etiã bᷣin Sali. poſito, qð verũ eſſet qdð iure ci. inductum eſſet di ctum beneficium:tamen dictum ſuum nõ videtur verum, qð ſi ſit tãtum inductum de iure pꝛetoꝛio, beneficium eſſet malum.hoc enim beneficium non cauſat actionẽ:ſed exce⸗ ptionem:vt patet:quia non eſt neceſſe coꝛam pꝛetoꝛe viuo agere pꝛo conſequendo huiuſinodi beneficium: vt.l. eum qui.. eo.non tamen conſequitur ius exceptionis ipſe ſer⸗ uus qð pꝛopꝛium eſt:cum exceptiones perpetue ſint:vt.l. pure..ſi.de doli excep.⁊ in.l.licet.⁊ qð ibi no.C.de except. vnde, qõ ipſe dicit, non videtur verum. Et hanc repꝛoba- tionem habui a quodam ſingularis memoꝛie mirabiliſſi⸗ mo viro, qui ſecũdum loquelã erat Cathelanus, et nunq́ᷓ; voluit mibi nomen ſuum expꝛimere:et didici in itinere ex Peruſio verſus Romam. ¶ Circa tertium no.t eſt ad⸗ uertendum ad aliquem caſum, in quo quis neceſſarius ſit velit nolit. Ego interrogabam illum, de quo. 6. reſpondit ipſe qð de hoc Ang.no. vnum caſum ſingu.in authen.qui. mo.natu.effi.ſui.⸗.quoniã varie.vbi babes caſum, qui nõ eſt alibi, ꝙ filius legitimatus per curie oblationẽ, velit no lit eſt heres patris:⁊ nõ poteſt ſe apaterna hereditate ab- ſtinere. Poſtmodum dixit, † ꝙ non eſſet ponere os ad ce lum, ſi quis diceret, ꝙ ſpurius intrans monaſterium bere ditatem ſibi delatam a patre repudiare nõ poſſit:imo ve⸗ lit nolit heres efficiatur.⁊ de hoc dicebat ipſe habeo fun/ damentum cuiuſdam dicti Guiliel. de Cu. qð refert Bal. in.lj. C. de ſac. ſan. eccle. dicẽs, ꝙ quemadmodum ſpurius legitimatus per curie oblationẽ: ita⁊ per ingreſſum mo⸗- naſterij:vnde dicebat ipſe cum hi duo pꝛedicti doc.equi⸗ parent ius qð diſponitur in vno, diſponatur ⁊ in reliquo: boc tamen dictũ:quia periculoſum eſt, dicebat nolui ten- tare:⁊ ſi hoc eſt verum, eſt ſing.limitatio ad legẽ, is qui.. neq; filius.⁊ l.is poteſt..eo. Si volumus tenere opin.qð monachus poſſit repudiare hereditatem abſq; conſenſu abbatis:quia hoc caſu fallit: quia eſt mentitenendum. di/ cebat rtamen:ꝙ tex.ille pꝛealle..quoniam.debet tantum intelligi in caſu ſuo, videlicet, quando quis legitimat᷑ per curie oblationem, non autẽ per ſubſequens matrimoniũ: aut pꝛincipis reſcriptũ. Pꝛimo:q tales a legitimis filijs nibil differentes:⁊ in authẽ.eo.tit..non enim.ver. bi nibil afilijs differentes.⁊ in authẽ.quibus mo.na.effi. legiti.g.ſ vero hic.ſi igitur nibil a legitimis differant, conſequenter beneficium abſtẽtionis pꝛo ipſis datum eſt:pꝛeterea dice- bat hoc clarius ⁊ ſingu.pꝛobari in eo..quoniam.verſi.⁊ ſi filij. circa fi.vbi litera ſingu.dicit, qð omnes leges de ſuis legitimis loquentes, locum habent, ꝛin legitimatis filijs: mihi tamẽ videtur ꝙ imo extendẽqus ſit ille tex. ad qua⸗ litercunq; legitimatos. Pꝛimo quia ibi no. Ange. fuerit generalis. Secundo:qꝛ pꝛefatus tex.etiam dicit, ꝙ legiti⸗ mati per curie oblationẽ in nibilo ſunt diſſimiles ab ipſis ſilijs a pꝛincip.Tertio videtur:ꝙ tex.ita loquatur in iſtis ſicut⁊ in alijs legitimatis. Rec ob.contraria:quiaintelli⸗ guntur ꝙin nibilo ſint diſſimiles, pꝛeterquã in hoc. ⁊ hoc ſalua ſua reuerẽtia.Cogitetis tamè. ¶ Dicebat t⁊ quar- to poſſe etiam hodie dari tertiũ caſum, in quo iure nouiſ⸗ mo gs ſit ſuusꝛneceſſarius:videlicet, in patre qui eſt ſuus et neceſſarius heres filio legitimato per curie oblationẽ: tamen ſcðm eum dicebat de hoc foꝛe caſum ſing. in pꝛefa⸗ to.ſ.in authẽ.qui.mo.na eff ſui.in.⸗.in quibuſdam autem caſibus.vbi dicit litera, ꝙ quẽadmodum parẽtis beredi⸗ tas deuoluitur ad filios legitimatos, ita eodem modo, vi- delicet cum eadem qualitate ⁊ cõditione deuoluitur bere ditas filijs legitimatis.⁊ ſic iſte erit tertiꝰ notabiliſſimus caſus ſecundum pꝛefatum doct.Cathelanũ. Et hoc dice⸗ bat a nemine foꝛe tactum. Reperi tamen in quodam lib. quem habebat quidam ſebolaris, qui dicebatfuiſſe Bar. qð colligebatur in.d.damni.notabile:⁊ ſupꝛadicta tene menti:quia ab alijs ſunt intacta. ¶ Altmo f no.ꝙ contra miſſionem iuris: de iure, vt eſt hic, in ſeruo neceſſario:nõ datur in integrũ reſtitu. C Ex quo arguunt biclegentes quod contra grauamen iuris ⁊ de iure non datur reſtitu tio. Nec ab eo poteſt appellari.d.verſi.ſi qua pena.( In glo.ſuper verbo.teneatur. ſtrictiſſima eſt queſtio iſta, an videlicet, ſi creditoꝛes bereditarij agunt contra filium v ——————— —— 8 3— ——⏑—-—--——B.,,.,... ͤ———;— ——— *— —— —— — —— — — 1* — A Plun e 4 ⁵⁸———⅓ — —ÿ—’xx——————————— 1 8 8—— 4 1—. 7 3 1 4„ 85 Zudo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ part. teſtatoꝛis, tanq́; eontra beredem, filius ſimiliter compa⸗ ret iudicio:vel eſt cõtumax:an ſufficiat ipſis creditoꝛibus pꝛo obtinenda fententia, quod pꝛobetur tantũ foꝛe filium abſqʒ eo, ꝙ ſe immiſcuerit, per glo. cõmuniter tenetur qð nõ. tam hic quam in.l.ſi cum dotem„.tranſgrediamur.. ff. ſol.mat.⁊ in.i.j.C. ſi vt ſe ab here.abſti. allegata in gl. BGar. tamen hic, quẽ ſequitur Bal.⁊ Ange. hic ⁊ in. l. minoꝛ. S. c. vbi per Bal.volẽs cõcoꝛdare gloſſatoꝛes diſtinxit, ꝙverũ eſt qð filius in poteſtate eſt ipſo iure obligatus creditoꝛi⸗ bus hereditarijs:⁊ hoc per hunc tex.⁊ iura allegata in no tabilibꝰ: facit. ã.de cõtir. tu..ij.⁊. d.l. moꝛe. ⁊ l. Antiſtius. in. ſi j. eo. Sed an interim, videlicet, anteq́; ſe immiſceret, poſſit a pꝛefatis creditoꝛibus conueniri:dicit ipſe ꝙ non: ⁊ratio:q ſperatur illa obligatione nouari per ſubſequen tem abſtentionem:igitur volens ad hoc conueniendus:et inqucit.j.ſi pecuniam.ſi cer. pet.a Alterius ſubdit, qð li cet filins ſit contumax, ⁊ in iudicio nõ comparuit ad pꝛo- ponendam exceptionẽ abſtentionis, non pꝛopter hoc de⸗ I⁊ bet ſequi cõdemnatio, eo:qrcum illa exceptio ſit inducta a iure tanqꝙ́; notoꝛia, non eſt neceſſe ꝙ allegetur. Allegat 3.de condi.inſti.l. que ſub conditione§.fi.⁊.l.j.C. eo. impu⸗ tent ergo creditoꝛes ſibi ſm Bal.qui anteqᷓ; iudicium in- grederentur a filijs non petierunt, an heredes eſſe vellẽt necne:ad qð.ð.de interro.actio.lij.cuml. ſeq. facit in ſimi⸗ li.de rei ven.qui petitoꝛio.⁊ hec eſt eoꝛum opin.Pꝛimum dictum Bart. ab omnibus conceditur pᷣm authoꝛitatem, dum dicit:qð non poſſit interim conueniri:⁊ quod non ſit neceſſaria exceptionis allegatio videt falſum: vt hic ſubti liter tenet Rapha.Cu.dicit enim imo qð ſit neceſſarium ipſius exceptionis allegationem pꝛobare:quia Bart.con ceſſit mibi, ꝙ ante abſtẽtionẽ filius obligatur: ergo a pꝛin cipio exiſtente obligatione, dicitur fundatum ipſuum foꝛe ius creditoꝛis, adeo: quod ſi debitoꝛ non excipiat, ſibi im⸗ putet:⁊ ſequiturcondemnatio:cum iudex ſuum officium, vt non petitum ſuper hoe, miſcere nõ teneatur.l.iiij.. hoc autem. de dam.infec.⁊ hoc voluit gl.in.l.ſi vnus..pactus. ff.de pact.in glo.in opponẽdo circa medium:⁊ facit quod no. Bart. in.l. ita ſtipulatus.la grande. de verbo. ob. in an⸗ tepe.colũ.Et ſimiliter non obſtat qð dicit Barto.qõð licet 33 exceptio tanquam notoꝛia nõ debeat allegari:quia imo notoꝛium:licet excuſet ab onere pꝛobãdi ipſam exceptio⸗ nem:non tamen me excuſat ab onere allegandi:vt no. vo⸗ luit gloſ.in cle.appella.de excep.⁊ no.glo.⁊ Jo. And.in no uella in. c. accedens.extra vt lit.non conteſt. Sed ad hoc ar 34 gumentum poteſt reſponderi ſaluando Bar.qð tamen hec exceptio inſit a pꝛincipio ipſius obligationis ipſi obli gationi:⁊ cum ea obligatione hec exceptio naſcatur. Po teſt etiam iudexparte non opponente hanc exceptionem pꝛoponere:⁊ in hoc fupplere.⁊ hec fuit notabilis theoꝛica do. Bar. in.l. eum qui ita. qui ita. de verbo.obli.et in.l.le⸗ cta.ſi cer.peta.ſed cum ita ſit in hoc caſu. ergo.Et hoe etiã ſentit hie Jo. de Imo.ꝛ bene per dictũ.d. Raph. ⁊ Bar.ꝙ iſtud ius abſtẽtionis competit quandoq; filio in modum facultatis tantũ: ⁊ pꝛefatum ius adhud in eſſe non eſt de⸗ ductum:nil habet operari:pꝛobatur hoc per Ang. ab op⸗ poſito: quia ſicut facultas adeundi in actum deducta in du.nihil operatur, vt. l.pꝛecia rerum.j. ad legẽ Fal. ita nec etiam facultas abſtinendi. Pꝛobat hoc per ſimile: quia li cet mibi,vt minoꝛi competat facultas reſtitutionis: tamẽ non poteſt hec reſtitutio per modum exceptionis oppo/ ni:niſi pꝛius eam impetrando in actum deduxerim: vt l. actiones..exceptiones.que dixit in fi.de except.qð con/ trarium eſt valde difficile: cogitetis vos ⁊ reſpondeatis. ¶ Poteſt reſponderi, qð nõ eſt verum aſſumptum: imo facultas in ſuo aliquod operatur, ſcilicet reſpectu tranſ⸗ miſſionis:yt.d.l.apud hoſtes.⁊ ideo ſequenda eſt commu nis opi.licet contra eam ſit glo.que eſt contraria alijs glo. que ambe reddũt foꝛtẽ hic.l. Sed ad hoc ſimpliciter Bal. eam allegat in.l.apud hoſtes.C. de ſuis ⁊ legi.que eſt in au thẽ vt hi qui obli.ʒ.vt autem nondebemus in gloſſ. ſuper verbo, parentes. eo. titu. ¶ Sequendo eommunem opin. debet poni huius queſtionis exemplum, vt ponunt qui- 55 dam: vt creditoꝛes agant contra filium, vt heredem, qui poſtea neget narrata pꝛont narrantur:per talia enim ver ba negatoꝛia videt᷑ negari pꝛincipale fundamentũ ipſius libelli: non autem acceſſoꝛia:vt eleganter dixit Bar. in.l.ſ dubitetur jff.de ſideiuſ. vnde cum pꝛincipale fundamẽ⸗ tum creditoꝛum ſit, qð filius ſit heres:videtur per conſe quens, qsò filius, qui negat ſe heredem, ab bereditate Ad ſtinere. CAnde non debet poni hoc exemplnm:quia ſ ſe queſtio eſſet:nullum haberet dubium. C Item: nanehte quia ſi vera eſſet opi. Raph. qui etiam reſpondet hic an pꝛimã. C.ſi vt ſe ab here. abſti.per quam eincipaliter fun dant ſe doc.⁊ ad alia de quibus hic per eum. de facili pꝛo⸗ bato per creditoꝛes debito, et filiatione: poſſet ipſe flius effugere condemnatoꝛiam ſentẽtiam: quia remedium eſt eſt pꝛo his pꝛoba. Quod ſi illius ſe dicat velle ab heredita te paterna abſtinere:⁊ tunc etiam ſi ipſe hanc exceptionẽ creditoꝛibus non opponeret, index eꝑ officio ſ upplebit: 16 ſicut ante a pꝛincipio quando nullum † ius ſeu fundamen tum, is qui actionem intentat:poteſt eundem iudexetiam parte non petente ex officio repellere.l.vbi pactũ.de traͤſ⸗ actio.⁊ facit de bo. lib. qui cum maio:. accuſaſſe.in gl. Et ita etiam quando ex poſtfacto ſuperuenit aliquod ius 9d annullaret ipſius creditoꝛis fundamentum:poterit inq etiãparte non opponẽte creditoꝛẽ repellere: vt voluit ele ganter Bar. in.l. ita ſtipulatus. in vlti. col. de verbo. oblig pꝛo quo.d. allego caſum no.quem ibi ad hoc no. Angein filio ſi act.que eſt antepe.de fur.⁊ hoc eſt remediũ in hac materia:que tamen accipit tres limitationes ex. z. dictis cum dictum ſit, qò tribus modis eſt dare:etiam podie he 17 redem ſuum ⁊ neceſſarium. ¶ Altimo queritt hic Joan. de Imo. an ſi minoꝛetat ſe in integ. reſtitui aduerſus be redit.aditionẽ ſufficiat ſibi pꝛobare eſſe debitisinuoluta quo allegando WBal. ⁊ But. in. o. lj. C. ſi yt ſe ab here. abſti. dicit qð ſic:tamen ipſe non videtur tenere:quia ad hocyt competat reſtitutio, opoꝛtet ſe pꝛobare minoꝛem ⁊ leſum: vt.l.nam ⁊ poſtea..ſi minoꝛ.ff.de mino.l.verum. ⁊ intoto titu.ff. de mino. Sed licet pꝛobet hereditatẽ debitis inuo⸗ lutam:non tamẽ pꝛobat pꝛopter hoc bereditatẽ foꝛe dam noſam: quia poteſt eſſe ꝙ bona hereditaria ſufficiunt ad debita ſoluenda. Pꝛobatio autem debet eſſe concludens. vt.l.matrem tuam.⁊.l.neq; natales. de pꝛoba.⁊ hoc non eſt bhuiuſinodi igitur. Tu tamen ſequaris opi. Bal.: But. et quia eoipſo, qò pꝛobet hereditatem implicitam debitis, Pꝛobat vexationes eſſe in hereditate: quibus etiam ſolis exiſtentibus minoꝛ reſtituitur:vt in.l.minoꝛibus.de mino ri. In glo.ſuper verbo, pluribus impꝛopꝛie. de quo vide, qð dictum fuit in.lin pluribus.a. eo. ¶ In glo. ſuper ver⸗ bo, teneatur ibi, quantum ad cõmodum ⁊ incommodum. 18 declara vt hic per Bar.(Item raduerte ad id qð ſupꝛa dixi allegando. H.quoniam.in authẽ. qui.mo.natu.effi. ſui, tenendo qð pꝛefatus vir dicens, qdð..ille poteſt extẽdi ad qualemcũq; legitimatum ſecundũ, qð ibi tenebat.d. An⸗ ge.quia pꝛo opin.illius.⁊ contra Ang.facit.l.eoꝛum.C.de natu. lib. vbi JImperatoꝛ vult diſpoſit.pꝛeallegati..locũ habere in legitimatis per curie oblationem, non facien⸗ do mentionem de alijs:ideo cogitandum. ¶ Addas ca⸗ I ſum ſpecialem, ⁊ in quo iure antiquo flio eſt permiſſa adi 2 tio abq; iuſſu patris:quod eſt quando a commilitante in⸗ ſtitutus fuit, ſeu ab eo quem pꝛopter militiam cognouit. in.l.ſi filiuſfa, a commilitone. als. l.miles filiuſta. de caſtren. pecu.quem caſum pondera ⁊tene menti:quia eſt vnũpꝛi⸗ uilegium militie, ⁊ꝛ a, doctoꝛibus non ponderatum. Summarium. Datio coberedis, quod non tollat neceſſitatem in beredem. Item nec ſubſtitutio vulgaris. JIus inſtitutionis ideo directum appellatur:quia capitur poꝛtio a ſeipſo. 3 Obligatio, quod non oꝛiatur inter coheredes. 4 Obligatio, quod oꝛiatur inter teſtatoꝛem ⁊ beredem. Tparte heres. Cerssom⸗ no ratione partis ſue, eſt neceſfarius: licet inte lliqua parte babuerit coberedẽ:niſi fuerit con⸗ ditionaliter inſtitutus. h. d. ¶ No. quod datio eherech † extranei non tollit neceſſitatẽ heredis neceſſari bot ſcm. Ande licet diſtinguamus, an datio coberedis tolla exiſtentiam ſui.de quo in.lx.ſi filius. de vulga.: Pnprinon non ANen, 4 tua 1 ſo unng.. yw zuling anummä „Samna jauoch nunii . mürzanauhninen la⸗ arrſändi ſoblitatione pu Vtubereden e u⸗ mnuanrainſa cheminponione ſeupen müntnahnd, otrnſaittatyr. uunmigsräbe itsberecitatem adlerit. ncs qodebetoperariſecun aiungitur. toboius legis, anhabeat! 1 libſitoti ad bona pupili, mteenchan veroerpupllari- aissobligationisdefuncti qon nrſoneberedis anppllincaſä hninslegis ang ydiure pelper aditionem, ttonesadiſtamlegen. aniſeencinoneniensexinſtt nnſwittatur. ucam eclogio Cdeinredelt nomnrecerta. ginsſeſtintitutuser re certa, eutttrnſtmmainoui erſtente zdmittat n datur ad pupil haſtiobwinslegi — lagwänndu Khitobulsbgis nbabeat o nqaüanmiſineget temanin ta niddurac ehn pine anc 3 0 deon 1 aem Jwn immin awaüiguönRr Can M üna 3 accreſ ncitranſn 1 enn fMtdar er ae do. r poſtfarroſid han recitoasfmnduneäh Onet,e. U nete Tedohe Aſtipulat. aärn dſun(gh Rpetaſſem; 12 bi moh. ¹ Tſbigodatcn 3 9 6 821.7 But ndlicftzee 6 ipſe non ich seſſe in berecitta rreſtitutur.ntnlan rbo, pluribus ian inplunbusan uantum adcomores Bar.(Jtem e puoniamn ancig tus vir dicens qii matumſtcuncicie ius. contra hi ertor vult dißrins ris per curie ti⸗ b iiis idco ogtauaſ aquoiure antomsii s quod eſtquntyine beo guen poynie nmüſtone à sn, J3 doctordus o7sde ummain cchs wqvod ü. tiordsa, Ar ideodrecung 3 eienechnen .ce. dlg, 6 Od tidred. athäh ded c at neceſſitatem neceſſarijs, ſic in ſimili vul⸗ den Foſtendn facta neceſſario non habet tollere illam neceſſitatem, de qno dictum fuit in.lilius qui ſe paterna. 2 3. co. ¶ Secũdo no.ſ qd ideo ius inſtitutionis directum appellatur:quia capitur poꝛtio a ſeipſo non autẽ per me⸗ diam perſonam: hinc ſumitur theoꝛica cognoſcendi di- z rectam ab obliqua. CEt per hanc literam † repꝛobatur quedam no. glo. in..poſt diniſionem. C. de iur.⁊ facti igno ran.dicens, qò inter coberedes oꝛitur quedam natura- lis obligatio:qð eſttalſum per hanc legẽ, cum vnuſquiſq; a ſe capiat,⁊ non ab altero: ergo vnus alteri nõ obligatur yt etiam voluit tex in.l. ſed ⁊ſ ſub conditione.ſi.ff.de be 4 re. inſti. ⁊ ibi vide per legentes. CAn autem † inter teſta toꝛem ⁊ heredem obligatio oꝛiatur: quedam gloſ.dicit qð ſic ex contractu do vt facias: vt l.is conſequenter..ſed et ſi monumentum.ffami.erciſ. Summarium.. Ius accreccendi, quod tranſmittitur ad peredes. Item habet locum inter coniunctos re⁊ verbis⸗vel alte⸗ rum tantum: et etiam inter ea quoꝛum vnum eſt fo:tius altero. non 2 Jus ſubſttutionis ad heredem non tranſmittitur. us accreſcendi ex ſubſtitutione pupillari coniunctum tranſit al beredem. us acreſcendi cum pupillari ſubſtitutione vnitum, qð pabetiocum in poꝛtione ſeu hereditate diuerſa. Jusonditionale pꝛoueniens ab herede in vltima volun tate qð tranſmittatur. 6 Dipoſitio buius legis vt habeat locum, an requiritur ꝙ apillus bereditatem adierit. Coniunctus, qò debet operari ſecundum naturam eius, cui coniungitur. Diſpoſitio huius legis, an habeat locum pupillo exbe⸗ redato. Heres ſubſtituti ad bona pupilli, an veniat ad illa iu- re accreſcendi, an vero expupillari. 10 Qualitas obligationis defuncti, qò non mutatur ex qua- litate perſone heredis. n Bona pupilli in caſu huius legis, an querant᷑ heredi ſub⸗ ſtituti ipſo iure, vel per aditionem. 2 Limitationes ad iſtam legem. i Jus accreſcendi pꝛoueniens ex inſtitutione ex re certa, ꝙ nontranſmittatur. 14 Lex, quidam eulogio. C. de iure delibe. ꝙ non habet locũ in inſtituto in re certa. 15 Pupillus ſi eſt inſtitutus ex re certa, ⁊ coheres ſubſtitu⸗ tus vniuerſaliter inſtitutus: an pupillo decedente matre ſuperexiſtente admittatur ad pupilla. coberes ſubſtitu⸗ tus vt mater. 36 Diſpoſitio huius legis quod non habet locum matre exi ſtente in medio. Diſpoſitio buius legis.an habeat locum in ſubſtitutione exemplariꝛremiſſiue.Et item, an in tacita pupillari com⸗ Ppꝛebenſa in vulgari.nu. 18. 19 Diſpoſitio legis, quidam eulogio. an babeat locum in ta cita pupillari compꝛehenſa in vulgari. 5di patri heres. ua⸗ ⁊creſcẽdi tã⸗ Nquam tale tranſmittitur ad heredes: ⁊ ſic repe ʒʒhritur coniunctũ cum pꝛinci. ſubſtitutione, hoc ab ea capit, videlicet, ꝙ locum ſibi vendicat poſt agnitam bereditatem. Item ⁊ ſecundo trahitur ad vniuerſa bona 1 pupilli. b. d. ſingu.;m Bar. ¶ Et ̃ pꝛemitte pꝛo euiden- tia, qs ius accreſcendi tranſmiittitur ad heredem vt hic: ⁊ in.liſi ex pluribus. de ſuis ⁊legi. Secundo qð habet lo- cum inter cõiunctos re⁊ verbis:vel alternm tantũmodo: vtl.vnica..itaq;.C.de cadu.tol.qð fallit in hereditate: vt ibi dicitur:⁊ hoc ne ſequatur incõueniẽs, ne quis decedat pꝛo parte teſtatus ⁊ pꝛo parte inteſtatus, cõtra regulam. ius noſtrum. ¶ Tertio, quod vendicet ſibi locum inter ea quoꝛum vnum eſt foꝛtius altero: alias non: vt.l.j..j. de re mil.l.ſi duobus. 3. titu.j.⁊.l.ſub condi.quibus mo. vſuſfruc. amit.⁊ hinc eſt ſm Ang. qð poꝛtio accreſcit poꝛtioni, licet De acquirenda hereditate. 155 cũ ſuo onere ſᷣm.l.i Titio ⁊ Deuio. in§. Julia. de leg.ij hinc eſt ꝙ Leg.in hac materiavtũtur verbo, poꝛtionis:vt patet in.l.ſi totam.j. eod.: in. lj. C. quando non pe.partes. ¶ Quarto ꝙ tantum locum habet in acquiſitione impe- dita, vel ea penitus reſoluta: vt. l. ſi minoꝛ.j. eo. ¶ Quinto qð ̃ ius ſubſtitutionis ad heredem non tranſmittitur:vt d.l.ex pluribus.⁊l. ſed ⁊ ſi plures.⁊l. qui liberis.. bec ver ba.de vulg.⁊ pup. ¶ Et his pꝛemiſſis no.⁊ ꝙ ius accreſcẽ di ex pupillari ſubſtitutione coniunctũetiam poſt aditam bereditatem ſᷣm vnum intellectũ tranſit ad heredem. Et hoc eſt vnum in quo hec lex ſcom omnes redditur ſing.ſe⸗ cundum bhunc intellectũ.quia licet ius accreſcendi nõ ven dicet fibi locum poſt acquiſitionem alteri factam per adi⸗ tionem:vt.l.j H.interdũ.de vſufru.ac.tamen fallit niſi iſtud ius vnitũ ſit cum pupillari ſubſtitutione:qꝛ tunc hoc ſpe/ ciale ab eatranſit. ¶Scðo no. aliam ſingularẽ: ſᷣm vnũ alium intellectũ, qð ius accreſcendi vnitũ cum pupillari ſubſtitutione habet locũ in poꝛtione ſeu bereditate diuer ſa:cum regulariter ſit cõtra:vt in.l.ſub condi.in euidẽtia⸗ libus alleg. ¶ Noin ver.nam is qui.ꝙ neceſſarius beres eſt pupilli cui facta eſt ſubſtitutio. Item in verſi.nam, et ſi ipſum.ſuppleas ſᷣm Bald.ſi nihil vetat. ¶ Et exhoc not. T qð licet ius cõditionale pꝛoueniens a teſtatoꝛe in vltima voluntate, non trãſmittatur ad beredem: vt. lxvnica. 5.ſin⸗ autem ſub condi.de cadu.tol. Tamen ſecus eſt in iure cõ⸗ ditionali ab herede pꝛoueniẽte in vltima volũtate: vt bic, ⁊ in.l. poſt ulante. ver. ita tamenj. ad Treb. Sicut in ſimili dicimus ius cõditionale contractus tranſire ad heredes: vt inſti. de verbo. ob..ex conuentionali. de quo.j.eo.l.ſi cũ petiero. ¶ In glo. ibi,foꝛte nibil refert.Aduerte:q ar⸗ ticulus huius glo.eſt vnus ex pꝛincipalibus huius l.vide/ licet ad hoc vt hec.l.habeat locũ in ſecũda parte ſui, an re quiritur ꝙ pupillus inſtitutus adierit hereditatẽ, velnõ: vt vides hic gloſſ.ponentẽ duas opi.vnam ꝙ ſic:⁊ hec eſt pꝛima, quam videtur ſenſiſſe glo. in.l.totum. ⁊ in. d. l.vnica. S.ſed ſi ſub conditione. ⁊ hanc ſequitur Bar. Ang. dicen tes contrariam opi.quia ſi ſic eſſet, pupil. hereditas cũ pa terna non eſſet cõiuncta:ſed diuerſa.œt ideo tũc inter eas non habet locum ius accreſcendi:vt.d.L.ſub conditione.cũ ſimi.in euidentialibus allegatis. ¶ Item pꝛo hoc adici⸗ tur ver. iſtius legis, circa fi. ibi, coniungi eam paterne ⁊c. quam coniunctionem clarum eſt fieri per aditionẽ: ergo ſi pupillus non adijſſet, diſpoſitio buius legis non babe⸗ ret locum.Contrarium tamen puto verius:q hoc tenet vltra pꝛedictas glo. Item Bal.in.l. quidam eulogio.in.ij. charta:vbi optime declarat hanc legem.C.de iure delibe. Item do.Franciſ.de Rampo.ꝛ Joan. hic.E&t do. Raph. dicebat dñim Fran.ſecundum relata dñi Joannis dixiſſe qð ſi pupillus adiret paternam, ipſe pupillus non vniret ſuam paterne:ſed totum econtra, videlicet paternam pu⸗ pillari:vt.l.ſed ſi plures 5.ſi. de vulg.⁊ pupil l..veteres. de acqui.poſ..eo.l.heres per ſeruũ. Item nec ob·verſi.5. alleg. coniungi eam.imo potius ſecundum pꝛefatos doct. facit contra:qꝛ videtur dicere qð tempoꝛe moꝛtis pupilli venit ipſa hereditas paterne coniungenda, non ante vel poſt eius moꝛtem: non autem in vita pupilli fuit coniun⸗ cta:⁊ ſic ſequitur, ꝙ non adiuit. Pꝛeterea ſecundũ eos ra- tio huius legis, fuit ne pupillus ſine herede decederet:ar gu. l. Julianus. 3. e.⁊ hinc eſt qð dicit glo.vlti.q vbicunq; pupillus ex teſtamẽto poſſit habere alium heredẽ, quam heredem ſubſtituti decedentis:nunquam hec lex haberet locum.Sed talis ratio pariter habet locum ſiue pupillus adeat, ſiue non adeat: ergo ego alijs rationibꝰſimiliter pu to iſtud dictum pꝛocedere. Pꝛimo:quia ⁊ regula huius le gis ideo fuit vt per Bar. in.l.fi. quia quos non poſſumus nobis neceſſarios facere, ſimiliter ⁊ noſtris filijs:vt. d.l.ſed ſiplures..quos poſſum.de vulga.ꝛ pupil. d.l. Julianus in fi.ver. pꝛinci..co.⁊ in..iij..aperturt. ſᷣm vnum intelle⸗ ctum glo.S.de heredi.inſtit. Sed hec ratio habet locum, adeat pupillus, vel non. Itemet tertia ratio fuit:⁊ hec eſt pꝛopꝛia in litera hic aſſignata: q ex quo ſubſtitutus adi⸗ uit poꝛtionem ſuã neceſſario ſe obligauit ad ſubſtitutio- nem pupil.vt in.d.l.quidam eulogio. Sed hec neceſſaria obligatio quantũcunq; conditionalis ſm Bal.tranſit ad beredem:yvt hic.⁊ in ſumlibus allegatis in glo. C Item ⁊ hoc coꝛroboꝛo euidentiſſima ratione:quia ideo ius accre- ſcendi in caſu.l.noſtre ad pupillarem hereditatem ſic di v iij 2 4 „„Sru us 82 ——— 2. F * 7 7* 1 44.. s .uge KRO 135 nerſam trabhitur:quia hoc operatur virtus talis ſubſtitu tionis:cum qua ius eſt vnitum:yt in not.dictum fuit. Sed hoc ergo facit ius vnionis aut cõmunionis:yt omnes cõ/ fitentur. ergo coniunctum T debet operari ſecundum na⸗ turam eius, cui vnitur ⁊ cõiungitur. l. ſi conuenerit.. ſi nu da. de pigno. act.⁊ in.j.ſi cõuenerit.. etiam. C. de iure dot. l.inter ſocerum.. cum hoc. de pact. dotl. ſi ex toto.de lega tis.j. Sed natura pupillaris ſubſtitutionis eſt illa, que vt exheredato fieri poteſt. circa no. in.l.ij. de vulga. ⁊ pupilla. ⁊ſic non potẽtis adire paternam bereditatem: ergo ⁊ ius accreſcende pupillari accreſcende coniunctim. Hanc ſimi ter naturã ſapiat, vt in exheredato pupillo:⁊ ſic adire non volente in caſu huius legis, vendicet ſibi locũ. Item ⁊ alia ratione:qꝛ vbicunq; eſt fauoꝛ pupilli, poteſt dici qð bere- ditas pupillaris reputetur paterna.l. Papinianus.. ſed nec impuberis.C.de inoffi.teſta.⁊ qð noin.l.patris et filij. ⁊ in. lij. de vulg. ⁊ pupil.in. ſ filius.⁊ in.§. adeo. Sed in ca ſu noſtro, qð ſic reputetur: eſt fauoꝛ pupilli, videlicet pꝛo habendo herede:vt.l.⁊ quia.de interro ga. ac. debet repu⸗ tari paterna, ſi ſit expꝛeſſa: habeo qõò in caſu puius. lnon requiratur pupilli aditio:quia nec ſua hereditas paterna indicetur:non aditum alteri poꝛtioni paterne cẽſetur ae⸗ creſcere:vt.l.qui ex duabus.per totum.3. eo. Item ſi Bar. ⁊ Ange. confitentur, qðò poſt aditam hereditatem habeat locum hec.l.ergo multo magis non debet habere locum non adita: quia hec eſt pꝛopꝛia natura iuris accreſe cẽdi:vt non adita accreſcat hereditas:vt in euidentialibus dixi:⁊ hocfuit ar. Jaco.de Zret. Item quia⁊ intellectus Gar.⁊ Ange. cõmuniter eſt reſtricbinus huius.l.ac dininatiuus: quia vt in ea patet, nõ requiritur pupillũ adiuiſſevel non. C Hon obſtant argumenta eoꝛum, videlicet illud, qð ſinõ fuiſſet adita heỹditas pupilli eſſet diuerſa:⁊ ſic locũ nõba beret ius accreſcendi iunctum cũ iure pupillaris ſubſtitu tionis trahitur ad diuerſas ſubſtitutiones:pꝛont eti ipſe Bart. hanc.l.ſummauit. vel etiam poteſt dici ßm.d. Fran. pꝛout refert hic Jo. de Jmo. ꝙ illud eſt verũ, niſi beredi⸗ tates eſſent omnino diuerſe: ſecus f iuris authoꝛitate re- Putarentur quaſi vna. qð non eſt in caſu huius legis, poſi to tamen, qõ opi. Bar.⁊ Ang. ſit vera hic:niſi pupillus nõ adiniſſetnec etiam repudiaſſet:qꝛtunc iuris cenſura pꝛo⸗ ueniens exl.neceſſarijs.ſuper eo operatur:vt illa heredi⸗ tas paterna nõ repudiatavideatur adita:licet ſic ſm Zin⸗ ge. poteſt ſaluari vna opi.glo.que dicit de hoc curandum non eſſe de iure, tu tamen poſtqJ ſupꝛa tenuimus, babet hic locum etiam pupillo repudiante. ¶ Et ex r pꝛedictis bic deciditur, an heclex babeat locũ pupillo exheredato: ⁊ſi teneas opi. Bar.⁊ Ange. dicendũ eſt, ꝙnon: ſinautem dicas quod ſic.⁊ ita ex pꝛecedẽtibus cõcludunt bic iſti mo dernioꝛes:poſito tamen pꝛout vult Ange.ꝙ in exhereda to locũ non habeant:limita ſᷣm eundẽ, niſi pupillus que/ relaſſet teſtamentũ pꝛo parte, sm Archi. de ino f.teſt. quia tali caſu ipſum in querelam obtinente:cum non fuerit per hoc rupta pupillaris ſibi, ac poſtea adempta: cum vnita fuerit paterna cum pupillari locũ habebit hec lex. C In gloſſ.magna ibi, vel dic, qò bic iure accreſcendi. † ⁊dic qð pec eſt ſecunda pꝛincipalis dubitatio in hac.l. videlicet an beres ſubſtituti ad bona pupilli veniat iure accreſcendi: an veroer pupillari ſubſtitutione: Bar. ⁊ Ang. hic tacens omiſſis dictis glo.tenet qð ex iure accreſcendi hec pupil⸗ la. ſubſtitutio non tranſmittitur:vt in iuribus in gloſtalle. Secundo per tex.bic, dum dicit, accreſcẽdi iure. ⁊ Cy.hic in addi.dicit ꝙ licet alias tenuerit hanc opi.nunc tenet cõ trariam. Et qð iure ſubſtitutionis venerit: pꝛobat pꝛimo vt pupillus habeat heredem:q alias non haberet:yt in.l. Julianus. 6. eo. Secundo ne decedat pꝛoparte teſtatus, Pꝛoparte inteſtatus. contra regulam iuris, ius noſtrum. Et hanc opiſe equitur Bal in. l.vnica g. ſinautem ſub cõdi⸗ tione. C. de cad.tol.z ſentit in. d. l. quidam eulogio.licet hic dubitet, faciens tamen ſolẽne argu. pꝛo dicto Cy.dicit em̃ certum eſt, qs pupillaris ſubſtitutio moꝛte ipſius pupilli eſt effecta caduca:vt in.i.ſi ex pluribꝰ.de ſuis ⁊ legi.⁊ in.d.l. vnica.de cadu.tollen. Quomodo ergo illud, qò caducum effectum eſt poteſt dare robur ⁊ fomentum ipſius iuri ae creſcendi:certe ipſe dicit non video.argu.l.iuriſgentium. g.ſed cum nullam.§. quinimo. 3. de pactis.vnde vnum pa⸗ ctum nudum non Poteſt veſtire aliud. d. 2 ng.hic reſpon⸗ det:qui ex quoa Pꝛmper aditꝓpupilli fuit ynum cum re a. in pꝛimam Infſoꝛ part. ml. cum lite d0. Jo. p ſ23 ſione: videas per te.Et bec opinio Cyn. ⁊ Walaarebo⸗ mihi iuridica. Pꝛimo:quia ſ ipſe ſubſtitutus adinith 1 ditatem paternam, ſi vixiſſet cogereturipſe huic bamo pilli ex ſubſtitutione:non autem ex iure accreſcendi ſec 3 dum no. per Garto. poſt glo. in l. ſi beres inſtitutus 5 an ergo eodem modo cogitur habere eius beres:quia 5 9 10 litas † ex obligatione defuncti nondebet minari ex 3 5 na heredis:vt.l.cui fundus.de cõdj. demon. lij.· 8 und ex bis.de verbo.oblig. Pꝛeterea vidco ad hoc, yt auu⸗ n decedat pꝛo parte teſtatus ⁊pꝛo Parte inteſtatus nnſttt tio conditionalis tranſmittitur ad heredis beredem te. eſt no. ſecundũ vnam lec. War. in..qui ex daabus. 3. e nns⸗ re non ita dicimus in pupillariſub ſtitutione, que eſt 5 ditionalis inſtitutio:ne pupillus nõ babeat veredem reer te non vid eo rationẽ diuerſitatis. Pꝛeterea, et hoc eſtar Fran.de Rampopꝛout refert do. Joãſi ius ꝛccreſcendi ſecũdum pꝛimum intellectum trahit boca pupllari ſub⸗ ſtitutione:vt poſt aditam locum babeat. Item elii diuer⸗ ſis poꝛtionibus:quare non ita pupillaris ſubſtituio tra⸗ bit a iure accreſcendi:que trãſmittitur ad heredenin ca⸗ ſu huius legis, certe non videt rationẽ. Nec obſtat ta. pic fm Cy.dum dicit accreſcendi iure:qð intelligitur inmꝛo⸗ pꝛie:⁊ tũc etiam illud, qð euenit ex pupillari, dicatur qo- dãmodo a iure accreſcẽdi venire. Obſtat tamen buic oji. bᷣm do. Fra n. de Rampo.yt refert Joã.de Imo.qð ſi ho res beredis poſſit venire ex pupillari, ſequeretur- qð ve⸗ niret ad bona pupilli vna cum alijs in ſubſtitutione con⸗ iunctis:qð eſt contra legem, ſed ſi plures de vulga.⁊pupil la. Sed ad hoc reſpõdet, qs tali caſu vbiſunt alij ſubſtitu⸗ ti, veniunt ipſi ſolum ad bona pupilli: cum veniãt iure oꝛ⸗ dinario, non autem beres heredis, qui venit ertraoꝛdina rio ⁊ irregulari.arg.S. de mino.l.in cauſe.dictũ ergo Cyn. debet intelligi vbi nullus eſt ſubſtitutus:⁊ hanc opi.puto ex pꝛedictis foꝛe verioꝛem.( Hec obſtat.lex plurib'ꝰ. que maxime videtur obſtare: quia illa intelligenda eſt in vul⸗ gari non autem in pupillari ſᷣm vnam ſolu. gloſ bicꝛ ain. totum.j. eo. C Tertia pꝛincipalis dubitatio huius legis, I1 poſita eſt hic t per. d. Raph. querentem, an iſta bona pu⸗ pilli querantur ipſo iure, vel per aditionemset dicit vide- ri, quod ipſo iure: pꝛimo per textum. hic, qui dicit inui⸗ tum obligat ⁊c.Secundo per eundem ibi, accreſcendi iu⸗ re. arg.l.ſi ſolus.j. co.⁊.d.l. qui duabus. contrarium tamen eſt tenendum per duas leges.j. ad Trebel.l. apud Jul. j. eo. titu. lita tamen§. a patre. ⁊ ſic vult requiri aditionem, Adnertendum:quia aut ipſe loquitur pupillari ſubſtitu⸗ to:aut eius heredi.pꝛimo caſu male loquitur:quia ex quo ipſe eſt neceſſarius fratri minoꝛis ſi ubſtitutus: vt etiã pa⸗ ter:ergo acquirit abſq; aditione ſᷣi legẽ, neceſſarijs. arg. d H. quos poſſum.vt voluit glo.in..iij.F. apertura,de pere di. inſtitu. quam ibi no. do. Ange. pꝛo quafacit tex.in.lqui duos.in pꝛinci.de rebus dub.ſᷣm vnum intellectum, quem ponit Ange. in.lqui duos. de vulga.⁊ pupil. Secundo ca ſu poteſt verum dicere maxime, ſi tenemus quod veniat ex pupillari beres ſubſtitutus: non autem, quando ſuus 12 erit in caſu noſtro. ¶ EÆt expedito intellectu huiꝰ legis, habes pꝛimo eum limitare ᷣm Bald. in. d.l. quidam eulo- gio.ni ſiteſtatoꝛ ſubſtituiſſet ipſi pupillo hoc modo ſuper⸗ uinẽte ſubſtituto: quia hoc caſu ſubſtitutio habet tacitam conditionem, ſi ſubſtitutus ſuperuixerit pupillo: ergo ea ceſſante non habet locum hec lex, ⁊ ad hoc allegat de vul⸗ ga.et᷑ pupilla.l.pater filio. ¶ Secundo ſecũdum eundem in pꝛeallega.loco, niſi teſtatoꝛ dixerit, quiſquismihi beres erit, ſit heres pupillo: quia tunc cum teſtatoꝛ intellexerit de pꝛimo herede:vt.l.qui liberis. hec verba.de vulgact pupilla. Ideo non habet locum hec lex, que ſecunaũ eum eſt intelligenda, quando ſubſtituitur nomine pꝛopꝛio. Et hanc limitationem ſentit hic gloſſmagna ſi bene aduerta tur: dum dicit, quod hec lex debet intelligi in ſubſtitutio- ne facta nomine pꝛopꝛio, ⁊ non nomine zppallauino, n rumiiſttäte Tigmnag u eglogl tun uin fanod nn Plnugsch 2 idnils funrätvtan ictes twaquem. Ift: pater Sel duospoflum. 3 Luranbyernmn cogatun würsinbrttedewünen aanſimi Ouarecum opl Ba rnüntuetätctdispelunpte aüriam aücdnuruin uufeceta alomodo.ſh micolguoties ufotellale mrttnotabiiter imitandani alopupilusfnent ſubſttut ülitto zetian equitasiſtius uleetadineritpupilus, nonp üſttneus ad inſtrlegatarijche A(Recetiamohſccuncumar Irctaquia bicſecuncopiqna ttinonpꝛocediteriure accreſc nni C Item aduerteadqpeſt ngecuam refertſe, ſtvaldear urpadue:widelicetſipupilae adersſübſitutus niuerſalte aedente: einſdemmatreeriſt dumberes ubſtitntnsrhleiue andiencum matren rocandan eniſemanrnatm ſu degean daei danchi demmennd näjunRgratenneliſ lonatnrinninsnöͤb ätappilansconprehen nitzeineec— rintm ntäädne d hec nhe.. Defee aill lec. Paran) kgh Därnlon gin, 4 aucer SIn Dnnie LLMah, in Plpn riſyg, da an iche. A donepnnilns äh 121 ¹ Kan PMor Ancnyiae ſiſßß. „Ndctrecoyig,g. Trere w11 ₰ . ſe 1 1 Kae(enahureg 1 1 1 d,L 1n 391 44⁴ʃ 1lecem. ſodh 1 4 geſ, dlpforte. „ um ad bona pupillog, im beresbercdisgrs S om 14„1 §.S. Oe IIO.Lncage, AnIIAAn anullus eſtſubſtt erigde 9„„1 crooꝛem.(n Clo, 4„ 145 dſtare: quiaillana npupillarifmynea crta pancpallsdanh „d. Raph qucrerata ſo iure velper atua pamo pertermnat ccundo per cuncmii o..D..qul dusbds n leree ſad ThA duaslegesi ad Tul ſapetre. ⁊femtixe „1 rn! na aut ipſcloqutmgps 1. asRee prmo caſumabeägtts *4 4 ne. fratriminoiisſddtfes 2„En leiadt abſq; aditionefm lssnte — 1 1 In Hé D 7 v oluit glo-nnhſt. A autfäl Ingkic . 1 drn ſ ſa rchusduhfmnanln, „ mlcaDc 149 ai duos de Fllgatpihi⸗ unn„lc tl marime.ſkned nurine,ſ t 9 ked 7- artutusToladt Clümene 14 crepꝛobatur a Bart. ⁊ alijs: vt hic videbis in ea. Bwende lrhita m Angel hic quem ſequuntur bic iſti moderni, niſi inſtitutus idemq; ſubſtitutus inſtitutus fue rit in re certa pupillo vniuerſaliter inſtituto. Cali enim caſu hec lex duobus caſibus nõ habet locum.pꝛimo:quia z Tius accreſcendi pꝛoueniens ex inſtitutione in recerta, non tranſinittitur ad beredem tᷣm Gald. in l. ex facto. de peredi.inſti. Secundo:quia eoipſo, qð pupillus adiuit vniuerſaliter inſtitutus in re certa, eſt redactus ad inſtar legatarij:vt.quoties.de here.inſtit. Sed poſito, qð talis inſtitutus ex re certa vixiſſet, compulſus eſſet ad adeun dum pupillarẽ, ſm legè, quidam eulogio. CEx quo di⸗ cto no. qð lex, quidam eulogio. nõ habet locum in inſtitu⸗ to in re certa. Aduertendum tamen eſt: quia dñs Bal.in l.pꝛoxi. alleg. voluit contrarium. Pꝛimo:quia talis ſubſti tutus eſt ſuus ⁊ neceſſariꝰ:vt.dl.ſed ſi plures..quos poſ⸗ ſum. Secundo:quia ex quo adiuit dicetur ſe obligare ad adeundum pupillarem:ergo cum habeat locum ratio iu ris, ergo debet habere locum eius diſpoſitio. et ſic vides Bal contrarium.pꝛimo contra hanc legem quod habeat locum in inſtituto in recerta. Secundo quia ⁊ ſimiliter in l. quidam eulogio.dictum Ang. magis eſt fundatum ra/ tionibus:dictum Bal. magis conſonat voluntati teſtato⸗ ris:que in teſtamentis totum facit.Adde.l.ex facto.circa meduum. de here. inſtit. ⁊.l.pater Seuerinam§. conditio- num. cum ſimi.de condi.⁊ demon.Ex quo cui teſtatoꝛ ſub/ ſtituit ſunm impuberi, eumeidem facit ſuum⁊ neceſſariũ: vt.d..quos poſſum. ¶ Item ⁊ quo animo ſubſtituiſſe vi⸗ detur, vt adeundo paternam cogatur adire pupillarem: ne pupillus ſine herede decedat contra equitatem.l. Jul. 3. eo. cum ſimi. Quare cum opi. Bal.magis faueat pupil⸗ lo de voluntate teſtatoꝛis pꝛeſumpte, ſequendaeſt magis: cum.l. quidam eulogio. non faciat differentiam inter inſti tutum ex re certa, ⁊ alio modo. C Hec ob. qð dixit Ange. S. allegãdo.l. quoties.quia foꝛte illa lex ex illo rationali di⸗ cto veniret notabiliter limitanda: niſi ille inſtitutus ex re certa ⁊ ſuo pupillus fuerit ſubſtitutus:quia tunc ne deſi⸗ ciat ſubſtitutio, ⁊etiam equitas iſtius legis, poterimus di cere, qð licet adiuerit pupillus, non pꝛopter boc rediga⸗ tur ſubſtitutus ad inſtar legatarij:⁊ hoc tene menti ſi pꝛo⸗ cedit. ¶ Nec etiam ob.ſecundum ar. Unge. ex dicto Bar. ex.lex facto.quia hic ſecundũ opi.quam tenemus, heres ſubſtituti non pꝛocedit ex iure accreſcẽdi:ſed ex iure ſub/ ſtitutionis. C Item aduerte ad queſtionẽ t poſitam hic per Ange. quam refert ſe, vt valde arduam diſputaſſe in ciuitate Madue:videlicet ſi pupilla eſt inſtituta ex re cer⸗ ta, et coberes ſubſtitutus vniuerſaliter inſtitutus, an pu- pilla decedente ⁊ eiuſdem matre exiſtente, admittatur ad pupillarem heres ſubſtitutus:vel eius mater: In quo vi⸗ debatur dicendum matrem vocandam ad luctuoſam he reditatem filij, eo, quia per moꝛtem ſubſtituti pupillaris ſubſtitutio eſt effecta caduca. Item quia ex quo ille qui ve nit ex iure accreſcendi, vt eſt in caſu noſtro heres ſubſtitu ti dicitur venire ex iure tacito:vt.l.ſi ſeruus communis ab exteroj. eo. in fi.quia tacitum ius nõ haberet matrem ex⸗ cludere:vt tacita pupillaris compꝛehenſa in expꝛeſſa vul⸗ gari:vt inl.ſi. C.de inſti.⁊ ſubſtit.cum ſimi.ergo hoc vide⸗ tur fuiſſe de mente domini Bal.licet Ange. non alleget in 16 Lquidã eulogio.(Ex quo no. †s hec lex:⁊ ſic erit quar- ta limitatio, non habet locum matre exiſtente in medio. Tlliter autem Ang dicit ſe diſtinxiſſe, videlicet quod aut pupilla repudiauit inſtitutionem:⁊ tũc, quia non inueni-⸗ tur pupillaris vnita cum paterna:ꝛ ſic non habet locũ hec lex:⁊ ideo in parte repudiata veniret heres ſubſtituti,per ius accreſcendi:ad pupillarem bereditatẽ vocabitur ma-⸗ ter ab inteſtato, eoquod pupillaris eſt effecta caduca. Ad pꝛimum.l. vnica§. perſo. C. de cadu. tol. Aut dicta pupilla adiuit vel ſolum repudiauit: ⁊ tunc quia tenet paternam cum pupillari vnitam, admittetur heres ſubſtituti ex diſ⸗ poſitione huius legis, excluſa matre. qð dicit verum, niſi res in quibus inſtituta eſſet pupilla, caſu periſſent: qꝛ tũc cum non reperiatnr vnita paterna cum pupillari: merito admittetur mater excluſo herede ſubſtituti:⁊ ſic vides qð Ipſe tenet contra Bal. Opi. Gal puto verioꝛem, non tamẽ ratione ſua. Sed quia in caſu huius legis:vt ſupꝛadixi ſuc cedit heres ſubſtituti ex iure ſubſtitutionis:et non ex iure accreſcendi:⁊ hoc vnico verbo ſublatum eſt totum funda⸗ De acquirenda hereditate. mentum. Unge. Item poſito, quod opi. ſuccederet: in vlti mo tamẽ caſu nõ pꝛocedit, quando ex poſtfacto pure vni⸗ ta fucrit cum pupillari hereditate. Zid qð pꝛobandũ mo⸗ ueoꝛ reſponſione ipfius Ang.quam. 3. retuli ad arg. Bal. 17 C Altimo an bec lex habeat locum in ſubſtitutione exẽ plaria:vide hic per Angel. dicentem, qð ſic: non tamen in 18 vulgari nec fideicõmiſſaria vt hic per eũ.( Sed ponctqð pupillo fuit facta vulgaris ſubſtitutio que in ſe cõtinet ta⸗ citam pupillarem:vt.l. iam hoc iure.de vulga.⁊ pupillari. an hec lex habebit locum hic:hoc eſt dubium do. Joan. di centis, qò cum hec lex indiſtincte loquatur non faciendo mentionem expꝛeſſam, aut tacitam indiſtincte debet intel 19 ligi Et ex hoc t ſecundũ eundem reſultat, qð lex, quidã 1 2 eulogio.habeat locum in tacita pupillari compꝛehenſa in expꝛeſſa vulgari:dicit tamen foꝛte cogitanduʒ:qꝛ doc.hoc non ponunt. Quod dictum non puto verũ matre exiſten⸗ te in medio:quia tali caſu nedum, oòð dicamus quod taci⸗ ta pupillaris non admittatur contra matrem: vt. d..fi. et l.pꝛecibus.⁊ etiam dicit glo.in.l. Centurio.de vulga.⁊ pu⸗ pilla. quod hoc caſu non includitnr:matre autem decedẽ- te, ſeu ea non obſtante:quia tale beneſicium vt perſonale, non tranſmittitur ad heredem: vt.d.I.ſi.putarem babere locum hoc dictum:cum ſubſiſtit eadem ratio ⁊c. Summarium. ⸗ ☚ Falſa cauſa non vitiat actum factum a ſciente, vel a ſeirẽ debente. Tacitum, an vitietur vitiato expꝛeſſo. Sapiens ex quibus actibus quis pꝛeſumatur: Ilium emãcipatum. ¶ Inſtitutus qui adit ab inteſtato videtur re pulare ex teſtamento: ac locum pꝛoinde facit ſubſtituto. hoc dicit. ¶ No. p quod falſa cauſa non vitiat actum, qui fit a ſciẽte, vel a ſcire debente: vt erat bic filins, qui ſcire pꝛeſumebat᷑, an pater demens eſſet necne. o ta quod aliquando vitiato expꝛeſſo, non vitiatur tacitũ. quod eſt contra.lj..qui hunc.de ſeruit.ruſti.pꝛedio.⁊ hec eſt via bꝛocardica.de quo vide per Bart.in.l.ſi fideiuſſoꝛ. in pꝛin.ff. de lega.j.⁊ in. d..qui hunc. ¶ In glo.ſuper ver⸗ bo, pꝛobaretur. de quo plene vide in.d.Ncodicilt.⁊ in. l. fu⸗ rioſum.C.qui teſtamen.facere poſ. in.l.ſ. de bono.ꝓoſſeſ. pupil. infan. fur. dela. ¶ In eadem ibi.l.is qui heres.no. circa finem.qð ex ſapientibus verbis, quis non pꝛeſumi⸗ tur ſapiens:niſi faciat alios actus ſapientie neceſſarios. Et de modo pꝛobandi furoꝛem:vide in pꝛedictis locis. et in.l.ob que vitia.de edili.edic.⁊ in.l.ſi cum dotem.ſinau⸗ tem in ſeuiſſimo.ſolu.matri. ¶ In glo.ſuper verbo⸗trõſit. ibi, vel poteſt loqui, cum ius. vide hoc quod plene dicitur in.l. Claudius.in glo. allegata. et quod plene dictum eſt in J. nec. in gloſ. alleg. Summarium. ☚. Pars defecta, quando accreſcat coheredi inuito: Reſtitutio in integrũ, quod nõ intelligitur conceſſa cum pꝛeiudicio alterius, quod intellige, vt ibi. Bonoꝛum poſſeſſio, ⁊ poſſeſſio bonoꝛum differunt. min 02 ¶ Pars defectap in inte 8 egrum reſtitu. non accreſcit Nſcoheredi inuito. b. d.( Mo. limitationẽ ad ſe⸗ cundam regulam dicentem, qð ius accreſcendi etiam locum nõ vendicat in inuitis:quia illud verum, niſi pars per in integrum reſti. defecerit:quia tunc non babet locum regula: vt bic habes tex.no.dignũ. Zllium caſum vidiſti in.l.cũ hereditate.. eo. Item alium caſum addas, niſi teſtatoꝛ inſtituendo in poꝛtione adiecerat dictionem, tantum: tunc enim vidictionis, tantum, taxatiue, non ha- bet locum ius accreſcendi ſecũdum quoſdam, allegantes pꝛo hoc.l.ij. C. de teſta. milit. pꝛo quo facit.l. Mucius§. qui babebat. ad Treb. ille tamen tex.lij. non videtur hoc pꝛo⸗ bare:quia ibi loquitur in illo, qui babet diuerſa patrimo⸗ v iiij 156 A 4* 55 „„Plll. —— 87 3₰ 9 8 2 3 19e a7⸗ 2 2 Aee 4 7 51 . 4 —. — — —— 3 fi. eo. tit.⁊ ad hãc.l. addas. l. antepe.j. ad treb. CIn gl.† ſu. per verbo, bo. poſſe. dicas quod aut iſtud verbum pꝛepo- nitur ibi verbo, poſſeſſio: aut poſtponitur:pꝛimo caſu hoc I A ditionis:? DI 1 8 F D 4 nia quoꝛum vnũ alteri nõ accreſcit: vt ibi:ynde nõ eſt extẽ⸗ dendus ille tex. ad eum qui cum vno tantũ decedit patri⸗ monio. Ad qð faciunt no. in.l. quoties.. ſi duo. de here. 2 inſti. QtHo. ꝙ in integrũ reſtitutio non intelligitur cum alterius pꝛeiudicio foꝛe conceſſa. Et hinc eſt ꝙ vno re⸗ ſtituto alter reſtitutus intelligitur. de minoꝛ.l.ꝙ ſi minoꝛ. g. reſtitutio 7§. peres. extra de reſcrip.c.cum aliquibus.li. V⁊ qð no.in.l.petẽde.C. de in integ.reſti. hoc tamè intelli⸗ gas, niſi minoꝛ fuerit reſtitutus ob dolũ aduerſarij: tunc em odio aduerſarij, ne ſibi pſit dolus minoꝛe reſtituto, ipe reſtitutus non intellligit:vt dicit glo. oꝛ. coniuncto text.in J. qui res§.j. ff.de ſolu. quam licet ibi Bar.dicat nõ eſſe ali bi, tamẽ videtur eſſe ſimilis coniuncto tex.in.l.ꝙ ſi foꝛte.. do caſu ſignificat factũ.ar.l.peregre.de acquir.poſſ.⁊ hec eſt theoꝛica gl.in.l.cum pꝛoponas. C. de bo. auth.iudi.poſ. verbum ſigniſicat ius:vt.l.j.de bo.poſ.ti. generali. Secun⸗ 1 8& Hereditas, an videatur adita per implementum con Ʒν 2 Teſtes iurati in termino, an poſt terminum deponere poſſint. .„.„... 2 Aide etiã Imo.in dicto dicta cle.j.⁊ Bal.in..ſi. de ferijs. Mti ſtiug ¶ Parens cõditioni nõ evidet᷑ adire, niſi hoc adeũ⸗ di animo faciat. h. d. ¶ MNo. ergo tex.t ad id qð queritur, an per conditionis implementum vi deatur adita hereditas? de quo in.l... ſi parendum. de cõ dit.ob cauſam. 6. de here inſti.l.ſi am dubitari.⁊ facit.j.de condi. ⁊ demon. l.conditionibus. Et iſtum tex. ibi dum 4 L 4 2 — 1 G dicit.⁊ magis ſuam voluntatem declaraſſe ⁊c.inducũt hie Bal. Ang. an fdato termĩo ad ꝓbandũ per partes, ſi in⸗ tra terminũ teſtes iurauerint, poſſint poſtremũ depone⸗ re videtur qð ſic per hũc tex.q diſpoſitio iſta eſt declara- toꝛia iuramenti pꝛecedentis ⁊ ꝗ declarat nibil addit de te ſta.l.heredes palam..ſed ſi notam, ⁊ facit qõ dictũ eſt in.j. quã diu. eo.ſecus tamen eſt hᷣm eoſdem ſi datus eſt termi nus ad pꝛobandum, ⁊ pꝛobatũ habendum:qꝛ tũc non ſuf⸗ ficit intra terminũ iuraſſe:hec eſt maioꝛdubitatio:de quo plene vide per Bar.idãni infecti. F. Sabini.: in. l.j.. aut actio.de ope.no.nun.⁊ glo.in cle.j.de offi. dele.⁊ Bald in.j. ſi quãdo.C. deteſti.in rubꝛica.C.i ex falſis inſtrn.⁊ pleniſ⸗ ſime vltra alios per.d. Ant de Bu. in.c licet cauſam. extra de pꝛoba.⁊ vide no. verbum Jac. de Ra.in. lille autem. S. de heredi. inſti. ¶ In tex.ibi dum dicit, oſtendendum pꝛo ban dumq;. G ☚ C Juſſus extinguit᷑ monitione Si ſeruu S. C. Juſus ertn adeunda bere⸗ ditate per ſeruum eſt neceſſarius iuſſus noni dmi. h. d. Et facit hec litera ad queſtionem de monachis: de qua ple⸗ niſſime dicemus inl.ſi ſeruus eius.j. eod.Hota mutatione domini extingui iuſſum, ſicut moꝛte:ad quod. 6. eodem..ſi quis mihi bona..iuſſum. e Summarium.. 1 Incapar ad acquirendum ob delictum. qð nõpoteſt per aliũ acquirere:ſecus ſi eſt incapax ob infelicitatem. 2 Bannitus, qui ex foꝛma ſtatutoꝛum acquirere non põt in territoꝛio bannientis:an poſſit per alium acquirere. Iu ¶ Furioſus periſe non acquirit, ſed In libꝛO. uri ſeruo aut filio.h.d. ¶ Not. 1 riſtoter. teleganter coniuncta gl.vltima, ꝙ qui incapax eſt acquiſitionis pꝛopter delictum, nõ poſſit per alium ac quirere. vt.l. neq;. C. de heredi.inſtitu. Attamen quando incapax ob infelicitatem acquiſitionis facti, per alium po teſt acquirere. ⁊ ita ſemper allegatur bec litera. ¶ Et hoc 2 inducit hic Ans.⁊ per eũ ponderatur, † ꝙ ſi ex foꝛma ſta/ na. in pꝛ imam Infoꝛ part. tuti bannitus non poteſt acquirere interritoꝛio tis:nou poterit acquirere per ſeruum, vel ſubie ſonam:eo quia eſt incapax ob ſui delictum:hoc tipliciter limita. Pꝛimo niſi iſta acquiſitio ſit ſibi oti odioſa, qᷓ́; fauoꝛabilis: quia tunc non obſtante Kare u terit acquirere, ne factum in eius odium, reſultet in ei d fauoꝛem:vt.l.ſi quis ſolidum.⁊ ibi Ponit Wal. per ilamue teram:vbi vide Bar. ad hoc alleg. concoꝛ. 3. de here V Pꝛo quo vide glo.not.in.l.ij.ã. nemo. 5. de capitis dunnn. Que dicit no. qð licet bannitus deſinat eſſe cinis:ytlann ſione. g. qui deficiunt. co. titu.⁊.l.fi.j. de releg. ⁊ ibi per War to. tamen non deſnnit eſſe in eius odin. Item ſecũdo mi rabiliter limita, niſi ipſi banito ſeu ipñ ſeruo ſit aliquid 3 3 lictum, cum hoc ꝙ vendat: quia tunc non obſtante darm valet ipᷣa acquiſito:hoc ſingulariter ponit Bal in. l. ñ ne ſtio. in ſimilibus verbis ſuis: qðò tene menti: mouet ſen e glo. ad hoc no. Jo. And. in. c.j ſuper verbo, domum dene⸗ li. domi.lib. vj. dicentem, qð licet oꝛdo minoꝛum nõ oteſt ſibi acquirere aliquid:attamẽ ei relinqui poteſt cũ hacca di.⁊c. ab aliquibus repꝛobatur.Et pꝛo plena eins intelli⸗ gentia vide do. Anto.in. c. in pꝛeſentia.de pPꝛoba. Secũdo pPoſito qð ſit vera, non tamen recte ad Pꝛopoſitum Bald poteſt induci: quia loquitur in oꝛdine minoꝛum, qui poo⸗ hibentur acquirere:non tamen hoc pꝛocedit pꝛopter de⸗ lictum:yt in caſu noſtro. Sed potius ob facti infelicitatẽ ⁊vide in.l.ſi. C.nõ lice. habi. metropo.li xi. Cogita. Ter tio limita niſi acquiſitio facta ipſi bãnito reſi ultet in fauo⸗ rem ciuitatis: quia tũc etiam poſito, qd reſultet in fauoꝛẽ ſuum, valet acquiſitio. h. d. no. Bar. in. lſi quis in graui. vtrũ.·ft.ad Sillania.per iſtum tex.qð tene mẽti. CQuar⸗ to intelligas ſtatutum in acquiſitione dominij, nõ autẽ in acquiſitione poſſeſſionis exiſtentis in mero facto:quiail la non ob. ſtatuto poteſt acquiri:hoc eleganter dixit ſe diſ putaſſe in.l.ij. in ſimilibus verbis ſuis. 3. de iuriſ. om. iudi. et ita decidit per tex.qui bene pꝛobat in.lj.q.ſ quis yxoꝛi. de acquiren.poſ. ¶ Altimo videtur heclitera cõtra legẽ cum heres.&. e.ſed ſoluit vt hic per Bar. Bal.: Ang.hoc caſu fuit inſtitutus contemplatione patris furioſi: merito ſibi acquiritur. ſecus autem econtra. vel⁊ melius hic ideo patri acquiſinit:quia videtur ſue volũtatis fuiſſe:yt acqui reret:ex quo adiuit cũ voluntate curatoꝛis ipſius furioſſ. 1Eruus duoꝛum. Lon tatem poſt manumiſſionem nonaditam ſeruo —äcquiri:non autem domino. h.d. Et pꝛohoc in⸗ duci poteſt hec lex.⁊.l.legatarius.de lega.j.licet ds. Ra⸗ phael Fulgo. ibi ſubtiliter teneat contrarium dicens:pꝛi⸗ mo:quia nemo inuitus cogitur in cõmunione ſtare. vt liſi non ſoꝛtem. ſi cẽtum. de condi.inde. Item ex quo licebat pꝛioꝛi domino aut totum, aut nibil emere: et ſicnon pote⸗ rat partem.d.l. ſi. C. de iure emphy.non debet ipſa obliga tio ex perſona heredum mutari:vt.ij..his. de verbo.ob⸗ ligatio. et.l.cui fundus. de conditio. ⁊ demonſtration. cum ſimilibus. C Ex quibus pꝛefatus doctoꝛ. quia licet dictũ Guil.ſit ſingulare: tamen ſibi non videtur verum: pꝛo eo tamẽ optime facit hec litera:yt hic vides:quia licet apꝛin cipio ius ſucceſſionis ſit indiuiduum:vt.ja.ij.6. co.atta⸗ men ex perſona beredum mutatur⁊ diuiduum accipitur. facit tamen pꝛo domino Raph.quia natura venditionis eſt indiuidua:vt.l.in executione..inſolidũ.⁊.l.cum ex cau⸗ ſa.de verbo.obligatio. bannien⸗ ctam per⸗ tamẽ mul⸗ — Seruus plurium po- * J ſeruus. G ommondomm ne⸗ ccſſarius heres exiſtere. hoc dicit.(Hotabe⸗ =redem neceſſarium omnibus dominis bere⸗ dem foꝛe. ¶ In gloſ.ibi.l.j. hoc eſt verum d eiure nouiſſi⸗ mo:de iure autem Digeſtoꝛum nõ poterat aliter ſaluari bec lex, niſi dicas omnes inſimul deceſſiſſe ſecundum ca⸗ ſum.l. duo ſocij. in glo. allega. yel etiam ſecundum alinm intellectum gloſſe. [2 In SETruus communis. Nconiunctos coniunctione legali locus eſt in he Grecitate iuri accreſcẽdi:ſecus in legato: aut vſu fructu.h.d. ¶ Not. ex meo iuſſu facto induci tacitum ius accreſcendi: ⁊ hoc inter coninnctos coniunctione legali Ad hoc vide de leg.ijl Pꝛoculo.¶ In gl ſupeꝛ b accreſcer f rieclc raldr iaen ruann is 9. ommo „ Trla Ante 00 zet„oſte mmone dan eoel Atern — olegalte- ſaſas witerc krunuki . 005, 22„ ſoat Kmaj cl rrxrunmi„ ur9 dotieſcunche rinciare raddtequtitgyolegiulter: dar gmartrade onticomm rutingonepreſotiunden numedudum de eccnon edii. orectum Cde ſacroſancecdl drbaid CHofeſtinationem nbereadefefinationeyiept mmadepo.(Etnot exilalal notantum non oſſt berecitan rrmenipſe dececenspluribusin araninittet icetipſeaprinappi anpoſt: gttamen poopter ſep ncnckäinter ipſos: heres poter enmacire CEtſicactiſta uzd Holiel de Cuginlnoral uüsg iet C deiureenpb dumdens ius empbyteoſis alen alt ödominusſttrequiſtuss nittaut nhlpaberedebet at ipolim empbfteotafencere uünmordktannpatma apaturzlitinpinidonin *Sommarit K Wiͤnegen Idadn. dini, auod datu : Lerninn wrmhhsdd lonem primi nim datur peim ainiſf ncene ſiri 1 Men Srepobaun. däht ntomcn,dra dad aieh uitofact vi 5 d0s uatüc ciian oftaenen Ndpee, ſido hdno Benlſ en na per tunteam dummacquftoene. dſlionis egſterisnnne. Poteſtacqum bann mmülbus verbisſtsne ter omidenepohri (Alnmondane iſolunt rthic pabaui Scontenplatoxie us autem ccontrunn aiz videturſoemitt tcũ voluntatena uus duo doſtmanumiſſioms Inon autem domm rrlegatariusdteeh ubtilter teneztcora attus cogitur meimn un de conci ndt Pe totum, aut mblartte dde iure empbyanah cdum mutarftliſonr dus de concito dent aibusprefqdsorae tumenſtbinonrdtre becliterxyt bentn gis ft incimicume rcdum motatr eni, aou ure anmno Raphcl Ina nercortone ſittii 100. 2ne [Senln r' u8. la (dal s berts erttrt „An ⸗ 6 0 ntc de e g Pend 2 PH 1up l. nontamenna aga w 2 — De acquirenda hereditate. 157 accreſcere. hanc gloſ.multoties inducit Hal. quod ius ac- creſcendi neceſſarium in hereditate, non poteſt per teſta toꝛem pꝛobiberi:ſecus in legatis. Quod an ſit verum.vi- dee in. I... ſi ex fundo. l. quoties..ſi duo. de hered inſti.⁊ 3.de vſutruc. vbi gloſ. Summarium.. Conſenſus in eo qð eſt commune pluribus vt ſingu lis, an vniter ⁊ collegialiter pꝛeſtetur. Et quid quando eſt commune pluribus, vt vniuerſis. Feſtinatio vnius non debet alteri nocere. L. fin. C. de iure emphy.an habeat locum in emphyteota nolente vendere partem. — ſe 1 8 ¶ Ob legis ſepara⸗ 8* Am 0 U De tionẽ bereditas vni⸗ r taſ eparari poteſt. h. d. Ho. ꝙ in eo, quod eſt c commune pluribus yt ſingulis, non reperit ꝙ iuſſus vnitera collegialiter interueniat. Sed ſufficit ſi ſeparatim.ad hoc..de ſerui.ruſti.pꝛedio.l.per fundum. commu. pꝛed.l.eſt receptum. niſi in caſu ꝛ ſuum. de pact. vbi habes tex. not.ꝙ quotieſcunq; cõſenſus maſoꝛispar/ tis poteſt in vniuerſo pꝛeindicare, ᷣm. l.ꝙ maioꝛ aditum. licet tantum illud ſit commune pluribus, vt ſingulis ta⸗ men requiritur, ꝙ vniter ⁊ collegialiter conſenſus in ter⸗ ueniat, vel ſi ſeparatim, quicquid agitur non valet. In eo vero, qð eſt commune pluribus, vt vniuerſis, non ſufficit ſi interueniat conſenſus ſeparatim:qꝛ tunc actus nihil va leret. Sed requirit᷑ ꝙ collegialiter ⁊vniter, vt dixi: ⁊ boc vide per Inn.extra de conſti.c.omnes.de elect.c.auditis. ⁊ per not. in glo. in. c.pꝛeſentium. de ſteſti. lib. vj.ꝛ per Joã. And.in.c.dudum.de ecc.non ediſic.⁊ per Bal.in aut.hoc ius poꝛrectum.C.de ſacroſanc.eccl.⁊ vide in.l.ij. C. de cur. vbi per Hald. ¶ No.feſtinationem vnius alteri nocere non debere. ⁊ de feſtinatione vide pulchꝛum tex.in.l. ſi bo minem..depo. ¶ Et not.ex iſta.l.aliud, ꝙ licet vnus in- ſtitutus tantum non poſſit hereditatem ſeparatim adi⸗- re:attamen ipſe decedens pluribus inſtitutis, bereditatẽ illam tranſmittet, licet ipſe a pꝛincipio ſeparatim admiſ⸗ ſus non poſſit:attamen pꝛopter ſeparationem legalem, que inducit᷑ inter, ipſos: heres poterit ipſam hereditatẽ ſeparatim adire. ¶ Et ſic t facit iſta lex pꝛo eleganti di- cto. vc.d. Guiliel. de Cug.in.l. noxali. circa fin. S. de pecu. dicentis, ꝙ licet..ſi. C. de iure emph. pꝛouideat ꝙ emphy teota volens ius emphyteoſis alienare, pꝛius alienare nõ poſſit, qᷓ; dominus ſit requiſitus:q aut totũ ius curie compellit, aut nibil habere debet: attamẽ beredes ipſius domini poſſunt, emphyteota vendere volente, pꝛo parte curie:licet vnus velit emere partem, alter non, attamẽ ad hoc emphyteota, licet in pꝛioꝛi domino nõ finiſſet, qò no. Summarium. Oꝛdo ſuccedendi, quod datur vbi eſt pluralitas graduum. Terminus ad adeundum datur pꝛimo inſtituto ad pe- tionem pꝛimi ſubſtituti. 3 Plures termini etiam diuerſis ſucceſſiue ſtatui poſſunt. 4 Limitatio ad. d.l.ſiue pars. C. de dila. Secundus ſubſtitutus, ꝙ admittitur in defectum peimi. 5 Electi ſi ſunt tres poteſtates, quoꝛum vnus ante accepta- tionem moꝛitur:deinde moꝛitur ſecundus: an tertius in defectum ſecundi admittatur. 5 Pꝛeſcriptio an currat conditione pendente:? 7 Dilatione pendente ſi articuli pꝛoducuntur, ſuper eo⸗ rum admiſſione diſputatur, an interim currat tẽpus da⸗ tum adpꝛobandum. 3 Tempus, qð ſtatuit iudex heredi intra quem adeat be- reditatem quantum eſſe debet. 9 Terminus adeunde bereditatis, an poſſit per iudicem pꝛoꝛogari: 10 Beres quando vltra tempus pꝛeſixum ad adeundũ po- terit adire? n Judey quando ſtatuere poſſit alicui terminum ad agen-⸗ dum: Et an quãdo poſt lapſum termim ad agen aut zeede po ſt. dn Wia ist tenumnad TSiez Thlis Purgatio moꝛe, ꝙ admittatur in actione erus non tamen acquirenda. wone Lonſernena, 133 Termino ſtatuto ad pꝛobandum:an illo elapſo, quis ad pꝛobandum admittatur: 14 In cauſa criminali poſt terminũ datũ ad pꝛobãdũ, ⁊ etiã poſt cõcluſionẽ in cauſa, admittunt᷑ teſtes ⁊ pꝛobationes. 15 In cauſa appellationis, ꝙ pꝛobationes admittant᷑ etiam poſt terminũ ſtatutum ad pꝛobandũ. qð intellige:vt ibi. 16 Pꝛobari per confeſſionem, ꝙ poſſit etiam poſt terminũ datum ad pꝛobandum. 17 Judex ꝙ poſt terminum datum ad pꝛobandum ⁊ etiam poſt concluſionem cauſe poteſt pꝛobationes inducere. 18 Pꝛobationes quando fieri poſſint poſt terminum, ſi in termino ſtatuto pꝛobare debens, fuerit impeditus: 19 Pꝛobationes admittuntur in cauſa ſpirituali, vel matri- moniali, vel ſummaria poſt terminum. 20 Pꝛobationum declaratio, an poſſit fieri poſt terminum datum ad pꝛobandum. 21 Terminus in dubio, an dicatur peremptoꝛius? 22 Excipere quando quis poſſit poſt terminum datum ad excipiendum. 23 Termino dato ad pꝛoducendũ teſtes, vel inſtrumẽta, an poſt lapſum termini poſſint pꝛoduci: Et an poſt terminũ datum ad eligendum poſſit quis eligere.nu.24. 25 Contumax ꝙ habetur pꝛo adeunte, vel repudiãte, pꝛout ſibi magis pꝛeiudicium infertur. 26 Teſtatoꝛ ſi inſtituit filium ſuũ pupillũ/⁊ ſi intra pupillarẽ etatẽ deceſſerit, ſubſtituit ſibi Sempꝛoniũ, ⁊ ſi Sempꝛo- nius quandocunq; deceſſerit ſine liberis, ſubſtituit ſibi Sempꝛonio Titiũ, an ſi Sempꝛonius moꝛitur ante pu- pillum, ⁊ poſtea pupillus: an Titius ſuccedat pupillo. 27 Teſtatoꝛ ſi inſtituendo pupillũ eidem pupillariter ſubſti tuit Sempꝛonium, qui ſideceſſerit viuo teſtatoꝛe ſubſti⸗ tuit eidem ſubſtituto Caium, an Sempꝛonio decedente moꝛtuo teſtatoꝛe patre pupilli Caius ipſe admittatur ad ſucceſſionem pupilli: 82' diu Poſterioꝛes in oꝛdi⸗ 1N ene non admittuntur, niſi Npꝛioꝛibus excluſis. Et ideo ad petitionem po- AAterioꝛum ſtatuitur terminus pꝛioꝛibus intra quem, ſi non adeant poſterioꝛes admittunt᷑. b. d. Mo. ex 1Pac † litera, ꝙ vbi eſt pluralitas graduũ, ibi eſt oꝛdo ſuc⸗ cedentium. Et ideo le cõſyderans teſtatoꝛis oꝛdinẽ, vo- luit poſterioꝛem poſt pꝛioꝛem admitti, ⁊ de hoc. 5. eodll. quandiu.:. 3. de heredib.inſtituen.l.cum teſtamento. cum 2 ſimilibus. ¶ Rota quod † ad petitionem pꝛimi ſubſtitu⸗ ti datur ter minus ipſi inſtituto, ⁊ ad petitionem ſecundi datur terminus ipſi ſubſtituto pꝛimo. Et poterit pꝛetoꝛ eodem tempoꝛe ſucceſſiue tamen dare terminum inſtitu⸗ to pꝛimo loco ⁊ ſubſtituto, nec ante lapſum terminum ipſius inſtituti curret terminus ſubſtituto pꝛimo: vtpu⸗ ta, ſi iudex dicat do terminum pꝛimo inſtituto centum dierum:aut anni hbereditatem adeundi, ⁊ ſubſtituto tan- tundem. Quod tamen dicunt hic legentes terminũ non currere ſubſtituto, niſi poſt lapſum pꝛimi, debetis nota⸗ biliter limitare.Niſi ipſe inſtitutus cui eſt datus pꝛimo terminus, ipſi termino renunciauerit: tunc enim quan⸗ tuncunq; iudex dixerit ⁊ poſt lapſum pꝛimi do terminum ſecundo, nibilominus a die renunciationis incipit ſecun⸗ do terminus currere.xt iſte eſt tex.not.ſᷣmvnã expoſitio/ nem gloſin. l.ſi. C. qui admit.⁊ italimito, quod dicunt bic 3 legentes. CExbis not. quod poſſunt plures termini etiam diuerſis ſtatui ſucceſſiue,ꝛ⁊ ita ſeruat curia Roma-⸗ na, ſecundum Angel. pꝛo quo.l.tres denunciationes. C. quomodo⁊ quando iudex. vide bonam gloſ.in. c. conſti⸗ tutionem.de ſententia excommu.libꝛo.vj.⁊ dicit hic Bar⸗ tol. quem alij ſequuntur, quod etiam pꝛima pendente di⸗- latione poterit a iudice impetrari per ſcðm ſubſtitutũ, vt ipſi ſubſtituto pꝛimo detur terminus.Ex quo not.ſecun⸗ 4 dum j eoſdem limitationem adll. ſiue pars. C. de dila. vbi licet ius dicat pendente dilatione iudicis officium cõpeſ⸗ cere:verum eſt ad nil ſtatuendum ſuper eo, ſuper quo di- latio conceſſa eſt, ſed ſuper diuerſo locum ſibi non vendi- cet illa lex, quod dictum clare pꝛobatur in.l. generaliter. 45 1 52, . * ₰ 18 X a ä F 2 8 4 „ §.de illo. C. de reb. credi. hanc tamen limitationem tu vlte rius limita ſᷣm dictum War. in..ij. de re indi.niſi iſtud di⸗ uerſum ſuper quo terminusſtatutus eſt:eſſet pꝛeiudicia⸗ le aut connexũ. Pꝛimo ſuper quo dilatio eſt conceſſa:tũc etenim non babet locum dicta limitatio. Sed firma re⸗ manet. d.J. ſine pars. vt ibi ipſe dicit. quod no.⁊ etiã ponit hic Bal. allegando.l. creditoꝛ. 3. manda licet Barto. non alleget.⁊ bec vera, niſi finita foꝛet cauſa ipſius dilatio⸗ nis. tunc etenim intelligitur finita dilatio, ⁊ non babent locum pꝛedicta.d.l.ſiue pars.ad qð etiam.j. ad Trebel.l.ſi a filio.§. alumno. ⁊..ſi quis ita heres. j. eo.⁊ quod vtrobiq; per Bar. ¶ Item atertio limita illam.l. ſiue pars. niſi il- lud ſuper quo data fuerit dilatio nullius momenti fuerit: qꝛ tunc ⁊ dilatio nulla cenſetur, nec illa lex habet locũ: vt V ele ganter colligit Bar. ex tex.ff.de leg.i§.curatoꝛis.in.l. 3 cum pater. ¶ Ho.vlterius rꝙ in defectum pꝛimi ſubſtitu ti admittitur ſecũdus, qui obtinet pꝛimi vicem. Quod in⸗ 4 ducitur hic t per Bar. ad duas queſtiones de quarum vl 5 tima ſupꝛa diximus:ałs dicemus in fi. Alia/ eſt, ſi in eodẽ officio ſunt electi tres poteſtates:⁊ pꝛimo vnus. Secũdo alter, ⁊ꝛ ſic ſucceſſiue, ſi pꝛioꝛ pendente acceptatione, ante introitum officij moꝛte defecerit:deinde poſtmodum de/ fecerit ſecũdus,an tertio electus in loco ſecundi admitta⸗ tur. Et videtur per bunc tex.ꝙ ſic, tamen debent cõſyde-⸗ rari verba electionis. Aut enim verba dicũt, eligimus ta lem, ⁊ ſi non veniret eligimus alium:tunc enim locum ba⸗ beret, quod dictum eſt ſupꝛa. Aut ſi non acceptauit, ⁊ tũc ꝗꝛ eo ipſo ꝙ acceptauit deficiunt verba ipſius electionis: dicendum eſt excluſos foꝛe ſequẽtes. In dubio autẽ ſem/ I per intelligitur electus, ſi non venient. arg. l. qui per ſalu⸗ tem. de iureiur.Nec hoc caſu excluduntur ſequentes licet acceptauerit pꝛimus:qꝛper hoc ipſi pꝛimo non fuit plene a ¶ EAd pꝛoꝛo⸗- ius ſibi queſitum. ad hoc. 5. de offi. pꝛeſi. Ange. ⁊ de condi. b gationẽ. vide ⁊demon.l. Publius.Et iſta eſt in articulo, quo Bart.in.. in ſimili nota- cum ſub hac. eo.tit.⁊ Bal. in 1.poſt aditam. C. de impube. hile dictũ BGal.· ¶ No.ꝙ anteqᷓ; ius competere incipiat non venit termi⸗ in.l.certa ra- nus ſuper ilo iure, aut eius exercitio aſſignatus: vt hic in tione.ad fin.C. 6 ſi. Quodfacit t vt pendente conditione nõ currat pꝛeſcri quãdo pꝛouo. ꝓtio.ad qð not.l.acutiſſimi. circa fi. C. de pꝛeſcr.xxx. anno. Quod eleganter intellige, quando eſt conditio miſta aut caſualis, cuius impletio non conſiſtit in poteſtate partis: ſecus ſi ſit conditio poteſtatina:qꝛ tunc ſibi imputetur, cur non impleuit.⁊ pꝛeſcriptio currit:vt eleganter voluit Guiliel. de Cug. ex tex.l.i.g.ſi ſub conditione.ſi quis omiſ. cau.teſta.⁊ qð ibi refert Ange.⁊ Gal.ꝙ tamen vlterius li mita pᷣm eundem Bal.C. eo.tit..ij.de quo ibi vide pꝛo hu 7 ius. d. intellectu. ¶ Et inducitur; hec.l.ſ.per Bal. ad. q. que fuit Spec.in tit.de dila.ꝙ ſi iudex dat dilationem ad Ppꝛoducendos teſtes. Et pendente dilatione pꝛoducũtur articuli, ſuper quibus diu dubitat iudex, an admittendi ſint,⁊ꝛ ſuperhoc litigatur, an hac litigatione pendẽtecur⸗ rat terminus teſtium pꝛoducendoꝛum:dixit ipſe Spe. ex V hoc tex.dixiſſe non currere, eo maxime: q impedito non currit terminus.l.ij§. ſi dubitetur. f. de iudic.l. vt perfe⸗ ctius.de anna.excep.C.de inoffic.teſta.contra maioꝛes.et 6 per conſequens nõ huic, qui ſuper diuerſo articulo ab eo ſuper quo data eſt dilatio, impeditus fuit. Et licet hoc ipſe ita ſimpliciter dicat, non tamen ita debes intelligere: qꝛ ſi ex culpa, aut ex temeritate, dolove pꝛoducentis iu⸗ dex dubitet articulos admittẽdos foꝛe:nihilominus hoc caſu non obſtante ſuper eius litigio, currit terminus: vt voluit Bar. in. l. ij..non ſolum.ff. ad Tertul. ⁊ hoc ne ſua culpa aut temeritas ſibi pꝛoſit.de vſuſcap.l.tutoꝛ.de re iu di.l.negotioꝛum. cum ſimi.Et hocfuit ſequutus idẽ Gal. in. d.l. contra maioꝛes.vbi ponit plures ſimiles. q. circa hoc.⁊ facit ꝙ ipſe not.in.l.qui teſtamento.de excu.tut.vbi in ſimilibus terminis ponit alias duas. q. ¶ In gloſſ. ſu⸗ per verbo, ſubſtituto. ibi, vſq; quo pꝛimum tempus erit ſinitum. dic vt dixi in nota. ¶ In ea.ibi, ad inſtitutũ ſub⸗ ſtituti hoc poterit pꝛocedere quando quis eſt inſtitutus pure. Sed quomodo pꝛocedit ſi i nſtitutus eſt ſub pote⸗ ſtatiua conditione que vſq; ad vltimum ſpiritum vite im⸗ pleri poteſt: vt. ſuus quoq; de here.inſti.⁊ fi. de condic. inſer. dicas hoc caſu, ꝙ quemadmodum quis eſt inſtitu⸗ tus pure licet perpetuo adire poſſit:vt in fi.gl.dictũ fuit in.l. quandiu. S. eo. tamen ne bereditas ſtet in ſuſpenſo:po terit terminus dari per indicem vt adeatur:ita⁊ quando Xndo. Koma. in pꝛimam Infoꝛ part. ſub poteſtatiua conditione inſtitutus eſt, poterit er dem dari terminus/ intra quẽ impleatur Poteſtatiua den ditio, ⁊ adiri bereditas. Et hoc voluit gloſ-in.ſi qui con inſtitnatur. la grande. 8. de here inſtit. ⁊ hec Procals ita poteſtatiua conditione adiecta inſtitutioni aks fübſt kin tioni:ſecus ſi ſit adiecta legato:qꝛ tunc impleri debet ni⸗ pꝛimum poteſt:vt.l. pec conditio.j. de conditio.⁊ dennn ¶ In ea.ibi,tempus arbitrio iudicis.hanc † gloffnot Bal.: Ang. cõtra Bar. dicẽtes in. d.l.ſ quis ita inſtit 3 tur.⁊hic,⁊ in lj. cum ſimi:de iure delib. ⁊.l.ſi ſeruus deb m nis autho. iudi. poſſid.⁊ l.quandinu. ex quib. cau. in poſſe catur: dicentem, ꝙtempus quod indey debet pꝛeſigere ad inſtantiam ſubſtituti, ſeu creditoꝛum ipſi heredi: 3 adeat debet eſſe in ſuo vnius anni:vt. l.j.§.largius. de 3 cef. edi.in exrraneo non minus centũ dierũ.ſi cumſe 3 iure delib. ſupꝛa alleg. Pꝛeallegati doc.per hanc glofde 4 cunt Bar. male dicere, dicentes tempus arbitrio tudicis ſtatui debere:ſi etenim eſſet verum quod dicit Bar 3 minus centum dierum, vel anno iudey ſtatuere debare ſequeretur ꝙ non eſſet arbitrarium:qd eſt contra gloſſet idem, ꝙ bic tenent pꝛefati doct. in omnibus locis in qui⸗ bus ponit Bart. ¶ Aqduerte:qꝛ foꝛte nullus ipſoꝛum vi⸗ detur bene dicere. PDꝛimo, quod dicit Bart in ſuo, iluud eſt manifeſte falſum: quia text. largius. per eum alle⸗ gatus eſt hodie coꝛrectus per Iuſtinia. in.i. ſi.. ſed quia C.de iure deliberã. vbi expꝛeſſe dicit litera, quod tempus quod dari debet ipſi ſuo ad adeundum hereditatẽ a pꝛin cipe conceditur vnius anni, ab inferioꝛi iudice nouẽ men ſium. dicit ibidem Juſtinia.ſe in hoc velle iura antiqua: vnde male dicit Bart. de anno, niſi ſaluemus cum pꝛinci⸗ pe. Item male Bald.⁊ Ange. dicentes tempus eſſe arbi⸗ trarium:quia hoc eſt contra authoꝛitatem gloſ. in.d.. ſed quia. dicentis iudicem illum terminum excedere n poſ⸗ ſe:vnde non eſt arbitrarium quo ad pꝛoꝛogationẽa Se⸗ cundum autem qõ dicit Bar. in extraneo videtur falſum ſimiliter per gl. in.l ij. de iure delibe. vbi allegando tex in d.H. ſed quia.qui loquitur in anno ſuis conceſſo dicit ſimi liter per eundem text. foꝛe coꝛrecta iura dicentia debere dari terminum centum dierũ extraneis heredibus.Itẽ ⁊ſi verum eſſet:qð dicit Gart. Gald.: Ange. omnimodo non bene dicunt: qꝛ non ſequitur, iudex non poteſt dare minus centũ diebus, ergo hoc tempus non eſt arbitra⸗ rium:q imo arbitrarium eſt in pꝛoꝛogatione:non autem in diminutione:vnde dicitur habere limitatum arbitriũ, qð excedere non licet minuendo. arg.j. de acquiren. rerũ domi.l.in agris limitatis.cum ſimil.Et ideo in extraneis teneas qð dicit Bar.Nec obſt.gl.in dicta..ij.de iure deli. quia falſa eſt vt apparet ex text.d..ſed quia. Imperatoꝛ ibidem dicit ſe in toto non velle coꝛrigere iura antiqua, ſed tantum ea, que loquuntur de tempoꝛe annali: vnde non debet extendi ad ea, que loquũtur de extraneis dan⸗ do centum dies:vt loquitur.d.l.ij. Pꝛimo:q boc ibi ſen⸗ tit Imperatoꝛ. Secundo quia legum coꝛrectio eſt eui⸗ tanda.Ergo tene Bar.vt dixi, ⁊ hec pꝛocedunt quando iudex dat terminum intra quem ſi non adit heres habea tur pꝛo adeunte velrepudiante ſᷣm diuerſitatem caſuum: vt infra videbitis. Quando autem iudex ad inſtantiam creditoꝛum, qui ius ſuum pꝛoſequi non poſſunt dat ter⸗ minum ipſi heredi, intra quem adire debeat, ad hoc vt ſint certi creditoꝛes, an agere debeant contra heredem vel petere curatoꝛem dari hereditati iacenti hoccaſu iu- dex:quia hec eſt iuſta cauſa, poterit terminum centum dierum ſeu anni minuere. argumen.l. nonnunqᷓ; de iudi⸗ ⁊ tunc licet lapſum fuerit tempus, ⁊ bona creditoꝛibus diſtracta ſeu poſſeſſa:hoc non obſtante poterit heres he⸗ reditatem adire:non tamen erit heres emolumentoꝛum, ſed onerum ⁊ nudi nominis.Et ad hoc text.in dicta.ſi ſeruus.coniuncta gloſſa magna.⁊ hoc eſt quod notabi/ liter dixit Galdus limitando iſtam legem, in rubꝛica, de ſucceſſoꝛio edicto.quod dictum Angel. bic, ⁊ in di⸗ ctis legibus. vbi Gartolus ponit, ſibi appꝛopꝛiat ne- minem allegando. Addas tamen caſum in quo non requiritur iſtumterminum pꝛo deliberatione aditionis debere dari, quod eſt quando hereditas cõtinet in ſe tan tum lucrum ⁊ nullum damnum:tunc enim a iudice ta⸗ lis terminus dari non debet.⁊ hoc voluit notabi. gloſſ.ea ratione, quam ponit in legato, in dicta. lj. in loſtr uder 1 centine erun her uriplsnnatanpts natuned 6 zapotertta innprsriee npusna mansſtche gs u ampofite[Auttalste nilecominenan rmpatrli 12„, ſg tateänn. Jſi tänmm nmadreonouſ respoſtten iſtermnobaln mocſt ir rrditis onach ſin 3 1 nitnisatn on nlnul9 ungfi Uuümsunnkawinn irninumbrfackerten anasfüſtkrüargonöadm elbgiobtenondefeſima umnüindeſerdobli. mpentonuncanmateräͤſts mitdoct ſeſpius nculcaree amſequendohabemusprimo nuvkketuitterminumad agenc roefatosdoc pautrultſta atertune dicitſe nonbenerei arationemintentandam indh umen dicit hanceſſe commune Tnautem omiſoeo qd ipſebit nttetgereterminominciuii tunpermiſtumtuntdicas g ioſfanatoria ſtatus wt diffan voctgrin cauſa quergeinoffii dapinianus ſiquis poſtde auabiistunc dicas peumca arninum alias noneytpoohat nunoc Etiuſtacauſgertiepe wnntctatusrecedat ſtatin facie as Jtemiuſta cauſa eritipfusp anireaninderdenegnepoteſt zaſetllät:ſpergetaen uununnulbnagttnn be 8 Pin mmncumc˖ eäm thitper enndenran oſt „ sdanmoconi rntzbaben mntir og treerdohig un wmönilſ nerum, pelg wtr . „mtande K ldn Bart de anno niiſg. cſt Contraauthorrane . dal icem illum ternumd ditranum qyoaimae 8₰ 8 d dicit Barinecrahn n deinredeldeſite oquitur inamoſtsaxt text.forꝛe corectrin ntum dierũ extasa dicit Bart. Päldiäa qrnonſequitur, jun dus, ergo hoc temy rariumeſtinpoe dde dicitur babentn lcct minnenco ae mitatis. unfimigt ar Necobſtglin dan ppercter tertd ſiig toto non velleconant amint aqvenfamnadce „ſ Jas!„ gloſſamas nanln verbo patet.. de iure delibeand auam 85 24 hoc nat. . Bal. Alterius dubumeſt, an talis † termin 9 don.Sn CLaldu er iudicem pꝛoꝛogari in quo adeunde hereditatis poſſitper ludicem p nin Wart. in.1ii.de re iudic.diat, ꝙ ſic:; non pꝛocecit inter⸗ mino nouem menſium.d. ſed q.vt ſupꝛa dixiiille termi⸗ nus non poteſt per iudcem excedię⸗ ſic coniuncto text.cũ gleſt ibi tex. cum gl. contra Bar. Poterit tamen dictum ſuum ſaluari in termno centum dierum, qui datur extra- neo, ꝙ cum in hoc ion reperiatur coꝛrecta.ð.l.ij. ergo ibi eſt caſus pꝛo eo a.ontrario ſenſu litere:dum dicit, nõ mi⸗ nus:ergo plus poteſt dari pꝛoꝛogando. ¶ In Cerloibf, 10 ⁊facit ad hoc:vt vitra tempus ſtatutũ. hoc tenet Bart. per. d.. ſi ſeruus. hic⁊ vbiq;. Bald.autem hic remiſit ſelad d.l. ſi quis intituatur. quem ſequuntur moder.dicit, quod aut iſtud tanpus eſtpꝛefixum heredi ad petitionem cre- ditoꝛum tunclice: intra tempus non adiuerit: attamen poſt tempus re incegra poterit adire, etiam ſi iuder com minatus ſit, ꝙ ſintra tempus non adiuerit, vlterius adi- re non poſſit:weſt elegans not. Inn. extra qui mat. accu. poſſ.c. cum incua. ¶ Aut talis terminus eſt pꝛefixus ad inſtãtiam ſulſtituti,⁊ tunc putat, licet nibil alleget, ꝙ he⸗ res poſt terninum adire non poſſit. Cu allega duo. Pꝛi mo, qꝛ vt dcit gl.fi.ſitermino ſtatuto ad petitionem ſub- ſtituti int a quem hereditas non aditur:heres habet᷑ pꝛo repudiante, ergo vlterius adirè non poteſt:qꝛ ſiſe emel de⸗ ſinireſſ heres, non poteſt amplius fieri beres:vt.l.tã ma⸗ io. Cↄe repu.here.cum ſimi. Secundo:qꝛ ſtatim poſt la⸗ pſum terminum lex facit executionem conuertend o here ditæem ad ſubſtitutũ:ergo nõ admittitur purgatio mo⸗ re:yt.l.is qui ob rem non defenſam. de cond.indeb. a.l. in⸗ ſuam.cum ſimi. de verb.oblig. ¶ Altimo:qꝛ hic do. Joã. de Imo. ponit quandam materiã ſtatuitionis terminiiin u Vqua dicit doct.ſe ſepius inculcare caſus. Ideo nos eius oꝛdinem ſequendo habemus pꝛimo videre: qꝛ iudex ali⸗ quando ſtatuit terminum ad agendum:⁊ tunc an poſſit: dicit hic pꝛefatus doc.ꝙ aut vult ſtatuere terminũ in cau ſa mere ci.⁊tunc dicit ſe non bene reperire iure cautũ, qð ad hanc rationem intentandam index terminũ ſtatuere poſſit:tamen dicit hanc eſſe communem ſententiã? gloſſ. ⁊ doc.Tu autem omiſſo eo qð ipſe bic dicit, dicas, ꝙ aut iudex vult ſtatuere terminum in ciuili cauſa, que ſecũ ha- bet odium permiſtum:⁊ tunc dicas, ꝙ ſic:hoc pꝛobatur in cauſa diffamatoꝛia ſtatus:vt l.diffamari. C. de ingen. ma⸗ nu.pꝛobatur in cauſa querele inofficioſi teſtamẽti.per gl. in.l. Papinianus§. ſi quis poſt. 5. de inofficio. teſta. Mut eſt fauoꝛabilis:⁊ tunc dicas, ꝙ cum cauſa iuſta, poteſt ſta⸗ tuere terminum, alias non: vt pꝛobatur per gl. in. l.j. C. vt nemo inui.voc.Et iuſta cauſa erit ſcholari, qui vult rece⸗ dere ne intẽtatus recedat, ſtatim faciat terminum credi- toꝛibus. Item iuſta cauſa erit ipſius partis contumacia: q pꝛopter eam index denegare poteſt audientiam parti, alias per ſe: vt.l. ſed ⁊ ſi per pꝛetoꝛem§. ſed decetero. in gl. ex quib.cau.maio. multo magis terminum ad agendum conſtituere, ⁊ ita in boc tenendum eſt. C Alterius tamen 12 dubitatur † hic per eundem:an poſt lapſum termini ad⸗ mittatur ad agendum: In quo dicas, ꝙ aut non emana⸗ uit pꝛeceptum ⁊ꝛde eo poſt terminum audiendum, ⁊ tunc intra modicum tempus:dummodo nil parti ſit factũ de⸗ terius ad agendum, admittitur, eo: qæ pꝛo actione conſer- uanda habet locum moꝛe purgatio.l.ſi ita quis.§. Seia. ff de verb. oblig.⁊l. ſed ſi poſt tres.ff ſi quis cau.non autẽ pꝛo acquirenda:vt.l. Thais ancilla.. intra.j. de fideicom⸗ miſ.libert. Aut emanauit pꝛeceptum:⁊ tunc vlterius au- diendus non eſt:ne ſit ludibꝛio.i.ſi pꝛetoꝛ.de iudic. Quod eleganter limita pᷣm Innocen. in cap. cum in tua.qui mat. accu.poſſ.vt refert Bal. in pꝛealleg..ſi quis inſtituatur. et Ange. in. l. Titia.j.de accu. niſire integra,⁊ iure aduerſa⸗ rij non facto deterioꝛe:qð not. Roctamen dictum Innet etiam pꝛedicta debes nouiſſime limitare;m Ange. in aa then. de hered.⁊ F alcid..ſi quis autem non implens.⁊ in aut.de eccle.titu 5. ſi quis autem.quãdo iudex ſtante ter⸗ mino bis monuit actoꝛem intra terminum intentatũ, als bina monitione non pꝛecedente non obſtante lapſu termi ni ⁊ pꝛecepto facto, quis ad agendum admittitur. Et di⸗ cit hanc ſuam eſſe nouiſſimam opinio. fundatam ex.d.. ſi quis autem in gl. ſuper ver. monitis.per iura que ibi al⸗ legat gloſ.ꝛ per. F.inautem. in aut. de ecchtit. Quod ſi ve⸗ De acquirenda hereditate. rum eſt bene eſt mirabile:vt ipſe dicit. ¶ Sed illa gl.nec tex. allegati vid entur pꝛobare ibi etiam, vc in. d.§. ſi quis autem. dum text dicit, ꝙ ad hoc, vt heres per termini la- pſum doebeat pꝛiuari cõmodo hereditario dicit debere intercedere iudicis monitionem:vt heres volutatem te- ſtatoꝛis exequatur. Gloſ.ibi querit, an ſufficiat vna moni⸗ tio vel bina requiratur:⁊ dicit vnam ſufficere. cc obſt. F.ſi quis autem.in aut. de eccle.titu.q ibi ideo requiritur bina monitio: quia ſumus in relictis ad pias cauſas, que ſi beres non exequatur bina admonitione pꝛecedẽte, in⸗ continenti executio deuoluitur ad epiſcopum merito di cit glo.quod ibi requiritur bina:quia incontinenti pꝛiua⸗ tur. Secus autem in caſu authen.hoc amplius.qꝛ pꝛiua⸗ tur poſt monitionem per lapſum anni:illa tamen glo. non videtur vera:quia tex.in aut.de eccle.titu.in..ſi quis au⸗ tem. pꝛealleg.requirit etiam lapſum anni pꝛo pꝛiuatione heredis.vnde non incontinenti pꝛiuatur. ideo illa gloſ.eſt falſa per text.quem alleg.⁊ merito ſubſequenter dictum domini Angel. quia illi text.alleg.loquuntur quando iu- dex me pꝛiuat ex eo, ꝙ omiſi facere:nõò autem ex eo, quod omiſi agere. Ande dicta extenſio, non eſt fienda, cogita ta men quia dictum Angel.pꝛopter eius authoꝛitatem als me vidente ⁊ iudice ſequutum fuit. ¶ Zlliquando ſtatuit terminus in actu criminali, ⁊ in hoc non eget ſuppletio- ne:vide pꝛealleg.l. Titia.⁊ pꝛeallega. c. in tua.⁊.Lſi in ea. C. qui accu.non poſſ. ¶ Aliquando ſtatuitur terminus ad 33 † pꝛobandum:⁊ tunc dicas ꝙ ſub iſto generali verbo cõ⸗ pꝛehenditur tam pꝛobatio perteſtes qᷓ per inſtrumenta. pᷣm Spec.in tit.de dila.g.videndum.verſi.quid ſi data.æ t an poſt hũc terminum admittatur ad pꝛobandum: cõmu nis opi. eſt ꝙ non:qꝛ in dubio talis dilatio cẽſetur perem⸗ ptoꝛia: vt.l.ſi. de fer.⁊ voluit Bar. in. d. li. C. de dila.⁊ in ex⸗ traua.ad repꝛimen.ſuper verbo, dato termino. qð firma⸗ tur ex eo:q communis dilatio data poſt lit. conteſt. in du bio cenſetur peremptoꝛia: vt voluit Joan. Andriin cle.j. de exce.qð firmant do.de Rot.deci.xiij⁊ vide dictũ An⸗ to. in. c. licet cauſam. de pꝛoba. Et ꝙ non admittatur poſt lapſum terminum voluit Inn.in. c. coꝛã.de in integr.reſt. niſi ex iuſta cauſa vel ex in integ.reſti.pᷣm en.arg.c.cu Ber tholdus.extra de re iud.⁊ in.c.ex literis.de in integ reſti. vel vbi facto partis aduerſe lapſus fuerit terminus:vt idẽ voluit in.c.ex literis.extra de teſti.ad hoc.3.de mino.j.vi⸗ tia. qð ibi per gl. C ec tamen in ſe multiplicẽ accipiunt 14 limitationem. Pꝛimo, quia † pꝛedicta in ciuili cauſa ve- ra ſunt:ſecus in criminali:in qua etiam poſt terminum et concluſum in cauſa, ob ipſius communem fauoꝛem admit tuntur pꝛobationes.tex.eſt not.j.de pe.l.diui fratres,⁊ qꝗ ibi per Bar.facit de queſtio.l.j..ſi quis vltro.vide Bald. C. de condi. indeb. l.j.⁊ Bar. in l. admonendi. de iureiurã. 15 CSecundo hoc vendicat ſibi locum in cauſa pꝛincipa⸗ li, non autem in cauſa appellationis. Lapſus enim illius termini quo ad pꝛobationes reſtringitur ad cauſam pein cipalẽ, nõ autẽ ad cauſam appellationis. ad qð. C. de tem. app.l.per hanc.⁊ in. c. fraternitatis. de teſtib.⁊ hoc voluit Jo. Anqd in. c. fi. de re iudi. lib. vi.in verbo, intra. Quod in⸗ tellige verum in termino hominis, non in termino iuris: qꝛ appellatio illum terminum nec eius effectumtollit: vt idem voluit Jo. And. ibidem.alleg.l.ita demũ. C. de pꝛo⸗ cur. Pꝛo quo vide Anto. de But. qui etiam ad hoc alle⸗ gat Archid.⁊ Joan. Mona.in.c.paſtoꝛalis.de excepf᷑.ad hoc facit gl.notab.in.c.fi.de appella.lib.vj.⁊ quod ibi per &Joan. Andl in nouella. in verbo, admoneri. dicentem re⸗ nunciationem ſeu concluſionem in cauſa quo ad pꝛoba- tiones factam non obeſſe in cauſa appellationis. quod etiam voluit do.Anton.in dicto.c.licet cauſam. Quod tu mirabiliter limita, niſi renunciatio illa aut conclufio in cauſa eſſent ſpeciales ad certum articulum ſeu pꝛobatio⸗ nis ſpeciem:quia tunc illa ſpecialis renunciatio, aut con⸗ cluſio trahitur etiam ad appellationis cauſam:vt elegan⸗ ter voluit Inno. extra de in integ. reſtitu. c. cum veniſfent. Quod not.⁊tene menti.allegans pꝛo hoc.c. conſtitutus. a contrario ſenſu. extra eodem titu. Quod dictum An⸗ gel in authentic. de reſtitu H. quia vero.reputat ſingula⸗- re. ¶ Item vlterins quod pꝛincipaliter dictum eſt, li⸗ 16 mita feſſe verum, quo ad pꝛobationes teſtium, ſeu in⸗ ſtrumenoꝛum„non autem quo ad pꝛobationem que fit per confeſſonem: quoniam tale genus pꝛobationis non 158 ————— ———* ——— ————— 5————— —— 8—.— 1— 2. H S—*— 2———— 3 —*———— 1. —— 8 — — — ——— c„—„ͤſn 5 2 — — 1 — ₰ — 26 mneee 5 Zudo. Roma.in pꝛimam Inſoꝛ.part. cõpꝛehenditur ſub termino generaliter dato ad pꝛoban/ dum.Confeſſio enim non eſt pꝛopꝛie pꝛobatio, ſed pꝛoba- tionis releuatio, ſm Jo. And. not. in rub. extra de pꝛoba. qð idem appꝛobat in. c. bone.⁊.c. oudum. extra de elect. et hoc eſt qð idẽ Ant.voluit not.in.d.c.licet cauſam. ¶ Itẽ 17 ⁊ quinto t bec vera quo ad partem, vcz aduerſarium, nõ autem quo ad iudicem: q in bis caſibus in quibus iudex poteſt ſupplere, lapſus termini per eum dati ad pꝛoban⸗ dum non excludit ipſum, ſed tantum aduerſariũ. ad hoc extra de teſti..cum clamoꝛ de fide inſtru. c.cum Jo:ere⸗ mita.⁊ voluit gl.not.ij.q.j.c.in pꝛimis.⁊ vide.d.Ant.in.d. 18 cpaſtoꝛalis. Item ſexto vbi in termino interuene⸗ rit aliquod impedimentũ, q non potuit pꝛeuideri: qæeꝝ iuſta cauſa eidem poteſt terminum concedere in integruͦ reſtituendo ad pꝛobandũ, ſecus autem ſi ſit impedimen⸗ tum feriarum:qꝛ tunc cum hoc caſu hec potuerint pꝛeui/ deri, imputetur parti que ſe ad vltimum diem aſtrinxit. ZAd pꝛimum.3. ex quib. cau. maio.l.ſed ⁊ſi per pꝛetoꝛem. g. ſermo. Ad ſecunduũ.&. ſi quis cau.j.ij. circa med.⁊ hoc vo luit Spe. in tit. de dila. S.j. ver. ſed quid ecce.( Septimo 19 T illud vendicat ſibi locum in cauſa ciuili aut pꝛophana, in cauſa autem beneſiciali, aut matrimoniali ⁊ alia qua⸗ cunq; ſummaria, dixerunt do. de Rota pꝛealle. deci.xiij. de ſtylo curie:⁊ etiã de equitate canonica per cle.ſepe.ver. eo ſaluo.de ver.ſigni.non obſtante lapſu termini quãcũq; pꝛobationem fieri poſſe. In cauſa autẽ ciuili aut pꝛopha⸗ na concluſerunt de ſtylo curie poſt terminũ admitti pꝛo⸗ bationes, que pꝛo earum examinatione longũ tractũtem poꝛis nõ requirunt:vt eſt in nota. pꝛobatione, aut pꝛoba⸗ tione per inſtrumenta:non autem pꝛobatione per teſtes. Et hec not.qꝛ ſi hoc dictũ traheretur ad alias curias de/ ſtrueret quaſi, quicquid dictũ eſt ſupꝛa.⁊ vide. d. Anto. in 20 d. c.licet cauſam. COctauo bec intelligas; vera quo ad æœ fundmmentalem pꝛobationem, ſed an declaratio ipſarũ pꝛobationũ poſſit poſt terminũ fieri, pendet ab eo qðò no. dicit Inno.extra de teſtib.c.per tuas.⁊.c.in pꝛeſentia.per gl. extra de pꝛob.vcʒ, ꝙ aut talis obſcuritas pꝛobationis Ppꝛouenit ex culpa aduerſarij ſiue partis, ⁊ tunc ſibi impu⸗ tetur:adeo, ꝙ poſtterminum ad eius inſtantiã declara⸗ tio fieri non poterit.ſecus ſi ex defectu iud.qꝛ tũc poſt ter⸗ minum ſupplebit.⁊ hoc eſt qð ibi voluit Inn.qð Bald. et Ange. reputant not.3.de eden.l.veluti. et ita intelligendũ eſt qð not. Jo. And.in addi.Spec.in tit.de teſte..nũc vi/ dendum. ver. hoc etiam not.ad fi. õ.vbi etiam not. dicit ta⸗ lem declarationẽ trahi ad diem factarũ pꝛobationũ.arg. l.heredes palam.. notam. 8. de teſta.⁊ ita etiã eſt intelli⸗ gendũ qð dicit.d. Ant. Jo. And.referẽdũ in.d. c. licet cau ſam.a.d. c.paſtoꝛalis.Et ad omniapꝛeallegata vide Bar. 2!¹ ⁊ Bal.in. lqj. C. de dila. ¶ Et ad id qð ſupꝛa dixi an ter⸗ minus in dubio pꝛeſumetur peremptoꝛius: diuerſe ſunt opi. Pꝛo cuius dubij lata examinatione, vide per legen⸗ tes,⁊ maxime per Ang. in. d. l.fi. 3. de fer. ⁊ per. d. Ant. ple niſſime vltra alios in.c.paſtoꝛalis.pꝛealleg. Cerminus ta men datus a lege in dubio eſt peremptoꝛius ᷣm Bal.in.l. ſcire opoꝛtet..conſequens..de excu.tut.⁊ in.d.l.diffama 22 ri.vbi vide. ¶ Tertio pꝛincipaliter; quando eſt datus terminus ad pꝛobandas exceptiones: ⁊ in hoc nil adde Pꝛeter duo dicta pleniſſime per. d. Ant in. d. c.paſtoꝛalis. Pꝛimum, qð illud. c.vendicat ſibi locum quando ad vlte⸗ rioꝛa poſt lapſum termini erat pꝛoceſſumin cauſa: qꝛ tũc niſi tribus caſibus ibi exceptis, non licet poſt terminũ ex- cipere:ſecus ſi ad vlterioꝛa non ſit pꝛoceſſum:qꝛ tunc non tantum in illis, ſed etiam generaliter in quibuſcunq; exci pere licet.⁊ hoc voluit not. Bar.j. de opt. leg.l. mancipio⸗ rum per illum tex.qð not.Secundũ qð ſi ad pꝛobandam exceptionem excommunicationis eſt datus terminus, et intra terminũ eſt pꝛobata, ⁊ poſtmodum acta pꝛobatoꝛia ipſins erceptionis caſu ſunt perdita:tunc nõ licet ipſi ex⸗ cipienti nouam dilationem impetrare pꝛo iterũ pꝛobãda dicte excõmunicationis exceptione.⁊ hoc ideo qꝛ ipſa ex⸗ cõmunicatio odioſa eſt. Et iſtud voluit mirabiliter Inn. de offi. dele. c.pꝛudentiam. Quod not.⁊ tene mẽti.Et hoc dietum dicit Ange. non eſſe alibi in.d.ſ. de fer.⁊ ad hunc ſcðm pꝛincipalem articulũ, vide que not. per. d. Ivt.in. c cum M. Ferra de conſti. Quarto pꝛincipaliter quan⸗ 23 dof datus eſt terminus ad pꝛobandu, ſeu pꝛodacendum teſtes⁊ inſtrumenta, ⁊ tunc an poſt lapſum termini poſ⸗ ſint pꝛoduci.ſuccedit gl. Joan.And.in.d.cle ſ ſaluo. pꝛealleg.⁊ qð not. Cyr.in.l.ſi Sd Kpe ver o ⁊ Bar. in. d.lꝛadmonendi.⁊ dl. mancipioꝛum B in paſ C.de condic.indeb.⁊ idem Gald. poſt eumn Dn Adeſ edenda ſunt omnia. 5. de edende quo bi wide plenasf. 24 eos. C Quinto quandoq; ꝓ dæuseſt terwund eue 3 gendum, ⁊ tunc dic vt in tex d.l. mancipioꝛum Sac eli⸗ ad adeundu:⁊ dic yt hic, ⁊ ſupꝛa dix. Melic ua nu ndo tionis termini:vide pic per Joã. quidene 85 d ken d⸗ eget ſuppletione. I In gl. ſuper verba, nonune edn 25 tat ex hac gl.not.ꝙ f contumax habetu· pro adeu 4 Fi repudiante, pꝛout ei magis infertur pꝛeindicium. a e, vel mus ꝙ habetur pꝛo negante vel pꝛo confeſo: pꝛo lidi⸗ gis grauatur.de interrro.actio.l. de etate.q Arptantem⸗ 26 confeſ.c.ſi poſt pꝛeſtitum.lib. vj. ¶ rAltimo mdu 8 nntde iſtum text. in his verbis ver. his auten.qui Piad Pan. ſi teſtatoꝛ inſtituit filium pupillum ⁊ ſi nntra pupill ad.. tem deceſſerit, ſubſtituit ſibi Sempꝛonium:aſi ude eka nius quandocunq; deceſſerit ſine liberis, ſubſitmt te Sempꝛonio Titium, an ſi Sempꝛonius maiatur vi 3 pupillo, admittatur Titius in caſu extant pu Ulels ad ipſius pupilli ſucceſſionemꝛ⁊ ſic dicit ſepe· Dun t 115 reſpondiſſe, ꝙ ſic: quam ſentẽtiam ſequitur hia Bal ge.⁊ Imo. ¶ In contrariũ tamen eſſe veritas pimo 1 2 Jl, Pimo ap⸗ paret: q iſte Sempꝛonius fuit ſubſtitutus Titienon tem pupillo, ergo ad ſucceſſionem pupilli non dedet ur mitti. ad hoc. 5.de vulg.⁊ pupil l.ſi ture§. Quininod 3 ſubſtitutio ipſius Sempꝛonij effecta fuerit inutili 6 ipſius moꝛtem, non potuit cauſare vtilem in perſon⸗ Ti⸗ tij. argu.eius quod not.de peric.⁊ commo.rei ven di. Iſi in vẽditione. Tertio ⁊ hoc foꝛtiſſimũ aſtringit contra at qꝛ ſi ille qui pꝛimo loco ſubſtitutus eſt⁊ directo ipſi pupl lo, nunq́ᷓ; ſe reddit ad illius ſucceſſionẽ habilẽ: multomi nus is qui ſecundo loco ſubſtitutus eſt,⁊ non ipñ pupil- lo, ſed Titio pupillariter ſubſtituto, ad ſucceſſionẽ ipſius pupilli habilitari debet. Ad hocj. de condi.⁊ demonſtr.j. pupillus§. Titio.j. ad leg. alcid.I.ſi filios. in fio ita in ſi⸗ milibus terminis reperio tenuiſſe ſumme authoꝛitatis vi rum Jo. And. in tit. de teſta. in addi. Spec.in g.j. verſ.oc⸗ currit caſus nouiſſimus.in vlt. char. pꝛealle.5.ꝛ in antepe. col.qui querit, an ſi pater inſtituit poſthumum pꝛimo naſ citurum, eidemq; ſubſtituit pupillariter ventrem ſecun⸗ do naſciturum eidemq; ſubſtituit pꝛimo quandocunc; ſine pꝛole deceſſerit, ſubſtituit Sempꝛonium, ꝛcertum eſt ꝙ pupillo exiſtente viuo mater amplius ſcðm partũ pa- rere non poteſt, an Sempꝛonius pꝛimo ſubſtituto ſubſti⸗ tutus veniat ad ſucceſſionem pupilli moꝛientis: deter⸗ minat ꝙ non: ideo cogita que opi.ſit verioꝛ text.iſte tamẽ inductus per Bart.non videtur obſtare: q hic moꝛtuus erat pupillus deliberante ſubſtituto:vnde nil mirũ cum videatur quodammodo via aperta ſucceſſioni, ſi ſecũdo ſubſtitutus reintrat locum pꝛimi deliberantis ⁊ deceden tis pupillo moꝛtuo. Item ad pꝛedicta inducit tex.Joan. Anqd.in.l. qui habebat.de vulg.⁊ pupil.Cui tamenpoteſt reſponderi ꝙ ibi ideo ſecundus ſubſtitutus non reintrat locum pꝛimi:qꝛ deficit conditio:ſub qua ſubſtitutus fuit. 27 ¶ Item ⁊ † ſecundo ad hanc materiã dicit Ang. ſe con⸗ ſuluiſſe Floꝛentie, quod ſi teſtatoꝛ inſtituendo pupillum, ſubſtituit eidem pupillariter Caiũ, qui ſi deceſſerit viuo teſtatoꝛe ſubſtituit eidem ſubſtituto Sempꝛonium, an Caio decedente moꝛtuo teſtatoꝛe patre pupilli, admitta⸗ tur Sempꝛonius ad ſucceſſionem ipſius pupilli. In quo dicit Sempꝛonium non admitti, eo: quia fuit perſone ſubſtitvtus ſub conditione que non extitit:merito Sem⸗ pꝛonivs non debet admitti. argumen. l. commodiſſime. de liberis ⁊ poſthumis.⁊ ita dicit fuiſſe iudicatum, ⁊ foꝛ⸗ te non bene:licet eum ſequantur hic moderni, Joãnes de IJmo. ⁊ Rapha. Cuma.Et conſydero nanq; fauoꝛem fo re ipſius pupilli habere pupillariter ſubſtitutum.(de moffi. teſta. l.ex tribus.a. eo.l. Julianus. Item q ſubſtitu tio compꝛebendat omnem caſum, qui eſt aptus compꝛe- bendere. de liberis et poſthumis.l. Gallus. Inde cum cum hec ſubſtitutio cum teſtatoꝛdixerit, ſi deceſſerit vino teſtatoꝛe:ſit apta compꝛehendere etiam perſonam ipſius pupilli,⁊ etiam teſtamẽtum pupillare dicitur..de vulg. ⁊ pupil l.patris ⁊ filij. melius in.l. Papinianus.. ſed nec impuberis.S.de inoffi.teſta.merito ergo in fauoꝛẽ pupil⸗ li interpꝛetemur zärbont de atiandi zebainti torftrinthäll5 ſ 5 ir aue e opß, erkgautlhwosiun igueede nuek. unritvdiisde dtmoinman Frrcditas onpoteſtrepudis müuncta glChog fqunnch amento, noneſt ous ſücce üeotitCcöisde ſüccellan rumquod quotieſunqgdiuer, zuwmusiddem iudiciqum ettde dloöſdebis quibz tindigtut dogdoetor ptriuſchiuriseram änidebegt habereduplerſalar upplſiadſcribatũ(Secido onnesſuos ibꝛos urisciulis netſinmedicina ibꝛos mecicin addoco omnesdebetbabere. laguidnobusainauk ſtiuct dngtCdegduoe diuriudil dülnapuraargunentaftictin Cdäidele itadiciiſe oͤſunuit tamgmo tantum onere teſt dinmdrägumlEriag Kütsnotpereumauuntn cundlininnouella een i riain Togerinneſtiin pfl wnnaatioftnnani eaujberes lndRena iner inſmula kesanr. r 4 6. rh diese. atſe Mr d adſnere casde 4 Acceſſiononn N. A 1 214 ſ.. ei„ AIUſ efhno nhſir 4 n8 ſub Kitutaoc„. IIIEIII2 ſnh, 4 Llafterſat Ulto DehR ALA irhe Gd DOC.Rchaen O.]. ad leg. Falcldlifian T N Ms KL 8 r AA at ad llius ſucceg 15 8 sreperio tenuiſtimmn 1 tit de teſtam alen. ſfumus.in pltchaa fipater inſtituitoee zſubſtituit pupiltrs/ ademq; ſubſti 1 rit ſubſtituit Sen te vinomater ant in Sempꝛomuspaas ſucceſſionem pupune do cogita que epittmte rrt pon videtur qte deranteſubſttohm mwodo via ꝓetiint ratlocum painideta d0.Item ad prtüchir cht de vulg pe⸗ ſecundusſibatet Ae un 1n tioſbouit⸗ chicit concitno⸗lbbn, .„1Dllt) mdo ad bancmceru- Vn aenen 5„ ſFEDEeW „ned ſiteſtztor wtrll ubune 1„. ſſac 7 Da. 3— ter Cau— 1n A arftel Al. 44 A* 1„ 61 ent.1, ut cidem ſubſtthho„ d„enli „ vepae mort aote Lafn, , T. vf. ſneer ſſionem h i 3 10 a„Anl 7„ Oan n acmtc,00. li interpꝛetemur teſtatoꝛem ſenſiſſe de ipſius pupilli per⸗ ſona:oum dicit, ſi viuo teſtatoꝛe deceſſerit. Pꝛetereax ver ba ipſa interpꝛetantur ſᷣm ſermonem cui adijciũtur.a.lo calſi vna. cum ſimi.&. de vſufruc.⁊ habi.l.plenũ. ũ. equitij. Sed illa verba ſunt adiecta in teſtamento pupilli: ergoin perſonam ipſius veriſicãtur, ⁊ ita credo verũ ſit:hoc mo⸗ do non intelligẽti foꝛte non pꝛocedet titulus.qiſte. nanq;ʒ pꝛimo loco aut ſi ubſtitutus erat extraneus, cui nõ potuit ſubſtitui, niſi ſideicommiſſarie:⁊ certum eſt, ꝙ ei qui nibil babet ex bonis teſtatoꝛis fideicõmiſſarie ſubſtitui non po teſt. C.de fideicom.lL.ab eo.de leg.ij.l.cum Imperatoꝛ.cũ ſimi. Et certum eſt, ꝙſi verba intelligerentur viuo teſta⸗ re pupilli patre/tali ſubſtituto non potuiſſet ſubſtitui ſi⸗ deicommiſſarie: qæ adhuc ei nibil de bereditate patris obueniſſet:vnde neceſſe eſt intelligere, vt dixi: niſi habeã Ange. coꝛruptum. Summarium.. Jura diuerſa quando concurrunt in perſonã vnius de eo iudicatur, vt de diuerſis... Doctoꝛ vtriuſq; iuris.ſi examinat aliquam ſcholarem in vtroq; iure, debet habere vtrunq; ſalarium. Filius cui pater legauit libꝛos iuris ciuilis, ſi in eo iure pꝛofecerit.Et libꝛos medicine, ſi in medicina:ſi pꝛofecerit in vtroq; babebit libꝛos iuris ciuilis⁊ medicine. Arguere de beneſicio iuris ciuilis ad beneſiciũ iuris pꝛe/ toꝛis licet. mai 4 Renunciatio iuris de futuro in manibus iudicis valet. bür — 1 Siueſuccedatur M plurium. Kadels pꝛetoꝛis ſiue iuris ciuilis, ſcripti pꝛecedunt legitimos, etiam ſ ſub condiitione ſint inſtituti, qua pen⸗ dente hereditas non poteſt repudiari, niſi coꝛam iudice. b. d. coniuncta gl. ¶ Bo. ꝙ † quandiu eſt locus ſucceſſio⸗ ni exteſtamento, non eſt locus ſucceſſioni ab inteſtato.l. quandiu.3. eo.tit. C.cõia de ſucceſ.l.anteqᷓ;. cũ ſi. ¶ Not.in ver. etiam.quod quotieſcunq; diuerſa iura cõcurrunt in perſona vnius idem iudicãdum eſt de eo, quod de diuer⸗ ſis. Ad qðj. de his quib.vt indigl.tutoꝛem.Quod not. fa cit ad.q.qꝙ doctoꝛ vtriuſq; iuris examinans in vtroq; iu⸗ re aliquẽ debeat habere duplex ſalariũ.qd voluit Bald. C.de app.j.ſi ad ſcribatũ. ¶ Secũdo ſi teſtatoꝛ reliquerit filio omnes ſuos libꝛos iuris ciuilis, ſi in legibus pꝛoſi⸗ ceret.Et ſi in medicina libꝛos medicine, ꝙ ſi in vtroq́; effe ctus eſt doctoꝛ,omnes debet habere. Ad qð.j.de condi.⁊ demon.l. qui duobus.⁊ in aut.vt iudi.ſine quoquo ſuffr.H. illud.qð not.C.de aduoc.diuer.iudi.l.binos.⁊ hoc voluit Balqd.licet plura argumenta faciat in contrariũ in.l.iij.in pꝛinc.C. cõia de le.⁊ ita dicit ſe cõſuluiſſe:cuius contrariũ videbatur:qꝛ vno tantum onere teſtatoꝛ videbatur vo⸗ luiſſe,⁊ non duplici grauare.l. Titia..qui inuita. ff.de le⸗ ga. ij.⁊ videas not.per eum.a faciunt nota.per Jo. Andr. extra de re iud.c.cum olim.in nouella.ſᷣm qð refert idem Bal in. cj. de controuer.inueſti. in vſib. feud. ¶ Nota hic Juriſconſultum † arguere de beneſicio iuris eiuilis ad beneſicium iuris pꝛetoꝛij. ¶ In gloſ.fi. ibi, manu iudicis. 4 ¶ Hot.ꝙ rlicet als regulare ſit, ꝙ iuri de futuro renun⸗ ciari nonpoſſit:vt.l.j.C. de pac. Attamen hoc verum, niſi renunciatio fiat in manu iudicis.gl. eſt hic not. vt. 3. eo.l. is qui beres.ꝛ in.i.jj.de eura. bon.dan.quas tene mẽti:qꝛ ſemper inſimul allegantur. Summarium.. Contractus fauoꝛe libertatis, ꝙ dicatur neceſſarius etiam ab initio. ccet redimentiſuum facere ⁊ neceſſariunu ta men domino ſoluat eſtimatio. h. d. vſq; ad.. ſi quis hac. l.qui boc intendit, pꝛo parte poteſt quis eſſe he- res voluntarius, ⁊ pꝛo parte neceſſarius. hoc dicit vſq; C Seruum alienum 3 ſeruum. ab hoſtibus redemptũ, De acquirenda hereditate. 159 ad§. ſi quis dederis. Quem ſumm i ctus ⁊ bonos datos in gloſ.hoc denf d Treerintele ¶ Hota fauoꝛe libertatis introductum eſſe,vt ſeruum ab boſtibus bona fide redemptum, pꝛimus dominus pꝛecio accepto liberare cogatur. Eld quod. 6. de vulg.⁊ pupil.l. ſi 1 ſeruus. Et ſic not. bic caſum ⁊ in quo licet alias cõtractus ab initio ſit voluntarius.C. de actio.⁊ oblig l.ſicut.a.l.nec emere. de iure deliberan. WMttamen fauoꝛe libertatis red ditur neceſſarius.⁊ ad hoc tene menti hoc pꝛincipium. ¶ Hota.ſi quis hac lege.quod licet effectus inductus per aditionem hereditatis mutari non poſſit: vtl.ſicut. C. de repudianda heredit.attamen qualitas heredis in tari poteſt mutatione tempoꝛis. Ad quod. 5. de heredi⸗ bus inſtituend..iij..qui fideicommiſſum. Poteſt enim quis pꝛo parte tempoꝛis eſſe voluntarius, et pꝛo parte neceſſarius. Summarium. 1& Legis verba quando ſunt ſcripta in rem, non ſolum cdmpꝛebendunt facientem, ſed etiam fieri facientẽ: ſecus ſiſcripta ſunt in perſonam. 2 Statutum puniens facientem, quãdo compꝛebẽdat man dantem: 3 Aerbum amouiſſe, an compꝛeb ẽdat ea, que quis in ſuos vſus conſumit. 4 Fructus ſequeſtrantur, nedum ratione dilapidationis, ſed etiam ſi timetur poſſeſſoꝛem illos in vſus ſuos cõſum pturum: quod limita:vt nu. 4. 5 Dictio, quid, ſeu quicquid, ꝙ veriſicetur etiam in vna re: 6 Statutum puniens capitaliter amouentem pecuniã com munis, quando compꝛebendat officialem. 7 Officialis ꝙ poſſit modicam pecunie communis quan⸗ titatem etiam deputatam ad vnum vſum, in alium cõuer tere,pur ꝙ tendat ad vtilitatem communis. 3 Statutum puniens vxoꝛem amouentem de bonis mari⸗ ti,non compꝛebendit vxoꝛen amouẽtem de domo annu⸗ los, ⁊ veſtes quotidianas. 9 Lex pꝛiuans aliquem de aliquo beneſicio obtinendo, nõ pꝛiuat de iam obtento. 10 Lex puniens delictum, an requirat dolum: vel ſufficiat lata culpa. u Abſtẽtio, an inducatur per iſta verba, nolo adire, 12 Beres qui pꝛiuatur bereditatem, ſi moleſtet vxoꝛem te- ſtatoꝛis, ꝙ non punitur ſi bona mente moleſtet, w de facto ⁊ non de iure. Moleſtare quid ſignificet: 13 Juſta cauſa excuſat, quem a dolo ⁊ etiam iniuſta: 14 Aldinoꝛ amouens de bereditate ante abſtentionẽ, ꝙ non incurrit penam edicti.. Pena, ꝙ minuatur fauoꝛe minoꝛis etatis. ꝛetoꝛ git(Ante abſtentionem factam eſuus aliquid de hereditate amo uens, vel amoueri faciens, abſtentionis commodo pꝛiua tur:ſecus ſi poſt abſtentionem amouerit, vel etiam bona 1fide. h.8d. vſq; in fin. Nota pꝛimo ꝙ verba.. ſcripta in rem, non tantum compꝛebendunt faciẽtem, ſed etiam fie⸗ ri mandantem. Ad quodj. de adulter.l. hec verba. ſecus ſi in perſonam ſcripta ſint: quia tunc facientem compꝛe/ bendunt, non autem mandantem. de quo in. l.j.. deieciſ⸗ 2 ſe. de vi ⁊ vi armata. Quod facit ad queſtionem † poſi⸗ tam bic per Baldum, ⁊ Bartol. an pena ſtatuti, qua pu⸗ nitur faciens, puniatur etiam mandans: de quo plene vi deas in.j.ſed ſi vnus.ſi ſeruus.⁊ in.L non ſolum. 5. ſi man dato.j. de minoꝛibus.⁊ per Bartolum, ⁊ Bal.in. l. tranſi⸗ gere.⁊ in.l.vbi pactum.C.de tranſactionib.ꝛ in.l.non ideo minus.cC.de accuſationib.vbi etiam per Cyn.⁊ m capitu. mulieres.de ſententia excommunicatio.vbi plene domi- 3 nus Antonius de Putrio. CHota verbum, † amouif⸗ ſe, in ſe compꝛehendere etiam quando quis in ſuos vſus conſumit.quod not.inducit hic Bal.⁊ Ange. ꝙ ſicut pen⸗ dente lite, dum dubitatur de dilapidatione fructuum, cũ eius poſſeſſio ſequeſtrat:vt.l. Imperatoꝛes.in f.j.de ap⸗ pel. ita etiam quando dubitatur ne poſſidens eos in ſuos vſus conuertat. Pꝛo hoc dicit Bal eſſe notabile verbum — — „ — ——— —— Archi.xj.q.j.c.qꝛ res inlitigio poſita.qð etiam ipſe retulit in.l.ſi ndeiuſſ. in.. ſ. qui ſatiſda.cogã.⁊ in.c.j.quo tempoꝛe mil inue.feu. pe. poſ.in vib. feu. Tu adde,ꝙ fuit Inn. oꝛi⸗ ö ginaliter in.c.ſi.xtra de pꝛobi. ſequeſt. poſſ.⁊ fruc.qꝙ dictũ tamen non videtur verum:q text.in.l. Imperatoꝛes 5.ſi. herzüſttens talem ſequeſtrationem fructuum vtitur ver⸗ o, depopulare, qðò verbumin mala parte ſumẽdũ eſt, vca ꝙ deuaſtat.⁊ hoc modo exponitur in gl. Pꝛo quo tamen alleg.l.ij. C. quando lic. ſe ſine iudi. vind. vbi fit mentio de verbo, depopulare. Item tex.in.d. c.fit⁊ penul. de pꝛobibi. ſequeſtr.vtitur verbo, dilapidare: ⁊ſic pur conſyderat ma lam fidem, que non vertitur ſi quis in vſus ſuos eos mo⸗ derate conuertat. Ande attentis verbis text. hoc dictum non videtur verum.Et poſito, ꝙ ſit verum, habes not. limitare. Pꝛimo, niſi ille cuius fructus ſequeſtrantur nõ aliunde babet:vnde ſe alere poteſt: q pauper eſt: qꝛtunc tali caſu ex illis fructibus ali debet:vt eleganter dicit lite ra in..ſi. C. de oꝛdi. cogni. Quam tene menti.⁊ facit qð di⸗ cit gl. not. in. c. dudum eccleſia Rothomag.extra de elect. Secundo habes limitare ex dictis Inn. in. d. cpe. ¶ Al⸗ terius no. ex † iſta litera, ꝙ verbum, quid, ſeu quicquid: compꝛehendit ſub ſe vnam rem, qð etiam hic inducit An 5 gel.ꝙ t ſi ſtatutum dicit, ꝙ ſi officialis quid amouerit ex pecunia communis pꝛiuetur officio, habebit etiam locũ officiali amouẽte vnum denarium.Et bec queſtio fuit de facto in cinitate Meruſij:vbi ſtatutum dicit, quod ſi quid orm̃cialis amouerit ex pecunia communis, puniatur pe⸗ na capitis:reperiebatur quoſdam officiales diuiſim, ali⸗ quam pecuniam amovniſſe, aliqui medium floꝛenũ: aliqui vnum, excuſantes ſe, ꝙ ideo retinuerant ⁊ amouerant: q in ciuitate non erat theſaurarius generalis cui pecunie erant conſignande.Ego contra eos allegaui ſingulare di ctum Bar. in. l. per illum tex. ibi, aut pꝛoximum. C. de ca. lar. iib. x multum not.dicentis, ꝙ quotieſcunq; in ciuitate non eſt theſaurarius cõſtitutus a domino abſente, cuipe cunie ſolui poſſunt:tunc ſoluende ſunt theſaurario pꝛo⸗ uincie pꝛoxime:vtputa ſi deeſſet theſaurarius Lombar⸗ die, ſoluende erunt Theſaurario Romandiole: vnde il⸗ la excuſatio illius nibil pꝛofuit. ¶ Agebatur etiam con⸗ 7 tra quendam † iudicem maleſicloꝛum, qui cum multo⸗ ties pꝛo ſua camera reaptãdaa theſaurario pecunias pe tijſſet:videns ſe nõ poſſe conſequi pꝛo reaptatione expen dit quaſdam pecunias ad eum peruentas, er quibuſdam penis ſiue mulctis pecuniarijs communi applicãdis: cu⸗ lus pecunie quantitas erat minima:dicebatur eum debe⸗ te puniri pena capitali,⁊ per famoſiſſimos docto. dictum Ange. alleg. hic. Ego detendi iudicem, ex notabili dicto Bar.per illum text. in l. diuus.in ſi.j. de bon. damn. dicen⸗ tis, quod ybicunq; officialis publicus expendit pꝛo bono communitatis aliquam paruam pecuniam: licet commu nis ad eum peruentam:ſi pꝛius illam pecuniam a theſau rarijs petierit,⁊ nonfuerit᷑ cõſequutus, Poc ei permittit: nec venit puniendus. Reſpondebatur mibi, quod illud erat de iure communi, nos autem ſumus in caſu ſtatuti, qð idem pꝛouidet, ꝙ ius commune: vc ne pecunie cõmu nitatis amoueantur:vnde ad hoc vt ſtatutum habeat lo⸗ cum, ſeu aliquid operetur, dicebant etiam ipſum babere locum in caſu Bart.Ego reſpondi ⁊ itafuit obtentum, ꝙ imo ſtatutum multum operatur:qlicet ius cõmune pꝛo/ bibeat, ne officiales communis pecunias amoueant: aut in ſuos vſus conuertant, ⁊ maxime ad vnum vſum depu⸗ V tatas:vt.l. minime.C.de ſuſcep.⁊ arca.libꝛo.x.⁊ in.1q.2.ij. C. de bis qui ex publi.rati. eo.lib. in.j.ſi quis. C. de aque du. . V lib. xj. Tittamen vbi ius cõmune pꝛo amotione talis pecu nie imponit penam dupliꝛyt dicit tex. not. in aut de colla. §.nulli.⁊§. ſeq. ſtatutum imponit penam capitalẽ, et ideo nõ parum operatur:cum ſit maioꝛ quecunq; pena pecu/ niaria:de penis.l.in ſeruoꝛũ.(.fin. cum ſimi.Et ita obtinui licet plures aduocati fuerint mibi contrarij. Quod tamẽ ſupꝛa dixi amouentem teneriad duplum, intellige ſin no ca. in.l.ſacrilegium.§. is.⁊..ſe acrilegij.. abeo.j. ad legem ul.pec. CItem ex verſ. ait t pꝛetoꝛ.colligunt bic Bal.⁊ ng. arg.ꝙꝙ ſi ex foꝛma ſtatuti punitur vxoꝛ aliquid amo uens ex bonis mariti:non punietur ſide domovlri expoꝛ tet annulos vel veſtes quotidianas. Ad quod faciũt not. 3 V in.l.pe H. in bis.ſolu. mat. Ron enim pꝛeſumitur aſpoꝛtare, ſeu amouere, cum bec etiam poſt moꝛtem mariti ſibi re⸗ I. udo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ.part. maneant. Adquod.. de dona.inter vir.⁊ vxo. ſ donetũ Sj. CEt ad hoc addas qð not. voluit idem Balqd. in. 3 C.de pign.act.vbi dicit, ꝙſi ex foꝛma ſtatuti punitur y 4 pꝛopꝛia authoꝛitate occupans bona mariti,;non pun ſi remanet in detentione domus, quam yna cum marne viuo exiſtente detinebat, ⁊ ſi pꝛopeia authoꝛitate in deren tione remaneat.Quia ex quo in detentione poſt moꝛte 1 iuſtus titulus ſuperuenit, cum pꝛeſumatur vxoꝛem 1 dote omnia bonamariti obligata babere: merito ex de tentatione non punitur. Ad qð. C. commo.l. ſub pꝛetextu ꝛ9d not. maxime in gl. de concli indebil.ſi non ſoꝛtem Fi 9 cẽtum. in gl. CMo. in † eo ver. coniuncta litera ſi uperidu ꝙ lex pꝛiuans aliquo beneficio obtinendo, non pꝛiuat eũ iam obtento.qð facit ad not.in.l.heres Pper ſeruum. 5 3 10 ¶ Item iſte ver. ait pꝛetoꝛ. facit f ad ea que not. Bart in Lj.ff.ſi quis teſta.liber eſſe iuſ.fuer. vcʒ an lex emanans du⸗ per delicto puniendo requirat dolum tantum, ſeu an cul⸗ pa lata ſufficiat. de quo etiam per Cy.⁊ Bal.in. l. de le⸗ gib.ꝛ in.ij. C. de noxa. ¶ Item in pꝛin.. dum dicit bere ditatem t nolle conſequi. potes notare pꝛimo, ꝙ per bec verba nolo adire:nõ inducat᷑ abſtentio. de quo per Bart in:1ſi gs ſuus.de iure delib.⁊ l gerit.jeo.⁊in.ij j.ad Tre bel. In quibus locis videtur contrariari. In gl. ſuper 12 bo, non videri.ibi, qò malo animo. Panc glo. Bal in.lij C.de his que pene nomi.inducit, ꝙ ſi teſtatoꝛ pꝛobibeat vxoꝛem in vſufructu ab herede moleſtari:vt eg moleſtan⸗ do hereditate pꝛinetur:qð in penam non incidit„ſi bona ſide moleſtat:qꝛ qð bono animo fit,penam non merek: vt dicit hec gl.que ad hoc multa iura allegat. Et ex boc dicebat his diebus in queſtione facti, ꝙ licet teſtatoꝛin relinquendo vxoꝛem vſu ructuariam, pꝛobibeatab bere⸗ de moleſtari, ⁊ moleſtantem iubeat dicta bereditate pꝛi⸗ uari, qò dicta verba intelligantur, ſi de facto moleſtat„nõ autem de iure qꝛ ꝙ de iure ſit pꝛo malo eſſe non cenſetur. vt.j.de iniur.l.iniuriarum.in fi. cum ſimi.Et ꝙ verbũ, mo⸗ leſtare, intelligatur de facto, ꝛ non de iure. alleg. gl.oꝛdi. in l. Lucius..tres heredes.j. ad Treb. Pꝛo qua allegabã tex. in.l. Aurelius. in pꝛin. ⁊§. Caius. qui melius pꝛobat.j. de lib. leg.⁊ in.l.j.C. de nundi.que lex de verbo, moleſtare, mentionem facit.⁊ ibi not.d. Bal. ¶ Adducebã etiã text. iuris cano.in.c.ex parte.extra de teſti.ꝛ in. c. audita. extra reſti. ſpol.ꝛ in. c. dilectus. extra de ſi. que omnia pꝛobant, ꝙ 13 dicebam. CMHo. ex ver. amouere. Juſtam cauſam † quem excuſare a dolo. Pꝛo quo ad leg. Jul deplag.iplagi non tantum iuſtam ſed etiam iniuſtam a contumacla. ᷣm glo. not. in. l.j.in fi. magne gloſ. S. ſi quis ius dicen. non obtem⸗ perauer.⁊ in.l. ex conſenſu. j. de appellationib.: in.lpenul ti. als fi.j. de ambi. ¶ In gloſſ. ſuper verbo, abſtinet. ibi, 14 moꝛe. Hanc gl. not. † ſolus Raph. ꝙ minoꝛ licet ante ab⸗ ſtentionem aliquid de hereditate amouerit: non incurrit penam buius edicti pꝛetoꝛis, ſed in integr. reſtit inuatur tamen eandem repꝛobat ⁊ bene cum aduerſus penam ex delicto pꝛouenientem minoꝛ non reſtituatur. C.ſi aduer delic. lj.⁊.ij.ð.de mino.lan delictis. videtur tamen ex pꝛe⸗ alleg.l. auxilium.ꝙ aliquando fauoꝛe minoꝛis etatis pena minoꝛatur. Item eſſet conſyderandum, an in caſu buius legis heres puniatur ex dolo pꝛeſumpto, vel vero: qtũc aduerſus dolum pꝛeſumptum minoꝛ reſtituitur. videas per gl. not. ⁊ qð ibi dicunt doc.a. de edend..vbi exigitura d. l. auxilium. ¶ In glo. ſuper ver. non videri. ibi.ſiiniu⸗ riam.ſolue vt hic per Bart. Summarium. 1&. Finita cauſa dilationis, ꝙ finiatur eius effectus. Limitationes ad.I. ſiue pars. C. de dila. 2 Teſtatoꝛ/ſi filijs inſtitutis legat vxoꝛi mille toto tempoꝛe eius vite fruenda, ũ vitam vidualem ſeruauerit, 7 poſtil⸗ lius vitam voluit Titium dicta mille habere, an illa habe bit ſi vxoꝛ ad ſecunda vota tranſierit. 3 Mulieres plerunq; de moꝛte viriletantur. =Z ſ einita cauſa 3 quls heres. Ainta finit eius effectus. hoc dicit.( Not. ex boc tey.limi tationem † ad.l.ſiue pars. C. de vilat öhipen⸗ au 1 lnld Ten„Pafto,ndn eg oit lan ruttt Baun(Ehumg ge gpanpon ot aamt rfe ruptisqod ee. — manupel§ unolhxums— 8 zininen gidudjem batund oninn üeragiltaſum 3 fmitarmn trnilo dioleg entexrorean d gein rehe arfbrene bie cteſzre min innäiiutennn murlagtſsilncpa rourtunliockgu maluumnEtn 1 munisakedecidtun motempe anterecergonupſert iſe maafüits cftctusn moernelucturergo Titn wriguuturum Acuertendu raswerbateſtatois, ginp enlyroui vſumfructum ſoey dgwoilegatusſt ſuſfuctus tieluccecant lber'quodlic aundeceſſeriratamenyſuff adapudberedesrenanct don rauscontrarium pidebatur Sſoni JoanAndk qpodpu uumiin dubio ſemper puſun dofanodeipſius vporisl ſitaet godplenenotper Bartoiin!e us Sedeum ceſſaueritcan wnitebztur enprecietandecif mule znon eius heredes ontra meta ror Puetereagpotie dmchdesr anätpcnmdit ciütocnenripec 4 eandicionentmegueextre Füctdecncin demonſtlſilegat rnütnltnrfclnldene froperdicioſem do ianmr pe Baril rrinſ lintnsldies in win aigrde condi SSe udämsnaen erhdepupindain albnten Rna 2 t fen detranſae 35 rnondeng unna 5 ckrin lanb dae 3 aiens contr 3 bn S determin Ker den nontran nitn 55 oec Afung giceibieſtin apuing ruäum de 6. N IN., A. Podes nen ul dn 3 4 8 WMarehy S 1„ 11 mducsR ſe,en re dehn M ld.. * Sentſee ds videtn wMKoan di asmd d1,Od malo aineha M nominduck. ſtß A Lucte dd bexte Piti Muetur. ce moecer, ac bocmuttam. Agr dus maucſiomfn demvſamcugienng noleſtantemirdegyn rbameligatr zdin rodeireftponuin nunarumitanfad tur defaco rondini sberedes.ad Tüp, e.n prnn.:.Lalaan C. de nunciqxelx ibi notd Ba(i tparte extradette Ucctus&xtradeſtaeh r ver. amouere een V Pooquoadleg. u cd cuam iniuſtanern agne gloſcS.ſi quism conſenſujj de gppeen 8.(In gloſtſpemt ot. ſolus Ræphqnt nd de berecitate wac cdipretoris ſcänun robat 1bene qnerr⸗ nton minoꝛnon ſttaal- nino.lun delicisnüne paüicuandofauumts⸗ ſſctconffcermcm en⸗ atur qedobp diaen peeſumptum mn, e diantoccareu zn. oſaper rraie 9' per Par ummurin 241ℳ a pfrittl0e diusnonisq A iictpers. zlocaſt 99 inſticulis s“, Ä . 4n) Ar condrgf ◻2 . De acquirenda hereditate. gente dilatione ceſſare debet officium iudicis. Quia boc verum eſt niſi finita ſit dilationis cauſa: quia tunc iudex pꝛocedere poteſt:(vt er hoc tex.no.colligit Gar. Ad quod ad Trebelliall. a filia.§. alumno. 7 quod idem dixit in.l. uandiu.. eo.⁊ in.lij. de regu.iuris. Aliamlimitationem ad.ſiue pars.colligas ex gloſ. notab.in. l. queſitum. de pi gnoꝛi.⁊ eſt gloſtin.l. dies feſtos. C. de ferijs.⁊ aliam addas quam ponit Barto. in.l. quod iuſſit.ff.de re iudica.Et ad⸗ ditis bis ad.d.l. quandiu. habes omnes limitationes ad .ſiue pars.co.titu. CEt poteſt iſte tex. induci ad elegan tem doct.quam ponit Joan. Andr:in addi. Specul.in rub. de ſecun. nuptijs.quam refert diſputaſſe quendã ge/ nerum ſuum Pbilippum de Foꝛmaglinis, vc ſi teſtatoꝛ fiijs ſuis inſtitutus legauit vxoꝛi ſue mille toto tempoꝛe vite ſue fruenda, donec vidualem vitam ſeruauerit ſine vi ro:poſt eius vitam filius inſtitutus legauit pꝛedicta mille Titio,ſi vxoꝛ pꝛedicta ſecundo nupſerit ſic defecit con⸗ ditio legati:an dicta mille debeant remanere penes inſti tutos, viuente vxoꝛe:an vero ſuccedat Titius: Jo. in pꝛe⸗ dicto loco refert deciſionem factam fuiſſe pꝛo Titio ex duabus legibus⸗ ſcz per.l.mulier Fj. ff. ad Trebel.z in. l.ſi ita.quando dies lega. cedat.⁊ maæime exꝝ dicto..j.vbi ſi mater legat filijs, ſi ſui iuris effecti fuerint poſt moꝛtẽ pa⸗ tris:licet effecti ſunt per emancipationem: attamen lega⸗ tum conſequuntur.Et ratio eſt:quia ideo mater ſic pꝛeſi u mitur diſpoſuiſſe ex eo:quia pꝛeſumebatur patrem ipſos emancipare non debere:cum ergo eſſet illa vera, videlicet quod pater emãcipauerit:merito ceſſet.d. effectus ipſius dilationis, ⁊ ſic deciditur moꝛtem patris non debere ex⸗ pectari. Sit⁊ in caſu noſtre queſtionis:quia ideo teſtatoꝛ loquutus fuit de moꝛte vxoꝛis:quia non pꝛeſumebat eam velle nubere, cũ ergo nupſerit, ⁊ſic ceſſet dilationis cau⸗ ſamerito ceſſabit ipſius effectus:vt in hac.l. in d.l. a filia S. alumno. concluditur ergo Titium excluſis filijs legata illa perſequuturum. Aduertendum tamen eſt, quod con ſpderans verba teſtatoꝛis, vcʒ in pꝛedictam deciſionẽ ſit caſus in.l.vxoꝛi vſumfructum.j. de vſufruc lega. vbi patet quod ſi vxoꝛi legatus ſit vſuſfructus in quinquennium:eo elapſo, tãc ſuccedant liberi, quod licet mulier intra quin⸗ quennium deceſſerit:attamen vſi uſfructus liberoꝛum non eſt. Sed apud heredes remanet donec quinquẽnium ela batur: cuius contrarium videbatur dicendum, ſi ſtare⸗ mus deciſioni Joan. Andr.quod pꝛobo: quia iſta dilatio quinquennij in dubio ſemper pꝛeſumitur adiecta contra liberos fauoꝛe ipſius vxoꝛisl.ſi ita eſt relictum.j.de leg. ij⁊ quod plene not.per Barto.in.l.eum qui. alias incipit, Jabolenus. Sed cum ceſſauerit cauſa dilationis moꝛtua vxoꝛe, videbatur ᷣm pꝛedictam deciſionem liberos debe⸗ re venire, ⁊ non eius heredes. contrarium dicit expꝛeſſe texin dictall.vxoꝛi. Pꝛeterea quotieſcunq; in eadem diſ⸗ poſitione eſt dies ⁊ conditio cum dictione tunc, vel ſimili: quotieſcunq; cõditio euenerit, expectari debet dies pꝛo- pter dictam dictionem tunc:que extremitatem tempoꝛis ſignificat.de condi.⁊ demonſt.l.ſi legatum.j.⁊ quod not. in lin illa ſtipulatione ſi calend. de verbo. obligat. ſed bic extitit conditio, vc per dictionem donec, que conditionẽ facit:vt.liiij.de ſeruitu.⁊ per Bar.in.l.j. de condi.⁊: demõ. ¶ Item ꝛ dies licet incertus.l.dies incertus. de condit᷑.⁊ demonſtr.⁊l. ſi cum moꝛiar.ff. de condic.indebi.ergo licet ceſſauerit conditio, debemus moꝛtem ipſius vxoꝛis expe ctare, ⁊ hoc pꝛopter dictionem poſt, que ſibi extremũ tem poꝛis ſignificat:vt not. in dicta.j ſi ita relictum. S.j. ⁊ in.l. poſt rem. de tranſactio. Et banc partem videtur ſentire Bal licet non bis argumentis, nec mentionem faciat de Joan. Andr. in.l. ambiguitatem. C. de vſufruct.vbi etiam eſt tex. faciens contra opi. Joan. And.vcʒ ꝙ legatũ vſuſ⸗ fructus cum determinatione tempoꝛis moꝛiente legata⸗ rio. Item tempus non tranſmittitur in ſucceſſoꝛem cum tempoꝛis reſiduo.Nec obſtat fundamentum Jo. And. ex d.l. mulier Hj.q ibi eſt iuſta pꝛeſumptio matris cogitãtis ꝙ pater filium non emãciparet:vt paternam haberet po teſtatem, que ineſtimabilis eſt.l. filiuſfamil§. ſm Aul. de leg.j. on autem in caſu noſtro pꝛeſumere debet ꝙ mari⸗ tus cogitauerit vxoꝛem nolle amplius nubere.Cuius cõ⸗ muniter ßᷣm glain.l.pater Seuerinam..ſocer.de condi.⁊ demon.videmus cõtrarium:qꝛ vxoꝛes †plerunq; letãtur de moꝛte maritoꝛum:yt alium virum capiant.Et ideo co gita an deciſio Jo. And.ſit vera. Nec obſt.l.fundus de cer to. 5. ſi vſuſfruc.peta. Quam ſingu. not.q ibi fuit appoſi ta conditio tantum:non autem dies ⁊ conditio: yt eſt in caſu noſtro ⁊c. Summarium. Aaſallus ꝙ teneatur alere dominum egentem. Filius licet petat iuramentum fidelitatis a vaſallo pa- terno, non per hoc dicitur bereditatem paternam adire. ſ quis non quaſi. Gs⸗ e actum, quem quis poteſt facere:licet nõ ſit he⸗ ʒres, aditionem non inducit. hoc dicit.(¶ No. ꝙ per petitionem alimentoꝛum non inducitur hereditatis aditio. Et facit hec litera, ꝙ ſicut libertus tenetur alere patronum vel eius filium, ita † ⁊vaſallus tenetur alere dominum egentem:ita tenuit Plac.ſᷣm qð refert Joan. Anqin addi.Spec.in tit.qui fiij ſint legi..j.in addi.que incipit, d literam. vbi plene diſputat hũc paſſum: dicit tamen nõ reperiri iure expꝛeſſe cautum. Ad quod addas id quod dicitur in.lj..ſed ⁊ ſi incertum. de ventre in poſ. mitten. vbi dicit litera ꝙ in dubijs melius eſt ei, qui ali⸗ quo caſu rerum dominus eſt futurus alimenta miniſtra⸗ ri qᷓ; negari. Secundo rfacit m Dy. ⁊ modernos poſt eum, ꝙ licet filius petat iuramentum fidelitatis a vaſallo paterno, non per hoc inducitur aditio: ſuper quo tamen dicit do. Joã. hic foꝛe cogitandum in ea: qꝛ feudum non tranſit in filium niſi heredem: vt in.c.j.an filius vel agna. in vſibus feudo. Tu dic conſyderandum foꝛmam conceſ⸗ ſionis feudi:quia ſᷣm eam debemus decidere an trãſeat, vel non:de quo per Bart in.l. vt iuriſiurandũ. g.ſi liberi. de oper.liber.⁊ in.l.ſi patroni.ad Trebel.⁊ per Bald.in.l. item vidẽdum.⁊ de peti.here.l.ſi liberti liberteqᷓ;. de ope. libert. vbi per eundem poſt Cyn. Item not ex illa lege, de dictione quaſi, iuncta gloſ. Si ¶ Juſſus dare cauſa 4 h Ui putat. ns naneeranſ & dat minus, quã debeat conditionẽ non implet: ſecus ſi magis, ꝛ tuc aditio inducit᷑ b.d. Mo. ibi, ſed aliquid deſicit pꝛo intellectu.l. ſi fundus. de condi. ⁊ demon llicet enim conditio non poſſit diuidi:vt ibi ple/ nius in.lſi ſeruus..ſi pluribus.ſi quis cau.attamẽ imple⸗ ri poteſt per diuerſa tempoꝛa partem ſumme dando. 1(CErrans in ſtatu ſuo, Qui bo na fide. Cs u alterius adiẽs he⸗ reditatem, niſi acquirit: ſecus ſi ex ſe adeat, licet ſibi inten⸗ dat acquirere.hoc dicit. Summarium.. Arguere de deciſione iuris ciuilis ad deciſionem in ris pꝛetoꝛij licet. Actus erroneus factus in iudicio nihil valet. —2̃ X ſemiſſe ¶ Quiadit ex minoꝛi SS= Epoꝛtione, cum ſit maioꝛ bi delata, ex aditione pꝛo maioꝛi obligat᷑, fuit eius pꝛopoſiti. h. d. Ho. bonũ foꝛe argumen tum 1 ex deciſione iuris ciuilis ad deciſionem iuris pꝛeto rij:ad quod.s.de re.pluri. C j No.ꝙ actus in quo eſt er⸗ roꝛ, in iudicio factus:nihil valet. Et ſic not. ꝙ vis iudicij nõ validat actũ errãtiñ.pꝛo quo vide tamẽ.l.erroꝛe.C.de iur.⁊ fac.ign.⁊.l.nõ fatet̃ j.de cõfeſ.⁊ eſt tex.multũ not.in.l iura.C.de omni agr. deſer.li. xij. ¶ In gl. ſuper verbo, be reditatẽ.in.ſi.hec ſol.nõ videt̃ bona:qꝛ ita requirit᷑ certi⸗ tudo quote in iubẽte, ſicut in adeũte:vt.l. pater quoties. ſ. eo.recurras ad ibi dicta. ¶ In ea.in..ſciẽdũ.ibi videas plene ꝑ Bart.qui has leges per diſt. ad cõcoꝛdiã reducit. Summarium. & Poꝛtio repudiata, ꝗ ad repudiantẽ redire polſit. 160 e e —— ——- ———— * 1—— 1 — —— Piu d 82 a T Bal videde iſta.q. Bal. hic ⁊ in. c.j. F. pꝛe⸗ terea ducatus. de pꝛohi. alie. feud.per Fed. ⁊ Audo. conſi, 2 clxv.in ſi. eSrAam, In Zudo. Koma.in pꝛimam Inſoꝛ.part. 2 Ween eräun iunctum verbo futuri tempoꝛis conditio⸗ nemſacit. 3 2* Quocunq; iu G 4 tu er Pa rte. c poꝛtio mdhnn, „)ula que acquiri poteſt ſine noua aditione ac- auiritur. Et ſi inſtitutus in partem: partẽ re- pudiatã ex ſubſtitutione adire poterit:⁊ partẽ partis re⸗ pudia. acquirit, aut iure ſubſtitutionis:aut iure accreſcen di.hoc dicit.Et diuide vt hic per Barto. Et pꝛemitte ad euidentiam, ꝙ in pꝛimo caſu huius legis ſᷣm lectu. gl.quã ſequuntur hic Ange. duo fuerunt inſtituti,a alter ſubſti⸗ tutus.quam lec.repꝛobat hic Bar. dicendo, ꝙ ſi duo fuiſ⸗ ſent inſtituti, non eſſet neceſſe ad eundem ex ſubſtitutio- ne expectare conditionem adiectam poꝛtioni,in qua inſti tutus eſt: quia in omnem euentum ipſe futurus eſt he- res:vt in.l. cum heres inſtitutus. F.j.C. eo.⁊ ſic non bene di ceret, quod requirit ad hoc vt inſtitutus partem habeat conditionem eueniſſe.vnde enim opoꝛtet pꝛeſupponere etiam tres in pꝛimo caſu inſtitutos:tunc enim ſub condi⸗ tione inſtitutus ſaltim pꝛo dimidia conditione m expecta bit.l.licet homo.O.ita ſcriptum.de here.inſti. Ange.tamẽ ad boc reſpondet ſupplendo ibi ad text.cõditio iure ſe- xtãtis extitiſſet ⁊c.maxima ⁊ bec eſt differẽtia ſm pꝛimũ caſum ⁊ ſecundum gl.ij. Addas alias:quia in pꝛimo caſu inſtitutus idemq; ſubſtitutus inſtituti fuerant ſub con⸗ ditione in ſecundo pure. Item in pꝛimo incipit ab adi⸗ tione:in ſecundo incipit quoad poꝛtionem ſnam. ¶ Hot. pꝛimo inſtitutum poſſe ſuccedere ex ſubſtitutione vulga⸗ ri anteqᷓ; poꝛtionem ſuam, in qua inſtitutus erat adierit. ¶ Secundo no.ꝙ ad hoc, vt heres ex ſubſtitutione que- rat, vna ſufficit aditio: nec alia noua requiritur. Ho. ꝙ † in.o.ſi tu.quod licet dicatur partem ſemel repudiatam iterum ad repudiantem venire non poſſe: vt.l.iiij. C. de repu.here.tamen boc eſt verum eodem iure, hoc eſt, eiuſ⸗ dem perſone:vt hic vides: vbi licet inſtitutus poꝛtionem ſuã repudiauerit, ⁊ ex iure ſubſtitutionis ⁊ perſone eius non ſubſtituitur, poteſt ad partem iam repudiatam ve- nire. hoc eſt quod eſt nota.ex hac.l. ¶ In gloſ.ſuper ver⸗ bo, t adeundo. la. j. Not. quod gerundium cum verbo futu ri tempoꝛis conditionem denotat. Ad boc ſemper alleg. hec gloſ.text.ſi alio verbo coniunctus ſit:vt.l.vim facit.de vi ⁊ vi armata.de natura gerundij pleniſſime videas per Specu.⁊ Joan. Anqd.in tit. de liber. lega. Sed per Bart. ⁊2 Bal.in rub.ff.z. C. de eden. per eundem Balqd. in. l. id qð pauperibus.de epiſco.⁊ cleri.⁊ in.l.in.l. Falci.vbi plenius C. de furt. vbi alleg. not. verba But.in. l.j. C. de his quila⸗ tro.Et vide qð not.BGarto.ſingu.per illum tex.in.l.fi.j.eo. Et not. diſtinctionem bic, quam colligit ex iſto tex. in pꝛin. ⁊ in fin. vcʒ an inſtitutus idemq; ſnbſtitutus poſſit venire ad poꝛtionem in qua ſubſtituitur quomodocunq; velit, ſiue ex iure accreſcendi, ſiue ex iure ſubſtitutionis. Et ꝙ dicit teneas quicquid dixerit gl.in.l.is qui beres.⁊ in.l.is qui putat..eo. Summarium.. Mlura oꝛdinate quando fieri debent, ⁊ facta repe⸗ riuntur:pꝛeſumitur pꝛius factum, quod pꝛecedere debet: quod limita:vt nu.s. Sententia lata ſi apparet, non tamen per hoc pꝛobatur acta pꝛeceſſiſſe. 3 Pꝛelbyter licet quis ſit, non tamen apparet oꝛdines mi⸗ noꝛes pꝛeceſſiſſe. 4 Papa concedens pꝛebendam, videtur etiam conceſſiſſe canonicatum ſine quo pꝛebenda eſſe non poteſt: ⁊ ibi du⸗ pliciter limitat. Hegligens per quantum tempus quis dicatur, ſtatur ar⸗ bitrio iudicis. 3 lud ¶ Qui vult conſequens videtur 4— dvelle ⁊ antecedens. ¶ No.tex.qui ſtacit ad id qð dicebat Ang. contra Bart. in. l. —‧‧s. eo. vbi etiam iſte tex. per eundem fuit indu⸗ ctus:de quotamen dicas, vt ibi dixi. ¶ Item not. quod à †cumplura oꝛdinate ſienda ſunt, ꝙ pꝛins fingitur illud 2 3 4 2 3 pꝛocedere, qò faciendum eſt. Ad hoc ſemper allegat hec lex, quod tamen declara:vt bic dicit Bar. quando taliafa cta in nuda voluntate conſiſtunt:ſecus ſ aliter. Cgt per hoc infertur ad duo. Pꝛimo ꝙ ſi oſtẽdam latam ſenten tiam:non tamen per hoc pꝛobetur acta pꝛius pꝛeceſſiſſe C.de ſenten.l.pꝛolatam.cum ſimilib. ¶ Secundo ꝙ licet quis ſit pꝛeſbyter, non tamen pꝛeſumitur ꝙ pꝛius pꝛe/ ceſſerint oꝛdines minoꝛes:de quo per Inn.⁊ alios in cij de cler. pereg. ¶ Tertio inducitur hic per Bala alios ſequentes, ꝙ ſi papa conceſſit vnipꝛebendam, videt ctia conceſſiſſe canonicatum, ſine quo pꝛebẽda ſtare nõ poteſt tanqꝙᷓ ſit quoddam annexum.extra de pꝛeben. c. ſuper e 0. lib. vj. extra de conſti.c.tranſlato. Quod tamentu duplici⸗ ter limita, niſi tali conceſſa eſſet integra pꝛebenda confe⸗ renda:qꝛ tunc⁊ ſi mediam pꝛebendam velit:attamen exe⸗ cutoꝛ per papam deputatus ei concedere nonpoteſt:⁊ ſic cum expirat ratio pꝛebende, merito canonicatus non debek tex. eſt not. in. c. tue. extra de pꝛeben. ¶ Itẽ⁊ ſecun⸗ do limita, niſi ipſe clericus negligẽs fuerit in petẽdopꝛe- bendam pꝛimo vacantem:qꝛ tunc ipſe illo iure pꝛiuatur: ⁊per conſequens canonicatu.co.tit.c.ſi clericus. Abidicit. glper quantum f tempus quis dicatur negligens. ſtatur arbitrio indicis. de verbo. oblig.l.continuus. ⁊. cum itaa adde per Bal.in. c. q ſepe. eo. titu. t Item ſummarium huius legis poteſt dupliciter limitari. Pꝛimo niſiantece dens eſſet maius conſequente. qò pꝛobatur per.lj. Cde neceſ.ſer. hered.inſtit᷑.vbi ſi lego ſeruo, licet legatumnon poſſit habere ſine libertate:attamen non videebatur lega⸗ ta libertas:de quo ibi. Item ⁊ ſecũda poſitio antecedtẽtis conſequens infert. Exemplum ponit in..quittale. de con⸗ ditio.⁊ demonſtra..fi.⁊ tunc poteſt eſſe ratio, ne inducta ad augmentum operentur diminutionẽ: yt.l legata inuti liter. de adimen. lega. Summarium.. öSocij duo ſi habitant domum, quam conquxerunt, vnus eoꝛum recedat, an remanens plus parte ſua ſolue⸗ re debeat? 2 0 fratres CAſus reicommu N e nis aditionem non Ainducit, niſi eius ius excedatur. h.d. Et nota Aiſtum caſum:q in ſe eſt nota Et exemplumpo ni poteſt in domo communi, cuius vſus eſt indiniduus: vt.l.vſus.de vſu ⁊ habi.a.l.vxoꝛi.de legat.iij. Si enim fra⸗ ter poſt moꝛtem fratris tota domo vtatur communi:ex quo cum vſus rei indiuiduus foꝛet, non potuit dici fratrè ſuperextantem amplius ſua diuiſione vti. Secus eſſet ſi poſt moꝛtẽ fratris alienaſſet vel vendidiſſet:quia tali caſu inducitur aditio, cum plus parte ſua vẽdere non potuit: vt in tit. de cõmu. rer. alie. ¶ Et hoc modo lex exempli⸗ ficata fuit ſm Ange. ⁊ Bal.a ꝙ ſi duo ſocij inſimul domũ conduxerint, ꝙ vno recedente alius ſtans plus de parte ſua pꝛo penſione non ſoluit.⁊ ita dicunt tenniſſe Richar. mM alumb.⁊ ita etiam refert Cyn.in additio.in.l.merito. ff.pꝛo ſocio.⁊ in.l.ſi quis putans.ff.familie erciſcun. Ad quod facit, ꝙ ſentit gloſſ. notabi. in. l. S abinus. fcommu. diuidundo.qꝙ vtens tota domo communi penſionem pꝛo parte conſocij ſoluere non tenetur. l. arboꝛibus..ſi nanis. de vſufruc.Et pꝛo pꝛimo dicto R ichar.adduco.l.ſi diui⸗ ſa.C.loca.z⁊ qð ibi not.⁊ not.eo.tit.l.cum apparebunt.ama xime illud dictum puto pꝛocedere vbicunq; domus pꝛo vſu plurium deterioꝛ efficeretur:quia vno tantum vten- te laboꝛ diniſionem recipit cum pecunia.j. de annuis leg. l.ſcio.in pꝛinc. Summarium. ⸗ Acquiſita per filiumfamil etiam de iure Digeſtoꝛũ quando non acquiruntur patri: Paraphernalia non ſoꝛtiuntur dotis pꝛiuilegiag. Filius beres inſtitutus licet patri acquirat, tamen beres nudo nomine remanet. Idem, an ſit in ſeruo. ibi? Placet. ruls tat üatitdmaiodat txxreſtol Pompondst 1 ariceconliaerraronidu uman dicaſus d dotis( sſolneyt vieper Bartoa ulilcumfllo dicasq dibe ritvolunt onnesbieina er glinaſubconditione: ind ingodeliber zpoſth(Dul titgto an beres nuco nominen rieolutt quodſeper.quilit aupupilam biccontrarumg ritnd nncum nomenberecis allni lieris de yulga.: pu eſkquiaſeruusnoncſtcapa nargo addequiin gienas „»Summarit atitnidstone gunchyic adäpelrepudiandi nspopartepure peo vnbondee raeziſ anbercditat coberedde pelſubſ em acquirat domi fnCnrm iteütamr mfän oten scyoner *ſJ. narsdenpeiad Amons anctntenade ddd Lcderus egigsſn canonicata ott d d nnrt 1 lcga. zummarin, babttant domun gan dat, an remanansgt ofratres t, niſ eins ius een caſam:qeinſecktten ocommuni, outupſe ꝛbabi lvpoiideieet fretris tota dono ſan iinciuicuus foutane mplius ſua dinfine s alenaſſet elrabeit⸗ cum pluspenteinien rerale.(Etba ui LRg ehir „ ItabI“n, dt Joſſnc tabian 4 Vrlt * am Tommune atotadomocln— cns ladn 4 Tarpoh werenon tenttusi a ach 4 1„ruaſ raottannpech anfech e ⸗ ¶ Ea que per ſubditos no⸗ e J. 3C E t. ſtro dominio acquiruntur, nul 6 er o penes eos momento exiſtũt. C Mo. ꝓꝛimo regulam legis de iure antiquo. cum qua con⸗ coꝛ.ffſi quis a paren. fue. manu.⁊ inſti per quas perſo. nob. acqui.in pꝛin.vc ꝙ quicquid per filium acquiritur, patri queritur. Que tamen regula de iure antiquo fallit. ꝛumo in caſu.l.cum heres.S. co.ſᷣm vnamlectur. ¶ Se⸗ cũdo in illicite acquiſitis ipſo ſeruo.l.quod ſeruus. de ac- acquir. poſſ. Idem im;ilio. de quo tamen dicas:vt not per gloſ.⁊ alios in.l.cum opoꝛtet.⁊ in.i.fin. C. de bon. que liber. ¶ Item ⁊tertio quando pater rogatus eſt filio reſtitue⸗ re ſᷣm Jaco. de Are.in l.cogi.§.ſi pater. ad Trebel. quod tamen hic impꝛobat Ange. bene per nota.in.l. vbi pure. eo.tit. Item quarto in dote:vt in.l. Põponius Pbi⸗ ladelpbus.ff˖famil. erciſc. Et non omittas: qꝛ eſt multum not.⁊ de hoc vidi dubitari de accedentibus ipſius dotis: puta in paraphernalibus, que dicũtur iuxta dotem eſſe: yt in rub. C. de pac.in gloſ.⁊ in..fi.äzmn eum, als talium pa⸗ raphernalium valet donatio perpatrem filio in poteſta⸗ te facta: qꝛ cum hoc ſit in dote: vt in.l. Papinianus. ergo in paraphernalibus, que ſunt iuxta dotem. Idem enim ius dicitur de coniuncto, qò de peincipali:vt etiam dicit in. d. l. etiam. C. de iure dot.⁊ in.l.inter. S. cum inter. de pa- ctis dota.¶ Item ⁊ idem iuris dicetur eſſe: quia dicunt ipſius dotis appendices. Ad quod.. eod.l.ſi quis heres inſtitutus.⁊ mihi tamen videtur contrarium per text. ex⸗ pꝛeſſumt volentem paraphernalia nõ ſoꝛtiri dotis pꝛiui legium.in.l.ſed ego.õ.dotis.de iure dot.Et hoc not. quia eſt vtile: qꝛ ſicut valet donatio dotis filie in poteſtate vi⸗ uente patre:vt.d.l. Pomponius.ita etiam in parapher⸗ nalibus.⁊ꝛ vide conſilia ex rationibu s pꝛealleg.in contra- rium, tamen eſt caſus. d.5.dotis. ¶ In glibill. ſi idrquod dominus.ſolue vt hic per Barto. ⁊ ita etiam aliqua con⸗ traria ibi.l.cum filio.dicas ꝙ ibi heres nudo nomine re⸗ manet:ꝛ ita volunt omnes bic, ⁊ in. d. l. cum filio.⁊ ita intel ligatur gl. in.l.ſub conditione.⁊ in. d. l. Gallus. circa fi. cu- iuſdam glo.de liber. ⁊ poſth. ¶ Dubium tamen eſt in ſer⸗ uo inſtituto, an beres nudo nomine remaneat. Bald. in. l. cum flio.voluit quod ſic, per... qui liberis.§.hec verba. de vulga. ⁊ pupil. Nam hic contrariu m pꝛo nunc videtur ve/ rius:qꝛ iſtud nudum nomen heredis eſt inductum de iu⸗ re ciuili.l. qui liberis. de vulga. ⁊ pupil.j.ad Trebel.l. qꝛ perinde eſt. quia ſeruus non eſt capax, per. l. qdò attinet. de reg. iur. ergo ⁊ adde.l. qui in aliena.§. interdum. 5. eo. ⁊c. e Summarium. Subſtituti datione, quando videatur data poteſtas abſtinendi velrepudiandi: Seruus pꝛo parte pure, ⁊ pꝛo parte ſub conditione inſti⸗ tutus, nullo ei dato coherede, vel ſubſtituto: ſi adit partẽ, an totam bereditatem acquirat domino? — 3 ſolu 8 ¶ In hereditate quã quis ( eper ſe acquirit, aditio partis onſtituit quem heredem inuitum in totũ, etiã Aa babet ſubſtitutum: ſecus ſi experſona alte⸗ rius.:q tunc etiam in alia poꝛtione noua requiritur adi- tio.h. d.⁊ concoꝛ.liij. 3. eo. No. ver. nec intereſt. multum not.⁊ foꝛte non eſt alibi ᷣm poc. Pic:quod t illud, quod di⸗ citur dationem ſubſtituti facere, potentiam abſtinẽdi, ſeu repudiandi:vt.l.j.ſi quis pꝛoponatur.ſi quis omiſ.cau- ſa teſta.⁊ in.ſi filius qui patri. de vulg.: pupil.tamen hoc eſt verum in ſubſtitutione facta in toto: ſecus ſi in parte. tex. eſt hic multum not.⁊ ſingu.⁊ratio poteſt eſſe ßm Gar. bic, ne diu pendeat, ꝙ perſona teſtatoꝛis in parte illa non repꝛeſentetur.arg. d.jj.⁊.ij. ¶ Alia eſſet quam ipſe poſuit in.l. Julianus j. ſi quis omiſ.cau.teſt.vcʒ ꝙ teſtatoꝛ nunqᷓ videtur pꝛohibuiſſe ius accreſcendi, niſi manifeſtiſſime ex eius voluntate colligatur. 3. de bered. inſtit᷑.l. quoties. ſ duo. ¶ Et not.ver.fi.huius legis, qui eſt ſummarium to- tum. l.z ita ſemper allegatur. Item not. verſicu. item ſi ſeruus. dum loquit᷑ ex inſtituto ſub cõditione ad queſtio- nem qᷓ; poſuimus in monacho inl.ſi ſeruus eius.vbi reci taui Spec.⁊ Feder. CEt not. hanc gloſ.qð.l‚cum beres 2 Et ideo ex ea not. dicitur, ꝙ ſi ſeruu 3 De acquirenda hereditate. 161 Sj. que loquitur in domino inſtituto trahitur ad ſeruũ. sin parte re,7 1 parte ſub conditione ſit inſtitutus, nullo 4 d erecle, aut ſubſtituto:ꝙ aditione poꝛtionis per ſeruum facta eſt tota domino acquirenda etiam non expectata conditio⸗ ne:⁊ cum iſta tranſit hic Bart. excepto AUnge. referentem Pbilip.de Foꝛmaglinis dicunt enim ꝙ conditio nõ de- bet expectari, quando nibil operatur eins euẽtus:vt in.j. in gl alleg. Sed hoc poſſet eſſe, ꝙ foꝛte operaretur: quia in conditionis euentum quis eſſet liber: ꝙ tunc conſyde⸗ rabis:⁊ ſic aliuid operatur expectatio conditionis: ergo hoc videtur verius. Subdit tamen ipſe Ang.ꝙ ſeruo in⸗ ſtituto in pluribus partibus ⁊ in vna quaq; pure, dum/ modo adeat:dominum in totum heredem conſtituit: vt d. lj.⁊.ij. Quod impꝛobat. h. d. Jo in ver. fina. buins legis qui indiſtincte loquitur, ꝙ cum per alium veniat acqui- renda hereditas, non ſufficit vnins poꝛtionis aditio vt abſq; alia dominus fiat in totum, ergo indiſtincte debet intelligi. Sed ad ſaluandum Ange.poſſet reſponderi, ꝙ ver. iſte loquatur in ſeruo inſtituto partim pure⁊ partim ſub conditione, ⁊ idem ſuadet ſuperioꝛ pars litere, que ita pꝛeſupponit ſeruum inſtitutum: vnde ex ſuperioꝛi pꝛefa⸗ tione legis declaremus: interpꝛetemur ſequentia. 3. de oꝛigl. iuris. lj. de here.inſti.. Mantonius. Item dicit do. Jo.ꝙ impoſſibile eſt quod licet ipſe ſeruus vnam poꝛtio- nem adiuit⁊ aliam nolit adire:⁊ ſic domino non acquirit. C.de here inſti. cum pꝛoponas.expectari debet alia adi⸗ tio.quod foꝛte tempoꝛe quo adire velit erit ſui generis, et ſic operabitur aliquid expectatio. Sed reſpondet, quod iſtud eſſet verum, niſi opus eſſet noua aditione qð negat: arguendo de. lj. pꝛeterea lex dicit, ꝙ licet euenerit condi⸗ tio in eo caſu, quo ſeruus eſt inſtitutus: attamen requirit noua aditio:vt hic in ver.puto.⁊ tamen videbatur cõtra- rium:quia conditio retrotrahitur. de teſta.mili.l.quod di citur. l. qui alienum.⁊.l. qui potioꝛ. qui potio. in pign. pab. Nihil eſt ꝙ magis obſtat, qᷓ iſte ver.fi. Sed poſſet pꝛo con coꝛdantia dici, ꝙ aut ſeruus inſtitutus eſt in pluribuspoꝛ tionibus diuerſarum hereditatum, vt in milite: vt in.l.j. et iij.C.de teſta.mili.⁊ tunc pꝛocedat do. Joan.qꝛ tunc non videtur poſſe dici, quod vna poꝛtio attrahat ad ſe aliam, cum ſint diuerſa patrimonia:vt ſupꝛa dixi in pluribus lo/ cis eiuſdem hereditatis, ⁊ tunc pꝛocedit opinio Ange. de L j.⁊.ij. quia in habentibus ſymbolum facilioꝛ eſt trãſitus: vt l.ſed cum patrono.de bono ꝓoſſeſ.⁊ in.l.in rem..jtem quandoq;.s.de rei vendica. cogitetis: cum⁊ reliqua ſol/ uas per Barto... — Oti eg. ¶ Spes vulgaris ſubſtitu⸗ e tionis non tranſmittitur ad beredem. hoc dicit. ⁊ concoꝛdantie ſunt alle⸗ gate in.l. qui ſe patris. 6. eo. ibi vide pleniſſime dicta.⁊ eſt ratio:qꝛ ſubſtitutio eſt conditionalis inſtitutio: vt.l.ratione..qð vulgo.ad leg.F alcid. conditionalis autẽ non tranſit:vt.l.vnica.H. ſinautem.C.de cadu.tol. Summarium. Argumentum de toto ad partem, quod pꝛocedit. Capacitasveli ncapacitas ſerui inſtituti, ex cuius perſo⸗ na conſyderatur. Capacitas inſtituti, quo tempoꝛe conſyderatur: 4 Seruus depoꝛtatiſi eſt inſtitutus ad quem deuoluatur 5 5 bhereditas. Inſtitutio depoꝛtati, an habeatur pꝛo non ſcripta. Et ad quem deuoluatur hereditas: Monachus exiſtens in vno monaſterio beres inſtitutus ſub conditione, ſi ante euentum conditionis ingreditur aliud monaſterium, in quo reperitur tempoꝛe purificate conditionis, cui monaſterio acquiritur hereditas: Incapax ſi in teſtamento eſt inſtitutus puta aliquis de oꝛdine minoꝛum, vel monachus de aliquo monaſterio in⸗ capaci, qui poſt inſtitutionem effectus ſit epiſcopus, vel monachus capax:quis adire poterit, vel ad quem perue- nire debeat hereditas: Hereditas ſi monacho exiſtenti in vno monaſterio defe⸗ ratur, ⁊ ante aditam hereditatem in aliud monaſterium tranſeat, cui monaſterio acquiratur: 5 — ———————————————44 2 ——⸗—ꝛ—xꝛxꝛ————— 4 —————-—————— —— 2.———— 5—.——— 12—— . 2— 1—— 3 2 — L———. ——— —— = ———— 6* — 3— — 8 „Plu ne. —— ——— Xudo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ. part. 9 Confeſſoꝛi alicuius fraternitatis diſciplinatoꝛum, quiſt de oꝛdine fratrum minoꝛum, ſi deferatur bereditas,⁊ an⸗ te illam aditam efficiatur epiſcopus:cui acquiratur talis bereditas: 10 Monachus deputatus per abbatem in pꝛioꝛem cuiuſdã beneſicij,ſi inſtituatur heres, cui acquirat: u Acquiſita per monachum vnius particularis loci ſubie- cti tamen alij monaſterio, cui acquirantur? 12 Acquiſita per monachum putatiuum, cui acquirantur? Putatiuus monachus quis putatur? 3 Monachus exiſtens extra monaſterium, cui acquirat: 14 Zcquiſita per monachum vagabundum, cui acquirant᷑: 25 Acquiſita per oblatum, cui acquirantur. 1 ſ Doe 3 ſeruus eius, qui. nus =n intellectum Bar. ſeruus eius qui eſt omni⸗ no incapax, cõtemplatione ſui inſtitutus, ſi ma numffus eſt, bereditatem recte adit:⁊ valet inſtitutio de 1eo facta. h. d. no. C Not. pꝛocedere argumentũ de parte ad totum.⁊ econtra. Ad qdð. S. de rei vendic.l.que de tota. ¶ No.manumiſſionem in fraudem legis factam non va⸗ ⁊2 lere. ¶ Item not. ex iſto text. poſito pꝛo vero intellectu Bar.de quo.j. videbitur ⁊ dat not.lumitationes ad diuer ſa iura. Pꝛimo enim caſu, ꝙ dicitur capacitatem ſeu inca pacitatem ſerui conſyderari ex capacitate ſeu mãdato do mini. de leg. jl. ſi mihi ⁊ tibi..regula.l. debito:.. ſeruo. de lega.ij. Illud verũ in ſeruo inſtituto contem platione eius qꝛ tunc capacitas ſeu incapacitas ex perſona ipſius ſerui conſyderatur:vt hic eſt text. nota. ¶ Item ſecundo ad illud, quod dicitur ad hoc, vt valeat heredis inſtitutio: conſyderanda ſunt tria tempoꝛa pm..ſ alienum.§. in ex⸗ traneis. de her ed.inſti. cum ſimi.vcʒ ipſius teſtamenti, et alia de quibus ibi. Nam illud fallit in ſeruo, qui ſui cõtem platione inſtitutus eſt. licet enim tempoꝛe teſtamenti ca⸗ Par non fuerit acquiſitionis:attamen ſi tempoꝛe adite he reditatis pꝛopter manumiſſionem factus eſt capax, pꝛoce dit aditio. Item gl. ſol. pic ex benignitate. ſi hec glo. foꝛet vera, ꝙ non reſultaret coꝛrectio.d§. in extraneis.ſuffice⸗ ret enim inſtitutum tantum habilem foꝛe tempoꝛe adite bereditatis:non autem alijs tempoꝛibus:pꝛout requirit ille.. Equitas enim rigoꝛi pꝛefertur. C. de iudi.l.placuit. 5. de tranſac.l.ſi. Bar. autem dat aliam ſol. ad dicta iura. de qua dixi in notabili. Que an ſit vera, dubitandum eſt: ⁊caſus non tenet hic Jaco.de Zre.nec Ange. dicendo, ꝙ ille tex. debet intelligt in eo, qui non eſt capax omni mo⸗ do, ſed tantum in effectu: vt patet in eo a quo a fiſco, vt ab indigno hereditas aufertur. Pꝛo quo pꝛimo facit verbũ bic poſitum, capere ⁊c. coniuncta. l. aliud eſt capere. de ver po. ſigni. ¶Secundo tex. hic pꝛeſt upponit dominum po- tuiſſe iubere, quod non eſſet ſi omnino eſſet incapax here ditatis, vc nomine: effectu. Per que bic Ange. ſequens intellectum Jaco. de Alre. repꝛobat Bart. dicens intelle⸗ ctum eiuſdem diuinare:q in tex.non ſit aliqua mentio, an eius contemplatione domini, vel ſui ipſius, ſeruus fuerit inſtitutus. Item ⁊ pure,c hoc eſt foꝛtiſſimum argumentũ per Ange. ⁊ ideo Juriſconſi ul. pꝛocedit argumentãdo de co, qui eſt capax in parte, ad eum, qui eſt incapax in toto. Et certum eſt, ꝙ nunqᷓ erit dare incapacem in parte, qꝛ Pꝛo alia ſit capaxl.cogi..is qui ſolidum, ad Trebel.i ſi in nidei.de lega.iij.vnde ad hoc, vt pꝛocedat argumentũ ſeu cquiparatio neceſſe eſt dicere ſextum intellectũ, in eo qui incapax eſt in totum in effectu tantum, ⁊ non nomine nu⸗ Ho.Et pꝛo hoc recte colligitur argumentum foꝛmatum in gl. de.l. quod ab initio. in extraneis.quia hic non tra⸗ ctatur de validitate inſtitutionis: qꝛ a pꝛincipio valida fuit bm intellectum Jac.de Are.etiam ſi ſeruus non fuiſ⸗ ſet manumiſſus. VEt bᷣm hunc intellectum habes nota⸗ re ex hoc tex.ſi verbum bic poſitum, ſi nibil in fraudem legis referas ad teſtatoꝛem pꝛopꝛiũ. Quod ſiteſtatoꝛ in ſtituit ſeruum alienum, facit ſibi fidem a domino pꝛeſtari de reſtituenda hereditate incapaci, ſi ſeruus contempla-⸗ tione domini inſtitutus eſt:ꝙ tunc cum videatur in frau dem legis manumiſſus eo modo, quo ſi inſtitutus eſſet Dominus hereditas aufertur vt ab indigno:vt.l.ita fidei. de iure fiſci.⁊ pleneiin. l. ucius§. teſtamento. de legat.j, Eodem modo.quanqdo inſtitutus eſt ſeruns:licet manu⸗ miſſus ſit. Et hoc ſonant dicta verba, ſi referas ad teſt toꝛem non obſtante eo, qò dicit Bart.(Si autem rete ras ad dominum manumittentem, babes notare egre 1 duo ſᷣm eundem pꝛimum intellectum:ꝙ illud qdð deitae quicquid ab indigno aufertur, applicatur fiſco: Em l. 3 pinianus§. memmiſſe. cum ſimi.de inoff Cteſta. non tan pꝛocedit ex eo:ꝙ ex perſona ſua ſibi acquiritur, ſeq etiam in eo,qð ex perſona alterius. ¶ Secundo, ꝙ non tantun id qð acquirit ſed id quod doloſe acquirere omittit, yt 3 caſu illo manumiſſionis fraudulenter facte eidem acqyui⸗ ritur. Et ad hoc not.⁊ tene menti iſtum text. CAlterius 4 Pic Ange. repꝛobat †limitationem Bar. quam per hunc tex.ad.j.ſi depoꝛtati eruo.de leg. iij.dicentem. ꝙ depoꝛta ti ſeruo inſtituto ſᷣm eum hereditas fiſco acquirit᷑, ſi du⸗ rante depoꝛtatione heres depoꝛtati eſſet: nam illud ve⸗ rum ſᷣm Barto. ſi contemplatione domini inſtituti: fne⸗ rit inſtitutus ſeruus: ſecus ſi contemplatione ſui ipſius Ange. autem dicit Bar. nibil dicere, ꝙ ſi contemplatione domini inſtitutus foꝛet pure valeret inſtitutio:vt.d.ſide ꝑpoꝛtati. hereditas autem ſi viuente teſtatoꝛe eſt manumiſ ſus, aut dominns reſtitut. eidem acquiritur,ſ autem de⸗ poꝛtatio durauerit, pure poſt moꝛtem acquiritur fiſco, Aduertendum qꝛ videtur qs Ange non bene intelle⸗ rit Wart. niſi ego habeam lecturam coꝛruptam. Limita⸗ tio enim Bar. non tendit ad id, qò ibi dicit Ang. Sed ad id, an inſtitutio facta de ſeruo eo caſu. d.. ſi depoꝛtati. a/ luerit vel non:ſi contemplatione domini valuit:⁊ ab eo au fertur:ꝛ ſiſco acquiritur. Si contemplatione ſui ipſius:et tunc, q ſeruus non eſt capax actiue, nec paſſiue ipſius te⸗ ſtamenti de iure ciuili, cum it de iure ciuili: vt. Lteſtamen ti factio.de teſta.ad quod.l. quod attinet.de reg. iur. talis hereditas habetur pꝛo non ſcripta,⁊ venit bereditas ad venientes ab inteſtato pᷣm foꝛmam.l.vnice..j.de caducis 5 tollen. ille fuit ſenſus Bart. Item ar. hoc. d. Jo. ple⸗ ne diſcuſſit articulum, an inſtitutio depoꝛtati habeat pꝛo non ſcripta, ſed heres reputetur indignus: ideo aliquid tangendum vltra ea, que ipſe dicit. Et pꝛimo pꝛemitte gl contrarias in hoc argu. vnam enim in. lj. C. de here. inſti. aliam in.l.vnica.. in nouiſſimo.⁊ in.lij. in.l. eam quam. C. de fideicom. Que voluerunt talem inſtitutionem vali⸗ dam eſſe:depoꝛtatum tamen vt heredem indignum repu tari,⁊ ſic hereditatem ad fiſcum deuolui. pꝛo quibus ſm Jo.videtur eſſe caſus in.l. Claudius. ver.ſij.de his quib. vt indign. coniuncta.l.ſi quis viduam.j. de queſtio. vbi de iure illa pꝛo adulterio ſtatuebatur pena depoꝛtationis tamen in.l. Claudius.dicitur ꝙ depoꝛtato inſtituto here⸗ ditas aufertur, vt ab indigno. Si quis tamen conſyderet tex.d.L. Claudius. Non obſt. quod licet ibi fuerit damna⸗ tus, nõ tamen depoꝛtatus. Quod pꝛobo per pꝛimum ca- ſum legis eiuſdem:vt ibi Juriſcon.dicit, talem damnatũ teſtatum fuiſſe:ergo depoꝛtatus non fuit: quia ſi ilude ſet teſtamentũ non potuiſſet condere. Pꝛinatus eſt enim commodo iuris ciilis:vt.l. quedam ſunt.j. de pe ſic ill tex. videre meo non obſtat. Pꝛeterea in.d.jſi quis viduã. non clare pꝛobat iure Digeſtoꝛum pꝛo crimine adulterij ⁊ inceſtus:vnde nimirum ſipꝛo duplici cauſa eoꝛum deli⸗ cto impoſita fuit depoꝛtationis Pena. alleg.l.vim paſſam. Fꝓpꝛeſcriptionis.de adulte.de cuius intellectu vide plene Per Cyn.in.l. quamuis.co.tit.⁊ꝛ hoc modo reſpondet pꝛe⸗ fatus doc. ad.l.ſi viduam. ¶ Secundo pꝛo gl facit texin l.ſi in metallum. de his que pꝛo non ſcrip. bab.vbi dicitur ꝙ ſi damnati in metallum inſtituti ſunt, pꝛeter alimenta fiſcus aufert:quia ſunt ſerui pene. ¶ Tertia facit.d.ljde bere. inſti. vbi dicunt, ꝙ depoꝛtati pꝛobibentur capere,er go acontrario ſenſu:qꝛ reſultaret cõtradictio in illa.lab ſtinet. in ſeq. enim ver. illius legis dicitur inſtitutionemi lius depoꝛtati haberi pꝛo non ſcripta, quodnõ eſſet, ſiac⸗ cipere non pꝛobiberetur, ſic ad euitandam banc abſur⸗ ditatem licet ſtricte hoc verbum, capere. de verb.ſignill verbum capere.ſi tamen in hoc caſu ſumatur impꝛopiie. ¶ Quarto inducit pꝛefatus doc.l.ſi Titio rei.de lega.ij vbi in defectum inhabilium ad ſucceſſionem fiſcus admit titur. Ad quam legem reſponqe intelligẽdam foꝛe in de⸗ fectum inhabiliumeffectu:ſecus ſi ſint inhabiles nomine ⁊ effectu, quales ſunt depoꝛtati:quia tunc vẽdicat ſibi de cum.d.l.j. De cadu. tol. ¶ Et ideo his non obſtantibus ſe/ 1 je 13 perioꝛ. inſtit. de leg.F. quenda eſt opi.gl.contrarie que eſt v leg ri ntiſerunsh dungann f lnemtan, nciito inen daane lanama done,,jitidelegle nururalkit hiche larckinnetan nan 3 üirienmnb higog erlvazisob ic üoihirtemandi rnſtiiaditumckhin ro bccoridepottaths eſſet! doninus:ncnantanqal rimoEthmbocniblobſtit yrtut Quetanenreſponſ cccdlunonſit arguendumde anedepottto ietun pipſe otollideportatiſernoomarim renüyterbocinre einſt ſerbociure Etſieaſententi umpotuitytinpraleg cvid ünſpondetd.BalindſCde anſerwoqideo bieſtper ſo duriſcorqaſaltim naturaliuren enckindominorqenullo mocot rzongiceturbonarinoine mnepalniſe, dnonobſtateit nbſenentia naturaleius penes rämdietumeſtinleungn riesTrni ditriponio utgackegpactiten ſeruicon rntirpaitredoninrocct eaaiiatenonautem pibabe ndidaaniſemoaſe no anc non o anegemmmizſenten ni macinun zſententi dubi ) 5 d1s autenf wi maͤtidd ns reſt g Dldere ſe us foetpu drllen Uüchd 59 5 IrInfor 10 ntemplatonedo Aun 8 1 7, auodl 1 2. 1u0 A ad quodlqnode raez que pſedictgm oc argu. ynam enina Kin nouiſſimor ulte Aue volucrunttaaa, atam tamenytbenaf atem ad fiſcum deu caſus in.. Claudiens nctalſiquis vicum terio ſtetuebature cius. dicitur ꝙ doytes tt ab indigno Sicwen s Pon obſt quodcie epoctatus. Quodgade mrvtibi Juriſcondi rgo depottatwsmics onpotuiſſet oncn pes auiüsert qucdane nonobſtat. Prctrulnl ture Digeitoungicn nimtrum ſipodoyicn depottetionsauie, *„ de erinSMlddh” 11 ſ L daltc. decal 2 14 gari. Mꝛo qua facit, ꝙ ſi ſpeciale eſt vt inſtitu. depoꝛtati ſihöſi de facta a milite habeatur pꝛo non ſcripta:yt Lneq; F.j. de teſtam̃. nili.⁊d..ſi depoꝛtari. 9.j. ergo in alijs debet haberi pꝛo non ſcripta. arg.l.ius ſingulare.delegi. Item pꝛo ea eſt caſus in.d. lj.recte intellectus. Et pꝛe⸗ terẽa depoꝛtati pꝛo moꝛtuis babentur: vt. l.j.. plene. de contr atab.⁊ll. ſi neceſſe.§. ſi depoꝛtatus. de bon.libe. Ergo quemadmodum inſtitutio facta de depoꝛtato, ⁊ maxime cum ſit incapax eoꝛũ, que ſunt iuris ciuilis inſtit. ex teſta⸗ mento dependet:vt in.l.jde acqui.rer.domi.in gl. Itẽ peo ea videtur tex. in.d..ſi in metallum. vbi ſi in alimentis eſt ſpeciale:vt in gl.ergo in contrarium eſt ius commune: vt. 1j..j. ad munici.⁊ hanc opinionem cõmuniter ſequun⸗ tur doc. ¶ Hec obſt.d.l.ſi in metallum.pꝛout eam induxe rat ſupꝛa.d. Jo.vcʒ ꝙ relictum damnato in metallum nõ aufert fiſcus:qꝛ eſt ſeruus pene:ergo dicit pꝛefatus doct. ſi non eſt ſeruus pene:vt contingit in depo:tato ſᷣm nota. in.l. ſi quis mihi bona.. ſi ſeruus fiſci. ð. eo. fiſcus accipiat. Reſpondeas enim, ꝙ illa non eſt finalis ratio illius text. nam⁊ ſi ſeruus pene foꝛet,a caſus illiuslegis qui loquitur in alimentis locum haberet, cum ſint naturalia: vt.lij§.j. circa fi. e iuſti. iure.inſti. de iure natu. in pꝛin. Jure ciui li authoꝛitas auferri non potnit:yt in.d.l. de vſufruc. earũ rer.⁊ in pꝛealleg. tit. fi. inſti. de legi. a gnatutel S. fin. vnde ab illa ratione tanqᷓ; non a finali eſt arguẽdum. ct ideo ſe⸗ quenda eſt communis opi. pꝛo qua videtur text.a contra rio ſenſu in.l.intercidit.j.de condi.⁊ demon.cui tamẽ nul⸗ la lex magis obſtat, qᷓl.ſi depoꝛtati ſeruo. pꝛeallega. Ad quam potes reſpõdere:qꝛ cum depoꝛtatus babeatur pꝛo moꝛtuo:vt ſupꝛa dictum eſt,⁊ in.l. actione§. publica ratio- ne.ʒ. pꝛo ſocio.⁊ſi depoꝛtatus eſſet moꝛtuus, fiſcus eſſet dominus ſerui:vt.d.l.depoꝛtatoꝛum.C. de pe.⁊ in.l.j.C. de pꝛob. Pꝛo quo qð eodem modo in caſu ficto fiſcus acqui rat, mediante ſeruo, legatum ſiue bereditatem pꝛopꝛie, vt eiuſdem dominus:non autem ꝙ ab eo auferatur, tanq́; ab indigno. Et ſᷣm hoc nihil obſtat communis ſententia. d.l.ſi depoꝛtati. Que tamen reſponſio non videtur bona: cum hoc caſu non ſit arguendum de ſictione ad veritatẽ: qꝛ viuente depoꝛtato videtur, ꝙ ipſe retineat dominium ſerui:vt.d.l.ſi depoꝛtati ſeruo. maxime cum dominia ſint de iuregentiũ:vt.l.ex hoc iure.de iuſti.⁊ iure.inſti.de iure natur..ex hoc iure.Et ſic ea ſententia depoꝛtationis au⸗ ferre non potuit:vt in pꝛealleg.l.quidam.Et ideo ſecũdo modo reſpondet.d. Bal.in.d.l.j. C. de hered.inſti. ad.d.l.ſi poꝛtati ſeruo.ꝙ ideo ibi eſt:q per ſeraum hereditas ac⸗ quiritur fiſco:qꝛ ſaltim naturali iure inſtitutio eiusvaluit qð non eſt in domino:qꝛ nullo modo valuit, que reſpõſio ſimiliter non videtur bona:qꝛ imo in domino videtur na⸗ turali iure valuiſſe, qò non obſtante iure ciuili aut depoꝛ⸗ tationis ſententia, naturale ius penes depoꝛtatum rema neat:vt ſupꝛa dictum eſt,⁊ in.l.eum qui ciuitatemj. de in⸗ terdic.⁊ releg.¶ Tertia eſt reſponſio quã doc.vbiq; dãt, vcz illud, ꝙ dicit capacitatem ſerui conſyderari ex capa⸗ citate vel incapacitate domini pꝛocedit, vbi dominus ha⸗ betur pꝛo viuente, non autem vbi babetur pꝛo moꝛtuo: vt eſt in.dll. ſi depoꝛtati ſeruo.⁊ ſic non obſtat. ¶ Item ad⸗ uerte:q bec communis ſententia dubium habet, vbiinſti tutio eſt facta ab extraneo ipſi depoꝛtato, ſi autẽ facta fo- ret apatre nullum haberet dubium: qꝛ iura pꝛouident, ꝙ fllio exiſtẽte depoꝛtato, nepos teneat locum patris ex/ cluſo fiſco:vtl. Gallus..⁊ quid ſitantum.de lib.⁊ poſth.⁊ in l.ſi qua pena.j.de bis qui ſunt ſui vel alie.iuris. ¶ Alti⸗ mo: qin lege iſta dixi me dicturum de. qmonachoꝛum. Et pꝛimo pꝛemittenda ſunt hec, q̊ decidunt᷑ per hãclegẽ. ¶ Et pꝛimo facit t hec lex pone, ꝙ monachus eſt inſtitu tus ſub conditione, qua pendente aliud monaſterium in- trauit, poſt introitum euenit conditio, ſub qua inſtitu- tus fuit dubium eſt cui monaſterio hec hereditas queri debeatꝛ in quo reperio.d. Jo. in cle.cum conceſſa.de renũ. tenere, ꝙ acquiratur pꝛimo monaſterio: cum hec cõditio trahatur retro:⁊ ſic inſpiciat᷑ tempus teſtamenti:nõ autẽ exiſtentis cõditionis.j. de ver. obli..ſi filius.⁊.l.potioꝛ.⁊.l. qui balneum. 5. qui potio. in pig.hab.facit qð not.in.l. Ne ratius. 3. de manu.teſta. Ita concludit neminem allegan⸗ do. Ego autem reperio deciſum foꝛe contrarium ab Ar⸗ chi. Fede.⁊ Spec.in tit.de ſtatu mona§. qualiter.verſicu. txiij.quare tenuit ſecundo monaſterio acquiricum in ac⸗ De acquirenda hereditate. quiſitione tẽpus hereditatis delate inſpiciat᷑, vt pic. Itẽ ⁊exiſtentia conditionis, ꝛ bic eſt caſus in.l. ſi vſuſfructus. g.ff.ſf. quando dies lega. ced. Item concludit Arch. xviiſ. q.jcj ſuper ver. monaſterium. quem ita alleg.d. Fede. de Sen.in co nſi.xxvj.in fi.⁊ ad hoc facit qð not.in.l.que lega⸗ ta.j. de reg. iur. poſſet tamen opi.do. Joã. ſaluari, quando monachus inſtitutus foꝛet contemplatione pꝛimi mona⸗ ſterij:tunc enim non obſtante exiſtentia conditionis, pꝛi- mo monaſterio acquiritur:⁊ hoc dico ex tex.⁊ ex bis, que not. Bar. in. l. equiſſimum.§. ſi. de ſecun.tab. als puto ſen⸗ tentiam Spec.⁊ Fe.melioꝛem. C Secundo hec lex facit ad queſt. ſi inſtitutus eſt quidam cuiuſdam monaſterij monachus, qð bonoꝛum non eſt capax:vel quidam de oꝛ⸗ dine fratrũ minoꝛum, qui idem ſunt. in cle. exiuit. de ver. ſigni. Poſtquam quidem inſtitutionem factus eſt epiſco pus; ſeu tranſiuit ad alinm oꝛdinem, qui bonoꝛum eſt ca⸗ pax, an ille talem hereditatem adire poſſit, an vero venire debeant venientes ab inteſtato, cum ille tempoꝛe inſti⸗ tutionis⁊ moꝛtis teſtatoꝛis fuit incapax: Et pꝛimo ve⸗ nientes ab inteſtato vocandos eſſe ad ſucceſſionem:qꝛ pa ria ſunt non haberi vel haberi ⁊ ad ſucceſſionem inhabilẽ eſſe:vt hic erat.Et ad hoc pꝛeallegl.j..ſi quis filium.j.de contratab.a.d.l.ſi neceſſe..ſi depoꝛtatus. Sed cum filius exiſtat, ſed inhabilis ad ſucceſſionem, admittitur ſequẽs in gradu:vt dictis iuribus pꝛobatur, ergo per talẽ pꝛo⸗ ximum ſubſequentem excluditur filius monachus. Pꝛe⸗ terea vt inſtitutio valeat tria tempoꝛa requirunt᷑, ſc; moꝛ⸗ tis, teſtamenti, ⁊ aditionis:vt.l. ſed ſi in conditione§. ſole⸗ mus. 6. de here. inſti.ãde here.qual.z diffe.in extraneis. Sed cum ille inhabilis fuerit tempoꝛe moꝛtis teſtatoꝛis, ergo veniens ab inteſtato ſuccedit.Eld hoc qð not.Spec. in pꝛealleg.tit. de ſtatu mona.⁊§.pꝓꝛealleg.verſic.xxiij.hec fuit queſtio eiuſdem Fᷓede.in conſi.xxvj.ꝓꝛealleg.vbi refe rens multoꝛum opi.decidit contrarium: cum quo ad ad⸗ eundam bereditatem tempus adite inſpiciatur, vt hic. Item, q licet monachus tenuerit ſemelber editatem ta⸗ cite:attamen re integra poteſt admitti. Pꝛeterea:q non⸗ dum erat hereditas adita per venientes ab inteſtato. Ald hoc alleg.c.licet.de pꝛocur.lib.vj.coniuncto.c.ſi tibi abſen ti. de pꝛeben. eo. libꝛ. ¶ Sed tunc pꝛefate deciſioni obſtat, ꝙ iuſſus, vel res non eſt integra: qꝛlicet hereditas adita per pꝛedictos non fuerit eiſdem delata:vnde ſubſequens monachi habilitas ius pꝛefatum tollere non poteſt. Ald boc quod not.in.l. Gallus..⁊ quid ſi tantum. ſupꝛa alle⸗ ga.⁊ in..ſi.ð.de ſenten.paſſis.licet in tex.in.c.quamuis.de rela.in. vj. hoc tamen non obſtante ſequenda eſt opin. Fe⸗ de.quam etiam reperio tenuiſſe.d. Bald.in.l. Deo nobis. de epiſ.⁊ cler. C. ¶ Nec obſtãt arg.pꝓꝛedicta, quod aut ve- lis tenere, ꝙ monachus fuit inſtitutus: aut ab inteſtato ſucceſſerit:non obſtantibus dictis argumẽtis ſemper in⸗ ſpicitur tẽpus adite:qꝛ ſi inſtitutus eſt a patre, pꝛeſumit᷑ ſui contemplatione inſtitutus quo caſu limitant᷑ iura pꝛe⸗ alleg. ꝙ ſufficiat inſtitutum foꝛe habilem tempoꝛe adite hereditatis:vt pᷣm intellectum Barto. eſt hic nota. tex. Si autem velis, quod ſucceſſerit ab inteſtato, ⁊ tunc dicen⸗ dum eſt:q:ↄvt fuius pꝛeſumitur ex tacita voluntate teſta⸗ toꝛis venire.l.conficiuntur.in pꝛin.de iure codic.Nec obſt. quod dicitur in pꝛeallega. c.quamuis.qꝛ non attendimus bereditatem delatam eſſe, ex quo iſtud ius delationis in bonis noſtris eſſe nõ cenſetur:vt.l.pꝛecia rerum.ff.ad leg. Falcid. Ita reſpondet Bal. ad hoc in.l. Deo nobis. C. de epiſ.⁊ cler.⁊ facit qð not.in.l.ij. circa fi. ff.de iur.⁊ fac. ign. in articulo illo, dum limitat dicta per doc.in.§.⁊ quid ſitan⸗ tum. ¶ Tertio facit ad queſtionem, an inſtituto mona cho exiſtente in vno monaſterio,⁊ ante aditam heredita⸗- tem ad aliud monaſterium tranſinerit, pꝛimo vel ſecundo queratur hereditas. Ael etiam potes ponere, ꝙ anteadi- tam bereditatem effectus eſt epiſcopus,⁊ cardinalis, cui acquiratur monaſterio, an vero epiſcopatui: ⁊ hec que- ſtio poſita fuit per Gal.in.lſi quis mihi bona 5.ſi ſeruns. S.eo.qui per illum tex.decidit hereditatem queri ſecũ do vel epiſcopatui.Ad quod.3.de hered jinſtit.l.ſi alienus.⁊ inſti. de hered.inſti..ſi alienatus.⁊ in.d.j.ſi quis mihi bo⸗ na.fi.⁊· l. aditio H.ſi. 3. eo. C Tlduertendum tamen: quia Bar. in.l. equiſſimum§. fi.j. de ſecund. tabu. ponens hanc queſtionem diſtinxit, ꝙ aut eſt inſtitutus contemplatione pꝛimi monaſterij. licet tunc non obſtante quod trãſiuerit r ij ———————————.——— ————————————(——.————S* oeͤ.—— ͦ——— ———— —. 1————* 4 Siun A 2 1 Audo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ part. ad ſecundum ſeu ad epiſcopatum, pꝛimo hereditas que- ratur:⁊ hoc per gl.ibi, quam ad hoc alleg.in.l. cũ aliquis. C. de iure delib. Aut contemplatione ſecundi ſeu dignita tis epiſcopatus ⁊ tunc vera ſit opi. Bal.⁊ tex.pꝛo eo alleg. Elut non apparet, tunc dubium eſt,: pẽdet hec queſtio ex his que plene dixi in.l.is qui heres.. neq; filius. S. eo.⁊ in.l. is poteſt. Si enim volumus tenere, ꝙ ad aditionẽ bereditatis ſufficiat abbas cum collegio abſq; monacho, ⁊ tunc dicemus hereditatem queripꝛimo. Si autem con⸗ trarium dicemus queri ſecundo. ¶ Item ſi volumus di⸗ cere eum effectum epiſcopum, aut cardinalem:⁊ tunc etiã dubium, an queratur pꝛimo:qꝛ non obſtãte habita digni⸗ tate adhuc in aliquibus remanet monachus.iuxta nota. in.c. quod Dei timoꝛe.de ſtatu monac.: in.c.pꝛoponitur. extra de cõceſ.pꝛeben.quod patet: q adhuc habitum mo nachalem ferre tenetur. iuxta nota.in.c.clericus. extra de vita⁊ honeſt.cler. Ad quod not.per gl. in dle. ſi eſt dignũ. de celeb. miſſ. MPutarem tamen vtroq; acquiri ſccũdo ſeu epiſcopatui, p. ð.. ꝙ ſi alienatus. ⁊.0§. ſi ſeruus.⁊ ita de⸗ bent intelligi dicta Bal licet de dicto Bart. nullam facit mentionem. Illud tamen certo certius eſt, ꝙ pꝛeſuppoſi⸗ to ꝙ dicto monacho legatum fuerit, non autem inſtitutio ⁊pure, non obſtante tranſitu ad ſecundum, legatum que- ſitum fuit monaſterio inuito monacho:vt not.dicit glo.in d.l. equiſſimum g˖.ſide ſecũdum tab.⁊ in.j.ſi quis mibi bo- na.in pꝛin.pꝛcallega. ꝓꝛo quibus de lega.ij.l.cum pater.c. ſurdo. Et pꝛo pꝛincipali dicto Bald.vc quando inſtitu- tus eſt. facit hec lex que conſyderat tempus adite. Itẽ ad id quod dixit de legato, facit qð not. in. d.l. Nampbilo.j. de adopt᷑.lega.¶ Wꝛeterea oeterminat †Fed.in conſil. xr. q. PDone, ꝙ in ciuitate Go nonie eſt quedam fraterni⸗ tas collegiatoꝛem appꝛobata, habens quendã peniten⸗ tiarium confeſſoꝛem de oꝛdine minoꝛum, qui inſtitutus fuit a quodam doctoꝛe dicte fraternitatis:nõ expꝛeſſo no mine pꝛopꝛio, ſed appellatiuo hoc modo, penitẽtiarium confeſſoꝛem talis fraternitatis heredẽ inſtituo. Iſte qui- dem inſtitutus habita a ſuo ſuperioꝛe licentia pᷣm foꝛinã c. ſi religioſus.⁊.c. nullus religioſus.de elec.lib. vj. electus fuit in epiſcopum,: conſir matus anteq́ᷓ poſſeſſionẽ epi⸗ ſcopatus haberet, vicinus tamen in babendo, cam bere⸗ ditatem adiuit: queritur cui hereditas illa queratur, an fraternitati, cuius confeſſoꝛ erat, an ofricio penitentiarie: an oꝛdini minoꝛum, de cuius oꝛdine erat, an vero epiſco- pali dignitati:decidit per hanc legem quod cum conſyde retur tempus adite hereditatis:merito queritur epiſco⸗ Patui, ⁊ multas alias leges allegat ad hanc deciſionem. Que tamẽ deciſio videtur multum dubitabilis:quinimo debet dici ipſi fraternitati, cuius cõfeſſoꝛ erat queri. Mꝛi mo cum teſtatoꝛ eum inſtituens ſit defraternitate, ſub cõ⸗ memoꝛatione fraternitatis inſtituiſſe pꝛeſumitur. argu.l. ſed ſi plures..in arrogato.de vulg. pupil.extra de teſta. c. requiſiſti. facit de condi.⁊ demon.filio.⁊ plene per Bar. in..ſi filio. de dona. cau.moꝛ. ergo fraternitati debet acqui ri. arꝗ. eoꝛum que ſupꝛa pꝛoxi.q.dixi. Secundo per tex.d. I ſi aliquis.vbi ſi inſtituo ſeruum, ſub cõmmemoꝛatione do- mini, inſtituiſſe pꝛeſumoꝛ, licet dictus ſeruus queſtionis ſtatus patiatur:attamẽ bereditatem domino querit. Ita dicimus hic cum fuerit inſtitutus ſub commemoꝛatione fraternitatis. ¶ Tertio ad hoc facit.l.annua..j.de vulg. ¶ Quarto:qꝛ quoties nomen pꝛopꝛium ⁊ appellatinum ſimul ponuntur, pꝛopꝛiun appellatiuo peefertur, ꝛ illi qui nomine pꝛopꝛio nuncupatus eſt acquiritur. Ald hoc contra.j.de ſtipu.ſcruo.l.ſi ſeruus communis.vnde cũ hic fuerit fraternitas nomine pꝛopꝛio nominata, cõfeſſoꝛ au⸗ tem nomine appellatiuo, conſultus ſoꝛte eſſet dicendum fraternitatem admitti.Cogita tamen:qꝛ maxima eſt au⸗ tis dꝛitas Fᷓ ed.⁊ hec ſunt queſita, que pꝛincipaliter per hãc legem deciduntur.⁊ dixi me dicturum in. l. Antiſtius. g.j. 5. o. qð facit pꝛo dicto Bal in.d.g.ſi ſeruus. C¶ Alterius n0 tamen pꝛo r completione materie dubitatio eſt, an queſi⸗ ca per monachum monaſterio, qui ab abbate deputatus eſt in pꝛioꝛem cuiuſdam beneficij clauſtralis, an talia ac- quiſita pꝛioꝛatui querant᷑, an vero monaſterio pꝛimo: In quo inuenio Fᷓed. in conſi.xxxiiij. quod aliqui habẽt.xxxv. ⁊ ita refert⁊ tenet do. Ant. in. c.in pꝛeſentia.in fin.q. extra de pꝛoba.ꝙ aut adminiſtratio pꝛioꝛatus limitata eſt cum adminiſtratione monaſterij, ⁊ tunc talia quefta pꝛo poꝛ⸗ tione debent dinidi. Alleg. qð not. Inno.in. tra de teſta. Aut eſt ſeparata:⁊ tun8 pꝛioꝛatui acquirant Bar.licet. d. An. non alleg. in. l. ſed ⁊ 5i quis. g. interdũ. 3 tinuato cum ſimi.a.de vſufruc.rectius videtur diſinxiſſ caſium illius tex.ꝙ aut ex re monaſterij pꝛioꝛ queſiuit 5 tunc bona querantur monaſterio. Aut ex re p.ioꝛatus. tunc pꝛioꝛatui. Aut ex induſtria ſua,⁊ tũc pꝛioratui co:ꝗh talis pꝛioꝛ cenſetur eſſe vſufructuarius illius pꝛioratu Et ideo admodum pꝛeallega. tex in. d.l. qui diſtinguit n ſeruo fructuario dicit diſtinguendum eiſe in tali pꝛioꝛe Quam ſententiam puto veram per ea que dicta ſunt ni ſi quis mibi bona.in pꝛinc.pꝛealleg. per. uſi ſerui.de vſu fruc. Et dicta Gar. extẽdere potes ad hereditatẽ in qua inſtitutus eſt pꝛioꝛ. Si enim pꝛioꝛ contẽplatione monaſte rij inſtitutus eſt, monaſterio acquiritj: ita⁊ econtra. Que enim queruntur contemplatione noſtra, dicuntur quem⸗ admodum ex re noſtra queri:vt dicit tex. nota. in.d.l adi- tio. circa fi. 3.eo.Cogita tamen que opi.ſit verioꝛ.(Itẽé: I1 quinto quid de † queſitis per monachum cuinſdam par⸗ ticularis loci vnius oꝛdinis, ſub quo omnes alie eiuſceem oꝛdi nis particularis eccleſie, dicunt᷑ eſſe ſubiecte. An illi qui in particulari loco, in quo intrant dicta bona queran⸗- tur, an vero pꝛimo ⁊ pꝛincipali loco, in quo eſt generalis Pꝛioꝛ: videtur ꝙ particulari:cum bona perſonam ſequan tur. extra de cle.coniug.c.quod cum te.facit.ĩ.de pꝛecar.l. ſi adoptauero.contrarium tamen dicit d0. Alngel in. d.c. in pꝛeſentia.fuiſſe conſultum per Baſparem Cel vcz, ꝙ patri generali acquiratur. per gl.quam ad hoc ipſe repu⸗ tat ſing.xxvij.q.j.c.de viduis.in gl.magna. quod bene not. relatum. ex⸗ 12 ¶ Sexto quid r in monacho putatiuo, an bereditas yel bona per eum queſita monaſterio acquirãtur: Hac que⸗ ſtionẽ potes dupliciter intelligere. Mꝛimo in putatino, hoc eſt, qui vere erat vnius monaſterij,⁊ reputabatur fo⸗ re alterius monaſterij.⁊ de hoc dic vt per Joan. Andr.⁊ Spein tit. de ſtatu mona.in rub.que incipit, ſuſc.⁊ omnia que habent locum in ſeruo alieno ab alio poſſeſſo, habe⸗ bunt locum in tali putatiuo monacho. Et ideo recurras ad.l.ſi ſeruus alienus. de ſtip. ſeruo. Poteſt: ſecundo in⸗ telligi in libero homine:: ſolita argumẽta, qui monachus reputatur, ⁊ de hoc dicas:vt per Bar. in. cum ſeruns ad tit. de ſtipu. ſeruo.⁊ per Alnge. in.liber homo.de here in⸗ ſti. Addas tamen verbum Bal.in. d.lſi ſeruus.eodtit.de ſtip. ſeruo. dicentis, ꝙ ſi monachus eſtin monaſterio, quẽ abbas ſcit non recte pꝛofeſſum, tali monaſterio nibil que⸗ rit.quod eſt ſing.verbum, ſi cum conſcientia abbatis con⸗ curreret ſcientia monaſterij, tunc talis coniuncta ſcientia pꝛeiudicaret eccleſie.arg.extra de oꝛd. cog.c.ij. ſecus tamẽ ſi pꝛelato ſciente, capitulum eſt in bonafide: qꝛ tunc foꝛte ſcientia pꝛelati eccleſie non pꝛeiudicaret. arg.nota in.liu⸗ bemus nullam nanim. C. de ſacroſanc.eccle.cogita tamẽ, 13 an diſtincte verum ſit dictum Bar. CtSeptimo quod in monacho exiſtente abſq; monaſterio, cni hereditatem ſeu bona querat:dic vt per Bar.qui dat intelligere, quo⸗ modo poſſit eſſe ſine monaſterio, ⁊ nulli querit: ſecus au- tem ſi monaſterium ſit deſtructum non ſuperioꝛis autho ritate, ſed potentia armigeroꝛum: qꝛ tunc cum ſperetur aliud monaſterium, ſequenti queſiuiſſe intelligatur. arg. illius, quod ego pꝛobo per nota. per Inn in. c.cum ex in⸗ iuncto. extra de oper. nou nunc. ⁊per eundem Bart in.l ſodales.in fin.qj. de colleg. illici. Pꝛimum tamen dictum Bart. Ange. impꝛobat in. d. l. quod ſeruus. dicit enim, ꝙ licet monachus non ſit, obligat vniuerſali eceleſie, cui bo na debẽt applicari, qð pꝛo tunc putat verius.ar. not.per 14 Inno. in. d. c. in pꝛeſentia. Q Octauo † quid in monacho vagabundo.vide qð plene not.extra de infan.⁊ langfa⸗ cit quod not.in.c.quanto. extra de offi. oꝛdi.⁊ in.c. cũ olim. extra de pꝛiuileg.vide quod not.in dicto tit. S pec.de ſta⸗ tu mona.in.d H.j.ver. ſexto queritur.⁊ in verſi.xxv.⁊ in. xr. vbi de ſimilibus queſtionibus querit᷑.¶ Altimo quid in 15 † iſtis oblationibus, cui querant᷑: dic qð aut ſunt oblate eccleſie ſeculari⁊ regulari, de quo pleniſſime in pꝛeallega. xxvij. queſtio.jc.yt lex continentie.⁊ in authen.ingreſſtet in dicto.c.in pꝛeſentia.⁊ per Spec.in dicto tit. de ſtatu mo na. ver. xxxi. querit. Et ad hoc addas qdð no:in tex in aut- de ſanctiſ.epiſ.. qð ſi monachus. in aut.de moſi vero relinquẽs.⁊ adde que dixi inll.ſi quis nübi nnpardſt 2 in. K.ſi ſeruus.⁊ in. d. C. neqs filius icta. lis. 2 in..ſi ſeruus. ⁊ in. d.. neq; filius.⁊ in d Seneper „ rraltnrtne „ 1 haddis L. oberecepo 5. aunmmiti Rer ſſo g yer din- runclanener nu wi gonotch niß armeänmen Ewulmclsunn giiaginedi inn üngig— e. 2 rrhenaliſeêe 38 ſiwruckcune de 6.9,N, „SHummar prreditas erteſanentoclo nxrquancinoma pes⸗ mro⸗ 8 rriente ieetisno eremtranſnitit ibi quidij rsqniinomnem caſumitun adieritpꝛopter dubium poſt untanen tranſmitit ſdecec wouando benefteopeteritip mendameveliluddicere nulln rutiomintegrumantranſnit jacam ordinariuper extraoe eraoxdinarium ceſſat anuatio in egibus pnon ſie ttasnöadita an aquandol denrad qnoſcuncz: eruukaſtatuto pvopterer tiſg isecäudentibnsfeminesſigie Apntionem non adltam tranſi kanaconditaamarcholefele rtunaipldicnntar haberepn maCdehisoniante gperab Aumpoläſonidus aprtoe agtainitehercctnenn eidspenesilumer 1 nua ſalogasn nerentem 389 münaimm enancipatn hercditas. rapolentiaſ dan aa aUosherdta, m acoptiuo. dttnde 1, bomincre hAe do mnc.; ſolt oe Vr wren 4. doc dicas:tper Peun Tngenn! 7 10.-per Ange mllarn 1 rerbu 1I Kne um PAlnae, CTnm fh AAeWRiiunnn re 1 mſGenmerhh 3.7 un, ICumCon NIr 6 b n’eenn nonaſtert, tunctss 1 “ 16 c. Irg. Crtrdeclae „ euln„ 6 1 , Captulmn cſtmdn e nan weinftfenne Cdche non preluckeh num Jeſaeratn num.C. deſacroacs- Er Sirm Br fm m dictum Be(r 4b 18 zen ſtente abſq; moflchic 1„AAE, Ziert der Bar.odoe rdicvt per Parodbe , 1A lcd Khme nonaſterio nuue — 1 1. ABN um amfr Jeffrälcth umm en Doꝛtio poꝛtioni ſemper accreſcit. nNudum nomen bheredis, quod remanet penes heredem indignum, ꝙſit potens cauſare ius accreſcendi. 3 Jus conditionis implende, ꝙ non tranſeat in fiſcum. . 2— ☛ totam hereditatẽ. 8 ¶ Poꝛtio accreſcit poꝛtioni nonpſone,⁊ ideo 5 ſublata a coherede poꝛtione, vt ab indigno, re- liqua pars fiſco accreſcit non ſibi p. d. ¶ Mo. poꝛtionẽ poꝛ — ☛ 1 tionit ſemper accreſcere non perſone.: ita ſemper allega⸗ 2 tur iſta lex. CEx quo not. ꝙt nudum nomen beredis, q remanet penes indignum, qui poꝛtionem ſuam amiſit in Lex facto.. Julianus Longinus. de vulg. ⁊pupil:non eſt potens cauſare ius accreſcendi. Et de nudo nomine bere dis vide qð plene dictũ fuit in.l.pꝛo herede.§. Papinia⸗ nus.. eo.cũ gl. Et radde ad dicta in.lpꝛo herede.. Pa⸗ pinianus.. co. quod not. Gart in.l. qui herede 5§. cũͦ here⸗ ditasj.de condi.⁊ demon.dicens ius conditionis implẽ⸗ de non traſire ad fiſcum, qui eſt eius effectus ſed debere impleri in perſonam eius, a quo vt ab indigno bereditas eſt ablata, remanente berede nudi nominis: non vide- tur bene dixiſſe, per caſum, qui videt᷑ contra eum in.l. poſt legatum..ſi.ver. alia eſt cauſa.ff.de his quib.vt indig. Summarium. 1& DHereditas ex teſtamento, quod ſperatur rumpi, adi⸗ ri non poteſt, quandiu durat ſpes.⁊ ibi rationem. ⁊ vide.j. numero.⸗. 2 Aentre vacuo exiſtente, licet ignoꝛetur, ſi ſnus decedit, be reditatem tranſmittit.⁊ ibi quid in emancipato: Heres qui in omnem caſumfuturus eſt, licet hereditatẽ non adiuerit pꝛopter dubium poſthumi naſcituri, here⸗ ditatem tamen tranſmittit, ſi decedat ante aditam. 4 Suus quando beneficio pꝛeteriti poterit contratabulare teſtamentum:vel illud dicere nullum: 6 Reſtitutio in integrum, an tranſmittatur per ſuum: 7 Remedium oꝛdinariũ, per extraoꝛdinarium ceſſat quan do extraoꝛdinarium ceſſat. 3 Continuatio in legibus, ꝙ non fiat, nec attencatur. 9 DHereditas nõ adita, an ⁊ quando beneſicio ſuitatis traãſ⸗ mittatur ad quoſcuuq;: 10 Filia excluſa a ſtatuto pꝛopter exiſtentium maſculoꝛum, an ſit ſua. u Filijs excludentibus feminas ſi aliqua poꝛtio addat᷑, an illam poꝛtionem non aditam tranſmittant. 12 Statuta condita a marchione vel epiſcopo, dicuntur ius pꝛetoꝛium, ⁊ ipſi dicuntur babere pꝛetoꝛis poteſtatem. L. vnica. C. de his qui ante aper. tabu. an habeat locum in bonoꝛum poſſeſſionibus a pꝛetoꝛe conceſſis: 14 Suus, ꝙ tranſmittat bereditatem non aditam, cum illis qualitatibus, quibus penes illum erat. 15 Diſpoſitio.lapud hoſtes. loquens in ſuo, an habeat locũ in emancipato: 16 Differentie inter ſuum ꝛemancipatum que ſint, que ſub- late ſint: 17 Hereditas materna, an ſicut paterna per filium nõ adi⸗ ta, ad quoſcunq; tranſmittatur: 18 Infans bereditatem non aditam, an ad quoſcunq; trãſ- mittat? 19 Jura volentia ſuos bereditatem tranſmitti, an babeant ocum in adoptiuo: 20 Lex vnica. C. de his qui ante aper.tab. an habeat locum in naturalibus ⁊ ſpurijs: Et vide vſq; ad nu.zz. Item, an habeat locũ in nepote cõcepto, poſt moꝛtẽ aui: Item, an habeat locum in alijs gradibus vltra nepotẽ: tem, an habeat locum in aſcendentibus: 24 Infans, an tranſmittat ius petendi reſtitutionem in inte grum, ad poſtulandam bereditatem extranei ſibi delatã non aditam? remiſſiue. 25 Deſcendens decedens, an tranſinittat ius deliberandi, nedum intra annum:ſed etiam vltro. De acquiren da hereditate. 103 Lntre ¶ Cx teſtamento, de cuius vi AS*ribus dubitatur, extraneo aut 4. 6 emancipato hereditas non defertur, ſuo autẽ K ſic:ſitamen eſt certum valere teſtamentum in ſe. Et qurin omnem caſum futurus eſt beres, bereditatẽ non aditam tranſmittit.h. d. Et vide hanclegẽ, vt hic per Barto.: ſequentes, ⁊ pꝛimi dicti huius ratio eſt duplex. Pꝛimo:qꝛ dubitatur de viribus teſtamenti, vcʒ an poſt⸗ bumus naſciturus:vel non, teſtamentum rumpat: vnde adiri non poteſt:vt ſupꝛa in multis legibus vidiſtis. Se⸗ cundo inſtituti debent expectare pꝛeteritos:⁊ hec eſt ra⸗ tio gl. ¶ Et ext hoc not.quandiu teſtamentum ſperatur rumpi, hereditas ex eo adiri non poteſt. Ad quod. l.cum quidam..j.. eod.cum ſimi.Et ratio:qꝛ adhuc delata non eſt:igitur vt.l. delata. de verb.ſign. cum pluribus legibus huius tit.alleg.¶ Secundo not.qꝙ vacuo exiſtente vẽtre. ⁊ hoc apud legem certolicet non apud communem opin. ſuus decedens hereditatem tranſiittit. Et idem a pari-⸗ tate rationis, eſt in emãcipato. Quo autem beneficio cen⸗ ſetur hec tranſmiſſio:dicetur in gl. ¶ Hot.ad cauſandam potentiam hereditatis adeunde in emancipatũ non ſuffi cit legem certam foꝛe ventrem eſſe vacuum, ſed ꝙ cõmu- ni opi. Item⁊ ſua hec ſubaſſeratur.quod ſecus eſt in eo, de quo pleniſſime vide in.d.l.cum quidam.F.j..§. ſuum. S. eo.⁊ in.l.antiqui.⁊ in.l.illud. ſi pars here.pet. ¶ Hot.qꝙ qui in omnem euentum futurus eſt beres, licet beredita⸗ tem non adiuit, pꝛopter dubium poſthumi naſcituri, be⸗ reditatem tamen tranſmittit.⁊ bec eſt pꝛincipalis buius materia, quam tractauit hic Bar. ponendo pꝛimo regu- las ⁊ ſubſequenter fallentias. licet Angel.poſtmodum et Jo.de Jmo. hic plenius dixerunt.Et oppoſitionem quã facit Bar. per. d.l.ꝙ ſi dubitet.a. eo.ſolue vt hic per eum. ⁊ aliam etiam ſolutionem ponit hic Ange.:.d. Jo. In 4 gl.ibi, contratab. ⁊c. † vides ergo ſuum inſtitutum beneſi cio pꝛeteriti petere contratab.qð etiam pꝛocedit pꝛeteri⸗ totacente, ⁊ ſic appꝛobante ſᷣm foꝛmam.l.pꝛeterite. ⁊.l. ſi- lio poſt moꝛtem..fij. de contratab. Quid tamen dices in iure dicendi nullum, an inſtitutus pꝛeterito tacente inten tare poſſit: Spec.in tit.de teſta.H.j.verſi.ſed pone Berta. eleganter tenuit quod nõ, per tex.l. apinianus.in pꝛin. 5.de inoffic.teſta.⁊ hoc ſequitur. do. Bal.in.d.l. Papinia⸗ nus. arg.l. filio. reſpondet Spec.ad.l.poſt moꝛtem.. ſi.ꝙ ibi loquitur de beneſicio iuris pꝛetoꝛij, quod equitate ni⸗ titur.vt.l.equiſſimum.cum ſimi.de ſcðm tab.de facili per⸗ ſonam vnã egreditur ad aliam tranſeundo:ſecus eſt in be neſicio iuris ciuilis quã eſt beneficio iuris pꝛetoꝛij. In ea.gloſſ.ſuper ver.item dum dicit. Item not.ꝙ hic tranſ⸗ 5 mittitur ⁊c.⁊ ſict videtur hec gl.contrariari pꝛime glo.ſu⸗ pꝛa poſite.vbi dicit, ꝙ licet heres ſuus aut emancipatus ob ventrem exiſtentem plenum adire impediatur: vt etiã in hac lege dicitur per ſcribentes:attamen idẽ heres non adiens tranſinittit ad heredem bono. poſſ. contratab. be⸗ neficio pꝛeteriti, ſibi competentem, vel etiam iᷣm tabul. vt not. in. d. l. illnd. g. fi.in gl. bic alleg. hic autem dicit dictam hereditatem, licet nonaditam dubio rupture teſtamẽti, tranſmiti ad quoſcunq; huius legis beneſicio, ⁊ hanc ſe⸗ quitur hic Bar. dicens ꝙ licet pꝛecedens in ſe vera ſit, at⸗ tamen hec magis conſonat litere, cum ille leges ſituẽtur in tit. vbi tractatur de hereditatis acquiſitione,: per con⸗ ſequens in dubio intelligatur ſᷣm materiam tit.ar.l. Im⸗ peratoꝛes.. de in diem addic.l. fi. 3. de condic. indeb. cum ſimi. C Ange. autem ponit nouum intellectum ad hanc literam, dicens hic eſſe caſum, qui alibi non reperitur: ꝙ hereditas non adita pꝛopter cauſam neceſſariam⁊ com⸗ munem. Item nec delata tranſmittitur per eum, qui in omnem euentum futurus eſt heres ad quoſcunq; poſtu⸗ lato tamen pꝛius beneficio reſtitu. in integrum, poſt quod obtẽtum hereditas adiri poterat.Et hoc ipſe dicit, quod vult ver.iſtius legis,⁊ ideo lect. Bart.⁊ gl. Pꝛimo:qꝛ im⸗ poſſibile eſt ꝙ hereditas nondum adita delata, vt erat in caſu huius.l.ventre pꝛeterito exiſtente pleno, tranſmitta- tur.Et ꝙ regu.iur.nemo plus iuris.de acquir.rer. domi. cum ſimi.l.vnica.. in nouiſſimo. de cadu. tol.l. i ij.:.l. quo- niam ſoꝛoꝛem.C.de iure delib.cum ſimi. ¶ Aduertendũ tamen eſt, ꝙ t lec. do. Ange. obſtat:qꝛ videtur ꝙ non po⸗ tuerit tranſferri in integrum reſtitutio, ex quo pꝛincipa⸗ lis inſtitutus non videtur eſſe leſi us, quod reſtit. requirit. E m —— — 7 1— .——— ͤöö 5** „ ] * — ———— „Plul. —„ „ 8 —— 9 4 2* — 8— 1S Zudo. Koma in pꝛimam Infoꝛ. part. Item, quia vbi cõpetit oꝛdinarium remedium ceſſat ex⸗ traoꝛdinarium.l.in cauſe. de mino l. quedam.de edend.cũ ſimi. Sed hic competit oꝛdinarium hoc eſt bon.poſſ.con⸗ tratab. vel bono. poſſ.ſm tab.ſᷣm vnum in tellectum gl. er⸗ go ceſſat reſtitutio. Ded potes defenſare opi. Ange. re⸗ ſpondendo ad pꝛimum:q imo leſus heres fuit, ex quo in articulo moꝛtis exiſtente, adhuc hereditas non erat de- lata, ideo per hanc leſionem cauſatur in perſona ſubſe⸗ quentis heredis in integrum reſtitutio. arg.l. non ſolum. de in integ. reſti. ¶ Item ſecundo arg.poteſt reſponderi illud t verum, niſi remedium extraoꝛdinarium, vt eſt re⸗ ſtitutio, eſſet magis pingue oꝛdinario: quia tunc oꝛdina⸗ rium ceſſat:vt dicit gloſſ.in.l.ſi. C. ſi aduer.rem iudic.⁊ per Bar. in.l.in pꝛouinciali.de oper.noui nunc..l.etiam. C. de tut. vel cura. Sed cum hic ſit plenius extraoꝛdinarium:q durat triennio, ꝛ poſt impetratam in integrum reſtitu⸗ tionein hereditas perpetuo adiri poteſt ßm veram opin. poſitam in.l. quandiu. 3. eod. Oꝛdinarium autẽ durat an- no:vt.l.j.. largius.cum ſimi.. de ſucceſ. edict. hoc tamen vᷣm do. Jo. hic pꝛo defenſione Ange.non videtur verũ: qꝛ iſta maĩoꝛ pinguedo, que eſt in extraoꝛdinario potius q́; in oꝛdinario, verſatur tatum circa intereſſe tempoꝛis, qð non debet attendi:vt.j.pater qui caſtrenſe.j.de caſtrẽ.pec. ⁊ qõ not.per Bar.in. l.qui bis.de verb.obli. Itẽ pꝛo Bar. facit:qꝛ leges ſequentes poſt iſtam tractant de ſubueniẽ⸗ do heredi per in integrum reſtitutionẽ, maxime.l. Pan⸗ tonius j. eo.cum ergo aliquando leges poſterioꝛes decla rent pꝛioꝛes:vt.l.nam ⁊ poſterioꝛes.cum pꝛece.l.3. de leg. non eſt dubium, ꝙex continuatione dictarum legũ, bec lex ſimiliter intelligatur in integrum reſti. Sed f ad hoc potes reſpondere, ꝙ non pꝛocedit arg. qꝛ nulla legis de vna ad aliam attẽditur continuatio, nec eſt neceſſaria, ſm gl. not. in. l. Gallus. in pꝛin. de liber. ⁊ poſth. Pꝛeterea pꝛo Ang.facit qð.d.ver.huius legis vtitur verbo ſuccurren/ dum eſt,⁊ ſic verbo futuri tempoꝛis, quo non eſſet neceſſe vti, ſi hereditas immediate tranſmitteretur:qꝛ tunc dicit eſſe ſuccurſum, ⁊ non ſuccurrendum. Quodtamen argu. Parum facit pꝛo eo:⁊ non eſt reſponſione dignum. Jdeo ſequenda eſt opi. Bar.quam etiam hic ſequitur Gal..d. Por eſt cõmunis ⁊ verioꝛ. EEt qæ Garto. commentauit anclegẽ ponẽdo in eo materiam quomodo quibus ca ſibus hereditas non adita tranſmittatur, ⁊ eam latiſſime repetit do. Ange.⁊ poſt eum latiſſime.d. Joã. ideo ad illã Em Bar. queſtionem quam tradit in.l. ex militari. in fin. S. de teſta. mili.⁊ per.l.apud hoſtes. cuin ſimi. hic per eum.⁊ Ange. vcʒ ꝙ c beneſicio ſuitatis,heres hereditatem non aditam ad quoſcunq; tranſmittat. Et addas pꝛimo limi⸗ tationem, quam ad eam hic ponit Angel. niſt hereditas Per filium eſſet repudiata: q tunc licet ipſi heredi pꝛimo ſuo competeret beneſicium i.ſi. C. de repu.here.tamen ad ſubſequentem heredem hoc beneſicium non tranſmittit, ⁊ ſic hereditatem nõ aditam. Et pꝛo hoc facit.j. C. de his qui ante aper.tab.qð ta men dictum:licet Ange. non alle⸗ get, fuit eiuſdem Bal. in. d. j per eundem tex.ibi. Itẽ bic Pabes, ꝙ beneficium. d.l. f. C. de repu. beredi. nontrãſeat ad heredem, quod etiam tenuit Barto. in. d.l.ex militari. per tex. lj per quem ſe fundat do. Bal.⁊ hoc hic ſequitur do. Jo. ⁊ etiam Bar. hic, ꝙ dubium videtur multum du- bitabile. Pꝛimo per. d.lj. C. de his qui ante aper.tab.vbi ſe fundant doct.ibi, dum dicit:nominatas perſonas, ſi ta⸗ men hereditatem non recuſat ꝛc. videre meo nibil pꝛobat cum ille ver. non debeat referri ad heredes deſcendẽtes, qui non aditam hereditatem tranſmittunt, ſed ad illos: in duos ſit trãſiniſſio. Quia ſupꝛa pꝛoxi. ante ver. Impera⸗ toꝛloquutus eſt de liberis, in quos ſit tranſiniſſio: non au tem de illis, qui trãſinittunt tuncꝛ⁊ ſic magis pꝛoximis re- ferre debemus. argl. ſi idem, cum eo. 5. de iuriſd.omn. iu- di. Et licet pꝛo communi ſentẽtia videatur caſus, qui per ipſos doc. non allegatur, in.l. cum antiquioꝛibus. C.de iu- re deli. ibi, dum dicit, ſi tamen hereditatem non recuſant. Et ſic videtur velle illa litera, ꝙ herede recuſante nõ trãſ⸗ mittatur in heredẽ ius deliberandi,⁊ per conſequens nec beneficium. d.. ſi. attamen reſpondeas etiam, ꝙ ille verſi. non obſtat: qæyt patet ibidem loquitur in herede extra⸗ neo, mon autem in ſuo. Hoc enim pꝛobatur per verbũ, re⸗ cuſ Int. R ecuſatio enim hereditatis, aut repudiatio pꝛo⸗ Pꝛie pertinet ad extrancos, non autem ad ſuos„quoꝛum pꝛopꝛie eſt abſtentio:vt in rub. 3. eo. z. C. de iure deliber in Sloſiæt qy dictum beneſicium tranſmuittatur, videt caus coniuncta gl.d. l.cum antiquioꝛibus.circa pꝛin. ibi, ⁊ alijs quibuſdã ⁊c.dum dicit Imperatoꝛ ibi ſe nouiſſe in que- ſtionibus Julij Mauli deciſum foꝛe, ſnos paternam he⸗ reditatem in ſuam poſteritatem tranſmittere poſtea di⸗ xit ⁊ ſubdit, in quibuſdam: vt dixi gl. illud verbü, alijs exẽ⸗ Plificatis in. d.l. ſi. IDꝛo hoc videtur caſus a contrario ſen ſu litere in.l. Julianus. 3. eo. vbi dicit ꝙ ſi pupillus bere⸗ ditate paterna abſtinuiſſet, ⁊ ei aliquis heres extitiſſet non eſt compellendus paternis creditoꝛibus reſpodere. Ergo a contrario ſenſu ex foꝛmalibus verbis litere colli gitur:ꝙ ſi vult adire hereditatem a qua ſe abſtinuit, tunc creditoꝛibus reſpondebit. Pꝛeterea? qua ratione minoꝛ tranſiittit in beredem beneſicium reſtitutionis: pt.l.non ſolum.cum ſimi de in integ:reſti. ergo eadem ratione ma- ioꝛ beneficium.d..fi. quod eſt in integrũ reſtitutio. Quin⸗ imo⁊ licet ſe ſuus abſtineat,tamen ⁊ nudo nomine heres remanet.i‚cum quaſi..ſed ⁊ ſi quis.3.de fideicom liber. et dictũ fuit.Et adde gl.inl.ſi pꝛo herede. ſ Papinianus. 3.e. Ergo dictum nudum nomen debeat ſuns beres ab⸗ ſtinens cum aliquo effectu tranſinttere in ſi uum heredẽ, per que videtur hanc communem ſententiam non foꝛe ye ram. Cogitandum tamen eſſ.ab ea non recedatis in con⸗ ſulendo,⁊ hec collationis gratia dicta ſunt.(Alterius: 10 ſecundo limita ſing. niſi † filia, que ſimiliter ſua dicitur, ex⸗ 12² cluſa eſſet a ſtatuto maſculis extantibus:q ſua non diclk, ⁊ per conſequens habebit beneficium ſuitatis: vt voluit ſing. Bar. in.l. ſciendum.j. de ſuis legi per illum text. Et ideo tunc ſi quo caſu hereditas exfratrum benignita⸗ te ſibi foꝛet conceſſa,ſi talis bereditas per eam adeatĩ᷑ trãſ⸗ miſſa non dicitur. Contra hoc not.facit dictum Bar.;jj. alleg. ſcʒ ꝙ ſtante ſtatuto, ꝙ femina non ſuccedat ſtatibus maſculis, qð intelligitur ſi maſculi ſuccedant patri:yt ipſe poſuit in..ſi ſint hic allega.ſi ergo iſti non ſuccedunt, illia pPꝛopter hoc non deſinit eſſe ſua,ꝛ ſic tranſinittet beredita tem. Quod not.qꝛ eſt noua limitatio ad materiam et eſt quotidie in facto. Sed pone, ꝙ † ipſius ſtatuti benefi⸗ cio excluſa femina cuidã poꝛtio attributa eſt, an talis poꝛ tio non adita per ipſos filios ſuitatis beneſicio tranſinit⸗ tetur. C Aduertendum:q eſt notabilis limitatio, ⁊ eam nullus tangit niſi. d. Bal. in quodam ſuo conſil.qð incipit, In Chꝛiſti nomine amen. Fᷣactũ pꝛoponitur ſub hac foꝛ⸗ ma, Quidam nomine. dicens, pꝛimo videri hanc poꝛtio⸗ nem non aditam non tranſmitti, eo: qꝛ ipſis fllijs ſub no⸗ mine naturali, non autem ſuitatis defertur, ⁊ ex ſpeciali bene ſcio ipſius ſtatuti, ergo ⁊c.arg.l.legatum. de capi di mi. Ego addo idem videri dicendum, qð dictum ſtatutũ, qð excludit feminas ſtantibus maſculis hereditatem no⸗ lẽtibus, alias femina ſuccedat m Bar. in.1ijg. ſed ſiſint. ad Tertul. per illũ tex. Sed cum iam maſculi tacuerint, nec vnqᷓ dicte poꝛtioni ſe immiſcuerunt, videntur potius ſoꝛoꝛem voluiſſe, ſi extranei ijſdem fratribus ſucceſſuri eſ⸗ ſent ante ponere, qᷓ; poſtponere. Ad hoc. C. de fideicoml. cum acutiſſimi.j. de condi.⁊ demon.l.cum auus.C de in⸗ ſti.⁊ ſubſti.l. generaliter..fin. In contrarium tamen ipſe decidit not abiliter dicens, abſurdum eſſe, quem pꝛo par⸗ te eſſe ſunm heredem, ⁊ pꝛo parte non ſuum. arg.j.de con dia demon.l. Titia ſi non nupſerit. de vſuſc.leũ qui edes. Item, qꝛ dicta poꝛtio filijs delata:videtur eſſe poꝛtio ac⸗ creſcens, ⁊ quam pꝛimo iure habent, ⁊ ſic eiſdem reſpectis debet determinari. Ad hoc de leg.jll.ſi ex toto.. de pac.. inter ſocerum F. cum inter.C.de iure dot.etiam. ita etiã determinat in pꝛedicto conſi.iſtis rationibus, quod eſt ſa⸗ tis not.⁊ mẽtitenẽdũ:q quotidie accidit in facto. ¶ Ad⸗ uertendum tamen eſt:qꝛ hoc dictum videtur multũ dubi tabile. Pꝛimo ex ratione vna ꝑ me ſuperius in contrariũ aſſignata. Secundo: q dicta poꝛtio defertur beneſicio ſta tuti, non autem ſuitatis:vnde cum ſuitas ſit undamẽtum ipſius tranſiniſſionis hereditatis non adite:vt patet in.d. l ſi fratris.⁊ in.d.l. apud hoſtes. cum ſimil. que allegat hic Barto.⁊ per conſequens dicamus hunc filium hanc poꝛ⸗ tionem non tranſiittere:qꝛ ad eam non vocatur, vt ſuns, ſed ex pꝛedicto beneficio, videtur multomagis hoc dictuũ non pꝛocedere, ſi pꝛedictum ſtatutum foꝛet ab bis N poteſtatem pꝛetoꝛis habent:vt eſt marchio, epiſcopus ci rarig ſ 3 Cell.. a de offic. dele.ꝛ per uitatis, ⁊ ſimiles de quibus in. c. fi. extr PBart. guäk fuuid ri ceencanent Wältan ſ-isfdno irainſ rnitit aatal eectiävecdo 3ne nan aumemane Irooitun Blnpe saicun Been thildusbe ns ycliſllete ralennagſenaiutſtl aſientnelirolälem alnitklet quolſunsinn⸗ urſertiierctesſüntere irhatenteberocitatsder artinbereceextraneidecec abnbas Eſſet ätis ingano iaberecitasper uun tra taqibuspenesenneran latumeſt beres lietpeti atun potuiſſet eicem renune dütonem ieperpetuumfiuſ einredelibquod ſuum 9 bEtgo eodem mododicam mnecam dlcüantiquioribuso- umintrareſicuum anniberech tuoercladitloquatur inbere etoomloquiturper yerbi,a wienoneſt ſomm ſdertr dihet ogita anprocedat aKguodper iyſosrepetentes ſarusf dubitetur bieper3 famnaſspicalleg oonensinſt Apäantetiam dquoſen. riinigu ſeecunipſeac aaſtdifertia Cdeleg 58 brrcdih inteta ſnil ſe eundeco guoddeſlohocta) danepg 3 Arn); rupoteſ A u A 8 de üS h. D Jupereegn 1 5A AM an 4 44 Rclſ„. T 1doeeeumfe„M. 1 1 6 S Dhebhn beee — Hoe .** Dbehef Trſhh Anl h, Nn e tpeſt nouahmitstoan to(Seciponeg is nnacuidi portio stiaa er ipſos filiosſuteded ertencumqr eſtnottteen uid. Balin quocmitg nune amen. Factüpre nomine dicens pum mnon tranſmtti cog non aatem ſuitatis ar s ſtatuti, rgo cxrgle ldem videri dicenctnaas amas ſtantibus mſcie onma ſucccatfm Eai müter. Sed cum mtc . n dortom ſe immiſcocct . Aem Funn eertrmeinſſcemſate 1 6 re Toba r c poſtponercon 1 A an T Conch.* DeIneface — 4 G½/ Tp onrall raltter ſn. e ner dicens abinömäit redem po 1 renn, n finon nopſertote „71 9 8ʃ Aee Bar. in.l.ſtipulationem. circa pꝛinc. de verb. obli g..I. fi.j. de penis. Tali etenim caſi u, cum pꝛetoꝛ et ſimiles nõ poſ⸗ ſint ipſo iure abſq; aditione heredem facere. de bon.poſ. quos autem.: tamen etiam, q ipſe ſuitatem abhoꝛruit, quod eſt tranſmiſſionis fundamentum:vt inſti. de bered. quali.⁊ differ g. ſed his permittit.ð. eo.J. neceſſarijs. videt tali beneſicio ad deficientem filie poꝛtionem admiſſum, abſq; aditione tranſmittere:vt in ſimili dicimus in bono. poſſ. vnde lib. liberis apꝛetoꝛe datam ad heredes nõagni tam non tranſmitti:vt.l.ſi emancipato. C.qui admitti. In contrarium tamen hoc caſu mouet glo.d.j.ſi emnacipata. i f dicensl.vnicam. C. de his qui ante aper. tab. pꝛouiden⸗ tem, vt deſcendentes bereditatem non aditam ad alios tranſmittant, habere etiam locum in bono. poſſ.a pꝛetoꝛe cõceſſa:vt etiã hec nõ agnita ad deſcendentes tranſiitta⸗ tur. Quam gl.not.⁊ tene menti ad extenſionem.d.l. ¶ Co gitabis:dictum Bal.in pꝛedicto conſi. quod pꝛedictis ra tionibus non videtur verum. ¶ Item ⁊tertio pꝛincipa/ liter hanc regulam traditam per Bar. ſing. limitabis in.. ex vulgari..ſi.de teſt. mili.niſi a ſuo petitum foꝛet ius de/ liberandi:qꝛ tunc eo intra annum decedẽte, idem de ipſo indic atur, quo ad tranſiniſſionem, quod de extraneo di⸗ citur in.l.cum ant:quioꝛibus.C.de iure delibe.Et ex hoc reſultat not.effectus, ꝙ vbi ſuus heres tempus ad delibe randum non petijſſet, tranſmiſiſſ et bereditatem, licet non aditam, ad quoſcunq; cum beneficio, ꝙ vſq; ad triginta 14 annos adire poſſent, cum hereditas tranſm ittat᷑ aſuis in alios cum beneſicijs ipſis ſuis conceſſis: vt.l.ſi quis fi⸗ lium j.S. eodem...ſi poſt. ⁊.l.cum hereditate.6. eodem. tali caſu videlicet, quod ſuus intra annum deliberatio- nis deceſſerit, ſi heredes ſui intra reſiduum anni non adi- uerint, ab adeunde hereditatis beneſicio perpetuo exclu dentur:vt in herede extranei decedentis dicitur in.l.cum antiquioꝛibus.Eſſet ſatis ſing.⁊ not. dubiuin, tamen eſt: qvt dixi hereditas per ſuum tranſmittitur cum condi⸗ tionibus, quibus penes eum erant:vt in pꝛealle. legibus. Sed certum eſt, ꝙ beres licet petijſſet terminum ad deli⸗ berandum, potuiſſet eidem renunciare ⁊ venire rectavia per aditionem, ⁊ ſic perpetuum fuiſſet ipſum ius aditio⸗ nis. C. de iure delib.l. quod ſuum.⁊ quod not.eo.tit.l.licet. per Bal. Ergo eodem modo dicamus in herede ipſius, maxime cum.d.l.cũ antiquioꝛibus.quando loquit᷑ dicẽdo heredem intra reſiduum anni bereditatem non adiuerit, perpetuo excludit᷑ loquatur in herede extraneo, nõ in ſuo vt patet dum loquitur per verbũ, adita, ibi in tex. poſito, qð pꝛopꝛie non eſt ſuoꝛum, ſed extraneoꝛum. in rub. C. de iure delib. Et cogita, an pꝛocedat hoc dictum Bar. Et ex boc not.quod per ipſos repetentes hoc nonpꝛemittitur. 15 CAlterius † dubitatur hic per Barto. an. d.l. apud ho- ſtes. cum alijs hic alleg.loquens in ſuis, habeat locum in emancipato:vt etiam ad quoſcunq; tranſmittat: In quo ipſe dicit videri quod ſic:cum ipſe ad inſtar ſuoꝛum ſucce dat, ⁊ ſublata ſit differentia. C. de leg. here. l. meminimus. ⁊in auf. de beredi. ab inteſta.. nulla. ergo idem videtur dicendum de eo quod de ſuo:hoc tamen decidens ſub du bitatione reliquit hic. Ange. autem dixit ſibi videri con⸗ trarium, quod etiam ſequ tur do. Jo. dicens, ꝙ emanci- patus tantum, imo ad deſcendentes non autem adextra- neos bereditatem non aditam, non tranſmittit. ⁊ ita dicit rn.d. l.j. C. de his qui ante aper.tab.dicens non obſtare ar 16 gu. Bar. qꝛ verum eſt qð ſublata differentia„quantum ad hoc, vt pariter ſuccedant, non autem quo ad reliqua beneſicia, que ſuis conferuntur: vt not. in.i. ſi emancipati. Cde colla.Et excep.gl.de differẽtijs inter filium ⁊ eman⸗ cipatum. ⁊ ideo dicta differentia de ſuis⁊ ema ncipatis eſt ſublata, quo ad ſucceſſionem ab inteſtato, non ex teſtamẽ⸗ to:q nibil eſt immutatum:vt not. gl. in.l. Gallus. de liber. ⁊poſthu.miroꝛ tamen ꝙ pꝛefati doc.non allegent contra Bar. caſum expꝛeſſum dicentem emancipatumad extra- neos non tranſinittere: vt.d.l.ſi fratris.in.ij. reſpon. C. de iure delib. Tu tamen in vno caſu potes not.ſaluare Bar. veʒ ꝙ filius emancipatus foꝛet, non facto ipſius patris, ſed iuris diſpoſitione:vt dicit᷑ in Felici effecto epiſcopo, qni patriam poteſtatem exiuit: vt in aut. ſed dignitas.C. de epiſ.ccler. quia tunc ipſe quo ad odia, non autem quo ad fauoꝛes de patria poteſtate intelligitur exiſſe:vt nota. dixit Bar. in.l.item ſunt in poteſtate.ff.de his qui ſunt ſui De acquirenda hereditate. 164 vel alieni inr. Onod compꝛobat Mal. in.d. l. apud hoſtes. C.de ſuis ⁊ legi. pic alleg.per doct.dico ꝙ tali caſu, ꝙ cum fauoꝛ ſit filloꝛum hereditatem non aditam tranſmittere. arg..⁊ quia. S. de interro. actio. tali caſu emancipatus ad extraneos tranſinittet, ita notãter ſalua Bar. in boc pun⸗ 17 cto. C Item queritur t an hereditas materna vt pater⸗ na ad quoſcunq; per filium tranſmittatur:⁊ qꝛ hoc eſt cla rum:videas hic per Bar. ⁊ alios. ¶ Dubitatio tamẽ ma 18 xuma eſt, †que ßim Bal. egeret Ceſarea deciſione, an ſicut maioꝛ infante hereditatem ad quoſcunq; tranſmniittit, ita ⁊ ipſe infans.in quo Bal.in.l.ſi infanti.C. de iure delib. ſe⸗ cutus opi. Jaco.de Bel.tenuit, quod nõ:⁊ hoc per text. in linfantis.. parentis. coniuncto verſi. inferioꝛe ⁊c. qui tex. pꝛobat ꝙ infans hereditatem non aditam, non tranſmit- tit, niſi in deſcendentes per lineam paternã, cum in eo nõ cõſyderetur beneficium ſuitatis.Et pꝛo hoc dicit eſſe ca- ſum in..ij.ſi quis ex liberis. ad Tertul.(¶ Aduertendũ tamen, quod ipſe idem in. l.cin antiquioꝛibus. pꝛoxime ſequen.ad.l.ſi infanti.ad fi.d.l.eum reſtitutionem fiſco de⸗ bere. Mat.tenuit contrarium, qð ſecutus fuit in. d.l.vni- ca. C. de his qui ante aper. tab. Bar. tamen tenuit contra- rium, quem omnes poſt eum ſequuntur dicentes, qð cum eadem ratio ſit in infante que eſt in maioꝛe tranſmittente non aditam, vcz beneſicio ſuitatis, eadem ratione⁊ debet eſſe iuris diſpoſitio. allegat pꝛo hoc Bart. caſum in.l. qui duos F. in bello. de rebus dubijs. qui in veritate ſalua re- uerentia nibil facit:q ille tex.non loquitur in infante, ſed in impubere ßm intellectum gloſ.ibidem, qui pꝛobatur in ſi. eiuſdem legis,⁊ in.l.enm impuberes. eo.tit. licet tamen ille tex non pꝛobet hic oppoſitum, ſententia que eſt com⸗ munis; verioꝛ eſt:⁊ eam hic ſequnntur repetẽtes.cum ea- dem ratio ſit in ſuo maioꝛe, que ibi in infante. Rec ob- ſtat text.in.d.l. ſiinfantis.quia 5 non loquitur in heredi⸗ tate paterna, ſed alia, vt patet, qꝛ in pꝛincipio ſui diſpo⸗ ſuit, quando hereditas eſt infanti delata patre viuente: vnde ſicut a pꝛin.ita ⁊ in fin.debemus medium ⁊ finem in⸗ terpꝛetari, ad hoc. 8. de hered. inſtit. Macumeuius An⸗ droſth.in f.. S.de oꝛigi.iuris. l.j.§.conſequens. vt⁊ totam legem de alia bereditate, quam paterna intelligamus. bocq; pꝛobatur per verba eiuſdem legis que ſunt bec, adita, agnita, ⁊ deuoluta, que quidem verba in pꝛopꝛio ſignificate intellecta non pertinent ad hereditatem pa⸗ ternam, ſed extraneuvt ſupꝛa dixi, ⁊ in. l. qui putat ſe. 3. eo. quare in hoc caſu teneas cum opinione communi quam etiam tenuit idem Bal.in. l.j. C. de his qui ante aperttab. 19 C Altimo circa t iſtam regulam addas ad pꝛefatos re- Petentes, an dicta iura loquentia de tranſiiſſione per ſuos fienda, babeat locum in adoptiuo: Et goſ. quedam not.in.l. ſeruus alienus.in fi. gloſ.magne. S. de hered.inſti. voluit quod ſic:de quo dubito, an ſit verum. ¶ Item poſi ta eſt hic quinta regula per Bar. vcʒ de.l. vnica. C. de bis qui ante apert.tabul,quod hereditas aſcendentium non adita tranſmittitur per deſcendentes ad reliquos deſcen 20 dentes: circa quam bic r legentes examinant quatuoꝛ. Pꝛimo an illa lex habeat locum in naturalibus ⁊ ſpurijs ⁊ de hoc dicas hic per Ange.⁊ Joan. de Eeezder däree do an hec lex habeat locum i bereditate delata iſtis deſcen dentibus ab inteſtato, vcʒ vt hic non adita trãſinittatur: ⁊communis gloſ.opi.⁊ doct.in.l.vnica.eſt quod ſic, contra quam bic inſurgit do. Joan.dicens quodcum hereditas delata ab inteſtato ipſis pꝛimis deſcendentibus, non adi⸗ re poſſint reliqui,⁊ ad eam venire ex capite ſecundo edi⸗ cti ſucceſſoꝛij:vt in toto tit.C.de ſucceſſo.edic.merito cum babeamus regulas iuris communis, non debemus ve⸗ nire ex ſpeciali pꝛiuilegio.d.l.vnice.quod eſt extraoꝛdina/ rium.arg. d.liin cauſe. de mino. Pꝛo quo etiam facit:quia lex noua in vno caſu coꝛrigens ius antiquum, ⁊ maxime ſpeciale⁊ contra regulas iuris communis, non debet ex⸗ tendi ad alium etiam exidentitate rationis ſᷣin not.in au then quas actiones.de ſacroſanct.eccle.⁊ ad hoc.a.de le⸗ gibus.lius ſingulare.mihitamen videtur communis opi nio verioꝛ⁊ maxime cum ſit gloſ.authen.ſufficiens:⁊ ſi nõ eſſet vera, reſuſtarent multa abſurda ⁊ inconuenientia. ¶ Pone enim quod decedat ab inteſtato parens reli⸗ ctis duobus filijs, quoꝛum vnus filium habens ante adi- tam hereditatem deceſſit, certe ſi vera eſſet opinio domi⸗ ni Joan. ſequeretur quod cũ ibi ſit locus iuri accreſceno x iij — * ₰ —————— 5———õõ⸗ꝛꝛꝛꝛ-jõB’B’BäBä:ä:ä:Bää:ää:äääää:äää:ä:äBäB:—⅓—⅓—⁊—⁊—ꝛ—⁊—⁊Bx=⁊-Ü⁊O,0ę————————— 5 4 ———-————————ͤ——— ———————————-————————ññ½———— ——————————-—ʒ——————————— S S————„.— 1— ₰— 8 9— 2———— 4 7 * 1 8— 8—.. A—:—. 2 3—„. 3 8— 8— 2— —.,2 3— 3— 4— 5— 4 · 8— 41119SIh a,. — —— Ludo. Roma.in pꝛimam Inſoꝛ.·part. di, non habeat locum ſucceſſoꝛium edictum inſti.de bere. que ab inteſt.. admonendum. fraudaretur tunc ipſe ne⸗ pos hereditate aui, cum ipſa alteri ratri accreſceret, qð eſſe non debet, ne legis authoꝛitate fraus iſta contingat j..pꝛoxi. C. de his qui veniain eta.l.meminerint. C. vnde vi.cum imil. JIdeo ſequaris communem opinionem, que tutioꝛ eſt,⁊ etiai bic in vltimo loco placuit do. Joan. di⸗ centi, quod ipſe deſcendens defuncti deſcendentis habe- bit electionem, an velit venire ex ſucceſſoꝛio edicto: anvę ro ex capite.l.j. C. de his qui ante aper. tabu. allegat.l.recu ſare.§. Titius. ſad Trebel.Et in hoc argumento addas not. Dy. in l. Gallus. in diſtinctione magna. de hoc quod referunt Cyn.⁊ Bal.in l. ſi quis ſilium. C. de inoffi. teſtam̃. ⁊facit quod not. M ald.in.l.qui ſe patris.C.vnde liber.vcʒ 21 quod nepos parẽtis, ex filio deſcendente moꝛtuo, ante adit am heredit atem conceptus poſt moꝛtem dicti paren tis. licet ex edicto ſucceſſoꝛio non poſſit venire ad heredi⸗ tatem dicti parentis aui ſui: vt.9d.l.ſi quis ilium.⁊ l. Ti⸗ tius.in fi. cui ſimilib.C. de ſuis ⁊ legi.attamen poterit ve nire bene ficio.d.lij.quod not.⁊ tene menti: quia ſic alias fuit conſultum ⁊ obtentum, licet multa contraria videan⸗ tur in contrarium. CSecundo queritur per pꝛefatũ re⸗ petentem, an beneſicium dicte.j.vnice. habeat locũ in alijs gradibus vltra pꝛonepotem?⁊ in hoc communis eſt opi. 22 quod ſic, licet do. Joã. teneat contrarium dicens, †ꝓ cum d.l.vnica.taxet gradum vſq; ad pꝛonepotem, merito alij gradus poſt eum hereditatem aſcendentis non aditã ad deſcendentem tranſinittunt beneſicio legis vnice. Ex quo ſi lex voluiſſet beneſicium illud in alijs gradibus ſibi lo⸗ cum vendicare, facile potuiſſet expꝛimere. arg.lij.. ſinau⸗ tem ad deſicientis.C.de cadu.tol. Que opi.ſalua reueren tia nõ videt eſſe vera:qꝛdum expꝛeiſit nepotẽ,⁊ pꝛonepo⸗ tem, alios tertio ⁊ quarto loco videtur expꝛeſſiſſe, cum ap pellatione pꝛedictoꝛum, imo non tantum nepos compꝛe- Hendatur ⁊ atnepos ⁊ trinepos, ſed etiam ⁊ ceteri ſe equen tes, cum ſumus in materia fauoꝛabili:ſicut eſt hoc ad oẽs. de poſtu.l.cui eoꝛum.affinitatis.in ver.fi.l.in vſu.⁊.l.ſoce rum.a.l. generi.⁊.l.parentis. ⁊ voluit expꝛeſfe Bart.in.l.li⸗ beroꝛum.de verbo.ſigni.⁊ in.l.j..⁊generaliter. de legatis pꝛeſtan. Nec obſtant verba tex.d.l.vnice.quia licet dixerit nepotes ⁊ pꝛonepotes, ⁊ non vltra.tamen hoc magis vi⸗ detur Imperatoꝛ feciſſe cauſa maioꝛis declarationis:vt alij gradus venirent, qᷓ; reſtrictionis. Ad hoc de lega. iij. l.cum quis.ſi.⁊ ita tenendum eſt:cum idem. d. Joã.dicat verioꝛem foꝛe opinionem communem ⁊ cauſa conferen⸗ 23 di ſic dixiſſe.( Quarto an dicta lex habeat locum in aſcendentibus: ⁊ communis opinio. d.l.vnice.gl.⁊ doct.in 1.ij. C. ad Qꝛſic. quod ſic.⁊ hanc opinionem ſequitur Jac. But. dicens, quod licet aſcendentes non habeant hoc pꝛi uilegium ex manifeſta litera ibi,tamen habent ex identi⸗ tate rationis. d.l.cum aſcendentes magis contriſtantur moꝛte filioꝛum, qᷓ; econuerſo. qð not.in.l.iſti quidem. de eo qð met. Item q bereditas deſcendentis, vt eſt quaſi debi ta, ſic econtra.l. nam ⁊ ſi parentibus. de inoffi. teſta.l. ſcri⸗ Pꝓta. vnde liber. Barto. autem tenuit contrarium dicens, quod cum de deſcendente lex loquuta eſt, ergo non exten dendal. ſi vero.. de viro. 3. ſolu. matrimo. cum ſimilibus. ¶EAduerte:quia in duobus caſibus poteſt verificari opi nio Barto. Pꝛimus, quando dederit ipſe filius heredi- tatem non aditam, cum relictis fratribus ipſius defuncti parentis hlij:tali etenim caſu poꝛtio fratris non adita re- liquis fratribus accreſceret: non autem ad patrẽ tranſi⸗ ret, ⁊ ille eſt caſus ſᷣm vnam lectur. in. d.l. non pꝛo numero. C.ad Oꝛſic. ¶ Secundus, quando extaret decedẽte ipſo deſcendente aſcendens, vt puta pater, ſeu mater deſcẽden tis defuncti,tunc enim poꝛtio hereditatis non adita de- ſcendentem contingens tranſmitteretur potius ad illum aſcendentem defuncte perſone, de cuius hereditate trãſ⸗ ferenda agitur, qᷓ; de aſcendente deſcendentis.⁊ ille eſt ca ſus in.l.ijg.ſi quis ex liberis.j.ad Tertul. Eln autẽ ex- tra omnes caſus ſit vera opinio Barto. an contraria, du⸗ bium eſt. Et ideo hic do. Joan.nititur concoꝛdare pꝛedi⸗ ctas opiniones dicendo, quod aut aſcẽdens ipſius deſcen dentis eſt extranea perſona ab ipſo aſcendente, de cuius bereditate tranſinittẽda agitur, ⁊ tũc verioꝛ ſit opi. Bar. quod õ tranſinittat.Et ponit exemplũ ſi ſit mater ipſius deſcendentis, que fuit vxoꝛ ipſius aſcendẽtis, de cuius be reditate tranſinittenda agitur, ⁊ fundatur bic pꝛefatu. doc. equa ratione:q tunc non vendicant ſibi locum ras nes dicte.l. vnice.quia ibi deſcendẽtes in quos fiebat traſ miſſio, non erant extranei ab ipſo aſcendente. de cuius be reditate tractabatur, ſed coniuncti. ⁊ cum ita non ſit inc 1 ſu noſtro, quod dictum placet, ſed non exemplum:qſ 8 lumus vxoꝛem remanere viduam/ tunc nõ dicetur extra⸗ nea perſona ab ipſo alio aſcendente, ſed coniuncta:qꝛ du- rante viduitate videtur pꝛimum numerum durare: yt 1 fiF. vidua.ad municip.Et eſt etiam tex. in. ſi de bong vbi exemplum ponit in vxoꝛe, ⁊ ideo non ponas exemplum in matre vxoꝛis aſcendentis:vt ipſe dicit, ſed in auia mater⸗ na pꝛocedit. Alterius, quod aut aſcendens in quem deß 7 deratur fieri tranſmiſſio eſt coniuncta perſona cũ Aſet dente moꝛtuo, vt puta:q aſcendẽs moꝛtuuseſt pater aut auus paternus, ⁊ tũc habeat locum alia opinio, vc; quod tranſmittatur, quam diſtinctionem. d. Joan. dico pꝛoce⸗ dere in filio deſcendentis emancipato, non autem in de⸗ ſcendente ſuo. In eo antem firmiter teneas„Theredita⸗ tem ad quemcunq; tranſinittat ſtante vera quarta regu⸗ la hic poſita per Barto. quod ad qnoſcunq; etiam extra⸗ neos, per.8d.l.apud hoſtes. cum ſimilib. per cum allegatis ¶ Ponitur alia regula tunc per Barto. vc;, ꝙ lſjin⸗ fanti.de qua bene loquit᷑ vt hic per eumtene menti duas limitationes, quas tradit ad. d.l. q Æxaminat tamen hic 24 Elnge. † do. Joã. illum dubitabilem paſſum, an poſito quod infans non tranſinittat pereditatem extranei ſibi delatam, non tamen aditam, patre non extante ad dictã lineam maternam:vt.d.l.ſi infanti.dicitur attamen, quod tranſinittat ad eundem ius petendi in integrum reſtitu. pꝛo dicta hereditate poſtulãda:de quo dubio pleniſſime vltra alios repetentes in.l. Dantonius.j. pꝛoxt legenda. CEſt⁊ ſeptima regula, vcz per. l. cum antiquioꝛibus. ycʒ quod quicunq; heres ſciens hereditatem ſibi delatã, de⸗ cedens intra annum, tranſmittat ius deliberandi. C jrca buius regule examinationem Gart. multa elegantiſſima ponit m.l. qui duos.§. qui in bello. j. de rebus dub.: Bal⸗ in multis ſibi contradixit in.j. ſi infanti.⁊ in.d.l.cum anti⸗ quioꝛibus. que hie notabiliter pꝛoſequitur Joã de Ymo. 25 ideo omitto. ¶ Zld vnum aduertas, quod f̃ dicũt Bart. ⁊ Bal.in..i. C. i pendẽ. appel. moꝛs interue. vc quod he⸗ res deſcendens tranſiittat ius deliberandi,non tantum annum ſed etiam reſiduum anni ſm. d.A(cum anti uioꝛi⸗ bus. ſed etiam vltra id tempus pꝛo deliberando babet quatuoꝛ menſes.⁊ de hoc dicunt eſſe text.ſingularem in.j. ft in.ij. reſpon.C.ſi penden. appel.quod impꝛobat bic do. Ange. dicens, quod fin to anno ei aliud tempus nõ con- ceditur cum. d. licum antiquioꝛibus. eos poſt lapſum an- ni totaliter excludat:vt ibi dicit text.in fin. Subdit tamen opi. doc.pꝛedictoꝛum pꝛocedere, quando tempus delibe⸗ randi impetratum foꝛet a iuciice, ⁊ ita dicit loqui...ſin. ſu⸗ pꝛa alleg. quod eſt multum not.⁊ ſingu. Hanc etiam limi⸗ tationem Ange. hic impꝛobat do. Joan.per quandã glo. que eſt in.l.fin. que tamen parum facit:puto tamen, quod dictum ſuum ſit verum, ⁊ quodlibet dictum pꝛedictoꝛum doct.ſit falſum, ⁊ hoc per caſum.l. fina. ſed quia quidem. C.de iure deliberan. vbi tex. dicit, quod quando tempus petitur a iudice ad deliberandum, nouem menſes debet ipſe ſtatuere, ſubdit poſtea foꝛmaliter litera ita, vt neq; ei aliud tempus ab imperiali culmine indulgeatur ſicſi in dieta.l. fina. eſt caſus pꝛo. d. docto. coꝛrigeretur per di⸗ ctum§. ſed quia quidem. qui fuit Juſtiniani, ſimiliterdi ctum Ange.per illum§. impꝛobatur, qui loquitur etiam in termino ſtatuto, pꝛout etiam ipſe loquitur. Et per boc ſit expedita materia, reliqua autem circa pꝛimam? ſe⸗ cundam regulam Gartol. videte hic per Angel. ⁊ vltimo per dominum Joan. qui melius loquitur. ⁊ tamen Un⸗ gel. contrarietatem teneatis.Et videte etiam bic aliqua per dominum Rapha. Cuma. ⁊ quia ſuppletione non mn⸗ digent omitto. —j 18 ¶ Zditio metu facta va⸗ J. J metu De let, ſed beneficio pꝛetoꝛis reſcinditur. hoc dicit. ⁊ vide quod not. inllſi mulier. ſi metu. quod metus cau. ⁊ dic vt not- S. eo.l.qui in aliena..fi. Summarium. hha Katne ei raapout zingop nyee i weſ uumeknuumn doda H tumanni hehalſtenjlagm L0m0 tancuriinan, 8 r arg efauden urbruliluädedon. U 4 vfmciconpetitin 8 anerde Etbocetimigb eamacunmoteipſus: gaieſpiituinipſundefancn rekleio ob quam beresegp mypokultionem poſtulat E an notabilem Umütationen cidne Jnperiäli:antutor ſcu gronainfantis,autpupllipe de berandi berecitatempol rauodubio JoAndincinp Knſceͤtus opl. Cy Jaco. Bat. urtam tenuit o e hos om elrentre.inaquiduosinp dagibieſſecaſun poo intelee nndeciſonefacttiſte texquia noteconinnctan erperſonar agunreſttatioyt hice.ia, metcauſa accidétalisrmulto Aanehemetatem cum mortecon ennanzturais quepotent st gerumſdemmocum andegrome: ſeniſetenuitco dinnian uenſautud demea inredelbe trein uiscbüunmc amrtärprdanltar dopouenienten Lmmämnd jenter ſic h pabuonl5 op S Asanenraniha üäna drquod aleane dunda 88 Adtviniſer nen h uerern Wnan de ſecundodd nnn Naanſat eluris Rede 3 ernatim ntegrunnä:qu lonemprobare luun 5 g ode. da dranſniſioch täine d maneeämage a n aſ. A unc trapſi it ul NMa r ſtapr⸗ 3 Bart 4 tamen acſtan pan nanwytdlſi mfan dcundemiuspetie cun demiuspetagai ihr e, 21 An ditate poſtulädtde anan petmtes il Patnnin maregalsxperma. Seres ſciensbortättd unnum tranſinitetiun eraminationem Pmag duos ſ. quim beloidg lontradiritin ſinimn bic notabüliter proſcn Ad ynum aduetse nipcndẽ appel mosex, Stranſmittat ius di 1 anrciiduum anni fia vtraid tempus puu es de hoc dicunt eſem Cfi penden appelcuns quod fn to annocaun Icum antiquiorilsdei dudasvt ibidicittqtuis cerum pꝛocecers quic dun foꝛet a iucica iunnte H IA ci multum not ſinbs⸗ ndttul- bo 19 r(fnctuco- mA Summarium. ‿ 1 Speciale mandatum, an requiratur ad petẽdam bo noꝛum poſſeſſionem. . Heredi ex perſona defuncti, an competat in integrum re ſtitutio, que ipſi defuncto competebat.. Heres, an poiſit ratiſicare factum nomine defunci. 4 Zlditio bereditatis, qò impꝛopꝛie inducatur per petitio- nem bonoꝛum poſſeſ. 5 Ubſens quando reſtituatur? remiſſiue. AAntoniuS. Campeitna hen⸗ tiam adire, ſi interim decedit in integrum re⸗ pꝛobat. Pꝛo quo intellectu facit:quia dicitur bic in tex.ꝙ ratam non habuit patronus bo. poſſ.ſi enim mandatum babuiſſet, nõ requireretur alia ratihabitio ſᷣm ea, que no tantur in..iij.. acquirere.de bono.poſ.¶ erum tamen eſt ſpeciale mandatum requiri.arg.l.ſi quis mibi bona.5. mandaui.. eo. in.l. qui ita..j. ad Trebel. pꝛo qua facit, qò 2 notat Bar. in.l. filiuſfa. de dona.(NHo. ꝙ t heredi ex per⸗ ſona defuncti competit in integrum reſti.que ipſi defun⸗ cto competebat.Et hoc eſt in ipſo tex.ex eo: quia coniun⸗ cta abſentia vna cum moꝛte ipſius defuncti, cauſatur in vl timo vite ſpiritu in ipſum defunctum, eo:quia heredit. nõ adiuit:eſt leſio ob quam heres ex perſona defuncti in inte grum poſtulationem poſtulat. Et ſᷣm hoc iſte tex.facit ad pulchꝛam notabilem Umiitationem, que bm Ange. egeret deciſione Imperiali: an tutoꝛ ſeu alius extraneus heres ex perſona infantis, aut pupilli pꝛedefuncti, poſt tempus iuris del berandi, hereditatem poſſit adire: licet nõ adi- ta. In quo dubio Jo. Anql. in. c. in pꝛeſentia. extra de pꝛo⸗ batio. ſecutus opi. Cy.⁊ Jaco. But. et Jaco. de Bel.in. lj. C.de teſta.mili tenuit qð ſic.hos omnes ſequitur Bart.vt Vic ⁊ in.l.ventre.⁊ in.l. qui duos.in pꝛinj. de reb. du. dicẽs pꝛo hac.q.ibi eſſe caſum pꝛo intellectu Jaco. But. Et pꝛo iſtoꝛum deciſione facit iſte tex.quia ſi pꝛopter abſentiam cum moꝛte coniunctam ex perſona defuncti datur heredi in integrun reſtitutio:vt hic, ⁊..j.⁊l.cum quidã. 5. eo. que quidem eſt cauſa accidẽtalis:multo magis debet dari in- tra minoꝛem etatem cum moꝛte coniunctam:que quidem etas eſt cauſa naturalis, que potentioꝛ iudicanda ⁊ fauo-⸗ rabilis:vt.l.verum§.ſi.de mino.cum ſimi. Ja.de Belui.in authen de triente ⁊ ſemiſſe tenuit contrariũ diſputando: videlicet in infante, quem ſequitur hic Ang. ⁊ in.l. ventre. ⁊ Bal.in l.ſi infanti. C. de iure deliber. Pꝛo quibus facit. quia iſta queſtio leſionis ob lucrum ceſſans in perſonam infantis non cauſat᷑ dolo aut facilitate aduerſarij: ſed fa⸗ cto diuino iudicio pꝛouenienteꝛ ſic quodam caſu diuino. Clarum eſt autem damnum pꝛopter factum contingens in integrum reſtitutionem non cauſare:vt pꝛeallega.l. ve⸗ rum g.ſciẽdum igitur. Et per hoc patet hec reſponſio ad argu mentum illud inductum pꝛo parte. Pꝛeterea vide- tur quod cauſatur leſio in vltimo vite ſpiritu:quia pꝛeſu/ mitur qð ſi vixiſſet⁊ maioꝛ factus fuiſſet, hereditatem foꝛ te adiuiſſet.ar gumento glo.magne in fi. C.de reſti.mili.ad qnod etiam ⁊ ſecundo loco potes reſpondere, quod illa le ſio fundatur iuris pꝛeſumptione: que quidẽ pꝛeſumptio non cauſat in integrum reſtitutionem tamen opoꝛtet ve⸗ ram leſionem pꝛobare:vt.l.nam ⁊ poſtea..ſi minoꝛ.de iu⸗ reiuran. Pꝛeterea pꝛo opi iſta: et ſic pꝛo ar. Jaco.de Bel. facit tex.in.d.l.ſi infanti.dicens, quod ſi infans viuens he- reditatem non adiuerit, fingitur hereditas nunquam de- latafuiſſe: ſed ad alios, qui heredes futuri eſſent perue- nire debet dicta hereditas, ac ſi infans nũquam in rerum natura fuiſſet:vnde cum Imperatoꝛ fingat hereditatem non delatam, decidens ad alios debere peruenire: ergo excludit reſtitutionem in integrum: cum verbum perue⸗ nire cum effectu intelligatur:vt.i.ij.perueniſſe.de bere. De acquirenda hereditate. vel act. ven.lperueniſſe. de verbo. ſignific. cum autem non eſſent effectualia iſta verba, ſi in integrum reſtitutio infan tis heredibus perueniſſet. Ad boc. S. de in integrum re⸗ ſtitu.nemo.j. de ſolu.l.qui ſic. ergo⁊c. Quinimo pꝛo iſtis facit quia Amſerzinn fingit infantem nõ adeuntem nun⸗ quam fuiſſe in rerũ natura. Sed ſi fuiſſet in rerum natu⸗ ra in integrum reſtitutionem non tranſmiſiſſet: cum non detur ab Imperatoꝛe ſine cauſa: vt extra de electio.c.iij. in gl. alle. cum concoꝛ. S. Pꝛeterea faculius ſolet tranſmit- ti ius cõmune, quam pꝛiuilegium ſpeciale:vt. 6. de rei ven dicat l.in rem.§.item quecunq;. ſed Imperatoꝛ denegat tranſmiſſionem directã: hoc eſt ipſum ius cõmune:ergo ⁊ tranſlationem pꝛiu.legiat am. Nec obſt.quod dicit hic.d. PBald. quem ſcquitur dominus Joan. de Imola reſpon⸗ dendo ad tex. d.j.ſi infanti.videlicet quod mperatoꝛ ibi fingat hereditatem infantis nunquam fuiſſe delatam: et decidit ad alios:dicũt enim illa verba debere intelligi ha bito reſpectu ad ius commune, non ad ꝛus ſpeciale reſti⸗ tutionis:vt reſtitutio in integrum:quod Imperatoꝛ non debuit conſyderare. argu.l.iiij. C. de fideicom. liber.⁊ no. etiam in impuberibus:vt.l. quandiu.la pꝛima. 5. eod. quia ad hoc reſpondeas:quod ſi ſic eſſet, Imperatoꝛ per conſt quens voluiſſet ſua verba carere effectu ⁊ eſſe in dubio po ſita:quod non eſt pꝛeſumendum. ¶ Ad pꝛimum. 5. quod cuiuſq; vniuerſtatis nomine. lj.§.hec verba. ſupꝛa in.i. ſi per alium.. edocere. ¶ Ad ſecundum.ſupꝛa de iudi⸗ cijs..ſi pꝛetoꝛ.cum ſimilibus. Ideo hec reſponſio non eſt bona: licet do. Joan. hic, ⁊ in.l. venter. referat dominum ſuum Franciſcum de Ramponibus, dum paſſum iſtum diſputaret in hac cinitate Bonoñ. exiſtentem cum domi⸗ no Angel.ſemper ſic reſpondiſſe ad textum.d.j.ſi infanti. ¶ Item nec pꝛo eis aliquo modo facit iſte tex. cum pꝛeal lega.l.cum quidam. et pꝛealle. l. quidam. et pꝛealle.lj. quia bic non fuit cauſa reſtitutionis concedende abſentia pꝛi⸗ mi beredis inſtituti. Item et moꝛs:ſed etiam qui ignoꝛa⸗ bat hereditatem ſibi fuiſſe delatam:vnde iſtis tribus con iunctis datur in integrum reſtitutio: quia foꝛte ſi fuiſſet pꝛeſens, et ſciuiſſet hereditatem delatam tunc adiuiſſet eam, licet interuenerit abſentia ⁊ moꝛs: attamen non con⸗ cederetur ſubſtitutio ⁊ id per conſequens.de iuris ⁊ facti igno.l.penul.circa medium.cum ſimi.et italimitant hunc tex. hic legentes:licet nunc ad iſtud pꝛopoſitum iſto mo⸗ do intellectus nullo modo habet pꝛocedere obſtante. d.l. qui duos.qne eſt fundamentum Barto. ¶ Pꝛimo:quia ille tex loquitur in impubere, non autemin infante: vt ibi patet. Item et ſecundo poteſt reſponderi ſecundum quod hic dicit Ang.repꝛobando intellectum Za. de Alre tio qð in illo tex.non ſubaudiatur de in integrum reſtitu. quia ſi hoc eſſet, nõ pꝛocederet, qð dicit pꝛeallegatus tex. qð in bereditate ſecũdi moꝛientis inueniretur hereditas pꝛimi:qꝛ imo tunc nõ inueniretur ipſo iure:ſed in ſubſtitu to pupillari vitiabitur acquiſitio ob in integ.reſtitutionẽ intentatã ex perſona defuncti:vnde ipſe dicit, ꝙverus in⸗ tellectus eſt qð fuerit facta pꝛincipaliter ſubſtitutio vlti⸗ mo moꝛienti:videtur ipſe vlterius moꝛiẽs ſubſtitutus pu pillariter ipſi pꝛimo. ar..vel ſingulis. de vulg.: pup.l. Ti⸗ tia.F. Seio.de lega.ij.Et ideo ſicut ſi ipſe vltuno moꝛiens fuiſſet expꝛeſſe ſubſtitutus pupillariter ipſi pꝛimo, habe⸗ ret neceſſe adipiſci hereditatẽ illius pꝛimi moꝛientis:vt.l. ſed ſi plures..quos poſſum.de vnl.⁊ pup.⁊ in.l. Julianꝰ. in ver.pꝛin.. eo.⁊ per cõſequẽs non aditã trãſimittere.pᷣm gloſ.no.⁊ ſing.in. l.iij..aperture.de here.inſti. etiam dica⸗ mus quãdo tacite ſubſtitutus eſt. Quem tamen intellectũ repꝛobat.d. Jo.dicens qð cum regulariter hereditas fra terna nõ adita nõ tranſmittatur:vt.l. quonjã. 6. de jure de⸗ lib. ideo debemus yeſtringere regulam.d. 5. quos poſſunt. cum ſi..alle.ꝙ vbi expꝛeſſe frater aliquãdo fratriſubſtitu tus ſit, nõ dicatur heres eſſe neceſſarius eidẽ. Sed tu te- neas Ang. per. d.l. vel ſingulis. ⁊ qꝛ eadẽ virtus debet eſſe taciti ⁊ expꝛeſſi:vt.lL.cũ quid.ſi cer.pe.maxime cum tracta- mus de ſubſtitutiõe pupillari,que inuẽta eſt fauoꝛe ipſius pupilli:vt.l.ex tribus.C. de moſficteſta d Ful Jt. ſi iſte intellectus Angel. non placeret, potes dicere p̃mi qð dicit Bart. in d.l. qui duos. ꝙ ibi in bereditate ſcði decedentis inueniat᷑ hereditas pꝛimi per viã iurisdeliberaͤdi.( el aliter, ꝙibi vixit ſcèo moꝛiẽs per tantũ tẽpus, qð beredi⸗ tatem adire potuit vno actu, ⁊ vno verbo, ⁊ ſentit Bal.in 165 ———,— 1 1—. — — . — — 83 8 -—ℳ. Zudo. KRoma.in pꝛimam Infoꝛ.part. iſi infanti. C. de iure delibe. ¶ Aquerte tamen: quia ipſe idem in.l. vnica.§. in nouiſſimo. de ca.tolun pꝛefato dubio ſic diſtinguebat, ꝙ aut loquimur in adulto, aut in infante. Pꝛimo caſu intentari poſſit in integrum reſtitutio. per d.l.qui duos.Secũdo aut infans naturaliter deceſſit, aut caſu foꝛtuito. Pꝛimo caſu non tranſmittitur reſtitutio in inte ʒrum:ſi tutoꝛ cuius culpa hereditas non eſt adita, ſol uendo ſit.Et ad hoc. ſi ſub pꝛetextu.3.ſi mul.ven.no.licet ipſe non alleget. ⁊ faciũt no. per Bar. in. d.l. qui duos. Se⸗ cundo caſu tranſinittitur omnimodo. ad hoc allegat.l.qui duos.que non ob.vt.3.vidiſti:et licet hec diſtinctio videa/ tur magiſtralis:attamen non videtur bona:quia ſiue dica mus intantem naturaliter deceſſiſſe, ſiue caſu foꝛtuito: pꝛi mum hoc quaſi damnum ſeu lucrum ceſſans accedit ipſi infanti diuino iudicio, qõ non cauſat reſtitutionem: vt.l. verum.. ſciendum. de mino. que hanc diſtinctionem de⸗ ſtruit. Item.d.l. cum quidam. 3. eo.⁊.lij. C. de reſti. mil. alle. pꝛo pꝛima opi.non faciunt: quia in dictis legimus in vita decedentis tranſactum erat petendo bo. poſ.merito mi⸗ noꝛ tranſmittit in integrum reſti.ad ſucceſſoꝛes per.l.non ſolum.de in integ.reſti. vbi etiam Bart. ⁊ Ange. de hac. q. ponunt. ¶ Iſta queſtio eſt dubijſſima, ⁊ audio ꝙ doc.illu ſtris.d. Raph. Fulg. de ea volebat conſulere Imperato- rem.dum eſſet Conſtãtie:in minoꝛe tamen concluderem: qð aut hereditatẽ nõ adiuerit:qꝛ hoc feciſſet quilibet bo⸗ nus paterfa. vtputa:quia hereditas erat damnoſa:⁊ tunc heres nõ poſſit in integrũ reſtit.poſtulare:qꝛ vſus eſt iure cõmuni:cõtra qð nõ competit in integrum reſtitutio:vt.l. non videtur. de in integ. reſti. titu. generali: Zlut nõ adiuit ex ne gligentia: et tunc qꝛ leſio tãtum eſt in puncto moꝛtis ipſius minoꝛis:merito dat in integrũ reſtitutio. Moueoꝛ per. d.l.ſi minoꝛ..nõ ſemper. ⁊ per. l.nõ omnia. ã. de mino. adulterijs vo. Et aliter ſentit Ang. hanc diſtinc. in. d.l. nõ ſolũ. In infan de iudi.cum ibi te autẽ videas pꝛimã opi.videlicet ꝙ tranſinittatur, robo no. ratam foꝛe authoꝛitate Joã. And. Cy. Ja. de Are.⁊ Bar. ⁊ Bal. hic, ⁊ in.l.j. C. de reſti.mili. Item ⁊ ſecundũ authoꝛi tatem Jo.de Imo. Secũdam autẽ opi. Ung. Ja.de Bel. ⁊ Bal.in.d.l.ſi infanti.⁊ ideo potius pendeo in illa opi. qd non tranſinittatur. Pꝛo qua adduxi. S. multas rationes. Cogita tamẽ. ¶ Mo.tertio ex iſtot tex.qꝙ; heres nõ poteſt ratificare geſtũ nomine defuncti: qñ tale eſt quod in eius perſona non tranſit de quo per Bar. in.l. bonoꝛum.ffrem 4 ra. ba. per Dy. in. c. ratum. de reg.iur. lib. vj. Q †tẽ no. cõ iuncta glo.qð per petitionẽ bo.poſ.impꝛopꝛie aditio indu cit.de quo plene dixi tenẽdo Bar.ↄtra Bal.in.l.ſi quis mi 5 bi bona.5. ſed ſi mandauit. S. c. Altimo circa hãc l. qñ ⁊ qualiter abſens ex cauſa pꝛobabili ⁊ neceſſaria, vel neceſ ſaria tantum:aut voluntaria, reſtituatur velnõ: dicatis vt bic plene per Jo.de Jmo.⁊ Raph.⁊ ſuper hoc recolligi⸗ te dicta Bar.⁊ Bal.q ſuppletiõe nõ egè᷑t:videatis ꝑ vos. B Summarium. ⸗ 1 4 Sentétia lata in crimine hereſis, non appellatur: ſed ſententia lata in crimine leſe maieſtatis ſic. 2 Appellatio licet ſit pꝛohibita, ⁊ indiſtincte:tamen ſuppli⸗ catio per vnã querele ad pꝛincipẽ, non videtur pꝛobibita. 3 Hegatiua coarctata loco ⁊tempoꝛe eſt pꝛobabilis. 4 Locus: tempus commiſſi maleſicij, quãdo debeat pꝛo⸗ bari:licet in querela appoſitum ſit: 5 Judex poteſt cogere querelantem fauoꝛe accuſati expꝛi⸗ mere in querela locum ⁊ tempus delicti. R 1 d ll 1 ſA Bereditas ei Perduellioni8. ins, de cuius ſtatu dubitatur, adiri poteſt per heredem, qui certus eſt. boc dicit. Idẽ ⁊ ſi nõ ſit certus:xt inſtit.de here.que ab in teſtato. per contrarium.⁊ ideo legẽtes excepto domino 1Rapbha. ſupplent hic maxime. ¶ In gloſ. t ſuper verbo, ſuſpenſa.nota iſtã glo.multũ ſing.q licet a ſentẽtia lata ſu per crimine hereſis nõ poſſit appellari:vt in.c.inquiſitio- nis. de here.lib. vi.⁊ per Bal in. lij. 3. de ſum. tri tamen ſu⸗ per crimine leſe maieſtatis appellari poteſt. Cuius ↄtra- riũ eſſe videtur:qꝛ vt plurimũ vnũ equiparatur reliquo. Et licet magna ſit authoꝛitas huius glo tamẽ cõtrarium videtur pꝛobari.pꝛimo:q vbicũq; intereſt rei publice cri- Æ☛x qualita⸗ te. Adde.l. teſta mento cẽturio. de ma.eſta. ⁊. c. at ſi clerici.. de d mina celeriter abſq; alia tarditate puniri, a ſe ntentia lata ſuper illo crimine nõ appellat᷑ tex. eſt in.Lxconſtitutiones. C.de appel.ſed ita eſt in crimine leſe maieſtatis: q rei du⸗ blice intereſt:vt ex eo danatus abſq; alia tarq itate Puir tur:imo in cõtrariũ neq; aliqð pactũ, ſeu coͤſnetudo dalet. vt in extrauaganti.ad repꝛi.in tex. ergo ⁊c. Scðo eſt caſus in. d. lcõſtitutiones.vbi tex.pꝛohibet a ſentẽtia lata cötra cõmittentes factiones poſſe appellari:⁊ certum eſt ſud boc verbo, factiones, cõtinetur crimen leſe maſeſtacisxh I.quiſquis. in tex. circa pꝛin. cõiuncta glo. C. ad J.Inl maj ſta. ergo ⁊c.lʒ illi tex.poſſet reſ ponderi, ꝙ loquitur in ind cente factionẽ cõdemnato:ꝛ ſic nõ in quolibet dlio:attamé in quocunq; damnato ita ſic pꝛobat tex. ad hoc pꝛopoſſt 5 ſing. in.l. ſi quis filio exheredato.. hi autẽ omnes. de ini 3 teſta.vbi a ſentẽtia triũ criminũ pꝛohibetur appellatio 3 delicet lata cõtra inſignẽ latronè, ⁊ cõtra m anifeſtu,: d⸗ tra cõmittentẽ ſeditionẽ:⁊ lata ſuper factionis crimine:et ſic leſe maieſtatis:vt..dixi:vnde videtur ibi caſus Fmgl iſtam ab alijs nõ põderatus. ¶ Tertio hoc videtur bari:q ſentẽtia lata ſuper re nõ recipiẽte dilationẽ appel⸗ latio nõ permittitur. de app. re. l.fi. C. que ſen. ſne app.re l. quiſquis. extra de appella. c. qua fronte. Sed buinfinodi enim eſt tale quo ad permiſſionẽ:vt.d§.3. alleg in extrana gan.ad repꝛi.igitur ⁊c. ¶ Quarto videtur pꝛobari exre⸗ gula, qõ a ſentẽtia ſuper quolibet immani vel enoꝛmi deli cto ꝓhibetur appellatio. Id pꝛimũ. C. de fal.mo. ad ſcm de rap.virgil. vnica.⁊ de epi.⁊ cleri.lxrptoꝛes. ergoac. qð ſit immane pꝛobatur: q ex qualitatea pene cognoſci⸗ mus immanitatẽ delicti:vt de lega.j. i. initio. cum ſi ſed in crimine leſe maieſtatis maioꝛi mponitur, quã in quibuſ libet alijs:vt.d.l. quiſquis ⁊c. CQuinto hoc pꝛobatur ex equiparatione criminis hereſis ad crimẽ leſe maieſtatis quam plereq; leges faciũt:ſed a crimine hereſis nõ appel latur vt. 3. dixi per. d. c.vt inquiſitio.⁊. c. ad abolendam ex- tra de here.ꝛ in.c. eos qui.in pꝛin. eo. ti.ex quibus omnib⸗ videtur poſſe cõcludi cõtra iſtam glo. ¶ Ad uertendum, tamen, ꝙ nõ eſt pꝛeſumendũ, qð Accurſius ita fatue fue⸗ rit loquutus:⁊ ideo poſſunt eum ſaluare, ſcilicet qð ant cõ uictus confeſſus eſt ille de tali crimine damnatus:⁊ tũc ve ra ſit opinio vt non poſſit appellari:vt cõmuniter conclu⸗ dunt glo.⁊ in alijs delictis:⁊ etiam docto.in..ij. C.quo. ap pel. non reci.⁊ in.lnon tantum.j. de appella.: in.d. Lconſti⸗ tutiones. eo. titu.⁊ in.d. c. Romana. poſt ſententiam. er⸗ tra eo.in.vj.Et ibi pleniſſime glo.⁊.ij. q. vj c. quicunq;.ybi glo.⁊ in.d.g.ſunt quoꝛum.Aut cõfeſſus tantum vel conui⸗ ctus tantum:⁊ tunc poſſit appellari ſecundum cõmunem ſententiam:vt.. pꝛoximis locis circa alia dicta loquẽtem. ¶ Sed hec diſtinctio ſimiliter nõ videtur bona: quia de⸗ ſtruitur authoꝛitate glo.ꝛ in.d.l.conſtitutiones.ybi in illis tribus criminibus ibi exceptis.z ſic in crimine factionis: dicit ſufficere delinquentes eſſe conuictos aut confeſſos, ad hoc vt pꝛohibeatur appellatio. Sed pꝛo pꝛedicta de⸗ ſtructione facit.l.vnica.C. de rapt.virg.⁊ alias quasiibi al legaui: an etiam in immanibus delictis requirantur ad pꝛobibendam appellationem confeſſiones ⁊ cõuictiones in inducente factiqnem:quia cum ſic caput ⁊ initiumtalis commiſſi criminis:⁊ ſic cum magis peccauerit, magis pu niri debeat: et ſic ſufficiat tantum ad pꝛohibendam eius appellationem, aut ſola confeſſio, aut ſola conuictio. No- ſtra autem diſtinctio loquitur in adherentibus ipſi duci, qui tanquam inuiti delinquẽtes minoꝛi pena plectantur: ⁊ hoc eſt ſatis equum.ỹt pꝛo hoc facit quod no. Jo. And. in. d. c. vt inquiſitionis.in nouella. ¶ Et poſito pꝛo conſtã/ ti, qð verum ſit pꝛohibitum eſſe appellationem in tali cri⸗ mine:eſt tamen hoc ſingul.limitandum ſecundum Ange. in.l.cõſtitutiones.vbi iudex a quo appellationi detulerit: quia tunc quantũcunq; appellatio fuerit friuola, pꝛopter delationem iudex ad quem cognoſcet:per.c.cum appel⸗ lationibus friuolis. de appellatio. lib.vp quod dictum eſt ſatis dubium. ¶ Item/ licet velimus tenere appellatio⸗ nem pꝛohibitam eſſe indiſtincte:attamen nunquam ceſſa bit, quin talis damnatus per viam querele non poſſit ſu⸗ perioꝛem adire, ſecundum glo. no. ij. qo vj. c. ꝗ indicibus. et facit qð no.in.c.ij.extra de arbi.in glo.¶ In gl ſuper ver. quare.ibi..per cõtrariũ. egiſte ſoluuũt illud cõtrariũ yt dixi.in no.d. Raph. alibi.ꝙ ille.. loquit᷑ in patre decedẽte ab inteſtato:quo caſu ſiue certus ſit filius ſiue nõ patrem innocentem „, hodla cincstön rBr CIrene aarim eit Viöſe ene s.tlbelornme Mciwinis Henac 3 ccgobftolt 8 1 aſccdietatle nanun obarelihe inikat it. kcpnluleolät 3 Aörcörirn the riam Bartinlf ürarrnepabalateau ernls uinuschtafſden aruaſipergoſcue dlibidee⸗ aacnſct ogerepotert acclſ atlietinlbel Kccſtond m bonie a Nionem in ſvoincuct 2, dicconiunctagloſimm mchkeectraneoꝛum dequop asCdeiure delib, Aiquande onnipto alio, Cpui 1111 Pupilo gMpillis. Vaubm monesper eam cöfuſehd Et vomniaponitinpriſtino tatu, tezantequam bereditaseſſet lauodſi minor,rreſtitatio, iancos queet. „Summari ſeattm uensin forto an Kigplateberecitats Moqgodmagis ttendituri engertas. ben) itmtoishertts 1 maeminisguutran Knes ncheninemobligar ni — nanem odligat ni öͤdem d N umn 1 Ronſe ndede 1 4 5 ſ Nodar tad dtia dhd dm nü cinmäpypech eder ddttur deppnſ tnid e delageie ade Ppalicmufnnan doad dermiſlonentn ſ 8 CRin Ger dd datur. 8 ad 9 e delictr ttdekmali d mäeeſtetesmäicnnn d louiſquis c Tur »Tuninis bercfsatoqn, leges facütſcdaqnne per d yt inquiſtoeat ccos quim pmar Sluci cötr ifan ee ſtpreſumenc cAr iceo poſſunt unſätnte seſtlledetaligimden non poſſit appelunne tijsdelictis:cetiande alnontantum jdex urn dc. Romanaſy i pleniſſime glotin tquoꝛum. Ant öfſt tmncpoſſtt appellmin zprorimis lociscraui tmcnofuntliter noͤnten atete glo rin dlconktte⸗ bus ĩdiexceptis tſenen dnquentes eſſomt- bertur appellane äcgfe mnica Cde raytiih ue min immanibus düchi vplonem anture⸗ Chonemquis cmkkat rrtur 5 nis ſic cum magss ſe ſufhciat tnuntn, ant ſolzconffſo, Mn nachece, Incholoqutu mar rundelnquttesninan zp* Goel, ℳ 5' factc * wuüt 7, b. I Zſit hl dtl . e rfc De acquirenda hereditate. innocentem foꝛe, adire potuit ab inteſtato: iſta eſt que⸗ dam acquiſitio que cauſatur.l.beneficio. et iſte. loquitur quando accuſatione pendente pater cõdidit teſtamentũ: tunc, q tali caſu eſt interdicta adminiſtratio bonoꝛũ: vt.l. quiſquis. C. ad leg. Jul. maie.⁊ is cui interdictum eſt teſta mentum cõdere nõ poteſt:⁊ qð iſte..loquatur quãdo con ditum eſt teſtamentã, pꝛobat ipſe ratione de qua hic per cum. Iſta diſtinctio non videtur bona:quia cum alicui eſt interdicta alienatio ſeu adminiſtratio ipſa ipſoꝝ bonoꝛũ: videtur etiã interdicta ſucceſſio ab inteſtato: vt.l.codicil⸗ lis.matre.de leg.ij.cũ pater.H.cũ inter. eo tit.et ideo ſe- 3 quar ſo.cõem. ¶ In eadè f glo. ibi,tunc fuerat filius, hanc glo. ſemper allegamus, negatiuã coarctatam loco⁊ tem- poꝛe pꝛobabilem foꝛe. de quo in.l. actoꝛ. C. de pꝛoba.⁊ in.l. illa ſtipulatio ſi calendis.cõiuncta.l.hoc iure. de verb. obli. 4 z bi per Bar. C Item ⁊ †¼ ſecundo allegatur hec gloſ.qò licet in accuſatione ſit neceſſe expꝛimi locum⁊ diem com- miſſi criminis: vt.l.libelloꝛum.de accu.iij.q. ix.c. libelloꝛũ. attamen ſi poſita fuit neceſſe eſt pꝛobari. Quod intellige verum, quando accuſato: ſic dixit: dico Titium occidiſſe Seium in platea.⁊ ſic dicit actũ cum limitatione:vnde nõ ſufficit actum pꝛobare ſine limitat. Secus autẽ ſi diceret ſic:dico Titium occidiſſe Seium:⁊ dico eum occidiſſe in platea. Nam tunc copnlatiue dicit: vnde quantũcunq; nõ pꝛobauerit de loco, debet obtinere. Md qð vide in ſimili elegantem theoꝛicam Bart. in. l. F ulcinius.cum hoc. ex quibꝰca.in poſ.quia videtur ſe aſtrinxiſſe. ad qð. 5. de inſti I.habebat. extra de pꝛoba. licet cauſa m. imo plus dicit no. 5 Bar. † in.l.is qui reus.circa fi.j.de pub.iud.⁊ in.l. arbitra- ria.circa ſi.per gloſ.que eſt ibi:de eo qðcer.lo.qꝙ iudex fa- uoꝛe accuſati cogere poterit accuſatoꝛem, vt pꝛedicta ex- pꝛimat:licet in libello accuſatoꝛio non ſit neceſſaria. tionem, in ſuo inducit immiſtionẽ. b.d.(Ho. 1dic coniuncta gloſ. immiſcere eſſe pꝛopꝛie ſuo⸗ rum, adirè extraneoꝛum. de quo per gloſ.in rub. 3. eo. ⁊ in rubꝛica.C. de iure delib. aliquando tamen vnum impꝛo- pꝛie voni pꝛo alio. . LIi Wupillo in integrum reſtitu⸗ Pup Ulis. to aduerſus aditionem, reſtituũ- tur actiones per eam cõfuſe.h.d.Et no.ꝙ in integrã reſti tutio omnia ponit in pꝛiſtino ſtatu, videlicet in eo, in quo erat res antequam hereditas eſſet adita. Md quod. 5. de mino.l. quodſi minoꝛ.§. reſtitutio. ad fi. eo. titu.i. Junius. Diopbhantus.que eſt fi. Summarium. 1Statutum loquens in furto, an habeat locum in cri⸗ mine expilate hereditatits5¼. 1 2 Opinio, quod magis attenditur in aditione bereditatis quam veritas.... 3 Ad eſſentiam aditionis hereditatis ſeu ad eius ſubſtãtiã, quod ſufficiat conſenſus qualitercunq; declaratus. 4 Roluntas nudaneminem obligat, niſi Deo. ⁊ nu. 5.in fi. 5 Animus per ſigna extrinſeca, vel per verba aut per iura- mentum pꝛobari poteſt. 6 Poſitioni continenti, an aduerſarius habuerit animum adeundi, tanq́; pertinenti, reſponderi debet. 7 Heres non conſiciens inuentarium, an teneatur in foꝛo conſcientie vltra vires bereditarias: 8 Aditio hereditatis, an inducatur per verba ſuſpenſiua: 9 Zditio, an inducatur per iſta verba, volo adire. ⁊ nu.i. Intellectus ad.l. Pamphilo..pꝛopoſitum.3.de lega.iij. 10 Tabellio qui pꝛius conſcripſerat teſtamentum ſi interro⸗ gat teſtatoꝛem, an velit talem iuſtituere heredem:qui re⸗ ſpondit ꝙ ſic:an valeat eius teſtamentum: 12 Coheres cõminans ſe velle petere partem ſuam a cobere dibus, an ex hoc videatur inducta aditio. Intentans querelã inofficioſi teſtamenti, anvideat᷑ adire. 3 Aditio hereditatis, an inducat᷑ per iſta verba, ſum heres. 14 Aerba, nolo adire: pꝛeſumuntur deliberate pꝛolata. 15 Aditio, an inducatur per iſta verba: placet, ꝙ talis here- ditas mibi obuenerit:⁊ quid ſit ſi dicat gaudeo: Lonſenſus nec ratibabitio inducuntur per iſta verba, pla — C(Lctus qui in ex⸗ Am bonis. traneo inducit adi⸗ cet, vel gaudeo. Reſponſio:quod ſit intelligẽda ſecundum pꝛecedentem interrogationem. 46 Limitatio ad textum in. l.+ omponius ſcribit, ſi frumen tum. 8.de rei vendi. 17 Aditio facta hoc modo credo:qteſtatoꝛ adiuerit, quod ſi non adinuit, ego adeo: an pꝛocedat. 18 Aditio his verbis facta:adeo ſi de iure poſſum anvaleat: 19 Agens contra Sempꝛonium tanquam contra heredem Titij, an neceſſe habeat pꝛobare ſe foꝛe heredem Titij: 20 Air retinens dotem, ⁊ eam nõ reſtituens filijs vxoꝛe moꝛ⸗ tua, an videatur adire. 21 Aditio et repudiatio, an ſemper paribus paſſibus am⸗ bulent? 22 Aditio bereditatis, quando inducatur per facta: Habitatio in domo teſtatoꝛis, quãdo inducat aditionem bereditatis: 23 Fructuũ perceptio, an inducat aditionem bereditatis? 24 Adire qð dicitur, qui vendit res hereditarias. 25 Interpoſitio authoꝛitatis, an requirat verboꝛum expꝛeſ⸗ ſionem. Frit ¶ Hocd. hec lex ſolenniter repe⸗ GA« tita per Bar. hereditatis aditiovt plurimum coſiſtit in animo, ⁊ in ea potius in- 1ſpicitur opin. quam rei veritas. h. d. No. pꝛimo elegante p ex illa litera, að lz tex. in.l.§. Sceuola.j. ſi quis teſta. li. eſſe iuſ. fue. dicat hereditatem iacentem non poſſi⸗ dere:tamen illud intelligendũ eſt in vera ⁊ plenaria poſſeſ ſione:non autem de qualiquali ficta poſſeſſione: vt eſt hic tex.no.⁊ facit:⁊ ita vidi ſemel induci ad queſtionẽ, an ſta⸗ tutum puniens furem, extendatur ad expilantem res ia- centis hereditatis, ⁊ ſic an ſtatutum loquens in furto ba⸗ beat locum in crimine expilate hereditatis: ⁊ fuit de facto in ciuitate Peruſij.⁊ dicebant quidã qð non:arguendo a diuerſitate tituloꝛum inter titu.de fur.⁊ titulum de crimi. expil. here.⁊ per.l.rem hereditariã.j. de fur. Item ⁊ a diffi nitione furti: quia eſt contractatio inuito dño ⁊c. pic autẽ non eſt dare dominium inuitum.⁊ arguebant ex gloll ſite expilaſſe. C. qui no. infa.volentes tenere cõtrariũ. allega⸗ bant do. Bal. hoc expꝛeſſe dicentem in.l.de his. C. de furt. vbi decidit hanc queſtionẽ ꝑ quandã gl.que eſt ibi,vc qð trahatur ad crimè expilate hereditatis. Pꝛo quo induce batur iſte tex.qæ cum apud hereditatem ſit qualiſqualis ꝑPoſſeſſio:ergo ſaltẽ illa qualiſqualis poſſeſſio ſibi dicitur ſubtrahi: vnde punitur pena ſtatuti dicentis de fure. Et itaobtentum fuit authoꝛitate domini Bal.lʒ de iure foꝛte contrarium ſit verius, per rationes pꝛimo allegatas. ⁊ ꝗꝛ gloſ. in.d.l.de his. dicit crimen expilate hereditatis im⸗ Feohrie appellari furtum, que impꝛopꝛietas non eſt tra⸗ enda ad intellectum ſtatutoꝛum. Nec ob.iſte tex.quia li⸗ cet qualiſqualis poſſeſſio ſit: attamen cum iſte caſus cri⸗ minis expilate bereditatis ſit omiſſus a ſtatuto, remane⸗ bit in diſpoſitione iuris cõmunis.⁊ ſic non dicetur fur, ſed expilatoꝛ. Et ad pꝛedicta facit quod dicit idem Wald. in Ltranſigere.C. de tranſactio. ¶ Altimo † no.in aditio. he- reditatis potius inſpici opin.quam veritatem:vt.l.inter omnes§. recte. de furt.et in.l.ij..item ſub conditione. de vſuſcap.pꝛo empto.et in.l.is qui putat.3. e.⁊ binc eſt quod erroꝛ in cauſa appꝛehẽſionis vitiat ipſam adition.( In gloſ.ſuper verbo, alienam. ibi animus qualitercunq; de⸗ claratus.Et per hanc gloſ.dicit Barto.declarari omnes. gloſ.que allegate fuerunt in.l.pꝛo herede.in pꝛincip.. eo. Concluſio eſt enim, quod ad eſſentiam ſeu ſubſtantiam aditionis ſufficit animus qualitercunq; declaratus, ſiue actu, ſine verbo, non autem facto: vt late et pulchꝛe ſequi⸗ tur Barto. et ad confirmationem buius dicit Barto. eſſe text. in.l.pꝛo herede. in pꝛincipio. Item allegat ſanctum 4 Thomam de t Aquino. ⁊. ſi rem§. voto. de pollicita. di⸗ centem nuda voluntate neminem obligari, niſi Deo. ad quod extra de vſuris.c.conſuluit.⁊ hanc opinionem cete⸗ ri ſequuntur, excepto Ange. qui tenet contrarium dicens quod ſolus animus ſufficit: actus; autem aut verba non ſunt neceſſaria:niſi ad pꝛobationem ipſius animi, qui gli⸗ ter quam per extrinſeca aut iuramentum pꝛobari non po teſt. Ad pꝛimum. l. Labeo.§. Tubero. deſ upellec leg. Ad ſecundũ inſti.de act..alie.in gloſil.ſt cui.H.idem.j. de accu. 166 , 9 ⸗Glu 0 2 1 71 — nn 29 A——— — 32 8 *1 3 — aSe a, 4 ͤ Audo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ·par. in glo.extra de homi.c.ſignificaſti.⁊ de ſen.excõ.c.ſi vero.⁊ boc dicit Ange ꝓꝛobari per tex.expꝛeſſum qui cauillari non poteſt in§.j. inſti. de here. quali.z diffe.⁊ in.l.ſi auia. C. de iure delibe. qui tex.ſolam exigunt voluntatem. Hec ob. dictum Thome de Aquino:quia in caſu aditionis heres nontantum agit ſe alijs obligare: ſed alios ſibi obligari: V b que quidem obligatio queriturignoꝛanti:vt l.cum pater. §. ſurdo.de lega.ij.facit.S.de iureiurã.l. abeo. ⁊ cõmunẽ ſequitur ſententiam:verum quia voluntas in mente retẽ⸗ ta nihil operatur. C. de cõdi.ob.cauſam.l.ſi repetẽdi. Nec ob. d..pe.quia ille debet ſuppleri per alios actum exigẽ⸗ tes:vt ad concoꝛ.reducantur:⁊ hoc hic ſequitur do. Jo. et bene. Dictum tamen Ange. pꝛocedit in foꝛo conſcientie, in quo nuda voluntate quis obligatur. C œt ideo ipſe 6 Trefert, ꝙſi ſieret poſitio, an inſtitutus habuerit aliquan- do animum adeunqdi:tali poſitioni vt pertinenti debet re⸗ V ſpõderi:de quo dic vt hic per eum. ¶ Et ex pꝛedictis hic 7 infert Bar. an in foꝛo cõſcientie teneatur t non conſiciẽs inuentariũ vltra vires hereditarias: de quo vide, que ple niſſime dicta ſunt in rub. a. eo.¶ Alterius:qꝛ clare ipſe et b b Ange. ponit bic diffinitionẽ aditionis ⁊ immiſtionis ⁊ re⸗ pudiationis et abſtentionis, vide hic per eos. ¶ Et dum 3 Bar. pꝛimo tdicit in arti.quando per verba ſuſpẽſiua in⸗ ducatur aditio faciendo differentiam inter hec verba:vo lo adire:⁊ volo eſſe heres:vt pꝛimo caſu non inducat᷑ adi⸗ tio:niſi deliberate illa verba heres pꝛotulerit, allegando. J. ſerui electione. de lega.j.l.iam dubitari.de heredi.inſti. et Lapud Auſidiũ.de opt.leg. Secundo caſu indiſtincte in/ ducatur aditio. Adde, ꝙ ipſe idẽ in hoc arti.eſt ſibi cõtra⸗ V rius in.l.ſi quis ſuus.de iure delibe.vbi inter pꝛedicta nul lam facit differentiam:⁊ illud puto verius:qꝛ in vnaquaq; iſtärum oꝛationum eſt verbum, volo: qs eſt infinitũ, aptũ compꝛebendere omne tempus. de verb. oblil. ſtipulatio. 9 in gloſ. ¶ Item t᷑ vlterius:dum ipſe dicit:ꝙ ſi quis accer/ ſitis amicis dicit volo adire, inducitur aditio, quaſi ex hoc pꝛeſumatur deliberate dixiſſe:⁊ hunc dicit eſſe no.intelle- ctunad.l. Mamphilo..pꝛoppſitum. de lega.iij. Adde, ꝙ Ange. dicit hoc eſſe cõtrarium, dicẽdo hoc nõ eſſeverum: nec obſt.H.pꝛopoſitum.q ibi loquitur in vltima volũtate, in qua eſt neceſſaria teſtium cõuocatio:ſecus eſt in aditio⸗ ne. Dicit tamen in vno caſu poſſe ſaluari dictũ Bar.vide⸗ licet quando in vltima voluntate quis coꝛã teſtibus dice⸗ ret ſe hereditatẽ velle adire:qꝛ tunc ceſſat ratio, quare per bec verba aditio non inducatur: qꝛ per iſta verba declarã tur pꝛimi motus animinon autẽ, qd ita deliberate heres V adeat.⁊ ad hoc extra de voto.c.ij.⁊.j.de act.⁊ obli.l.obliga tionum ſubſtantia in ſi. dñs Jo.dicit hic, qð verioꝛ ſibi vi⸗ detur intellectus ⁊ opi. Bart.⁊ eſt verũ, qò dicit Ange. qð requiratur teſtium cõuocatio in.d..pꝛopoſitũ:q ibi erãt codicilli in quibus etiam ſufficiũt teſtes foꝛtuito:vt.l.fi. in fi. ã. de codicil.in gl.merito verioꝛ eſt opi. Bar. ¶ Aduer⸗ tatis:qꝛ nullus iſtoꝛũ videtur tetigiſſe intellectũ illius..⁊ verus intellectus eſt, ꝙibi ille tex. loquitur in milite: cum V dicit cõtubernali ſuo ⁊c.⁊ ita ibi tenet glo.⁊ ideo ibi verba illa, relinquere volo ⁊c. operãtur diſpoſitionem. pꝛimo:qꝛ fauoꝛe militie, verba enunciatiua, ⁊ pꝛopter aliud emanã-⸗ tia diſpoſitionẽ inducunt:vt.l.ex his verbis.C.de teſta.mi li. Item ⁊ qꝛibi emanauerũt pꝛincipaliter pꝛopter ſe, que etiã a quolibet pꝛolata inducũt diſpoſitionẽ:vt ex hac ſcri Pꝓtura. de dona. cum ſi. Itẽ ⁊ tertio:⁊ hoc eſt qð no. inducit illa litera:ideo ibi illa verba, volo relinquere. diſpoſitionẽ inducunt: qꝛ fuerunt geminata.pꝛimo enim teſtatoꝛ ex ſe otulit. ¶ Scðo iterũ pꝛotulit ad interrogationẽ teſta⸗ 1 mentum ſeu codicillos ſcribẽtis.⁊ verba enunciatiua ge/ G minata idem operantur, ꝙ verba diſpoſitiua enunciatiua E pꝛincipaliter:vt ſing.tradit Bart.in aliquibus lecturis in Lcum ſcimus.C.de agri. cẽſi.lib.xij. MPꝛobatur hoc ibi ex tex.ibi cũ glo.iuncto:⁊ ideo bene no.illũ..pꝛopoſitũ.quia P ad plura bene no. eſt. C Pꝛimo:qꝛpꝛobat dictũ Bart. in 10 d.l. cũ ſumus. ¶ Scðo:q: † ad aliud eum allegat ſingula⸗ riter Spec.in titu. de teſt. ⸗. in pꝛimis. in addi.que incipit, Pileus. cui in perſonã vxoꝛis de facto accidit talis caſus. Jo. An in addi.dicẽs ꝙ licet gl.opi.ſit cõis in.liubemus. C. de teſta. nõ valere inſtitutionẽ factã, ſi tabellio interro⸗ gat:vis talẽ inſtituere heredẽ:lʒ teſtatoꝛ dixerit, qð ſic: cũ V ipſe tabellio pꝛius teſtamentũ cõſcripſerit perſuaſione cõ ſanguineoꝛũ: attamẽ illud eſt verũ ſing.ſᷣm eum niſi pꝛius conſtitiſſet tabellioni de mẽte teſtatoꝛis: ꝙ volebat talen inſtituere. Cunc em̃ ꝙᷓtuncũq; tabellio pꝛius ſcripſerit 1 ſtamẽtum ⁊ poſtea interrogauit teſtatoꝛẽ, an velit talé in ſtituere heredẽ. atptamè valet.inſtitutio teſtatoꝛe in illo 6 ſentiente. Caſus eſt ſing.⁊ no.in.d..pꝛopoſitũ pᷣm eum 4 I1 no. ⁊ tene mẽti. ¶ Reuertẽdo tamẽ ad Pꝛincipale ſpoteſt pꝛo cõcoꝛdantia Bar. ⁊ Ang. dici, ꝙ aut volẽs adirt voc tis amicis in teſtamẽto, illa verba ꝓtulit,⁊ in vltimis dn ſtitutus:⁊ tũc:q nõ eſt dare aliũ animi motũ, videat᷑ peril la verba adire:⁊ dicat verũ Bar. aut eo ſano exiſtẽte:⁊ tũc aut ad interrogationẽ alterius rñdit ſe adire velle:⁊ tunc quia deliberate diriſſe pꝛeſumit, pꝛocedat adtio ar lig de verb.obli. Aut ad nullius interrogationẽ: tunc aut 3 ceſſerũt dicta verba, ⁊ virtute geminationis inducat᷑ adi⸗ tio,p.d.. pꝛopoſitũ. cuius ille eſt verus intellectus: Tmul⸗ tum no.⁊ eũ habui a BGal.in concluſionibus iuris.(Zlut nulla verba vnquã pꝛeceſſerũt:⁊ tũc verũ dicat Ang. ad 12 pꝛedicta de verbis ſuſpẽſiuis adde, r qð voluit Bart.in.l. quedã. 3. de inof. teſta. vbi elegãter dicit vno ex coberedi⸗ bus cõminãte ſe velle petere a coberedibus ſuã poꝛtionẽ hereditatis, inducat᷑ bereditatis aditio. Ita dicit ipſe mi rabiliter pꝛobari per tex:l.qnẽadmodũ:ʒ trepide hic af⸗ firmat:qð dictũ non videt᷑ verũ.ec videt᷑ obſtareille ter quia loquitur in querela inofficioſi,per cuius intétations nõ inducitur hereditatis aditio:vt.j.dicetur.z ibi per gl.: lis qui.de inof.teſta.eo.ti. Itẽ ⁊ q Bar.loquit᷑ quado pꝛe⸗ dictus heres irate cõminatus eſt de petenda hereditatis poꝛtione:que quidẽ verba ita irate dicta aditionẽ nõ indu cunt.qꝛ nõ fuerunt ꝓlata deliberate:vt vult hic e ar. arll. quicquid. de reg. iu. Itẽ⁊ alia ratione: qx repudiatio⁊ adi tio paribus paſſibꝰambulãt:vt.&.e.l.ſi quis extraneus in⸗ ſti. de here.qual.⁊ diffe..pe.C. de repu.here.j.ſi cũ maioꝛ. ſed verba ꝓpter repudiationẽ pꝛolata ab ipſo irato repu diationẽ non inducũt:(vt voluit Wal.in. ij per illũ tex.qui bo. ce.poſergo nec aditionẽ. ¶ Itẽ: tertio, qpᷣ̃dicta yer/ ba denotarunt pꝛimũ animi motũ:ergo aditionẽ nõindu cunt: ivt dicit. Bar. in hoc verbo, volo. ꝑ. d. c.ij.⁊ d.L.obliga tionũ ſubſtãtia.in fi.ex quibꝰ hoc dictũ non videtur verũ. 13 Cogitate. C tAlteriꝰ addas, an ꝑ hec verba, ſum beres, inducatur bereditatis aditio:⁊ videt᷑ ꝙ nõ:qꝛ ſicut ꝓpter bocnõ ſum heres, nõ inducit᷑ repudiatio:yt.ꝗ ſe pfis.C. vnde li. ita per hec cõtraria, nõ inducit᷑ cõtrariũ:tamẽ cõ- cludit Sar. nõ hie, ſed in.l.ſi filiꝰ. 3. de tut. quẽ ſequit᷑ Bal⸗ ſubtili ratione in.lpotuit. C. de iure deli.⁊etiã hic aliqua⸗ 14 liter hoc ſentit Bar. ¶ Illud † tamẽ no. ꝙpᷣdicta verba, nolo adire⁊c. ſemp p̃ſumunĩ᷑ deliberate plata:niſi in otra⸗ riũ cõſtaret. Ad hoc.j. e.l. Clodius Clodianus. ⁊ ita tʒ bic 15 Raph. Cu. ¶ Itẽ dũ bic Bar. fdicit, an p hec verba, pl qðtalis her̃ditas mihi obuenerit: inducat᷑ hr̃ditatis adi⸗ tio, dicẽdo ꝙ nõ:addas, qõ idẽ eſt ſi diceret gaudeo ic. ad hoc.j. de vi ⁊ vi ar.l.j.quot᷑.per gl.⁊ Bart. vbi talia verba in maleſicijs nõ inducũt ratihabitionẽ, nec oſenſum:ergo idẽ in quaſi ↄtractibꝰ.ar..de iud.l.omnẽ. ¶ Itẽ dũ Bar. dicit, an ſi aligs dicit heredi inſtituto:talis bereditas tibi obuenit:⁊ inſtitutꝰ rñdeat plʒ:ꝙ per hec v̈ba inducat᷑ adi tio.cõcludẽdo hec vᷣba foꝛe dubia:et ideo ſtari debere de⸗ clarationi ipſius ꝓferẽtis, aut eiꝰ heredis. Adde qð ↄůuũ tenet.d. Rapha.⁊ bona rõne:qꝛ ſubſequẽs rñſum debem⸗ intelligere ſm pꝛecedẽs interrogatũ.inſti. de inuti.ſtip. pᷣterea.extra de fide inſtr.c.cũ inter dilectos.circa ſi.(.de diuer.reſcri.lj.Sed cũ pꝛecedẽs interrogatũ, nõ inducat hereditatis aditionẽ:nec in eo ſint poſita, verba id inducẽ tia: põt eſſe, ꝙobuenerit:aut delata ſit:nõ tamen adhuc adita: vt.l.delata.j. de ver. ſig. Ergo nec rñſio aditionẽ in/ ducit.qð videt verũ per.l.ſine..qui interrogatꝰ.ffde ĩiter. acti.que pꝛopꝛie loquit᷑ in materia hr̃ditaria. ¶ No.tñi et 16 Poc dicto †Mar. ſing. limitationẽ ad.l. Põpo.ſcribit ſi fru mentũ.in ſi. ð. de rei vẽ.⁊ adl.inter ſtipulantẽ.ſ.ſi Stichũ de verb. ob.⁊ qð no. Inno.de ſucce.ab inte.c.cũ dilectꝰ.dů dicũt ꝙ declaratio ſeu interpꝛetatio vᷣboꝛũ dubioꝛũ teſta toꝛis.nõ trãſit ad heredẽ. Nã illud eſt verũ,niſi ex tali iter⸗ pꝛetatione damnũ afferat᷑ ipſi heredi in queſitis: ſecus in querẽdis. PDꝛo quo Bar. alleg.l.ſi her es a filio..ſi ꝗs plu I7 res.cũ ſeq.· de leg.j.qõ no. ¶ Alterius dũ Bar. querit, en ſi heres teſtatoꝛis hereditatẽ ipſi teſtatoꝛi delatã ita aite credo qð teſtatoꝛadiuit: qð ſi nõ adiuit: ego adeo ex iur deliberandi ad me per eum tranſiniſſo. ſecundum.lcum antiquioꝛibus. ne. 7 bünd nocſtutrinſecae ubecan ranerpreſs zercm orguodtamenn voau agencopetone bereciita anonomine tlioumcöclucc ainnpit Debitoꝛin diem. per, woinducitur repuciatio:ytre un Jaco de Areitacacitio. unlenert, dixi temeſecundh arooem ncicitinmoram qöcl mnbiawiſine.dereginr cumſi nencum eſtq perretentionem anm mil pꝛoſocioobäs doepecnleglddastanen titerinorgensyoluit oötrarnu neſolamat anpe ſiin bis mlacneaft(depac⸗ innon 88 antguloribus deiure de KminnediriſeAitio enin here ütapirtgeſtionen po hercq VI- ar anantzenbotoleani gvuiasttna5d) taurane needaman amärgmmmi dandedederwoſen trtthen M repudiat rati dedetigonten in imenmcen Prgärdffenong Koisf aſpefia 4 Krädeg Nter. dd, reſta diclg uraf! 5 ca berecitadz, A rte 41 i dol rlonäzinyn d 84 Tridet*AMGl.d 3n vldet prüge.u nqucrelainxx. ſäit dannofftdie en (Te Tecttans adtondr ſtaro dehg 40.. aPr iratecöminenscin S e. eidepe 3 Omdépen M Ferdatairg u. Itér dlaraig l. Ju* 7Ala Toecrde — Ib'anbnl o’amt t y Bariin boc perbo galtade a in fter qnib'hocdidie Tellteri' addas angöare Lditatis acition nti res no induckrqucse bic ſcd in.ſifiſp.Sds ein lpotuit C. deiunt t Bar.(Jllud ttan ſemppſumunt delbasi Id bociĩc. Clociusoi Itẽ dü hic Bar dita ts mibi obuenent:nui- ö.addas,qP idéckfte 1eriS quok perzuben zmcucit ratbabtun ractib' ær. Sde iucnl, „Ziinſtitctrw sdick bereclinſtne 3.— 14 1.„ fu nat ridegtpagiee . ctt pecvrbafou dhlac hn na nerretis alfc belle s pfercas, ltäns 3 4* ohee p 24.7 bonarone-c. dir „eue uf 75 Jes Intcrres- 4 du 1 8 äll 14,„dü inter den, Lstenſrca Tane, *—; 231 Sed cuptect 1 ⸗nec incon Anonẽnec mco ſ ac loqutt In n „„ umff flone ingnitcton 1 ☛ De acquirenda hereditate. 167 antiquioꝛibus, an pꝛocedat hec aditio, tenendo ꝙ ſic, qd Bal. tenuit contrarium in. d.l. potuit. dicẽs talem aditio/ nem non tenere: qꝛ cum heres ſcire debeat ex quo capite ſibi hereditas deferatur. C. qui admit.j.qᷓdiu.⁊.ð. el. is po teſt. et nunc adeundo dubitet: ergo nonp ocedit aditio.l. qð ſi dubitet. cum.lpꝛecedenti. cum ſimi.s. eo. Itẽ qꝛ adi⸗ tio conditionem non recipit per regulã, actus legitimi.⁊ qui duobus g.ſi.. eo.que in hoc caſu eſt incerta, ergo ve rius puto dictũ War.⁊ſi rationes eius bene videbis: hic patet reſponſo ad dicta per Gal. Licet enim dubitet, ta⸗ men certus eſt qꝰ ex vno iſtoꝛum duoꝛum capitum ſibi he reditas acquiratur: er go tunc nõ obſtat aditioni talis du bit atio per.dll.qð ſi dubitet.⁊ facit qð dicit do.Ange in.l 12 qui duobus.in pꝛin. C Item adde, ran pꝛocedat iſta adi- tio: adeo ſi de iure poſſum:videtur, qð non:per rationes dñi Bal. in pꝛecedẽtiqſtione, cõtrarinm tameneſt verius: quia hec conditio eſt intrinſeca ⁊ neceſſaria, que etiam ta- cite inerat:vnde etiam expꝛeſſa nibiloperatur. ad hoc de lega.j.l. hec verba. cum ſimi. C Item q eſt cõditio, que vt plurimum cum adita eſt hereditas puriſicatur: vnde ha- betur pꝛo puro ipſius aditionis actus. Ad hoc.&. de no⸗ ual.ſi pupillus§. qui ſub condit one. cum ſuni. Et ita ſen- tit do. Gal in.lpotuit. C Alterius dum do. Bald. an per 19 indicij pꝛeparatoꝛia inducatur aditio: adde gloſ. in.l.j. quo. bo.in verbo, filiũ.dixit qð ſi ego ago cõtra Sempꝛo⸗ nium dicens me heredem petitione hereditatis: hoc non obſt.neceſſe erit ꝙ pꝛobetur illum, qui petitione heredita tis egit, beredem foꝛe: quod tamen nõ videtur verum: pꝛi mo quia agendo petitione hereditatis, egit actum qui ci tra ius et nomen heredis non poteſt geri:ergo inducitur aditio:vt.l.pꝛo herede.in pꝛin..co. ¶ Item et quia ſatis animum declarauit, ſe heredem appellando: qò bec lex cũ ſimi. requirit.⁊ ita tenet do. Joã.⁊rectius. C Item dum PHart. querit, an per non facta inducatur aditio: ſi ubdens 20 † nota. queſtionem ⁊ quotidianam:an ſivxoꝛe moꝛtua, vir retinet dotem eam flijʒ non reſtituens, an ex hoc induca tur aditio nomine filioꝛum:cõcludens ꝙſic:⁊ ita tenuit in q.que incipit, Debitoꝛ in diem. per rationẽ: quia ſicut ex nõ facto inducitur repudiatio:vtl.recuſare. ſᷣm vnum in⸗ tellectum Jaco. de Zlre.ita ⁊ aditio: cũ paribus paſſibus deambulent:xvt. S. dixi. Itemi ſecundo:quia ſi vir non re⸗ ſtituit dotem, incidit in moꝛam: qd eſt delictum. ſi cer. pet. qð te mihi.l.qui ſine. de reg.iur. cum ſimi.vnde benignius pꝛeſumendum eſt ꝙ per retentionem ipſe adiuerit.arg.l. merito. cum ſimil.Z.pꝛo ſocio.pꝛobãs hoc per.l.ſi peculiũ. . ſicut. de pecu. leg. Zlddas tamen, ꝙ Bal. in multis locis terribiliter inſurgens voluit cõtrarium, videlicet in.l. dos a patre. C. ſolu. mat.⁊ in.l. pe.. in his. S. eo. titu.⁊ in..ſi cer tis annis.circa fi. C. de pac.⁊ in.l. non ob hoc. C. vnde cog. ⁊in.l. cum antiquioꝛibus. C. de iure delibe. dicens Bar. in boc peſſime dixiſſe. Aditio enim hereditatis ad ſubſtan⸗ tiam ſui requirit geſtionem pꝛo herede ⁊ animum quide- claratur facto, aut verbo: vt. d.l. cũ antiquioꝛibus.⁊ in plu- ribus legibꝰ huius titu.⁊.5. dictum eſt. Qui autem tacet, non dicit nec agit. C. de ſerui.⁊ aqua.l.ij.ergo. Addas tu, 21 †oð non ob. argumentũ de repudiatione per. d.l. recuſa- re. quam Bar. inducit:q hoc non ſemper verum eſt, quod ambultèt paribus paſſibus:qꝛ repudiatio nudo animo fit. tex.eſt hic cui non poteſt reſ ponderi in. d.l. penul. ã. de he⸗ re. inſti.⁊ de heredum qua.a diffe. non autẽ ſic aditio ſecun dum eundem Bar. hic, vnde nil mirum, ſi per non factum inducatur repudiatio:non autem aditio. Item ⁊ ſecundo contra Har. qꝛ aditio eſt facti:vt. l.conſi. de cura. furio. et.ꝗ. bio herede.in pꝛin. Facta autem non pꝛeſumuntur:vt.l. in ello.õ. facta.de capti.l. quicunq;.ſia pupillo. 3. de publi cia. cum ſimi. ergo. Item tertio:q ſi vera eſſet opi. Barto. ſequeretur, ꝙ quis tacens ſe obligaret inuitum beredita rijs oneribus:cum plerunq; hereditas onus contineat.l. ſihereditatem.qð nõ eſt pꝛeſumendum.de pꝛoba.cum de indebito. ¶ Quarto:quia quotieſcunq; inter duo extre⸗ ma cadit medium, potius quidem ſemper trabitur ad na turam medij extremoꝛum.j. de contratabul lj. ſciẽtiam. ⁊l. is qui tacet. de reg.iur. Sed inter hec duo extrema, vi⸗ delicet aditionẽ ⁊ repudiationẽ cadit medium qdð eſt deli⸗ berato adeundi: ergo tacens pꝛeſumitur deliberare po⸗ tiusvelle pꝛo adeunda hereditate, quam adire. tex. eſt in dcũ antiquioꝛibꝰ. 1ʒ Bal. hoc ar. ibi nõ ytatur. ¶ Quin⸗ to:quia q́ liu non reſtituit, habet maritus titulum dotis. C. ſolu. ma.l. dotis. ergo potius pꝛeſumiturvelle poſſidere boc titulo, quam hereditario:⁊ hoc e ſt vnũ arg. ex ſuis in d. l.nõ ob hoc.⁊ vide in pᷣdictislocis:vbi ipſe ponit:qꝛ ſem⸗ per dat diuerſas reſponſiones ad.d. 9. ſ quis.qui in verita te nõ ob. vt in dictis locis per eũ.Zldnerte:qꝛ hic dñis Jo. vtitur pꝛo cõcoꝛdia quadã diſtinctione, que h in ſe equi⸗ tatem:⁊ eam pꝛius quam eum vidiſſem didici in quodam cõſilio cniuſdã famoſiſſimi doc. quiſpoſtea legẽdo dicebat hanc opi.foꝛe ſuam:⁊ ita ſe cõſuluiſſe, videlicet qð aut dos conſiſtebat in rebus mobilibus:vt in pecunia:⁊ tunc ſifllij vxoꝛis pꝛedefuncte decedunt intra annũ:⁊ tunc nõ videa- tur eoꝛum pater ob dotis retentionem hereditatẽ adiniſ⸗ ſe.⁊ tunc ceſſat ratio, que eſt ne pꝛeſumatur deliquiſſe mo⸗ ram committendo ſᷣm foꝛmam.l.rem in pendenti. C.de rei vyo.act.g.exactio.Aut poſt annũ.⁊ tunc vera ſit opi. Bar. per rationẽ ſuam. Pꝛecedenti autẽ caſu opi. Bal. aduer/ tendum:qꝛ hec diſtinctio nõ videtur bona:q: quantum ad pꝛimã partem nõ tollit arg.q Bar. ſumit ex tex.d.l. ſi pe⸗ culium g. ſicut. quẽad. ſerui.Mec tollit arg. dñi Bal.in pꝛe⸗ dictis locis.⁊ hec queſtio eſt nunc de facto in ciuitate Fer rarie.dico tamẽ qð hec queſtio nõ poteſt pꝛocedere aliter, quam in flijs infantibus. Mꝛo quibus abſq; aliquo eoꝛũ facto pater hereditatẽ adire poteſt.l.ſi infanti.C.de iure delib.l.cum non ſolũ. circa f. C. de bo.que libe.filijs autem exiſtentibus pupillis: queſtio nullo modo pꝛocecit: qꝛ ipſi de per ſe adeũt ſi in patria poteſtate cõſiſtunt, cũ iudicis decreto.l.non ſolũ..ſinautem.3. alle. Pater autẽ pꝛo eis 22 adire f nõ poteſt:cum factum pupilli reqniratur.iuxta l ſi pupillus. cũ ſimi.. eo.vnde nõ ob.dotis retẽtio, quam pa- ter fecit, quoniam nõ inducitur aditio ipſoꝛũ filioꝛũ nomi ne.⁊ ſic erit vera opi. Gal.hoc caſu.cogita tamen. CAlte⸗ rius adid qð dicit Bal.an per facta inducatur aditiorad⸗ de, qò in pꝛimo membꝛo concludit ꝙ ſic. per. Lj. C. de repu. here.ponẽdo exemplũ ſᷣm foꝛmam illius legis,in babita⸗ tione, quã heres facit in domo teſtatoꝛis poſt illius moꝛ⸗ tem. In ſecundo autẽ membꝛo videtur dicere cõtrarium. ſed potes cõcoꝛdare, qoò in pꝛimo membꝛo loquitur, quã- do cum tota familia habitat:in ſecundo autẽ quãdo econ⸗ tra, que concoꝛdia non placet hic.d. Joã. dicenti parem in vtroq; caſu foꝛe rationẽ.vnde concludit indiſtincte locum babere.lq. verioꝛ tamen videtur pꝛecedens cõcoꝛdia:quia tunc quis domum deſtinate habitare dicitur:quãdo cum tota familia habitat, alias non. l.j.. domum. de libe. agno. facit..de his qui deie.vel effu.l.j.õ.habitare.in fi.⁊ ſic ſi nõ cum tota familia ibi eſt: videtur potius quodam familia⸗ ritatis iure in domo teſtatoꝛis remanſiſſe, vel habitaſſe, q́ adeundi animo.arg.l. qui iure famfliaritatis. ⁊ qð ibi no. 23 J.de acquir.poſſeſ.¶ Alterius dum in eodẽ mẽbꝛo ſub⸗ dit, qð per receptionẽ fructuũ, non inducatur hereditatis aditio. Adde qð idẽ Bal videtur voluiſſe contrariũ in. d. Lj. C. de rep. here.qð videt᷑ veriniſi foꝛte feciſſet cauſa eos conſeruandi ſuccedẽtibus ab inteſtato, aut pꝛoximũ locũ tenentibus poſt dictũ heredẽ inſtitutũ.argu.d.l.pꝛo here 24 de.circa fi.pꝛinci. Item adde, f ꝙ male dixit Ange. in d.l.pꝛo herede.tenendo qð per venditionẽ rerũ heredita/ riarum nõ inducatur hereditatis aditio. ar.l. rem alienã. de cõtrahẽ.emp.qꝛ cõtra eum eſt tex.quẽ Bar. allegat bic in l.ſi quis mihi bona..ſed ſi mandauit.a. e.¶ Altimo ad 25 Tid qð dicit hic Bar.in finalibus verbis, an pꝛo interpo- nenda authoꝛitate ꝑ tutoꝛẽ in aditione hereditatis ipſius pup. requiratur verboꝛũ expꝛeſſio, cõcludẽdo, qð ſic: ⁊ qð non ſufficit tacitus cõſenſus per.l.iij.⁊ qð ibi no.per gl.de autho.tut. Adde, ꝙ Bal.in pꝛealleg.l. circa fi. hoc limitat eſſe verum, niſi pure actum faciat vna cũ ipſo tutoꝛe ſigni ſicantem tacitam aditionem: vt eſt in pluribus exemplis bic poſitis per Bar.quia tunc dicit ipſe cum in tacitis ta⸗ cite loquamur:vt.l.ſtem quia. cum ſimi. ibi per eum alle. S. de pac.non requiratur aliaverboꝛum eypꝛeſſio:hoc credo verum qusdo ipſe vna cum tutoꝛe hunc actum faceret: qꝛ tunc bene pꝛeſumitur:⁊ hoc ius interpꝛetamur, qð vnus alteri conſenſum mutuum pꝛeſtiterit. hoc pꝛobat.l.is qui heres.g. neq; filius.⁊ quod ibi per Bart. 8. co.⁊ tex.mchoꝛ in.l. Titius. S. quibus modis pign. vel hypot.ſol. ̃acit, qo no. Bar. in.lꝛcum pater.. libertus j. de legatis.ij. alias pu tarem veram foꝛe ſententiam Bart.ꝛ gloſ.quia eadem eſt rat io taciti ⁊ expꝛeſſi..ſi cer. peta.i cum quid. cum ſimi. 23 . 8 8 2 85 1 1: 12=—— 655= 2 . 1½[Reſtitutio pupil 1 3 pupillus. Eeehin vaiticne V fideiuſſoꝛibus ab eo datis pꝛodeſt. b. o. Qr quando reſtitutio pupilli pꝛodeſt fideiuſioꝛi- bus:dicas vt in.l.iij.C. de fideiuſſoꝛibus.ꝛc. Summarium.⸗ 1 nutatione perſone nomen rei mutatur. Pꝛeſcriptio rei fiſcalis vel eccleſiaſtice, maius tempus re quirit:quam res pꝛiuatoꝛum.. 2 Gꝛauamen in legitima filioꝛum licet non adijciatur, tamè in perſona eius ſubſtituti adijci poteſt, et etiam in perſo- nam ceſſionarij. 3 Rationes quare aditio pereditatis fieri non poſſit per pꝛocuratoꝛem:?.—— 4 Mandatum ſpeciale, an requiratur in petẽda bonoꝛum poſſeſſione: 5 Limitationes ad hunc textum. Mlulus lib. xij. reſpõ. per pꝛocuratoꝛem. ¶ Hereditas per pꝛocuratoꝛem adiri nõ poteſt:⁊ muta⸗/ tione perſone deſinit peculium eſſe caſtrenſe.h.d. ¶ Ho. 1 nomen † rei mutari mutatione perſone: et ſic per pꝛiuile⸗ gium ius rei tolli. ad hoc.C.de inoff.teſtal.ſi. in fi.⁊ hoc eſt qõ dicitur qõ res eccleſiaſtica ſeu fiſcalis ad pꝛeſcriptionẽ ſui requirit maius tempus, quã res pꝛiuata:vt in authen. quas actiones.C. de ſa.ſan. eccle.⁊ in.ſi.vbi glo. allegat cõ coꝛ.j.de vſur. Attamen ſitalis res in pꝛiuatum eſt aliena⸗ ta eodem tẽpoꝛe preſer birur⸗guo res pꝛiuati m Dy. hic 2 1 Bar. in leum qui§.ſ.3. de pub. ¶ Item bhincf eſt, qoali bi dicitur qð licet in legitima ipſi fllio nõ poſſit adijci gra uamen, attamen in perſona ſubſtituti ſic:yt per Cp.in.ltri bus. C. de inoff᷑.teſt. per Bal. in. lj. de vulg.⁊ pup. ¶ Hinc etiam ſing. dicit tex.in.l.cum patronus.de lega.ij.ꝙ ſi filio . inlegitima eſt adiectũ grauamen, qð reſpuitur hᷣm. l.quo⸗ niam in pꝛioꝛibus.C.de inoffi.teſta.attamen ſi filius legi⸗ time renunciat, in perſona eius cui nouiter obuenit pꝛo- pter ſilij renunciationem, grauamen illud reſuſcitatur: qꝛ pꝛopter mutationem perſone legitima ſuum nomen per⸗ didit. Iſta eſt ſing.litera in.l.cum patronus.alʒ illa loqua- tur in patrono:tamẽ per Bal.⁊ alios modernos extendi⸗ tur ad filium pꝛopter rationis idẽtitatẽ. ¶ In glibi, iam l adeo. Altramonta.repꝛehendũt hanc † gl. inter quosfuit Jac. de Are. ᷣm relata. Cy.in.l.j. C. qui admitti.q eoipſo qõ mando pꝛocuratoꝛi vt adeat hereditatẽ, videoꝛ animũ meum ſuſpẽdiſſe:vt ante mihi hereditas non querat᷑, quã per eũ ſit adita. Ad qs facit ſᷣm. d. Raph. ic.l. qui abſen⸗ ti.j.de acqui.poſilʒ in contrarium, ⁊ pꝛo glo. facit ſecũdum 3 eundem.l.· S.ſi iuſſerim.de acqui.poſ. Item dicit pꝛefatus 8 Raph.qð hec non eſt bona ratio doct.qð ideo aditio per 3 pꝛocuratoꝛem fieri non poteſt:quia conſiſtit in animo, qui eſt quid perſonaliſſimum:vt in.c.ſi gratioſe.de reſcriptis. lib. vj.⁊ in. l.iiij. 3.locati. ⁊ per conſequens cõmitti non po- teſt:vt l.vnica.g.ne autẽ.C.de cadu.tol. Item non eſt bo⸗ na ratio Bal in. d. lj. C. qui admitti dicentis, qð ideo non poteſt hoc fieriq dependet ex declaratione animi, que al teri non cõmittitur:vt.l.ſicuti.in gloſ.C.de arbi.ꝛ facit.l.q S.de condi.inſti.Fỹᷣalſum eſt hoc ſecundũ eum:quia vide⸗ mus in ſim li, qð electio que in animo cõſiſtit pꝛocuratoꝛi cõmitti poteſt:vt.ſi is qui Stichum.de pꝛocur.per Bar. ⁊ in.l.ſtipulatus. de verbo. oblig.⁊ licet foꝛte veruùm dicat: attamen ſunt alie rationes pꝛo iſto tex.quibus non poteſt reſponderi. Pꝛimo:quia aditio hereditatis non eſt in no ſtro patrimonio: vt. pꝛecia rerum. adleg. Falci. ff. a au tem que non ſunt in patrimonio, per pꝛocuratoꝛem expli cari non poſfunt, ſm regulam gloſ.no. in..iiij. C. de manu. Secunda eſt, ⁊ hoc eſt dictũ Ange. q aditio heredita⸗ tis nõ eſt in opera:ot l.aditio.. eo. et per conſequens ᷣm c per operariũ pꝛocuratoꝛẽ explicari nõpoteſt. ¶ Ter⸗ tia eit, eſt Bal. in. d. lj. C. qui admit. quia aditio eſt actus ci.vt dictũ fuit per Bar. in rub. S. eo.⁊ ea que ciuiliter funt jnducta alteri per alterum acquiri nõ poſſunt:vt.l. ea que Zudo. Roma.in pꝛimam Inſoꝛ part. ciuiliter.⁊.l. quecunq; gerimus. de act.⁊ obliga. Etls hus rationi poſſit reſponderi, vt ibi per Cunanbul pꝛecedentibus non. Ideo ſequenda eſt regula buinster ¶ Et inquantum dicit, qð nec per ſpecialem, nec per ge⸗ neralem acquiri poteſt:licet enim eſſet vna ratio videli 9 pꝛima que fuit Barto. attamen remanent alie due— efficaces:⁊ ꝑer cõſequẽs huius legis diſpoſitio irrita eie non debet. Ad qð inſti.de nup.§. affinitatis.*. 3. de her e inſti qui ſoluendo nõ erat, duos Zlpollonios. ⁊.3·de b qui no. infa.l.liberoꝛum.§. notanter. in glo. ⁊ j. de peinlese credi. in.ſi ventri.§.in bonis menſurarij.in gl per H 5. in.l it a ſtipulatus. de verbo. oblig.⁊ in extrauag ad re 19 ¶ Anum tamen eſt, quod dicunt hic doct. ſequentes 1 4 †H§Hõ foꝛte non eſt verum Fᷣm. d. R aph. ⁊.0. Jo. de Ima 9 bene:videlicet ꝙ bon poſpoſſit peti per pꝛocuratoꝛẽ ge⸗ neralem:imo dicunt ipſi, qò requiritur mandatum ſi pecia le. Et hoc pꝛobatur per tex. ſecundũ vnam lect.in.l. Dan⸗ tonius.S.o. Secundo pꝛobat do. Rapha. ex tex.lſi quis mibi bona.iuſſum..co.vbi ſi in iuſſu requiritur manda tum ſpeciale, multo masis videtur debere requiri inbo poſſeſ.in qua fundat᷑ bereditatis aditio.( Tertio et hoc eſt dietum Jo. per.l. qui ita e*. ad Trebel. allegata in glo vbi ad petendum reſtitutionẽ hereditatis, requiritur ma datũ ſpeciale:multo magis videtur debere requiri in bo noꝛũ poſſeſſione, in qua fundatur hereditatis aditio: per quam quidem reſtitutionem certum eſt, quod non tranſ eunt niſt iura vtilia.lj..j.j. eod. Ita ergo debemus dicere in bono.poſſeſ.per quam, quis heres nõ efficitur directo ſed vtiliter tantum:yt inſti. de bono.poſſeſ.õ.quos autem. ⁊ maxime:quia ratio tex.in.. l. qui ita.S.j. que ponitur in mandato per reſtitutionem:babet etiam locum in ſpecia li bono.poſſeſ.per pꝛocuratoꝛem petenda.xtad hoc fait ratio Bar.j. de donatio.l.ſi filius.vbi dicit, quod quotieſ⸗ cunq; actus ipſi domino poſſet eſſe multum periculoſus ſemper ad id explicandum requiritur mandatum ſpecia le. Sed ita eſt hic:quia per bono. poſſeſ. heres efficitur: et bereditas foꝛte poſſet eſſe multumdamnoſa ipſi domino: ergo et hoc eſt tenendum quod ſupꝛa dixi. ¶ Item hunc 5 T†tex. debes dupliciter limitare. MPꝛimo niſi bereditas ſit talis, que nõ poſſit adiri abſq; alterius adminiculo: vtpu ta: quia hereditas eſt delata pupillo, ſeu muto, qui nibil intelligit. Tali etenim caſu iſti pꝛocuratoꝛes ad adeundũ conſtituere poſſunt ſᷣm Bar. hic, in. d. fj per..filio. C. eo. qð dictum licet non teneat do. Rapha. et reſpondeat ad tex.l.filio:tamen eſt contra eum.l.ſeruo inuito.ſi pupillo. verſicu.quo exemplo.j.ad Trebel.quam docto. non alle⸗ gant. Item ſecundo fallit in bonoꝛum poſſeſſione, ſecun⸗ dum gloſ.hic, que etiam poteſt pꝛocuratoꝛi committipe- tenda ſub conditione, ſi reperiat hereditatem eſſe locuple tem licet non ita ſit in aditione:vt.l.eum qui.f.. 6. eod.Et hinc eſt qð Gald.dat cautelam.in.d.I. C. qui admit. quod dum tu inſtitutus es in longinquis partibus:et dubitas, an hereditas delata ſit damnoſa: quod conſtituas pꝛocu- ratoꝛem ad petẽdum bonoꝛum poſſeſſionẽ, cum hoc, ſire⸗ periat hereditatẽ locupletem.⁊ in rubꝛica ſecundum eum. C.eodem titu.qui admi.fuit vtilis ⁊ neceſſaria inuẽtio bo/ noꝛum poſſeſ.ſecundum tabu. Quod dictum licet hic mo/ derni reputent notandum:attamen pꝛo eo eſt caſus.: mi⸗ roꝛ quod non allegentin.l. ſi quis mihi bona.. ſed quid ſ mandauit.. eo.⁊.l.ſi quis alicuius. eo. titu. Summarium.. . Beneſicio ſibi cõceſſo abutẽs, illud perdere meretur. 2 Emptio bonoꝛum paternoꝛũ facta per filium poſt illius abſtentionem, quando pꝛeſumatur frauqulenter facta: Fraus, quando non pꝛeſupponatur in facto palam? Adde ⁊ vide vnum notabile verbum Balqd. in.l.quoties. C.de rei vendi. Titulus cum fraude ⁊ſimulanter pꝛocuratus, nonexcuu dit petitionem hereditatis. 17 CHbſtetio 2 18 lli bonis.(Blena Nabſtinenti nonpꝛodeſt, que fraudulentapreſu- 4mitur ſi abſtines omnia bona emerit per ſoye per interpoſitam tge frau. 6 2 Se nntülsn mocloun Kün n 3 auatni Ke enn auiſtben dt üc uns 3 facti päunnenn Bakanbn onſoltiſt mp zr apaaunii (de ipe ſappo iannene mapecofot mhere di seſtalegp. fingan 1 h ſcämold' 1 rr Il uſgrln mrbeataiſbrftsp. 1 lini oytilentpoſta daunti 4 Kd, anlftenterücfde 1 annsrgulſencerene 8 vryelper Pal¹ legentes hel8 uralpokenracnnden barCoebonispoſe ,5 aratterlanfotun aiteribon anfrantemcreditorumfäcta) (Triopfieg tinensfcon sfario mibiconcedititulam zenbabettanffraudhlentn llam depeti bere videlicet gonueniripoſſim debocper⸗ (Atino an boclbabegt rerabeneloqutur indli „»SGummarit Nrriitzs materna deine D un welauo in cuins poteſtater atztunpeliuſfusſirequirtur ügipertmet negociüprinipa ntora enpbyteote, vejfen anſenmprimidomiireg ſiseumant ddde notteſ ¹ An 1 Rä. ntlegotüpingadn aſum ddieti Huldeh 1* 1 f Watur per terſen — A o⸗—. — cundoprohd 1 Mä. uſſum 3 coodiſ iue de. Aalto magispiedrdhe One moanre nemonafmänrid. „— e ee Cttadonen eawn ane 1, 8 4 a 1 4rdliaL,eod raene dla ſ iſeot aganh c Per œuam. mie,s.” dG omns berespig. memm A antunytinſt debogg uar Woter ind lon 9..Ca n le 4. G Mlſeg r rreſtitutlonem babaca . w perxpoornretneneadhe de donsdiolüftusidt pi domno poſſtch nd terplicandum reruran dbicquia perbonogolid ate poſſct eſſe multandan⸗ Kttenendumquodſtyunſ uplicter limtere. pat voſſit aciri abſcp acun citas eſt delata pupiln Uctenim caſuiſipvn per interpoſitam perſonam. h.d. CHo.et allegatur cum i ſeruum r quis..pꝛetoꝛ ait.Z.eo.⁊.l. Paulus.de pꝛeto. ſtipul. Quod beneſicio conceſſo vti non meretur, qui ſibi conceſſa abutitur poteſtate.⁊ caſus huius legis eſt ſingu. ßm doc limitans..ij.C. de rep. here.vbi emptio bonoꝛum aternoꝛum poſt abſtentionẽ facta, nõ inducit immiſtio⸗ nem:quia hoc eſt verum:niſifraudulẽter facta pꝛobetur. Et fraudulenter pꝛeſumituripᷣm doc.hic et Cyn.· Bal.in d.l.ij. ſi incõtinenti poſt abſtentionẽ omnia bona here di⸗ taria emerit, vel maioꝛem partẽ. Ad hoc l.omnes.. Lu- cius.ff.que in frau.credi.l.nomen debitoꝛis H.j.de lega.iij. cum gl. Quod tamen intelligas verum ſi clam⁊ per ſup⸗ poſitamperſonam dicta emptio facta fuerit. arg.l.exiſti⸗ mo.de admi.tut.in fi.ſecus f ſi palam. Quod dicit hic do. Raphaeſſe bene not licet non alleget aliquam bon am.l. Sed ꝙ in factis palam, non pꝛeſumitur fraus. alle.. fi. C. de ſideicomal. hac co nſultiſſima.in fi. C. qui teſta. fa. po.:.l. fi.C.de nup. Item ⁊ pꝛeſumitur fraus ſi vnam rem tantũ filius per ſuppoſitam perſonam mercatus fuerit dunta/ men pꝛecioſioꝛem hereditatis.hic eſt tex.quem An ge. ſo⸗ litus eſt alleg.pꝛo ſing.in l.ſumma cum ratione.de pec.nõ hie ſed in.d..ij.C.de repu.here.qui tamen text.non recte per Bar. allegatur. niſi pꝛeſupponas, ꝙ peculium ibi alie natumfuerit pꝛecioſioꝛ res patrimonij.⁊ hec maxime pꝛo cedunt:quando incontinenti poſt abſtentionem, filius eſt mercatus:argull.ſi venter..fi.ff. de pꝛiuile.credito. ¶ Et inducitur hec.l.per Bal.ꝛ legentes ad tria.pꝛimo ad not. per Bar. in.l.poſt contractum. de dona.⁊ Cyn.in.l. ſi quis poſt hanc. C. de bonis pꝛoſcri. ¶ Secundo, ꝙ ſi mercatoꝛ timens aduerſam foꝛtunã alteri bona ſua donet talis do⸗ natio in fraudem creditoꝛum facta pꝛeſumitur.l. Lucius. 3. e. ¶ Tertio, ꝙ ſi ego timens fconueniri petitione here ditatis, facio mibi concedi titulum ab altero:iſte tit. pꝛo⸗ deſſe non habet tanqᷓ; fraudulentus.⁊ ſic non habebit lo- cum.l.vllam.de peti.here.videlicet quin petitione heredi tatis conueniri poſſim:de hoc per Cyn.C.de peti.heredi. Lcogi. ¶ Altimo, an hoc.l.habeat locum in extraneoꝛ dic vt per Cy.⁊ bene loquitur in d..ij. C. de repu.heredi. Summarium. ☚. flunthm Bardien 1& Hereditas materna de iure Digeſtoꝛũ acquireba- cct non tencat do.Ran acneſtcontracunlſan eronploijad Trebg ccundofallit in bonou ac chan poteſtporen actt one ſi reperust ie naft in aditionct anc ald.dat cantelam ndler, ” 1 fff 1 7 onatur! P7An Rſſſu 4 won pettrher nu- . eahlt Fi! mum notablt 1 1 endiutgu rfirruusnbett . fraude 1 di tur patri, vel auo, in cuius poteſtate nepotes erant. 2 Mandatum vel iuſſus ſi requiritur: ſemꝑ peti debet ab eo, ad quẽ pertinet negociũ pꝛincipaliter iure poteſtatis. Empbyteota emphyteote, vel feudatarius ſi alienare vult, an conſenſum pꝛimi domini requirere debeat. liuſfamilias. 2aaenn b e dum heredita Ntem per filiumfa. requiritur iuſſus aui, non au Ntem patris. h. d. ¶ MHo. hic caſum ꝙbereditas aterna iure iſto acquirebatur patri, vel auo, in cuius poteſtate nepotes erãt, de quo fuit dubitatũ in.l. is qui he res. H.neq; filius.6. e.⁊ ibi per gl.⁊ doc.⁊ in.l.-quidã. ¶ Se/ 2 cundo † ſemper allegatur hec. l. cum. l. filium habeo. 5. ad Mace.lʒ hoc nõ notent doc.qꝙ quotieſcunq; requirit᷑ iuſ⸗ ſus ſeu mandatum, ſemper petẽda ſunt ab eo ad quẽ per- tinet negotiũ pꝛincipaliter iure poteſtatis. Quod facit ad no.dictũ Guil:de Cu.qð refert Bal.in.l.ſi permittente.C. ad Maced. ꝙ emphfteota emphyteote volens alienare, ſeu feudatarius feudatarij, requirere debet cõſenſum pꝛi mi domini non autẽ ſufficit cõſenſus pꝛimi emphyteote. Quod tamẽ notabiliter limita:niſſi ipſi pꝛimo emphyteo⸗ te conceſſa ſit emphyteoſis per dominum. Item ꝛ in illis quibus iusſuum cederevoluit:quia tunc ſufficit, quod ſe- cundus emphyteota habeat cõſenſum pꝛimi: non autem pꝛincipalis dñi. ⁊ hoc dieunt Bal. ⁊ 2lnge. ex tex. ad hoc notabili in.l.cum eſſet..per pluriũ.3. de ſerui.uſti.pꝛedi. alter quoties filio. (Jubens bereditatẽ adiri debet eſſe certus de cauſa acquiſitiõis ⁊ quote. h. d.( Mo. in ad⸗ eunda hereditate per filiũ requiri certitudinẽ patris iu⸗ bentis de quo dicetur inglo. ¶ In glij. hec ſo. nõ valet qꝛ de directo cõtradicit huic litere.⁊ ideo.d. Ange. ꝓutat di⸗ De acquirenda bereditate. cẽdum, qò aut cõtemplatione patris filius eſt inſtitutus: ⁊ tunc loquitur hec lex, ſecusiſi contemplatione ſui: q tůc vendicat ſibi locum cotraria. Que ſo.ſimiliter nõ videtnr bon a:qꝛ iure iſto quo iuſſus requiritur non attẽdebatur: an cõtemplatione patris, an cõtemplatione ſui inſtitutus ſit. S. e.l.placet.inſti.per quas perſo.nobis acqui.in pꝛin.ff. ſi quis a paren.fuerit ma.lj.⁊ ideo videtur dicẽdum, ꝙ in vtroq; ſcientia exigatur: vt ſentit Cy.in.l. exſ emiſſe. 3. eo. ſed bic ſimiliter non eſt bona ſol. quia ob.l. quidam. õ. ſcien tiam. S. eo. ibi, ſufficere certitudinem in filio.⁊ ideo Bart. in vtroq; ſcientiam requiri:ſed maioꝛem in filio, quam in patre:quia ipſe pꝛincipaliter inſticutus. cuius dictum hoc optime declarat domi. Joannes,: quia non eget ſupple⸗ tione vide per te. ¶ Juſſus nutu, vel li⸗ ater mutus. 5 explicari poteſt. 1 boc dicit. ¶ No.ibi, magis eſt:vt ſi intellectu careat a con⸗ trario ſenſu:q videtur caſus pꝛo lec. Gar. contra iſtũ doc. Papi.in.l.cum heres.3. eo.videlicet qð de iure Digeſto⸗ rum videtur caſus, vcʒ qð filius ſibi querat ⁊ nõ patri z il⸗ le.. fuit neceſſarius in muto: nõ autẽ loquit᷑ in mutaſtro: q ſicut loquens omnia eꝑplicare poteſt: vt no. gl. v. q..de⸗ trabe, quam gl. non reperies alibi: qꝛ ſicut eſt reperire ſur dum ⁊ſurdaſtrum:yt voluit.d. glo.itamutũ ⁊ mutaſtrum. Summarium. ‿ Filia dotata, que repudiauit hereditatem paternam cum iuramento:quando poſſit hereditatem petere iura⸗ mento non obſtante? ⁊ ponit octo limitationes ad.c.quã- uis.de pactis.lib.vj. 1 Dos ſuccedit loco legitime. Huheaecsiiiis do pact.in. vj. an babeat locum in ratre: Diſpoſitio authẽ. ſacramenta puberum.que loquitur in contractibus, qð habeat etiã locum in diſtractibus. Cheꝛiſtianus iurans per alienos Deos, obligatur ita vt Judeus. Pater qð poſſit legitimare filium cum pacto:quod ei nõ ſuccedat. Repudiatio facta per filiam de bonis patris:an pꝛeiudi⸗ cet deſcendentibus ex ea: Pater qui filios heredes inſtituit, ſi mandanit ac iurare fecit dictos filios de ſe nõ diuidendo intra decem annos· Et ante decenniũ vnus mo'ꝛitur relicto filio:an talis filius inramento non obſtante poterit eius poꝛtionem petere. Aulier ſi in alienatione fundi dotalis appoſuit iuramen tum:an filius eius talem alienatio nem reuocare poterit, iuramento non obſtante. i ſuperſtitis. CMepnai⸗ P e tio heredita⸗ G tis viuentis nulla eſt: et ideo non obſtante re⸗ = pudiatione per repudiantem bereditas adiri poteſt. hoc dicit. Et eſt ratio: quia adire non dicitur non 0 delatam: et hereditas nulla eſt viuentis:vt.l.j.cum ſimili⸗ bus. 3. de here. vel ac. duntamen iuri de futuro non potuit renunciari:yt.. in pluribus legibus huius tituli dictum eſt:et plene dicitur.C. de pactis.lj.facit..ſi ita ſcriptum.. ſi ſub conditione. de legatis.ij. ¶ In gloſ.ſuper verbo, 1 †repudiauit. ibi, idem ſi iuret. eius contrarium hodie eſt deciſum in.c.quamuis.de pactis.in ſexto, vbi filia dotata repudiare poteſt ipſius parentis hereditatem cum iura- mento. ⁊ de hoc in l.pactum, quod dotali. Aduertendum tamen hic, quod Richar.: Bar. de Salice. dant tres no⸗ tabiles limitationes ad dictum.c.quamuis. quarũ duas dico fuiſſe Bal.in. d.l.pactum. C Pꝛima eſt niſi pater nõ obſt. illa repudiatione eam filiam in teſtamento inſtitnit: quia tunc licet repudiauerit:tamẽ ex noua cauſa ſupenien te ad bereditatem admittitur. Alllegant.l. ſi patronus nõ aluerit. de bo. liber. ego allego caſum not. qui melius pꝛo- bat:⁊ pꝛopꝛie loquitur in iuramẽto.in. c.cum P. Ganfre⸗ di.extra de renun. quem caſum allegant domini de Rota in deciſionibus antiquis. Secunda eſt quãdo fratres ſeu conſanguinei ipſius filie renunciantis moꝛtui ſunt ante ipſam filiam:qꝛ tunc cum eoꝛũ reſpectu pꝛeſumatur dieta 168 — —— — —— * *₰ N S 2 4* Aꝓ 3 8. 8„ — — 8——————— — — 1 4 * Plu 146. —— —,—— Audo. Roma.in pꝛimam Inſoꝛ.part. filia repudiaſſe:ideo hac cauſa ceſſante:quia defectus fuit talis, tllia ad ſucceſſionem admittitur. Bec hec repudia- tio alijs pꝛodeſt. Alleg.pꝛedicti in argumentũ.C. ad Ael⸗ leia.l.iubemus. Tu adde te. qui hoc pꝛobat no. ſecũdum vnum intellectum in..ſi act. C.de pac.vbi per Gal.et per eundẽ in.d.l. pactũ. qui ꝓ hoc allegat Guil. de Cu. Ter tia eſt:⁊iſta eſt pꝛopꝛie Richar.⁊ Barto. quando ipſa filia non dotata repudiaſſet:quia tũc cum ſumus extra foꝛmã pꝛealle. c. quamuis. qð loquitur in muliere dotata: nõde- bemus. c. illud cõtinens ius ſingulare, extendere vltraver ba ſua.ar.l.ius ſing. de leg.⁊.lj. C. qui admit. Quod tamẽ dictum licet in ſe ſit multum no.tamen hoc impꝛobat do/ minus Joã.quia licet ipſa mulier indotata renunciaue- rit: ⁊ ſic videatur ceſſare pꝛefatum.c.tamen firmaſtat ra- tio illius tex.dicentis, omne iuramẽtum eſſe ſeruandum, qð non veręit in diſpendium ſalutis eterne:cum pulchꝛa extet ratio cumlicet indotata ſit:cum remanet virtus iu/ ramenti, qð ſeruandum eſt: ergo remanet iurisdiſpoſitio. Elllegat cle..de elec.l.qð dictum.de pac. C Aduertẽdum eſt, f ſi dicimus dotem ſuccedere in locum legitime: vt ho die cõmuniter eſt ſecundum foꝛmam ſtatutoꝛum:vt.l.quiſ quis. circa medium. C. adleg. Jul. maie.⁊ no. C. de nupt.l. ſancimus.per Cyn. Certum eſt, ꝙ ſi mulier ſimpliciter vt pꝛeſupponũt p̃fati doc.cum iuramẽto repudiauit pater- nam hereditarem:non tamẽ pꝛopter hoc excluditur a pe titione ipſius dotis: quando in locum legitime ſuccedit: vt in l.ſi qnando. ergo ⁊ generaliter. Ande videtur qð fir- ma remaneat dicta repudiatio: cum ſalua ipſi filie repu- diatione non obſtante, remanet dotis petitio. Et qð boc dictum.d.Jo.ſit verum:pꝛobatur arguendo de pacto ad ſtatutũ ßᷣm legem, non impoſſibile. de pac. Certũ eſt enim qð ſtante ſtatuto qð exiſtentibus filijs, aut agnatis filia fe mina non ſuccedit:ipſi filij aut agnati ſuccedentes, filia a patre non dotata ſuccedit in ius dotãdi adeo, qõð filia eos ad ſe dotandam compellere poteſt im Bart. eleganter ex illo tex. in.l.ſi marito.§. ſi voluntate. ſolu. mat.⁊ facit, ꝗð ibi no. in.l.poſt dotem. eo. titu. qò appꝛobat BGal.in.J. fi. C. de do.pꝛomiſ.vnde ita in caſu pꝛopoſito, ſi filia ſe voluntarie excludit a ſucceſſione in vniuerſum ad filios donatione per ſe facta, a filijs dotem petendo:ne incidamus in abſur dum, qð hic veniat contra factum ſuum:vt res magis va- leat, quam pereat. ar..quoties. de re. dub. verioꝛ ſit opin. d. Joã. Quarto ꝛ ſingu.limita dictum. c.qᷓuis.niſi ipſa fi⸗ lia eſſet minoꝛ, ⁊ iuraſſet ſe non contracturam, neq; diſtra cturam abſq; legitima ſolennitate: hoc eſt cum ipſius iu- dicis decreto:aut cum authoꝛitate tutoꝛum: alias ſi face- ret non valeret. Tunc enim quantũcunq; in repudiatione interuenit iuramẽtum:ættamen hoc nõ valet ratione pꝛe- cedentis ſacramenti liciti⁊ honeſti. ⁊ hanc limitationẽ ex eleganti dicto Spe. in titu. de emp.·⁊ ven..tertio loco.ver ſicu.⁊ nota generale cõſilium repꝛobat Jo. And. in addi. ⁊ ponit de hoc no.in. c.licet mulieres.de iureiur.lib.vj.vi⸗ delicet qð quantũcunq; ſecundum foꝛmam.d.c.licet.⁊. c. cũ contingat.in antiquis alienatio fundi dotalis valeat iura⸗ mento intercedente:tamen hoc eſt verum, niſi mulier per pꝛius iuraſſet ſe non alienaturam:⁊ caſu quo alienaſſet ni bil valeret. Quod dictum fundatur ex.c.intellecto. eo.tit. in antiquis.qð no.⁊ tene menti.Et ita foꝛte limitatur au- thentica, ſacrãmenta. C. ſi aduerſus ven. ⁊ hoc dictũ didi⸗- cia Bal.in cõcluſionibusiuris. ¶ Quinto limita ßm Pe trum de Ancha.in. c.j.de cõſtit. in repe. ſua, in. d. c.licet mu lieres.niſi talis renunciatio cõtineret in ſe euidentem iniu ſtitiam ⁊ iniquitatem. Ponit exemplum, ꝛ ita dicit ſe con⸗ ſuluiſſe, quando mulier repudiat hereditatem, que valet quatuoꝛ millia pꝛo mille in dotem habit. Tunc enimnon habet locum dictum.c.quamuis.ratio:quia iuramentum non debet eſſe iniquitatis vinculum: vt in.c.quemadmo- dum.de iureiuran.cum ſimi.ibi alleg. in gloſſ. Itẽ, quia debet habere ſecum tres comites ad hoc, vt valeat, videli cet veritatem, iuſtitiam, ⁊ꝛ iudicium. authẽ. q eis. de nup. extra de iureiuran. c.⁊ ſi Chꝛiſtus. Sed bic in tali iur amẽ to apparet euidens iniquitas ⁊ iniuſtitia, videlicet, quod Pꝛo mille renunciet heregitati ita locupleti, videlicet, triũ millium. C Itema ſecũdo cum paria videntur:cum alle ga.de doli excep.l.ij.G. circa. Sed illud.c.non habet locum dolo interuentente ex pꝛopoſito:vt ibi,⁊ in.d. authenti.ſa⸗ cramenta. ergo nec dolo interueniente: qui quidem dolus colligik ex perſpicuis ehri s.l. de dolo. C. de do terueniẽibus, vca, ꝓꝛo modica quantitate renunciami sne bereditati. ¶ Item fragilitas ſexus ⁊ enecit 8 lcum de indebito.de pꝛobatio.l.ſi. de iur.⁊ fac. igno r ¶ Pꝛo hoc tertio allegat, qð notat Jo. And. in.d contingat. que rationes licet videantuùr perſuaſiue kamen dictum non videtur habere veritatem in ſeꝛet eum vtau⸗ dio non tenet do. Jo. in. d. c.cum contingat. Ratio: qh aut ſacramenta pꝛouident circa reſtitutionem quam. d Det vna cum abſolutione a iuramento dixit intentandum fo⸗ re aduerſus dictam repudiationem: que quidem reſtitu⸗ tio non datur, niſi ex magna leſione:vt..ſcio. de in integrũ reſtit.⁊ ſi eſſet verum dictũ do. M et. ſequeretur, quoc d cta authen.eſſet impoſita verbis⁊ non factis: cõtra.l ij. C cõia de leg. Pꝛobato enim de magna leſione ſemper c d teret reſtitutio petita abſolutione:quoniã dictũ dñi 3 non videtur verum:vno tamen caſu puto eum ſaluaripoſ ſe:videlicet quando vna cum magna leſione concurrerẽt ſuggeſtiones ipſius patris, vel cõſanguineoꝛum: ob uas filia renunciaſſet:tunc enim argu.gloſ.notin.l.item ſi pꝛe⸗ cio.5. ſi.ſf.loca licet non allegaretur ille tex.per docto. qui hoc dicunt, competeret reſtitutio petita abſolutione ad⸗ uerſus repudiationem pꝛedictam.⁊ hoc voluit Feder,de Senis limitando dictũ:c.qᷓuis. in eius conſi cxciiij. dꝛe⸗ terea pꝛo dicta filia dicitur: quia poſito, quod ipſatiliaſſt incongrue dotata habito reſpectu ad quantitatem patri⸗ momj:tamen, quia poteſt iterum petere apatre, aut con- ſanguineos compellere, vt congrue iudicis arbitrio dote tur:⁊ dos eius cõgrue ſuppleatur: vt elegãter dixit Bal, ſe conſuluiſſe in.d.l.ſi. C.de do.pꝛomiſ arg.lſi non moꝛtis. vbi etiam dictum ponit.. de ino ffi. teſta. arg.ſi filie.dele gatis.iij.ponentem exemplum de ſtatuto dicente, qö filia dotata ſtantibus maſculis nõ ſuccedat: videri per ratio⸗ nes quas.3.dixi licet vt act. magis ⁊c.⁊ neſveniat contrafs ctum ſuum, hanc repudiationem non poſſe infringere. Sexto pꝛedictum c. limita ſᷣm do. Rapha. Fulgoin pꝛe⸗ alleg. l.pactum. qð dotali. quando repuqdiatio eſt facta in manibus patris:ſecus ſi in manibus fratrum ipſius filie. quia tunc non habet locum pꝛedictum.c.rita dicit ſe con⸗ ſuluiſſe in maxima queſtione facti: non tamen in recolle⸗ ctis ſuis, quas habeo: non allegat pꝛo hoc aliquas ratio- 3 nes ſed tantum authoꝛitatem ſuam. t Ratio autem po teſt eſſe:quia.d. c.quamuis loquitur tantum in filiaa patre dotata:mon autem a fratribus ſeu alijs:ergo minus coꝛri⸗ gat ius ciuile, quam poteſt. hoc tamen verum nõ videtur illud ſuum dictum. Pꝛimo autho.Fᷓede.de Sen.extendẽ tis.d.c.quamuis ad fratres dotantes. Secundo authoti⸗ tate Bald. quod hic ſentit:licet non alleget Fᷓrede.in.d.au then. ſacramenta.⁊ pꝛimo:quia licet ipſa pꝛedicta repudia tio fuerit facta fratribus:attamen durat ratio pꝛedictic quamuis. videlicet quod ſaluãdum ſit: quia modo vergit in diſpẽdium ſalutis eterne: ergo duret diſpoſitio per di⸗ ctam legem, pactũ. alleg. Item ⁊ ſecũdo:quia ſiid..quam/ uis.diſponit dictam repudiationem in manibꝰpatris va lere:eius contrarium videbitur ratione pꝛeſumpti metus quod reſultat ex reuerentia, que debetur patri.iuxta not. in. l.j. que onerande. qua. re. act. non da. ff. de fur..penul. f᷑.qð metus caull.fi.c.ſicut honoꝛato.⁊ qð no. Innocẽ̃ inc. cauſam matrimonij.de offi. delega. multo magis videtur valere repudiatio factafratri, a quo nullus p̃ſumitur in⸗ ferri metus:quia par in parem ⁊c.ad hoc ad Trebellia ille a quo.g.tempeſtiuum.et.5. de arbit.l.nam ⁊ magiſtra tus. Pꝛeterea pone, qõ dicta filia fratri renuncians eſſet minoꝛ:nonne dices tu, quod iuramentum ſuper ea poſi lo. his in⸗ 4 tum, babeat validare renunciationem:certe ſic: quia au⸗ then. ſacramenta puberum loquens in contractibus, ha⸗ bet etiam locum in quibuſcunq; diſtractibus ſecundum glo. No. in authen.vnde ſumitur.⁊.l.ij.ꝗ.per contrarium, ff.de contrario iudi.ſi ergo in minoꝛe valida foꝛet.d.renun ciatio: ergo multo magis in maioꝛe, in quo non concur- runt tot defectus:ex quibus tribꝰ videtur verum dictum Raphaelis. Septimo limita notabiliter ſm Balclin c.j.ꝛ.c. ſacramenta.de pace iuramento fir. in vibus feudo. non habere locum in repudiationibus Judeoꝛum ethe⸗ reticoꝛum ea ratione:qꝛ ſacramentalia non cadunt in eos, nec actiue, nec paſſiue: vt. l.penul. C. de here. qð nõ videtur 5 verum: qꝛ ſicut Chꝛiſtianus iurãs per alios Deoe e⸗ eun Asin pttlite übeltä arzelegenaun enauct dsquoia agnt bika buse t— kr ſacceli riringatetnautbene aatmüüer enan 3 nurpittioer egisbentſeis nurs epudiſts uccederei rgolherpoſthumorumde ineicium flijs amatrenonp noudeCde adopaddelſn näaetor bocdietum deen mtiusalteripreindicarenonde bowelibin Glo Jadetamen miistenet contrarinnäicet Ba mem:etideoproconcoxdiade udlpactun quoddotaliqgia dtiüjspenientibusiureſnotar aateumaljsfratribusztuncn aupeaucicat. quiaper factumy aätruslidepactislſi poſt aacgat i peninnter peron daaſtt iventepatre ⁊oniaill ateinslocnmyt. dlideſicceſl malSäluaſimilker npudiati dingerdlſiarrogatod dlſi nljcircaf olldan ⸗ n dec 3 3 Naeget. 40 Er h Ohes AE) J yr ¹ r 1 MfrremA, 4 iln ndtemplumdeſt Fe — 1 ¹ uan MKenli„ A Wu. 8 Te 432 IS no ſdccace n 69 Aale yt Act magerngr. 1 aueſtione uiem. sbabconnon allegg g am autbont temſamt dTamnns ocuiten latem afratribusſcuar * 6 5 Akm 1 Algeln. U m illte iccum. Peimo authaften mis adfratres dotutu: wd bicſentit.licct umase rae primo:quia bcths- aratribusattana wlt cicct qnod ſaluidumte lartis ctemner ergoaut acü.aleg. Item:ſcä dctam repudiatoncnt , N fcn— rcucrIn, 1' ir ar. 7 cronda zcr andc. quarf. 4 au n 3 4 4 d 1 n f t OfO?elen 1 4„ 49 — 1 Aes. Je ranhc de offl Delegälla 4 1 1 3 4 92 Imonn. „etri. 1 00, atII, ULOhn factaframn, Ioh 19 4ℳ* 9 ramene che 3 n ren 14. eMo det gatur et tali juramento:vt eleganter dicit Inno. in. c. ſi Cheiſtus de ureiurand.ita c etiam Iudei zurantes per noſtrum Deum obligati eſſe videntur:quia contrarioꝛũ eadem eſt oiſcipuia.i ne melioꝛis conditionis ſint Judei z heretici, quam Cheiſtiani.lnon ſocij.de noxa.j.quod vi aut clan. ſferuus. cum ſi. Ad quod facit quod idem Inn. no. de redem.c.quod ſi uper. vbi dicit Papam poſſe puni⸗ re Judeos peccantes in moꝛalibus:aut in legem nature: noñ ergo peccantes in non moꝛalibus:aut inlegem natu re:ergo pun re poterit ſi contra ſacramentum diuini nu⸗ minis venitur. Satis enim peccat in naturam ſi Deum, qui eſt natura naturans, offendit. j. de verbo. obliglcon⸗ d tiones. cogita tamen. COctauo limita illud. c.habere locum negatiue, non autem affirmatiue: vt. d.l.ſi quis pꝛo eo.per Bart.⁊ in. d..ꝑactum, quod dotali. per alios. Quã lpactum, quod dotali.ſing. limita ſecundum eundẽ Bar. in.l. queſitu. que als incipit t..ſi tibi.ð. de adop. non pꝛoce dere in filio legitimato per patrem: cum hoc quod talis nilius ſic legitimatus ſibi non ſuccedat. P oteſt enim pa⸗ ter dlium legitimare:cũ hoc ne ſihi ſuccedat. Cũ etenim cius patris beneſicio legitimationem ipſam cõſequatur, poteſt eilegem, quam vult imponere:vt.lllegem.C. de pa⸗ ctis. quod dictum eſt notabilellicet non habeatur in omni bus lec. ¶ Alterius querit thic Bar.de notabili queſtio ne. An repudiatio filie facta ſuceſſioni patris iphus pꝛe iudicatur filijs ipſius filie,⁊ ſic nepotibus: decidit nõ pꝛe- iudicari.Et ſiipſi fillij veniãt ex perſona matris cum ipſis auũculis ⁊ patruis:quia ex ſua venire non poteſt: cum ſit poſterioꝛ in gradu:vt in authen.ceſſante.⁊ in authen.poſt fratres.C.de legi.here.⁊ in authen.de nup..ſolutũ. Ra. tio Barto.eſt quia licet veniant ex perſona matris:tamẽ hoc datur ipſi filio ex legis beneſicio quod inducitur in lo cum matris repudiãtis ſi uccedere. iuxta.l. Gallus. in pꝛin. de lib.⁊ poſth.⁊l.poſthumoꝛum.de inoffi.teſt. Quod qui⸗ dem beneſicium filijs a matre non potnit auferri. allegat lſi arrogatoꝛ. C. de adop. adde l. fin. C. de repud. bo. poſſ. 2 C Item videtur hoc dictum foꝛe verum:quia iuramen⸗ tum vnius alteri pꝛeiudicare non debetl.fin..filijs autẽ. C.de bo. que lib. in glo. Adde tamen quod gloſ.fin.in.d. c. quamuis.tenet contrarium:licet Barto. de ea non faciat mentionem: et ideo pꝛo concoꝛdia debes accipere verba Bal in.d. lpactum, quod dotali. quia aut queritur anpꝛe iudicet filijs venientibus iure ſno tantum:vtputa quãdo veniant cum alijs fratribus:⁊ tunc nunqᷓ; repudiatio ma terna pꝛeiudicat:quia per factum vnius non poteſt tolle re ius alterius.ſi.de pactis l.ſi poſt moꝛtem..fi. de con⸗ tratabu. Aut fili veniunt ex perſona matris:⁊ tunc aut filia deceſſit viuente patre: ⁊ quia illilegis beneſᷣcio ſub- intrant eius locum:vt.d.lj.de ſucceſſ.edic.⁊.d.l.poſthumo rum..0I. Gallus. ſimiliter repudiatio materna non pꝛe/ iudicat, per. d.. ſi arrogatoꝛ. ⁊.d.l. ſi. Quod limita niſi filia renunciaſſet, oicens ſe foꝛe contentam parte ſua: qꝛ tunc in pꝛeallega. loco, vbi habuiſſet partẽ ſuam, eam vlterius nepotes habere non poſſunt.Alut filia deceſſit poſt moꝛ⸗ tem patris: tunc filij excluduntur. Pꝛimo: quia tunc nõ poteſt dici, quod filij ſubintrant locum matris: quia ma⸗ ter tẽpoꝛe moꝛtis patris viuebat. Pꝛobatur per.l.ſi quis filium.C.de in integ.reſti. ¶ Stem ⁊ ſecundo:quia ex quo vinebat dicta filia, que non poterat ſuccedere vi renuncia tionis accreuit pars eins confratribus.l. C. quando non pe.ꝓpar. cum ſi. merito materni filij exclndũtur:⁊ hec ſunt elegantia dicta Bal. aliquibus additis. in. d...èpactum, qð dot ali. Auam diſtin. in hoc ar.teneas veriſſimam.Et pꝛo bis facit, quod notat Barto. in.l.liberoꝛum. de ver. ſignif. ⁊ in lj. circa fin de contratabu. C¶ Quid ttamen dicis de hoc caſu pater inſtituens filios, eoſdem iurare facit de bo nis inter ſe intra decennium non diuidendis:moꝛitur v⸗ nus filioꝛum pendente decennio:an filij iſtius filij poſſint ad eoꝛui poꝛt ionem non obſtante iuramento pꝛouocare ad diuiſionem Joan. And. in addi. maxime in fi. de iudic. §. ſequitur.in addi.que incip. Ad hoc not. ⁊.§. ad hoc.ver. dub tatum vidi,/tenuit quod ſic:quia iuramentum eſtper ſonale ex parte iurantis.in.c.fina.de iureiuran. Quod di⸗ ctam licet in ſe ſt multum no. non tamen videtur verum: uialicet reſpectu reatus ipſius periurij ſit perſonale ex parte iurantis:vt in. d. c.veritatis.attamẽ reſpectu obſer⸗ uantie contractus ſuper quo fuit appoſitum, videtur eſſe De acquirenda hereditate. Bener⸗ d b6 madſ d kranfiterdt in authen. de iureiur. Pꝛeſti. ein. ⁊ per Bal.in.l. generaliter. C. de re⸗ bus credi.⁊ in pꝛealleg.l.ſacramenta puberum. Ande vi⸗ dentur teneri pꝛeallegati ſucceſſoꝛes ad bona non diuidẽ da:niſi foꝛte velles ſaluare Joan. And. quod tale pactum reſpectu illius non aſe dinidendis, cenſeatur perſonale. argu.l. qui in futurum. 5. ſi ex aliena. de pac.⁊ ita per conſe quens cenſeatur iuramentum, quod ſequitur naturã con tractus.iuxta.l.fi. C. de non nume. pecu. ⁊.l.ſi. ſfqui ſatiſd. cog.alias nõ video illud dictum poſſe ſaluari:videtur ta- men, quod cum pꝛedictum iuramentum ſit appoſitum fa⸗ uoꝛe ipſoꝛum iurantium poſſit vnus alteri remittere, et abſq; reatu diuidere: inxta id, quod. d. Jo. And. in. c. ij. de ſpon.ad quod.S.de vſur.c.conſuluit. Eld quod facit quod no.in.l.cum mihi ſtipulatus ſim o Pꝛocule.de ver.oblig. ¶ Alterius dicit hic Ang. Gar.dicere, licet in hac lege hoc dictum communiter non habetur:vt etiam hic refert do. Jo. quod per iuramentum appoſitum ab vxoꝛe ſuper alienatione rei dotalis ſecundũ foꝛmam.c.licet mulieres. J..cum contingat.de iureiu.: no.in.l.ſi pꝛedium.C.de iu. do.mulier tamen ad hoc compelletur obſeruandum:non autem, quod tranſeat dominium ipſius reidotalis: ideo eſt ꝙ beredes dicte mulieris poterũt reuocare dictã alie nationem rei dotalis, eo: quia iuramentum ex parte iurã tis ſit perſonale, quod quidem ad heredes non tranſit: vt patet in. d. c. veritatis. Quod dictum bic impugnat Ang. ⁊ eſt veritas:⁊ hoc ſequitur.d. Jo.licet.d. Rapha.dicat, ꝙ non ſit perſonale:tamen illud verum quo ad reatũ periu- rij:non tamen, ꝙ ad hoc robur per ipſum iuramentũ pꝛe ſtitum eſt contractui. Hoc enim tranſit ad heredem qui factum defuncti impugnat:vt habetur in..ſi ergo.de iur. do.ꝛ plene in.l.bonoꝛum.j. rem ra.ha.⁊ in.c.ratum.de reg. iur.lib. vj. quinimo nec verinn eſt, quod dicit Gar. quod ta lis contractus non firmetur iuramento:ſed tantum com⸗ pellatur inrans ad obſeruantiam eius:ſuper quo eſt im⸗ poſitum:quia ipſemet tenuit cõtrarium in.d.l.ſi quis pꝛo eo. inl. Seius.: Augerius.ad leg.Falci.qð etiam tenuit Joã. And.in.d. c.ᷓ uis.⁊ in.c.cum clauibus.de fo.compe. li.vj. in nouel.⁊ Jo. Cal.in addi.in.d. c.cum contingat. Ex quibus ſequitur dictam alienationem ita per iuramentũ firmatam per heredem poſſe impugnari.Ad quod facit, quod dicit Bar.in.l. ſi quando.C.de inoffi.teſt.vbi habes, qð heres non poteſt impugnare in caſu illius.c.geſta per defunctum iuramẽto validata, quare cum in caſu noſtro filius velit, vt heres matris hanc alienationem impugna re, ſequatur veram eſſe concluſionem Ang.: ſequacium. ¶ In ead.ibi,⁊ non eundem venire contra ac. Et hec eſt regula bꝛocardica, an quis poſſitvenire contra factũ ſuũ: de qua vide plene per Bar.in.l.ſi poſt moꝛtem.de adop. et in.l.cum contumace.cum pꝛecedenti de iureiu.; per Bal. in..ſi creditoꝛibus.C. de ſac.ſanc.eccle.per Cano.extra de cle. coniug. c. ſi diuerſis fallacijs.⁊ in.c.ſi quis pꝛeſbytero- rum.C.de rebus eccle.non alie. Summarium. Zditio ⁊ repudiatio paribus paſſibus ambulant. Soꝛoꝛ, que diu permiſit fratres bona hereditaria poſſi⸗ dere:⁊ quando aliquo egebat, petebat ab eis: ⁊ diu ſtetit quod non petijt eius poꝛtionem:an videatur ex hoc repu diaſſe: Repudiatio ex ſola diuturnitate, quando cauſetur. Ecu ſo ari. ¶ Repugiatio non tantũ verbo, ſed etiam factis aut 14 —y ——— „ 82— 8— 6„ 3 8 —. —y—j————y—†—ÿ—ꝛ—ꝛ ℳ ℳℳ—:—:.:.:.:.:„:AU Z‚(n zzze-.——..¶.t.t.¶.iß2ß 2ʃ.ʃ.,.Q—-————-—⸗⸗⸗⸗--—⸗—C—C—B—B⸗—ꝛ—ꝛ—ꝛ—ꝛ—ꝛ—B—B—B—’—BCC—C—C—CCCB — — —— — . Plnl d.— —— 5 — — —— — —— — — 7 r= —4 —— Zudo.Roma.in pꝛimam Infoꝛ part. licet communiter in lec.nonhabeatur, inducit Pancll. eſſe in ar.ꝙ ſi ſoꝛoꝛ permiſit fratres diu poſſidere hereditatẽ paternam:⁊ cũ aliquo egebat, petebat ab eis: ⁊ diu iluit contra fratres:⁊ diu ſtetit, quod poꝛtionem hereditatis non appꝛehẽdit:ꝙ pꝛopter hoc ſoꝛoꝛ repudiaſſe cenſetur ſuam poꝛtionem.Ad quod etiã inducit.a.de pꝛob.l. Mꝛo cula. quod dictum licet doc.communiter ſequantur, nõ vi detur verum:q in dubio potius repudiationi de iure fa- uere debemus: de condi. indeb.l.j.⁊.I. ſafficit. ynde nonde⸗ bemus dicere, ꝙ ſola ratione diuturni ſilẽtij: petitionis rerum a fratribus, videatur repudiaſſe ex pꝛimo actu qð non eſt cauſa tollende obligationis.de act. obli.l.obliga- tionum fere..placet.niſi fuerit tanta diuturnitas, qð iuri immiſcendi ſit pꝛeſcriptum.ſecundum.llicet. C. de iur.de- liberan. ¶ Item ſecundus actus vc ⁊ petitio ſimplici⸗ ter hoc nõ videtur inducere:qꝛ potius cenſetur ab eis pe⸗ tere, vt ſuis adminiſtratoꝛibus, quos cenſetur conſtituiſſe eoipſo quod adminiſtrationem fieri paſſa fuerit:Jvt.l.ſi nõ remunerandi..qui paſſus.⁊.l.qui patitur. S. mand. C. eo. J.fideiuſſoꝛ. quam ꝙ per hanc petitionem cenſeatur repu diaſſe. ¶ Nec obſt.ꝙ diu ſtetit petere partem ſuam:⁊ hec ideo fecit:qꝛ ſciuit ius ſuum ſemper ⁊ vbiq; durare.l.ſqcut. S. non videtur.&.quibus mo. pig.vel hypo. ſol.(Nec ob. d. l. Pꝛocula.q ibi eſt caſus ſpecialis pꝛopter calculũ ra- tionum ſepius factum inter fratres ⁊ ſoꝛoꝛes.quod in exẽ plo Bar. nõ interuenit:⁊ ideo cogita, an verum ſit boc di⸗ ctum Bar. C Illudt autem certum eſt, ꝙ ſiſimpliciter ⁊ abſq; alio actu interuenit dinturnitas, non cenſetur quis repudiaſſe:vt.d.l.licet.qað non tamen tenet. d. Raph. imo dicit, ꝙ per ſimplicem diuturnitatem cum adminiſtratio ne coniuncta, cẽſcoꝛ repudiaſſe. Allegat pꝛo hoc.l.codicil. 5.de leg.ij.vbi legatarius permittens rem legatam vẽde re heredi, videtur pꝛo hoc repudiare. Que tamen repꝛo⸗ batio non videtur bona:q ille..non ita ſimpliciter eſt in⸗ telligendus:ſed opus eſt magna diſtinctione:q circa pꝛin cipium illius..adhibet Bar.l.ſi fundum.de leg.j. Et fecũ dum illam diſtin. reſpondeas do. Raph. Et ideo melius exemplum, quod poſſit dari ad illam.ĩ.eſt de.l.quandiu. 3. co.⁊...ſi pꝛeteritus.de contratab. Summarium.. Contr abens matrimonium cum aliqua, quod puta- bat non valere, an valeat: Percutiens laicum, quem putabat clericum, an incidat in canonem, ſi quis ſnadenter Ai ſe pupillum.(.Srbi⸗ etatem adeuntis nõ officit. h.d. Et ratio eſt, qꝛ 34talis crroꝛ non circunſcribit voluntatẽ. C In vna cum text. Nam inducitur ad duas.q.pꝛima t ſi contraho matrimonium cum Herta, ꝙ cum in verita te valeat:attamen puto non valere:qꝛ credo me conſtitu- tum in ſacris:aut illam mihi foꝛe coninnctam: an ob hoc matrimonium valeat:? videbatur, ꝙ ſic,ex quo matrimo⸗ nium conſiſtit in animo per verba declaratoꝛia. extra de ſpon. tue.⁊ in.l. cum acutiſſimi. C. de pꝛeſcr.xxx. an.⁊ in de⸗ pendentibus ab animo inſpicitur potius opi.quam veri/ tas vt.l.is poteſt.ð.co. hic contrarium decidit Bal.: Jo. de Jmo.ꝛ poſt eum alij per hunc tex.Et miroꝛ/ꝙ non al⸗ legant Jo. And. in. c. vni. extra de vo. lib. vi.vbi late ſuper boc refert Bar. dicit tamen, quod parci debet ſibi: qꝛ ba- buit mentem coꝛruptam.de pe.diſt.j.cogitationes.in glo. ¶Octauo, an t percutiens laicum, quem tamẽ putabat clericum incidat in canonem, ſ quis ſuadẽte.⁊ videtur ꝙ ſic, per.j eum qui.q.ſi initio. circa fi.ãj.de iureiuran.contra⸗ rium tamen deciditur.ar. huius legis per iſtos doc. Sed tu videas licet ipi non allegent Fede.de Sen.in conſi.qð mcĩpit, Titius. ⁊ eſt.xvij. vbi hoc latiſſime diſputat, ⁊ Jo. ndr. in.c. non pꝛeſtat, de regu. iur.in. vj⸗ in mercur.⁊ de Percutiente clericum, quem laicum putabat. 3. loc. ſi guis 1gnoꝛans. C. de epiſco.⁊ cleric.I. ſi quis per calumniam. in Sloſſde iniurijs. tem apud Zabeonem.5.ſi quis virgi⸗ nem. extra de ſenten.excommu.c.ſi vero aliquis.ꝛ.c.contin git.⁊ in. c. auditum. Summarium. 2. 2 HPapinianns licet acutiſſimi fuerit ingenii 1 Frnſe Ppecheſwda tingenitamena Ponus quandoq; doꝛmitat Homerns. 2 Inteſtatus deceſſiſſe dicitur, qui cum teſtamẽto deceſſ teſtamentum nullum pꝛonunciatum fuerit. Aüd 3 Judex, quod poſſit ſe fundare ex alijs iuribus, quam per partes fuerunt allegata, ſ ex actis appareant:7 3 4 alijs rationibus, q́; que per aduocatos allegate fuer. 34 Duder aduocatos cauilloſos repellit. 4 Eligens ignoꝛanter ius inualidum:an vali 4 Eioenaißn ldum:an valido renunciare 5 Adiens ex teſtamento inualido,: poſtmodum an tranſinittat ad beredes benenicium reſtitu integrum? decedens tlonis in 6 Judex iuxta quam opinionem Pꝛonũciare qucat, y ctoꝛum alioqui eximioꝛum, contrarie ſunt ſententie. 7 Jus querendum pꝛopter iuris isnoꝛantiam, quis n er dit. Et quando quis ius ſuum perdat erroꝛe tia iuris. bi do velignoran⸗ — 0 diug. Aalts herecitatem er A 4 amẽto inualido periu⸗ Wel is erroꝛc, ex valido repudiaſſe cenſeturr hoc = verumßm Papinianum: contrarium eſt fm 1 Paulum. h. d.( Ho. bic, quod licet Papinianus fue⸗ rit acutiſſimi ingenij:vt.l.fi.C.de condi. indeb. ⁊.. cum acn tiſſimi. C. de ſideicom.attamen in boca Paulo repꝛeben ſus fuit:⁊ aliter multum voluit Jlo. Papinianum foꝛe re pꝛebenſum in.l. anfertur. de iurè fiſ.⁊ ideo allegatur becl, ibi per Bal.in hoc, quãdoq; bonus doꝛmitat Homerus. 2 CRo. quod t licet quis cum teſtamento deceſſit:attamẽ ſi pꝛonunciatum eſt teſtamentum poſtea foꝛe nullum inte ſtatus deceſſiſſe dicitur, de quo habetur in.lſi quis poſt⸗ humos.in.9. filium. S. de lib.⁊ poſthu. Et hoc multum no, ad ſtatuta dicẽtia, ſi quis inteſtatus deceſſerit:⁊ ad quod habetur in.l.ſi quis poſthumos. in. ũ. qui filium. 3 de liber. 3 poſthu. ⁊ in. l..j. de ſuis legi. t Ho. hic coniuncta gl. quod iudex poteſt ſe fundare ex alijs inridus, qᷓ per par tes fuerunt allegata:dũtamen illa ex actis appareant: de quo vide ea que dicta ſunt in.l.ſi is ad quem. S. eo. ¶ Hot. Bal. quod conſcientia iudicis ad indicandum moueri teſt ex alijs rationibus, qᷓ; per aduocatos allegate ſint. et hoc eſt iuſtiſſimmꝛ:yt dicit gl. indicem aduocatos adſui voluntatem expellere:vt. pꝛoxime.de his que in teſta de len.⁊: maxime ſi fint cauilloſi:vt..ſi remunerandi.(.iuſiur. 4 CtMo.ex hoc ßm Paulum, quod ignoꝛanter eligẽs ius inualidum:valido renunciare non dicitur. Pꝛo quo inlh mater decedens.cum ſi.allegatis in glo.ð.de inoffic teſta. ¶ Dubium tamen eſt in bac.l. fan ſtante opi. Pap.vera adiens ex innalido teſtamento ⁊ poſtmodum decedens ad heredes beneficiũ tranſmiſerit reſtitutionis: videbat ꝙ ſic:ex quo ille in omnem euentum futurus erat beres. arguendo ex decreto Pauli:⁊ ſic hereditatẽ debuit traͤſ⸗ mittere per.. ventre. S. eo. Et ita dicit hic Ange.quemiſti ſequuntur multum tamen dubito, an ſit verg opi. Pap. deſqua. ã.dicentis, quod inteſtatus deceſſerit, ſecundum tex. quod non eſſet ſi heredem haberet:q licet ſit heredis hereditas:attamen beres teſtatoꝛis eſt. Sequẽda eſt pi⸗ Ange.dicendo ꝙ eoipſo quod heres decedens non po⸗ tuit conſulere peritioꝛes,tranſmittit ad beredes reſtitu. in integrum. ex regula generali.lj. ex qui. can. ma. ¶ Al⸗ 6 terius not.r ex hac.j.poſſe ſumi ar. qð quoties inter duos famoſiſſimos doc. ſuper iuris deciſioe ſunt opi.iudexpo/ teſt pꝛonunciare impune ſecundum quam vult: de quota men dic vt ſolet dici in.l.cum pꝛolatis.de re iudi. ¶ Alti⸗ mo no.quod pꝛopter iuris ignoꝛantiam ſeu erroꝛem ius querendum non amittitur:⁊ hocſm Paulum. Et huius no.occaſione Bar.hic ſuper hoc bꝛocardo latam diſt po nit: an pꝛopter iuris ignoꝛantiam ſeu erroꝛem quis ius ſuumamittat:quando illud per iuris erroꝛẽ amiſiſſet ſciẽ ter? Et ad illud, quod dicit quod dum iuris erroꝛ ex vni⸗ ca ſcriptura:vtputa exiteſtamento, ex quo non poterat: q inualidum erat:qꝛtuncſibi pꝛeiudicat, quin er alia via va ida eiuſdem ſcripture venire non poſſit: vt. Lj. C. de codi. lida eiuſdem ſcripture venire nonp iubait Karah 10” 0 del sbhi 1 aitta itſ l e . Kalt aadepch. 4 dennale denävntoc hhurin, dcnoceel Wrls efod ipto⸗ vins untsſaim mmwtscyiFalron unnitgli ſoni Wcrunn- roreninintegrumadt 6 6 weerrere ulaatn boFohießh ratarreptemſelt ilam aboinneptetamen exfli. iynriitranfſcͤpatis t. allünt ui Nlaleein,Rtenh aitookem Etiko ſteterne duamns quodnon xiunsdiſ atue dotauit auus: pel dicat iptis apergritente matre imater,C.de inredo neptis rnenio non babenstlicaſup aalodcon unctionisyincoloan trreteneator⸗vtrinfmiidic rlendotare nonteneatur:yt. erüribiper Jacde Aren B urrinomo caret pater tenetu aobnatarale fligtionispincnlü- euturalsin ſipater Coej ratant CSecunco noiſtuͤt rssomaxez anyſüredotis: nedimmiſio actainhercditat anchherdisperin integrunre injlemberedite cd FenCDuurto oteribipalniſe eamnaenälamidiennt on eſſe al Nedans dnendi nöhabe to Kadneenetmonne daldügn ratereſpenunn reſonals M ſte unbninm mnnan anifan nlgr m erliñt beresai n 8 dn dünonalhersneec unndergs rhuni 4 Kerantonerz de 3 ddog 3 dem contract— Turr dem per cop r be egdam defn ruaw Kpe — 1 Tro rn . Ser. 4 ErFAlidoren rumfm Papin ic — Papman d(Vobearodlin I. 1 M nsanſtl. Aade ſicdakcomttananie 2 ** ſ da der multun polur 9 8 nlanfedrdemiint mbo Sascorgbrmwdde 1rlLctqus unttae tum cſtteſtꝛmatmgeitn iſe dictar de gobai Küum S deld pohdulhn ccda ſiqms inteicde quspoſtbunosn at Li de ſuis legi ſien oteſt ſe fundart craäin Ucgztrdütancnilage, ne dicta ſunt mlüist nſcicntizincicsadun wonibus,G per acu imnmertdictglincinei apcllercrt pꝛointuast ti ntcanilofrytimm. x fm Paulum gpodar. aüco rennncarenonderg as um ftallegsts iglhn acfci ranſniettdtnr Lem omnem erenune derde Panlrſenee⸗ rre co Etiadilier mns, gvod nrfs ei ckctf berten barttn, vptrriirs u 40 4 n. mntte agt 3rr bic ſcper D gus S1r.ur emmſc— 1o lodperite 1de Än rajnuu 1 4 f 90c„ la aodoldld doßhe wocd-„eL0 1ℳ 140 7 vpen ur- 7 cb, r a uu Kl n oöoöooöoooöoöoooöo— —QO⸗— De acquirenda hereditate. 170 ⁊ ſubdit quod nõ eſt idem ſi bina remedia ex diuerſis ſcri⸗ pturis eueniunt: qætunc iuris erroꝛ nõ pꝛeiudicat. CAd de, quod Bal. voluit contrarium in.l.. C. de codic. dicès, eadẽ eſtratio que in reliquis:verioꝛ videtur opi. Bart. ꝛimo:qꝛ contra Wal.eſt caſi us hic, 7 in.l. mater decedẽs. 3. alleg.⁊ in. Llegitima. 5. de peti.hered.vbi patet ꝙ ex di⸗ uerſis ſcripturis remedia dabantur:: tamen electio inua lida non aufert valide. Secundo negatur ꝙ ſit eadem ra tio:cum iuris ſupina ignoꝛantia ſit:q cum remedia ex ea dem ſcriptura pꝛoueniunt, quis neſciat validum eligere, merito talis erroꝛ debet nocere.lnec ſupina.de iur.: facti igno.attamen ex diuerſis ſcripturis non eſt tantus erroꝛ: ergo ſequaris opi. Bar.⁊ita tenet.d. Jo.⁊ ita teneas.reli quam tamen diſt.q ſuppletione non eget, videas per te. &Summarium. Auus tenetur dotare neptem, ſicut filiam. 2 Pater quando filiam naturalem dotareteneatur: 3 Jus accreſcendi,ꝙ non habeat locum in poꝛtione defe⸗ cta beneſcio reſt tutionis. bligatio perſonalis contracta per beredem reſpectu 4 eee hereditariarum: an tranſeat ad ſucceſſoꝛem bo-⸗ noꝛum? 1 ta —[8 ¶ Immiſcens ſe be⸗ FE Ae nep tis. T poſt reſtitu⸗ tionem in integrum aduerſus aditionem a co Aerede inchoatam, cunctis oneribus beredi⸗ rijs obligatur.p.d. ¶ HNo. hic tvideri tex.quod auus te netur dotare neptem ſicut filiam de quo in.l.dotẽ dedit. de col. bo. in nepte tamen ex filia non credo verum:qꝛ non eſt in poteſtate aui:ſed patris: vt.l. tem in poteſtate.a. de bis qui ſunt ſui velalie.iu. Item, q in nepte ex filio loquit dldedit dotem. Et ideo iſte te.non poteſt aliter effugi, niſi dicamus, quod non ex iuris diſpoſitione ſed ex ſua li⸗ beralitate dotauit auus: vel dicat niſi deceſſerit pater iſtius neptis, ſuperexiſtente matre, que nõ tenetur dota⸗ re:vtll.ſi mater.C.de iure do.ꝛ neptis egenaſit, aliquidiin patrimonio non habens:tali caſu poſſumus foꝛte atten⸗ tare, quod coniunctionis vinculo auus eam officio iudli⸗ cis dotare teneatur:vt f in ſimili dicitur, quod pater filiã naturalem dotare non teneatur:vt l. vxoꝛem.§. naturalis. de leg. ij.xibi per Jacde Are. Bart. attamen quando filia patrimonio caret, pater tenetur dotare pietatis fa⸗ uoꝛe ob naturale filiationis vinculũ:vt no.limitat Bal.d. §.pater naturalis.in.l. ſi pater. C. de iure dot. Et cogita an hec pꝛocedant. ¶ Secundo no.iſtũ tex.⁊ no.in.lin inſulã. §.vſuras.S. ſo.ma.vcʒ an vſure dotis ſint permiſſe. ¶ T er tio no.qð immiſtio facta in hereditate vniuerſa per abſtẽ tionem coberedis per in integrum reſti. eſt cauſa amiſſio nis beneſiciſ.l.cum hereditate.. eo.Et ex hoc limita illã legem. ¶M Quarto no.tex.ibi:valuiſſet. hicteſſe caſum ad illum, quem aliqui dicunt non eſſe alibi in.l. ſi minoꝛ. 5. eo. vcʒ quodius accreſcendi nõ habet locum in poꝛtione de/ fecta reſtitutionis ope.¶ Altimo tno.eleganter ex hac.l. ßm Ange. quod obligatio perſonalis per heredem con- tracta, reſpecturerum bereditariarum, tranſit ad ſucceſ⸗ ſoꝛem bonoꝛum, quod non eſſet ſi reſpectu rerum nõ dice retur contracta, cum obligatio perſonalis fundum nõ ſe⸗ quatur. lj.õ.ſi heres. ad Treb. S.de contraben. empt.lj. in fi. C. de dona.l.heres alieni. eius tamẽ contrarium, tenent hic iſti moder.vcʒ Raph.⁊ Jo.reſpondentes ad hũc tex. quod hic erant onera bereditaria tranſeuntia ad ipſum ſucceſſoꝛem contracta per ipſumd efunctum pꝛincipalem non autem per coheredem:vt hic patet:quia bhic loquitur de dote, quam defunctus pꝛomiſerat:qꝛ obligatio perſo- nalis reſpectu rerum contracta nõtranſit ad ſucceſſoꝛes, niſi cedatur. Allegat tex.in.l.cum hereditas. de fideicom. Lſi inſtitutus.ff.ad Trebelt. ¶ Dubium tamen eſt quo⸗ niam pꝛo Ange. facit iſte tex. hic enim non tantum loqui⸗- tur de onere per defunctum contracto:ſed etiam genera⸗ liter de quocunq; alio:quod patet in fi.ibi, ante heredita ria onera. pꝛo Ange. multum facit text.in. l. qui ſeruum. Sj fina..de pecul. ¶ Nec obſtat text l.ex fideicommiſſ. quia ibi loquitur in reſtitutione:non autem in iure accre/ ſcendi ſecundum onera. Summarium.. 1&¾ Filius banniti cui ex foꝛma ſtatutoꝛum defert pars vonoꝛum patris, ꝙ nõ poterit illam partem pꝛo parte ac ceptare, ⁊ pꝛo parte repudiare. 2 Lex.iiij. C. de omni agro deſerto.libꝛ. xj. an habeat locum in herede ſuo: 3 Subſtitutus, an pꝛopter ſuperuenientiã pupillaris ſub- ſtitutionis, poſſit repudiare paternam bereditatem? 4 Subſtitutus pupillo, qui acceptauit pupillarem ſubſtitu tionem repudiata paterna:an petere poterit etiam pater nam beneſicio reſtitutionis in integrum. —„; mmiſcẽs ſe poſt ab⸗ N Kiſto m. Kneſsrſeneͤale Nuerſe hereditatis omnia iura bereditaria ac- quirit. Item re vera. h. d. Et que ſit differẽtia inter iſtam legem, ⁊ꝛ ſuperioꝛem: dicas, quod pꝛima eſt: q coheres in pꝛecedenti abſtinuerat ſe benenicio edicti pꝛe- toꝛis moꝛtui, quod ſuis abſtentionem cõcedit:vt in. 9. ſed bis.inſti.de hered.quali.⁊ diffe.in..neceſſarijs.S. cod. Se cundo:quia in lege pꝛecedẽti tractatur de actionibus he⸗ redi concedẽdis:⁊ ſic actiue.Et ſcias, quod Bar. per mo⸗ dum cõmenti, tractauit in hac lege, quando adiens vnam poꝛt onem cogatur aliam acceptare. et hoc pꝛoſequitur ponendo quatuoꝛ caſus. Pꝛimo quando eodem iure de- feruntur plures hereditates vni. Secundo quando defe- runtur plures poꝛtiones diuerſo iure. Tertio quãdo de⸗ feruntur plures hereditates. Quarto quando deferũtur plura legata. Tu addas pꝛimo, quod in vno ſit defecti⸗ nus:videlicet, qnãdo vniuerſa hereditas ſibi defertur eꝑ cadem lege, defertur vno iure, intellexit ab homine nõ au tema inre. ¶ Et ideo dicas, quod ſi ex foꝛma ſtatuti vel alterius.lmunicipalis, iilijs banniti defertur poꝛtio bo- noꝛum patris, vcz bona mobilia, quod tales non poſſunt Pꝛo parte acceptare:et pꝛo parte repudiare. Hoc voluit no. Ange. in. lj. 3. eodem. quem ceteri moderni ſequũtur. ⁊ alleg.pꝛo hoc tex.ſᷣm eam ſingu.in.l.iiij.C.de omni agro deſer.lib. xj.quod tamen non puto verum:qꝛ videmus, qð fiſcus cui vltimo loco defertur hereditas.l.vnica.C. de ca ducis tollen.poteſt eam pꝛo parte adire, ⁊ pꝛo parte re- pudiare, ſᷣm gl. ſing. in.l. in ſummaj. de re iu. Nec obſt.tex. in. d.liij. quia ſalua Ange. gratia, lex illa loquitur in bere ditate delata a teſtatoꝛe nõ autem a lege, quod pꝛobo per verbũ text ibi, dum dicit, heredes ſcriptos:⁊ ſic ille caſus eſt ſingu. ad id ad quod ibi Angel. allegat, ſcilicet ad hoc, quod heres repudians hereditatem amittit etiam quea teſtatoꝛe titulo inter viuos ſibi data ſunt.⁊ ſᷣm hoc iſte ca/ ſus eſt mirabilis:ideo ibi in hoc teneas cõtra Ang.( Et cogita ⁊ an.d.l.iiij.habeat locum in herede ſuo:pꝛima fa- cie videtur, ꝙ nõ: quia abſonum eſſet, quod donatio per patrem filio facta⁊ eius moꝛte confirmata ſᷣm. Lj. C. de in⸗ offi.don.ex ſuperuenienti reuocetur. ¶ Item ⁊ quia hoc eſſet, quod in iſto caſu ſaltim cauſatiue licet nõ pꝛeciſe, tol leretur facultas abſtinendi ipſi ſuo apꝛetoꝛe conceſſa: vt in.d. neceſſarijs.cumſi. In hoc ergo dubio iudicatur cõ tra fiſcum.arg.l.non puto. ¶ Et dum Gart. etiam dicit quod pꝛopter ſuperuenientiam pupillaris hereditatis, ſubſtitutus poteſt repudiare paternam beneficio.l.cũ he⸗ reditate.S.eod. ¶ Addas, ꝙ ipſe contrarium voluit in.l. in teſtamento. C. de impn.: ali. ſubſti. quod ſecundum pu to verius:quia illud tenet in.l.qui ſe patris.S.eod.⁊ in.d.l. cum hereditate. duabus rationibus:quia ſpeciale benefi⸗ cium in.l.cum hereditate.in pꝛimo caſu ſni locum babeat coherede in totum deſinẽte eſſe herede. Sed in caſn Bar. boc non poteſt fieri:quia eoipſo quod noluit paternam, non poteſt repudiare pupillarem: vt.l.quidam eulogio. C.de iure deliberand. dicta.l.qui ſe patris. ¶ Secundo per regulam:quia poſtqᷓ; ſemel, non potuit deſinere eſſe beres:vt.l.iij.C.de re.here.⁊ hanc partem tennit hic do. Joan. dicit etiam tenuiſſe.d. Franciſ.de Ramp. neuter tamen ſe fundat iſtis rationibus. Sed do.Ange.reſpon⸗ dẽdo ad dictam legem cum hereditate.quia nos ſumus r 1 .—— N -⸗h ae, ——. — 1—— „ —. „ae — * 3 8k. 3 — V 3 V 2 8 14546— 111 4 9. 5 2 K. A* B 8& 3 AAò . 8 8 X 1 in caſu quo hereditas defertur eodem iure:licet abhomi ne: alia vero a iure. O ue reſponſio non placet: quia imo et vbi ala poꝛtio defertur ctiam ab homine eius vo-⸗ luntate, cauſatur tacitum ius accreſcendi de legatis pꝛi- mo. lſi Titio? Aeuio.. Julianus. in glo. S. eodem. in.J. ſeruus communis ab exteroibi,tacito iure ac. Ande me⸗ lioꝛ eſt reſponſio do. Ange. quia interuemit caſus inopina tus vcʒ repudiatio per coheredem facta poſt aditionem alteriuscoheredis:hic autem in caſu noſtro ſibi locũ non võdicat dicta ratio:quia eoipſo, quod ſciuit ſe ſubſtitutũ, debuit conſyderare ſe exemplarie ſucceſſurum. arg. 8. eo. J.ſi duo.⁊.J.ſi heres inſtitutus. ibi, appendices c. Et ideo tenendum dictum Wart in. d.l. qui teſtamento. quicqnid 4 ibi dixerit. Item dumt Bar. dicit, quod inſtitutus eſt ſuus, ⁊ eidem quis pupillariter eſt ſubſtitutus: quod ſub- ſtitutus hoc caſu poterit acceptando pupillarem petere reſtitutionem in integrum aduerſus paternam:de in in⸗ tegrum reſti.lnon ſolum. ¶ Mddas, quod ipſe voluit cõ trarium in.l.paterfamilias pꝛimis tabulis. de pꝛiuilegiſs cre.vbi in hoc caſu ſe quitur in hoc articulo ſecundũ eum 1 ſing. quoniam contra hoc dictum ſuum manifeſte hoc de⸗ cidit.Et hoc communiter ſequuntur moderni:⁊ ideo limi tanda eſt illa glo. ad ſingu. imitationẽ.l.non ſolum. vc, ꝙ illa vendicent ſibi locum in ſucceſſione ab inteſtato pupil lo facta non autem er ſubſtitutone pupillari.Et hoc col/ ligitur ex gl.magna.o.l. ſi pater.ibi dum dicit:vel mediũ. circa medium. Ctem no.hoc dictum Bart. vcʒ quod ſi R vnus ex ſuis eſt inſtitutus alter exheredatus:exheredato autem alter ab ipſo ſubſtituto diuerſus pupillariter ſub⸗ h d ſtitutus.qð ſi pꝛimo inſtitutus adit hereditatem:: poſtea in integrum reſtitut onem petinit:nihilominus remanẽt firmate tabule pupillares:licet inſtitutus nibil commodi babeat.quod dicit eſſe no. Et dicit alias do. Joan. ſe alle⸗ gaſſe de facto: in hoc vidiſſe dubitari.⁊ mihi videtur di/ ctum ſatis rationabile:quia licet in integrum fuit reſtitu⸗ tus:xamen per hoc nõ iudicatur ius alteri ad aditionem collatum ſubl atam eſſe. argumen. C. de pac.l. fin. maxime: quia non obſtante reſtitutione, remanſit ſuitas, ⁊ ſuum no men heredis, que per ſe ſunt habilia ad confirmandum: tabulas pupillares. Ad pꝛimum l. cum quaſſ.. ſed et ſi quis.j. de fideicom lib. in.l. ſi ſine. C. quod Mapinianus. 3.de mino. Ad ſecundum.l.ſlius qni ſe patris.5. eo. Cete raautem: quia ſuppleui pleniſſime alium modum tenen- do in hac materia vide in.lquidam eulogio. C. de iure de liber.⁊ que dixit hic Barto. circa pꝛinc. ſui pꝛimi membii, addas ad.l.j. 5.codem. Rub. V CQuemadmodum teſtamenta aperiantur. e Summarium. 3 ᷣ£ Clauſula, cognitis: inſpectis verbis teſtamenti: qð ſemper debet apponi in queſtionibus dependentibus a teſtamento. — 1[Ad’inſtantiam — Dnibus. Ftani pꝛeten⸗ 2 Maktis int ereſſe ſuo vel alieno nomine, de⸗ bet teſtamentum aperiri ⁊ inſpici, ⁊ etã copia deſcribendi fieri.h.d. Et no.ꝙ qua — tuo. ſunt actus.pꝓꝛimus eſt, qð ſcriptura teſtamẽti aperiatur:⁊ ad ipſum actum pꝛoceditur ad in⸗ ſtantiam cuiuſcunq; petentis ⁊ pꝛetẽdentis intereſſe:dũ⸗ modo alleget cauſam ſui intereſſe. Nã nõ credo ſufficere, ꝙ dicat generaliter puto mea intereſſe. Super queſtioni 1 busf autẽé oꝛientibus ex teſtamento vel aliqua ſcriptura, vltime voluntatis, ſemper in inſtrumento apponant iſta verba:qð cognitis: inſpectis verbis teſtamẽti. Qualiter autem bec intelligantur:videiper Bar. plene in. l.qui Ro me..duo fratres.de ver.obl.dicit autem hic Ang.ꝙ etiã ſifuerint appoſita iſta verba, ſi apparet contrariũ, nõ va⸗ let. Et ita dicit ſe conſuluiſſe ſuper quadam tranſactione, s dquam tranſigens dicebat ſe feciſſe pꝛo tanta quantita⸗ te, eo: quia plus nonpoterat petere ex teſtamento: et ta- men ex inſpectione teſtamenti apparebat contrarium:vn de per hoc apparebat, quod non viderat: vel ſi viderat, . ꝛam Infoꝛ. part non intellexerat:vnde non ſufficit yidiſſe. re leges.S.de legibus. Summarium.. Teſtiũ inſtrumentarioꝛum ſi vnus cõtradicit inſtr mento, quod reddit inſtrumentum ſuſp ectum, ſi nõ re d⸗ nent alij teſtes ſufficientes. ma Inia Q Licet vnus ex teſtibu. Si 8 111 D⸗ gnoſcat(ulunſ uunnnd deeſ d apertio:ſed redditur ſcriptura ſuſpecta.h.d.gt tffenn buius eſt, quod non publicabitur per iudicem ad etermz memoꝛiam virtute.l. publicati.C. de teſta. niſi alio moe ſides ei imponatur.Et aduertendum, quod aut apparet manifeſte, quod illud eſt ſignum ſuum,: ſua ſi ubſcriptioꝛa tunc quantuncunq; neget, vel dicat ſe dubitare non red⸗ ditur ſcriptura ſuſpecta:imo ſtatur ſigillo.⁊ ita intellige glo. j.pic in fine. Interdum vero non apparet manifeſte. ꝗ deſtructi ſunt characteres: vellitera eſt extincta: tůc babet locum iſte tex.t per quem dicunt doc.quod ſi vnus argumẽ in. ſci⸗ ex teſtibus neceſſarijs ad inſtrumentum contradicat in⸗ ſtrumento, et dicat,;nunquam fuit pꝛeſens contractui de quom inſtrumento: red ditur inſtrumentum ſuſpectũ ſecus firemanerent alij teſtes ſufficiẽtes:vt.lheredes pa laman pꝛinc.de teſtamen.vbi de hoc vide per Bar. ꝛ incc. cum Joan. Eremita.per Innoc.de fide inſtru.: per Cy. in.l. in exercendis. C. eod. titu. Summarium.. Scriptura, quod dicatur etiam publica, quando in ea eſt ſcriptum aliquid pertinens ad publicum. Res que continere poteſt aliquid ad meam vtiltatẽ, po⸗ teſt etiam dici mea. Hotarius poteſt eſſe rogatus de teſtamento in ſcriptis,ji cet ignoꝛet contenta in eo. 7 CHo in iſto pꝛin⸗ bularum. cipio quoq ali/ quan do ſcriptura dicitur publica non ex eo, lquod ſit ſcripta manu publici notarij: ſed ex eo:quod continet aliquid pertinens ad publicam vtili⸗ tatem:vt vltimam voluntatem:vtj. eo.l. vel negare. Et ad uertendum, quodtalis ſcriptura poteſt pertinere non ſo — — — — 7 8— lum ad illos, quibus nibil eſt relictum: ⁊ qui volunt eam impugnare:vt patet.j. pꝛoximo.‚.⁊ in..ſi plura ſm vnã lec.¶ Ho. quodf aliquid dicitur eſſe meum non ex eo, qõ habeã dominium:nam iſtius ſcripture pꝛiuate dominiũ non eſt legatarij, ſed heredis in rebus pꝛoxi.⁊ tamen dici tur eſſe legatarij:quia continet aliquid pertinens ad eũ. ¶ Altimo no.hanc glo. tque incipit, authoꝛitate. pꝛo eo quod dixi in pꝛinc.quod reputatur ſingularis:⁊ notarius poteſt eſſe rogatus de teſtamẽto in ſcriptis, licet ignoꝛet contenta in eo, pꝛo quo bonus te. in. l. iubemus. in f. C.de teſta ⁊ quod no. Bar.in. lj. Summarium.. Aenientes ab inteſtato poſſunt petere teſtamentum aperiri.Et contra teſtamẽtum quod ex foꝛma ſtatuti exe⸗ qui debet poteſt de nullitate opponi.nu.2. Notarius rogatus de aliquo teſtamento, vel inſtrumen⸗ to qnantuncunq; nullo:illudtamen ponere debet in pꝛo⸗ tocollo: niſi cancellaret de mandato teſtatoꝛis, vel con⸗- trabentium. Teſtamentum, cum cancellatura, ſi reperitur imbꝛeuia tura notarij defuncti, quod debet per notarinm cui com miſſe ſunt dicte imbꝛeuiature cum dictis cancellaturis ublicari.. h otarius, qui confecit inſtrumentum nullum, ſed falſum: an puniatur:remiſſiue.Et ibi, quid in teſter llud edictum ba⸗ M. eſtamentu mm. KeThun immpen ſ4 We oieztolk. t munaEtfiſtnn defietu'L,= iſia 1 tur rrecrton, wmanitta nd winuar unsmnd, nulgrniin ralt dinm ſ rüärttan tiliſeti 4 3 b falicliguisgumbid mnulte reltanetpiin ſruncoietlüiquis liomn „Summar nutrunsreuelans ſeretate agapena puniatur: pensmoctem alicuins debet gidybiterur. da(Ro ergo ronotariusb ntainteſtamento pelyltimar moteſtore::ſifaceretpoſſet KFrenelisſecretaalterinsept. daatintentiam teſtatoris bene dumamſbinon ſit abſcöſunn. darinccam damor deteſti fauialegat morten aiirils uyrlumitor viuere vſcz adcen ünnm Foinſed ſideſuazti dragujraturvide hiepleneper „Summari 2 UIng damaanüven dninonſed num. n rianemi n 9 d ene te mnoin ſe antoft. ndt 8 ufair dh „, ddeenan renntaper Jmain. CiCod.Nt. ¹ Jummarin, ara gnod dicatr cinaa, am abanich dertnesunin ntinerepottſt liqin mca. deſt eſſerogztusdetten ontentamco. Abularum vod ſit ſcripta mam unct Aiqnid pqtna mam volantatemétia qvodtalsſcrpturapt dulbus mblcſträlicn rt pattt ipꝛoxinoſ i nod annid dictrcim. nimmam iſttus ſcu In ſed berecisinſtteft rrircvis continctaina ,2„ ren bancgo qnc maptn dancauod reputri Deteſtzmätinrs aꝛtusdeteſtanctonine dgoocpo bomnsiin no. Bar inl 7 1 ¹ 1„ Infſiuc 1(09 142(“ 9 Jg 40 nentuné Quemadmo.teſtamen.aperian. ſtamento nullo vel irrito. hoc dicit no. ¶ tSi enim filius qui aſſerit ſe pꝛeteritum:⁊ ſic vult teſtamentum impu 8 re, petat pſum aperiri,debet audiri: quia inten eſt ſua. Et eodem modo ſi veniẽs ab inteſtato dicat ipſum eſſe effe⸗ ctum irritum:quia inſtitutus moꝛtuus eſt bereditate nõ adita:⁊ ſic petat aperiri,vt videatur quis fuit inſtitutus: ⁊ poſſit hoc pꝛobari:debet audiri, vt hic: licet pꝛopꝛie lo- quendo non dicatur teſtamentum, niſi illud quod eſt vali dum ⁊perfectum. ¶ Et jſiſtatutum diceret, quodteſta⸗ menta mittantur executioni, ſi aliud nõ diceret, poteſt op poni de nullitate ad impediendam executionem. Ad qò 5. de teſta. mili.loiuus. ¶ Et per huncf tex.dicũt doc.qð quantuncunq; teſtamentum ſit nullum, vel etiam contra⸗ ctus:vel ab eis fuerit receſſum:nihilominus notarius de bet ipſum ponere in libꝛo ſuo:nec debet ad inſtantiam te⸗ ſtatoꝛis vel contrahentium taliter abolere, quod non re⸗ periatur: ſed bene poteſt cancellare de mandato teſtato- ris:⁊ adhibere teſtes in tali mãdato. ¶ Item dicit Bart. 4 Tꝓꝙ ſireperiatur imbꝛeuiatura in libꝛo notarij moꝛtui:te⸗ A 5 ſtamentum cum cancellaturis dehet publicari per alium notarium cum eiſdem acancellaturis: ne maioꝛem fidem faciat ſua ſcriptura, qᷓ; oꝛiginalis. Roc puto verũ niſſ per indicem aliud fuerit pꝛonunciatum:quod poteſt fieri cau ſa cognita.: hoc ita fuit factũ in quadã queſtione. C An autem incidat rquis in crimen falſi, ſi ſcriptura nõvalet, ⁊ eſt falſa. Item ſi non valet dictum teſtis, puta: quia depo- ſuſt nõ iuratus:⁊ teſtificatio eſt falſa.dic vt plene no.j. ad leg. Falcid.l.ſi quis legatum.vbi diſtinguitur inter aper⸗ tam nullitatem ⁊ velatam:vt pꝛimo caſu non teneatur de falſo:ſecundo ſic, vt I. ſi quis aliquid..teſtamẽtum. de pe. Summarium.. VNotarius reuelans ſecreta teſtatoꝛis ante moꝛtem il lius, qua pena puniatur: Allegans moꝛtem alicuius, debet illam pꝛobare. 7 b it t CEx hoc edicto non po S 1 du 1 2 Ur. teſt agi, niſi moꝛtuo teſta⸗ toꝛe.h.d. ¶ No.ergo, tꝙꝓꝙ notariusb non debet cancellare contenta in teſtamento, vel vltima voluntate alicuius:niſi moꝛluo teſtatoꝛe:⁊ ſi faceret, poſſet puniri extra oꝛdinem tanqᷓ; reuelãs ſecreta alterius:vt.l.ſi quid aliquid.j. de pe. Sed ad inſtantiam teſtatoꝛis bene debet publicare tweſta mentum:cum ſibi non ſit abſcõſum. Ad quod facit quod habetur in.c.cum clamoꝛ.de teſti. ¶ Altimo iſte. g. allega tur, ꝙf qui allegat moꝛtem alicuius, debet eam pꝛobare. Nam pꝛeſumitur viuere vſq; ad centum annos. Ad hoc vide bonam glo.in.. ſed ſi de ſua.a. titu.j. Que autem pꝛo- batio requiratur:vide hic plene per Bar. „Summarium.. Interdictum de tabulis exhibendis, in quibus diffe rat ab hoc edicto: Dominiumſcripture teſtamenti, quando pertineat ad beredem. Si quis Cnot hic differentiam inter offi⸗ cium iudicis, quod oꝛitur ex boc edi cto:quia illud imploꝛatur contra non negantem tabulas teſtamẽti eſſe apud ſe:⁊ interdictum de tab.exhib.q illud datur contra negantem:⁊ ex hoc reſultat alia differentia: quia in pꝛimo non requiritur oꝛdo iuris:nec datur libel⸗ lus:cum pꝛocedatur contra confeſſum:vt.l.pꝛoinde.ad le gem Aquil.Sed in ſecũdo datur libellus, lis conteſtat᷑. ⁊eſt aliud remediumj. actio. ad exhibẽdum, qð competit pꝛo omni ſcriptura, pꝛo qualibet re mobili:⁊ etiã vbipꝛe- tenditur intereſſe:⁊ lis conteſtatur: vt in.l.iij.. eſt autem. ad exhibendum. ¶ Item no.in.l. ſequenti, t quod domi- nium ſcripture teſtamẽti pertinet ad heredem.Iſtud eſt verum, quando fit in eo quodpertinuit ad teſtatoꝛem: vt in teſtamento in ſcriptis facto in charta teſtatoꝛis: ſed ſi iat in charta notari, dominium pertinet ad notariũ. Et ſialiquis recolligat ſuis nummis a notario, ad illum per⸗ 2 3 tinebit iure dominij.⁊ de hoc loquitur.l.qui accuſare. cũ ſi.C.de eden.quod non tenetur edere aduerſario ad actio nem fundandam:ſed ad fundandam inten. exceptionem, vel replicandum ſic. e Summarium. Elrchidiaconus Wononie poteſt cogere doctoꝛes ad iurandum deidoneitate doctoꝛandi. Judex ex officio poteſt pꝛo teſtibus mittere,⁊ eos exami nare. Teſtes etiam in cauſa ſummaria debẽt eſſe citati⁊ iurati. 4 Sententia ſi eſt lata a pluribus delegatis, coꝛam omnibꝰ 2 3 eſt appellandum. — 144 1αs ¶ In verb. co Amabinitio. GSurnde S Sc. Archidiaconus Goñ poteſt cogere doct. Qad iurandum de idoneitate ſcholaris, qui de⸗ bet connentari in aliqua facultate, ſᷣm Jac.⁊ Cy.in iſta.l. cum ab initio. Ar. †ꝙ iudex ex officiò ſuo poteſt mitte 1e pꝛo teſtibus,⁊ recipere eos:vt in gl. ¶ Mo.qt licet cau ſaſit ſummaria, teſtes tamen debent eſſe citati ⁊iurati. Adde tamẽ quod no.de his qui.vt indig.l.poſt legatũ. 4 F. bis vero. ¶ Secundo no. far. ex illis legibus ſimulcon iunctis, ꝙ ſi plures delegati tulerunt ſententiam:a ppellã dum eſt coꝛam omnibus/ſi omnes inueniuntur: aligs co- ram maioꝛi parte.ſ.ſi maioꝛ pars inueniatur: vel ſi nemo inuenitur coꝛam honeſtis perſonis:vt.l.ſed ⁊ ſi quis ex ſi⸗ gnatoꝛibus.⁊ dic vt in.cj.de app.in cle.per Bal. Summarium. Teſtes examinandi extra territoꝛium, debẽt exami⸗ nari per iudicem illius territoꝛij. Teſtis nõ debet relinquere facta pꝛopꝛia pꝛopter aliena. Teſtis habet publicum officium authoꝛitate,non admi- niſtratione. Oꝛdo pꝛopter neceſſitatem pꝛepoſteratur. E½ d ſi U i8 ¶ No.hoc t quod iu⸗ ꝗ dey poteſt mittere offi cialem ſuum ad recipiendum teſtes extra ter- ritoꝛium:vel dic, quod debet committere iu- dici illius terre, quod recipiat iuramentum, ⁊ dictum il⸗ lius teſtis. Et illud eſt verius:⁊ dic vt hic in glo. ¶ Ho.qꝙ; ad officium iſtius iudicis recipientis nõ pertinet aliquid niſi ipſa receptio:reliqua enim debẽt expediri per ipſum committentem:quod no.( Secundo no.t quod nonde- bet teſtis dimittere facta pꝛopꝛia pꝛopter aliena:⁊ qð offi ciũ teſtis non debet eſſe ſibi damnoſum. ¶ Tertio no.te⸗ ſtes t habere publicum off cium.ſ.authoꝛitate non admi⸗- niſtratione. Niam tunc mulier non poſſet eſſe teſtis. quod eſt falſum:vt.S. de teſta.l.qui teſtamẽto.g.mulier pꝛopter⸗ ea. ¶ Altimo no. hicpꝛopter neceſſitatem oꝛdinem pꝛe- poſterari:vt ibi, dum dicit:tnnc deinde c.ſic. 6. de iniuſto teſta.l.ſi quis filio. ver. ſi quis foꝛte. Et hoc faciunt iudices frequenterquando periculum eſt in moꝛa:quia incipiunt a pꝛecepto:⁊ pꝛopterea iuſtificant ipſum per examinatio nem cauſe:vt no.in.l.de pupillo..meminiſſe.de noui ope⸗ ris nuncia. Bald. ☛ 2 in duobus. In9um ]uod illud quod fit naturaliter perinde eſt ac An eret hominis artificio:: allegat ad queſtio nem de equo per ſe currente ad bꝛauium, de quo cecidit Si tabul e C H 0. gl. quod admittitur inter/ *dum certa petitio non tamen ad- mittitur incerta petitio:nec incerta condemnatio: et idẽ no. in. li.. ſi quis argentum. depo. I quis fecerit. Gras 1 4 cunctatus dicta teſtium ille, qui vidit dicta te- Ilſtium:niſi viderit oꝛiginaliter. Bald. y iü 171 a ¶ Cum eiſdẽ. Aqdde et vide Spec.in ti.de inſtru. edi. col. iij.circa nt.ver. illud quoq; pᷣ̃⸗ terea.⁊ ibi go. Andr. Quib⸗ adde not. per Zllex. in conf. xiiij. fere ꝑ to⸗ tum in.vj. vol. ⁊ĩ cõſi.clxxiiij. circa pꝛinci.in vij.volu. (CRotarius non debet re⸗ uelare ſecreta teſtatoꝛis ad⸗ huc viuentis. 7 no. Bar. in.l. fi. in. v. col. ver. querit᷑ vtrum ſubſtitutuspu pillariter. in fi. vbi dixit non dari heredi in ſtitutoteſtamẽ tũ viuo teſta⸗ toꝛe.C.de edi. di. Adr.tol.vñ intulit ꝙ eoip ſo, ꝙ heres bʒ teſtamentũ eſt quedã pꝛeſum Pptio, quodte⸗ ſtatoꝛ ſit de⸗ functus. PN, — 2 NA 4—— 4„ —— Spi e — S19Skr,e 44*. 1 822 3 ₰ Zudo. Roma.in pꝛimam Inſoꝛ.part. ¶Si quis omiſſa cauſa teſtamenti. Rub. geSummarium. Remedium buius edicti, quando habeat locum? Cauſe, pꝛopter quas repudians ex teſtamento: vt habeat ab inteſtato, non teneatur legatarijs. 3 Iſtud edictum, quod non babeat locum, quando legata eſſent repetita ab inteſtato. Retoꝛ volun,.* AN ſeuidentiam quod interdumft queritur, — ſcum beres repudiat ey teſtamento: non tt ipſe habeat ab inteſtato: ſed vt alius abeat ab inteſtato: vel ex ſubſtitutione vulgari non participata fraude cum illis:⁊ tunc etiam ſ poc faciat in fraudem legatoꝛum:vt pereant:quia nõ erãt repetita ab inteſtato, nec taliter ab inteſtato relicta, qᷓ cẽ- ſerentur repetita a ſubſtituto:⁊ tunc non habet locũ iſtudl edictum, nec extẽſiones circa ipſum facte:quia nec ipſi te⸗ nentur ad dicta legata:nec illi ad quos vadit bereditas: vt j. eol.. ſi quis omiſſa. Interdum repudiat ex teſtamen- to:vt ipſe idem habeat ab inteſtato:⁊ tũc eoipſo in dubio videtur feciſſe in fraudem legatoꝛum, que non erant ab inteſtato repetita:⁊ in iſto caſu emanauit edictum pꝛeto- ris:vt teneatur ad legata perinde, ac ſi ex teſtamento adi uiſſet j. eo.l.ſi duo heredes.niſi appareat, quod ex aliqua alia cauſa iuſta fecerit, non pꝛincipaliter ad frandandum 2 legatarios. ¶ Cauſe vero ſuntt multe. Pꝛimo ſi ſibi da⸗ ta erat licentia a teſtatoꝛe repudiandi ex teſtamento,⁊ ha bendi ab inteſtato:vt.j.eodem.l.quia autem.verſi. plane.⁊ S. non ſimpliciter. quamuis etiam videtur dare vt ipſum inſtitutum ſibijpſi ſubſtituat: vt.j.eadẽ.l..ſi pꝛoponatur. Item eſt alia cauſa legitima, ſi teſtatoꝛ voluit quem frau- dare debito ſuo grauando ipſum, vltra quam deberet.j. eodẽ.l.excuſatis. Item ⁊ ſi hoc fecerit:vt euitet onera, ad que indebite implicabatur adeundo:vt. 6. de acqui. her.l. Füenigieeder euitandum damnum, quod indebite incũ- Sebat:vt j. de lega.ijl.cum pater.. Titia. in fi. babet ergo locum edictum, quando fecit ſolum ad hunc finem: vt be⸗ reditatem lucraretur, ⁊ legata non ſolueret: vt. j. ea.l.§. nõ 3 querimus. verſi. toties. igitur. C t Si autem legata eſſent repetita ab inteſtato:tunc iſtud relictum videtur ceſſare: quia repudiando ex teſtamento, ⁊ adeundo ab inteſtato, etiam ſi hoc edictum non emanaſſet:nõ fraudabuntur le⸗ b gatarij:⁊ vt refert Cy.in.l.j.C. eod. tenet quod etiam hoe caſu habeat locum hoc edictum:⁊ quod ipſe tenebitur ad legata, non tanꝗᷓ repetita ab inteſtato: ſed tanqᷓ; relicta ex teſtamento.Sed ego non video ad quid iſtud ſit vtile:niſi aliquod intereſſe pꝛetendatur. Interdum quis repudiat ex teſtamento, non vt ipſe habeat, ſed vt hereditas vadat 1' ad alium venientem ab inteſtato, vel ad ſubſtitutum vul⸗ garem: ⁊ tunc non erat pꝛouiſum per edictum pꝛetoꝛis. Sed pꝛouidetur per reſcriptum Imperatoꝛis ⁊ per extẽ ſionem Juriſconſul.et de hoc babetur in fin. huius legis cum leg.ſequen.⁊ in iſto pꝛincipio ponũtur due cauſe, per quas emanauit hoc edictum. Pꝛima vt occurratur calli⸗ ditatibus volentium lucrari, ⁊ non ſoluere. Secũdo vt vo luntas teſtatoꝛis ſeruetur. vr Summarium.  DHeres, qyui iuſſus eſt a teſtatoꝛe tranſpoꝛtare oſſa ſuoꝛum parentum de vno loco in alterum ſub pena pꝛiua tionis: quo in caſu alius eſt inſtitutus: an pꝛiuatur here/ Ate requiſiuit⁊ habere non potuit:licet aliud non fe rit. 2 Lonfuſio legitime facta: non reddit aditionem nullam. Et parui. ſ Eran ſi potuit quis hereditatẽ abere ex teſtamento, non ex perſo⸗ nafua:ſed eius, qui erat in ſua poteſtate, ⁊ noluit: ſed po- tius voluit eam ab inteſtato: incidit in hoc edictum.p. d. vſq; ad..ſi pꝛoponatur.(Hot.quod ſiue dominus non iubeat ſeruo quod adeat, ſiue iubeat ⁊ cum ille noluit ob⸗ t, vel compelli nec excuſatur ad queſtionem e Autina iuſſit ſes a die moꝛtis temperare, dominus ipſum non compuli fecit per iudicem eſt, quod ſibi imputetur: pꝛopter ſolum iuſſum. Et iſte text facit quam habui hoc anno. Nam quidã doc.d Pereci 8—„quod deherek inera ſex men ue tranſpoꝛtare oſſa parentum ſuoꝛum, qu Per rie ad ciuitatem Aoutinenſem, alias peinabarun u reditate:⁊ quod deueniret ad quẽdam alinm. Ille be 3 requiſiuit fratres minoꝛes, apud quos erant oſſa vt 85 mitterent eum aſpoꝛtare. Illi denegauerunt:vnd e be vlterius nihil fecit:dicebatur quod erat pꝛiuatus: q debe bat adire PDapam ⁊ impetrare, quod compellerẽtur— ſeruanda voluntate defuncti. Quidam alius doctoꝛ 8 ſuluit pꝛo iſta parte:⁊ pꝛo ipſo benefacit iſte textus. Eg nolui conſulere:quia cum iſtud depẽdeat a ſolo pꝛinci 3 reputatur adeo difficile:quod cẽſetur impoſſibile:yt ndr. in.l. apud Julianum.in fin.de lega.j. Et ideo potius videt Pꝛeceptum illud nullum:quia non ſubſiſtẽte legitima ca ſa illi fratres non debebant:nec poterant de jure dare d centiam aſpoꝛtandi ſine licentia Mape: licet ſabſitente iuſta cauſa potuiſſent cum ſui ſuperioꝛis licentia:yt. C de religio.⁊ ſumptibus funerum.a.l.fin.⁊ que ſit inſta cau ſa:die vt ibi. Iſta vero voluntas defuncti non erat iuſta cauſa:⁊ ideo dixi quod pꝛeceptum non tenebat: et ita re⸗ perio in ſimili determinatum bic per quoſdam antiquos docto. Altramontanos.Zld hoc de verboꝛum oblig.ãcõ⸗ tinuus. Kcum quis. CHota r etiam bic quod confuſio legitime facta, non reddit aditionem nullammam domi⸗ nus babet ius compellendi ſeruum. Si autem ſit facta nõ legitime:tũc mero iure annullatur: vt. ð. in.Lii.ff.quod metus cauſa. S pꝛ op on gtu r. jcee ſibi ſubſtituatur, vi⸗ detur ſibi data licentia repudiandi ex inſtitutione⸗ acci⸗ piendi ex ſubſtitutione:⁊ ideo ſi hoc faciat non incidit in edictum, quo ad legata ab inſtitutione relicta. boc dicit. videtur ergo, quod quando quis eſt ſubſtitutus ſibijpſi⸗ quod relicta ab inſtitutione non cenſentur repetita a ſub⸗ ſtitutione:alias fruſtratoꝛia eſſet ſubſtitutio:ſed pꝛopter hoc redditur valida, vt hic:ſed ſi nulla eſſent legata facta ſimpliciter:tune ſubſtitutio facta ſibijpſi non valeret:niſi eſſet mutata cauſa, quia non contineret ytilitatem: vti.ſi. S.j.a. de vulga.⁊ pup. ¶ In tex.ibi, hanc ei teſtatoꝛ dede⸗ rit facultatem.non ſic quando alium ſubſtituit inſtituto: quia non pꝛopterea videtur inſtituto dediſſe licentiam repudiandi:vt vadat ad ſubſtitutum: vtj. eodem. Julia nus.nec etiam videtur data licentia repudiandi pꝛopter hoc ſolum, quod inſtitutũ grauauerit fideicommiſſis, in caſu quo ad ipſum hereditas ab inteſtato perueniat: yt j eodem.l.qui autem. AS ummarium.. Suus licet repudiet, tamen ſuns eſſe non deſinit. Et beres remanet ſaltim nudo nomine:⁊ conſirmat tabulas pupillares. Suitatis ſola exiſtentia quod non confirmat legata par⸗ ticularia. Suus ſ repudiat:ſubſtitutus vulgaris,vel ſequẽs in gra du: an de iure ciuili babebunt hereditatem:vel beneſicio pꝛetoꝛis. ſ ¶ Licet ſuus heres repudiãdo ex Qui ſunt. teſtamento niblomnn remaneat beres:ſi tamen ab inteſtato poſſideat, incidit in edictum. hoc dicit. Dubitatio erat:quia videbatur edictum habe/ re locum in illis, qui repudiando ex teſtamento deſinunt ex toto eſſe heredes:vnde cum filius efficiatur ſtatim be/ res exteſtamento per legem:z licet repudiet, non deſinit eſſe: quod non incideret in edictum:ctrarium eſt verius: quia ſaltim deſinit eſſe in effectu:licet remanſerit nomine: ⁊ quia hunc effectum vel vtilitatem vult ab inteſtato inci⸗ dit in edictum. ¶ Et allegatur ſemper iſte ttextus in ma teria ſuitatis, quod ſuus heres ſtatim efficitur heres. per legem duodecim tabu.: licet repudiet beneſicio pꝛetoꝛis non deſinie Fäkebwn 7e alelin,, a“,. dunrjiineo r, cau! nu⸗ Mho zoed bere in. rintpaton faloie pat iirt ch gulmnsſt ope thiplargunna dlishliaöinl Cdu 1 Uerla rep reſie ofldetdeiurent ririndeicn wn fübſ iamliitinbocecitum. vick tpoſefſioadaliunp QCmergoquodnon debet zwinulam iuſtam cauſamb mooſtguam eam erteſtanent hbet aiqnam iuſtam cauſ aüroamiſtenon ettpreco. runftius pinus quieſtp dtutus. „Gummari ulan ucratinamctiande mnamſecnöbonomodoryel giquigper, C- b dIdocu unthabeatab iteſtato ſcd ndertctamentoyputagrib dirnanboutur ſtgnancn danalanz quiater intinuol oatonescalus hanantcoll üäldorugt:tme ſer weeddqlem pergenſtheregi wen ien G b di dmmamdi dem idosge W Manniay 11 qtebidgma nſedden p wamata teſäuirurmemeien iins erectangaſtg dc Uutadantunr arih 3 3 üi feputins famn ntmeemaeücni ennenorenenritadd hen eudinegnupdnan engerrendenkurpfdn aunſtanarackepatin ber ditencoenden henanenzen dnnoleianpercep, en eteih hantiapar 7 8 dis tenebitt 3 oneſen aram dcſſentcamſa enNi — 4— —— — . B =Xt . F — Adctermina npran, mortmoechragnad m quis.(pota n 2non Feccitattand as compellech eened cmero une Amald „ 4? 6 RKSh ¹M OpPonatur ]). talcendiareputiunigid ſtutioner ickofbaterg oaclegxra b ittnr »Cuod quancoquscdih abmſtitntionenonchidd es ffuſtratonacſctiit. valicda yt biciecfmin, meſubſtitntio araft canſa quia noncofta 2r pup.(JIntexibin naonſic quandolmt opteres ndctur inttra rtvadet ad ſübſttetrt mvidcturdætalicrnumi aod mſttutũ grzuuesi oiun berccitsabie mten. Zummarin t atrepaʒicttena iuir t ſctim mdonommee — aagtertuaquodi rtu 12 riit turfbftnds ne waai dabchantbacde ℳ9 ) —+ — ☛‿ — ;·₰ — — — = A₰ — — — rp c topcreSe ei⸗ 2 3 Si quis omiſſa cauſa teſtamenti. 172 non deſinit eſſe beres ex teſtamentoſi fuit inſtitutus: vel ab inteſtato, ſi nõ fuit inſtitutus. Et pꝛopter hoc talis exi⸗ ſtentia, que remsſit ſaltim nomine, confirmat tabulas pu pillares: vt.ſi filius qui patri. de vulg.⁊ pup.⁊.filius qui ſe paterna. 3 de acqui. hered. C t Et per iſtum textũ pa⸗ tet, quod ſola exiſtentia ſui beredis non confirmat legata particularia. St enim confirmaret, non eſſet neceſſarium poc edictum iſto caſu.de hoc.j.vt lega nomi. cauea.lj.. ſ cunl ſequẽ. CtEỹt facit etiam iſte tex.pꝛo opinione illo- rum, qui dicunt, quod ſi ſuus heres repudiat ex teſtamen to, vel ab inteſtato: ſubſtitutus vulgaris, vel ſequens in gradu non poſſunt habere heredit atem de iure ciuili: q ille remanſit heres de iure ciuili:ſed debet petere bo.poſ. de iure pꝛetoꝛio. Pꝛo quibus facit iſte textin fin. in verb. bonoꝛum poſſeſſ.⁊ I.qui ſe patris. C. vnde libe. Barto.te⸗ nuit contrarium, per. A. defunctis. C. de legi. hered. per. j. g.ſi quis adita.ad Tertul.⁊ quia erũt beredes vtiliter de iure ciuili:ille vero directus. Qui ſub conditione. Naus adire hereditatem nolle:⁊ facere, vt non poſſit:⁊ non fa cere:quia vtroq; caſu incidit in edictum. h. d. C In text. ibi, vt in arbitrio ſit imputaretur ſibi ſi eam non imple⸗ uit:vt.j. eo.l. Julianus.5.j. no per Bar. in. l.j..j.j. eodem. vbiplene exãminat iſtam materiam recolligendo omnes caſus huius tituli.. 8 (QOQuirepudiauit ex teſtamẽ⸗ Mon querl. to, ſi reperiatur bereditatẽ poſ ſidere:ſiue poſſideat de iure:vt quia ſit de venientibus ab inteſtato: ſine de facto non ſubſiſtente aliquo inſto titul. velcanſa incidit in hoc edictum. Idem ſi nõ poſſidet, ſed dolo fecit vt poſſeſſio ad alium perueniret. h. d. vſq; ad.„. ſi. ¶ No.ergo, quod non debet eſſe melioꝛis conditionis ille, qui nullam iuſtam cauſam babet detinendi beredita tem, poſtquam eam ex teſtamento repudiauit, quam ille quibabet aliquam iuſtam cauſam: puta ſuccedendi ab inteſtato. Nam iſte non eſt pꝛedo:⁊ nibilominus incidit in edictum:foꝛtius pꝛimus, qui eſt pꝛedo.⁊ hoc voluit dicere iſte textus. Summarium. /B Cauſam lucratiuam etiam dicitur babere, ani dat pecuniam, ſed nõ bono modo: vel dat ſed pꝛecio iniuſto. 1 18 Her. ¶ Hic incipit tractare quã Si qul 8 I1do quis repudiat exteſtamẽ to, non vt habeat ab inteſtato: ſed vt alius habeat ab inte ſtato:vel ex teſtamento:puta ex ſubſtitutione vulgari: et de hoc etiam loquitur.l. ſequens. cum duabus ſequẽ. vſq; ad L.excuſatus.⁊ quia tex. ſunt inuoluti.ideo diſtingue re⸗ colligendo tres caſus.Nam aut colluſit cum illo, nõ tamẽ aliquid ab illo percepit:ꝛ tunc ipſe repudians non tenet᷑: ſed ille ad quem peruenit hereditas tenetur ad legata, non ſolum relicta a ſe:ſeda ad relicta ab illo repudiante, que non erant ab ipſo repetita: vel non fingebantur:vt.j. eodem. ſi quis pecuniam.z. j.ceodeml. cui ſeruus. Aut re cipit ab illo pecuniam:ꝛ tunc aut equiualentem heredita ti:⁊ ſic iuſtum pꝛecium:⁊ tunc eſt perinde ac ſi ipſe repu⸗ dians hereditatem poſſideret: et ideo ad relicta ab ipſo repudiante non tenetur, ad quem peruenit hereditas: ſed ipſe ſolus repudians pꝛopter pꝛecium, quod babet: vt..ſi quis pecuniam..ſina. Aut non habuit iuſtum pꝛe⸗ cium:⁊ tunc tenetur vterq; ad relicta ab ipſo repudiante: hoc tamen oꝛdine:quia pꝛimo loco ille ad quem peruenit bereditas conuenitur:⁊ ipſo non reperto ſoluẽdo in ſub⸗ ſidium peruenitur ad repudiantem:vt infra.l.pꝛox.Et ſe cundum iſtam diſtinctionem debet intelligi iſte..dũ ſim pliciter dicit repudiantem teneri: quod debet intelligi quando pecuniam percepit:⁊ quod tunc aliquando tene bitur pꝛimo loco:aliquando in ſubſidium. ¶ Intext iibi, per fraudem.ſcilicet, participatã cum illo, ad quẽ perue- nit hereditas:alias neuter tenebitur:vt. j.eodeml. ſi quis omiſſa.⁊ dixi in pꝛincip. ¶ Et no.vnam gloſſ.ſingularem † in llicet. que ſemper allegatur:quod ſemper dicitur ba bere cauſam lucratiuam, qui dat pecuniam: ſed non dat bono modo:nec dat iuſtum pꝛeci t. i 0— ecium. facit.j. de o J. Titius puerum. bhaiſ⸗ d Summarium.. Differentia inter legat a particularia ⁊ fideicommiſ ſa, an ſit ſublata hodie, per. l.j. C. commu. de leg. 2 Clauſula codicillaris, an operetur, quod videatur data licentia repudiandi ex teſtamento, et adeundi ab inte-⸗ ſtato. Teſtatoꝛ grauans aliquem ab inteſtato an videatur vo- luiſſe, quod habeat bereditatem ab inteſtato: 4 Incidens in hoc edictum, an perdat Falcidiam. 5 Tangere quis dicatur. Aia ¶ Habens licentiam a teſtato⸗ 2 re repudiandi ex teſtamento, et adeundi ab inteſtato, ſi hoc faciat: non incidit L in boc edictum.Non tamen cenſetur data licẽ⸗ tia pꝛopter hoc ſolum, quod fuerit grauatus fideicõmiſſ. ſi hereditas ad eum perueniet ab inteſtato:⁊ ideo dicto can ſi repudiet ex teſtamẽto, ⁊ adeat ab inteſtato, pꝛimo loco ſoluerit legata in teſtamento relicta:⁊ ſi aliquid ſu⸗ pereſt de dodrante, ſoluentur fideicommiſſa ab inteſtato relicta.h.d.in effectu vſq; ad..non ſimpliciter. ¶ HNo. bic t quod legata relinquuntur in teſtamento:ſed fideicom⸗ miſſa ab inteſtato, que differẽtia an hodie ſit ſublata, per l j. C. commu. de leg. dic:vt l.jj. de leg.j. ¶ Item no.quod r per clauſulam codicillarem, ſi non valet iure teſtamen⸗ ti, valeat iure codicilloꝛum: non videtur data licentia in⸗ ſtituto repudiandi ex teſtamento,: adeundi ab inteſtato: ſed potins videtur hoc fuiſſe dictum in caſu, quo nõ poſ- ſit adire ey teſtamento:vel nolit pꝛeter tamen voluntatẽ defuncti:vt.j.eodem.l. Julianus. ¶ Item patet ⁊ ex pꝛe⸗ dictis, quod grauando quem ab inteſtato, nõ pꝛopterea videtur teſtatoꝛ voluiſſe quod adeat, vel habeat beredi⸗ tatem ab inteſtato. Sed contra de.l. ſiquis cum nullumj. de iur. codic. Sol. ibi non inſtituerat alias venientes ab inteſtato: quia tacite videtur velle, quod habeant ab inte ſtato:hic vero inſtituerat, ideo videtur voluiſſe, quod ha beant ex teſtamento, ⁊ non ab inteſtato, licet eos ab inte- 4 ſtato grauauerit.( Item no. quodille, qui incidit in hoc edictum, non perdit Fᷓalcidiam: vt. j. eo.I.ſi duo..j. Suffi⸗ cit enim ad hoc edictum, quod puniatur in eo, quod deli- quit:quia voluit fraudare legatarios, vt nibil haberent. Pꝛouidetur ergo, quod iſta fraus nibil operet᷑: ſed per⸗ inde teneatur, ac ſi adiuiſſet ex teſtamento. ⁊ dicit Barto. per bãc legem dubitando, tamen poſſe dici, quod ſi teſta⸗ toꝛ dixit, quod volebat valere teſtamentum iure teſtamẽ⸗ tiꝛ codicilloꝛum,i ſic poſuit in electione heredis, quam viam velit cligere:vt.l.fin.C.de codic.Si eligat viam inte ſtati, incidit in hoc edictum, hoc non placet: q eſt expꝛeſſe contra iſtum tex.qui vult, ꝙ ſi eſt data licentia, nõ incidit, ſed ſatis eſt data licẽtia nominatim, ſi ponitur in eius ele ctionem per modum, quemdicit Bar. Sed bic non pone batur in eius electionem, ſi bene inſpiciatur.( Altimo no. tex.dum dicit dummodo quadrans non tangatur, quod tangit, dum dicit aliquid, quod diminuat. ⁊ eadem ratione, ſi augetur, non aliter. Der quod dicit Angel. ſe alias dixiſſe in caſu de facto:cum in ciuitate Peruſij fuiſ ſet data balia certis cinibus in bono ſtatu, dummodo nõ tangerent imburſationem, ſeu ſacculos officialium,: illi ex aliqua cauſa volebant facere extrahi pꝛioꝛes ante tem pus vel conſuetudinem antea ſeruatam dicebatur, quod non poterant:quia non debebant tangere ſacculos offi- cialium. Ipſe dixit contrarium:quia tangere videntur, ſi vellent diminuere de imburſatis vel inſacculatis, aut au⸗ gere, vt hic, ſed hoc neutrum volebant facere.ſeq potius executioni mandare, licet non oꝛdine hactenus conſueto: non pꝛopterea videntur tangere.arg. hic, ⁊ ita dicit fuiſſe obtentum. In fi. tex. ibi, dicendum eſt contribui fidei⸗ commiſſa, ſcllicet, adinuicem, non autem cum legatis in teſtamento relictis:quia hoc caſu non debentur legata, ſ hoc caſu non fuerunt ab inteſtato repetita, poſtq́; in edi⸗ ctum non inciditur.ᷣm Cy. V iñ 13Ire s. 8 „—— 5 S9 e 7. ——— ——2 ee . Zudo. Koma. in pꝛimam Infoꝛ. part. — 1„ ¶ Siue fuerit data Hon fimp liciter. licentiaa teſtatoꝛe, ſi ue nõfuerit data, ſiue aliqua iuſta cauſa fuit, pꝛopter quã omiſit ex teſtamento:⁊ adiuit ab inteſtato, vel non adiuit ſed permiſit ad alium bona peruenire, ad quem de iure pertinebãt:non incidit quis in edictum. Si vero ipſe idẽ eadem bona retinuit licet non potuerit: quia non erat de venientibus ab inteſtato tenetur hoc edicto:⁊ ſiilla bona perſcripſerit contra fiſcum. hoc.d.vſq; ad..ſi patronus. ¶ In tex. ibi, aut ſi qua iuſta cauſa alia.puta, vt in caſu.. excuſatus.a. codem.vel.l. Julianus. S. de acquiren. bered. vel.l.cum pater.. Titio.de legatis.ij.in fin. C In tex.ibi, item ſi inuenerit:pone hic caſum, quod repudiauit eꝑ te- ſtamento, ⁊ non occupauit ipſe ab inteſtato: ſed permiſit bona ad alium peruenire: videbatur ipſum teneri:vt.. eodem. lij..j. Contrarium bic dicitur, ſi ad illum iſta bo- nare vera pertinebant:⁊ ſic cumillo nulla fuit concluſio. ¶ In text.ibiſi autem. Pone hic caſum, quod inſtitu- tus erat extraneus:⁊ repudiauit exteſtamento:et poſtea de facto occupauit:certum eſt, quod bona poterant ſibi auferri per venientes ab inteſtato:vel per fiſcum, ſ illi nõ erant. Ipſe boc conſyderans dimiſit poſſeſſionem, ante⸗ quam conueniretur a legatarijs:certe non poterit conue niri:ſecus ſi dimiſiſſet poſt litem conteſtatam. ¶ In text. ibi, certe. Pone bic ſimilem caſum in extraneo inſtituto, qui repudiauit ex teſtamento:⁊ cum nulli eſſent veniẽtes ab inteſtato fuit aperta via fiſco:⁊ ince perũt eſſe bona va⸗ cantia:ipſe autem de facto ea occupauit:certum eſt, quod poteſt conueniri a legatarijs antequam in eis acquirat ius nouum: vt.. eod.l.j..non querimus.quia poſſidet, vt pꝛedo. C. Sed quid ſi antequam conueniretur a legata- rijs pꝛeſcripſerit contra iſcum quadriennio:que pꝛeſcri⸗ Ptio locum habet in bonis vacantibus a die denunciatio nis:vt.l.j. C.de quadrien.pꝛeſcrip.videbatur, quod poſtea non poſſet a legatarijs conueniri: quia non poſſidet illa bona, vt heres:nec ex teſtamento, vel ab inteſtato: nec vt Pꝛedo, poſtquam acquiſiuit ius nouum:vt dicto.. nõ que rimus.Contrarium tamen eſt verius:quia non deſmit te nerilicet ius nouum acquiſiuit:⁊ ſic eſt bic caſus mirabi⸗ lis, ſecũdum Angelum in quo legata debentur: licet nec ex teſt amẽto, nec ab inteſtato fuerit hereditas adita. Re gulariter gõtra:vt l.eam quam.C.de fideicom.⁊ quod no. 5ů·.de here. inſti l. qui ſlio..j. Sed nil mirum:quia pꝛopter fraudem adbibitam in repudiando, conſeruatur tuitio⸗ ne pꝛetoꝛis:ac ſi hereditas ex teſtamento fuiſſet adita: vt J. eodem. l. duo heredes. Si atr onus ¶ Licet quishabuerit iu P ſtam cauſam repudiãdi ex teſtamento, ⁊ amplectendi ab inteſtato: ſi tamen poꝛtionẽ ſui coheredis habet, facta colluſiõe cum eo:tenebitur pꝛo illa ad relicta ab ipſo coherede.hoc dicit. ¶ In textu ibi, legatoꝛum actionem.ſcilicet, relictoꝛũ a coberede: vt infra Ppatet. dum dicit, que in Titium competeret ⁊c. nõ autem elictoꝛum a ſe:quia illa non valent: cum non potuerit in legitiwa grauari: vtij. de legatis.iil. cum patronus. per quam rationem non habuit hoc neceſſe repudiare ex te/ ſtamento, qui etiam ſi adiuiſſet ad illam non teneretur: ſi tantum hoẽ fecit, non dicitur pꝛopterea fuiſſe in dolo: vt B. codeml. excuſatus.tenetur ergo ad relicta a cohere/ de: quia non ſolum ille, qui repudianit incidit in edi- ctum:ſed ille ad quem peruenit poꝛtio repudiata facta colluſione cum repudiante: vt ſupꝛa eodem.lſi quis pe/ cuniam.gloſſa tamen bic videtur dicere, quod etiam ad velicta a ſe tenetux:quod non eſt verum per iam dicta: et miroꝛ de gloſſa, 3 0 d„ ¶ Qui potuit intentare 12 cedictum. contratabu.⁊ noluit, ſed otius ab inteſtato habere voluit:non liberis et parenti/ us tenetur, quibus tenetur ſi contr atabul. impetraſſet. boc dicit. Et glo.hic,⁊ docto.laboꝛant in ponendo exem⸗ plum: ⁊ non tãgunt iudicio meo verum intellectum. Tu autẽdic clare, qd loquit᷑ in filio inſtituto, ſiue erat in pote ſtate,ſiue emãcipatus, qui petere poterat beneſicio emã⸗ ꝗparti pꝛeteriti, qui contratabu. impetrauerat, ſimiliter ⁊ ipſe intentaret:vt.i.iij.õ.ſi quis ex liberis.j.de contratabu. quod ſi feciſſet tenetur liberis: parentibus legata pꝛeſta re, non extraneis per titulum. de legatis pꝛeſtand. Ipſe boc non fecit:quia repudiauit ex teſtamento, amplexu eſt ab inteſtato, per vnde liberi, ſierat emancipatus: 35 de iure ciuili,ſi erat in poteſtate, per id quod dixi in lig qui ſunt in poteſtate.a. codem. Certe tenetur liberis l5 1 rentibus, quos fraudauit: alis non:quibus non tenetu 1 ſicontratabu.intentaſſet. Nuic tamen lectu. ob.liſi fili 4 ſeodem. vbi dicitur, quod tenetur omnibus etiam Iun neis. Pꝛopter quod gloſſ.⁊ docto.repꝛobant hanc lectu Tu dic quod hic debet intelligi, quando emãcipatus tu. teritus intentanit contratabu.⁊ tunc eſt verum, quod i 3 ſtitutus intentando ſimiliter tenetur coniunctis ta deunn perſonis:⁊ non extraneis. Sedll. ſi filius. debet i mallig quando emancipatus pꝛeteritus contratabu. non uten⸗ tauit, quo caſu licet inſtitutus nullo modo intentare o ſit:vt..ſi poſt moꝛtem.·. fina. de contratabu. nipilomind intentando eam tunc omnibus tenetur, etiam extr Ane 35 ſicut ſi adiuiſſet ex teſtamento:yt in.lnonnunquam.j dei gatis pꝛeſtandis. per quam legem datur intellectus ad iſtum. g. et ad illam legem, ſi filius. tunc enim repudian do contratabulas, ex teſtamento et amplectendo pin⸗ teſtato, fraudat etiam extraneos. Ideo illis tenetur 1t dicta.l.ſi filius. 4 74 21 11 2 ¶ Legata que deb S 1 libertas. boc cctonan dioun innr debentur, niſi impleatur aditio ſub qua fuerunt relicta hoc dicit.Et idem eſt dicendum in legatis, que conſerua- tur per authen.ex cauſa. . qun 8 ¶ Pꝛo eo, quod eſt dandum N Degratia conditionis implende non competit actio: et ideo illud per hoc edi⸗ ctum non ſeruatur. hoc dicit. Et ſemper il⸗ la lex allegatur, quod ea que ſunt in conditione„nonſunt in diſpoſitione. Et vide hic quod no. Cy. C. de cadu.tollẽ. S. ne autem.in.ij.q.⁊ Barto. in.l.licet.j.vt lega. nomine ca⸗ ueatur. Aliquando tamẽ, quod eſt in conditione, videtur eſſe in diſpoſitione:vt.j.de oper. liber.j.ſ ita ſtipulatio fa/ cta. Regulariter contra:vt bic. Et ideo per illa verba, ſi deceſſerit ſine liberis, perueniant ad talem:non cenſet᷑ te⸗ CTum ſubſtitutig. Ltamamem De ſubſtituto vulgari, non coͤſeruatur per hoc edictum:ſi vna cum inſtitutopol ſidet ab inteſtato.h d. ¶ Sed ſi ſolus inſtitutus poſſide⸗ ret ſecus:vt.j.eodẽ..ſi in teſtamento..ſi quis.Et ſic ratio poſita in tex. hic, nõ ſufficeret ſola per ſe, ſi ſubſtitutus nõ poſſideret vna cum inſtituto:ſed coniuncta hac poſſeſſio⸗ ne, eſt vna:: ita ſolue iſtud contrarium difficile. licet gloſ in.l.contraria aliter dicat. Si du 0 ¶ Si inſtitutus: ſubſtitutus vulga⸗ 1 eris repudient exteſtamento, et ambo poſſideant ab inteſtato:quilibet ipſoꝛum tenetur pꝛo reli ctis a ſe tantum:⁊ non pꝛo relictis ab altero. Sed ſi alter tantum poſſideat, tenetur pꝛo relictis a ſeipſo tãtum ſine dubio:pꝛo relictis vero ab alteris.ſimiliter ipſe Lie 17 netur. napdcingicnitum rpektoinſtptoß. nhau renim, 3 m nr adrdictactan, 1 8 ſabſttaon cndo Utunüt quinonpoſſdhtſe 1 oyinmonus lnöSe aner aliasquiz oquitur rrzbabebatpropriumonus, doyera akeriusteneatur:mibi iawotſunmauinonfacien tgonec quamfactt Banto mäumez quein ſummariooit „SGummar „Loneurſusinſtitatirſubſttt Matr. 8 tus repudiantexteſtan erorxlitum quod er⸗ mungeitnn agquoliettoumin uiobo Cfoqlietreguler Kisinttuiſnaitn nlgan Eeeitntoneſäbſtkutasnon ddnertlpoſ aditam Cde im 1 Rin addamnt wsmaRtntonenſghs 3 aattnnenſolic. tüanurtamen teneri * Summar TStines vetooi inabrr nr ie ma Sr 60 nc AIn„ A Rahy 1 cen teſt mdustne euüh er mcis der Ktoetinlnrn iIS. Per. 1. p ronam lec. M 1 8 1 1 em 1 Lulam c. „. 8 keroASe. M ne u ddeſt inpetr 7 Al AFTImIE AA 35 1 Kmpctke J, O. Cchlae am non ſeruꝛtur bordſ er guod ea qptſumune eEt vide biccnotmen 1in.. Bartomlltitn aando tamé, qnodciia donc:vt.j. de oper ldelig ter contra-vt bicfti liders peruenantat ſcubcris mcaſu quwoer V oteſt dicko caſudeira abct-quianccilletr * 1 7 AAAn Aer 1(Conamo nencrtheſa. 4 jnon ſolle⸗ —¹„„Arvn ab inteſtato cum alone⸗ LNA hefrneLnn ni 2b ilo qutlbettmce⸗ n 5b „* Amufß ua reccpta qull n Acaorum. achonen. e„— Arf f 4† Krtdllan, 4 uAn „ Hartel h Pal 4 ieipauit fraudem cum illo: et pecuniam ſibi 884 üarianden dedit:tunc etiam ille tenetur inſoli- dum excuſſo pꝛius poſſeſſoꝛe. hoc dicit.ſecundum intelle⸗/ ctum, quem puto verum:: ſecundum quem non eſt fien⸗ da differentia inter inſtitutum? ſi ubſtitutum. Glo. autem videtur facere differentiam in hoc, quod quando inſtitu tus poſſidet ſolus ab inteſtato data pecunia ſubſtituto, quodtuncin ſubſidium, reperto inſtituto non ſoluendo, fubſtitutus tenebitur non ſolum pꝛo relictis a ſe:vt ex pꝛe cedentibus patet:ſed etiam pꝛo relictis ab inſtituto: non ſic econtra, ꝗñ poſſideret ſubſtitutus ſolus data pecunia inſtituto:tunc enim reperto ſubſtituto non ſoluendo:inſti tutus in ſubſidium tenebitur ſolum ad legata relicta a ſe, non ad relicta a ſubſtituto:ꝛ ſic minus grauatur inſtitu- tus, qᷓ ſubſtitutus in dictis caſibus. Et ponit rationẽ di⸗ uerſitatis:quia pꝛimo caſu relicta ab inſtituto cenſentur repetita a ſubſtituto:vt.xlicet Imperatoꝛ de lega.j.nil mi rum ſi reperto inſtituto poſſeſſoꝛe non ſoluendo, ſubſtitu⸗ tus qui babet pecuniam:: ſic videtur habere hereditatẽ: tenetur ad relicta etiam ab inſtituto:non ſic econuerſo: q relicta a ſubſtituto nunqᷓ; cenſentur repetita ab inſtituto. Et ideo etiam in ſubſidium ad illa nõ tenetur:licet tenea⸗ tur ad relictaa ſe, poſito: quod coheredes non poſſi ideãt. Barto. vero videbitis in..fin. j. eodem.aliter ſentire intel⸗ lectum buius..quod quando alter tantum poſſidet da- ta pecunia alteri:cum ille, qui pecuniam recepit in ſubſi⸗ dium tenetur ad relicta facta a poſſeſſoꝛe: ita demum ſi ipſe non erat grauatus pꝛoprijs relictis:alias non graua tus, niſi ad pꝛopꝛia: quod mitins agitur cum eo, poſtq́; ha bet pꝛopꝛium onus.argu.in.l.licet Imperatoꝛ:de leg.j. vn de non facit differentiam inter ſubſtitutum ⁊ inſtitutum: ſed vtrum ille, qui non poſſidet, ſed pecuniam recipit, ha- beat pꝛopꝛium onus vel nõ. Sed iſtud videtur ſentire iſte tex.in ver.⁊ alias. quia loquitur in caſu pꝛecedenti, quãdo vterq; habebat pꝛopꝛium onus:⁊ tamẽ vult, quod etiam ad onera alterius teneatur:mibi videtur quod poſſit in⸗ telligi, pꝛout ſummaui non faciendo differentiam, quam facit glo.nec quam facit Barto.Et ad tex.debet ſuppleri ſecundum ea, que in ſummario dixi, NSummarium. Concurſus inſtituti⁊ ſubſtituti vulgaris, quãdo ad- mittatur. = 1 1 Si inſtitu⸗ abinſtitutO. G. ue tus repudiant ex teſtamento,⁊ adeunt ab inte catato:relictum quod erat factum ab vtroq; ip- ſoꝛum, petitur a quolibet eoꝛum inſolidũ: ſed ſufficit vna ſolutio.h.d. ¶ MNo.ꝙ licetrregulariter non admittat᷑ con curſus inſtitutia⁊ ſuaſtituti vulgaris:qꝛ ſi inſtitutus eſt be res ex inſtitutione:ſubſtitutus non poteſt eſſe ex ſubſtitu⸗ tione:vt.poſt aditam.C. de impub.: alijs ſubſt. Bene ta men poteſt ſingi quãtum ad damnum ipſoꝛum ꝓ inſtitu⸗ tus fuerit ex inſtitutione inſolidũ:⁊ ſubſtitutus ſimiliter fuerit heres ex ſubſtitutione inſolidum:teneatur ad lega tum factum a quolibet ipſoꝛum:⁊ tamen ſi inſtitutus hic adiuiſſet, ipſe ſolus teneretur:⁊ non ſubſtitutus. Et econ⸗ uerſo, ſi ſubſtitutus adiuiſſet ex ſubſtitutione, ipſe ſolus teneatur:⁊ non inſtitutus:⁊ tamen ſineuter adiuit ex te⸗/ ſtamẽto, quilibet eoꝛum tenetur inſolidum, ac ſi adiuiſſet. habentur tamen vt duo rei debendi:quia vno ſoluente, al ter liberatur. Summarium. ᷑ ctiones pꝛetoꝛie quando ſunt rei perfecutoꝛie, dan tur contra beredem. 1 ¶ Hee actio licet pꝛe/ Heredem elus. toꝛia dat᷑ contra belede eius, qui omiſit ex teſtamento, ⁊ adiuit ab inteſtato: ſecus ſi non adiuit, licet ſit caſus, in quo pꝛopter ſuũ dolũ detur actio cõtra eum ex hoc edicto.h.d. ¶ Matio diuerſitatis — Si quis omiſſa cauſa teſtamenti. 173 eſt:qꝛ in pꝛimo caſu quando adiuit ab inteſtato obligatur ex ſuo quaſi cõtractu:qꝛilla aditio fingik fuiſſe ex teſtamẽ to:vt. j. eo lduo. Et quando dolus alicuius purgatur per actionenreæ contractu, vel quaſi, datur actio contra bere⸗ dem doloſi.vt.. depo.l. ſi hominem.. datis. Sed in ſecun do caſu non poteſt dici, ꝙ teneatur ex contractu vel quaſi, poſtq́; nõ adiuit:ſed tenetur dũtaxat ex dolo ſuo. Et ideo actio non datur cõtra heredem eius:niſi quatenus ad eũ peruenit ex dolo defuncti:vt. 5. de dolo.l. heredibus. cum leg. ſeq. ¶ In tex.ibi, inſolidum. etiam ſi nibil ad heredẽ peruenit ex dolo defuncti:vt differat in caſu ſequẽ. CIn tex. ibi, magis enim. Reſpondet tacite obiectioni:q actio nes tpꝛetoꝛie non ſolent dari contra heredem:ſed certe il/ lud verum in penalibus:iſta vero eſt rei perſecutoꝛia. Summarium. Res bereditaria, quod non eſt hereditas, nec pars ditatis. ere e Repuqdians ex teſta⸗ T ſi non. mento, etiam ſi minimam rem hereditariam retineat ab inteſtato ‚tenet lex edicto ad legata: ſicut etiam tenetur peti. be red. p. d. cum leg.ſeq. ¶ No.⁊ hoc quando alius cũ eo non poſſidet ab inteſtato:alias quilibet tenetur pꝛo parte: vt S. ceodem.l.ſi non ſolus. in pꝛinc. ¶ Et no. in.l. quamuis. qð taliqua res hereditaria non eſt hereditas:nec pars here ditatis, nil mirum: quia hereditas conſiſtit in iure etiam ſine aliquo coꝛpoꝛe:vt.l.hereditas.de peti.hered. Res ve ro conſiſtunt in coꝛpoꝛe:vnde ſicut coꝛpus ipſum vniuer⸗ ſale non perũcitur, nec conicitur ex partibus coꝛpoꝛali⸗ bus:ita ⁊ res coꝛpoꝛales non poſſunt dici pars coꝛpoꝛis vniuerſalis.Sed ſi eſſet aliquod totum vtile conſiſtens in —[&△ C Repuqians ex teſtamẽéto, 16 3 quls. ſi nõ poſſidet ab inteſtato:nec participauit fraudem cum alio: vt ille poſſi⸗ cieat!licet fecerit in fraudem legatoꝛum:nõ in- cidit in hoc edictum:qꝛ nõ tenebatur pꝛo lucro illoꝛum ſe implicare oneribus hereditarijs:ſi tamen erat grauatus fideicommiſſo vniuerſali:vnde poteſt compelli adire pꝛo commodo fideicommiſſarij:quia nõ poteſt ſuſtinere dã⸗ num pꝛopter ſenatuſcon. Trebel.hoc dicit iſta.L not.⁊ cla uis in iſto titulo:quia dat intellectum ad omnes alias, et ſubſtantiam tituli. In tex.ibi, excluduntur legatarij. q non poſſunt agere contra repudiantem:nec contra poſſii⸗ dentem ab inteſtato, ſi ille nõ participauit fraudem cum repudiante.⁊ hoc vult glo.hic que incipit neq;.⁊ hoc vult glo.hic ⁊ bene:quod ſi repudians fecit in fraudem, ſi ta- men poſſeſſoꝛ non participauit cum eo, non tenetur.⁊ fuit opi. Aʒzo. Alij tenuerunt contrarium:quod ſequit Petr in. lj. C. eo.ſed iſta vera ſᷣm Bar.. & Summarium.. Actio, que competit ex hoc edicto, eſt pꝛetoꝛia. ditio facta ab inteſtato, quod fingitur facta eꝑ teſta- mento. Incidens in hoc edictum, ꝙ non perdit F alcidiã:nec ali⸗ quam aliam partem ſibi debitam. 1⁴ 4 Ao heredes. dicit pꝛetoꝛio iu/ non eſt adita ex teſtamento, non poſſet dari actio:ꝗꝛ lega. nec aliquam aliam partem ſibi debitam in bonis teſtato⸗ ris:vt.S.eo.l.qui autem. — — n — 8——.—— ——Q—— / = Pluk A-— 8 2. 4 2 —— —— J. udo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ. part. 4 filius ¶ Siquis poteſt heredita- IN= ie etem adire ex teſtamento ex verſona filij, magis voluit ab inteſtato, inci⸗ dit in hoc edictum. h. d. Item ſi potuit babere ex perſona ſerui, vt.. eo. 1j. 9.j. e Summarium. & Legata, que valent etiam ſihereditas non adeatur ex teſtamento:an debeantur per hoc edictum, ſi teſtatoꝛ il la fecit ſub conditione, ſi adeatur hereditas. Teſtatoꝛ, i facit mentionem de herede, ꝙ intelligitur de berede ex teſtamento. —eüye ¶ Per I in teſtamentO. ecelle ſeruantur legata, que habebant dependen dan ab aditione verellitatls ex diſpoſitiõe le⸗ gali non facto teſtatoꝛis. Et ideo cõueniens fuit pꝛouide- re, quod cõſeruaretur volũtas eius:ex quo ſibi nihil fuit imputãdum:non autem conſeruatur poꝛtio hereditatis relicta per teſtatoꝛem ſub conditione, ſi alius coheres he⸗ reditatẽ adinit:quia tunc pendet ab aditione coberedis, facto teſtatoꝛis, non ex diſpoſitione legali. vnde eſt quid ſibi imputetur:cur in illum caſum ſuſpẽdit, ⁊ ideo ſibi nõ pꝛouidetur, per hoc edictum. h. d. iſta. l. not.⁊ pulchꝛa, que non eſt alibi ſecundum quoſdam. ¶ In gloſſ. ibi, ⁊ ſi Ti⸗ tius heres erit: Meuius heres eſto.ex quibus videt inſti tutus in dimidia Titius pure:⁊ Meuius ſub conditio- ne:ſi Citius adibit. ¶ In text.ibi, quia aliter. Ault dice⸗ re, quod ideo per boc edictum pꝛonidet legatis ⁊ fideicõ miſſis:quia illa habent dependentiam ab aditione, nõ fa cto teſtatoꝛis:quia ipſe non poteſt eam relinquere: niſi ab herede:ſed ex diſpoſitione legali. In caſu vero noſtro po tuit iſtum Meuium inſtituere pure:⁊ tunc non habuiſſet dependẽtiam ab aditione Titij:quia vnus inſtitutus nõ capit poꝛtionẽ coheredis a coberede, ſed a ſeipſo: impu⸗ tet ergo ſibi teſtatoꝛ, ſi fecit inſtitutionem Meuij pende⸗ re ab aditione Titij. ¶ Et per iſtam legem videtur dicẽ⸗ dum, † quod cum ſint aliqua legata, que valent etiã ſihe⸗ reditas non adeaturer teſtamento:vt no. in.l.eam quam. Cde fideicom.ꝙ ſĩ teſtatoꝛ illa fecit ſub cõditione, ſi adea tur bereditas:non conſeruetur per hoc edictum:quia eſt quid imputetur ſibi. Tene menti:quia puto hoc veriſſi/ mum.Sed oppo.nam ſemper poteſt imputari teſtatoꝛi, quare legata non repetit ab inteſtato glo. hic ſecunda ſol uit. Tu dic melius, ꝙ bene imputatur ſibi,ſi facit id, qò fa cere non debebat:vel non habebat neceſſe:vt hic. Sed nõ nc imputatur, ſi non facit id, quod facere poterat:q plus delinquitur faciendo, qᷓ; non faciendo:vt not. glj.titj.l. di uus. babetis.C. de lib.⁊ eo.lib.l.ij.⁊· ibi per Bald.( No. etiam bic pꝛimam glo. que ſemper allegatur, quod ver⸗ ba teſtatoꝛis quando facit teſtamentum, ſi facit mentionẽ de herede:vel dicit, ſiheres erit:intelligit᷑ in potioꝛi ſigni⸗ ſicatu, ſcz ex teſtamento. Et pꝛobat᷑ in..qui liberis.. bec verba.de vulga.⁊ pup. Summarium. Dictio, quiſquis, diſtributiua plurium, tamẽ in vno verificatur. S ſ Relictum ſubſtituto vulgari con⸗ Bl quis. Caa rper hoc edictum, ſi tam inſti tutus quam ſubſtitutus repudiauerit ex teſtamento:⁊ ſo lus inſtitutus habeat ab inteſtato: licet potuerit ſubſtitu⸗ tus totam bereditatem habere ex teſtamento. h. d. Cui foꝛtiter contradicit.lſi non ſolus..j.. eodem. Sed ſolue, yt ibi dixi. glo. etiam hic ponit aliam ſolutionem, que eſt bona in ſe:quod iſte ſubſtitutus habuit iuſtam cauſam re pudiandi ex teſtamento:pꝛopter quam excuſatur:ne inci dat in hoc edictum, que ſunt plures: vt dixi in.l.j.⁊. l. quia autem.. non ſimpliciter. EÆt pꝛo hoc facit tex.dũdicit iu ſtã cauſam. Ego puto ꝙ ſatis ſit iuſta cauſa, ſi voluit one- ribus bereditarijs implicari, quãtum ad hoc, vt conſer- uetur legatum ſibi factum:licet quantum ad euitandum poc edictum requireretur, quod aliter eſſet iuſta:vt in lo cis pꝛeallegatis dixi. Pꝛeterea bic nibil poſſidebat n⸗ pecuniam receperat:vt alius poſſideret.⁊ ideo non re ui ritur illa iuſtitia cauſe, que requiritur: quando repu da ex teſtamento;⁊ adit ab inteſtato.(Altimo allegaf iſte † tex.quod dictio, quiſquis, licet ſit diſtributiua plurium⸗ poteſt tamen de vno verificari, ⁊ ad vnum ſolum referri. qbic non poterat referri ad Titium: cum ſolus Titins eſſet inſtitutus:⁊ MDeuius ſubſtitutus. Cui Deuio funt factum legatum, ſi non heres erat. Ergo illa verba, quiſ⸗ quis mihi heres erit: de ſolo Titio poſſunt intelligt bic Dic vt.l.qui liberis..hec verba.de vulg.⁊ pup.— Summarium.. Conqitio rei in pari cauſa turpitudinis, potioꝛ eſt. Sò 1 ¶ Si emancipatus pꝛeteri 1 3 fl liu 8. tus non mende drnn 5 4 tilij inſti. ſi omiſſa contratabul. ſᷣm tabu.acci⸗ piunt hereditatem ab inteſtato, tenentur om⸗ nibus pꝛeſtare legata, non ſolũ perſonis coniunctis. Itẽ collatio dotis non fit ſubſiſtente cauſa teſtati:licet ſicte, b. dicit. ¶ In text.ibi potuit. Innuit ergo, quod noluit„li⸗ cet potuerit. Et iſtud ſoluit contrarium de l.quia autem, S.j.ð. eodem.vbi potuit, ⁊ noluit:vt ibi dixi per. l. nonnun⸗ quam. de lega.pꝛeſtan. ¶ In f. tex. ibi, cum vt ſcripta ac. ¶ No.ꝙ licet iſta filia ſimuũl cũ fratre participauerit frau dem, vt omitterent ex teſtamento, ⁊ baberent ab inteſta⸗ to:nihilominus poteſt contra fratrem petẽtem ab ea do⸗ tem conferre:iuuare ſe de dicta fraude, dicendo üꝙ pꝛo/ pterea finguntur habere hereditatem ex teſtamento:li⸗ cet re vera habeant ab inteſtato:vt. 5. eod.j.ſi duo. ⁊ ideo ceſſat collatio: que iure iſto non habebat locum eꝑ teſta⸗ mento:ſed ab inteſtato tantum:licet hodie ſecus, in au⸗ then. ex teſtamento.C.de collat᷑.⁊ hoc excipiendo,j ſe de⸗ fendendo contra participem fraudis:yt hic patet. Sed t agendo ⁊ impugnando non poſſet:quia allegarent ſuã turpitudiuem:ꝛ in pari cauſa turpitudinis potioꝛ eſt cõ⸗ ditio rei, q́ᷓ; actoꝛis: vt. l.ſi ſeruum.. ſequitur. de verb. obl, de materia autem glo.que eſt hic, qualiter debeantur le⸗ gata ex teſtamento:quod poteſt contratabulari, in.let ſi contra.5.de vulga.⁊ pup.l.fin.de leg. iij. Summarium. Actio contra pupillum, num ex tutoꝛis dolo detur. — dolo Cxx dolo tutoꝛis dat actio 1S ex hoc edicto contrapupillũ qua tenus ad eum peruenit ex doloꝛ⁊ eodẽ mo — 4do contra adultum ex dolo curatoꝛis. h. d. Ex dolo vero pꝛopꝛio datur etiã vltra quam peruenit:yt pa⸗ tet in..⁊ꝛ ſi non totam. S. eodem. Hic eſt vna gloſſqueſem per Tallegatur pꝛo ſingulari, que ponit vnam diſtinctio⸗ nem, que alibi non habetur:an pupillus teneatur ex do⸗ lo tutoꝛis: de quo articulo plures leges loquuntur:tamẽ iſta diſtinctio non eſt perfecta:ideo melius dic, quod aut pupillus ex dolo tutoꝛis factus eſt locupletioꝛ:⁊ queritur an teneatur quatenus ad eum peruenit:⁊ indiſtincte di⸗ cendum eſt, ꝙ ſic: vt hic:⁊. ſiij.. quando ex facto tuto. de doli excep.l.apud Celſum.. Julianus.: de tribu.l.iij.j Alut non eſt factus locupletiòꝛ:⁊ tunc aut tutoꝛ deliquit extra adminiſtrationem: ⁊ pupillus in nibilum tenetur. vt l. neq; interdicto. de regu.iur. Aut delinquit, vel dolũ committit in actu pertinente ad adminiſtrationẽ: ⁊ tune aut colludendo cum aduerſario:⁊ non nocet pupilloꝛitll meminerint. C. vnde vi. Aut non colludendo cum aduen 2 ſario:⁊ tunc aut pena que imponitur, nõ poteſt cadere in tutoꝛem, ſed in pupillum ſic:⁊ tunc nocet pupillovttenea tur ad illam penam, ſed recuperat atutoꝛe, nec liben nnj cedendo actionẽ. Ita loquitur.l. Polla. C. de his quib.y indigni 4 cat, ꝙ pꝛoducens falſos te- indignis. Ideo ſi ſtatutum dicat,ꝙp nies perat 4 „b“ Ilc actunera „ZSonm iandip bertutcuannig Gwfemsckith 3 Anas cio neodem 38 Engͤafenhaim ) / liſerul- 8 9' ſuu etiam an erbna Kee 6 ronaſeruitemet funnonein ſabſtttione ravdfereridetur eoipſogg ltär quiberedli dud. er drralientiarepuciane Kuresitbijpf ſubſtittt emnſe quando it ibiſübſt itent proxia tamen ſerun worſonacumpatre yeldon mtescüitio imul concurrun titinter ſe contrarie ad puni twüpfuvſtitutio tinſttutior rann ſubſtitutio fiat indefect tem Cdeimpubeaalisſubſt angjanon concurruntſiction, dtem veritas offnſcat iction öaelbera poſthu. „Hummar „ponowmmeumneminidal Lntiisctguiſgmmfamanneg endenmihrdgrim Vanlasinſitutionis,Ono ftrRonis Piten) öardinttuto qunofnt, msmdatzseklibſt ne udſtiatuspu unncen usnn mtkia lanfma iaztnaeJtictin aäadä tlron e Ki d TIfrDe. h N 5 8* ur resn An LAAA aonc mre iſto vonbaded nento. C. de collat:ha c tra perticipemfrodst pagnando nonpoſſang rein paricauſatupas tous:vtl.ſiſcrumſia tem glo que ctbicce anto: quod poteſt cot. algz.: pup. fn de lg 2 ſtes perdat cauſam: tutoꝛ in cauſa pupilli pꝛoduxerit fal ſos teſtes:ipſe pupillus perdet cauſam: quia iſta pena nõ cadit in tutoꝛẽ, qui non habebat cauſam.tene menti.Tlut illa pena eque bene caꝗ ebat in tutoꝛem, vel dabatur actio ad intereſſe:⁊ tunc poſtquam dolus eſt commiſſus in ad⸗ miniſtratione, pupillus meroiure tenetur inſolidum: vt Lillud. 3. de euict. tamen liberatur cedendo actionem con tra tutoꝛem:vt.l.fin.S.de adminiſt.tuto.ſine tutoꝛ ſit ſoluẽ do, ſiue non: et illa lex limitat multas alias: ⁊ ſecundum pꝛedicta poteſt intelligi heclex dum dicit:quatenus poſſi det. quod tenetur ſcilicet in effectu:ſed mero iure tenetur inſolidum:ſed liberatur cedendo actionem:quatenus nõ oſſidet.⁊ vide Bar.in. lj. ſi pꝛocur a. 5. ſi quis ius dicen. non obtempera. Summarium. ̈ Licentia repudiandi,ꝙ non videtur data inſtituto, cui eius ſeruus eſt ſubſtitutus. Aeritas fictio in eodem ſubiecto,licet inter ſe cõtraria ſint, ꝙ cöcurrant in odium doloſi. 7[Dominus omit⸗ W U ſeruu 8. 113 inſtitutionem ex M perſona ſua, etiam amplectendo ſubſtitutionẽ Merx perſona ſerui, tenetur ad legata tam relicta in inſtitutione, qᷓ in ſubſtitutione:qꝛ ex vtraq; cauſa eſthe res.ſex ſubſtitutiõe vere:⁊ ex inſtitutione ficte.h.d. ¶ In tex.ibi, adire iuſſit..ex ſubſtitutione repudiata inſtitutio ne, quod facere videtur eoipſo, ꝙ iuſſit vt ex ſubſtitutione adiret.3.de acqui.hered.l.illud. ¶ Et no hic, ꝙ licet t vi⸗ deatur data licentia repudiandi ex inſtitutione, quando inſtitutus fuit ſibijpſi ſubſtitutus:vt..eo.l.j..ſi pꝛopona⸗ tur. non ſic, quando fuit ſibi ſubſtitutus ſeruus eius.et idẽ ſi filius:vt.j.pꝛoxi.⁊ tamen ſeruus vel filius reputãtur ea/ dem perſona cum patre, vel domino. Ho. etiam bic, qð T veritas ⁊ fictio ſimul concurrunt in eodem ſubiecto:li⸗ eet ſint inter ſe contrarie ad puniẽdum dolum ſeu in odiũ doloſi:qꝛ ſubſtitutio ⁊ inſtitutio videntur inter ſe contra/ rie cum ſubſtitutio ſiat in defectũ inſtitutionis: vt l.poſt aditam.C.de impube. alijs ſubſti.regulariter autem ſe⸗ cus:quia non concurrunt fictio: veritas in eodem ſubie/ cto. Item veritas offuſcat ſictionem: vt..filio quem pa⸗ ter. 3. de liber.⁊ poſthu. „Summarium. Honoꝛum meum nemini dabo. Erudelis eſt, qui ſuam famam negligit. Honoꝛ debet omni lucro pꝛeferri. 2 Titulus inſtitut ionis, quod ſit nobilioꝛ, quã titulus ſub- 3 ſtitutionis. Aegata ab inſtituto, quando ſint repetita a ſubſtituto. 4 Suus cui datus eſt ſubſtitutus vulgaris:an fiat de volũ- tario neceſſarius. — Alianu 8 ¶ Si pater omitt t inſti tutionem ex pꝛopꝛia per⸗ ona, amplectitur ſubſtitutionem ex perſona Miij: incidit in hoc edictũ. ſecus econtra ſi omit tat inſtitutionem ex perſona filij, amplectatur ſubſtitu⸗ tionẽ ex perſona ſua. h.d.iſta l.not.⁊ magiſtra. ¶ In tex. ibi, ex ſententia edicti pꝛeſtaturũ. q.d. non ex verbis:qꝛ edi ctum loquitur, quãdo repudiauit ex teſtamento ⁊ babet ab inteſtato:hic autem repudiauit ex teſtamento:⁊ habet ſimiliter ex teſtamento. Sed qꝛ eſt hic eadem ratio:qꝛ vo⸗ luit fraudare legata relicta a ſe:habet locũ ſententia edi⸗ cti. Et iunge hic ver.non enim.qui eſtj. vbi ponitur ratio buius pꝛimi dicti. CEx quo ver. not. tillud vulgare:ho- noꝛem meũ nemini dabo, in pꝛopꝛio filio:⁊ qui cõtrafacit eſt repꝛehendẽdus.Itẽ illud vulgare, ꝙ crudelis eſt qui negligit honoꝛẽ ſuũ, ⁊ ſuam famã. Itẽ ꝙ bonoꝛ debet lu⸗ 2 cro pꝛeferri:vt in gl. ¶ Itẽ ꝙ titulus tinſtitutionis eſt ho noꝛabilioꝛ,q́ᷓ titulus ſubſtitutionis: inde pꝛocedit ratio, ꝙ flius debet habere legitimã iure inſtitutionis:nec ſuf⸗ Si quis omiſſa cauſa teſtamenti. 174 ficit, ꝙ habeat titulũ legati:qpꝛimus titulus eſthonoꝛa- bilioꝛ.ſic.j. de leg. pꝛeſtan.ſiliũ. ũ. ſed etiam ſi poꝛtio.in fi. ⁊ facit. C. de necen. ſer. l.ĩj. Itein ꝙ honoꝛabilius eſt habe re ex ſua perſona fili vel ſerui.licet repꝛeſentent eandem perſonã. ¶ Ho.etiã ex tiſto pꝛin.ꝙ poſſunt eſſe legata reli cta ab inſtitutione, que non cenſentur repetita a ſubſtitu⸗ tione. Nam ſicenſerentur repetita, non eypediret dicere: ꝙ iſte incidiſſet in edictũ:qiſta legata cõſeruarent᷑ ex vo luntate defuncti:nec eſſet neceſſariũ edictũ pꝛetoꝛis. Sed hoc quomodo eſſe poteſt cũ contrariũ ſit:vt l.licet Impe ratoꝛ.de leg.j.gl. doc.hic non tangunt:ſed alibi ſentiunt, ꝙ hec pꝛocedant, qñ nominatim fuerũt relicta ab inſtitu to. per.j.. id qð ex ſubſtitutiõe.ad leg.Fᷓ alc. tñ ille tex. de directo pꝛobat cõtrariũ ſi bene inſpiciat᷑:vt ibi dixi. Pꝛe⸗ terea:licet tũc illud ex pꝛopꝛietate verboꝛũ poſſit ꝓcede⸗ retñ per reſcriptũ diui Pi ſtatutũ fuit cõtrariũ, de qua fit mentio in.l.non iuſtã.j.ad Treb.. j. de leg. ij.l. ſi Titio ⁊ AMeuio.. Jul. Ergo dico ſalua melioꝛi deliberatione, qð in iſto paſſu ſemper dubitaui, qð iſtud dictũ doct. poſ⸗ ſit pꝛocedere qñ poſt inſtitutionẽ: ſubſtitutionẽ facta fue runt aliqua legata relicta nominatim ab inſtituto: qꝛ tũc pꝛeſumit᷑ qð voluerit relinquere a ſubſtituto:qꝛ ſi voluiſ⸗ ſet, hoc dixiſſet expꝛeſſe: vel ſimpliciter reliquiſſet. Si an⸗ tẽ poſt factã inſtitutionẽ,⁊ ante factã ſubſtitutionẽ aliqua legata fuerint nominatim relicta ab inſtituto, cẽſent᷑ etiã repetita a ſubſtitutione poſtea facta:nõ virtute verboꝛũ, ſed ex conſtitutione dini Pij.Et pꝛo iſta diſtinctione be⸗ ne facit, qð in ſimili habet᷑ in. l.cum virum. in glo. vbi fit ſi⸗ milis diſtinctio:cum queritur an legata veniant in fidei⸗ commiſſo vniuerſali. Tex.ergo iſte debet intelligi in pꝛi⸗ mo caſu poſt factam inſtitutionem ⁊ ſubſtitutionem, quo pater nominatim fuit grauatus aliquibus legatis: vnde non cenſentur repetita a ſubſtitutione: ideo conſeruãtur per hoc edictum. ¶ In tex.ibi, quoniã ſimilia. hic reſpon det tacite obiectioni, quod poſſet fieri, quod ipſe non inci dat in edictum, poſtqᷓ; filia fuit ſibi ſubſtituta:vt qꝛ ſibi da ta fuit licentia repudiandi ex inſtitutione ⁊ amplectendi ex ſubſtitutone: ergo ⁊c.vt.S.eo.l.j..ſi pꝛoponatur. Sed certe ibi loqu itur, ꝙ quis fuiſſet ſibi ſubſtitutus, hic vero alius.vnde non cẽſetur inſtitutus, vt arbitrium relinquat repudiandi:ſed vt teſtatoꝛ non decedat inteſtatus in caſu quo inſtitutus pure velit repudiare:cum teſtatoꝛ non po tuerit ipſum cõpellere, vt adeat:vel in caſu quo modo pu re adiret ex inſtitutione: ſic t ergo videtur hic text. ex/ pꝛeſſus contra communem opinionem, que eſt ꝙ dando ſubſtitutum vulgarem filio, fiat de neceſſario volũtarius, quaſi videatur ſibi data licentia abſtinendi. Bar. ſentiens cõtrarium hic multum ſe inuoluit. Tu tene, quod dixi in J.filius heres. de libe.⁊ poſthu.q veritas eſt, ꝙnon videt᷑ data licentia:vt bic, ⁊. 3. de acqui. hered.l. ſi ſhe⸗ 3 —- ⸗ 1di Repudians 7l Alter ſec U dis. mrlaſtnen pu M pilli ex ſubſtitutione pupillari, vt eam babeat Aab inteſtato, incidit in boc edictum. h. pꝛimo. ¶ JItẽ inſt tutus non implens cõdit onẽ diffĩcilẽ, licet ſit Poteſtatiua non incidit. h. ſecundo. ¶ Item non ſolũ inſti tutus qui repudiauit incidit, ſed etiam alius ad quẽ bere ditas peruenit, ſi participauit fraudem cum repudiante: Poc tertio ⁊ vltimo dicit tota lex. ¶ Not.hic in fi.dũ dicit, participato. pꝛo opinione Zlʒ0. quam ponit glo. S. eod.l.ſ quis omiſſa.ꝙ licet quis repudiauerit doloſe, ⁊ in fraudè vt ad alium perueniret hereditas:ſi tamen ille uon parti⸗ cipauit fraudem cum repudiante:fraus dolus illius nõ nocet, vt teneatur ex hoc edicto. Si autem participauit: tũc aut nihil dedit repudianti,⁊ ipſe ſolus poſſeſſoꝛ tenet ad legata ex hoc edicto:vt bic,⁊. 3. eo.l.ſi quis pecuniã. aut dedit, ⁊ tunc dic vt.. licet. 3. eo.⁊ Perdili de G — ¶ Dominus qui ſeruũ 4 J ſeruu m. inſtitutũ venauii ante⸗ quam alias iuberet ipſum adire, tenetur ad le —Agata relicta ab ipſo domino: q videtur habe⸗ re ſeruum cum hereditate, ex quo habet pꝛeciũ eius. b. d. Et hoc videtur intelligendum, quãdo védidit ipſum ma ioꝛi pꝛecio pꝛopter hereditatem, quã erat aditurus iuſſu noui domini. Ael dic, ꝙ etiam ſi non maioꝛi pꝛecio, ſi ta- men ſciuit hereditatem delatam, idem.: imputet ſibi qua re non maioꝛi pꝛecio vendidit. — ——— ᷣ 2— ————. (— ,— — —— ———————————õꝛxꝛʒy—V S,.— *— 1 2— — — —— 2—— 6 X₰ ASTS 2 0¶ĩͦMer boc edictum conſerua Int Tlt mus. tur üdeicommium vniuerſa le. h. d. videbatis contrarium, ꝙ alia via erat ſuccurſum fi deicommiſſario vniuerſali, ꝙ non obſtate repudiatione, poſſet compellere repudiantem ad adeundum: q nõ po- tuit repudiare in pꝛeiundicium eius:vt j. ad T rebel.lnam quod..j. ſed certe ipſe non poteſt hoc imputare fideicom miſſario:quare non compuliſti me ad adeundum ex teſta mento:poſtqᷓᷓ de hoc lucrum ſentit:q habet ab inteſtato: vt.l.cum in fundo..fundus. de iure do. Hot. bic in fi. quod Ai Omiſſa. Lout dolum ſuum Anonperqit omittens ins patronatus ſeruoꝛũ Auoꝛum,quos compellitur manumittere: ſuffi cit emim, ꝙ manumittere teneat᷑, acſi e teſtamento adi⸗ uiſſet:ſicut non perdit Falcidiam:vt. S. eod..ſi duo. in ſin. .(¶ Omittens ex teſta⸗ 77 AI Omiſſa. nitten poſſidet 2 ab inteſtato pꝛo herede, vel pꝛo poſſeſſoꝛe: ſed alano iuſto titulo particulari lucratiuo: vel oneroſo, non tenetur ex hoc edicto.h.d.Et declarat totũ titulum. Item ⁊ intellige quando iſtum titulum acquiſi⸗ uerat per pꝛius in vita teſtatoꝛis:ſecus ſi poſtqᷓ; repudia⸗/ uit:quia videtur acquiſiuiſſe in fraudem vt euitaret actio nem ex hoc edicto:ideo ſibi nõ pꝛodeſſet:qꝛ ſemel incepit teneri ex hoc edicto:ar.optimum ad hoc.a. eod.l. quia au- tem.F.non ſimpliciter.ver.certe ſi vacantia.⁊ quod ibi di/ xi.⁊ in ſimili habetis de illo, qui cum teneretur peti. pere⸗ ditatis:⁊ illam excluderet, acquiſiuit titulo alio, vt euita- ret publicianam:yvt no.in.l.cogi.C. de petit.heredi.Et di/ ſtingue bꝛeuins, quam faciat Bar. bic, qui multum plene recolligit omnes caſus.Zlut ille idem qui repudiauit ex teſtamento poſſidet bona hereditaria, aut alius. Pꝛimo caſu aut poſſidet pꝛo herede, vel pꝛo poſſeſſoꝛe:⁊ tenetur hoc edicto: niſi habuerit iuſtam canſam repudiandi: et queſiuit iuſte. dixi in. lj. in pꝛinc.⁊ in.l.q autem.. non ſim pliciter. Aut poſſidet aliquo t tulo particulari acquiſito, in vita teſtatoꝛis defuncti: ⁊ non debentur:vt hac..ſecus ſi acquiſiuit poſt:vt.S.dixi.Aut alius poſſidet:⁊ tunc aut non participauit fraudem cum repudiante:⁊ non tenet᷑: vt.l.ſi quis omiſſa. a.eodem. Aut participauit: ⁊ tunc aut nihil dedit, aut dedit:vt.. eodem.l. mater..ſina.⁊.l.licet. Aut poſſidet ipſe,⁊ etiam alius:⁊ tunc dic, vt. S. eodem.i. ſi non alius. in pꝛinc. CZld ſenatuſcon. Sillanianum. Rub. Summarium.. Dꝛiuilegium conceſſum Titio ⁊ ſue domui, ꝙ con- ceſſum intelligitur toti familie. Pꝛinilegium conceſſum Titio ⁊ ſuo generi, quos com- pꝛebendat. Beneris ſui appellatione, quod veniunt deſcendentes ex linea maſculina: ⁊ etiam venit frater. Item ⁊ legitimati Percurie oblationem. Et quidſi dicitur tibi⁊ tue generationi qui compꝛeben⸗ dantur. nu.. vſq; nu. io.— Tibi a tue ſoboli pꝛitiilegium, ſi conceditur, qui compꝛe⸗ hendantur. Tibi tue pꝛogeniei. Tibiꝛ tue pꝛoli. Tibi ⁊ tue genti. Cibi ⁊tuis poſteris.⁊ nu.jl. Tibi ⁊ tuo nomini. Tibi atuis deſcendentibus poſteris maſculis ⁊ feminis. , LPꝛemittit eui Amaliter.&semirem intellectu tituli, hoc ſit loco ſummarij. In tex. ibi, domus. ⁊ boc verbum ex-⸗ 8 ponn bic Jac.de Are. reiecta opi.gl.pꝛo — agnatione, o5 Bar. impꝛobat:⁊ de ratio- ne hic pereum dicens, ꝙ debet intelligi hoc caſu domus — 1 pꝛo tota familia. C Et ex hoc no.tꝙ pꝛiuilegiũ cõceſſum Titio ⁊ domui ſue/toti familie conceſſum intelligit᷑.⁊ pꝛo 1 2 3 A3ZN 71 5. 3.UO. oma. in pꝛimam Infoꝛ. part. hoc habes gl.que ſimiliter exponit in.l.cũ vnusjj de ali et cib. lega.: l. vnica. C. ſi quacunq; pꝛed ipoteſt. Qui aute appellatione familie contineantur: dictum eſti 1. ari. n.Lpꝛonũ ciatio.. fi.cum. l. ſequen.j. de verbo. ſigni.⁊ indin adu⸗ 2 titu. C Eœter hoc verbo Bar. conſuenerunt quidam 3 lib.l.communium. circa medium. Aliquãd 4 bere. lib. vj. Zlliquando tibit ⁊tue ſobol nere de intellectu verboꝛũ, qui quotidie in pꝛiuil nuntur: vtputa tibi tuo generi,pꝛoli, et ſi. Et ic plenioꝛem intellectum ſcias, quod aliquando concedit pꝛiuilegium tibi? tuo generi:⁊ tunc generis appelll deul netantum compꝛehenduntur hi qui e maſculina 5 deſcendunt vt.lj in fi.de in. immu fallit fauoꝛe Uibertaten vbi nati etiam ex familia compꝛehenduntur: vt.lij de nb. cauſ. C Item generis appellatione frater etiam cng⸗ netur:vt.l.eum quij. de interd.⁊ releg. Et legitimat 66 curie oblationem:quia de alijs non eſt dubium. de rachn tur tibi ⁊ tue generationi: tuncputo Hen ancfiden rioꝛi.dixit tamen quedam gl.iuris canonici, quod tali ca ſu etiam ſpurij compꝛehend untur. in..ſtatutum extra de i:7 5 benduntur nati ex maſculina feminina Hernin ſode batur in.l. s. ſolu. matri.⁊ in.l.j. C. ne re. do. el templiin f de bo. pꝛoſac in.liij. de natura.liber. bi etiamſubt i peß egijs po eo tu ad 5 bopercuriam legitimati compꝛehendũtur.( tZlliqua⸗ 6 quando tibi et tue pꝛoli: tunc tantum ill . do tibi ⁊ tue pꝛogeniei: tunc nati tantum ex linea maſcu lina. hoc pꝛobatur in..fin. C. de do. pꝛomiſſio. cum. dedit dotem. de col. bo. in...pꝛonunciatio..familie.(Ali⸗ I ont tione liberoꝛum continentur. hoc pꝛobatur pir tephala Lofficiales. C. de epi.⁊ cle. in. diui. circa ide natu liber vbi etiã ſub tali verbo legitimati cõpꝛebẽduntur. Cali 7 quando tibi ⁊ tue genti: ⁊ tunc videtur pꝛobari ex vno tex. in. lq. ſecundum expoſitionem glo. S. de pꝛoba. ꝙ agna 3 tizetiam cognati compꝛehenduntur. ſ Aliquandocti/ bi? tuis poſteris:⁊ tunc dicas, ꝙ aut ſumus in materia ſucceſſionis:⁊ tunc etiam compꝛebendunturnati er femi na. Ad hoc.C.de inſti. ꝛſubſti.l. generaliter. circa pꝛinc.*.1 cñ acutiſſimi.de fideiuſſo.Zlut ſumus in pꝛiuilegijs circa alia:⁊ tunc omnes in infinitum ex maſculina linea nati, nõ ex feminina cõpꝛebenduntur. Adpꝛimum de iur. immu. Liij.C. de decul. neqʒ decretũ.in gloſ. ld ſcõm. d.lj in fi. de iu. immu.⁊ in. c.j. de feudo Mar. Et hoc in fanoꝛabili⸗ bus:quid autem in odioſis:vide extra de pe.c. vbicunq;. 9 lib. vj. CZliquãdo tibi r⁊ tuo nomini:⁊ tunc illi ſub hoc nomine compꝛehenduntur, qui compꝛehenduntur appel latione familie, ſm glo. not. in.i. is qui cum pluresj. de le⸗ ga.iij.⁊ facit de condi.⁊ demõ.lillis libertis.⁊ ſic videtur, ꝙnon compꝛehendãtur deſcendentes ex linea feminina: vt in. d.g. familie.cum.l.ſe eq. C Adde tamen vnum ſing.ꝙ 19 T†ſi dicatur concedimus pꝛiuilegium tibi⁊ tuis deſcende tibus poſteris maſculis⁊ feminis:ꝙ non compꝛehendun tur femine, niſ virgines, aut vidue ſint: ⁊ ſic no nupte.ter. eſt qui non eſt alibi ßm Barto. in.l. quoties. C. de pꝛiuileg. ſcho.lib. xij.⁊ ita de facto dixi ⁊ obtentum fuit. ¶ Etadde Tad illud verbum poſteris.I. Juriſconſultus, poſterio⸗ res.ff.de grad.a.l.quod his verbis. de leg. iij. — ſ ſ Do Domini appellatione.Cꝰ eſt qui pꝛopꝛietatem habet:licet non vſumfructumxnõ au tem qui bona fide poſſidet:aut vſufructuarius tantunxet de hac materia dicetur.j. eod..domini.vbi me remitto. Summarium.. 1& Domus delinquentis, ſi ex foꝛma ſtatuti debet de⸗ ſtrui:an deſtruetur illa que creditoꝛibus eſt pignoꝛata: 2 Axoꝛ, an poſſit defendere deſtructionem domus mariti delinquentis ratione dotis: 3 Buaſtum, ſi debeat dari in bonis delinquentis:an dabit etiam in bonis ⁊ fructibus coloni: 4 Fructus poſſeſſionum illius delinquentis, qui illos vẽdi- dit pꝛo decem annis, ſi deſtrui debent ex foꝛma ſtatuti:an deuaſtabuntur: 5 Statutum, ꝙ domus delinquentis deſtruat, an valeat: 6 Exiſtentia cõöditionis, licet faciat dominjum rei legate in legatarium tranſire, attamen non fingit retro. Seruus rallimmrullmpt fſo Cttin n nuhn „„Vu Burtanen ml tars F nKallgerSlb rälh am pet.. vumanquunt unenea. 3 7 enanlämge 5 aunwsllanvomumà 29 rrjrſpetütr biohig 1 autonbtatonem:qula R lirofiuccram pecillspo slamium mamoplinbon retoinureſcriptomauten rbrdedonalpoſtcontrach drlarigeneralter.⸗üipig helſtignouante cunfi niwrdeſtructa domoer cemen ugſbi gtlſtaceret: tuncpoſ grerſentit Erind lpignus etod ſbinönoceretzrfiſcop. vetemaleftiaremaneantim astmnum non onſequeretun athaverelocum deſtructioin unabos accuſäre g inſide vſitpenapermutarit tunc adedttgiexelucit itacf Küotuncluatin oxpusryti neCAduertetanen qui- niorrcaſanqrescyeine ennüroꝛdoenon aadertiſexyi Karſiſasrutdenmn bern dn tünnitnte nrbin 3 Adeclttur. dananiſt dir⸗ ltisge daned defenderedeſtrn Pe daerdiecndum eſt p. undomin nuemt bilo 1 dnisſ Merumrſccu ſetn aths fuit; de ſh 4 Klieet, 3 Maior- mciiſa pieepotent Und*SOng. eemoꝛnmau de⸗ neretion dn(N n cpi. Ce.: ulducni) erdo lgtnaltinti Senti:T: tunx i mcpefänne emgosdn dcomprcbencunſn. etuncdicss,garin K(Ctiam comprcdqege inſti ſübſtilgnaid. ddeiuſſooBatſunosi zinmintumcrni benckuntur JCpm eq; decretin g de feudo Mor.g nocioſis:vidt ta otibi Tetuonom wduntur, quicome nglonotiinlisqun aci: demõllilis heat dditur deſcencetutn um lſco.(Bdttnr umuspꝛiullegunt ſclls feminsgum anes aut ricweſt tit fm Bartoiinlootalr Kactodici ottatni poſtens Sriaian wodbisrerbisdeii9 V appellane n bꝛderietunrlnte oſſdct antrüfutunn anrſcos omanie Ad ſenatuſconſultum Sillanſanum. 7 C Quantum ad necem G LC ruu 8 5ʃ9 1. domini pertinet, ſeruus ignoꝛatus ſub dominio domini eſſe dicitur.h.d. Item ſi militer zulle, qniſub condit one legatus eſt. h. d.§. ſerui. Et pꝛimum..inducit Jaco.de Are. tan domus pignoꝛi data pꝛopter debitoꝛem delinquẽtem ep foꝛma ſtatuti de ſtruenda ſit, non obſtãte creditoꝛum defenſioner dicit per hunc ter.quod ſic. Quantum enim ad penas pertinet, ha betur ac ſi non fuiſſet pignoꝛata:vt bic videtur tex.dicere, hoc impugnat hic Bar. quem etiam hic ſequitur Bal. et de ratione vt hic per eos. Pꝛo Jac.de Are. facit qð non obſtante pignoꝛatione domus indominio debitoꝛis ma- net. C. de pign. act lꝓignus.vbi etiam de hocper Cyn. et Bal.C.de pigl.ſi dominium.ergo vendicat ſibi locum ſta tutum de domo delinquentis loquens. Pꝛo Gart.: ſe⸗ quacibus induco: quia creditoꝛ habet actionem cõtra pi gnus deſtruentem. 5. ad leg.& quil l.qui occidit.de pig.l. ſeruum, quem. Ergo multo magis cõtra fiſcum exceptio nem, ne deſtruatur: vt in regula iuris. binuitũ. ꝗ. cui da⸗ mus. de regul.iur.cum fi. Item ſi pignus perueniret ad fiſcum, creditoꝛ haberet actionem. Ad hoc.C.ad leg. Ju. de vilj.ſi tutoꝛis.j. eod l.cum fiſco.ad Trebl recuſare..ſi fiſco.C.de fideicom.lib.l.j.ergo tanto magis exceptionẽ: vt dixi. Pꝛo Bar. tamen multum vꝛget.lj.de pe.fiſ.cred. pꝛetlib. x. quam ipſe allegat Albe. de Roſain tract. ſtatu toꝛum, in quarta parte in pꝛin. ſequitur opi. Jac. de Are. Ego putarem dicẽdum, quod aut creditoꝛ babuit pꝛius in pignus illam domum abſq; fraude:⁊ tunc ſiue genera⸗ liter, ſiue ſpecialiter ſibi obligata ſit non video cur in hoc faciant dubitationem: quia ⁊ pꝛecedens generalis pign. obligatio, ſiue etiam ſpecialis poſterioꝛi tacite, quam fi⸗ ſcus ſecundum vnam opiin bonis delinquentis dicit᷑ ha- bere:vt no.in l.reſcriptum autem.de pac.in glo.⁊ cum ſi.⁊ per Gar. de donall poſt contractum, tanq́; poſterioꝛi pꝛe fertur.l. qui generaliter.:.ſi pignus ſpecialiter.qui po.in pig. hab.⁊.l.ſi ignoꝛante. cum ſi. C. de remiſ.pig. Si tamen creditoꝛ deſtructa domo ex cementis tantum eſſet babitu rus,ꝙ ſibi ſatiſfaceret:⁊ tunc poſſit habere locũ opi. Jac. de Are.⁊ ſentit Cy.in.d.lpignus.tunc enim compellitur facere, qò ſibi nõ noceret, ⁊ fiſco pꝛodeſſet.l. ij. cum ſi. 3. ſol. ma. Et ne maleficia remaneant impunita. Si autem ex ce mentis tantum non conſequeretur:ꝛ tunc q in domo non poteſt habere locum deſtructio:iudex permutabit aliam penam.l. hos accuſare.. ſi. in fi. de accu. ut nihil babet, vbi poſſit penapermutari:⁊ tunc maius eſt actio, quam inopia debitoꝛis excludit l.itaq́; fullo.de fur.de dolo.l.nã is.⁊ ideo tunc luat in coꝛpus:vt.l.ſi quis id quod. de iuriſ. om.iudic. ¶ Aduerte tamen quia non videtur eſſe opus iſta diſt. per caſum.l.res que.in.. res autem.i. de in.fiſc. ad quem miroꝛ doc.non aduertiſſe. videtur enim hanc.q de⸗ cidere, quod ſi fiſcus vult domum: debet pꝛius ſoluere id ad quod debitoꝛ creditoꝛi tenebatur:vnde ibi videtur ca ſus pꝛo hac.q r ⁊ ex hoc deciditur hec queſtio poſita per Ang.⁊ Bal. in. d. l.pig.⁊ latius per Alber. in. d. parte. iiij. vcʒ an vxoꝛ poſſit defendere deſtructionem domus mari tiratione dotis? ⁊: dicendum eſt, ꝙ ſic:qꝛ pꝛefertur omni⸗ bus alijs creditoꝛibus, quod tamen intelligas ſecundum id, quod. 8. dixi. Eſt a talia queſtio: qðò ſi dominus pꝛe⸗ dia ſua dedit colonis ſeminanda:poſtea vero delictũ cõ- mittit ob quod ſecundum foꝛmam ſtatuti debet fieri gua ſtum omnium bonoꝛum ſuoꝛum:an tali caſu etiã fructus deſtruantur, etiam pꝛoparte coloniꝛ videtur ꝙ ſic: quia delinquens talium fructuum dominus eſt: vt l.ſi apes.. conſtat.ffde fur.z⁊.l.cum in plures.;. meſſem.ffloca. Crgo vendicant ſibi locum verba ſtatuti. Contrarium tamen eſt verum:⁊ ſic cum de facto foꝛet fuit deciſum:non tamen allegatus fuit Alber. qui bãc. qꝗoponit in. d. iii.parte. De⸗ bet enim taliter delinquens puniri, vt ipſe nocens, nõ au⸗ tem vt innocens damnum ſentiat:vt..ij. C. de his qui la- tro. Item crimen vnius alteri nocere non debet ffde pe. Lj. C. co.l. ſancimus. Item, ⁊ licet colonus ſocius domini dic at:vt.l.ſi merces.g.vis maioꝛ.loca.attamen danmũ ex delicto ſocij non ſentit Ncum duobus.fi.cum legibus ſe⸗ quen. S. pꝛo ſoc.vnde dicendum eſt, quod colonus ſuã par 4 tem fructuum detrabere poterit. ¶ Extatt⁊ quarta qõ, quid ſi vendidi ſeu pignoꝛaui fructus omnes poſſeſſionũ mearum pꝛo.ꝓ.annis:an tunc me delictum committente, fructus deſtrui debennt⸗Zllbe. n.d. parte tenuit, ꝙ non per tex. ad hoc no. in lin vendit one..j. de bo. auth. iud. poſſi. Ego autem in venditione multum dubito per text. qui multum ob.⁊ qui eypꝛeſſe videtur contra eum decide re. in.l.ſi fundum, quem loc. ybi publicatis bonis fundus venditus per paſſum publicationem nondum tamen tra ditus, in publicationẽ venit. reſtituto tamen emptoꝛi pꝛe cio:vnde pꝛo nunc opinio illa non videtur bona. Reli⸗ qua, que ad hanc materiam pertinent dicemus inaꝗ. hacte nus. de aqua plu.arcend.vbi Barto. dixit ⁊ ibi dicemus. ¶ Anum tamen eſtde f quo ſolet dubitari:an hoc ſtatu⸗ tum valeat?⁊ videtur quod non:ne vꝛbs ruinis defoꝛme tur:vt.l.ſi quis poſthac. de edif. pꝛiua. l. ad curatoꝛum.ſ.de dam.infec.ſi pꝛeſes.ʒ. de offi.pꝛeſi. Jtem quia reipubli ce intereſt, ne domus deſtruantur:cum per ea ciuitas foꝛ⸗ moſa reddatur:vt dicit no.tex.in.l.ij. C. de pꝛed. na. libꝛ. xj. de leg.jl cetera..hoc ſenatus.de lega.iij.l.nutu..colum⸗ ne.de contrahen.emptl. ſenatus. Item quomodo eſt, qõ res puniantur, que nunꝙᷓ delinquunt vt in authen. de mã da. pꝛinc..opoꝛtet. In contrarium videtur tex.in.l. ſi is a quo. 3. commu. dinidun.vbi iudex in penam contumacie, domum deſtruxit. Sed poteſt dici:vt ibi per gloſ.ꝙ defa cto fuit factum ſecundum.loominus hoꝛreoꝛum. 5. loca. c.receptatoꝛibus. de pace iura.fir.⁊ ibi tet. facit men⸗ tionem de deſtructione domus. Dubitandum eſſet tamẽ q hodie de facto locum habet: obſcruatur: ideo ſecun⸗ dum conſuetudinem tranſeas. ¶ Ho. ex verſic. nunc, qð conditio, quod licet exiſtentia conditionis faciat rem in dominium legatarij tranſire:attamen non fingat retro, adeo:quod ante legatarij fuiſſe fingatur: ⁊ ſic vides bic in legati conditionem retro nõ trabi. de quo hic vide per Barto.qui bene declarat,⁊ additione opus non eſt.⁊ per Dyn. in. c.j. de regulis iuris. in.vj.⁊ in.l. quod dicitur. de teſtamen. mil.⁊ in.l.qui balneum. qui potio. in pigno. hab. 7.I.pot:oꝛ. eod. titu. e Summarium.. 1 65. Aſſiſtens maleficio, quando dicatur auxilium pꝛe⸗ are. 2 Aidens maleſicium committi, ſi non reſiſtit: an puniatur: Adde quid in foꝛo conſcientie.⁊ vide in.c.quanto.de ſen⸗ ten. excommu.⁊ vide etiam Wal.in. lj. col. iij. verſicu. item oppo.quod delictum.ad finem.. de ſeruis fugi.⁊ in.me 175 tum.. ſed licet min..quod metus cau.⁊ eundem Audo. a ¶ ZAlſſociaue- in conſil. cxx. 3 Febanniendus, an babeatur pꝛo rebannito- 4 Axoꝛ, que ex foꝛma ſtatutoꝛum poteſt moꝛtuo marito ſibi eligere vnam ex veſtibns feſtiuis, quam velit:an pote rit eligereillam, quam maritus ante moꝛtem ſibi incidi fecit: Axoꝛ, que moꝛtuo marito poteſtſuccedere in medietate bonoꝛum mobiliũ: an ſuccedet in pecunia pꝛeparata ad einendum immobilia. Sec d meo ¶ Is cui fideicommiſſaria liber S tas pure relicta eſt ob necem dñi: non eſt puniendus, nec ad eius toꝛmenta feſtinãdum eſt. 1P.d. ¶ No.in text.in fi.pꝛobari, ꝙ licet dum maleſicium cõmitteretur aliquis pꝛeſens ſit, de pꝛeſentia ſit pꝛoba- tũ:attamen nõ videtur pꝛobatũ, ꝙ auxilium delinquenti dederit⁊ ad hoc ſpecialiter no.iſtũ tex.quod tamẽ dupli⸗ a citer limita.pꝛimo niſi eum aſſociauerit, a⁊ hoc ſecundum Wald. hic. Secundo niſi pꝛeſens ſteterit⁊ armatus, dum maleficium committeretur:licet nihil alind fecit, niſi qò b pꝛeſensfuerit:auxilium dediſſe videtur: vt no. voluit In noc. extra de cle.percu.c.continentia. quod Bal.valde re- putat no.dignum inl.raptoꝛes.C. de epi.c cler.⁊ in.lij. de b ſer. fug. Et eſt ratio qæ barma iuſtum metum inferüt inſul tato. Ad hoc vide. ð.quod me. cau.l. metum in pꝛinc.⁊ g.j de vi⁊ vi ar..iij..ſi quis viſis armatis. Et quod ibi not. 2 ¶ Itenrt ſecundo iſte tex. inqucitur hic per legẽtes ad queſt. an videns maleficium cõmitti, ſi non reſiſtit punigt. de quo in regula. culpa caret.⁊ in regula, nõ eſt ſine cul⸗ pa. de reg. iu. in. vſ.⁊ in.l. vt vim. de iuſti.⁊ iure. Itẽ indu 3 citur tertio, an rebanniendus habeatur pꝛo rebanito, rit. Eldde eun⸗ do enim cũ ah⸗ quo dicimur ei dare auxilium. ita no. Bal. per illũ tex.in ti. de Pa. iu. fir. inver. adbec.i pe.col. in pꝛin. ver. eun do.vide domi⸗ nũ meũ Ange. in ſuo tra. mal. inver. dicto ma leficio ſempaſti tit. circa fin.⁊ in ver.⁊ dictꝰ Ti⸗ tius ſe defendẽ do. circa pꝛin. ¶Et ratio eſt Adde, ꝙme lioꝛ eſt ratio: qꝛ armatus pꝛeſu mit̃ de rixa co⸗ gitare, ⁊ babe⸗ re malũ animũ niſi poꝛtet ar⸗ ma ligata. Bal,. in tit. de pac. te. F. ſi quis ruſti⸗ cus.cñ ibi not. f 22“ 47 4 24„. 2. 3 4— a.„—.. B —* N 0 ——=—— ————— CP e.e 4 en 4 f2 —— ꝑ— — Iudo. Roma.in pꝛimam Inſoꝛ. part. adeo quod non poſſit impune offendi.⁊ Ang.: Balq.in⸗ ducunt iſtum tex.quod impune offendi non poteſt: quia vt vides is cui de pꝛopꝛio fideicommiſ.libertas compctit pꝛo libero habetur. JIdemtamen Bal.in.1iij. ꝗ. ei quoque qui.S.de iudic.per illum tex tenuit contra vbi dicitur, qò aliud eſt quem eſſe liberum: aliud eſt quem eſſe liberan⸗ dum. Tu vt. q.intelligas, pone exemplum: quod ſtatutũ dicat quicunq; ſoluerit, vel ſatiſdederit de pena bannimẽ ti cancellari debeat:⁊ rebannitus pꝛonunciari:quidã ſol⸗ uit, aut ſatiſdedit, nõ tamẽ cancellatus fuit: impune offen di poſſit?⁊ videtur ꝙ ſic:quia licet ſoluerit, tamen adhuc remanet ſcriptura in foꝛma banniti: ergo pꝛo rebannito non debet haberi.S. de edil.edic.l.bouem.õ.pe. Secundo quo ad hoc, vt quis perfecte ſit miles, requiritur quod in numero ſit ſcriptus.C.de cohoꝛ.l.quicunq;.lib.xi.C. de re mil l. antepe. ergo ita econtra, vt quis babeatur pꝛo rebã nito, requiritur banni cancellatio: vt contrarioꝛum eadẽ ſit diſciplina. Tertio:quia aliud eſt quem eſſe rebannitũ, aliud rebanniendum. Ad boc. C. vbi ⁊ apud quem. in gl. ⁊ in. ſ. C. ſi aduer.li. de legat.iij.l.j.. depoꝛtatos. Quarto, quoties ſtatutum plura exigit pꝛorebãnitione, ſi aliquid deficit, id perfectum non dicatur. C. de his, quib. vt indig. I fin. de tranſac.l.cum hi.§. pꝛetoꝛ. cum ſi. ſed deſicit cancel latio, ⁊ pꝛonũciatio: ergo.⁊ ſic videtur verius dicere Bal. in. d.lij.pꝛo quo videtur text. expꝛeſſus in.c. quod in du⸗ bijs. extra de ſenten.excommu.vbi abſoluendus habetur pꝛo excommunicato. In contrarium tamen videtur veri tas:⁊ ita refert Joan.And.in titu. de accu.in tractatu bã⸗ nitoꝛum.in ver.vnum membꝛum diſputafſe Jac. de Are. Peimo per.lpenul de teſta. mili. Secundo:quia abſoluẽ dus habetur pꝛo abſoluto:vt.l.qui pene..diuus.j.de mã da. Tert io: quia in fauoꝛabilibus, quod fiendum baber pꝛo facto:⁊ maxime de pꝛoximo.j. de au.⁊ argllegll.ſi non ſint.g.quid ergo.de mu.⁊ hono.l.rem publicam.3. de mi. lii..minoꝛem autem.: ibi de hoc bꝛocardo habes gloſſ. oꝛd.Quarto:quia poſtqᷓ; ſoluit ſeu ſatiſdedit habet actio nem, vt rebanniatur:ergo videtur rem habere. de regul. iuris.l. qui habet. ergo multo exceptionem.lj.. quod au⸗ tem.de ſuperfi.ſi ergo habet exceptionem:ergo non vide tur ad penam banni obligatus.j. de libera. cau.l.vel obli⸗ gatas. cum ſimi. Item ⁊ ſatiſdatio operatur, quod rei pu blice debitoꝛ ad honoꝛes admittatur. lreſcripto.. debi⸗ tores.de mu.⁊ hono.Ergo ⁊ ſimiliter videtur a pena ban ni releuare.Et pꝛo hoc, quod dicit hic Bald. videtur ve- rius: quod tamen intelligas ſecundum Zllbe. de Roſa.q. Ixxvj. incip.Exiſtente poteſtate. in quarta parte ſtatuto- rum: quando delinquens ipſum rebanniendum ſciebat ſoluiſſe aut ſatiſdediſſe: aut hoc notoꝛiũ erat: ſecus autẽ ſi hoc ignoꝛabat. Quia poteſt impune offendi ratione iu- ſte ignoꝛãtie, ad hoc. 8. de edi. edi. per. l.quis ſit fugitiuus. S.apud Labeonẽ. 6. de legi.lqj.j. de adul.lj.⁊ fi. Et hoc ad⸗ das ad ea, que plene dixi in alia ſimili. q. in. l. duo. de ac⸗ quirenda hered. ¶ Item: ſecundo iſte tex.poteſt indu⸗ cir ad duas pulchꝛas queſtiones quas ponit Alberic.in pꝛima parte ſtatutoꝛum. Pꝛimo ſi ex foꝛma ſtatuti moꝛ⸗ tuo viro, mulier poteſt ſibi eligere vnam ex ſuis veſtibus feſtiuis quam velit:⁊ antequam maritus decederet, fecit incidi vnam veſtem pꝛo vxoꝛe:poſtmodum moꝛtuus eſt: an vxoꝛ Illam eligere poſſit? ⁊ videtur quod non:qꝛ para⸗ tum perfectum non dicitur.vt..cetera..ſed ſi parauit. de legatis. j.⁊ quod ibi plene notatuy per Bartolum. In co⸗ trarium tamen multum notabiliter decidit:quod no.per caſum in terminis.j. de auro⁊ argen. lega.l. veſtimentum. CSecundo t an ſi moꝛtuo viro mulier ſuccedere debeat in medietate immobilium, debeat ſuccedere in pecunia: quam maritus pꝛeparauerat ad emendum immobilia? et hoc Bald. ponit:licet Alberi. non alleget in dictall.ce⸗ tera.. ſed ſi parauit. Summarium.. Statutum puniens aliquem vulnerantem in domo ua:an habeat locum, ſ vulnerat in domo communi. Statutum, quod non allibꝛatus, non debeat audiri: an compꝛehendat filiumfamilias, cuius pater eſt allibꝛatus 3 Elllibꝛatio patris, an pꝛoſit filio fratris fratritet vi numero. 6.:ct vide 4 Statutum, ꝙ non habens mille in bonis, non oſſit de antianis: an filius cuius pater babet mulle poſſit bn ⁊ vide nu.. eligi. 5 Aaſallus an ſicut tenetur defend ere dominum t ita defendere filium ⁊ vxoꝛem domini⸗ 3 Statutum puniens vulnerantem in domo pꝛopꝛia, an z pꝛebendat vulnerantem filium in domo patris: vel 8 in domo mariti:ꝙ ſic.⁊ nu.ſeq. Toie Item an compꝛebendat vulneratum in nauir Hauis, an veniat appellatione domus: 3 10 Statutum pꝛedictum, an compꝛebendat vn capana in villa exiſtenti: Adde, ⁊ vide Bal in. c. ſi duo fratres.in pꝛin defradden benefi. inueſt.: Barba. in rub.de rebus eccle. non alle 0. vj.verſi.ſeptimo fallit. Lapana, quando veniat appellatione domus. Domintappellationc. Cr tione domim, dominuspꝛo parte filiuſfamilias, acetiam emancipatus continetur.h.d. ¶ Et pꝛima pars huius li⸗ 1 tere facit ad queſtionem an ſtante ſtatuto, quod vulne- rans aliquem ad domum ſuam magis puniatur, quam ſi extra vulnerauerit:habeat locum in vulnerante, quem in domo communi: videtur ꝙ non:quia ficte dicitur, quod id quod commune eſt, noſtrum eſſe dicitur. de regn. iur. quod noſtrum. de nupt.l. illud. Que fictio in ſtatutis locũ nõ habet. Pꝛeterea cum ſtatutum loquatur de domo: in dubio intelligitur de tota. ad hoc.3. de pꝛocu.l. Pompo nius..deniq;.⁊ quod ibi no.in gloſ..ſi in rem agat ali⸗ quis.de rei vendi.de verboꝛum ſignifi.nomen..portio⸗ nis. Bal. tamen in. d. l. illud.⁊ in. l.j. C. qui teſta. fac. poſſ.di⸗ ſtinguit no.quod aut illa domus eſtcommunis cum vul⸗ nerante:⁊ tunc ſtatutum non babeat locmn. allegat. 6.de excu.tut.l. ſed ⁊ milites.verſic. quotieſcunq;.Zut cũ alio: ⁊ tunc ſtatutum habeat locum. Alllegat no.hic,z not inl. ſecundum electionem.˖. cui fundus. de lega.j.⁊ ita intelli⸗ 2 gi debet quod not. Bart. ibi. Itemt inducitur hic per Bart. an ſtante ſtatuto, quod non allibꝛatus non debeat audiri, ſeu non ſuſtinens onera audirinon debeat: an fi⸗ lius pꝛopter ſuſtentationem onerum, aut allibꝛationem patris:licet ipſe hoc nõ fecerit, debeat audiri:dicit ꝙ ſic, per iſtum tex. Idem tenuit in.l. ſcimus. per illum text.C. de agr. ⁊ cenſi. li.x. vbi etiam Bal. facit mentionem deſo⸗ bole. Bal. pꝛo hoc etiam allegat.l ij. C. qui etalixde qua ipſe eſt ſolitus facere magnum feſtumtam bic, qᷓ; in. non plures. de ſacroſan. eccle.⁊.fi. C. de impub.⁊ diximus;. fin. cum.l. ſeq.. de excu.tut.quod dicitetiam pꝛocedere in filio emancipato ⁊ naturali. CSed quid in fratre alli⸗ 3 bꝛato, † onera ſubſtiente:an alter frater per eum excu⸗ ſetur: Bar. in pꝛealleg. l.cum ſcimus.⁊ Bal.in. d.l.quod di ximus.dicunt, ꝙ ſic:quod ſi eſſet verum, eſſet multum ſin⸗ gulare. Sed mihi videtur, quod contra eos ſit caſus in d.l.ñ. de mu. inter pa. ſi. non cõti.li.xi. Et ideo poſſumus diſtinguere, quod aut loquimur in patre:⁊ tunc ſiue illud munus ſit reale, ſeu perſonale filiũ excuſat. hoc pꝛobo per tex. in.l.j C. de mu.inter patrem ⁊ filium non con.vbiſubi⸗ tio muneris pe rſonalis per patrem filium excuſat.etper tex.in. d.l. diximus.in.d..ſi pater.vbi loquit᷑ in onere tu⸗ tele. Aut loquit᷑ in fratre:⁊ tunc aut bona omnia cumalte ro non ſubeunte onera, aut allibꝛato ſunt cõmunia:i tunc ſubitio oneris ⁊ allibꝛatio alterius fratri pꝛoſit. Hoc pꝛo bo per text. in dicto.g.ſi pater. Aut non ſunt communia: ⁊ tunc verum non dicant pꝛedicti docto.ꝓer text.in.ai.de mu. inter pa.⁊ fil.non con.C. lib.x.⁊ per glo. in.d.liij. quam Bal. ſingu.⁊ facit videre meo.lj. C. quemadmo. cini. nun 4 ind. libꝛ. x. Item facit⁊ ſecundo iſte tex. rad pulcherri⸗ mam ⁊ no.q.an ſtante ſtatuto, quod quicunq; non babue rit in bonis vltra mille, non poſſit eſſe antianus, ſeu ex ꝛioꝛibus ciuitatis:an filius qui nibilbabet, dumpatrem hadentea officia eligi poſſit:⁊ iſte tex.facit quod ſᷣc.Se cundo facit lex licet..patronus.de verboꝛum ſigniſicat. vbi libertos paternos filij ſuos appellant. Item; quia vna ⁊ eadem perfona reputantur.l.fina. C. de impuberib. et l. cum ſcimus.C.de agricolis et cenſitis. Item zes edi 6 eneatur Inerantem in 030 d 5 0„ 1 lulun in ſednt nelenn nidemdeapo vnnnäci anſegten hi bolis en 3 nbegarn audedch 3 üüſan 2n ii rüimaün rutuawiken fllun on Jus teneturo encn 4 ſi ferauußri Trn l arkaürtneglünundom 15 ſme dicenda maficunsi auerrencumftamenprimo tituſibitoonerisfratnd ſcvenmuinterpaattliror witumfrarnon eenſta mmnabobeat, ſicvidetur uſlpoternde quantum tionas reſpicens piinatan tionastutele:ſimilin tunc- itpublicam tiltatenratn wventconcoꝛdar dicta inra, rravoddickt glin.C. demn. lali. quietzyidetur caſus drqnenadmo pater poocis. rnenereperſonallergotanto, rali bocdebes addere add hen adidr qpoddicit Vlbe. ranſimille habeatin boni ſatz auod aut pater conſen tnneheraſtopi Tlbe ui t nuna bolijade aamire dlhrffguodcum tolj qyor gräusdeamtid dinſ nspetemis ma um conſenſ mümfnbehltntJur See ni mocotenet kerde ähe pleneper Slo. AAmm 3 ſt.Oſrhm eT. montrüm e Tulade mülseſtco, dum non hader mr . 1(8. p erfic obon deer F41*' am e 4 45(um. Alcorr 1 n.ſ. cuifunausxxar. IGUS 441 5 4 Sart.lbu(Frr JAn lneh, 11 nA 0, Clodnon alre eanme A3 aCns oncra anderad onem Aferfuh onem. onern 86¹ 16..—,ö n cerlt, debe 3 ennit in]rinee tcnut m.lſc . 4 r 1 tiam Ba. AA elufF 9 An Allega1hLE —.ormeren mG fcftmns d eee Si ClC. ⁊.Lh.C.Ce I een A ½„ u.tut. CRnfn, ** ! (*& 3 A 17 1,9 aunc d odcdoh Apg wAſce ldcturAe. ctun Tnongirgg. RRhch. MCthry. bona patris filio iure naturali debẽtur:vtl.cum ratio. de bo.oam.l. ſcripto. j.vnde lib. C. de cur.fur..fi.. ij.⁊..fin. C. de codi.:Lj.C. de his qui ante aper.ta.l.vnica. C. de vſuſc. pꝛo herede.l.nam ⁊ ſi parentibus.de inoffi.teſta. Item et quia viuo patre domini eſſe dicuntur, ſattem ſpe abſq; ta men adminiſtratione.de lib.⁊ poſthul. in ſuis.in.g. ſui. in⸗ ſtitu. de hered.quali. diffe. In contrarium videtur pꝛo- pꝛie eſſe regula, id eſſe pꝛopꝛie in bonis noſtris, pꝛo quo actionem vel exceptionem habemus. 6. de acquir. rerum doll. rem in bonis.cum ſi. Item quia filius viuo patre ea non poſſidet. Ad hoc.&. ex quibus cau.ma.l. cum miles.et quod no.de acquir.poſſeſſ.l.cum heredes. Pꝛima tamen pars viſa eſt verioꝛ quibuſdam conſulentibus, et contra obtentum fuit:vt plene diſputat Allbe. de Roſa.in tract. ſtatu.in ſecũda parte.⁊ etiam in pꝛima per illud, quod di⸗ citur in ſimili:qð licet fundus dotalis ſit in dominio mari ti:vt.l. doce ancillam.C.de rei vend.attamen, qꝛſpe eſt vxo ris, releuat eam ſatiſdatione de iudicio ſiſti: vt.J. ſciendũ. . qui fundum.qui ſatiſd. cogan. C2tem ⁊ quia conſyde- randa eſt ratio ipſius ſtatuti ideo ſic diſponentis:ne ſint pauperes, qui facilius coꝛrumpũtur:vt inl. iii. 3.de teſti. ⁊ de facili ad officia admitterẽtur.⁊ ideo admittendus eſt filius dutamen idoneus eſſe reperiatur. ¶ Item tertio r inducitur iſte tex.per Bart. ⁊ ſequaces, qũod ita vaſal⸗ lus tenetur defendere filium domini, ſicut: dominum:et ſic vxoꝛẽ.vt in..ſi vir. Dtem..ſuperioꝛ.qꝙ; vnus vaſallus, poteſt dici ratione plurium dominoꝛum.: de his remitto me ad plene dicenda in.l.ſi quis in graui..omnes.j. eod. CAduertendumttamen pꝛimo ad id, quod. 3. dixi an al libꝛatio, ſeu ſubitio oneris fratris pꝛoſit fratri, qꝛ tex. in.d. Liñ.C. de mu.inter pa. fil libꝛo.x.dicit, ꝙ onus perſonale impoſitum fratri,non excuſat alium fratrem, etiã ſi bona communia habeat:⁊ ſic videtur contrariari text.in. d..di⸗ rimus.. ſi pater. vnde quantum ad hoc debes dicere, qð aut eſt onus reſpicens pꝛiuatam vtilitatem ſimplic ter: yt eſt onus tutele ⁊ ſimilin:⁊ tunc loquitur..ſipater. Ant reſpicit publicam vtilttatem:⁊ tunc habet locum.q.iii. Et ita debent concoꝛdari dicta iura.⁊ hãc deciſienem capio ex eo, quod dicit gl.in. l.. C. de mu.: ho. pꝛealle. Item per gloſ. n.l.i. C. qui eta. videtur caſus expꝛeſſus in..i. C.de filofa.⁊ quemadmo. pater pꝛo eis conueniatur. vbi loqui tur in onere perſonali:ergo tanto magis debemus dice⸗ re in reali. hoc debes addere ad diſtinctio.ſupꝛadictam. 7 Item ad idt quod dicit Albe. in. ꝗ de pꝛohibito eligi ad officia, niſi mille habeat in bonis: debes aliter dicere, ꝙᷓ ipſe, vc;, quod aut pater conſenſit in electione de filio facta:⁊ tunc vera ſit opi. Albe.quia pater pꝛo eo tenetur: vt. ff de mun.⁊ ho.l.ij.⁊ de admi.rer.ad ciui..ſi filius.C.de decu.lib.x.ff.quod cum eo.l.j.⁊ quod no. in.l. Zucius Ti⸗ tius Caius.de admi.tuto. Tunc ſpes quam habet filins in bonis paternis vna cum conſenſu paterno adhibito, ſi lium ad offĩcia habilitant. Aut pater nullo modo conſen tit:⁊ tunc pꝛo filio nullo modo tenetur:vt l.fi. C.de fi. fa.li. x.pꝛealleg.⁊ in.l.j.vbi plene per glo.C. eo.tit.dicamus tũc ſilimn inhabilem eſſe:quia tũc bona patris ei nõpꝛoſunt: vnde fiſcus tunc deluſus eſſet, ſi filius fraudem committe ret:quare non haberet quem conueniret, vnde puto boc caſu non ſequendam opi. pꝛefati docto. ¶ Inducunt vlti mot Bal. ⁊ Ang. iſtum tex. an ſtante ſtatuto, ꝙ vulneras ad domum grauius puniatur:an habeat locũ in filio vul nerato in domo paterna, ſeu in vxoꝛe vulnerata in domo maritiꝛ?c dicunt ꝙ ſic,per iſtum tex. O.ſi vir aut vxoꝛ.ꝓpx. ¶ Quid autemf dices ſipꝛedicte perſone ſint vulnerate in naui paterna, aut mariti, an tuncpena ſtatuti locũ ba- beat: dicamus qꝙ ſic.quia⁊ nauis domus appellatione cõ tinetur:vt dixi no.litera in l.pe.6.hin. ffde his qui deie. vel effu.⁊ ita per illum tex.dicit Albe.jn tractatu ſtatutoꝛum in tertia parte, quod ſi eſt verum eſt multum not. Dubi⸗ to tamen:debemus enim verba maxime in ſtatutis in pꝛo pꝛio ſigniſicatu capere.lj.. hoc interdictum. de fun. cun ſimi. Stat autem domum ex pꝛopꝛia ſignificatione nauẽ ſub ſe non compꝛebendere:vt Patet: quia domusa eſt illa, que ex pariete conſtat:vt.. de rei vend.l. que religioſis. in gloſ.⁊ in.l.eum qui edes.j.de vſt uſcap. ergo ac. ¶ Non ob. tex. in. ſi. quia ibi eſt ſpeciale in materia illius tituli:vt na uis appellatione domus cõpꝛehendatur:er quo cadem d ratio eſt in naui que eſt in domo. ¶ Itẽ quid in filio,t vnl Ad ſenatuſconſultum Sillanianum. nerato in campana paterna, que eſt in villa:an illa appel⸗ latione domus compꝛehendatur⸗ recoꝛdoꝛ Bald.dicere in vſibus feudoꝛum, quocd aut illa eſt deſtinata alias ex⸗ tructa ad alium vſum quam hominis, vt puta bonum, et ſimilium:⁊ tunc domus appellatione non compꝛehenda⸗ tur. Aut ad vſum hominis: et tunc ſic. quod eſſ notabile. Dubium tamen eſt ex his que dixi ſupꝛa, contra Albe- ricum. Neliqua dicentur in.i.lex Coꝛnelia. ꝗ.domus j.de iniurijs. J n eo autem(Titulns iſte in dato in radoptionem, nec in alumno locum habet:in adoptante autem ſic. h.d. Bar. dicit iſtum text. dum in adoptato loquitur, coꝛrectum eſſe per. llicum in adoptinis.C.de adop.de qno bic per eum vide. / Summarium. Pꝛiuilegio, nec ſtatuto fieri poteſt, quod filius agna tionem matris, ⁊ non patris ſequatur. Statutum puniens vulnerantem filium in domo pater⸗ na:non compꝛehendit vulnerantem in domo materna. 72 e matris ¶ Serui materni ob necem ſ⸗ lij ſupplicinm aliquod non pa- tiuntur. b. d. In glo. Bar. dicit, ꝙ hec non eſt bona ra⸗ tio:ſed ratio eſt:quia filius cum matre non babitabat: et videas hic per eum. Addas etiamt ad glo.quod nec ſta⸗ tuto, nec pꝛincipis pꝛiuilegio, ſieri poteſt: quod filius quo ad agnationem matrem ⁊ non patrem ſequatur: vt ſingu lariter dicit litera in pꝛincipis pꝛiuilegio.⁊ ibi per Bart. in.Lexemplo.C. de decurio. libꝛo.x. ¶ Et facit hec litera, quod dicta per r Baldum, ſupꝛa in.. dñi. de filio vul⸗ nerato in domo paterna, non babeant locum in domo materna. Si pater ab hoſt. Natts a bo⸗ P ſtibꝰ capto, ſen etiã moꝛtuo, ſilioq; in poteſtate occiſo, de ſeruis paternis que ſtio eſt habenda:ſi tamen filius emancipatus ante aditã bereditatem deceſſerit occiſus, de ſeruis paternis ſuppli cium quoq; ſumendum. h. d. ¶ HNo.ibi,ſui autem.ꝙ inter moꝛtem ⁊ aditionem eſt dare medium:⁊ ita hic videt᷑ pꝛo bari. ad quod tamen reſpondetur, quod hic loquitur ba⸗ bito reſpectu ad ius pꝛetoꝛium:non autem ad ius ciuile. ⁊ de hoc pleneſſolet no.in.l.ſi. de condi.inſti.vbi per Bar.⁊ in.l.ventre.ff.de acqui.hered. 3 ¶ Obpatrẽ oc⸗ Si Pater necatus. ciſum Parn filij in poteſtate ſeu emancipati toꝛquendi ſunt. h. d. ¶ No. ex iſto text. Bartol.: ſequentes, quod vaſallus flij tenetur etiam patri obedire: et eo modo quopuniretur, ſi deli⸗ quiſſet in filium eoꝛum dominum:ita ⁊ ſi delinquat in pa. trem. de hoc plene dicetur inl.ſi quis in graui H.ſi cum o⸗ mnesj. eodem. Summarium.. EStatutum, ꝙ qui habet mille in bonis teneat equũ: non compꝛehendit virum habentem de pꝛopꝛio ducẽta:⁊ reliquum vſq; ad mille de bonis vxoꝛis. Bona vxoꝛis non dicuntur bona mariti, quo ad munera puble. Pꝛiuilegium mariti cõceſſum:an intelligatur conceſſum vxoꝛi? Si vir aut ¶ Ob maritum occiſum ſeruo⸗ *rum vxoꝛis queſtio babenda eſt: ⁊ ita econuerſo. Et quod ſtatuitur in ſeruis martti, ita ſta tuitur in ſeruis ſoceri h.d. vſq; ad.. occiſoꝛum. ¶ No.do a mum t̃ mariti ⁊ vxoꝛis vnã eſſe:licet pꝛopꝛie bona vnius non ſint alterius. Quod facit ad.q.de ſtatuto dicente, qð habẽs mille in bonis debeat tenere equũ in ſeruitio cõis: an maritus ꝗ habet ducẽta in bonis pꝛopꝛijs:reliqua aũt ex bonis vxoꝛis:equũ tenere debeat: vider᷑ ꝙ ſic ex vnita⸗ te domus, aat coͤmiſte familie, vt hic, ⁊ eꝑ ratiòe generali quia ¶ Bomns ad pellatiõe. Il⸗ de et vide do. meuin repe.ru bꝛ. de reb' eccl. non alie in. vj. ——————ÿõ—— nn—.——.— 6* S= ——— ———— ·— ͦ⸗— eh e 3 1 8. n A—— 4 X₰½ 8 * 8— 2 „ 4 — „Plu ae — 2 Audo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ.part. quia maritus dominus dotis eſſe dicitur:vt.l.in rebus. C. de iu.do.I. doce ancillam. C.de rei vend. Contrarium tamen eſt veritas:quia quo ad munera publica dos vxo- ris in bonis mariti non computatur:tex.eſt. ffde impenſ. l.neq; ſtipendium. melioꝛ tamen ⁊ clarioꝛ in. l. Lucius. S. dini reſcripſerunt.j.ad muni. Pꝛopꝛia enim mariti bona exiſtimanda ſunt. dumtractatur de ſubitione munerum publicoꝛum. C. de decu.l. ad ſubeunda. lbꝛ. x. Si enun vir aliud in bonis non haberet, quam dotem vxoꝛis: pauper eſſe cenſetur:⁊ a muneribus publicis reijciendus eſt. j.dẽ mu.: hon. in.l.reſcripto. in pꝛin. S ecundo facit, an pꝛi- uillegiumfconceſium marito, ⁊ vxoꝛi conceſſum eſſe intel⸗ ligaturꝰ⁊ dic quod viuente marito ſic. ad hoc. S. de legib. I. pꝛinceps.j. de in. fiſ.l. ſi Stichus. ũ. fin. ꝛ. quod pꝛincipi. de lega.ij.⁊.ſi quis Auguſte. C. de vxo.mili l.j.⁊ quod ibi no. per Cy. facit ad id, quod dicitur de crimine expilate. pereditatis. A. aduerſus. S. rer. amo. l j.⁊.ij. 3. de vſu? hab. Eo autem moꝛtuo, an in perſona vxoꝛis durct: debes no. diſtinguere:⁊ hoc habui a Gald.in concluſionibus iuris, quod aut pꝛiuilegium conceditur marito ratione alicu- ius ſui artincij:⁊ moꝛtuo marito ſtatim expirat pꝛiuile/ gium, etiam quo ad vxoꝛes. Et ad hoc allegat iura bene ꝛobantia gl..medicos.C.de pꝛofeſſo.lib. x.⁊.C. de epiſc.⁊ cle.L.in Larchiatros. C. de me. li.xij.. de excu. tu.l. ſi duos. S.pe. Aut pꝛiuilegium conceditur ratione alicuius titu. aut dignitatis:: tunc pꝛiuilegium durat in perſona vxo⸗ ris, etiam marito moꝛtuo, donec vidua permanet. Allleg. tex.qui hoc bene pꝛobat in. nupte.circa fſ.ð.de ſena.l.mu lieres.de digni.lib.xij. Que diſtinctio licet videatur mul⸗ tum dubia attamen eundem reperio ſequutum fuiſſe Al ber. de Roſa.in tractatu ſuo ſtatu.in pꝛima parte. Caſus tamen eſt in quonec vxoꝛ,nec alter familiaris pꝛiuilegiũ mariti conſequitur:vt.l.ſemper.g. immunitati.:. g.nego⸗ tiatoꝛes.de iure immu. Summarium. Armoꝛum appellatione: quid contineatur, ⁊ quid appellatione teloꝛum: Occiſus qni pꝛopꝛie dicatur:⁊ qui moꝛtuus: Statutum puniens homicidam, an compꝛehendat per⸗ cutientem mulierem pꝛegnantem cum pede ⁊ aboꝛtiuan/ tem. 4 Statutũ. quod quelibet villa teneatur capere delinquen- tem in ſuo territoꝛio:ſi villa non capit, quando excuſctur: ⁊ nume. 18. Syndicus qui tenetur denunciare maleſicia, an excuſet᷑ ſi ignoꝛauit:? 6 Tempus, ꝙ currat ignoꝛanti, nullus pꝛeter pꝛincipem 9 ſtatuere poteſt.⁊ vide nu. 16. vbi, quod nec epiſcopus. Tempus ſtatutum per ſtatuta condita ab his qui habẽt poteſtatem ſtatuendi ius cinile, dicitur continunm:et ab his qui habent ius pꝛetoꝛium vtile. Syncdicus, qui ex foꝛma ſtatuti intra certum tempus de⸗ nunciare tenetur, an debeat denunciare poſt tempus ſta tutumꝛ Et quid poſt tempus fiiti officii. Tempus ſtatutum iudici vel accuſatoꝛi inquirendi, vel accuſandi de maleſicio, an currat a die ſciẽtie, vela die cõ⸗ miſſi delicti: 10 Confeſſio delinquentis facta poſt terminum, an pꝛeiudi 1 Abitractatur de odio finiendo: in dubi cet ipſi confitenti?:⁊ vide nu.iꝛ. * o tempus pꝛeſu⸗ mitur cont nuum. 13 Delinquens accuſatus vel inquiſitus, an poſt lapſum ter mini ſtatuti, teneatur comparere ad opponendam exce⸗ ptionem pꝛeſcriptionis. 14 Sententia lata ſuper inepto libello, eſt ipſo iure nulla. 45 Tempus ſtatutum per conſtitutionem epiſcopi executo riteſtamenti:an currat a die ſcientie, vel quomodo: 17 Tempus inſinuandi teſtamentum a ſtatuto determina⸗ tum, an currat a die ſcientie, vel ignoꝛantie? 19 Statuto ſtante quod villa teneatur capere malefactoꝛem delinquẽtem in ſuo territoꝛio:⁊ delictum eſt commiſſum in confinio duarum villarum:⁊ ignoꝛatur in cuius terri/ toꝛioan vtraq; tenebitur: 20 Aalefactoꝛ quem villa capere tenebatur, aliter in foꝛ- tijs communi peruenit, an talis villa ſit liberata⸗ 21 Statutum puniens dominum animalis damnum dat/ in alieno fundo, an compꝛehẽdat dominum animalis 3 perditi, cuidamnum deditt. de⸗ 22 Cinitas vel caſtrum, ſi ex foꝛma ſtatuti tenetur emend re incendium factum in cinitate, vel caſtro: an tenebi 3 pꝛo incendio facto fulgure: nan 23 Scientia delinquentis, quando punitionem ingerat⸗ 6 ſe ¶ Qui occiſoꝛum appe O ccl Ouum. tione contineãtur,, vt d ſerui ſupplicium patiãtur.hoc.. declaratur.p.d vſq; ad 1F. ſi ſibi manus. ¶ Hot pꝛimo exthoc tex.ibi, ſaxo 3 fu⸗ ſte, vel telo ac. quod licet alias appellatione armoꝛum a, xa, ⁊ lapides contineantur: vtj. de ver ſignifi. armoꝛum⸗ inſti. de interd.. quod autem.: inſti.de pu. iud.. item le— Julia...telum. attamen pꝛedicta teloꝛum appellatione non continentur. Aduerte tamen: quia hoc eſt ytile poo ſtatutis ſepiſſime de his facientibus mentionem: et den do. Ange in.. ſi pignoꝛe.. furem. j. de fur. quod licet dicqt leges pꝛealleg. armoꝛum appellatione talia contineri: at⸗ tamen hoc eſt verum impꝛopꝛie: non tamen de ſtricta ſi⸗ gnificatione:vt patet quia ea pꝛopꝛie armoꝛum appella⸗ tione continentur, que ad offendendi vſum non ad aliuq deſtinata ſunt:vt patet in tex. ſing. iuncta gl.in autben. de armis. circa fi.vbi gladius ad incidẽdum panem, ſeu mo⸗ derandas pennas:armoꝛum appellatione non continer eo:quia pꝛincipaliter ad vſum offendendi deſtinatus non eſt. Bta ergo dicendũ eſt in fuſte,⁊ in lapidibus, que pein⸗ cipaliter ad illum vſum non ſunt deſtinata. Ego illius ſen tentam compꝛobo ex tex.no.l.qui cum vno..ſiquis com militonem.j. de re mil. S ecundo ex dictis Bar. in.ſ.ad le gem Jul. de vi pu. vbi dixit no. arma defenſibilia armoꝛũ appellatione non contineri: cum pꝛincipaliter ad offen⸗ dendum non ſit inuenta. Et hoc muĩtum no. pꝛo ſtatutis: ⁊ad hocl.ſ.C. vt ar. vſus.lib.xij. ¶Mot. ſecundo oceiſi ap⸗ 2 pellatione tantum t contineri eum, qui occiſus eſt.t e hoc no.differentiam inter occiſum ⁊ moꝛtuum, moꝛtuns enim pꝛopꝛie ille, qui naturaliter, hoc eſt, qui Dei indicio moꝛitur:vt j.de bo. lib.l.libertinum.inſti. de capi. dimi gj in glo. ſed melioꝛ tex.eſt omnibus alns iuncta glo.in.lve⸗ rum.. interdictum.ſuper ver.motis.Z. pꝛo ſoc.⁊ hoc ſimi liter no.pꝛo ſtatuto. ¶ Tertio aduerte ⁊ ad id, ad qdð iſtũ text. induxi ſemel ad queſtionem facti:dicebat ſtatutum Interanne, quod homicide occidãtur: percuſſit quidam cum pede mulierem pꝛegnantem, ex quo partus abotti⸗ uus factus eſt:querebatur an talis veniret puniendus ex ſtatuto:⁊ quia conſilium eſt pulchꝛum:ideo bic interſero. Allegabam pꝛimo iſtum tex.cũ.l. qua actione.j.occiſum. 5.ad legem Aqui.ex quibus compꝛehenditur homicidiũ dici ab hominis cede:ſed partus adhuc in vtero exiſtens homo non eſt:vt eſt tex. in.. ſed placuit.ad leg.Falcid er go iſte caſus non compꝛehenditur ſtatuto. Allegabamet ſecundo elegantem gl.in. c.ſi aliquis. extra de homici.vbi partum interficiens, vt homicida dicitur: ergo ex illa glo. depꝛehenditur, quod non ſit vere homicida: vnde caſus iſte compꝛebenſus ſit ſub ſtatuto.l.iij..fi. de nego geſtis. ¶ Tertio cõſyderabam qualitatem inſtrumenti cũ quo fuit facta percuſſio, vcʒ, pede, ex cuius ictu quis ad occi⸗ dendum animum habere nõ pꝛeſumitur. vt. l.. ſed ſi cla ua.j. de ſica. extra de homi.c.ſignificaſti.in fi.⁊ quod notein l.j. in glo.⁊.I.ſi is, qui cum telo. C. eod. vnde cum in homici⸗- dio cadat animus ⁊ dolus:vt in.d.l j.q.omnis.⁊.l.diuus.⁊ in.l.j.ĩ. de ſica. dicebam hunc non puniri. C Quarto:quia percutiẽs iuſte poterat ignoꝛare, an mulier eſſet pꝛegnas vel non. Ad hocj.pꝛo ſuo.l.fi.⁊ extra de reſerip.c.ab excõ municato.cum ſi. rgo iuſta ignoꝛãtia excuſat a dolo, qui in homicidio requirit.ſi quis id quod.de juriſd.om iud. ⁊de abig.lj in fi. C. de plag. l.plagij.⁊ de iniu.litem apud Labeonem..ſi quis virginem. 3. loc.l.ignorãs. Quia wbi fiunt duo, vnum pꝛopter aliud:tunc debet attendi pꝛinci⸗ pale. ſi cer. pe.l. rogaſti..ſi quis nec cauſam. Sed pꝛinci- palis cauſa fuit percutiendimulierem:ergo non debet 3t tendi moꝛs ipſius partus. ¶ Quinto:quia vbi intẽdo c⸗ mittere delictum in aliquem:tunc ſicitra meum pꝛopoſ⸗ tum delinquo in alinm, ex illo delicto nõ punioꝛ. Id boc j. de iniur. lj. g.ij.: in..ſi. ed. tituil.eum qui.ſi Vmniitan ö 1 8 Ifcit oben ad Nn uebebrinlo tracd Me0,9 5 9 5 uanarincnckitun L., Aalbetyilateneatur ransö gelbetnl Kinwrtenipoclnglensc runyileenert,qd pilano atneruradpenam tgtut ürumcomniſumneſtin onſ numbominesillis vileae ſtad aind territorium acco tanſierkormaſtatuti tener enunciaremaleficia qliasd niritat yndicusdelictuf ononper iſtumter. Anum mterigit magnam eraminas unne rleerioꝛispaſus incipi dhiedicit Baldn tempusc neimncum maleftcia lb erte anitantam Parin lpeijſe noedabiumtangensnond utoaind leumquignpop mussde calum tenuitdict meperlſemper, hocinterdi amſerde ediliedic. Balabie unperilamterdicententen nunamn eurrere. Mocof liß piWariurapoſſi nndlgenerodientis tig füſte ngez mnon ſuntdefäaat. rternolgucnma Secundocrdesk. Iditnoxnadi dmneri cum pirxarr taEtbocmudannt as lbg(hatmid ontinen cun nter occiſum udn naturalter badasu AIbertinumataa ſtomnibusziaa per ver motei Tertio acneiti qucſtionemcn micide occditrn wegnanten un atur an tals er mmeſtpulchwrtiſr umtercilcutal- nibus omgbacnn ſd partus atunn- rin.lſcdpuatiäst ebendtr nae nſialcusghiit „trr thomiadadicula ☛O 1 S.interdictum. ⁊ per Bart. plene in. d. vuar Rere esede ſica. 3e pꝛincipale pꝛopoſi- tum fuit percutiendi mulierẽ:ergo ſi in alio elicſnidſ licet in partu puniri non debeo. ¶ Sexto et v eeſas minus eſt in ſpe, qnam in re vt. 3.de reg.iur.l. minus. Sec ni occidit partum dicitur occidere ſpem hominis naſcẽ⸗ di:vt pulchꝛe dicit tex. in.l. negat. de moꝛ infer. ergo ſtatu⸗ tum iſtum caſum tanq́; diuerſum non compꝛebendit. Et puic parti inbeſi ita fuit obtentum: licet in contrarium allegauerim. d.l.negat. de moꝛ.infer.⁊.l. necare. de lib. agno vbi etiam necatio in partu cadit:⁊ qui necat, reus eſt moꝛ⸗ tis ſm tex.in.lnegat. Item tex. in.l. Cicero.⁊.l.ſi quis ali quid.. aboꝛtionis.j. de penis. in.ljrcirca finẽ.de parrici⸗ dijs..penulti. de ſicar. C. lſi wmljereniſeendünerſne extraoꝛ.cri.Et etiam:œꝛ nihil referat, an ille occiderit, ve cauſam occiſioni dederit. ad leg. Aquil l. qui cecidit..in hac. extra de iniurijs.c.fina.j. de ſicaq.iij.⁊ nibil intereſt. Pꝛima tamen pars vt dixi fuit obtenta habito reſpectu ad iuſtam ignoꝛantiam percutientis:cum ⁊ ſtatutum ſicut ius commune maleſicia puniẽs requirat dolum: vt patet ex plene no. in. l§. ſi quis autem. ff.ſi quis Falheliheneſde eſſe fue.⁊ per Cy.⁊ Bar.in.lij.C. de noxa. Quid autẽ eſſet de iure cõmuni, videlicet, qua pena puniretur delinquẽs circa aboꝛtionẽ partus: feci pulcherrimam diſtinctionẽ vltra ea que no. glo.⁊ Bar in.d.l. diuus.⁊ in. cj. extra de ho mi. ¶ Quarto Bar. inducit iſtum tex.ꝑ pꝛimo ad ſtatutũ dicens, qò quelibet villa teneatur capere in ſuoterritoꝛio delinquentem:qð ſi delinquens cum tãto exercitu:ad ter/ ritoꝛium ville venerit, qð villa non poſſit capere, ꝗð ipſa non teneatur ad penam ſtatuti. ¶ Et idem dixit ſecundo ſi delictum commiſſum eſt in eonfinibus ipſius ville, cum antequam homines illius ville acceſſiſſent, delinquẽs po- tuiſſet ad aliud territoꝛium acceſſiſſe. ¶ Tertio inducit Bal. an ſi ex foꝛma ſtatuti tenetur ſyndicus intra men⸗ ſem denunciare maleſicia, alias determinata eſt pena: in ipſam incidat ſyndicus delictũ fuiſſe cõmiſſt um ignoꝛans: dicit, ꝙ non per iſtum tex. Anum quodq; iſtoꝛum eſt du⸗ bium: ⁊ exigit magnam examinationẽ. Et pꝛimo ab exa⸗ minatione vlterioꝛis paſſus incipiendum eſt, videlicet, ab eo, qð bic dicit Bald. an tempus conſtitutum ſyndico ad denunciandum maleficia ſub certa pena currat ignoꝛãti, velſcienti tantum. Bar. in. l. pe. j. ſi quis teſta. liber. iuſ. eſſe fuerit.hoc dubium tangens non decidit: ſed in.l.diuus.j. de cu. reo.⁊ in.d.l.eum qui.H.in popularibus. de iureiur.⁊ in.l. annus. 3. de calum. tenuit dictum tẽpus currere a die ſcientie, per. l.ſemper§. hoc interdicto. ff. qò vi aut clam. et in l.cum ſex. de edili.edic. Gald. hic, ⁊ in. d. l. annus.⁊ in. d.l. cum ſex.ſequitur ſentẽtiam Barto.in.l. genero.de his qui no. infa. vbi ctiam Bar. ponit qðetiam ſequutus fnit An⸗ ge. ſed idẽ Bal. in. d. l.fi. C. de dolo.expꝛeſſe determinat cõ⸗ trarium, per illum tex. dicentem tempus actionis de dolo etiam ignoꝛanti currere. Pꝛo eo facit.C.de pꝛeſcri.long. tempo.l.fi.pꝛo opi. Bar.plura poſſunt induci.⁊ pꝛimo Ja co. But. in. d.l. genero. dicentis, etiam qs in damnum alte rius non currat tempus a die ignoꝛantie, ſed ſcientie Al⸗ legat inſti.de excu. tu..qð autem.⁊ iura allegata in glo. in d.genero. Ad ſui autem cõmodum bene currit:vt in.d.l. genero.dicit tex.ſed ſi in caſu noſtro curreret tẽpus igno/ ranti:hoc eſſet in ſui damnum:ergo ⁊c. ¶ Secundo indu citur te. in.l. generaliter. C. de tabu.lib. x. vbi Imperatoꝛ dicit, ſcientiam ⁊ non ignoꝛãtiam volumus obligari. Ad idem tex.paulopoſtj.ſi quis teſt.li. eſſe iuſſus fue.⁊.l.fi. de decreto ab oꝛdi.fa.vbi ignoꝛantia excuſationem meretur. ¶ Tertio coloꝛatiſſima ratio, ſcilicet quia impedito facto aduerſarij non currit tempus. C. de adul.j.fi. circa fin. 5. de mino.l. intra vtile. iuncta gl. C. de anna. excep. lj.: l.vt per⸗ fectius.ð.de offi.pꝛeſid.l.ſenatus.a.de iudi.i.ij.circa fi.⁊ qð plene no. per Bal.in hoc arti. diſtinguentem in.j. Alttilici⸗ nus.que eſt cõtinuata cum.l.pꝛecedẽti.6. de ſeruit.ruſtico. pꝛedi.Sed talis ſyndicus poteſt dici impeditus facto de- linquẽtis, eo: quia foꝛte clam cõmiſit maleficium ergo ſibi tempus nõ currit. ¶ f Quarto dictum Compo.in.c.capi tulũ ſancte crucis.extra de reſcri.qð refert Bal.in aliqui/ bus lec. in. dl. genero. vcʒ ꝙ nullus pꝛeter pꝛincipẽ ſtatue- re poteſt, ꝙ tempus ignoꝛanti currat:ergo ſtatutũ hoc fa cere non potuit etiam expꝛeſſe, non tantum tacite. Mꝛo 7 Bal tamen faciũt iura per eum allegata:⁊ ideo pꝛo fcon- Ad ſenatuſconſultum Sillanianum. — coꝛdantia doc.puto poſſe dici, ꝙ aut ſtatutũ eſt factum ab his qui habent potentiam condendi ius ciuile: vt popu⸗ lus, ciuitates, et ſimiles de quibus per Bar. in.l. fij. de Pe. ⁊ per eundẽ in.l. ſtipulationũ. de verb. obli.⁊ tũc cum tem- pus in tali ſtatuto pꝛefixum ſemper in dubio intelligat cõ 177 tinuum:vt not. dixit glo. in.l.j. alias rub.j. de diuer. 7 tẽpo.a ¶ Et terminũ. pꝛeſcri.⁊ in caſu talis tẽpoꝛis cõtinui, nõ attẽditur ſcittia, vel ignoꝛãtia:vt. d.l.fi. C. de dolo.⁊l.fI. 0. de pꝛeſcrip. long. temp.dico tunc foꝛe verã ſentẽtiam Bal.vcʒ ꝙ ignoꝛanti currat.Alut ſtatutũ fit ab his qui habẽt poteſtatẽ conden di ius pꝛetoꝛiũ:vt eſt in epiſcopo ciuitatis, ⁊ꝛ ſimilibus. de quibus per Bax. in locis. 5. pꝛoxime allegatis.⁊ in. lj..j. 3. qõ quiſq; iur.⁊ tũc in dubio cũ ſemper tẽpus ab his pꝛefi- rum pꝛeſumatur vtile:vt no.ꝛ ſing.dixit gl.inſti. de perpe. ⁊ tempo.actio..j.in glo.que incipit, i vtilem. dico tali caſu currere a die ſcientie: niſi ignoꝛantia craſſa et ſupina foꝛet. argumẽ.l. nec ſupina. de iuris ⁊ facti igno.⁊ ita in iſto pun- cto videtur mihi. ¶ Et ex hoc freſultat dubium, pone qs poſt tempus a ſtatuto pꝛefin, aut poſt tẽpus ſyndicatus ſuperuenit notitia ipſi ſyndico maleſicij cõmiſſi:an tũcde/ nunciare debeat in pꝛimo caſu:vcʒ quãdo poſt tẽpus a ſta tuto pꝛefixum:indubitatũ eſt ꝙ ſic. Secundo quãdo poſt tẽpus finiti officij ſui:⁊ tũc Bal.in.l.cũ ancillis.C.de ince- ſtis nup.per illũ tex.tenuit denunciandũ nõ eſſe:qð tamen videtur ſatis dubitabile. Quia hec denũᷣciatio habet tra- ctum ⁊ oꝛiginẽ ex delicto cõmiſſo tempoꝛe ſui officij: ergo denũciare tenet᷑. Allegat ad hoc.l.nam ⁊ ſi ſeruus..ſi vno de neg. geſt. lvt cau. poſt pub.aſſit tut.⁊ qð no. W ar.in ſi⸗ mili in.l.ita autẽ..i.3. de admi. tu. ⁊ in.l.ſi. in fl. 3.de appel. ¶ Et ex iſtis deciditur t ſcða queſtio que in pꝛopꝛijs ter/ minis fuit Bar. ⁊ nõ decicit in. d. l.pe. ſi quis te liber. vide- licet ſi certũ tẽpus iudici inquirere volenti, aut volenti ac- cuſare de crimine pꝛeſigitur a ſtatuto:an tale tempus cur rata die ſciẽtie, vel a die cõmiſſi criminis clam. Bar.in, d. Ipen.lʒ ibi nõ decidat:attamẽ in.d.leum qui.ũ. in popula ribus.qoð a die ſciẽtie cuius cõtrariũ tenuit Ang.ibi eadẽ ratione:qꝛ inquiſitio ſeu accuſatio a tẽpoꝛe cõmiſſi delicti certa eſt:ergo ignoꝛantia non impedit contra eos curſum pꝛeſcriptionis:q vt videmus dicit ipſe pꝛo inducenda li- bertate tẽpus cõtra ignoꝛantem currere:⁊ maxime vbi in pꝛeſcriptione nõ vertit᷑ factum pꝛeſcribentis:vt eſt in caſu noſtro. Allegat ad pꝛimũ. ſi partẽ.ſi per fundũ.a. quẽ- admodum ſeruit. amit. Ad ſecundũ.l. ſequitur.. ſi viã. de 10 vſuſcap. ¶ Hoc idẽ †tenuit d. Bal. in.d.. genero. vbi po- nit etiã in hac.q. notabilioꝛes terminos, ſc; ꝙ qustuncũq; confeſſus ſit delinquẽs ſe deliquiſſe, bec tamen confeſſio ſi poſt lapſum tẽpus facta eſt: ex ea inquiſitio ſeu accuſatio fundari nõ poterit.Allegat quia paria ſunt quẽ abſolutũ eſſe, ⁊ terminũ a I rtiterenhegaele ed ſi vnus.õ. ſed ſi ante S.de iniur.facit eo.titu.l.ſi nõ conuitij.Nec obſtat ᷣm eum, ſi dicas ꝙ maleficia remanẽt impunita:qꝛ multa illi- cita cõmittuntur, que nõ puniuntur.l.pe. de bisqui no. in- fa.Ad hoc decidendũ allegat theoꝛicã Guil.de Cu.in. l.ſi n Icum exceptione..ſatis clemẽter.qð met.cau.dicẽtis, qð Avbicunq; tractatur de odio finiẽdo ſemper tẽpus pꝛefixũ in dubio pꝛeſumitur cõtinuũ.⁊ ita currit a die ignoꝛantie. ff.de dolo.l.fi. Sed ita eſt in caſu noſtro ⁊c. Tu aduerte:q iura allegata per Ang. vcz. d H. ſi per fundum. nõ ob. quia ibi reſpõdet ſecundũ, qð ibi dixit. d. Bal. qd ille tex.loquit᷑ in pꝛeſcriptione facti,⁊ que cauſat᷑ ex non vſu:ſecus antem in pꝛeſcriptione facti iudicialis:vt eſt in caſu noſtro:qꝛ illa etiã dum tractatur de odio finiẽdo, aut inducẽda liberta- te nõ currit:vt pꝛobatur in.d.l.omnis.z.d. L.cum ſex.⁊ ideo pꝛo iſtoꝛum concoꝛdia potes diſtinguere eo modo, quo in 12 pꝛoxime pꝛecedẽti dixi. ¶ Anũ tamen ꝙ aduerte, ꝙ id qð dicit Bal. de cõfeſſione poſt tẽpus facta:q illud videt fal⸗ ſum per verbũ ſing. einſdẽ in.l.pꝛoperandũ.in fi.pꝛinci.C. de iudi.dicẽtis, ꝙ quantũcunq; tẽpus termini ſit lapſum, attamen ſi poſt illud pars conſitetur in iudicio vigoꝛe cõ- feſſionis, non obſt. lapſu, iudey poterit ſentẽétiam pꝛomul⸗ gare, eo: quia cõfeſſio facta in indicio notoꝛium inducit.j. ictus fuſtinm. de his qui no.infa.in gloſ.⁊ in.c. Romang. de appellati. in. vjin quo iure oꝛdo non ſeruatur:extra de iureiuran. ad noſtram. ita ergo dicendumin caſu noſtro, qð iudex vigoꝛe notoꝛij reſultantis ex iudiciali confeſſio- 13 nepꝛocedere poterit. ¶ Et ex his deciditurtelegãs que⸗ ſtio quam ponit Barto. in. j. C. ad Turpillian. ct Bald. 5 p̃ſcripſiſſe. Ad⸗ de tu ⁊ við oino ſingulariterver badñi mei Frã. Aret. in.l.ſi cer⸗ tis annis. C. de actis.vbi exdi ctis ꝑ ſe infert, ꝙ q́;uis ille g al legat pᷣſcriptio/ nẽ:patiat᷑ pbari cõtra ſe, ꝙ olim non hůͤerit ius: tamẽ ꝑ hocnon elidit᷑ eius intẽ⸗ tio. Et ideo in⸗ quit, dicebã ats allegäs Bal. in lij. circa mediũ. C. de cõfeſ.qð ſi ex foꝛma ſtatuti nõ põtcognoſci ð maleſicio poſt ſex mẽſes, exce⸗ ptio pꝛeſcript. repellit accuſa⸗ toꝛẽ, etiã ſi accu ſatus fateat᷑ de maleficio: q pᷣ⸗ ſcriptionon fun dat ſe ſup pᷣſum ptione: ſed diſ⸗ ponit cõtraveri tatẽ:vel potius, ̃ pꝛeſupponat ius ↄpetef,, yult extingnere ius: ⁊ ideo ſi eſſet ali qua p̃ſcriptio,ᷓ fundaret᷑ ſuppᷣ⸗ ſumptiõe iuris vel de iure:tunc cõfeſſio enerua ret illã pꝛeſum⸗ ptionẽ vel pba tio.pꝛimũ.d.no. Bal. in.l. in Zcti bus. in pꝛinc. de nõ nu.pec.facit optime, qð ipſe idẽ ſin.ponit in l.pperandũ. in pꝛi. in vl.q. C. de indi.vbi volnit ſing.ꝙqñ de iu⸗ ſtitia partis cõ ſtat pofeſſionẽ, valeat ſnia poſt lapſuminſtatie. Et ð iſta. q. vide inquit qð ponit d. meus in. l.j.§. occiſoꝛum.ffad Sillan. facit ad pꝛemiſſa qð no. Cañ..in.c.ſi cau⸗ tio. de fi. inſtru. ⁊etiã vide Bar. in conſi. incipit, Domino Cyno de Bono. ——— 8 —— ——-—— ÿö ——— — „ 65* — — ℳ —— E————— ————-———————— ———————————————— ——————.———:;’’’y——————— —————yjÿ 2———— 5 . ₰— 8 8 1. 4 4 4 T— 7 5 — 4 Plu o 2·2 9 9 ₰ 22 9 2 44. e, — 1 2 7 ℳ S . 4 LZudo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ part. melins in.l.ſi eum. in pꝛin.a. ſi quis cau. videlicet an ſi poſt lapſum termini pꝛenix delinquens accuſatus, aut inquiſi tus teneatur comparere ad opponendum exceptionem pꝛeſcriptionis:an in bãno poni poſſit: Bal no. diſtinguit, ꝙ aut ex tenoꝛe libelli apparet impoſſibil tas cognoſcen⸗ di, aut non. Pꝛimo caſu exp:oceſſu bannum nõ poteſt ſe⸗ qui. M atio: quia libellus in ſe continet manifeſtum erro⸗ rem ⁊ ſic ineptus eſt:vnde quicquid ex eo ſequitur eſt nul lum: allegat.l.cum quedam puella§. ſin. coiuncta gloſſ. de 14 iur. om. iud. ego allego melius:videlicet ꝙ ſententia la⸗ 1 15 7 12 ta ſuper inepto libello eſt ipſo iure nulla:vt dicit elegans gloſſ inſti.de ob.in ſi. Pꝛo quo facit tex.in.l ſi ibertus.ff. de iureiur.⁊ eſt tex. ſecũdum vnam lect. veram Innoin.c. cum dilecti. extra de emp.⁊ vend. ¶ Item pꝛo hac pꝛuna diſtin. Bal allegat gloſiin. in fi.vbi ⁊ apud quos. que in aliquibus lec.ponitur, ⁊ in.l. ij. ſi quis in ius vo.non ie.⁊ in lij. circa ſi.vt ne. pꝛinatus. Secundo caſu pꝛincipali com- parere tenetur:alias in banno ponitur: ⁊hoc deciditur ꝑ tex.in. d.l.ſi enm. in pꝛin. ¶ Et ex his reſultat deciſio ſe cunde alias tertie q. pꝛincipalis, videlicet an tempus ex cõſti. ep. ſcopi pꝛeſixij executoꝛi teſtamẽtario, currat a die ſcientie, vel ignoꝛantie? Bar. in. ö.l. genero. idem Bald. et Ang. ꝙ a die ſcientie. Pꝛimo per tex l. quinquaginta. yr. de excu.tu.hoc idem tenet ipſe Gald. in.I captatoꝛias.C. de re mili.⁊ in. quãdiu.C.qui admitti:licet in contrarium alleget. c. ſtatutum. extra de pꝛeben.in. vj.⁊ cõmunem ſentẽ tiam ſequoꝛ. Pꝛuno:quia de iure cõmuni tempus pꝛefi⸗ xum executoii currit a die ſcientie.j.nulli.C.de epiſco.⁊ cle ri. Einſde nature debet eſſe tempus ſubꝛogatum ab epi ſcopo, qð fuit pꝛimo ex iuribus vulgaribus. Secundo ex ſententia 3 al. in l.ſuperuacuam. per illum tex. C. de tẽpo. in integ.reſti. pe. vbi dicit q tempus pꝛeſcriptionis a ſta- tuto ſubꝛogatum in locum alicuius alterius iuris cõmu⸗ nis, ijſdem regulis terminari debet. Tenet etiam Barto. circa interrumpendam pꝛeſcriptionem ſtatutariam:vt in Iij.j pꝛo emptoꝛe. ¶ Tertio q epiſcopus poteſtatẽ pꝛe⸗ toꝛis habet /S. j.qð quiſq; iuris. ocitur:ergo tempus ab eo ſtatutũ, debet currere à tempoꝛe ſcientie: vt eſt in tem⸗ Poꝛe pectorio. yt.d. Icã ſex.⁊.d.l. annus. Auarto: quia ſi pꝛi uatio officij eſt pena:vt videtur fentire tex. cum glo. in. l.te ſtamento centurio. in i de ma te ſta. ergo a die ſcientie cur rere debet. Et hoc ex regula ſupꝛa dicta. uliel. de Cug. 16 7 But. C Reſtat ftamen vnum pulchꝛum dubium, quod tangit Bal. n. l. vnica. in pꝛin. C. òe cad. tollen. videlicet an epiſcopas polſit ſtatuere, qò ignoꝛanti curraty et dicit qd nõ per te.d.nulli.qð poteſt compꝛobari per. d. Compo⸗ ſtellanum. 6. alleg. ¶ Ex quo †deciditur quarta queſtio, in qua maltoties conſuluit Bar. videlicet an tempus inſi nuat onis pꝛeſixum a ſtatuto dicente, ii quis habuecrit te- ſtamentum:c. currat a tempoꝛe ſcientie, vel ignoꝛantieret Bar. m. d.l. genero.⁊ Ball. in. d.l. quinquaginta. concludũt, qꝰ a tepote ſc entie, per illa verba, ſi quis habuerit. que ſcientiam ⁊ facultatem denotant. Allegat.L. non eſt feren⸗ dus.f˖.de tranſac.mihi videtur pꝛedictam opi. foꝛe veram pꝛedictis verbis ſtatuti, ſic ſtantibus. ¶ Alterius ad pꝛi⸗ mum quod hic dicit Bar.h quãdo maleſicium in territo/ rio villẽ occulte commiiſum eſt.Et addas, qò voluit Bal. in.d.la ideo.C.de his quibus vt indign.pꝛo quo facit.i.ſi quis in graui. ſubuenietur.j. eo. ¶ Ad ſecundum, vide⸗ licet quando maleſicium commiſſum eſt agentium multi⸗ tudine, qò ſimiliter non tenetur. Idem voluit Bal. in. d.. ſi ideo. Pꝛo quibus eſttex.optimus mn.l.idem in poteſta- te.j. de oper. iber.l. Titius. fi. 3.de excu. tu. Bald.in.d..ſi ideo. allegat.c.ſi. de pac.in.vj.( Zld tertium quando ma lticinm eſt commiſſum iuxta territoꝛij ſui confinia: q vil la non tenetur: hoc videtur dubium, eo quia hocnon ob. ſi villa ex conſinibus ſui territoꝛij inſecuta fuiſſet malefa⸗ ctoiein in alienum territoꝛium, foꝛte malefactoꝛem cape⸗ Te potuiſſet: ⁊t alis captura eſſet licita: ex quo iuſtum ha- buit initium l. quod ait.g.fin.ff.de adul.Et pꝛobatur in.l.j. Svbi de crimi. agi opoꝛtet. quam ad hoc allegat ſingula. Qnge.in repetitione. l.nemo carcerem. de exact. tribu. et Bal. in.l. quis ſit fugitiuus..idem Cecilus. de edili. edic. qnia ad hoc allegat Archidi. xij. ꝗ iij..frater.⁊.c. noli pec⸗ care. argu. tex. no. in c. ja. ſi index timoꝛe populi. C. de pa⸗ ce te. in vſibus feudoꝛũ. dicens ita limitari debere dictum Barto. in..ſi cui.. fi. de accuſa. ⁊ per eundem Wal. in. l.re⸗ 19 iugta t hoc quero: pone, quod ſtatutum di quirendum. C.de ſeruis fugiti.vnde cum villab cerit, videtur fuuiſe in negligentia: ex qua fote puniri terit vnde dictum Harto. debemus mnelligere, npul Po⸗ potuiſſet tam cito venire ad locum maleticij cõmiſſi bi citius delinquens in alienũ territoꝛium confagiſſete a mn putarẽ oictũ Bar. nõ foꝛe verũ.per ſupꝛa ſcripta. ê 13 cat quod villa in in einster⸗ nfinibus dua⸗ 0neutra l⸗ ePonit Bãc queſtio⸗ es olim deciſum eſſe oc nonfe⸗ ſub certa pena teneatur capere malefactoꝛe ritoꝛio:modo delictum commiſſum eſt in co rum villarum ⁊ ignoꝛatur in cuius territoꝛi larum cepit an vtraq; teneatur: Allb nemin ſccunda ſtarte ſtatutoꝛum, dic vtranq; teneri per tex.l.iuris peritos.. cum oꝛiundus. 3 de excu.tu.&go allego ad hoc duas leges melioꝛes ride, licet.l.j.. n. cuͦ. l. ſeq.⁊.l.ſi vero..ꝙ ſi ex mediano. 3 de bis 20 qui deie. vel effu. ¶ Secundo quero, † an ſi villa non cepe rit delnquentem, ſed aliter in foꝛtiam communis perue⸗ nit, remaneat villa obligata, vel liberata: pꝛefatus doctoꝛ dicit in ſecunda parte, poitſe videri villam liberatam: uia effectus ſtatuti eſt, quod delinquens capiatur: ergo cum captus ſit, dicamus quod non refert a quo ſt captus, ⁊vii lam eſſe liberatam. Et ad hoc allegat duos tex. bene po⸗ bantes, vt. l.ſi per alium.„. docere. ne quis eum qui.: iſem per.§. i. quod vi aut clam. Refert tamen aliter tuiſſe iudi catum, videlicet quod aut delinquens captus eſt ex cauſa ex qua villa debebat capere:et tunc villa liberetur.ex quo non refert a quo quid factum ſit. l.cum ſeruus. et quod ibi plene no. ff:de verbo.obliga. Aut captus ex eſt alia cauſa: ⁊ tunc hec tanquam diuerſa non eſt cauſa liberationis. ad hocl.ſi. S. quemadmo. ſerui. amit. Et ad hanc deciſionem facit pꝛactica Specu.in pꝛima rubeica ſecunde partis. in S.j.non tamen videtur hec bona: quia ex quo ſtatutuũ ynlt iſtam conditionem impleri per villam, non videtur eam eſſe liberatam, ſi facto alias implenit.j.de condi.⁊ demon⸗ ſtra..ij.. multum iutereſt.vnde foꝛte melius poteſt dici, quod aut ville poteſt imputari aliqua negligentia:et tunc non liberetur.liij õ. confeſtim.⁊.ſ.ſi mater.j ad Tertullia. Zlut non:⁊ tunc liberetur ex dictis Bar. hic. Alterius 21 Tffacit iſte textus ad duas queſtiones. pꝛimo dicit ſtatutũ, quodſi animal alicuius damnum dederit puniatur domi nus tanta pena:modo animal caſu deperditum damnum dedit in aliena vinea, vel fundo:an dominus teneatur: et ꝑer hunc tex. videtur quod non:quia damnum fuit cõmiſ ſam domino inſcio:ergo ⁊c.Et ita refert lbin dicta par te ſecunda deciſum fuiſſe per hãc.l.melius tamen facit ad hanc deciſioneml.cotem ferro.. dominusqj de public.! Metrodoꝛũ.j. de pen. Facit etiam quod dicit in ſimili. tex. in Lj. de falſa mone. et in.l. quicunq;. circa medium. C. de hereti vbi ſi pꝛopter illicitum factum in domo meacõ miſſum, domus mea debeat deſtrui intelligitur ſi me ſci⸗ te maleficium commiſſum eſt.ſecus ſi ignoꝛante.hoc tamẽ dictum intelliges, niſi ipſe dominus culpabilis fuit incu⸗ ſtodia dicti animalis ſecundum pꝛefatos docto.a.ad le/ 22 gem Zlquiliam.l. Quintus.( Secũcda eſt, an † ſiſtate ſta tuto, quod ſi incendium fuerit commiſſum in caſtro, ſeuin ciuitate teneantur ad damnum homines ipſius ciuitatis: an incendium in domo alicuius commiſſum pꝛopter ful⸗ gur, aut ſagittam, debeat ex foꝛma ſtatuti emẽdari:⁊ per iſtum textũ dicunt doctoꝛes pꝛefati in dicta ſecunda par- te queſtione.lxxxij.quod nõ:⁊ allegat tex. in..fiſtulas.ſ.fru menta.de contrabenda emptione.l. fluminum. C. vitium. de damno infecto.⁊.l. Seio..medico. de annu. ega. ¶ Al 23 timo no. iſtum textum ibi, ſi quis conſocij, vel fautoꝛes. quod licet alias quis de conſcientia commiſſi criminis nõ teneatur, yt dictum fuit in. ũ. idemq; erit. 8. eodem. attamè ſeruus, licet criminis tantum committendi in dominum conſcius ſit, ſummo ſupplicio affici debet. Idem etiam vi demus in filio, qui etiam ſi tantum ſcientiàm habeat vo- lentis patrem occidere, ſi non reuelet, vltimo ſupplicio puniatur: vt. l.vtrum. ff de parricidijs. ⁊idem dicit Bart. hic,⁊ ibi in ſciente pꝛoditionem fiendam ciuitati, per le- gem, quiſquis. C. ad legem Juliam maieſtatis. quem f. quitur bic Ange. licet alias viderim pulcherrimum zeleẽ gantiſſimum conſilium domini Baldi, qui per illud eua⸗ ſit contra Bartolum. Dominus Bartholomeus Bu⸗ doꝛius de Fᷓloꝛentia. Ludouicus Romanus. Summarium. doton Cde „Suru 3 quoch wunpalte rell aumel A*4ꝙ9qChüco len aud eſſe de 1 denrb” Crhogöſenpen 3 spobancum Ach hocC. uü ſeramszbincetkqöſtan matenendationem damnun wuswobariipſumpatietem iniulſe aabocdeteſtama genadboc.rinſtrumetn areutionem:prius opottet auiſeytin imildeſentent ntwm fdere iudi ibiper. dipobatiopredictoruminte ntaxeeptiopꝛepoſterationis. cyium ſeſicömunidiuidundc dpnobatum Ccommunidi dettionem C sradcelſedſi ninssſ que dwnen oeiniur.bi plenius getcontineatur pocdiet. »SGummar Difrettainten cabieulam: aatreretam raroininre cu mmegiondeyerdodubiofn ſaamppelatone gichn mumguinsarrüsdeletn, naanpgrdenocke ir. wnnan ſockecitra an con dangunaexauchr hrnrtade 4* enesaglucdnante aükineius eeedmtmenntur uli iismmauiefüren docautenes he d umteco onftene an mnondedenwäd 6 amng.. 4 1 Ktatder A.I PrarpS. 4 demercbaaginte —. K Ur becbona*Onis.4“ ona. griaats ANIR-. ¹ e npierl perril r . h M. Alds unplenr. AAN 1 tereſt r42, ul utereſt.rndtſot nzen Rh timputa henn 18he Ipütan e. 7 n 6 1 117.. N 2 4n * 4 ctur erdichs Er 5 0 An nehee du s queſtlones s ₰ —— — 8 „ 5 us dannnundetnde danimalcaürag velfunco:um quod non-quaa g0. Etitanlen uſſeper bäclet tem ferro ſdnafſt n. F gent 3 mh IL tIINA c.Ct In.LCcncee cr luc. 1 4 henf Jeßfn Kl dAfnnn ſum eſt ſccostrci 2( is P- mtus. SKalae, „ ſmnd m uertt co Thunc L. dannum bommäft ₰᷑ Summarium. FXigantes manus: pedes ſe interimere volentibus, qꝰ non teneantur de iniuria. 2 Intermediantes rixantes, qò non teneantur. ſ Ci ſerui dominũ ſe⸗ G 1 ſibi manus. o. um occidẽtem pꝛo- pibere potuerint,⁊ hoc non fecerunt, puniendi ſunt: alas liberantur: ⁊ ei qui doloꝛis impatientia ſeipſum occidit, eins teſtamentum nõ impeditur aperiri. hoc dicit vſq; ad sR S.item illud. Et hic inducit Ange. iſtũ tex. rad excuſatio⸗ nem illoꝛum, qui manus ligauerunt: ⁊ pedes volentibus ſe interimere: quod tales de iniuria argui non poſſunt. 2 Item ſimüiter illi, qm intermediauerunt rixantes la pidibus, ac etiam fuſtibus: quod tales non teneantur. pꝛo quo faciunt dicta in..idemq; erit dicendum. a. pꝛoxi.⁊ in 3 L.deuotum. C. de meta.lib. xij. vbi bonus teꝑ. ⁊c.* Summarium. ⸗. d, Id quod pꝛincipaliter pꝛeſupponitur: id pꝛoban- um eſt. 2 illu d il conſtet dominũ occiſum 4 3 tem eeſſe de familia eius queſtio non rn babetur. b. d. CtHo. qð ſemper id qõ pꝛin. ſupponitur, pꝛius pꝛobandum eſt. Ad hoc.C. vbi cauſe fiſ.l.j. C. dete- ſta.l.ſi queramus.⁊ hinc eſt, qò ſtante conſuetudine villam teneri ad emendationem damnũ paſſi in territoꝛio, opoꝛ⸗ tet pꝛius pꝛobari ipſum patiẽtem damnũ, per hoc ipſum paſſum fuiſſe. ad hoc. S. de teſtamẽ. mili. diuus.⁊ qðibi per Bar. Item ad hoc: vt inſtrumẽtum guarentigiatum me⸗ reat executionem:pꝛius opoꝛtet pꝛobare guarentigiam interueniſſe:vt in ſimili de ſententia dicimus: vt.L.iiij..cõ demnatum.ff.de re iudi.⁊ibi per Bart. putarem tamen, quod ſi pꝛobatio pꝛedictoꝛum interueniſſet:poſt hoc non vitiaret exceptio pꝛepoſterationis, niſi opponatur: vt.l.ſi mancipium..ſi cõmuni diuidundo.5.de euictio.⁊ per gl. no. in.l.ſi pꝛobatum. C. communi diuidundo. 7 ¶ Declar atur hicquid cõ Que ſtio nem stineatur appellatione que- ſtionis:⁊ adde.l.ſed ſi vnius.⸗.queſtionis.alias, item apud Labeonem.j. de iniur. vbi plenius declaratur, quid ver⸗ bo, queſt. contineatur. hoc dicit. Summarium.. 1—5, irei Füncer crbiculum ⁊ domum. 2 Dieta, hoc verbum raro in iure ciuili inuenitur. 3 Interpꝛetationi de verbo dubio facte ſtandum eſt. 4 Aicinoꝛum appellatione, qui compꝛehendantur:? 5 Statutum puniens acrius delictum commiſſum a pꝛimo ſono campane de nocte citra, an compꝛebẽdat delinquen tem in loco, vbi campana exaudiri non potuit: Noxnaturalis, que dicatur: Abſentesa villa, qò non teneantur ad emendã damni cõ⸗ miſſi in eius territoꝛio:licet villa non ceperit malefactoꝛẽ. Hoc autem. ¶ Senatuſconſultum habet locum tantũ in his ſeruis, qui ſub eodem tecto conſiſtentes, quo dominus occiſus fuit, eidem auxilium non dederunt. Et qui ſub eodẽ tecto eſſe intelligantur quãtum ad hanc materiam, declaratur. boc 1dicit. ¶ NMo. t differẽtiam eſſe inter cubiculum ⁊ domum. qð Bar. inducit ad materiam.l.libelloꝛum. de accuſa. ⁊ dic ⁊ vt ibi per eum. Item no. hic de verbo dietam. t qð vo⸗ cabulũ raro inuenitur in iure ciuili. de hoc dicas per Ca⸗ 3 no. in cap. ſtatutum.de reſcrip.in. vj. ¶ Item tno.in verſi. ⁊ait Sextus.qð cum ſepius interpꝛetatio ſuper quodam verbo ſtatuti dubio emanauit, qð ſi eius intellectus iterũ in dubium referetur, interpꝛetationi ſepius facte ſtandũ 4 eſt. CEt inducitur iſte ver. ad id qð queri ſolet, qui vici noꝛum appellatione compꝛebendantur:quia videtur per △ Ad ſenatuſconſultum Sillanianum. hunc tex.qõ vicini intelligantur quoad vox exaudiri po⸗ teſt. de quo hic.⁊ plenius dicet in..ſi tertius.de aqua plu. arcen. ¶ Item idem verſi. inducitur bic per Barto. ad queſt ionẽ dicit ſtatutum qnod maleſicia cõmiſſa de nocte acrius puniantur, quam de die: ⁊ diſponit qð nox intelli- gatur a pꝛimo ſono campane, de ſero vſq; ad aliũ ſonum de mane:⁊ ſic inducit noctem fictam:modo quidam delin quit in loco vbi campana que initium noctis denotabat, non potuit exaudiri, an talis puniendus ſit pena ſtatuti. Et refert hanc queſtionẽ diſputatam fuiſſe per Jac. Wn⸗ triga.diſtinguentem:⁊ hoc ipſe tenet, qdõaut tale delictum cõmiſſum fuit de nocte vera, ſcilicet:⁊ tunc habeat locum ſtatutum:⁊ de ratione dic vt hic per eum. Zlut cõmiſſum fuit in nocte ſicta, hoc eſt in ea, que per ſtatutum induceba tur:⁊ tunc locum pena ſtatutinon habet quia tunc intelli⸗ gitur delictum eſſe cõmiſſum, quãdo vor auditur: als nõ: vt in hoc tex. Aldde qð Bal.in.l.fi. C. de his quib.vt indig. pꝛimum membꝛum diſtinctionis Barintelligit, niſi ſtatu tum expꝛeſſe ſe reſtringeret, ꝙ pen ailla nõ habeat locum niſi in delicto coͤmiſſo in nocte ficta:quia tunc cum caſus noctis vere ſit omiſſus a ſtatuto remanet in diſpoſitione iuris cõmunis.ZAlllegat.c.ſuſpecta.de reſcri.in.vj lſi cum dotem.ſolu.matril.iij.C.de inſti.⁊ ſubſti.l.ſi extraneus. de condi.ob cauſam.cum ſuni.⁊ qð plene no.in.l. Gallus. et quid ſi tantum. de libe.⁊ poſthu. Secundum autem mem- bꝛum indiſtincte ſequitur:mihi autem videtur aliter foꝛe dicendum, videlicet qð aut iſte non audiens, non audiuit pꝛopter vitium accidentale: quia erat in loco remoto: et tunc non videtur verũ dictum Bar. quia licet andire non potuerit:attamen conſyderare debuit conſuetum tẽpus, quo campana pulſabatur. Moueoꝛ per. l.libelloꝛum.§.j. verſi.pꝛetoꝛ enim.de infa.⁊qð ibidem no.Bal.in ſimilibus terminis. dicens, qðſtante ſtatuto pꝛedicto, licet campana non pulſetur:vtputa tempoꝛe quo eſt pꝛohibitum:attamẽ tunc debet inſpici cõmunis cõſuetudo/⁊ tempus ſecundũ qð alias ſolebat pulſare. Dubia enim ſecundum cõſuetu- dinẽ interpꝛetamur.ad hoc.C.locati.l.licet. ⁊ll. ex empto.: qð ibi no.de act.emp.⁊ de cõtr ahen.emp.l.ſi iactum retis. in glo.vnde licet caderet excuſatio pꝛopter inauditum ſo num:attamen hoc tollitur:q conſyderare debuit cõmunẽ conſuetudinẽ ⁊ ſolitum tempus. Aut talis inauditusnon obuenit pꝛopter accidẽs ſed pꝛopter vitinm naturale:pu ta:quia delinquens erat ſurdaſter:⁊ tunc dico talem excu/ ſari a pena ſtatuti. ad hoc.l.iij.6.ſurdusj. eo.⁊ lj..ij. de po ſtu. et qð ibi no.⁊ hoc tantũ caſu puto locum habere ſcm membꝛum diſtinctionis Bar. Que autẽ dicatur nox naturalis: dic vt per Bar.in. l. aut facta..tempus.j. de pe nis.⁊ in.l. qui duos.de ma.teſta.⁊ per Bal. ⁊ Bar. in.l. Ti⸗ tius.qj.S. de libe. poſthu.⁊.l. hec verba.j. de verbo. ſigni.⁊ l ij. C. de cuſto.re. ¶ Et facit retiam ſecundo hec litera ibi in eadem regione, qõ ſi ex foꝛma ſtatuti teneatur villa de damno commiſſo in eius territoꝛio, ſi delinquentes nõ ca piat:quod non teneantur abſentes.per hunc tex. ad quod j.de mag. conue. circa pꝛin. que optime facit:⁊ qð no. Bar. in tractatu repꝛeſſaliarũ.⁊ in.l.j..quod quiſq; iuris.et ibi determinat Alb. in tractatu ſtatutoꝛum. in ſecunda par⸗- te:licet communiter obſeruetur contrarium ⁊c. Summarium. Aaſallus, an teneatur ſalutem ſuã ſaluti domini vel filioꝛum anteponere. Pꝛoditoꝛ, qð dicatur ille, qui veneno necat. Aaſallus, an teneatur dominum contra filios iuuare. et quid econtra: u ta b 0 C ¶ Serui ſaluti dñi ſuã antepo⸗ L E ⁊ nere nõ tenẽtur. h. d. CIn gloſ. ſi.t no.gloſ.ꝙ vaſalli tenentur ſalutẽ dñi ſue anteponere: que tamẽ eſt falſa: qꝛ habes glin.c. j.quibus mo. feu. amit. contrariam. colix.⁊ eſt caſus in. c.ſi a moꝛte. de alie. feu.pa⸗ terni.Et eodẽ modo dicimus, ꝙ non tenetur dominũ de⸗ fendere cõtra ſe:vt plene diſputat gl.in. c.j hic finitur lex Coꝛ.in fine.⁊ eſt caſus in. c.j..poꝛro. que ſit cauſa beneficij amit.vbi etiã dicitur, ꝙ permittitur ei dñm ſe volentẽ de⸗ 2 fendere pꝛoditoꝛie necare:⁊ ibi habetis caſum no. quod 5 178 a ¶ Zldde ⁊tene mẽti, qðò ſingu⸗ lariter per iſtũ tex.dicit Bald. vcz ꝙſinon ałr qᷓ pↄfeſſionem reigſtet defur⸗ to vel occaſiõe, nõdz reus puni ri. Ita ip̃e dixit in aut. ſecd nouo iure.in.iij.col.in ver. ſed pone, ꝙ aliꝗs cõfitet᷑.C. de ſer. fug.⁊ eũ⸗ dẽ in addi.Spe cu. in tit. de ſen. i.xiiij.col.ĩ verſ. Titiꝰ fuit ↄfeſ⸗ ſus ſe occidiſſe. Bal. in. c. bone me. in. viij. col.ĩ fi. de elec. ⁊ in.c. at ſi cleeici ĩ.iij. col. ð.iij. no. infi. extra ð ind. An ge.i.lj. C.de cõ⸗ feſ. Gal.ĩ addit. Spe.in ti. de cõ feſ.verſ. Titius confitetur. rofe⸗. Pleer⸗seſe 2 △ Plu d. Zudo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ part. pꝛoditoꝛ dicit ille, qui veneno necat. pꝛo quo videtur tex. in.ſ.occiſoꝛum.. eod.Et ideo ibi bic addas ad dicta per Bar.in.Ixreſpiciendum. j.de penis. Quid tamen dices 3 Tan teneatur dominũ cõtra filios ſuos iuuare, vel ſalutem domini filijs anteponere: habes caſum ꝙ ſic, in. c j hic fi. lex Coꝛ. Et eodẽ modo dñs vaſallos cõtra filios:et ſi hoc non facit a pꝛopꝛietate feudi cadit:⁊ vaſallus ſuã exit iuriſ ditionem, caſum habes in. c.j.de foꝛ. fideli.⁊ in.c. dño conſi⸗ tente, ſi de feu. fuerit contro.⁊ contra gloſ.inducunt quidã tex.in. c.petitoꝛ.de iureiur.⁊ in.l.humanitatis. de excu.tu. ⁊ in.l. quicquid, cõmunia pꝛedio. teneas tamen vt dixi ibi. Summarium. ⸗. d ſit, ⁊ qualiter accipiatur: 1&. Conclaue quid ſit,⁊ qualiter a ör- 2 Aaſallus tenetur denunciare domino, ſi ſcit aliquem do⸗ mino moꝛtem minantem. 3 Filia femina qð ita requirenda eſt in pace fienda de nece patris, ſicut maſculus. 4 Auxilium, qð etiam detur voce ⁊ clamoꝛibus. iſſe gutem ¶ Omni mõ quo Potui tfieri poteſt fiue vo⸗ ce, ſiue coꝛpoꝛe ſeruus ſeu ancilla dominũ iuuare tenetur. a Poe dicit. als punitur. ¶ No. ex pꝛincipio de verbo⸗ con⸗ claui: qð verbum qualiter intelligatur vide in. c. vbi peri⸗ culum.de elec.in. vj.⁊ in clej. de iureiuran. ⁊.l. q conclaue. ftde dam.infec. In tex.ibi, qui dicit percuſſoꝛem: ergo ⁊c. 2 ¶ No. bᷣm vnum intellectum, ꝙ tenetur ſeruus denun⸗ ciare domino ſuo, ſi aliquem ſentit domino ſuo moꝛtẽ mi⸗ nantem:⁊ eodem modo vaſallus:vt.d. c.j.õ.poꝛro. que fuit 3 pꝛima cau. bene.amit. ¶ Item no. ſiue coꝛpoꝛe ⁊c.tex.cõ tra glo.quam alibi alleg. Ange.pꝛo ſingu.in.c.j.qui feudũ dare poſ.in vſi.feu. de qua plene dixi poſt eum. ⁊ Bal. in.l. pꝛo herede.ff.de acqui. here.dicentẽ, qð mulier faydam le uare non poteſt. Ex quo Ang. inferebat, qò non eſtcuran dum ſi filia femina non conſentit paci facte de nece pater- na, alijs filijs exiſtentibus:qꝛ hoc eſt falſum:vt vides. Ita enim dicit iſte tex. feminã defendere poſſe ſuo coꝛpoꝛe do⸗ minum:ſicut ⁊ ſeruum:ergo ita videtur qð vindicare poſ⸗ ſit moꝛtem paternam: vnde requirendus eſt eius conſen⸗ ſus. Pꝛo quo facit bonus tex.in.lij.C.de his qui ſe defer. lib.x.⁊ quod ibi per Ang.in apoſtillis. ¶ E&t adde hoc ad 4 dicta per Bar. in.l.pꝛo herede.. fi. CMo. tertio auxiliũ aut opem voce dari poſſe.qð no.contra illos, qui clamoꝛi⸗ bus auxiliantur vulnerantibus alios. Juxta illud viri do ctiſſimi. Abi, cum tyꝛunculus decertarè incipiat, non erit incõmodum ſi vt pugilles ſibilis, vocibus, ac nutibus ad⸗ boꝛtamur:ſic te currentem veteranus ipſe iuuero fallẽdi, aut inferendi ictus rationes oſtendero. Summarium. Dictio multi, verificatur in duobus vel tribus. 2 Dictio plures, ⁊ dictio plurium, in quot verificetur? 1 Concoꝛdat bic Hoc reſcriptum n tsaane 5. co.pꝛoxi. ¶ In glo. ſuper ver. multa.dictio tergo, mul ta, verificatur in duobus veltribus:de quo tamen videas 2 glo. no. inſti. de lite. obl g. multum. C Quid de dictione, plures. vide.l.vbi numerus..·de teſti.⁊ per Bar.in.l.ſi ge⸗ mina.j. arb. fur. ceſa. Quid de dictione plurium. gloſ.iuris ciui.dicit veriſicari in tribus.in authẽ.de triẽ.⁊ ſe..qð ſe/ pe. ſuper ver.plurimoꝛũ. Ibi tamẽ dicit glo.ij.q.j.de mul⸗ ta verificari in.vij.poteſt dici, ꝙ cũ nõ ſit iure expꝛeſſaeius ſignificatio determinata: mdicis arbitrio cõmittatur. ad boc.ð.de iure deli. l.in fi. de off dele. c. de cauſis. cum ſimi. d Summarium. ☚ Occiſus ſi aliquis reperitur, quando pꝛeſumatur oc⸗ ciſus ab illius inimico: Mdde ⁊ vide Abbaain. c.literas. co lum ij.de pꝛeſumptio. 2 Inimicus quis dicatur, qs arbitrio iudicis- 3 Inimicus, qui⁊ quando repellatura teſtimonio: 4 Moꝛtuus aliquisſi reperſtur ante oſtinm Jlicuius. do pꝛeſumatur moꝛtuus ab illo, cuius eſt oſtium. len 5 Repertus in ſtrara occiſus, per quã quis ire ſolitus er an pꝛeſumatur ab illo occiſus: ersefat, 6 Statutum puniens poꝛtantes gladium de nocte: pꝛẽ bẽdat exiſtentes fub poꝛticu babentesarma ad des per terram. Aide Flo. in. l.item Mela..ſi plares peckes gem Zquiliam. es. S. ad le 7 Homines ville, qni ex fouma ſtatuti tenentur pꝛo malef cio cõmiſſo in territoꝛio ville: an teneantur ſi reperi a moꝛtuus in dicto territoꝛio:⁊ neſcitur quis ſit:⁊ quis eum occiderit:⁊ an in dicto territoꝛio occiſus fuerit: Et quiai ex quinq; exiſtentibus in domo vnus reperitur moꝛtur an pꝛeſumatur ab alijs occiſus. nu. G. ds. 9 Judex ex quibus indicijs condemnare poſſit: O Judex quado condẽnat ex indicijs minus condẽnare dz, 1 ,; Si quis in villa. uaino eam is in quẽ habetur ſuſpicio occiſionis toꝛqueri poteſt V hoc induco elegans ⁊ notabile dictũ.d. Opec.de pꝛeſunp 1 Sj. qò †ſi reperitur quis occiſus, qui inimicum tũc pꝛeſen tem in ciuitate habebat:⁊ neſcitur aquo: pꝛeſumitur aſuo inimico occiſſum eſſe, adeo: qs pPꝛopter hoc toꝛqueri pote rit:qð tamen mibi videtur intelligendũ de inimico inimi⸗ citia capitali, aut maioꝛi parte bonoꝛum: non autem ſi ini⸗ micitia ob paruum litigium interueniſſet. Id hoc qð no. S. de arbi l.l5. iuncta glo.C. de te ſti. authẽ. ſi dicatrinſtit. de 2 excu. tu. item pꝛopter. ¶ Quis autẽ dicatur inimicus: dic vt per glo. Inno.in. c. inſinuationis.⁊ in. c. opoꝛtet. de accu.vbi expꝛeſſe dicit hoc eſſe officio indicis relinquãdũ. 3 Secl an inimicus odio tantũ † veniat repellendus ab accuſatione, ⁊ a teſtimonio: ſicut inimicus:qui opere⁊ da mno irrogauit:⁊ dicit Bal.iqꝙ ſic in. lpꝛeſcriptione.(.ſi c tra ius vel vti.pu.vbi ipſe ſing.allegat no. Inno. in. c. cum 4 J.:Zl. de re iudi.ꝙ no. Itẽ facit, rqõ ſ Aiquis reperi/ tur moꝛtuus iuxta oſtiũ cuiuſdã, qð ille cuius eſt oſtium, pꝛeſumitur occidiſſe:ꝛ hoc dicit ſingu. Bar. in. l j.j. de edi⸗ li. curul. que habetur in..fi. de via pu. qð dictũ multum du bitabile eſt. Mutarem tamen pꝛo authoꝛitate Bar. ſaluã⸗ da verũ eſſe, ſi ille alias conſuetus eſſet facere homicidiũ: ar. eius qð no. in. linciuile eſt. C. de furtis.in glo. CItem 5 Tetiam facit tertio ad aliud elegantiſſimũ dictũ Bar in.l. iuſto. in pꝛin. in aliquibus lec.de vſuſcap.dicentis, qð ſi ali quis reperitur in ſtrata occiſus, per quam quidã plurimũ cõſueuerat trãſire:qdð ille talis pꝛeſumit᷑ occidiſſe adeo, qo toꝛqueri poteſt.per iſtam literã: qð tamẽ intelligerẽ ſecun dum pꝛoxime dicta.ſimiliter facit ad dicta per eundem in Lſi ventri.. in inſulã. de pꝛiuileg. credi. per Bal in. lxmul⸗ tum intereſt. C. ſi quis alteri vel ſibi.⁊.l j.C. de ſeruis fugi. Et adde verba eiuſdẽ Bar. in. l. manifeſtiſ. ſ. de fur. ⁊ Bal⸗ in l. f de here. inſti.⁊ in.. fi. C. de pꝛoba.⁊ in.l.ad inuidiam. ⁊ in.l. metum, non iactationibus. C. qd m etus cau.: Ang. in. lj ſi quis Imper. male. M Fᷣacit vlteriꝰ ibi, dumdicit: an com 5 vna cum eo erat. fio. ad no. queſt. t quam ponit Alber de Roſa.in tractatu ſta.in ſecũda parte:an ſtante ſtatuto, q ſi quis de nocte poꝛtauerit gladiũ, puniatur tanta pena: quidam exiſtentes ſub poꝛticu quadam habebant gladin penes eoꝛum pedes: an iſti tales veniant puniendi foꝛma ſtatuti? refert Alberi.hanc queſtionẽ diſputatã eſſe Boñ per. d. Thomam de Piparata.⁊ videtur pꝛimotales non eſſe puniendos. Pꝛimo co:q non reperiutur ipſigladiũ illud poꝛtare:ergo abſoluendi: q non compꝛehenduntun ſub verbis ſtatuti. ar.1..S.ſi is qui nauem. de exerci Inõali ter. de leg. iij. cũ ſim. Itẽ cum dubiũ ſit, an ipſipꝛoiecerint, an non:videtur ex hôc abſoluendos eſſe maxime in crimi⸗ nalibus.l. ſcientia.. ſed cũ ſtramenta. ad leg. Aquil ſciat. de pꝛobati.Et q in dubijs ſanctius eſt nocentẽ abſoluere, quam innocentẽ cõdemnare:vt. l. abſentẽ. ſf. de penis. Qon trarium videtur, ꝙ iudeæ poſſit vnũ ex eis eligerepunien dum:⁊ habeat locũ gratificatio. ar..fi. ð. de reli. ar. ſi quis ſeruũ.. inter duos.de leg.ij. ſi plures.de accu.cũ ſi. Re fert deciſumfuiſſe, qs omnes tencãtur per duas leges,ri delicet per. I. S.j.cũ tribus ſequentibus. a. de his qui deie. vel effu.⁊l.itemm AMela g.ſed ñ plures:. ad legem A An clls i Aabo ſtioniuns arnſperbnice wldueppareat iengrn rumnandeiulſage, uutiaſcprraaeſt pote ülriſeaeſöltlaner mdtyrxwumabsodelng naupuonapparetdelococd aturbicertu eſtkuiſel übſt aſcudergo kocarbit acl iguiErgoitadicanus, qo⸗ nöiindabioeſeprelunat trvoceſtile,inquédelinqui uyretdeperdons lus ing ntdeperſona delinquentis p amd boclitem Adelaſſi alinriraergo itadicanp inc praatdeperſona occltlicetne zindorioemn parté videiiceti nim ahoeytcondemnetur yi diseſe. timopobatur alo abredsamiſis gneſbico duiſRamſcgffnancauffah uumer Bädin inuitis 9 A * 4 wanetahde i dnctaravdeetian voluit Pan laigardlie „a Crs ASRKerit, lgakonmaniünar icpus motuun nUdünes atur qo ibid 8Sc ludpon, Ladun de DAh 8' M. 8, MN 5. RKNLT JonA „lk aolrge 1 ker 9. eAWne 8, 4 Alsr aot- Odls ſul ded Ain el . In. C.Infpns ul. 1n lledchge, At boceſſg d bocſ on 1 2„ 3ONranen 1* 441 C Lanta Feſ. 8 omge b lo cctnnae — in.ſi de riaguera ntamenponeii s conſuetuscem nunlecſtCdetan Aind clegzmtri buslec depüicai tr occiſus perui ile talspcirici ann litcrä qotmti niliter factatdada eprunlegen Alteri velſii Bar.in mastſ f.C.degobtnnlir lenl (loae una 05 lombus cO t 4 2 If 15 Ar aalt. CfFactſen h „no nucſtraunaut dno que 1.⁸ u„ 1 Tlld 8 f ne deciſio eſt mala ſᷣn Alber. ⁊ hoc puto verius per iu 4 velan allegata. Bec obſtat. d.I. licet. õ. fi.*9. ſi plures. o ibi licet ignoꝛaretur a quo eoꝛum commiſſum fucrat deli ctum: attamen certum erat, ꝙab vno illoꝛũ cõmiſſum fue rat. Ande diuerſt ſunt illi caſus a noſtro:qhic etiã ignoꝛa tur:an ipſi dictũ gladiũ ad terrã pꝛoiecerint: vnde in hoc dubio potius debemus abſoluere per. d.g. cũ ſtramẽta.et arg.c.licet Heli. in ſi.de ſimo. Et pꝛo bac parte facit glo.in d.. ſed ſi plures. circa f. ſui.⁊ ita tenendũ:licet aliter dicat d. Bal in.l. nam ⁊ ſalutẽ..j.. de offi.pꝛefec.vig.per illa iu⸗ ra, que. cotra hanc determinationem ſunt allegata. C Fa cit ſecundo iſte tex. ad illam no. q.quam ponit pꝛefatus doc. in dicto tractatu ſtatutoꝛum, in ſecũda parte: an ſtan te ſtatuto, qõ pꝛopter maleficiũ commiſſum in territoꝛio ville teneantur illius homines, ſi nõ repꝛeſentauerint ma lefactoꝛem: an ſireperiatur quoddã coꝛpus moꝛtuũ in di⸗ cto territoꝛio:⁊ neſcitur a quo:vel an in dicto territoꝛio ſit cõmiſſum maleſicium: teneatur pꝛedicta villa in caſu, quo malefactoꝛem non repꝛeſentauerit?⁊ qð teneatur plurib⸗ rationibus ſubtiliter oſtenditur.Et pꝛimo ſic:certũ eſt, ꝙ in delictis diſpoſitio iuris circa perſonã equiparatur diſ⸗ poſitioni iuris circa locũ. Ad hoc inſti.de iniun S.atroxij. de penis.l. aut facta..perſona.ct..locus.j.de iniur. ſed 7 queſtionis.ver.ſ ed ſi in theatro. Sed certũ eſt, ꝙ ſtatutũ punit villã delinquentẽ non repꝛeſentantẽ, ſiue delinquès ſit certus, ſiue nõ:vt dicunt eius verba:ergo ita dicamus, qð ſiue appareat locus commiſſi maleficij, fiue nõ: puniri debeat. Secundoſic, arguendo de cõtractibus ad delicta ar. l.omnem. 8. de iudicijs. ꝙ eſſe cõtractus, hoc eſt, ipſius ſubſtantia ſeparata eſſe poteſt a loco cõtrabendi. de acti. ⁊ obli..cõtraxiſſe.de ſolut.l. quero. ergorita eſſe delicti po teſt eſſe ſeparatum a loco delinquẽdi. Sed clarum eſt, qd vbicunq; non apparet de loco contrabendi/ibi fuiſſe pꝛe- ſumitur, vbi certũ eſt fuiſſe ſubſtantiam contractus.l.ſi cũ dies H.quid ergo.ff᷑.de arbit.facit.x.cũ res.circa pꝛincipiũ. de lega.j.Ergo ita dicamus, qò vbi non apparet de loco delicti, ibi in dubio eſſe pꝛeſumat:vbi apparet ipſius ſub⸗ ſtantia:hoc eſt ille, in quẽ delinquitur. Tertio ſic arguitur vbi apparet de perſona illius. in quẽ delinquitur:lʒ nõ ap pareat de perſona delinquentis, pꝛeſumimus in partẽ du rioꝛem. Ad boc.llitem Mela.ũ. ſi plures. d. l.. fin. j. de ſical·ſi in rix a.ergo ita dicamꝰ in caſu noſtro:qꝙ dũmodo appareat de perſona occiſilicet non in quo loco,pꝛeſuma mus in durioꝛem partẽ, videlicet ibi occiſum eſſe, vbi in⸗ uenitur ad hoc vt condemnetur villa. Auarto in ſimili ar. ex eo, qõ dicimus, qðò res in domo mea innenta, in ea eſſe pꝛeſumitur.&.de iure do.l.ſi ego..dotis.C. de pꝛiuil.fiſlj. ⁊ qd no.C.ne vxoꝛ pꝛo marito.l.ob maritoꝛũ.ergo ita ſi in uenitur perſona occiſi in meo territoꝛio, pꝛeſumatur ibi occiſus eſſe. Altimo pꝛobatur alio ſimili:nauta nontene⸗ tur de bis rebus amiſſis:que ſibi conſignata non ſunt:⁊ ta men eo, qð in naui poſite reperiuntur, cõſignate pꝛeſumũ⸗ tur I.§. ſi.cum.l ſeq. ff. nau. cau. ſtab.⁊ qò no. 3. depo. l..§. ſi ciſta.⁊ qò no. Cy.⁊ Bald.in.l. inuitis. C. de pꝛocura. Ergo ita ſi reperitur perſona occiſi in territoꝛio ville, ibi occiſus pꝛeſumatur.⁊ hoc etiam voluit Bar. in.dl. edilescurules. allegata.ĩ.de edi.cur.que apud libꝛos antiquoꝛũ eſt in tit. de via publica. Contrariam tamen ſententiam verioꝛem puto foꝛe:vbicunq; enim ad eſſe alicuius obligationis in ducende requiritur determinatus locus:aut tempus, hec ſemper clariſſimam exigunt pꝛobationemj. vi bon. rap.l. ꝛetoꝛ ait la.ij§. docere.j.5. item ait. de in rem verſo. cum ſeq facit.&.nau.caupo.l.ſ.in pꝛinc. Sed in caſu noſtro li⸗ cet coꝛpus moꝛtuum ibi reperiatur, non tamen neceſſario infertur qð ibi delictum fuerit cõmiſſum: quia potnit ex aliquo loco ibidẽ expoꝛtari:ergo ⁊c.C.vnde cog.l.nõ boc. C.de pꝛoba.l.matrem tuam. extra eo. tit.in.c.in pꝛeſentia. hoc ſuadet ratio ipſa.Statutum enim eſt contrarium iu⸗ ri et rationi naturali dicenti neminem ex facto alterius obligari. C. ne vnus ex vic.al.lij. lib. xi.⁊ eodẽ libꝛo de omni agro de. l. hac. C. de exacto. tri. l j.lib. x.l.pꝛouidendum. C. de decurio.in authen.vt non fiant pign.j. facit.de lega.ij. Llegatoꝛum petitio.j.de adimen.lega.l ſolent. circa fmem. merito reſtringendum eſt:niſi liquido pꝛobetur locus:vil la non teneatur. Et ad boc.S. de legibus.l.qð vero.ct.l.ius ſingulare.cum ſimili.⁊ in hac parte Alberi.inclinat in di⸗ cto loco.: Bal in pꝛedicta.Iij. licet de eo non faciat men- Ad ſenatuſconſultum Sillantanum. tionem nec de Bart. ⁊hoc puto veriſſimum. Non obſtat, —d dicit Bar. in. ð.I.ediles curules que nibilobſtat: vt per teipſum videbis: que tamen deciſio eſt intelligenda, niſi pꝛobetur in territoꝛio dicte ville ſepe commiſſa eſſe deli⸗ cta⁊ maleſicia:⁊ ibi delinquentes conuerſari. Tunc enim tenebitur villa ob communem cõſuetudinem iuncta cum aliqua pꝛeſumptione:videlicet qð ii repertum ſit coꝛpus occiſum.Ex pluribus enim pꝛeſumptionibus iudicatur. extra de pigno.c.illo vos.⁊ ibi no. extra de emp.⁊ vendi.c. ad noſtram.ꝓper Innoc. facit glo. 3. de excuſa.tuto.l.ſecun- da.. etas. Non enim in toto ſufficiens eſſet talis pꝛeſum- ptioex quo eſſe poſſet, quod alibi coꝛpus eſſet occiſum, et glibi tranſpoꝛtatum: vt alibi dicit eypꝛeſſe. l.ſed ⁊ ſi quis. 6. de relega.F. impenſa.⁊.j.de adimẽ. lega.l.alumno.g. Seie. ¶ Inducitur ⁊ tertio iſte ttex.no.ibi eos, qui cum ipſo ⁊c. ⁊ hoc habeo ſolum in quadam apoſtilla Dyn. ⁊ nullus fa⸗ cit mentionem, an ſi reperiantur in vna domo quinq;, et vnus interfectus, et ignoꝛetur a quo: an pꝛeſumantur illi occidiſſe? Dyn. quod ſic per iſtum tex.inuenio iſtam que⸗ ſtionem fuiſſe diſputatam in queſtionibus dominicalibꝰ. do. Bartholomei Bꝛixienſis, quem refert do. Joã. And. in ca.ſignificaſti. extra de homici.⁊ omnes idem tenent di⸗ centes omnes illos in domo repertosfoꝛe irregulares.et hoc decidunt ſpecialiter per dictãlitem ela..ſi plu⸗ res.cum alijs vna cum eis ſupꝛa allegatis. Bald.in.d.i.iij. gj.per illum tex.idem arguit. Sicut enim domus combu ſta culpa inbabitantium combuſta eſſe pꝛeſumitur:vt ibi, ⁊.l.ſi vendita.de pericu.⁊ commo. rei vendite. Ita ⁊ reper⸗ tus in domo occiſus a ſtant bus cum eo occiſus eſſe pꝛeſu mitur. Contrarium tamen reperio tenuiſſe Alberi. in tra ctatu ſtatutoꝛum, in ſecunda parte, als tertia, circa ſinem dicens non obſtare.dH.ſi plures.cum ſimil. Ibi enim con⸗ ſtabat vnum ex illis ſtantibus delictum commiſiſſe:igno⸗ rabatur tamen quis:⁊ hoc certum nõ erat aliquem eoꝛum occidiſſe. Ande caſus ſunt ſatis diuerſi:ideo iudex ex tali⸗ bus pꝛeſumptionibus tales non cõdemnet.ij.q.viij.ſciãt. C.de pꝛobatio.l.fin. ¶ Et ſi dicatur iudicem ⁊ ex indicijs etiam in criminalibus poſſe condemnare, vt patet in tex. in. d..fi ibi dum dicit, indubitatis indicijs. et. l.indicia. C. de rei ven.⁊.lnon omnes.§. a Barbaris. de re mili. reſpon deo qð verum eſt in indubitatis indicijs. boc autem non eſt indubitatum in caſu noſtro. Poterat enim alius illum occiſum expoꝛtaſſe:vt..pꝛoxi.dictum eſt:⁊ ſi dicatur:ergo maleficia remanẽt impunita: vt.l.vulgaribus.reſpondeo non omne punitur illicitum.lpen.de his qui no.infa.⁊ ma xime vbi non deſicit ius ſed pꝛobatio.l.duo ſunt Titij.de teſta. tutel.vt eſt in caſu noſtro.Non obſtat ar. Bald. Tex. enim.d H.quem ipſe inducit dicit plerunq; culpa inbabi⸗ tantium:ergo non ſemper. Ande putarem poſſe dici:licet Albe.non ſigat pedes: vt in ſimili dicit Jo.And.⁊ Spec. in titu.de homi Hj. ver. ſed pone quatuoꝛ. Quod aut que/ rimus, an tales veniant puniendi pena coꝛpoꝛali: et dico quod non, eo: quia talis pena requirit indubitatas pꝛoba tiones:vt in legib.alleg. Bene tamen verum eſt, qð ex eo, qð pꝛeſentes erant in ipſa domo vna cinm interfecto: dico per iſtum tex. vna cum Dyn. qð toꝛqueri poterunt.ꝛ dicit Jo. And. quid ſi in toꝛmentis confiteri nollent:dicendum eſt eos puniendos pena pecuniaria.ar. eius quod no. pꝛe⸗ 10 fa. doct.quia cum iudey f̃ in criminalibus pꝛocedit ex in- 1 2 3 dicijs, aut ex vꝛgentibus pꝛeſumptionibus, penas mode⸗ rare debet ⁊ ſic minuere:vt eleganter no. Innoc.extra de pꝛeſump. c.ij.Et ad hoc faciunt que idem no.in.c.ſicut di⸗ gnum.in glo.magna.de homi.lib.vj.⁊ Joan. And.vna cũ Spec.in tit.de legato ſuper rubꝛica illa.de diſpenſatione. giuxta.verſi.quid ſi in rixa.⁊ qð no. Archi.poſt gloſ.in.c. ſi quatuoꝛ.xxiij.q.vlti.⁊ Cyn.in.l.quoniam multa.C. ad le⸗ gem Juliam de vi. Summarium. Impubes doli capax delinquẽs qualiter puniatur: Impuberis teſtimonium in criminalibus, in quibus fa⸗ ciat indicium: Aulnuſculum ſeu ſciſſura:quod non veniat appellatione vulneris. 4 Liuitas confederata, quod teneatur aliam quomodo po 3 179 —.— ———— — 8 8 ☛4 Plu Mo. e 1. f —— ——— 1 3 144 3 —— —— a Aulnuſculu, Ludo. Koma.in pꝛimam Inſoꝛ.part. Si dominus mottifere. teſt adiuuare. 5 Aüla, que denunciauit alicui, qð caueret ne ſibi damnum daretur: an ſi damnumdetur, excuſatur ne teneatur ad emendam vigoꝛe ſtatuti: 2₰ moubes Seruus et ancilla impuberes . 8 KDepꝛopter etatẽ, ſi dominum nõ iu-⸗ uant, ab vltimo ſupplicio excuſantur: leuem tamẽ patiun- tur caſtigationem.h.d. ¶ Mo.qð r impubeslʒ doli capax a delicto cõmiſſo in faciendo, pꝛopter etatem non excuſe⸗ tur.limpuberem.j. de fur. cũ ſini. attamen a delicto com⸗- miſſo in omittendo excuſatur, vt hic:qð tamen intelligas, niſi ⁊ ipſi complices fuerint delicti cõmiſſi indominum:q tunc non excuſatur..excipiuntur.j.eo. ¶ Item iſte text⸗ 2 † dum dicit, terreri zc. cum pꝛecedenti ſemper allegatur no. per glo. noſtras, quod licet in criminalibus teſtimoniũ impuberis non admittatur: vt.l.iij.lege Jul. S. de teſti. attamen indicium faciunt leuiter caſtigati:ita dicunt qui/ dam glo.eſſe ſing. in.l. fi. C. eo. Cu tamen adde ſimilem, vi⸗ delicet ſi. glo.in.l.inuiti ad teſtimonium. ff.de teſti. Sed tu adde Cy.in.l.ſfi.C. de his quibus vt indig.. E ſ tur ¶ Excuſantur ſerui, vt ſi do LC uan ⁊ mino occiſo quantum poſſibi le fuerit opem tulerint abſq; dolo malo:⁊ qualiter intelli- gatur opem ⁊ auxilium ferre hic declaratur. Item ⁊ ſer⸗ ui ita acriter vulnerati, vt dñm iuuare non poſſunt, excu- ſantur.h.d.vſq; ad.ſi. ¶ Not.ibi,nãa ſi quis fingeret ⁊c. tex.contra iſtos fingentes auxiliari⁊ retinẽtes ſocium: vt alter poſſit verberare eum ſn Ang. hic. ¶ Et no. bene.g. tuliſſe. qualiter quis opem ⁊ auxilium pꝛeſtare dicatur. de quo dicas vt plene in.l.is qui opem.j.de fur.ꝛ in clemen.j. de penis.in glo. ¶ No.in..qð ſi vulneratus.ar.pꝛo excu/ ſandis vaſallis, ſ dominisvulneratis auxilium nõ pꝛeſtẽt. de quo dicetur.j.e.l.ſi quis in graui.in pꝛin. ¶ Houbi,ſi ta 3 lia vulnera. † qð vulnuſculum, aboc eſt parua ſciſura vul⸗- vel parua ſciſſu ra nõðꝛvulnus. vide Bal.in.l. ſi. inj. col. in verfi. ãᷓro, ꝓ quibꝰ re bus. C.de edil. ac.⁊ Bal i. d. lij. O.vitiũ.verſ.pꝛo a neris appellatione non ctinetur. h.d. tex. qui pꝛopꝛie hoc verbo vtitur in.l.j..vitium. de edil.edic.ſic ⁊ alias leuis fe bꝛicula non dicitur febꝛis.l.ob que vitia..ſ.l.cui dens. eo. titu. in pꝛincj. de re iud.l. queſitum facit.l.item apud La- beonem§.queſtionem.de iniurijs, vbi leuis toꝛtura non continetur appellatione queſtionis. facit qð no.j.de inin⸗ rijs.l. vulneris magnitudo.⁊ ex his arguebat.d. Bal in.l. fi. C.de edil.act.qð ſi ex foꝛma ſtatuti puniant᷑ delicta com miſſa de nocte, aut in platea, grauius quã alia:nõ contine inde. cũ ibi no.⁊ 4 buntur vulnuſcula. Inducitur et iſte tex.per Ange. hie d. meum in ſuo trac.malã vᷣbo, vna ꝑcuſſione ⁊ vulnere. et oĩno Floꝛ in.l. ſi cuiꝰ 5 rei.F. Jul. fi. de vſuf. vide Alb. i.iij.ꝑte ſta.q.vj. Adde gl.in ſili no.in aut. dear. S.vt aũt palã.in ver. minoꝛescul telos, qãvoluitꝙ Sladiunculi ad Ppanis inciſionẽ, vel pẽnarũ tẽpe rationẽ, nõ cõti neant appella⸗ tione armoꝛũ.ð qua gl.ſing. me⸗ minit Bar. i. l.j. vñ vi.qð no.ad ſtatuta quibꝰca uet᷑, ꝙ nullꝰ poſ ſit poꝛtare ar⸗ ma: niſi foꝛte ꝑ ſtatutũ expꝛime rer armavetita. ad ciuitates faeientes ligam, vel confederationem: quod tenentur vnam aliam iuuare omni modo, quo poteſt, pu- ta per ambaſiatoꝛes vel armigeros, ⁊ ſimilia:alias incidit in penas appoſitas in confederatione.per iſtum textum. ¶ Item in tex.ibi, ſi quis exclamauit. inducitur iſte tex. in ſecunda parte ſtatutoꝛum ad queſtionẽ, an ſi ſtante ſta⸗ tuto, qð ſi ignoꝛetur perſona eius qui damnũ dederit, vil⸗ la teneatur:⁊ alicui datum eſt damnum:cui tamẽ villa de⸗ nũciarat, qð caueret, ne ſibi damnum daretur: an pꝛopter iſtam denunciationem villa excuſetur ab emẽdatione dã⸗ ni: videbatur ꝙ ſic:quia vt in ſi. denunciatio habet excuſa re. 3. ad leg.Aquil l. ſi putatoꝛ.S. loca.l.item queritur.§. in exercitu..man.lj.ſi ſddeiuſſoꝛ circa fi.pꝛincipij. Item, quia clamoꝛ excuſat.vt in hoc tex. Item ſunliter ⁊ denũciatio. Tertio:qꝛ ſi fuit denunciatum, i damnum paſſus noncu⸗ ſtodiuit eſt in culpa:cum ergo culpa pꝛeceſſit caſum dam/ ni euenientis:merito villa excuſatur. arg.S.commol.ſi vt certo.§. nunc videndum. verſi. perinde. Contrarium tamẽ dicit conſultum fuiſſe per Dy. conſydderando verba ſta⸗ tuti dicentia, ſiignoꝛetur per quem damnum datumfue⸗ rit ⁊c.ergo talis denunciatio, vt generalis:quia non certi⸗ ſicatur in ea perſona, que debebat damnum dare, villam non excuſat. Ad hoc infra, quod vi aut clam. l. aut qui ali⸗ ter. in pꝛin..F. jnec ob.l. S. alle.q in illis legib. certa erat et Heterminata denunciatio: in caſu autem noſtro ſecus eſt. Summarium. ⁊ vide Ludo. 5. vide 1 Heredes domini, an poſſint vaſallum feudo pꝛiuare in..occiſoꝛum. circa pꝛinci. ob feloniam commiſſam in perſonam domini, ſi dominus in vita tacuit: C Heredes domini non poſſunt ſeruis opponere ſen obijcere, qò defuncto auxilium non pꝛeſtiterunt, ſidis in 1 vita tacuit. h. d. C Iſte. g. tallegatur no. per glofin e que fuit pꝛima cauſa beneſi. amit.ſuper ver. yaſalli eri beredes domini non poſſunt valals duidlüase 5 pter feloniam cõmiſſam viuente dño:ſi in vita dñs d5 pd, ſtus non eſt. de quo babetis aliquos cõſimiles in Lon de⸗ modo.C. de inot᷑teſta.facit.l.j.⁊.j.his ſolis.⁊ IC Dereng cã. dona.l.iij.. ſi emancipatus vxoꝛem.j. de cötratabuld 4 Summarium., 1&☛ Pena, que applicatur ſiſco in delictis cõſiſtentibus in omittendo, pacto pꝛinatoꝛum remittipoteſt. 2 Statuta remittentia partem pene, pꝛopter pacẽ, ſunt con tra ius commune,i ſtricti iuris.⁊ nu. 4.— 3 Statutum annullans contractum pacis Ppꝛopter gabellz non ſolutam, ſeruari debet vſq; ad vnum iota.⁊ nu. 4 5 Statutum annullans contractum pꝛopter gabellam non ſolutã:ſi in ſolutione deſicit nũmus:an Itractusannullet⸗ 6 RK aiid iniurie facta in foꝛo penitentiali, an pꝛoſit in bo⸗ ro foꝛi: 7 Sacerdos, qð poſſit acquirere alteri, et ſit publi 3 Renunciacio ſeu hare facta abſenkicp ei Meepina 9 Teſtatoꝛ remittẽs iniuriam coꝛam pꝛeſbytero in teſtamẽ⸗ tocum iuramento:an eo reconualeſcente poterit agerea ctione iniuriarumꝛ Juus Darcus. Cronpol 9 85 dſunt hfdes ſeruis obijcere, de non dato auxilio ab eisdſo ‿‿ occiſo, ſi teſtatoꝛ eoꝛum purgauit officium. poc dicit. C In glo. ſuper verbo, ſolicitudo.ibi, ſerui in omit⸗ 1 tendo. Ho. glo. † vna cũ tex. que nõ eſt alibi ſᷣm Dyꝛꝛ ſequẽ tes:qð licet pena fiſco ex delicto applicãda, conſiſtente in faciendo:non poſſit pacto pꝛiuati iſco auferri:yt dicit hec glo.⁊.l. ius publicũ. 3. de pac.⁊qð plene dicitur per Bal in l.tranſigere. C. de tranſac. ⁊ Barto. in. l.o mnes. recte.j.de fur. attamen pena que cõmittitur ex delicto conſiſtente in omittẽdo:yt in caſu noſtro, poteſt pꝛiuatoꝛum pacto fiſco auferri. Et pꝛo hoc facit vna alia glo.ſimilis vna cum tex. qui non eſt alibi in.l. eius.ſ.de pꝛeteritis.a.de yſutru.limi⸗ tans totum titulum.ff. ad leg.Aquil.eam multũ no. Gal, qð actio legis Aquil.ſeu eius pena minoꝛatur ꝓpter cul⸗ Pam, que venit ex omiſſione. Bar. tamen bic repꝛebendit Panc glo.⁊ de ratione hic per eum quẽ ſequitur dñs Bal. ⁊ etiam ceteri reſpondẽdo ad hunc tex.qð bic abſoluit do minus ſeruos dicendo eos non fuiſſe culpabiles:⁊ſic non remiſit eis penam, que non cadit: vbi nõ fuit delictum. Et boc cõmuniter ſeqnimur:licet Dy. ſequatur glno. Bo 2 ta tamen ex hac † gloſſ.d. Bal.qð ſtatuta remittentiape⸗ nas pꝛopter pacem habitam a vulnerato, ſunt contra ius commune:⁊ ideo tenaciter reſtringenda. ¶ Et ideo ſi ſta⸗ 3 tutum annullaret contractum pacis pꝛopter non ſolutã gabellam:tale ſtatutũ eſſet ſeruandumvſq; ad vnum iota. 4 Circaft pꝛimum quod dicit hic, qð ſtatutum eſt contra ius commune:intellige quantum ad hoc:quia penam re⸗ mittit:non autem quantum ad hoc, qnod ad pacem indu cit animos inimicos:quia tale eſt fauoꝛabile, ⁊ ſemper er⸗ tendendum:vt.l.furti..ſi pactus.a.de his qui not.infa in glo.no. Secundo aduerte:quia tale ſtatutum intelligitur de pena applicanda fiſco:vel reipublice in dubio:nonau/ tem de ea que venit applicanda pꝛiuato.glo.habes ſingu. que non eſt alibi, in. l. venia. C. de in ius vocan. ſᷣm Wald. 5 Cd ſecundum dum t dicit de ſolutione gabelle:aduer te, quia ex hoc dicto alibi referebat. d. Ange. videlicet in l. Meuius.⁊ in.l. qui beredi. j. de condi.⁊ demon.videlicet qõ ſtante ſtatuto, qò ſi gabella non ſoluatur cõtractusſſt ipſo iure nullus, qð etiam ſi fuerit defectus in ſolutione, quantum ad vnum nummum, contractus annullabitur: quia conditio foꝛmaliter eſt adimplenda:vt dictis legibꝰ ibi per eum. Quod dictum ſalua reuerẽtia non putopꝛo- cedere. Pꝛimo arguendo ex vna opin. gloſ.no. in.lres bo na ſide.d.de contraben.empt.ybi ſi vendo tibi rem vſh 5 d 9„ madiu fsetden 1 1 g9 Ano 1 nre rnlhn fmn Pltrns voin 1 1' unmitkeruputlegſt lirmkoylten prnam thecölwdepactlſip nein elterisper golimas iliemusipſum aiaratione anqnectamabſentepartep nünn gloſlieet eunrepꝛobet arionis perba. de lbellg nbusg perſonale.3depact icandicamus qö interuenit nckyt no. Innocin penläs dal, guandoconſtet de eius nfitetor remiſſa, cilcet quec rraſe Quando autendubiun nreqdremiſtttantum rancor yen,ex pꝛeſumptione legis. etonbus. Suffict enim qy dadeſeruiruſti predioſi mit wſbietiambanccöcluſionen repſeBalallegando adhoc renadeiniur. wilicetreni tatarremiſtadamna penes maneenn apenec woBalfacke didemipſenot uattinet de probatio Ete engeio qunnpont Bar Bii Amiübdlsiguonegſ Kis nemn morts inſtntsteſ 45 rende ingr Nxia i fin trutedn edennſtnu a0„ 41 rere Aderi dſthu Klhh dcrano 1 dabſ 1s Oarche ſcre denondeta teſtator corun pree erverbo ſoliatwcgn. cä tex quenöckedn oex dellcto erliu 4 JoAN72IL, Gei 1 VSg 9 ct Jr 1* 7 l Panad fſcoerr ,, Pc. 7Od Pcrk, nſac. Partonla) gr5 SrA 14 Comtelturan 1 41 4 9 eſfr nſtro, poteſtgar „ 2 ₰ act yna alaguna. A aus. depretereta F ac jeg Nauimu 1.4U leg. Aculla 1 9,** Ucu eius penamzth „ A; Iffionc. Bar.1- 4 ¹ 1 „“ bic per cumch dcdo sd buncicd o cos non fulſtcomes 5 4₰ 2 pirztren d non cacit. folhia r lert Drſttcru nar.licct Drecuente 124 reseer. „Td. Balqdſtt- Webe * 4 ſaeeſ Aabitamn a vucn 821 arincrnduſL zatter reſtringenel f arwool. antractunpucs-thi — An . rnanAmFſGed- jeſſetſerusnalee, . 1enn wd dict bleqoteel 2 „ bewAnhbad ecuuntum achte en 4 14460 9*7 L. nAdol tn, tum adhooe-, 1 0 aulorad iEIEIIAILAA nent. 89„5 D hl ſipactus, „* ſeſtabr vrte-cua tdeen, lü„iHTD Nod- vlreipobl 00 Cln 1 I dn wnntuptteds ad 4*ᷣ ueris pꝛecium hinc ad dies decem, als venditio ſit nulla: ſi defectus ſit vno in nummo, nõirritatur venditio. Et eſt ratio:quia vnus non eſt numerus, ſed eſt pꝛincipium nu⸗ meri.vt dicit glo.no.in.l.ſi quis ante.j.de acqui.poſ. Pꝛe/ terea⁊ quantũcunq; conditio veniat foꝛmaliter adimplẽ da:tamen defectus in modico, non habet obeſſe. j. de con⸗ di.⁊ demon.l. quamuis. facit de ven.inſpi.l.j.. pe. vnde di⸗ ctum iſtoꝛuim nõ videtur verum.Cogita. ¶ Ex hoc que⸗ ſinit.d. Gal.referens Cy.r an remiſſio iniurie facta in fo- 5 ro penitentiali, pꝛoſit in foꝛo iudiciali?refert hic Cy. dice re hanc queſtionẽ fuiſſe diſputatam et determinatam, qò pꝛoſit quantum ad rancoꝛem, quem gerit quis in animo. Alllegat glo.inſtit.de iniur..ſi.vbi eſt glo.oꝛdinaria. Idẽ ipſe voluit in.l.ij. C. de li.⁊ eoꝛũ lib. idem War. in.l. non ſo- lum. g. iniuriarum.vbi allegat dictũ magiſtri ſententiarũ. J. de iniurijs. et in. l. ſi tibi. F.j. ff de pact.ybi refert Guil. de Cu. ¶ Alibi ttamen.d. Bal. diſtinguit notabilius.in. c.j. g. iniuria.de pace iura.fir. videlicet qð aut conſtat eſſe re- miſſum rancoꝛem vna cum iniuria:⁊ ſic eſt facta plena re⸗ miſſio. Aut rancoꝛem tantum:aut dubitatur. Pꝛimo ca⸗ ſu pꝛoſit talis remiſſio in foꝛo iudiciali,eo: quia pꝛo altero vulnerante interuenit perſona publica:hoc eſt ipſe ſacer⸗ dos, qui actionem alteri querere potuit, aut liberationẽ. allegat..j. ius publicum. 3. de inſti,⁊ iure. c. parochiano. extra de ſepul.⁊c.quan qᷓ;.de vſur.in. vi.⁊ quod no.in.l.ij.j. rem pupil.ſaluam fo.⁊ in.l.non aliter. de adopt⁊ in.l. Ca- ius.a. de vſur. Et in hoc ego dubito: q talis perſona non interuenit vt perſona publica, ſed vt merus ſacerdos ⁊ cõ feſſoꝛ: vnde duplicem perſonam gerere non non potuit. Ad hoc qð no.ð.de pactl.ſi plures.de adoptl.ſi conſul.et plene in. c. ex literis. per gloſ.magiſtram. extra de pꝛobat. 2 niſi ſaluemus ipſum alia ratione:quia hic fuit facta libe ratio, que etiam abſente parte parit exceptionem doli. ſe⸗ cundum gloſ licet eam repꝛobet Bar.in.i.non ſolum..li⸗ berationis verba. de libe.leg.⁊ plene ſolet dici in.l. item ſi duobus.§.perſonale..de pact.vbi eſt alia gloſ.contraria: vel etiam dicamus qõ interuenit renũciatio, que abſenti pꝛodeſt:vt no. Innoc.in.c.veniẽs.extra de renũ. ¶ Secũ/ do caſu, quando conſtet de eius mente actio iniuriarum non videtur remiſſa, ſcilicet que competit ad penam ſeu intereſſe. Quando autem dubium eſt:⁊ tũc debemus pꝛe⸗ ſumere, qð remiſit tantum rancoꝛem, ꝛnon iniuriarum a⸗ ctionem, ex pꝛeſumptione legis. l.cum de indebito. 3., de ꝛobationibus. Sufficit enim qð alterum remiſerit. Ad oc.a.de ſerui.ruſti.pꝛedio.ſi mihi.⁊ de ſerui.vꝛba.l.ſi do⸗ mus.vbi etiam hanc cõcluſionem ponit:licet non ita per/ fecte ipſe Bal. allegando ad hoc Dy.⁊ Innocẽ. in. c. in no ſtra. extra de iniur.vbi licet remiſſe ſint iniurie nõ tamen videntur remiſſa damna ⁊ pene.⁊ ad id quod dixi ſaluan do.d. Bal.facit, qò idem ipſe no. in. l. rationes. ⁊ in authen. 9 quod obtinet. de pꝛobatio. Q Et ex bis deciditur ⁊ fimi⸗ lis queſtio quam ponit Bart. Bꝛixienſis in queſtionibus dominicalibus in queſtione.xij.que incipit, Quidam: an ſi quis metu moꝛtis inſtantis teſtamentum condens co⸗ ram pꝛeſbytero remiſit iniuriam cum iuramento, eo poſt⸗ ea reconualeſcente iniuriarum agere poſſit? ⁊ eam refert Joan. And in titu. de inſtrumento. editio.. nunc aliqua. et eſt pꝛopꝛia queſtio gloſ.in..fin.inſtitu. de iniur. In quo bꝛeuiter dicitur per pꝛefatum docto.quod aut conſtat ta⸗ lem remiſſionem eſſe factam metu moꝛtis inſtantis.⁊tunc eo reconualeſcente renocetur: vt in ſinili dicitur de dona tio.moꝛtis cauſa in.lij..ſenatus.cum ſimi.j.de dona.cau. moꝛ. Aut ſimpliciter remiſit: ⁊ tunc non vlterius reconua leſcit dicta actio:ex regula, quia ſemel extincta ⁊c.vt.l.qui res H. aream.ff.de ſolu. Quod foꝛtiſico:qꝛ interuenit iura⸗ mentum, qð cum dicta remiſſione interpoſitũ poteſt pꝛo⸗ deſſe parti abſenti:vt..cum quis.. codicil. de leg.iij.⁊ hec deciſio vera eſt:vbi teſtatoꝛ vſus eſt verbo, remitto actin- iuriarum ⁊c.Secus ſi dixiſſet remitto iniuriam:quia tunc vt.. pꝛoxime dicebat.d. Bald.ſatis eſt, quod videatur re⸗ miſſus merus rancoꝛ:⁊ ita eſt tenendum. Summarium. ‿ 1& Aaſallus grauiter vulneratus, ſi dominum reliquit in bello obſeſſum, quod non pꝛiuatur feudo. Ad ſenatuſconſultum Sillanianum. 1 cit. CEt inducit no. Bar. ic iſtum tex. quodſſ teſtis in a moꝛtis articulo, aut iudey confeſſi ſunt ſe teſtimoniũa aut quis in graui. Gee V* uus gra uiter vulneratus excuſatur ſi dominum nõ de⸗ fendit. h. d.: concoꝛ. cum.. ſi vulnerati. 5. eo. l.j. 1Et facit:quod ſi vaſallus in bello grauiawulnera reci piens dominum dimiſit obſeſſum, non pꝛiuetur feudo: de quo habetis glo.in.cj.ex qui. cau.feu amit.in vſibus feud. ⁊ babes caſum a cõtrario ſenſu in.c.ij.in ſi. ibi, ſi potuit. de feu.ſine culpa non amitten. d Summarium. 1&. Teſti exiſtenti in moꝛtis articulo aſſerenti ſe alias ob pecuniam teſtificaſſe, an ſtetur? 2 Infoꝛmatio, que ſumitur aiudice, nõ requirit iuramentũ. Si quis moꝛiẽs. Cho ſttun mereaſ tis moꝛtem ſibi a ſeruo illatam:niſi aliter pꝛobetur.hoc di ſententiam ob pecuniam tuliſſe:qð eoꝛum dicto nõ ſtatur pꝛo ſententia reuocanda:niſi aliter pꝛobetur. Pꝛo hoc di cit eſſe caſum in. c. ſicut. extra de teſti. cum ſimili. Zldde qð idem voluit Bal.in authen. ſi dicatur. C. de teſti. Ang. autem dixit dicta talis teſtis, aut iudicis facere indicium: qð non videtur verum, cum iurati non depoſueruntl.iu⸗ riſiurandi.C.de teſti.ſed poteſt reſponderi ſaluando eum qð tale dictum ſufficiat ad infoꝛmationem iudicis:vt pꝛo- 2 pter hoc poſſit inquirere. Infoꝛmatio enim gratia iudi/ cis facta non requirit inràmentum: glo. habes oꝛdinariã, que non eſt alibi in. c.j.. ſi duo. ſuper ver. teſtamentum. de pace iura. fir. vel etiã ſaluari poteſt ſecundo, quando alias fuiſſet rumoꝛ quod ille, qui pꝛo ſe repoꝛtauerat ſentẽtiam iudicem aut teſtem coꝛruperat. e Summarium.. AMaritus, qð non poſſit alteri demãdare occiſionem vxoꝛis in adulterio depꝛebenſe.— 2 Aindicta a ſtatuto permiſſa, an poſſit alteri demandari: 3 Ailla, que ex foꝛma ſtatuti tenetur capere malefactoꝛem, an excuſetur, ſi non cepit occidentem bannitum: 4 Kaſallus non tenetur iuuare dominum iniuſte pꝛeliantẽ. Si maritus ¶ Ignoſcendũ eſt ſeruis ma eriti, aut vxoꝛis: ſi vxoꝛi intra cubiculum a marito pꝛopter adulterium occiſe, auxilium non pꝛeſtiterint. h.d. ¶ Facit hec pꝛima pars literead ea, que plene dicta fuerunt in.lj..occiſoꝛum. ã. e. ¶ Secun⸗ 1dam partem buius litere ibi, ſitamen maritus. inducit alibi eleganter Bal. videlicet in. c.j§. ſi vero. de pace iura. fir.col.x.ꝙ maritus non poteſt alteri demandare occiſio⸗ nem vxoꝛis in adulterio depꝛehenſe.Sic ergo tale ius ce⸗ di non poteſt ſᷣm eum. Allegat pꝛimo caſum in hac litera ſᷣm Joan.gloſſatoꝛem, quem refert Zlccur. in. l.ſi fundum. de vi⁊ vi ar. ¶ Aduertendum: q licet illa glo.optime fa⸗ ciat, non tamen video qualiter iſte te. ad hoc inducatur: ſed ſi bene aduertatur iſta etiam fuit deciſio Cy.recte in⸗ tuenti. licet Bal.non alleget in. l. circa vltimam.q. C. vnde 2 vi. ¶ Et poſito hoc dicto pꝛo vero facit ad queſtionem, pone qð ſtatutum vulnerato permittat competentẽ vin⸗ dictam contra vulnerantem:an tale ius vindicte poſſit al⸗ teri demandari, aut cedi? Bald. no. in. d.. ſi vero. ex dicta opi. Jo. dicit, qðò nõ:⁊ idem tenet in. l.vt vim.ff. de iuſti.⁊ in re.⁊ pꝛo hoc videtur equa ratio: qꝛ ſtatutum demonſtrat ſpecialem perſonam a qua debet inferri vindicta: ergo ta le ius conceſſum perſone ſpecialiter demonſtrate alteri ce di nõ poterit. Pꝛo quo facit tex.optimus in.l.ſeruus ſi he redi in ratiõe eius.de ſta.li.ad hoc no.: tene mẽti. ¶ Se⸗ 3 cundo induxit Bar. iſtum † tex. an ſtante ſtatuto, qð villa te neatur capere malefactoꝛem, alias puniatur:excuſetur, ſi non capiat occidentem bannitum:dicit hic per hũc tex. quod ſic: de quo hic per eum, qui opponit de quodã alio dicto ſuo in.fi..diuus. j. de pub.⁊ per bocfa cit tex. opti⸗ 3 Un 180 a ¶Teſtimonin. de hoc vide per eundem Ludo. Roma. in. lj. in pꝛinc.ij. col. 3.de teſtibus. — ₰ e —— 72 ae a — —* — . e 4/½☚ Q☚Q 72 829 ee — —„ —— ———õ————— 5———————ÿy y——-—y——ᷣ—ÿ—ÿ—ÿ—⸗:ÿÿõ-LLxäUY’Yx—-ꝛõ——ꝛẽ;——————e— ——ᷣ—ÿ—ÿ—ÿ—ᷣ—ꝛ—ꝛ—ꝛ—ꝛ—ꝛ—ꝛ—:—— 4————————————*——— 7 4 ——.—————————.————————————*—— E—— 8 ——;———— 5——— ‿ 5——— 14 7——=——— 35 2 2—— g 27— 5——.———. 8 2 1 2———— 3 4 1 5— 3* 2. 2 ℳ. 1 8— 4 1. 8 5 2——„— 14— d.——.*———. 3. A— 1——— 7. 2——————— 4 *.—— 3——*„ r 5— A. udo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ. par. mus: qð ibi per Bal.in.lj.⁊.ij. C.vt nemo pꝛiuatus. circa finem. ¶ Aduerte tamen quia hoc videtur dubium ſi vo lumus ſtricte intelligere verba ſtatuti:licet enim tale ma⸗ leſicium non puniatur:attamen maleſicium eſt: vt pꝛoba- tur in.ſi quis vxoꝛi.j.de fur.⁊.l.reſpiciendum§. furta do⸗ meſtica.j.de penis.cum ergo verificentur verba ſtatuti de malefactoꝛe, dicamus villam in penam incidere:⁊ boc ar- gu.ſumpſi ex dicto Bal.in.l. decuriones.C.de his qui no. infa.ſed poteſt reſponderi vt reſpondet hic Bart.qð cum Poc ſtatutum ſit factum pꝛo executione pene: ergo ceſſat pena in ipſum interficientem bannitum: ⁊ ſic ratio finalis ſtatuti merito caſſat.ar.l.quod dictum.ff̃.de pact.et hoc ſi volumus attendere rationem: ſecus ſi verba: vt dicit hic aliter dominus Bal. Cuius verba non refero:quia nõ vi⸗ dentur habere ſapoꝛem:⁊ ad hoc vide quod no. Barto. in 4 L diuus.ff. de cuſto.reo. ¶ Altimo inducitur iſte..quod vaſallus dominum miuſte pꝛeliãtem iuuare non tenetur. de quo habes gl.in. c.j.qui.mo.feud. amit.et eſt bonus tex. in. c.dominus guerram.circa fi. hic finitur lex Coꝛrad. Summarium. ‿. a Duoꝛum vaſallus inuicem ipſis dominis bella gerẽ⸗ tibus, cui ſeruire teneatur: 2 Marito permiſſa eſt moderata caſtigatio vxoꝛis. Adde eundem Ro. in.l. rei iudicate§.j.5. ſolu. matri. 3 Aaſallus baronis. cui rex guerram facit, cui pꝛimo ſerui⸗ re debeat, an baroni, an regi: 4 Aaſallus vnius baronis, qui habet guerram cum alio ba rone eiuſdem regni, ſirex illius regni habet guerram cũ alio rege, cui pꝛimo ſeruire debeat: an regi an baroni? 5 Aduocatus, qui pꝛomiſit duobus pꝛeſtare patrocinuum: ſi duo inuicem litigant, cui pꝛeſtare babeat: 6 Armiger, qui dedit ſidem duobus dominis, ſi hi duo ad⸗ inuicem contendunt, cui pꝛimo ſeruire teneatur? 7 Aaſallus duoꝛum dominoꝛum inſolidum, an quis eſſe poſſit. Si cum omn es COmnibus domi⸗ enis aggreſſuram pa⸗ tientibus in ſeruis eoꝛum, locum habet gratificatio. h. d. ¶ Mo.qð in ſummario dictũ eſt. ¶ Item no.in verſ.qua⸗ re ſi ſeruus. Quod ſerui vxoꝛis penã non patiuntur, ſi ipſi marito pꝛius, quam eidem, auxiliũ pꝛeſtiterint. CItem 6 facit iſte †. K. ad queſtionem, an homo ligius duoꝛum ra-⸗ tione fidelitatis inſolidumſtit, ſi dicti domini vnus contra alium litem alias bellũ moueat, poſſit gratificare hoc eſt cui volunt, fauere:ſi requiſiti ſint de auxilio:⁊ pꝛimo vide- tur per hunc tex.gratificationi locum eſſe. Ad hoc.de le/ ga.ij..ſi quis ſeruum S.inter duos. 3.de relig.l.ſi.de con⸗ di.inde.l.plane.de accuſa.l.ſi plures.cum ſuni.In contra⸗ rium videtur, quod neutri opem ferre teneatur: cũ ambo ſe impediant per cõcurſum.Ad hoc de vſufruc.l.quoties. pe legaãj.l.buiuſmodi..fi.⁊ melioꝛ tex.ad hoc pꝛopoſitum eſt in..hoc opere j.vſq; ad ſi.j.de oper.liber. Item, quia non poteſt quis duobus dominis contrarijs ſeruire. ad hoc.extra de cleri.coniug.c.diuerſis fallacijs.cum ſi. Du⸗ bium boc ponit Spec.in titu. de feu.ʒj. ver.ſiij.quero, de- eidens qð illi ſeruire tenetur, cui pꝛimo vinculo fidelitatis peſcriptus fuit.Et hoc ego compꝛobo: quia vt videmus in obligationibus facti, qui pꝛioꝛ eſt tẽpoꝛe, potioꝛ eſt in ꝛure.ð. locati.l.in operis.facit de pꝛohib.feu.alie.per Fe⸗ de. c. Imperialem S. illud. C. qui potio. in pign. ha..ij. ve⸗ ruin tamen eſt hᷣm Specu.in loco pꝛealle.qð illi eui ſecun/ do aſtrictus eſt tenetur per fubſtitutum ſeruire, ne feudũ perdat ab eo ſibi conceſſum: nec pꝛopter hoc perdat feu⸗ dum pꝛimũ.Ron enim vaſallus ligius opem dedit ſecun. do:yt eſſet pꝛincipaliter contra pꝛimũ: ſed ne feudũ ſuum amitteret, quod permiſſum eſt. ad bocj. de aqua plu. arc. 11§. deniq;. de nego. geſt.l. at qui natura.. cum me abſen⸗ te. Pꝛimum dictum Specu.intelligo, ⁊ limito dupliciter. Pꝛimo niſi auxilia, que impetrantur a vaſalis ab bis do minis contrarijs, tenderent ad diuerſa: qꝛ tunc ⁊ vtrunq; ſi fieri poteſt per ſuam perſonam iuuare tenetur. Ad hoc J. de ope.liber.l. duoꝛum libertus. vnde dictum Specu.lo/ quitur quando circa idem poſtulantur ſeu impetrãntur. Secundo per iſtum verſi. quando ⁊ ſi ſeruus, videlicetn maritus illud auxilium imploꝛaret ad pugnancumil tra alium, quam contra vxoꝛem: quia tunc licet vxoꝛ adi⸗ pꝛius domina, attamen marito potius obligantur, ſi 3 lunt.t vbi autem maritus contra vxoꝛem pugnaret. 1d dicas, qò aut pugnat eam leniter caſtigando: ⁊ tuncſt 5 non tenentur vxoꝛi auxilium dare:quia permiſſa eſt u to talis caſtigatio:v 1 dareilira Mni Altigatio:vt plene no. extra de iureiurã c. qus modum.Altima glo.⁊. vij.q.j.c. nunc illud.⁊ per S de zi titu.de iniur.⁊ damno dato.in rubꝛica. Suemas ecin dicimus de magiſtro erga diſcipulum.in.l.lud matand J. de iniur. S. loca.l. Item queritur.§.idem Julianus al gem Zquil.l.ſi qũecunq; ꝗ.ſi magiſter. cum ſimili 8 ren tem maritus pugnaret contra vxoꝛem pꝛo graui caftig 3 tione contra eam fienda: ⁊ tunc ſerui vxoꝛis potius en luuare tenetur, quam maritum. Pꝛimo quia maritusinn iuſte pꝛeliatur:vnde ſerui eum inuare non tenentur zt ctum eſt. 5. eo.l.ſi maritus. Secundo:quia magis pꝛo dil ſunt vxoꝛis, quam mariti: vt. lj.9.ſ vir. S. eo. cum fmi Et ita declaro iſtum verſi. ſed circa pꝛimum dubium.S ecun do queritur, ſi non conſtat cui ipſe homo ligius pꝛimofn rit aſtrictus, cui pꝛimo opem ferre teneatur:⁊ videtur 8 nulli, ex quo de hoc non conſtat. ad poc.q. de reb. du.l.ſi fe rit. facit. 3. de teſta.tutell. duo ſunt Titij. pecxin verſic ſi poſt. pꝛealleg. decidit per hunc.. q habet locum gratif⸗ catio:cum hoc, qð tamen equum eſt, ꝙ alteri per ſubſtitu⸗ tum ſeruiat:ſi reditus feudales patiuntur hoca ita intc-⸗ ligas qð pꝛimo dictum eſt. ¶ Mibi videtur aliter dicen⸗ dum in hoc dubio: qð aut vnus ex dictis dominis eſt no⸗ bilioꝛ altero:⁊ tũc potius illi opem ferre teneatur. ad boc in auth. de here. ⁊ Fal.g. ſi quis autem no. C. de natura l 1 ſi quis.de re iudi.l.contra pupillum. S. qui ad manus ha⸗ cit.6 de iudi. minoꝛem. ad boc, cum diſtinct Specquod equum ſit alij ſeruire per ſub ſtitutum. Pꝛo pꝛincipali di⸗ cto etiam mduco tex.xviij.di..ſi epiſcopus.⁊ qdð noeitra de appelc.ſi duobus. Aut ſunt equales potentiaa digni- tate:⁊ tunc aut ynus pꝛeuenit alterum in conuocando vd ſallum: et ille pꝛeferatur. ad hoc.a.de iudi.qui pꝛioꝛ.de le⸗ ga.jr.ſi pluribus. extra de pꝛocu. c. ſi duo. in.vi de noxa- l ſi quis a milite. Cum autemfuerunt equales in cõnocan do:⁊ tunc aut vocatus in re magis periculoſaa graui: ab vno quam ab alio:⁊ illi deferre teneatur Ad hoc..ſi quis cau. lij. ſed ſi municipalis j. de cuſto. reoꝛum.Icontinua- tio..ſi. Aut ambo ſunt paris pꝛeiudicij:⁊ tunc illi qui mi nus pꝛeiudiciũ ſibi infert, ac incõmodum. facit. C. qui bo- nis ce. poſ.õ.ſi.3. de pac.l. maioꝛem. ¶ Aut omnia ſunt pa ria:et tunc dico quod vera ſit opinio Specul quod locus ſit gratiſcationi, quod ſi ipſe vaſallus gratificare nollet:: tunc dirimenda eſt queſtio ſoꝛte. facit. 3. de iudic.ſi cum ambo. C. communia delega.i.ſi. et hanc diſtinctionem ego ſumo ex verbis gloſ.auree.et not.ad hoc pꝛopontum in.j ciues.C. de incol lib.x.et hoc tene menti. ¶ Alterius cir/ ca f idem poſſet queri. Rex habens ſub ſe barones bel⸗ lum habet cum quodam barone ſibi ſubdito: baro pꝛeci⸗ pit certis vaſallis ſuis, quod eum iunare teneantur. Ber idem facit:queritur cui pꝛimo ſit deferendum: et videtur quod baroni, cum ei vaſallus iurauerit generaliter cõtra omnem perſonam munqdi ei auxilium pꝛeſtare:ergoyerba generaliter ſunt intelligenda. Ad hoc. 5.de teſtamen. mil. L.in fraudem.ſi. que alias incipit, Miles ad tempus in fi. In contrariũ videtur.Et hoc eſt verius, ⁊ qð regi:quia ex quo baro ei bellum mouet, dicitur incidere in.l. Julie maie.crimine. C. ad.l. Jul. lquiſquis. maxime ſi venit con⸗ tra regem.qui non recognoſcit ſuperioꝛẽ:vt dicitur in re/ gem Francie, in. cper venerabilem. qui fllij ſint legiti ſſt enim ipſa lex animata in terris ſuis.dicit tex.in anthẽ.·de conſul. circa fi.⁊ hec eſt determinatio S pecu in loco pꝛeal le. ver. xiij. Queritur qð ego limito:niſi ipſe barolicite bel lum moueret:quia rex eſt nimis crudelis ipſi baroni, aut vaſallus. Tunc enim cũ iuſte pꝛel etur baro cõtra regem ex quo eſt licitum pꝛinare dominũ nimium ſeuientem in ſubditos iuriſditione ſua:vt eleganter dicit Bal referẽdo Jaco.de Are.per not.tex.in..ij.dominoꝛum. de bis qui ſunt ſui vel alie. iur. Puto, ꝙ tali caſu:cũ ceſſet ratio Spe. vt patet. de crimine leſe maieſt. vaſallos potius teneri ba/ roni/qᷓ; regi. ¶ Quarto circa idem quero ſi baro vnius regis guerram habeat cum barone eiuſdem: ⁊ reꝝ trra 9 dl 9 ba5„¹ zdel cit ni aur gurd -o ericci 1I ierec- 6 d rrrsadt aalina zianag veftormuna e, aihirrineputlledipe rnatum ſdlenniter, zpohune Foaranonen Sedq cam pon üinadvptionem Cdea op⸗ horftlt relartusaduobus mTuautemlatius aperfec en quamſupua adpriman dtleeteam non alegauerim anunifacitqd not in inc vnr res,que dirimedicturn Niiappeliatione.s co An ge muſoliduͦvidetur ꝙ non pe txeatrenpecualſirt erto,ſ. umo Lontrariumtamen cſtd detnsde operlib.ſiduopa üesSpeciin prealegeij de miaijairrbiplenedeboc atquiſeremititaper Balin *Humma SJludgnod mibipooceſſetſi eidataoperaenenitmibinon untasconeegaaleuicrere Mweittaleofiium habere 0 Däitnrepablieff oluitdebit Serenonpotergtilud, caansgnondicgtgrjle n Maad Subneni Cs ütueniur idon wäau ondat 0 dſſt nond 4 na 19, 1 8 Titus. Seenne 132. 1s fcudalcspaa. 11 „ dusillopemmdn ALqusaumuyn ontrapupilun em. ddoc andäne eper ſübſttutnnpern rum dicſpſigs n. Vut ſont cwitgt, pecucnttateman cur.ac boczdeinan ra de procu dani nautem eruta sinremsgispna lideferretenerin V palis ſde citan nt parispxiutrun fert, Lc incömocunh «.maioxem(29 tvcraſſt opino huns d ſt ipſc veſclusgtn 9n. ʃ 19 aucſtio ſoꝛte. fuct uree:et not ubaii et hoctenenm ſi iRex babersſtis imbgooneſbiſtene quoc cumunatme pumoft— afallus icraoctsnne unmon F mclelaun lunguee 4 444.9 7 regni babebat guerram cũ altero rege, cui vaſalli ad au⸗ giium conuocati pꝛius deferre teneantur, vcʒ an baroni, an vero regi.Et videtur ꝙ baroni:qe ſunt ei obligati du- pliciter. Mꝛimo ratione iuriſcitionis. Secundo ratione bomagij. Regi autem tantũ yno modo puta ratione ge- neralis iuriſditionis, ergo duo vincula debent vnũ rum- pere:vt in aut.itaq;. C. côia de ſucceſ.⁊ in aut.de conſang. ⁊affin in.c.j. In contrariũ videtur, ⁊ hoc eſt verius, ꝙ ipſi regi:ex quo ĩpſe pugnat pꝛo defenſione totius regni,⁊ra⸗ tione ſue publice vtilitatis, ergo bec publica⸗ vtilitas de⸗ bet pꝛeferri pꝛiuate ipſius baronis. Ad hoc..ꝓꝛo ſociol. actione. S. Mabeo.de cad.tol.l.vnica. cum ſimi.⁊ ſᷣm Spec. in loco pꝛealleg.ver.xiiij.qð ego intelligo quãdo ipſe reꝝ pꝛo toto regno pugnaret:ſecus ſi pꝛo parte certa, aut pꝛo alio negotio:qꝛ tunc baro eſt pꝛeferendus ratione dupli- cis obligationis:vt ſupꝛa dixi,⁊ ad hoc decidendũ allego authoꝛitatem glinot. que in ſimili mouet banc queſtionẽ. xxij.q.ij. c.de foꝛma. ¶ Quinto aueritur, quid in aduo/ cato qui pꝛomiſit patrociniũ pꝛeſtare duobus:qui poſtea adinuicem litigant:hec eſt queſtio Spec.in tit.de aduoc. S.j.ver. ſed pone aduocatus componit. per Joan. And. in mercu. vide in ſupꝛadictis locis:q deciſionem potes col ligere ex ſupꝛadictis. Sexto ⁊ t vltimo, quid in armigeris noſtri tempoꝛis relaxatis ad fidẽ a duobus, ⁊ vocati poſt⸗ ea ab eiſdem, ad quem eoꝛum pꝛimo accedere teneant hãc queſtionẽ multoties vidi in facto ⁊ eã ponit.d. Ange. in.. qð ad maius. ſupꝛa alleg.⁊ nibil ꝑfecte tãgit. Reperio.d. Bal.hãc queſtionẽ publice diſputaſſe in ciuitate Papie, ⁊ multum ſolenniter, ⁊ pꝛonunc babere non potui ipſam diſputationem. Sed qꝛ eam ponit in lec. ideo videas eam in.l.in adoptionem. C. de adop. vbi diſtinguit, ꝙ aut eodẽ tẽpoꝛe fuit relaxatus a duobus, ⁊ tũc diſtingue:vt ibi per eum. Tu autem latius ⁊perfectius diſtinguas ſᷣm diſtin ctionem quam ſupꝛa ad pꝛimam. q. Spec. adhibui, ꝓ qua facit,licet eam non allegauerim.l. libertus.. pꝛeſcriptio. j. ad munic. Fᷣacit qð not.in.l. incola. co. tit. ¶ Ex bis deci duntur ⁊ ea, que dixi me dicturũ dum legerem§. ſi pater. 7.§.dñi appellatione.5. eo. An ꝗs poſſit eſſevaſallus duo⸗ rum inſol idũ:videtur ꝙ non, per. l. hereditatẽ.. ſi pater. ffde caſtren.pecu.⁊.i.ſi vt certo..ſi duobus vehiculum.ff. commo.Contrarium tamen eſt dicendum, per. d.l. duoꝛũ libertus. de oper.lib.⁊l.ſi duo patroni.cum ſi.de iureiur. ⁊ videas Spec.in pꝛealleg.c.ij.de feu.in.j.verſi. ſeptimo querit.⁊viij.⁊.ix. vbi plene de hoc diſputat.⁊ per gl. Joã. And.qui ſe remittit,⁊ per Bal. in.d..ſi in adoptionem. Summarium. Illud quod mihi pꝛodeſſet, ſi non data opera accidiſ ſet, ſi data opera euenit, mibi non pꝛodeſt. 5 Immunitas conceſſa alicui exercenti aliquod officiũ, nõ competit tale officium habere pꝛocuranti. 3 Debitoꝛ reipublice, ſi ſoluit debitum, vt haberet officiũ, 4 qð alias habere non poterat, illud conſequi non debet. Earceratus, ꝙ non dicatur ille, qui licet clauſus eſſet, ta⸗ men ad ſui libitum recedere poterat. Ailla, que malefactoꝛem capere non potuit, ad quod tene batur, an excuſatur. Mdde ⁊ vide eundem Ludo.in eõſil. vij.ad fin. Subu enitur ¶ Seruis in aliquo loco eclauſis, non data ab eis ope ra ſubuenitur, ſi domino auxiliũ nõ dederint. ¶ Hot. ibi, ſi c non data opera accidiſſet. Quod illud qð als mibi ꝓ/ deſſet ſi non data opera accidiſſet:ſi ilud mibi data opera pꝛoueniat, nõ pꝛodeſt. Quod eſt multũ no. ⁊ coꝛij. ſi ſeruus plurium§. ſi quis ante. de lega.j.⁊ ibi vide, qò notan. dicit MBal. referens Cyn.concoꝛ.in.l.ijꝗ.ſi quid tantũ. ſi ꝗs cau. ⁊l. qui data opera. 8. ex quib. cau. maio. cum.l. ſeq. facit.l. ab hoſtibus.§. ſi vir vxoꝛi. vſq; in ſi.. ſolu. mat. ¶ Et hine eſt, ꝙ t alibi multum ſingulariter dicit litera, ꝙ officialis qui ſuffragio illoꝛũ, aut ex impetratione impetrat aliquã dignitatem, vel officium, ex quo multe cõceduntur immu nitates illi, ſibi non conceduntur, ex quo data opera illud officium ſeu dignitatem habuit. Text. habes, qui non eſt alibi pm vnam lect.gl. quam ſequitur Bart.in..yniuerſi. Ad ſenatuſconſultum Sillantanum. 181 3 Cde lega.lib. x. C Hinc eſt, qd alibi not. dixit Bar. pin.l.j. C. de curio.⁊ ſtatio. aut manſio. lib. xij.ꝙ ſi debitoꝛ reipu⸗ blice qui officialis eſſe non poteſt.l.reſcripto..debitoꝛes. de mune.⁊ hono.⁊ ad hoc data opera, vt illud officium co- ſequatur debitum ſoluit, qò boc non obſtante officiũ ba⸗ 4 bere non debet. qõ not. CtHo. in§. clauſos.⁊ hoc bᷣm An ge.qð non dicitur in pꝛiuato carcere fuiſſe e, qui ita clauſus erat, ꝙ exire poterat, ſi voluiſſet. arg. huius litere, qð not. 5 ¶ Altimo t inducit Bar. iſtum tex ad adiuuãdos ruſti⸗ cos, qui pꝛopterea ꝙ poꝛte clauſe erãt, nõ potuerũt cape⸗ re malefactoꝛem.Et hoc adde ad dicta in.g.occiſoꝛum.35. Ij. Item etiam ad id quod Gart. ibi, videlicet quod ſi vil⸗ lapꝛopter multitudinẽ delinquentium non potuit cape⸗ re malefactoꝛem exuſat᷑. Hoc enim non eſt pꝛeciſe verum: q quando ille caſus contingit, pꝛouidetur de iure cõmu- ni, quod quando delinquentes non potuit capere, debet hoc denunciare pꝛeſidi ſeu domino ciuitatis, vcʒ ꝙ delin⸗ quentes ſunt in tali villa,: quod pꝛopter multitudinẽè ca- pi non poſſunt, alias punientur ipſi bomines iudicis ar- bitrio. Iſte eſt text.in.l.ij.. ipſi quoq; pꝛocuratoꝛi.ibi, dũ dicit, pꝛouinciali iudicio palam fecerint. C. de his qui la- tro.⁊ hoc modo intelligas Bar. noſcitur ¶ Seruisvalitudinarijs, hoc 9 Leſt antiquis, ſurdis, ⁊ furioſis, aut ſimilibus: ſenatuſconſultum veniam dat, ſi dominis auxiliũ nõ pꝛeſtiterint. h.d.(Et facit iſta litera, ꝙ illiqui pꝛopter nimiã etatẽ, ⁊ ſimiles, de quibus in hoc tex.in vil⸗ la exiſtentes.ſi nõ potuerũt capere malefactoꝛẽ excuſant᷑. Summarium. 1&☛☛ Receptatoꝛes delinquentium, quando puniantur- 2 Receptatoꝛ bannitoꝛum, quando puniatur penaſtatuti: 3 Arxoꝛ receptans ſcienter virum bannitum excuſatnr: 4 Qpem ferre alicui, qualiter quis dicatur-remiſſiue. Si uis u E ¶ Punit receptatoꝛ illoꝛũ Q 8 e ſeruoꝛũ, g facinoꝛis in dñm 1 cõmiſſ, noxij ſunt. b. d. In tex. ibi, dolo malo. ⁊ † ſic not. receptatoꝛes delinquentium non puniri, niſi boc dolo ma lo fecerunt, ſcientes eos eſſe culpabiles. Ande inſta igno⸗ rantia excuſat. Ad quod.j. de penis. l. Metrodoꝛũ. C. de fal. mone. lj. in.. domus. C. de herell. quecunq;.j. de publ. Lcotem ferro.circa i Ad que faciũt ea que dixi in.d.ſ.oc⸗ 2 ciſoꝛum. ¶ Et facit hec litera, quod receptans banni⸗ tum ignoꝛanter non puniatur pena ſtatuti:dũmodo igno rantia non ſit craſſa, aut ſupina. de quo. j. de recepta. per Bart.⁊ eſt tex.optimus.ꝛ ibi per eundem in.l.omne.C.de agri.⁊ cenſi.lib.xj. ⁊.lj. C. de colle.illici.eo.tit. Scienter au⸗ tem receptans bene punitur, quando ſponte receptauit. Ad quodj. de recep.lj facit.C.de furt.j.eos.j. eo.tit.L.qui vas.Sinautem violenter, vt qꝛ bannitus ei vim intulerit, ⁊ tunc excuſatur ſm Gal.per illum tex.in.l.in delictis.cir⸗ ca pꝛincip.C.de noxalib.⁊ iuſte: quia cuſtodia aduerſus vim parum pꝛodeſt. Ad quod.S.de actione empti.j.ſi ea res.s. locati.l.item queritur.. in exercitu.:.l.ſi merces.§. vis maioꝛ. ¶ Ande tamen excuſatur vxoꝛ quãtuncunq; 3 ſciens/ ſi maritum ſuum bannitum receptat, ſecundum Spec.in titu.de donationib.inter virum ⁊ vxo. Et bene, arguendo a marito excommunicato: cum quo vxoꝛ par- ticipare non pꝛohibetur:vt extra de ſenten. excommu.c. inter alia. Et quia vnus alterius infoꝛtunium ſuſtinere debet.l.ſi cum dotem§.ſi autem in ſeuiſſimo. ſoluto ma/ trimo.C.de diuoꝛt.lj. ¶ Alij autem conſanguinei non in totum excuſantur, ſed bene poterit index penam mo⸗ derare ſᷣm Bartol in pꝛeallegato titu.de receptatoꝛi..ij. Juſtum eſt enim eis ignoſci:quia carnem ſuam odio ha/ bere non potuerunt: vt dixit gloſ.in.l.iij.S. in ius voca. vt 4 eant. CAltimo inducit hunc tex. Barto. r ad illud qua- liter quis dicatur ferre opem: de quo non eſt dicendũ bic, ſed in.in furti.opem. et in.lſi quis opemj. de fur. Summarium.. & Socius manifeſtans conſocium criminis, an debeat —— 1 ——— ſ —— = * 1.— — 8 1 en „Pꝛiun ————-——-—-:B—B—ꝛ:ää::eõ————————*—— — 8 8.*— eee at. 19 3 2 —— — 1 —— 4— 5—— — . — a ¶ An banni tus. Bãnitus bãnitũ capiẽs, an conſequat pꝛemiũ ſtatu⸗ ti. vide omni⸗ Zudo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ.part. habere pꝛemium ſtatutix Si C ſti ulatu ¶ Seruus a domino, 1 P 4 d aut mihi debitus, ſi eius necem pꝛobauerit libertatis pꝛemium conſequetur. 1Pd. Et I facit iſte tex. an pꝛemium, qð debet᷑ ex foꝛma ſta tuti manifeſtanti delinquentem, debeatur ſocio criminis conſocium manifeſtanti:videtur ꝙ ſic, per iſtum tex. con⸗ trarium tamen eſt veritas:vt. l.idemq;§. fi.ð. de condi. ob turp. cau. ibi per Bar. qui reſpondet ad hunc tex.⁊ dica tis vt ibi per eum.in..j. C. e.tit.Et hec litera eſt cõtra re- gulas iuris communis:vbi determinatur ſocium crimi/ nis pꝛopter ſocij manifeſtationem penã non euitare.C. de queſt.l.ſicuti.j. eo. l..cum quis latrones. C. de liber. cau. no Bal.in.l.xo liſi filium. C. de accu.cum ſimi..fi. ¶ In gl. ibi, afiſco. non gaſti. in pꝛin.. videtur verum hoc:qꝛ in tex.d.l.ij.ratio eſt: q fiſcus tenet ſi cer.pet.vide ad pꝛecium ſerui:qꝛ ſeruus manifeſtat delinquentes circa tamẽ Bar. in.l. crimen falſe monete,⁊ ſimiles. qð vertitur in vtilitatem rei iij..ſi tibi. de publice:vtj. de iniur.l. eũ, qui nocentẽ. in pꝛinc.cum ſi.vn⸗ condic.ob tur. de ſatis diuerſus eſt caſus ille a noſtro, ⁊ ideo a quo pꝛe- cau.qui videt᷑ cium ſerui cõſequatur:dicas vt dicetur.j. e.l.lex Coꝛnelia, tenere contra⸗ rium in ſimili queſtione eius Summarium. ½+ qð decidit. h. d. Ludo. vide 1 ibi no.ꝑ mod. O fficialis capiens bannitum, an debeat habere pꝛe⸗ mium ſtatuti, datum capienti bannitum. Jide Bar. cum ibi not.in.l.nulla macula.C. de dela.lib. x.— 2 Capiens bannitum ignoꝛans illum bannitum, an pꝛemiũ ſtatuti conſequatur. 3 Occidens bannitum nõ fauoꝛe reipublice, ſed ratione ſue defenſionis, an habeat pꝛemium ſtatuti: 4 Bannitus capiens alium bannitum, an conſequatur pꝛe- mium ſtatuti. ⁊ nu.5. 5 Bannitus qui alium bannitum poſuit in manu cõis, an per poteſtatem ciuitatis rebanniri poſſit: 7 Statutum pꝛemians accuſantem delinquentem, an com⸗ pꝛehendat denunciantem. 8 Contractus initus inter minoꝛem⁊ rempublicam, an va⸗ leat ſtante ſtatuto, ꝙ contractus minoꝛum celebꝛati ſine conſenſu duoꝛum conſanguineoꝛum non valeant. 9 Statutum puniens arma poꝛtantem, an compꝛebendat poꝛtantem cauſa interficiendi bannitum. 10 Statutum annulans omnem obligationem ⁊ hypotbhe-⸗ cam etiamtacitam factam per ciuem foꝛenſi, an compꝛe⸗ hẽdat tacitam hypothecam cauſatam a lege in bonis ma riti pꝛo vxoꝛe dotis foꝛenſis: 1 Statutum pꝛohibens omnem obligationem, vel aliena⸗ tionem, non pꝛobibet neceſſariam. lle vindicaſſe vi⸗ Utrum aute m 8 Enneon dñi, ad hoc vt pꝛemium cõſequatur, qui ſponte ab aliquo vindicauit Pꝛouocatus.Et verba fauoꝛe publice vtilitatis recipiunt interpꝛetationem extenſiuam. h.d. facit hec litera pꝛimo adtria. CStatutum dicit, ꝙ † capiens bannitũ habeat tantum ⁊c.Atrum officialis capiens, pꝛemium conſequa⸗ turꝛꝛ certe non per iſtum tex.q non fuit ex pꝛopoſito vo- luntario, ſed ex neceſſitate officij ductus.h.d. Bar. hic cui adde tex.hoc pꝛobãtem licet ipſe non alleget, ⁊ ibi ſequit 2 Beal in..ij. C. de oper. lib.(Secundo, an † capiens ban⸗ nitum ignoꝛans eum eſſe bannitum, pꝛemium conſequat Bar. hic,⁊ in..ij.. de condi.⁊ demon.⁊ l.is qui ſeruum. de acquir. rer. domi.ꝛ in.l. genero. de his qui not.infa. tenuit ꝙo non:q iſte fato cepit, non autem ex pꝛopoſito:vnde co⸗ ditio ꝓoteſtatiua nõᷓfuit recte impleta: vt.d.l.ij. Hoc idẽ ſequit.d. Gal.in..ſi quis heredẽ. in pe.q. C.de inſti.⁊ ſubſt. contrariũ tamen tenuit idẽ Bal. in. l. genero. confundens fundamentũ Bar.pꝛimo:qꝛ illa nõ eſt conditio mere pote ſtatiua:vt patet:q pendet partim etiã ex foꝛtuna, ꝙ ban⸗- nitus obuiet capienti. Secũdo:q eſt talis cõditio diffici⸗ lis implemento:vnde ſufficit ſi facto impleat᷑:vt.d.l.ij.de condi.⁊ demon.facit eo.tit.A. multũ intereſt.Et pꝛonũcpu to verius cõſyderando mentẽ ipſius ſtatuti que eſt, vt ba⸗ nitus capiat᷑, pꝛo executione pene faciẽda: vnde cum talis ratio pariter babeat locũ in caſu Gar.merito ⁊ ſtatutiver 3 4 a ra. Pꝛimo, an bannitusa bannitũ capiens conſe ba.arg.l. qð dictũ.de pac.facit.ʒ.ne quis eum docere. M Induco ⁊ tertio tnot.dictũ Bar de delat.lib. x. ꝙ occidens bannitum non pꝛ uoꝛe 4 duhlere ad defenſionẽ ſui, nonc mium ſtatuti:ſicut hic vindicans necẽ domini. 3 deret pꝛincipaliter:libertatis pꝛemium non onſefen, Eſt enim inſpiciẽda pꝛincipalis cauſa.ffſi cer.pet. fs nec cauſam.⁊.l.rogaſti. cũ ſi. ¶ No.in ver. dehis quo d lud, qõ dixi in vltima parteſ ummarij, qð indncit᷑ ad 5 mium ſtatuti ciuitatis?⁊ videbat᷑ dicendũ ꝙ nodae ta ciuitatũ ſunt fauoꝛabilia, ideo non cöpꝛebendum eunn de capi. dimmi.l. i. ⁊.l. amiſſione.. qui deficiũt de epiſ.⁊ 9 aut. item nulla cõmunitas.: qð ibi not. Pꝛeterea? elun ralisſermo fauoꝛabilis odioſos nõ cõpꝛebendit de Kn⸗ l. Lucius.§. ucius Titius Damã. ergo nõ baͤnitosed⸗ trarium tamẽ yidet᷑ rei veritas. Pꝛimo:qꝛ etiã iure daid⸗ muni bãniti ſocios manifeſtantes a capiẽtibus reſtitunn tur a pꝛincipe.l.non omnes. ſ. fi. ff.de re mili. Secundo: verba fauoꝛe reipublice recipiunt ampliationẽ: vt eſtj caſu iſto. Tex. habes hic qui ſ emper allegatur. Eſt? Aa caſus, qui bene facit in. l.‚hoc modo. de cond.⁊ demon. An autẽ r bãnitus, qui aliũ bannitũ in ma nibus cõmunis po ſuit, rebãniri poſſit per ciuitatis poteſtaté: Fuit queſſio, ⁊ videtur ꝙ ſic per banc literã fauoꝛe rei publice:vt indu⸗ cãtur homines ad capiendũ hoſtes ciuitatis. Bar. tenuit contrariũ in.l. ambitioſa. de decre.ab oꝛd. facien.⁊ in.j. oẽs populi. de iuſti.⁊ iure. per tex.in..j..ſi.ff. de queſt tu vero allega ꝓ eo melioꝛa iu ra. vca l.collegiati.⁊.. diui fratres j. de penis. ꝛ facit. Q.e.l.pe. Et banc partẽſecutus fait Il ber. de Roſa.in.iiij.parte ſtatutoꝛũ.per.d.L.omnes ů ſi ff de re mili.⁊ per.l.ij. C.qui ad liber. pꝛocla.non poſ.⁊. ij c. ex quib.cau.ſer.acci.liber. Pꝛo Bart. facit..pꝛobibere. plane.qð vi aut clam. Tu potes eos cõcoꝛdare, ꝙ aut po⸗ teſtas eſt aſſumptus cũ mero⁊ miſto imperio, ⁊ tũc poſ⸗ ñt eum rebãnire. Moueoꝛ per tex. in. lillicitas. qui vni⸗ uerſas.de offi.pꝛeſi. Zlut eſt,vt cõmuniter hodie eligunk, Iper aliũ.. . n.in nac incipaliter fa onſequat pꝛe, tunc aut talis bannitus erat certo loco relegatus ad ex⸗ pedienda certa opera ciuitatis bannientis, ꝛ tali cafu poſſis ſaluare Alb.ycz ꝙ poteſtas talem bannitũ ant re⸗ legatum magna tempoꝛis antiquitate defectũ, rebannire poſſit. pꝰoueoꝛ per tex. ad hoc valde nota.in.ſñ metallũ. j.de penis. als puto locum babere opin.Har. ¶ Et deci⸗ ſionem j pꝛecedentis.q. ante iſtam ſequitur Bal in. lj. C. de pꝛec. Imp.offe. in fi. tãgit Guiliel. de Cug inj circa ſi.pꝛin.S. de iuſti.⁊ iure.z fuit queſtio pꝛimoꝛdialiter Alb. in tract. ſtatutoꝛum. ¶ Induco ⁊ ſecundo † pꝛout no.in⸗ ducit Jo. And. in addi. Spec.in tit. de denun. An ſtatutũ pꝛemians accuſantem delinquentẽ intelligat denuncian⸗ tem pꝛemiareꝛ⁊ pꝛimo videt᷑ dicendũ, ꝙ nontex quo no/ mine effectu differunt, nõ tamẽtotaliter effectu:yt patet in.l.ab accuſatoꝛe g.denunciatoꝛes.j. ad Turpil.⁊ not.in c. ſuper his. extra de accu.⁊ in.l.ea quidem. C. de accua.j. diuus.de cuſto.reo.vbi Gar. ponit materiam iſtoꝛum ſta tutoꝛum ⁊denunciatoꝛum.Ergo ſtatutũ loquens de vno non extenditur ad aliud. Pꝛo hoc induco.l.qui cum ma⸗ ioꝛ.H.accu ſaſſe.j.de hon.liber.contrariũ tamen eſt verins: vt ibi Jo. And. decidit, qò ⁊ ſequitur Angel.in. d.ldiuus Pius.⁊ Albe. in ſecunda parte ſtatutoꝛũ.⁊ hoc per text. optimũ in.l.qui patronũ..qui nomine detulit j. de inre pat. Secũda ratione fauoꝛis publici, qui eſt vt citius inui tent homines ad manifeſtandũ delinquẽtes.ar.d.l.eũ qui nocẽtẽ.j.de iniur. Tertio:qꝛ idẽ effectus quo ad illationẽ pene in illũ delinquentẽ ſequit᷑ ex denũciatione, ꝗ⁊ ex ac⸗ cuſatione:vt pꝛobat᷑ in.l.ſepulchꝛa. circa fi. C. de ſepul. vio. ergo pariter ſibi locũ vendicare debet ſtatutũ.⁊ hoc ſum/ me not. qe vidi in facto. licet quidẽ iudex cõtrariũ iudica⸗ uerit ⁊ peſſime. ¶ Inducit᷑ etiã ad t ſtatutũ, qò pꝛohibet ⁊ annullat contractũ minoꝛũ abſq; cõſenſu duoꝛũ conſan guineoꝛũ, an valeat ↄtractus abſq; dicto cõſenſu inter mi noꝛẽ ⁊ rempublicã:⁊ videt᷑ dicendũ, ꝙ non: ex quo gene⸗ raliter loquit᷑...j. generaliter.d eleg. pꝛeſt.lin fraudẽ.ſ ſf que ałs incipit, miles ad tẽpus j. de teſt. mili. contrariũ tñ eſt verũ. MPꝛimo:qꝛ ſicut fauoꝛe reipublice verba patiunt extẽſionẽ:ita etiã aliqñ reſtrictionem.l.vt gradatim.. ſed ⁊ſi lege.ff. de mune.⁊ bono. Secundo:qꝛ ſtatutum gnc 1 1 un limüdienn 4t“c ructpals nus dleerẽ 6 he mtäar umal zudnenporainne iir cmeſam oneludte rxvipoteteſſ ſatiſtetam ruum pertzctam bwpotbe itustmeſeruentur eer iranimi ut nonpoteſt rumssfaworepabliee rtlitat wonferoationemetljſolun nginoncomprebendere mztem qeper hoeindirecte rniis matrimoni quodaſtat mpotat Jo.Andkiin aſtatn eorrettinancibiclitera vnac atmmnon faceret mentionen imeſedgeneraliter ooqueretur lbtalbus verbisnoncompee diortiopao reſtitutione dotis. atopohidente alienationem daenem neceſfariam vtprobat deotiinpeto,jprediu de iirer ſcd necp facit 5 fanil er Rgiceatur pꝛohiduiſſe taeita agaequocämodoneceſtri ftus Nt godfaciuntnorin Amedobigaibiplene perb „Summar (SSrnsl düt ietnenmiſis, tur, qua eransanti N Nsantia mumhtedän Knnn a0 Moremotum. erante ra weritas— nenud cmfdRantsg mac 8 nnes fißße Nadda IaAn 1GHhor 1 r. 9ʃ0 aoe otes eos äetg cu mero: mibi oncorpertexnli. — 4 4 Auteſt yt önmr. utus crat cevaie. ra cinitatis crnx. G qp poteſtastun porns anticutandg tex. ad hoc yaltnuti dcum babercqau .GAnte iſtam ſalae frtigit Hulena fe.rfuit queſtioge (Inducoſtuum di Specinttamdt ndehnquentäitägm videt dicencijoma⸗ nt nõ tanẽtotarte munciatorcsjatIn ccuin ez qucnl- di Bar ponttnargie rum Ergokteräs 7 3„HAA A ud. Poo hoc MCAen 1 2 4ℳ „ wifean ontrnud 5 m.ubcr.co 1,1p 1.,qd rſeqone arwüctr 44 71 ſtutrtau“ naa 2 l 10 detur pꝛiuilegiare minoꝛem contra ſeipſum id eſt contra rem publicam, que ſtatutum condidit:vt.l. ſi peculium. g. ſicut. de pecu.leg.C.de ſolu.l.inquſitio veritatis.extra de iureiur. c.petitio.⁊.j. determinauit Alb. in dicto trac. cir⸗ ca fi ſecunde partis.qð eſt not.dignum. ¶ Induci etiam † poſſet, an ſi ſtatutum pꝛemiat delationem armoꝛum, in⸗ telligatur punire eum, qui poꝛtauit arma: vt interficeret bannitum:⁊ videtur ꝙ nõ:qꝛ hoc facit fauoꝛe publice vti⸗ litatis:vt hic,⁊ q in ſinnli dicimus, quod belli calamitas indurxit, pacis leuitas ſopiuit l. vnica. in pꝛin. C. de caduc. tollen. Ita poſſumus dicere econtra, ꝙ pacis leuitas in- duxit, belli calamitas ſopiuit:⁊ maxime q licitũ eſt tranſ⸗ gredi ex iuſta cauſa pꝛecepta ſuperioꝛis. Ad pꝛimum qs not. Inn. in. c.j. extra de conſti. Ad ſecundumll. ſi hominẽ. man in fi.⁊ ita diſputatum fuit in cinitate Bono. vt refert ille notabilis legum doctoꝛ‚ qui nouiſſime compoſuit tra- ctatum bannitoꝛum, vc. d. Hellus de Floꝛen. ¶Et facit vltimo ad.q.quam ponit hic Bart. de qua dixi in.l. Anti⸗ ſtins. circa fi.ff.de acqui.here.vbi aliqua recollegi in mate ria iſta dando intellectum ad ibi dicta per Ange. ¶ Sed poteſt † induci ad ſimilem queſtionem, in qua conſuluit do. Ant. de But. Cuius conſilium incipit, In Chiiſti no⸗ mine, viſo contractu dotis ⁊ ſtatuto. An ſi ſtatutum pꝛobi bet oinnem alienationem ſeu obligationem, ac etiam by⸗ pothecam tacitã ⁊ expꝛeſſam fiendam per ciues in foꝛen⸗ ſes, videatur pꝛohibere ⁊ annullare tacitam bonoꝛum ma riti obligationem:pꝛo reſtitutione dotis ipſi vxoꝛi foꝛenſi a iure conceſſam?⁊ concludit eleganter in dicto conſil. ꝙ aut vxoꝛi poteſt eſſe ſatiſrac tum de reſtitutione dotis ali⸗ ter quam per tacitam hypothecam bonoꝛum ſᷣm foꝛmã l. aſſiduis.⁊ tunc ſeruentur verba ſtatuti.de legat᷑.iij.l. non gliter. cum ſimi.Aut non poteſt eſſe aliter ſatiſfactũ, ⁊ tũc dicamus fauoꝛe publice vtilitatis, que vertitur circa do⸗ tis conſeruationem:vt.lj.ſolu. matri.verba ſtatuti debere reſtringi,⁊ non compꝛehendere hanc tacitam obligatio- nem. Item qꝛper hoc indirecte ſaltem impediretur con⸗ tractus matrimonij, quod a ſtatuto fieri nõ poteſt:vt ple⸗ ne diſputat Jo. Andr. in. c. ſtatutum. de reg. iur. in. vj. Ad hoc poteſt induci bic litera vna cum dicto Bar. Si tamẽ ſtatutum non faceret mentionem de aliqua tacita obliga tione, ſed generaliter loqueretur: tunc non eſſet dubium, ꝙ ſub talibus verbis non compꝛebenderetur talis tacita obligatio pꝛo reſtitutione dotis:vt in ſimili dicimus in ſtatuto pꝛohibente alienationem, ꝙ nõ cõpꝛebenqdit alie⸗ nationem neceſſariam:vt pꝛobatur inll. ſi pecunia..j.j.de reb. eoꝛũ.⁊ in l.peto. ꝑꝛediũ. de leg.ij.l.ſiliuſfamil. diui. el ij.ver. ſed neq;.facit. 3. famil. erciſ.J.alienationes ita etiã nec videatur pꝛohibuiſſe tacitam obligationem.de qua ſupꝛa, que quodãmodo neceſſario iure inducitur pex. d.l. aſſiduis. Ad quod faciunt not.in. d..ſi ita quis.. ea lege. de verb. oblig.⁊ ibi plene per Bart. Summarium.. Seruus licet manumiſſus, ſi domino auxilium non dedit, quando toꝛqueatur, ⁊ quando vltimo ſupplicio afficiatur: Statutum, ꝙ vulnerans antianum puniatur marimape na, an habeat locum in vulnerantem antianum de pꝛoxi⸗ mo remotum: Statutum de bannitis rebanniendis, ꝙ non compꝛehen⸗ dit bannitum pꝛopter offenſionem factam ciuitati. B e his qu oq; ¶ Seruiteſtamẽto ma⸗ 1 enumiſſi, ac etiam bi qui ante apertum teſtamentũ, vbi liberi perſcribebant᷑: pꝛofu gerunt domino auxiliñ non pꝛeſtando, penã patiunt᷑ edi⸗ cti. hd. ¶ No. pꝛimo ſeruos quãtuncunq; manumiſſos, ſi domino auxiliũ non pꝛeſtiterint toꝛquẽdos eſſe, aut vlti mo ſupplicio afficiendos ſcõm qð magnitudo delicti me⸗ rebitur, non tamen feſtinandũ eſſe ad illoꝛũ toꝛturã, ſi ali⸗ ter iudex occiſoꝛem domini inuenire poterit.3. eo.lj.verſ. de eo. aliter autem ſic:vtj.e.l.ſi exheredatus.in fi. Nec mi/ rum eſt hoc, ꝙ manumiſſi toꝛqueantur in ipſius domini fauoꝛem:q in memoꝛiam pꝛioꝛis dominij hoc fieri cõceſ⸗ ſum eſt:vt remaneant adbuc pꝛiſtine ſeruitutis reliquie. —* Ad ſenatuſconſultum Sillanianum. 2 1 2 3 4 5 Ad hoc.j.de queſt.l. vnius.. ſ eruus.j. eo.l.ſeruos non ſo⸗ lum. CEt hec litera t hoc modo intellecta facit ad. q. ſtante ſtatuto, ꝙ percutiẽs antianũ ſeu pꝛioꝛem ciuitatis, puniatur marima pena, an eadem puniri debet, qui ali⸗ quem de pꝛorimo a pꝛioꝛatu remotum vulnerauit:rinue- nio Alber. a in trac.ſtatutoꝛũ, qui refert diſ putando fuiſ⸗ 182² ſe deciſum, ꝙ ſic, ⁊ allegat tantum vnam legẽ, vcall. oꝛd o.j. a ¶ Albericus. de pub. iudi.de qua multum miroꝛ:qꝛ nec.j.nec mẽs illius legis induci poſſunt. Pꝛo eo tamen allego duos tex. in.l. ſi. j.de decur.dicentem, ꝙ ſicut decurio non poteſt toꝛque ri, ita nec a decurionatu remotus pꝛopter reliquias pꝛiſti ne dignitatis.Alium qui dicit idem in.l.pe.C.de queſt. fa cit de ſenten. paſſ.l.fruſtra.per que iura credo illud fuiſſe deciſum licet in ea dubitem multum, cum qualitas adiun cta verbo debeat intelligi ſᷣmn tempus ⁊ actum verbi.3. de noxal.l.in delictis..ſi detracta. 6. de teſtamen.milit. l. Ti⸗ tius. de inſtit.l.pabebat.vnde ſtatutum qualificet penam cõtra decurionem tantum, ergo non habeat locum in re- moto a decurionatu:qꝛ de illo lex locuta non eſt.6. ſol. ma⸗ tri.l.ñi vero..de viro.facit. 3.de poſtu.l.ſi cui eoꝛum..affi nitates. Nec obſt.tex.in.d.l.fi.⁊ pe.qꝛille leges expꝛeſſe mẽ tionem faciunt de remoto a decurionatu, non autem eſt ita in ſtatuto.Et pꝛo hac opi.induco tex.qui optime facit ad pꝛopoſitum in. c.jin fi.de vaſa. qui contra cõſti. o.vbi ſi vaſallus eſt a vaſallagio lbertatus, nõ tenetur dominũ defendere, vt pꝛius. Item necnon offendere, ſi cum offen derit, non punietur ea pena, qua puniretur ſi dominum offendiſſet, ſed alia iudicis arbitrio: vt ibi dicit tex. multũ not.ad hoc pꝛopoſitũ iuncta gl.Et ideo pꝛedictam deci⸗ ſionem puto falſam. ¶ Fᷓacit ⁊ ſecundo iſte ver.de his. ꝙ quemadmodũ ſeruus qui dominũ offendit, aut etiam aufugit:non conſequitur pꝛemium libertatis, ita etiã nec bannitus compꝛehendatur ſub generali ſtatuto de rebã: niendis, ſi bannitus eſt, eo: qæ cinitatem offendit commit- tendo crimen leſe maieſtatis.Si enim hoc eſt in pꝛiuato, tanto magis eſt in re publica.Et hoc eſt elegans verbum Angelicet nihil alleget in publica diſputatione ſua, quã fecit Bon. queſ incipit, Exoꝛta guerra. ꝓ quo optime ego induco iſtum tex. ¶ Altimo no. moꝛalem⁊ not. tex. ibi, in⸗ dulgentiam ipſoꝛum, quam quo quiſq; ⁊c. cum quo cõcoꝛ. de epiſ.⁊ cleri.l.pꝛeſbyteri ⁊c. ¶ Hic iuriſcõſul. Qu Od 2d cauſa m. tinuat, als intrat ſecundam partem rub. dicens, ꝙ ante queſtionẽ de fami⸗ lia habitam, teſtamentum aperiri pꝛobibetur. b. d. Palam aliquid fieri,⁊ publice fieri differunt. Aſurarius publicus quis dicatur, ⁊ quis manifeſtus? Aperienti literas alienas, que pena imponatur: Tardantis pꝛeſentare literas alienas, que pena ſit: Wena falſificantis literas alienas, vel illas alteri oſtẽden tis.remiſſiue, i ¶ Hic declarat᷑ qua⸗ Aperire autem. liter hoc verbũ, aperi⸗ re, intelligatur ſupꝛa poſitum h. d.( Ho differentiãf eſſe inter dictionem palam, ⁊ publice factum. Palam dicitur illud qð coꝛam ſeptem teſtibus fit:vt colligitur.3.de teſt. L.heredes palam.⁊.l. palam. de ritu nupt. Publice autem dicitur fieri, ꝙ coꝛam maioꝛe parte populi fit: vt colligit᷑ ex gl.l. ſi tutoꝛ. C. de peri.tut. coniuncta cum.lpe.6.de iur. ⁊facti ign. ¶ Et hoc eſt f vtile ad declarationem.c.qᷓq;. de vſur. in.vj.vcʒ, circa intellectum quis dicatur manife/ ſtus vſurarius. de quo dicatis vt per Bar.in..iij.j. de fur. ⁊ per Ange. in ſua diſputatione, Zlſtẽſis miles. ⁊ per Bal. in.l.vnica.C.de confeſſ. in.l.executoꝛem.de exec.rei iudi. vbi recitat diuerſa conſilia Fed.de Senis. ¶ Altimo no. 3 † ad id, ad quod inducit Bar. iſtum tex. de ſtatuto puniẽ⸗ 4 te aperientem literas, pena autem iuris cõmunis eſt in. c. cum olim magiſter.de offi.dele.⁊ not. Bart.in.l. Titia cũ eſſet. j. ad municipa. ¶ De tardante autẽ pꝛeſentare li⸗ teras magni ponderis, habes caſum, ꝗ nõ eſt alibi in.. fi. C.de fabꝛi.lib. xj.dic vt ibi. C Quid autem de falſificante, 5 aut alteri oſtendenti. de pꝛimo dicas in.l. qui in nomine. vide ipſumZAll ber.in. ij. parte ſtatutoꝛum in xxij.q.⁊.d. An⸗ ge. in trac.ma⸗ leſicio.in verſ. Caium Sem⸗ pꝛonij de No⸗ bilibus. —— — — 8 8 — — — aeeeeh A ———;—;—;ꝛ;;ꝛꝛꝛ:⸗erereõ——⸗———B———:————— 7—— — 4 7—— ——— 5 1. 4 2 * 8 2 SPin ae. 5 — —4— A, 4, Be, —₰ — 3* ——— —— J. de fal.:. C. eo. tit. lj.§. ſed ⁊ ſi quis.⁊ in. d.l. Titio. vbi ple⸗ ne per Bar. ⁊ in.l. antepe. S. de dolo. facit.l. qui tabulas. ad leg. Aquil.⁊ll. ſi quis tabulas.⁊l. ijj. de fal. de hoc videas in.l.ſi quis aliquem§. qui inſtrumenta.j. de pen.⁊ in pꝛeal⸗ lega.lj.circa fin.pꝛinc.j. de falſis. 3 5,5 Hic..declarat ſupe⸗ . Si1 Quls tabu 1. elai 5 arau Habent hic.q.de literarum aperturis, quã ponit Bar. in§. aperi⸗ re.⁊ potes ibi dicta hic adiungere. Summarium. 2Delinquens in parte, eo modo punitur, ac ſidelinqueret in totum. 2 Statutum pꝛobibens quem teſtari, an videatur pꝛohibe- re codicillari. Eldde ⁊ vide Bal.in.l.omnes populi.in fin. ver.⁊ generaliter not.de iuſti.⁊ iure.3. Statutum adhibens maioꝛem ſolennitatem in teſtamen to, qᷓ adhibeatur de iure communi, an trahatur ad codi⸗ cillos.⁊ quid ſi minoꝛem:— 4 Statutum puniens facientem ceſſionem nobili, an com⸗ 1 pꝛebendat facientem, ſed nullam: S 5 ¶ Senatuſconſulti penam mere 1 aute M. tur, qui partem tantum, licet non totum teſtamentum aperuit.Et ideo eſt idem in aperiẽ- te codicillos, idem in aperiente teſtamentum, licet nullũ. b.d.Et idem dicendũ eſt in apertura ſecundarum tabul. 1 b. d. Mo. ꝙ colligit gl. ex hoc.ꝙ eodem modo punit᷑ ille qui deliquit in partẽ, quo ille qui deliquit in totũ. con⸗ coꝛdantie ſunt in glin ea tamen addas legem vulgarem, 2 vbi bec declarantur.j. de fur. ¶ Secundo ver.ſi quis co dicillos. Induci poteſt ad pulchꝛam queſtionẽ, an ſtatu⸗ tum pꝛohibens quem teſtari, videatur quẽ pꝛohibere co⸗ dicillari? videtur ꝙ ſic,per hãc literam:qꝛ codicillus perti net ad teſtamenti cauſam. Item ⁊ qꝛpars teſtamenti, eſt vt in pluribus legibus.j.de iure codi.⁊ hoc voluit Warto. per iſtum tex. cum ſimi. in..ij. de lega.j. Bal. autem alibi tenuit contrarium in.l.fi. C. de teſta.ex generali regula: qꝛ ſtatuta ſtricte intelligẽda ſunt. PDꝛo quo facit:qꝛ hec ſunt diuerſa nomine ſaltem. Item ⁊ effectu.l.ſi idem.C. de co/ di.ergo ſtatutum de vno loquens non extẽditur ad aliud de acqui.ꝓoſſ l.naturaliter..nibhil.⁊ de calum.l.fi. His ta⸗ men nõ obſtãtibus verius puto dixiſſe BGar.per.l.diuus. g.pe.de iure codi.vbi pꝛo eo videtur caſus.Non obſtat qð dixit Bal.qꝛ in caſu noſtro ſtatutum non extenditur, ſed eo ipſo qð ſtatutũ ita dicit:vt ſupꝛa, vcʒ ꝙ quis non poſſit teſtari, lex extendit, imo vt non poſſit codicillari. per illũ tex. in. d. pe.⁊.l.ij.Et ꝙ hoc ſit verum pꝛobatur in.lcum bic ſtatus H.ſimiles..de dona.inter vir.⁊ vxo.⁊eſt glin.l. quod vero.in fi.ſui.S.de legib.facit.C.de furt.l.ſi quis ſer⸗ uo.⁊ qð ibi dicitur in gl.vnde hoc caſu teneo Gart. ¶ HNõ tamẽ putarem, qð ſit ſtatutum adhiberet maioꝛem ſolen nitatem in teſtamento, qᷓ; requiratur de iure cõmuni, tra hatur ad codicillos:qꝛ in hoc penitus hec duo ſunt diuer ſa:vt in.l.fi.de codi.inſti.eo.titu.in pꝛin.¶ Quid autem ſi ſtatutum adhiberet minoꝛem ſolẽnitatem, puta duos te⸗- ſtes in teſtamẽto, an hoc ad codicillos trabatur:? ⁊ hoc vi⸗ detur magis dubium. Idem tamen pꝛonunc putarem eꝝ ſupꝛa dictis, maxime ex. ð. l. fin.⁊.l. naturaliter. Cogita ta⸗ men⸗ ꝛ facit qð not.j.de iure codi.l.cõficiuntur. Poſſet ta⸗ men foꝛte dici, ꝙ aut ſtatutum diſponit, ꝙ in caſu neceſſi⸗ tatis ſufficiant etiam duo teſtes in teſtamento, ⁊ tunc etiã trahetur ad codicillos:cum hoc cõſonet iuri cõmuni, vbi permittitur in caſu neceſſitatis teſtamentum condere co⸗ ram duobus teſtibus:vt not. Bar. in. lj. j. de bono. poſſ. ex teſta. mili.: Bal.in. I. ſin. C. de teſta. PDꝛo quo facit,⁊ vide- tur caſus, licet ipſi non allegent in.l.fi.. de teſta.mil.ſi tex. ille ſimpliciter intelligitur. Nut ſtatutum diſponit ſimpli citer in omni caſu, teſtamentum cum minoꝛi numero va-⸗ lere,⁊ tunc non putarem trahendum ad codicillos pꝛo- pter eoꝛum diuerfitatem.vide tamen qð not.in.d. l.confi⸗ ciuntur. F. codicillis.(Not.in verſi.item ſi iure.quod pu- 4 nitur † ſenatuſconſulto ille, qui teſtamentum licet nullum aperuerit. Quod facit ad plura, maxime ſi ſtatutum dicat quod quicunq; ceſſerit actionem nobili, aut bannito: pu⸗ A. udo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ.part. nitur in centum, an puniatur ille cuius ceſſi 2 aliquem fuit nulla: Iſte tex. facit ꝙ ſicd Wieude fectu tamen videtur verius, per. l.non putauit. 5. nõ qu urn contratab.⁊l. filium g.ſi quis bo.de lega pꝛeſtandis de dicitur per Bar. facit de verb. obli.l.continuus§ vld ibi videas pꝛo reſponſione ad hunctex. JPe.z ibi Summarium.. 2 f.. 1 4 . i. dbe ai cipia.C.de Si glius ¶ Senatuſconſulti pena puniunt *beredes, quoꝛum vnus aperuit, et alter recitauit. Item ⁊ hec pena vcʒ non habita queſtione de ſeruis pariter habet locum, ſiue in ſuccedẽtibus ab in⸗ ſtato, ſiue ex teſtamento. C tEt not. Bar. ex hac litera ꝙ vbi lex exigit plura ad imponendam penam: tunc enim ſufficit, ꝙ vnũ factũ ſit: qð non ita intelligas abſolute: 2 fallit vbi vnum veniat ad qualificandum alterũ,m W 7 An ge. hic,ꝛ in. lj. 3. de his qui notã.infa. Pꝛeterea⁊ bec lex non exigit plura vnitim ad penam interponendam:q ſufficit ſi quodlibet interueniat de per ſe, qað patet: qꝛ ler Ponit dictionem diſiunctiuam, ve:vt ſupꝛa pꝛoxi..quo ta men. Et ad hoc..de condi.inſti..ſi heredi plures. cum ſi⸗ mi.Not.in ver.ne heres.rationẽ totius tituli, quare teſte⸗ mentum pꝛohibetur aperiri, ſeu eius bereditas adiri an- te queſtionem de familia habitam. Summarium.. Foꝛenſis qui non poteſt acquirere, niſi ſit allibꝛatus, ſi dum tractat allibꝛari deferat᷑ ſibi hereditas,⁊ decedat, an illam tranſmittat. c ¶ Qui pꝛopter metum ſenatuſ⸗ E lega nter. conſulti beraftaren nõ adiuit, eam non aditam tranſmittit. h. d. Et ex hoc tex. Bart. in.j. ventre.de acquir.here.aſſumpſit regulam.Quod beredi⸗ tas non adita metu pene legalis tranſmittitur.Et ex hoc dicit Alber. ſe dixiſſe, ꝙ ſtante ſtatuto, ꝙ foꝛenſis nõ poſ⸗ ſit t aliquid in ciuitate acquirere, niſi pꝛimo fuerit allibꝛa tus ſub tantaſpena, ꝙ ſi interim dum quereret ſe allibꝛa⸗ ri deceſſerit, bereditatem non aditam ad beredes tranſ⸗ mittit.qð Ang.repꝛobat in.d.l. ventre. dicens placere ſibi regulam Bar. Sed non dictum ex eo ſumptum:qꝛin caſu buius queſtionis pꝛeſupponitur heredem inſtitutum nõ fuiſſe habilem tribus tempoꝛibus, qð eſt de foꝛma inſtitu tionis heredis:vt.5.de hered.inſti.l.ſi alienum.in extra⸗ neis.cum ſimil. Ande cum talis nonfuerit habilis tribus tempoꝛibus maxime tempoꝛe teſtamentimerito inſtitu⸗ tio fuit nulla, ⁊ ſic ex ea nõ potuit cauſari tranſiniſſio. Po tes dicere concoꝛdando, ꝙ aut fuit inſtitutus ille ad quẽ alias denenire debuiſſet hereditas ab inteſtato, ⁊ tũc ve⸗ ra ſit opi. Gar.qꝛ videtur ſtatutum hunc non compꝛeben dere:vt in ſimili dicimus de pꝛohibitione teſtatoꝛis:yt in l.cum pater.. cum inter.⁊ quod ibi per Barto. de legalij. ⁊ in.l.penul.. Julia. de legatis.iij.: facit quod not. Bart. in.l.ſi ita quis.g.ea lege.de verb.oblig.alias habeat locũ. opi. Ange. Ad quod induco plene nota.in.l. ea lege. C. de condic.ob cau.per Cyn.⁊ maxime per Bal.ꝛ text. in.l hac edictali. C.de ſecund.nuptijs.⁊ ita debes dicere.oc ad⸗ das ad ibi dicta. Summarium. Qualitas magis nocens attenditur, ⁊ quando non: numero.s. Statutum ſi vnum deputat iudicem in cauſis pupillari⸗ bus, ⁊ alium in cauſis miſerabilium:coꝛam quo pꝛoceda ſummarie ⁊c.Siadeſt pupillus ⁊ miſerabilis, quis eoꝛum erit index: 3ʒ Statutum ſi diſponit ꝙ filius non poſſit ſe obligane ſine conſenſu walea tudem annnnſoe 6 zcigint ognokete ns maannagltilbis vnhe 1 — dal ſi ig. ag nnugöſ ritl zun ich omnese ntkericca ente 3 anſeatur daſſa eyigent 9 vdleno⸗ tepreftn poliduniplti 1* ſundwanr, ⸗nditur guodho uunmlugns droum nungvkkkaaliud lanoäimgswertdegobe Mweena e ne aauipioroefegalll in yipe naamideturcſeinpler aspalam deinnen 3 rurbirices:;addtione tumaitasnotq. Prina rieeninpupilarbuscauſs lumperſonarum coramn que noco quidlieſtpupilus: roöſtatutum debegt atten auteper illun tegt determit rrnmloqgens depupillshe arnatdue cauſe ynu naturali airnataralisattendendacft in ter.qedebet inſpiciſtatut thicconarrente hoccun, mckkeauſanaturalis CSecu iuſ ann Tnonpoſſtt oblige igomnescauſe debeantco tagfam anpoſſit eam con datts, tfeſerueturſcoͤmſtat nperhunctexytinſpician us ſbinocet.ſ. Lontrariun ſeariciconſlumin!fiſ.n enmenm ſont duoſtarut 1ſ dmagis peciale. Ac hoco Kunkgraui ib,pe Barinert qis bese magis pecialerrt drnieadoccognoſeenqumin S Dalſtmags M— tranlundalisultis,cß 2 Kl. r 1 ⸗ Alſa ul 4 1 Denam 4 20 3 enam Need. FMI WM Rirenlatdeper d An 7 Gp Dabta l LſKann. mmarinn, poteſt*e, dnn npotcl Courreriaa 1 Ms nidefcres ſidibenta (⁹ 1„ ſile„ 9 *(οnfultt derccwic 91 ¹„, 9 e Ete . D. d. LKicnn affumpfitregun V melegalistraat V qp ſtante ſtaturra ecquirere nimr pfinterindmart. tem non aditzna bet ind.venttrne on dictum ercounr upponiturbottute temoribus qöchoin bercd inſtilisnml jere um falig poHfn zum talsnoß 94 1, „ens conſenſu patris,⁊ extet aliud, ꝙ omnes cauſe debeant cõ⸗ pꝛomitti, ſi fſilius babet cauſam, an poterit cõpꝛomittere ſine patris conſenſu- Statutum/ſi diſponit:ꝙ in cauſis foꝛenſiũ oꝛdinarie pꝛo- cedatur.Et aliud, ꝙ in cauſis pupilloꝛũ ſummarie, ſi ex⸗ tat pupillus ⁊ foꝛenſis, quod ſtatutum attendatur-? 6 Statutum/ſi deputat iudicem in cauſis hoſpitalis, ⁊ aliũ qui habet cognoſcere a viginti libꝛis infra. Et hoſpitale habeat cauſam a viginti libꝛis infra, coꝛã quo iudice cau⸗ ſam agitabit: Statutum magis ſpeciale, quod dicatur. 8 Pontifex, ſi caſſat omnes regulas viuentes de pꝛopꝛio, an cenſeatur caſſare vinentes partun de pꝛopꝛio, partim eon ſt ſ rat ignoꝛanti Tempus a teſtatoꝛe pꝛefixum, an currat ignoꝛanti. 3 0 Pendentis poſtdmrii putatiui, an impediat tranſiniſſio⸗ nem hereditatis: Sj&f C Qui conditioni in⸗ Si conditiOni. tarpuastsäucaw er i atuſconſulti pare- ꝛefixum pꝛopter impedimentum ſena aſce r men potuit, excuſatur: ſecus ſi pꝛoptei alind. Et dum ſunt duo quoꝛum vnum nocet,: aliud pꝛodeſt, masis at- tenditur quod nocet.h.d.cum ſeq. ¶ Not.pꝛimo in..ſed 1X ſi aliud. cum. l. qui poſthumos. ꝙ dum concurrunt duo, quoꝛum vnum pꝛodeſt, ⁊ aliud nocet: debemus attendere id, quod magis nocet de quo bꝛocardo tangit᷑ pe Dyn.in c. qui pꝛioꝛ.de regn.iur.in.vj.per Barto. hic,7 m..iij H. ſi quis palam.j. de iure fiſci.⁊ plenius in.l. cum vir vxoꝛi.i.ꝓ dona. ⁊ ibi videas:q additione non indiget. ¶ Et hoc fa 2 cit ad multas not. q. Pꝛimaj eſt, ſtatutum deputat vnũ iudicem in pupillaribus cauſis. Ellium in cauſis miſera- bilium perſonarum, coꝛam quo debeat ſummarie pꝛoce⸗ di, modo quidã eſt pupillus ⁊ miſerabilis perſona, que- ritur qð ſtatutum debeat attendi: Bald. in.l. qui pabet. 3. de tute. per illum text.determinauit, ꝙ debet attendi ſta⸗ tutum loquens de pupillis.⁊ hoc per illum tex.qꝛ vbi cõ- currunt due cauſe vna naturalis, alia accidentalis: regu- lariter naturalis attendenda eſt, vt ibi. Et ad hoc induco iſtum tex. qꝛ dębet inſpici ſtatutum illud, qò magis nocet ſibi,vt hic conẽarrente hoc cum etate pupillari, que qui⸗ dem eſt cauſa naturalis. ¶ Secundo facit:dicit ſtatutum 3 ꝙ fliuſ amil.t non poſſit obligare ſine conſenſu patris, aliud ꝙ omnes cauſe debeant compꝛomitti: modo filius babet cauſam, an poſſit eam compꝛomittere ſine conſen⸗ ſupatris, ⁊ ſic ſeruetur ſcõm ſtatutũ:videtur dicendum, ꝙ non per hunc tex.vt inſpiciamus pꝛimum ſtatutum, qð magis ſibi nocet.gContrarium tamen dicit ſe Bal. cõ⸗ ſuluiſſe,⁊ vidi conſilium in.l. f. ũ. neceſſitatem. C. de bo. que liber. Cum enim ſunt duo ſtatuta ſpecialia debet attẽdi, id qð eſt magis ſpeciale.Ad hoc qð not. Dy. extra de re⸗ gu.ur. c. graui. lib.vi.⁊ Bar. in extrauag. ad repꝛimen.ſu- per verbo, non obſtante. Sed ſtatutum de cauſis compꝛo mittendis eſt magis ſpeciale:vt colligitur ex regula data per Bal. ad hoc co noſcendum in.l. hac conſultiſſima. C. qui teſta. facere poſſl.vnica. a. cum autem. de cadu. tollẽ. er Co. Quod ſit magis ſpeciale· patet: quia in eo poteſt aſ⸗ ſignari maioꝛ ratioſpecialitatis, q́ᷓ; in alio, vcʒ cauſa finiẽ- darum litium:vt. li.. de arbi. I. quidam eſtimauerunt. 6. ſi cer. pet. de appel. c.coꝛdi. in. vj.⁊. C. de iudi.l.pꝛoperandũ. 4 cum ſuni. C. Et ex hoc deciditur tertia queſtio f eiuſdem hic, vcʒ an ſtatuto ſtante, ꝙ in cauſis foꝛenſium pꝛocedat᷑ oꝛdinarie, ⁊ in cauſis pupilloꝛꝛum ſummarie, non debeat pꝛocedi ſᷣm pꝛimum, vel iᷣm ſecundũ exiſtente aliquo pu⸗ pillo ⁊ foꝛenſi, dicit debere attendi ſtatutum de pꝛoceſſu oꝛdinario, cum pupillo magis noceat, per hunc text. ma⸗ vime cum tractatur de eo, ꝙ venit contra ius commune, vcʒ in quo ſemper debet pꝛocedi via oꝛdinaria in dubio. C.de iudi.l.iudices.C. de pac.l.ſi pacto, quo penam. cũ ſi⸗ mil. Ego puto contra:qꝛ in dubio ſemper debemus atten dere pꝛinilegium conceſſum etati. de mino.l.verum. fin. cum.l. ſeq. Secundo:q ſtatutum loquens de pupillis vi- detur magis ſpeciale, quam loquens de foꝛenſibus, cum videatur a ſtatuto loquens de foꝛenſibus pupillos exce⸗ ptuaſſe:vnde hoc debet attendi ex nota. per Dy. in. c. gra⸗ 5 ui. cum alleg. fupꝛa. Non obſt.iſte tex. qꝛ eius Freſpectu li mitatur, niſi cauſa que pꝛodeſt ſit potentioꝛ cauſa, que no⸗ Ad ſenatuſconſultum Sillanianum. 183 cet:vt hic per Bar. Sed ita eſt in caſu noſtro ratione mi⸗ 6 noꝛis etatis c. C Ex bis † quatuo: decidit᷑ pulchꝛa que⸗ ſtio poſita per Bar. in.l. cũ ſacris. C. de pꝛoxi.ſac.ſcr.li.xij. vult ſtatutũ Peruſij, ꝙiudex poꝛte eburnee tãtum poſ⸗ ſit cognoſcere de cauſis boſpitalis miſericoꝛdie. Wlliud ꝙ de cauſis a viginti libꝛis infra cognoſcat iudex ſancti Petri.ſodo hoſpitale habet cauſam a viginti libꝛis infra, queritur quis ſit index: Bart. per illum tex.pᷣm vnã lect. gl. dicit, ꝙ ille iudex qui habet cognoſcere a vigintil bꝛis infra, cuius cõtrariũ eſt verius. Pꝛimo q hoc voluit Bal.in.l.vnica.. cum autem. C. de cad. tol.⁊ in l. executo⸗ rem. C. de execu.rei indi.⁊ in.l.j.S. de offi. conſul.⁊ in.l. Gal lus.§. ille caſus. ð. de lib. ⁊ poſth.⁊ per Bar. in extraua. ad repꝛi. ſuper verbo,non obſtante.licet Bald in aliquo loco eum non alleget. Secundo ratione:q ſtatutũ loquens de cauſis miſericoꝛdie, eſt magis ſpeciale, ergo derogat mi⸗ nus ſpeciali per ſupꝛadicta. Quod ſit magis ſpeciale ꝓ⸗ batur ex theoꝛica Bar. in pꝛealleg. ocis:qꝛ illud dicit᷑ ma gis ſpeciale, ꝙ diſponit circa ea, que accidunt certo gene⸗ ri perſonarum, aut collegioꝛum tantum, illud autem mi⸗ nus ſpeciale, quod diſponit circa ea, que poſſunt accidere quibuſcunq; rebus aut perſonis. Pꝛobatur hec theoꝛi⸗ ca in.l. iuriſgentium.. ſed ſi fraudandi. de pact. Item ꝙſit magis ſpeciale pꝛobatur: qꝛ magis dicitur eſfẽ ſpe⸗ ciale illud ſtatutum, qð diſponit de perſona tanqᷓ; dignio ri, qᷓ; ꝙ diſponit de cauſis.Ild hoc de edili. edic..inſtiſſi⸗ me.ð.de vſuris.l.in pecudum.ſpecialiter facit.C.quando Impeinter vid.⁊ pup.lj.ergo ⁊c.g rgo⁊ hodie teneas li cet Bal. in.l. Titie textoꝛes. in pꝛin. in aliquibus lec.de le/ ga.j.dixerit ſᷣm Cy.⁊ Jac. de Tlre. ꝙ in tali caſu vterq; po teſt cognoſcere, ⁊ habet locum pꝛeuentio:q vterq; debet eſſe iudep licet vnus generalis, ⁊ alter ſpecialis. Ald hoc de pꝛocu. c.ſi duo. in.vj. ã. eo.tit.l.pluribus. de leg.j. ſi plu⸗ ribus.cum ſimi.ꝙ non eſt verum:qꝛ cum vnus iudex ſpe⸗ cialis non eſt minoꝛ, ſed par ſeu maioꝛ iudice general, tũc index generaliter deputatus non poteſt cognoſcere de cauſis ſpecialiter vni iudici attributis. Pꝛobatur bec oi ſtinctio in. c. ſtuduiſti.extra de offic.d eleg. in. lj. C. de offic. pꝛefec. veb.⁊ plene not. in. l.j. pꝛealleg. de offi.pꝛocon.⁊ leg. J. fi.⁊. de iuriſd.omn.iudic.ff.⁊.l.qð in rerum..ſ poſt. de le⸗ ga.j. Ex ratione illius legis facit C. de teſta.l.teſtamenta. ⁊ l.conſulta diualia. In caſu noſtro pꝛeſi upponimus iudi⸗ cem ſpecialiter depũtatũ eſſe maioꝛem, aut parem alteri iudiciergo ⁊c. Pꝛeterea vt cum ſupꝛa dictũ eſt magis ſit ſpecialis iudey, qᷓ; alter. ergo derogat minus ſpeciali. Itẽ regulã buius † legis induxit Bal. alibi ad.q.caſſat ſum⸗ mus pontifex omnes regulas viuentes de pꝛopꝛio. Que⸗ dam autem eſt que partim ex pꝛopꝛio, partim ex alieno vi uit, an hec videatur caſſata: videtur ꝙ ſic per hanc literã conſyderata cauſa, que ſibi magis nocet. In cõtrarium vi detur de lega.iij.l.hoc legatum.vbi miſtum naturam ſim⸗ plicis non aſſumit. de lega.ij.i legatis. cum ſi. Refert ſina⸗ liter fuiſſe deciſum conſyderari id, ex quo magis illa re⸗ gula viuit, qꝛ ſᷣm qð magis, ita veniret caſſanda. Ad hoc de leg.iij.l.ſi ſeruis legatis.g. ſi vnus. de ſtatu homi.l.que⸗ ritur.⁊ in.d.l. Titie textoꝛes. vbi Bald. hic ponit. ⁊ ad boc vide not.per eundem in.d.l.hac conſultiſſ ima. C. qui teſta. face.poſſ. ¶ Alterius aduerte r ad..i conditioni. quod tempus non currit ignoꝛanti a teſtatoꝛe pꝛefixum, ſi illa ignoꝛantia vno tantũ impedimento cauſet᷑, ⁊ iuſto: ſecus ſi duobus:q tũc currit cum attẽdamus ꝙ magis noceat: ⁊ita not.doc.hunc tex. Mihitamen videt᷑ ꝙ debeat tem puscurrere etiam a die moꝛtis, ⁊ ſic ignoꝛanti. Sed reſti⸗ tuat᷑ heres aduerſus lapſum tẽpoꝛis:qꝛ iuſto impedimẽ⸗ to detentus eſt. Hoc pꝛobat litera ibi, dum dicit: ſuccur/ ritur, ⁊ ſic ope reſtitutionis in integrũ. Tld hoc.. ex quib. cau.maio.l.ſuccurrit᷑.⁊ qð not.in.l.in teſtamento. de cond. ⁊ demonſt. Et hoc modo intellectus deſtruit omnia dicta doc.in.l.genero.de his qui not.infa.⁊ Bal. ſpecialiter in.qj vnica.C.de his qui pene nomi.vbi per.l.iij.ẽ.ſi quis here⸗ di.ĩ.de ſta. lib. dixit ꝙ ſi teſtatoꝛ pꝛecipit heredi,vt det tali centũ ſub pena intra decẽ dies a tempoꝛe moꝛtis compu⸗ tandos, qð ſuppletur moꝛtis ⁊ adite hereditatis, cum im⸗ poſſibile ſit ipſi heredi aliquid, vt ab herede impleri an⸗ teq; hereditas ſit adita per eum. Et ideo hoc modo ver⸗ ba intelligenda ſunt.ar..tali.ſm euũ.. de iure dot. ꝓ hoc facit gl.vlti.¶.ſi. C.de iure delib. circa mediñ.que eſt vnius — ————— S———— 2 4 ———— 8. 4 ——————— 88 ————— 2——— 6 ———————— 2.— 1——— 2 2— —— 5 1—— ₰ 5— F⸗ 2 5 —. 7— 5 2— 8 A ——. —eä————————— ————————õÿ—ʒ—————— ——— 4—— 1 9 8 8 1 3 ——jj---——. .— K ₰— 8 1 1 4 3 8„ 1 1— 3 2—.,——— 8— — A 4. Se 4— ——.„— 8 5 8——— — 4 4,. ₰— 10 1 4 2 LTudo.Roma.in pꝛimam Inſoꝛ.part. verbi,dum dicit ſupplendo ad tex.ſupple,⁊ adite heredi- tatis. contra qð vt vides eſt expꝛeſſe ille text. dicens a die moꝛtis currere, ſed per in integrum reſtitutionem ſubue niri. Et ideo pꝛo concoꝛdia poteſt attentare, ꝙ aut teſta- toꝛ pꝛecepit heredi ſub certa pena aliquid faciendum, qð non poteſt, niſi vt heres facere:⁊ tunc verum dicat Sal.cũ ante aditam bereditatem non ſit beres, ſed aditio fingit retro eum fuiſſe heredẽ:iuxta plene not.in.l.heres quan- doq;.· de acqui.hered. Aut mandat aliquid fieri, q poteſt per heredein explicari ante hereditatis aditionẽ: vt ſunt caſus qui not.per gl.oꝛdi.in.l.eam quam.C.de fideicom.⁊ tunc talis terminus currit a moꝛte.⁊ hoc modo intelliga tur iſte tert. qui niſi ita diſtinguatur deſtruit omnia dicta legentium. Aduerſus tamen dictum curſum, opuserit in integrum reſtitutione:vt hic:⁊ hoc eſt verum, quando eſt impedimentum iuſtum ignoꝛantie: ſecus ſi cauſetur ex duobus impedimentis parem potentiam habentibus. Qnia tunc currit tempus in effectu abſq; alia reſtitutio/ ne:vt hic pꝛobat directo teꝝ.qð videtur mirabile ⁊ contra not. in l. qnibus diebus.in pꝛin.j.de condit.⁊ demonſt. vbi dies impedimenti ſubducitur de medio: vbi tractamus de impedimento conditionis.Et ideo opoꝛtet cogitare, an hoc tale, qð dico pꝛocedat: aut eſt aliquid tale qð venit implendum ipſi heredi intra certum terminum, ⁊tũcta⸗ lis terminus licet ateſtatoꝛe, ſit dictum a die moꝛtis, ſup- pletur, ⁊ adite hereditatis.⁊ iſte eſt caſus not. in..ſi in diẽ. j. de condi.⁊ de mon. ⁊ pꝛo hoc vidẽtur male dicere illi, qui allegant ꝙ tempus a teſtatoꝛe pꝛefixum currit a die ſcien tie:qꝛ ſi volumus dicere a die moꝛtis, male dictum eſt, cũ tunc communiter ignoꝛetur, quid teſtatoꝛ ſcripſerit, vt Pic.⁊ll.non eſt ferendus.⁊.l.de his.ff.de tranſact.Si adie hereditatis adite:⁊ tunc etiam male, cum bereditas etiã hodie poſſit adiri etiam clauſis tabulis ſᷣm. l.vnicam. C. de cad.tollen. ¶ tAltimo not.in. qui poſtbumos. ꝙpen dentia poſthumi putatiui, videtur impedire tranſmiſſio⸗ nem hereditatis nõ adite:de quo tamen dicas vt hic: con trarium ſoluitur in l.cum quidam.. ſuum. ⁊.§. quod dici⸗ tur.⁊.l.ventre. de acqui. hered.⁊c. tam in neceſſarijs heredibꝰ, q́ᷓ in quibuſcũ q;. Aoc dicit. ¶ No. hic pꝛobari iuncta gl.ꝙ ſuus beres ante aditam hereditatem dicitur heres nudo no⸗ mine:de quo in.l.neceſſarijs. de acqui. hered.⁊.l.pꝛo here/ de§. Papinianus.c. tit. ⁊.I. Julianus. ⁊.l. cum quaſi.. ſed ⁊ſi quis.j.de fideicom.liber.⁊.l.j..item qui in poteſtate.S. ſi quis omiſ.cauteſta. 85 on gligs ¶ Hereditas non ante fiſco ap⸗ plicatur, q́; pꝛobetur beredes necem defuncti non vindicaſſe, ⁊ hereditatẽ ante eſſe adi⸗ tam.h.d.concoꝛ.l.j.C.vbi fiſc.z.C. eo.l.iij.⁊ de materia bu⸗ ius S. plene diceturj. eo.l.cognitione. vbi Gar. Summarium. Clandeſtinum maleſicium quod dicatur. 1 1 Aidetur hic caſus multum no Abi 0 18. Glerii velimus intelligere ver⸗ bum, inſidijs, hoc eſt negligentia, vt aliqui bic intelligũt, ⁊ habeo apoſtillam Dy. ꝙ hereditas ab berede vt ab in⸗ digno aufertur ⁊ fiſco applicatur, ſi heres etiam eos non accuſet, quoꝛum doloſa negligentia vulneratus teſtatoꝛ perit. pꝛo quo.3. ſolu.mstri.l.ab hoſtibus§.ſi vir.j.de his quib.vt indig.l.indignum.vbi gl. allegat hanc legẽ? Dy. ita videtur intelligere. Ande ego dico ⁊ not.hic pꝛobari iũcto..occiſoꝛum.3. eo. l.j.ꝗ maleſicium clandeſtinum il⸗ lud dicitur, quod cum inſidijs committitur ſeu in aliqua domo. Blios duos modos, quomodo clandeſtinum dica tur, babes per gl. not. in. ſi cum exceptione.. in hac. 6. qo met.cau.vcʒ quando commiſſum eſt de nocte, vel in bomi num multitudine, ⁊ ignoꝛatur quis fecerit. facit. C. eod.l.ſi ideo.de ritu nup.l.ſi.⁊ hoc modo accipitur clam in male⸗ ficijs. Quid autem in contractibus.not.in l. dlam poſſi⸗ dere.j. de acquir. poſſ.⁊ ponit Bart.⁊ ibi vide.Ij. C. de bis qui ex publi.rat.lib.x. 5 A ¶ Hoc ſenatuſcon⸗ N Eceſſarios. e habet locũ, Summarium. 2. 1& Delinquens, ꝙ non ſit toꝛquendus, quando conſtat de delicto. 2 Confeſſio delinquentis, an faciat fidem contra cõſocios. n ZT ſicertu 8. CES queſtio habẽ-⸗ νn certi pcuſſoꝛis, yt alij cõſocij occulti manifeſtent᷑ h. ð. Bot bic —pꝛimo † pꝛobari pᷣm Bal. ſententiam LCyn. in.l. ij. C. quoꝛum appel.non reci.ꝙ cum certum eſt, quem co⸗ miſiſſe delictum vlterius per iudicem toꝛqueri nõ d ebet quod ponit etiam ipſe Bal. vbi Cyn. alleg. in. lij. C. de iur. calum.⁊ ibi vide, malitioſi tamen aſſeſſoꝛes quatuncunq; delictum ſit certum, ſemper toꝛquent:vt per toꝛturam de⸗ lictum confiteatur, ⁊ ſic vt confeſſus ⁊ conuictus amplius appellare non poſſit. iuxta pꝛedictam.ij. C. quoꝛum app. non reci. cum ſuni.⁊ l.qui ſententiam. C. de penis. ⁊.. que⸗ ſtionis. de queſtio.⁊ dixi in.l. Pantonius. rei perduel⸗ lionis.vbi dedi plures remiſſiones.3.de acqui.her. ¶ Se 2 cundo facit iſte tex. ad dicta per Cyn. maxime ⁊ alios in lrſi. de accu.vcʒ, an ſtetur dicto conſocij delinquentis, vel an aliquam fidem faciat contra alios conſocios: ⁊ commu niter concluditur ibi:tamen plene vide, qð facit indicium quo ad fundandam inquiſitionem, nõ autem quo ad ple⸗ nam pꝛobationẽ. facit. l. qui vltimo. de pe. C. de maleniiiſi Summarium. 2. 1A Moꝛtuus in bello pꝛeſumitur, qui ingreſſus bellun Pperacto bello, non reperitur. S j vnu 8 Communis ſeruus toꝛquendus . Leſt vno ex dominis non apparente: licet de moꝛte nõ conſtet. p.d. Et pꝛobat iſteg.ꝙ ſiin⸗ greſſus bellum peracto bello nõ reperitur, moꝛtuus pꝛe⸗ ſumitur. Pꝛo quo vide.l.n. C. de his qui notan.infa.⁊ bec eſt vna pꝛeſumptiua pꝛobatio moꝛtis.de alijs vide in.iij. §. ſi dubitetur. ff.quemadmo.teſtamẽ. aper.vbi pleniſſime per Bart.ꝛ in tracta. de teſte. per eundem in..bominem moꝛtuum. Summarium. 2. 18& Inſultus, quot modis in iure nominetur, ⁊ quid fit: 2 Inſultus quando dicat᷑ fieri contra caſtrum, vel ciuitatẽ. 3 Aſſalire ⁊ aſſaltus idem quod inſultus. 4 Dominus poteſt punire, imo etiam ſtatim occidere ſer⸗ uos eum vulnerantes. 5 Peres defuncti, an poſſit toꝛquere ſeruos pꝛo vindican/ da nece defuncti. 6 Seruus quando toꝛqueri poſſit ſine indicijs. 7 Diſpoſitio.l. ſi quis non dicam rapere. ꝙ non babeat lo- cum in ſtatutis. 1 1 De ſeruis dominũ in/ Si appetitus. ne ruis dennininn ſenatuſconſultum non loquit᷑:qꝛ alia pena ſtatuta eſt.h.d- IC¶Hot.hic in ver. xappetitus.ſᷣm ꝙ exponit gl.qꝙ appe⸗ titus ille dicit᷑, qui ab aliquo inuaſus eſt. ad hoc. C.ynde vi.l.inuaſoꝛ. ¶ Et aduerte:qꝛ multa nomina diuerſimo- de reperiuntur in iure ſigniticantia aliquem eſſe inſulta- tum, vnum hic eſt, alud in. litem apud Labeonẽ. peñi⸗ j. de iniur. vbi pulſatus pꝛo inſultato ponit᷑. Et Bar.tra⸗ ctauit, quid pꝛopꝛie hec dictio inſultus, compꝛebendat:et vnde deſcendat hoc verbum inſultatus,: quid ſignificet, in.l.cum reſpiciendum.g. delinquuntj. de penis. ditit, ꝙ inſultus eſt in alium ſaltus:vnde infert, ꝙ ſi vnus ex ſocijs ſtantibus in menſa alium vulnerat, non puniet᷑ pena in⸗ ſultus, ſed pena ꝓditionis, ſed in.l.. cũ arietes.ffiſi qua- dru. paupe.feciſ.dica.dixit, qð inſultus eſt motio de loco ad locum. Tu potes dicere, qd aliquando volumus intev ligere boc vocabulum Bm eius alluſionem ⁊ diffinitio- nem:ꝛ tunc veriſicet᷑, quod ipſe dicit in delinquunt?ci gumotie ponineste h0 at diiralter alie vunctkiaroneafiene: ruxnchstbxefäitäad aurliubegerausſ nanh ner adſciuciist o gangzdeſeruisfuginKig dunCeolcumſeruum qui ace Quastamen ingulan uunttorquendi erxaliquoq rmabſchindichjs poterunt to Anllicet Cdequeſtio quam allgantqnotieſcung; ſeruip nthocadde ad ilndſupua⸗ mneſconiunctücun occiſor thocalegantur. nocſtatute üeaturin inſuntato aut puln aznondicam raperenonhab aminponant prodelictis.g mnonautem attentatisfmn aquicamtelo éotite idempi mnpenis de reg inr in pj inn weybiſeremititde deckiin, nrſerusſug,Angetanen dgant ad hocdietum Specdi aeonſaetndimea derogtun mnana inanneit rach'quiſcuis,C. texmnni Ana alkgen WDerkw ‿ MChe dr N K pten l, Opfeſſhe Ier 1 44ʃ ra. P n. deloseoging LAmen Ueneets. 99 nen picheitt te⸗ *. Ah- ſtct bhd.TECIAN ſtct. b.d.(Etpchrr 1 l „ nadmo teſtamigia, de teſte. per eu nmariu nodis in iure nora: 11... 1 cat ficricontrtr 5 4(en em oud 0 Inſattos (r mre, imo ctumerhec „„ter dstyſt ofſit toꝛquert cron veripoſſtfnettt 11„ 4 ,T n O Kann Tape 19 * „ Rhnnd enim bona interpꝛetatio ab alluſione vocabuli.l.j.. appel lata. ſi cer. peta. l.j. de teſta. Aut ſecundum diffinitionem, ⁊ tunc veriſicetur id, gð ipſe dicit in.d..cum arietes. et ad poc facit.ↄ.ad leg.Aquil l.ſi ſeruus ſeruum.õ.ſi nauis.et poc de inſultu cõtra hominẽ. ¶ Qualiter autem fieri di⸗ 2 catur T inſultus contra caſtrum vel ciuitatẽ: vide Bal. in c. j. quib. mod. feud. amit. qui dicit, qdð tunc dicitur caſtrũ inſultatum, qnando bomines tantum ſibi appꝛopinquãt, ꝙ poſſunt pꝛoijcere ſarum vel cum telo, vel cum lapide, ⁊ poc de verbo, inſultus, vel inſultatus. De verbo autẽ aſſa 3 lire, vel aſſalitus, qò idem ſigniſicat: habes vnum tex. qui facit mentionem, ⁊ credo quod non eſt alibi licet doc. non notent in. c.j.verſi.poꝛro.que fuit pꝛima cau.benefi.amit. 4/ Secundo not.ꝙ t dominus ſeruos ipſum vulnerãtes punire poteſt, imo occidere ſtatim, non autem ex inter- uallo. Jura alleg. gl. ad quam adde. l.circũcidere. fi. j. de ſica ¶ Et not.hic ver.p animaduertere. ad queſtionẽ, an heres poſſit toꝛquere ſeruos pꝛo vindicanda nece defun- cti?⁊ videtur ꝙ ſic, cum ſimi. ſupꝛa alleg. in Slq dominus habet imperium in eos/vt hic:tamen non poterit occid e⸗ re/ſed iudici occidendos tradere:vt.l.pe. C. de condic. ob cau.Et hoc eſt, quod determinat gl.in. l.ſi de ea. C de his quib.vt indig.quam tamen ibi repꝛobat Gal. de ratione ibi vide per eum.Ego tamen puto.⁊ hoc idem ipſe ſenſit ibidem, ꝙ poſſit heres non terribiliter toꝛquere, ſed ver- bis terrere, aut aliqualiter caſtigare, bec eſt pena toꝛmen toꝛum caſtigatione afficere: vt tales ſe erui metu ducti ali⸗ qua dicant, eæ quibus reſultet indicium ad eos a iudice toꝛquendos.Ad hoc facit.3.ad leg. Aquilll. liber bomo. eo.tit. l.inde Reratius§.fina. Non enim poſſet index eos toꝛquere abſq; iudicijs: vt voluit gl.in.l g. illud. S. eo. in J. quicunq;. de ſeruis fug. in gl.que incipit, not. duo mira⸗ bilia. ⁊. C. eo.l.cum ſeruum quiſ piam. d. l. quero.§. fin. 3. de edi.edic. Quas tamen ſingulariter nota ⁊ limita:niſi ſerui veniant toꝛquendi ex aliquo, ꝙ deſcendit ex contractu:qꝛ tunc abſq; indicijs poterunt toꝛqueri.gl.habes not.ꝛ ſin⸗ gul.in.llicet. C. de queſtio. quam not.⁊ tene menti: q alie intelligunt quotieſcunq; ſerui pꝛopter delictum toꝛquen tur.⁊ hoc adde ad§. illud. ſupꝛa allega. ¶ Altimo † not. hunc g. coniunctũ cum§. occiſoꝛum. in.l.j ð. eode⁊ ſemper ad hoc allegantur. Quod ſtatutum loquens de occiſo nõ verificatur in inſultato, aut vulnerato. Ande materia.l.ſi quis non dicam rapere. non babet locum in ſtatutis, que penam imponunt pꝛo delictis:q intelliguntur in cõſi um⸗ matis, non autem attentatis ſᷣm Cyn.in. l. C. de ſicar.⁊ in lis qui cum telo.co.tit.⁊ idem plene diſputat Jo. Andr. in. c. in penis.de reg.iur.in. vj. in mercur.⁊ ponit in. c.per⸗ petue.vbi ſe remittit de elect.in.vj.⁊ in nouella.⁊ Bal.in.l. ii. C. de ſeruis fugi. Ange. tamen in lij. quod quiſq; iuris. allegauit ad hoc dictum Spec. dicentis hodie communi- ter ex conſuetudine a derogatum eſſe materie.l.ſi quis nõ dicam rapere.niſi in crimine leſe maieſtatis, ⁊ in crimine parricidij.l. quiſquis. C. ad legem Juliam maieſt.l. vtrũ. ff.de parricid. d Summarium./ & Gannitus ſi ex foꝛma ſtatuti non poſſit contrabere ad ſui vtilitatem, an poſſit vendere. Fiſcus aduocans bona vendita per hereticum, quando teneatur ad reſtitutionem pꝛecij. Iniuria naſci non debet, vnde iura oꝛiuntur. —ja ꝛeciũ ſerui alienati — Enatu ſc. Satreutee pena ſenatuſ⸗ )conſulti emptoi reſtitui debet. b. d. Hot. qs ‿—zx oixi in ſummario, ⁊ pꝛo eo vide. S. eo.iiij.5. ſi ex ſtipulatu.z⁊ facit iſte text. ad id quod dixi in.l.j.. ſi ſeruus. S. eo. dum inuehit contra Sidr.. ſi fundum quem. S. loca. ¶Item f inducitur ad queſtionem ſtante ſtatuto, quod bannitus non poſſit contrahere ad ſui vtilitatem, an ſi contrabit vendendo rem alicui accepto pꝛecio, cum ipſe rem tradere non poſſit teneatur ad pꝛecium reſtituendũ. Nꝛo quo ſic inducitur iſte tex. cum..l.ſi fundum, quem. ⁊ Lbona fide.3. de act. emp. vbi. Bart. mouet iſtam queſtio⸗ nem licet non alleget hec iura, in quibus eſt caſus, ⁊ vi⸗ 3 8 Ad ſenatuſconſultum Sillanianum. 184 deas Bal. in. l. moꝛtis cauſa. C. de peric.⁊ commo. rei ven. applicari debebant a die commiſſi criminis iᷣm eum: ex⸗ tra de here.li. vj.i iſcus capit, teneatur ad pꝛecium reſti- tuendum.⁊ facit iſte tex.quod ſic, nec ipſi emptoꝛi videat fieri iniuria, vt hic.⁊. C. vnde vi.l.memnnerint. cum ſimili. contrariam tamen tenuit partem Bal. in.. fi. C. commu. deleg. ſic potes diſtinguere ſm Gar. in.l. ſi debitoꝛe.j. que in fraud.credi.ꝙ aut pꝛecium fuit conuerſum in vtilitatẽ ipſius venditoꝛis, ⁊ tunc fiſcus teneatur ad reſtitutioné, vt habeat rem ⁊ pꝛecium.arg.lj.cum ſimi.C.ſi ſer. exte. aut econuerſo:⁊ tunc non teneat᷑, per. d. l.ſi debitoꝛ. qdð facit ad not.per Cyn.in.la. C. de pꝛeſcrip.xxx.ann. ¶ Teiltimo ne emptoꝛi iniuria fiat. Not. illud vulgare, ꝙ non debet in⸗ iuria naſci:vnde iura naſcuntur:vt d. l. meminerint. 8 1 114 ¶ Filiofamil. de Si fl liuſfami lias. 1 peculio te⸗ ſtato, ⁊ occiſo, moꝛs eiuſdem vindicari debet, alias eſt lo⸗ cus ſenatuſconſulto.hoc dicit. e Summarium. ⸗ Fiſcus ſuccedit etiam in oneribus. Caſus in quo fiſcus appꝛebendens bona vacantia tener᷑ ad legata. Fiſcus eſt heres,i ei competit petitio hereditatis. Bona vacantia, quando ſit bereditas. F iſcus eſt ſucceſſoꝛ bonoꝛum. IAm fiſco caduca.*⁷ cui bereditas ab indigno ablata applicatur, onera tranſe eunt. hoc dicit. ¶ HRot.fiſcum ⁊ eſſe ſucceſſoꝛem etiam onerum. Pꝛo quo facit.j.de nouatio.l. quoties§. fi. C. ad leg. Juliam de vi.l. ſi tutoꝛis. Ad quod not. j. ad Tertul. l. arcellus§. fiſcus. C. de fideiuſ.lj.cũ ſimi. ¶ Et no.ibi, dum dicit, caduca.⁊ ſĩc pꝛeſuponit bere ditatem non eſſe aditam: vt declaratur in.l.j. C. de caduc. tollen.⁊ ſic videtur caſus, quod fiſcus appꝛebendens bo⸗ na vacantia, teneatur ad legata per teſtatoꝛem iniuncta. Pꝛo quo facit.d.l.vnica..fi.C.de cadu.tollen.vbi ſtatuit Imperatoꝛ vltimo loco ad hereditatem teſtatoꝛis fiſcum vocari.Et patet: quia ei dat petitio hereditatis:vt pꝛo⸗ batur in.l.item veniunt.: in.j. ſed⁊ ſi lege. de peti. heredi. que non datur:niſi heredi:vt.l.j. cum ſimi.⁊ per totum eo. tit. ergo eſt heres/ ꝛſic per conſequens tenetur ad beredi⸗ taria onera. Cui tamen obſt. quod volnit Bar. in..iij.5. idem conſtitutio.per tex.illum coniuncta gl. dum allegat text.l.a dino Marco. j. de fideicom. libert.⁊ in.l.ſi fideiuſ⸗ ſoꝛ..fina.j.de fideiuſ.vbi dicit bona vacantia non eſſe he⸗ reditatem. Pꝛopter quod aliqui tenuerunt contrarium: vt fuit do. Mattheus de Matheſil. Sed poteſt reſpon⸗ deri, quod verum eſt, ꝙ non ſunt hereditas, anteq́ᷓ; appꝛe hendantur, ſed poſt appꝛehenſionem capiunt nomenbe- reditatis:vt in ſimili pꝛobat text.in.l.ſi ſeruus Meuij et caſtrenſis peculij.j.de ſtipula.ſeruo. Et hanc partem re⸗ Perio tenuiſſe Hald. in curſu lectur. in. pꝛoxima. de bis que in teſtamen. delen.licet nibil alleget. Illud tamen cer tum eſt, quod t ad alia onera, vt puta debita hereditaria tenebitur:quia eſt ſucceſſoꝛ bonoꝛum, ⁊ ſic intelligitur de⸗ ducto ere alieno.l.pꝛinceps bona.j.de verboꝛum ſignifi.⁊ l.non poſſunt.j.de iure fiſci.⁊.l.ſi quis ſ eruum.§. fin. cum.l. ſequen.de legatis.ij..l.multum intereſt. cum ſimilibus.j. de vſufructu lega. Summarium. 8˙8 nitatis effectus, quod trabitur retro, ſicut aditio vereditatis. = 2 CExfuturo Zexheredatus. Certumn ) ltu, an ſerui bereditarij toꝛqueri debeant, ſeu ſupplicinm penam ſenatuſcon.pati ob necem 2 CFacit tertio, an bona vendita per bereticũ, que fiſco a C Cõſnetudi⸗ — ne. Adde, quod omnibus legi⸗ bus dicentibus conatum puni-⸗ ri eo modo, quo factũ ↄſumma⸗ tũ:hodie eſt de⸗ rogatũ per ge⸗ neralem conſue tudinem mun⸗ di:vt non punia tur ea pena, qua puniret ſi deli⸗ ctum peregiſſet ⁊ compleuiſſet: qdð eſt verũ pꝛe⸗ terqᷓ; in crimine leſe maieſtatis: parricidij, in 9⸗ bus nůqᷓ; expe⸗ ctatur euentus, ſed ſufficit ſim/ Pplex conato. ita ſing. dixit An⸗ ge. in. O. Lj. F.j. 3. qð quiſq; iur. et Bal.in. l.ſi fugi⸗ tiui. C.de ſer. fu giti.⁊ in. d. Lis ꝗ cũ telo.⁊ Imol. in. c.j. de pᷣſum. 7 mod. in. l. dã⸗ ni. õ. Sabini. de damn. inkec. ⁊ in 1).§. hec verba. qð quiſq; iuris. Itẽé vide nota. Lud. in cõſi. in⸗ cip. Omnip. ac. In ꝓponto ca/ ſu dicendum eſt dictü insdicen tem in penã ſta tuti incidiſſe⁊c. qdð eſt in confil. ſuis.cccciiij. et Bal.in additio. Spec.in tit. de accu.in.ij.colũ. circa med. vide etiã not. verbũ Bal.in rub. 5. ſo lut. matri. in.ij. col. in fi. Bal. in c.cum tanto. in j. col. in fi. verſi. ibi vilis autho- ritas. de cõſue. 7 Bal. in. c. ſi vo luerit.in fi. de ca pi. qui cur. ven. Bal. in. l. non 15 minꝰ. C. de acc. in. viij. colum. in Ppꝛin. ⁊ Bal. in. c. cum tanto. in.j. col.ver. vilis au thoꝛitas.de cõ⸗ ſue. Et de mate ria vide plene ꝑ Fely. in ſuo tra cta. quando co⸗ natus puniaf̃. ———— 1— „— 8 1 1 4 —————..— ——õ—C———— .———. 3 —— . 3——. 4 3 ————. 4 1* —— 1 z — „ — — enne R 1 1 94 — e 1 e „„Pin A⸗ 82 — — 83 — — = a6, — SA —— 2———— m ᷣ———y— ———— 8 5 ———.** 5 8 7 —— — 2* 27 —— . — — 1 — F— 2 4r [—— — Audo. Roma.in pꝛimam Infoꝛ part. ſilij exheredati.hoc dicit. ¶ Et hãc legem declara,yt bic optime per ⁊ Barto.⁊ ſic not.in filitere, quod ſicut aditio hereditatis trahitur retro:vt.l.heres quãdoq; de acqui. bered.cum ſimi.allegatis in gl. Sic ⁊ effectus pꝛo ſuitate inducti‚licet hereditas non ſit adita, retrotrabũtur. ⁊ ad boc not.hanclegem. Summarium. Ciuis ex pꝛiuilegio vel ſtatuto alicuius ciuitatis, an teneatur ad onera illius ciuitatis, vbi quod ſic. Nobills qui ex foꝛma ſtatuti, ob eius delictum deſinit eſſe nobilis, an deſinat etiam quo ad onera: 7 Etiam viuo teſtatoꝛe manu⸗ G ub OlUO. si patrono auxiliũ non pꝛe⸗ ſtiterint, ſupplicium patiuntur. h. d. Et de hoc vide in.l.⁊ in libertis. ð. eo.⁊ quod ibi not. ¶ Mo.iſtum tex.ad ea que dicta ſunt in.l.iij.de his quoq;.·ð. eo.⁊ facit vna coniun⸗ cta; cum gl.ſecum iuncta cum.l. ſeq. C. de iure annul. au⸗ reo.quod ciuis, qui ex pꝛiuilegio eſt ciuis alterius ciuita⸗ tis, ſeu ex foꝛma ſtatuti, non teneatur ad ſoluendas colle⸗ ctas in illa ciuitate, ybi eſt ciuis eyſtatuto, cũ quo ad in⸗ commodum ciuis eſſe non cenſeatur:vt pꝛobatur in gl.d. l.ij. de eo qm impe.ius annu. aureo.⁊ ingenui locohabet᷑, quo ad fauoꝛes, non quo ad odia. ⁊ hoc pꝛobatur per locũ a ſpeciali.⁊ facit quod not. Bar.in pꝛopꝛijs terminis in.l. iij. ſi emancipatus.ff.de contrat ab.⁊ in l.j. C. de pꝛiui. eo. qui in vebe Conſtanti.lib. x.: Bald. in.l.ſi Munnus. C. de teſta.mili.⁊ in aut.habita.C. ne filius pꝛo patre.vbi tenet, qð dixi:contrarium tamen conſultum fuit hoc anno ylo. per aliquos famoſiſſimos doc.huius ciuitatis, inter quos ego etiã fui,⁊ allegaui pꝛo hoc Bald. expꝛeſſe hoc tenentẽ in.lqõ fauoꝛe.C. de legib.referẽdo Met.⁊ ibi vide reſpõ⸗ ſum ad ſupꝛa dicta. ¶ Item facit, an qui ex foꝛma ſtatuti deſinit eſſe nobilis, ob aliquod ſui delictum, deſinat eſſe quo ad omnia: certe non: vt hic dicimus inliberto, qui quo ad certa onera ⁊ odia pꝛo ſeruo habetur:z ita ſingul. tenet Bart. ⁊ tene menti in. l.j. C. de infa. libꝛ.x.vbi per illũ tex. dicit quo ad fauoꝛes non quo ad odia nobilis eſſe de⸗ ſinit.Et fʒcit quod idem not.in.l.j.C. de digni.libꝛo.xij.pꝛo quo ſpecialiter.l. actione.is qui.ã. pꝛo ſoc.bi pꝛo boc vi detur notabilis litera ⁊c. Summarium.. Dictio ſemper, ⁊ dictio quandocunq;, ꝙ habeãt me⸗ tam triginta annoꝛum. Claufula ſemper, ⁊ qnandocunq;ſoluere, quod non tollit pꝛeſcriptionem. Heres intra quãtum tempus debeat necem defuncti vin dicaſſe, ne dicatur indignus. Monitio iudicis, an ſemper requiratur, vbi pena cõmit⸗ titur pꝛopter moꝛam, aut non factum, ⁊ ſic pꝛopter deli⸗ ctum in omittendo: Sententia lata contra occiſoꝛes, an habeat effectum con⸗ fiſcationis bonoꝛum, contra eoꝛum heredes. Sententialata contra bomicidas, quantum ad confiſca⸗ tionem bonoꝛum, non durat vltra quinquennium. Petitio bereditatis, ꝙ detur fiſco occupãti bona vacan- tia,⁊ vt bona delinquentis confiſcentur: durat quinquen⸗ nio, ⁊ quandoq; decennio. 1 Accuſa- 4 cognitione. S Sid ho micidas parit effectum contiſcandoꝛum bo- noꝛum contra beredem extraneuũ intra quin⸗ quennum, contra illum autem, qui poſſit pena parricidij teneri ſemper hoc dicit ſᷣm veram lect. quam bic ponit ⁊ impꝛobat HBar. ⁊ omnes. Et ad literam ſupple, vt bic ſup⸗ pletur per Barto.(Ho. pꝛimo de dictione, ſemper, hic coniuncta gl.que etiã loquitur de dictione quandocunq;, quod tales dictiones habent metam triginta annoꝛum. Quod facit ad queſtionem, an virtus pꝛeſcriptionis tol⸗ latur ſi debitoꝛ pꝛomittit creditoꝛi ſemper, aut quando⸗ cunq; ſoluere. Et de dictione ſemper, mouet Balq lic ipſe nihil boni alleget in.l.ſolu. matri.circa fi.⁊ de dirdaht ne quandocunq; in.l. quod ſi nolit.. ſi quid ita. de edi cci 2.l. item illa.. quod adijcitur. in aliquibus lec. 6. de conſtl pecu.vbi dicit hanc queſtionem fuiſſe de facto termin tam, virtutem pꝛeſcriptionis ob talia verba nã tolli In. quo allego iſtam legem cum gliin verbo, accuſare. æt alls que loquitur de dictione quandocunq;, in. cqj. de feud 34 in vi.l.commiſ. ita etiam in.c. allegat. terminatũ fuit boc anno de facto in iſta ciuitate. ¶ Secundo no. magisp d niri ſeruum, qui necem defunctinon vindicauerit, J„ traneum.Eỹt ratio:q omiſit vindictam ſuoꝛum, contral miles.cum ſimi.j. de adulter. ¶ Alterius hic aduerte ad vnum, † qð dicit Bar. vcʒ intra quantum tempus debegt beres defuncti necem vindicaſſe adeo, quod poſtea cẽſea tur indignus:dicit hic eleganter allegando gl. que etiam hoc tenet in.l.j. C. eo.ꝙ cum pꝛimum potuit, non fecit et hocfteſt expꝛeſſe contra doc. Inn. de qua Walqd. facit feſt in.l.⁊ ſi poſt tres.Z.ſi quis cau.⁊ in aut᷑: hoc amplius. C.de fideicom.dicentis, ꝙ vbi pena committitur pꝛopter mo⸗ ram, aut non factum:⁊ ſic pꝛopter delictum in omittendo ſemper ad hoc ꝙ committatur, requiritur monitio ius di centis, ſecus ſi pꝛopter factum:qꝛ tunc ipſo iure uncurrſt. qð eſt expꝛeſſe cõtra doct.gla Bar. hic, ybi heres pꝛopter non habitam vindictam de nece defuncti, cum pꝛimu po⸗ tuit incidit in penam cõfiſcationis bonoꝛum abſq; eo q aliqua monitio iudicis pꝛeceſſerit. PDꝛo quo etiam alleg. tex.l.ij..ſi mater.⁊. confeſtim.j. ad Tertullia. vbi mater contra debitum tempus non petens tutoꝛem filio, ineidit in penam abſq; alia monitione iudicis. Sed poſſet reſpo⸗ deri ad illam ſaluando Inn.qð ibi ideo non requirit᷑ alia monitio:q eſt dies pꝛefixus a lege ad petendum tutoꝛem: vnde ex quo.l.eum per vltimũ diem termini interpellat: vt.l. magnam.C.de contraben.⁊ commit.ſtipu. cum ſimil,. ideo non requiritur alia iudicis monitio ad penam incur rendam.dictum autem Innoc.loquitur vbi dies non eſt pꝛeſixus. Sed quomodò reſpõdetur ad gl.lijſi volumus tenere Inn.pꝛo nunc non video, ſed cras dicetur. Poteſt autem concoꝛdantia ſumi ex his que dicit Halq. in dicta aut. hoc amplius. vcʒ, ꝙ aut loquimur in officijs exercen dis, ⁊2lijs negotijs, que celeritatem deſyderant:⁊ tũc ve/ rum ſit dictum gl.in. d. lj. vcʒ quod incurratur pena pꝛo⸗ pter non factum, ⁊ non requiſita monitione ius dicentis. ⁊hoc per tex.in.d.g.ſi mater.H.confeſtim.ſupꝛa allega.⁊ in aut. eo.tit. c.ſi quis edificationem. Et ex hoc concluditur, qð glin.d. lj non deſtruit dictum Inno. eo:qꝛ loquitur in vindicanda nece defuncti, que vindicta celeritatem deſy⸗ derat:yt pꝛobatur in.l.iij..ſi alius.circa fi.ã. eo.⁊ manife⸗ ſta ratione:qꝛ ante vindictam conſumptam nonpermit titur aditio:diſtingue vt hic per glo.magnã in.l.cumfra⸗ trem.C.de his quib.vt indign.l.iij..qð ad cauſam.⁊lne⸗ ceſſarios H. non alias.5. eod.Et ſic voluntas teſtatoꝛis eſt in ſuſpenſo contra.l. hereditas ex die.6. de heredinſtial eſt receptum.&.commu.pꝛed.cum ſimil.Et ideo talis res celeritatem deſyderat:qꝛ per eam deuenitur ad ſuſpẽſio⸗ nem vltime volũtatis.qð eſt de iure pꝛohibitum.In alijs autem caſibus, que non ita celerem deſyderant expeci- tionem, habet locum dictum Inno. qdð ſequutus fuit Ar⸗ chi. m Bal.in. d. aut. hoc amplius. ¶ In glo. magna ibi, quo ipſo ⁊ heredes amiſerunt bona ⁊c. ¶ Hot. Bart. ex bac gl. eleganter, ꝙ ſententia lata contra occiſoꝛes habet effectum conſiſcationis bonoꝛum contra beredes,r execu tionem paratam abſq; alia pꝛobatione. Quam gloſſlicet WGar. hic ſequatur, tamen Wald. in..j. in finalibus verbis. C.ybi cauſe fiſca.contrarium dixit per..denunciaſſe..cũ queritur. j. de adulter. vbi ſententia lata contra adulterũ adultere non pꝛeiudicat:vnde tenet hic, qò dictum Bar. habeat locum, quod pꝛeiudicet heredibus, quantum ad oꝛdinem, non quantum ad ipſos cõueniendos abſq; alia pꝛobatione. Si quis velit tenere Bart. poſſet reſponderi ad.d..cum queritur.dicendo, ꝙ ibi ſententiã nonpꝛeiu- dicat in cauſa pꝛincipali. Hos autem loquimur Düanels pꝛeiudicat ipſis heredibus in conſequentiam, ⁊ vt accel⸗ ſoꝛijs, ſed tunc pꝛo Gal. facit l.a ſententia.j. de appel.vbi ſententia etiam alijs in conſequentiã non pꝛeindicat. Tu tius tamen eſt ſequi Bar. q hec ſententia ideo hicpꝛeiu⸗ dicat, ſi contra homicidas lata eſt, ipſis beredibus vindi⸗ ctam necis Gudi nollüſn 5 zytlauer JKaus kuruntun huckm glterioitempoꝛeiy „»Summa Anpübes, quando excuſet uandoo winaspubertati quis dica dicioplena qorelültaterple atoualtter hoc pꝛocedat: runptlones, que: quales a miädapelparticeps quando socſsreperitur yreſumatu Pcipiuntu namſenatuſconſultini busbicin litera bocdi drm jg impuberes 5eod. edeommiſſo nnonfzciädo, aneomittendodebes inita aüusbic in itera piceſet n rätgedes ominicubuerit: CSreundo notex ſingibi dnchieſteömmsopigle daa ddeintiſtpuſſgöaute tsmähmterpub 1 8 nagsdi din ü83 5 oeſbiaia m uu mantematdi 9 8 1 nnnisiltd d uaßnd 3 3 un erispe menſes m neto am d non tant rcuſ üf deindipndedj nn Soda TfTha, Nns deſ . WPus non petewe: 1 Pleltsdatoxn, N 1 phe 1 1 mononeim⸗ uWnlone mdicsc,. AAAHN 1— 487 kſſ 4 1 IMn. Od Se,nn — n ſ rnasi⸗ 1 Kls lg tem Innoc looneh 3u i C s 34 444 mdo relpocctr ah ctam necis defuncti non adhibentibus, quo ad bonoꝛum contiſcationem: quia habet nece ſariam conſequentiam ad hoc. Tamen intelligas, quod ita pꝛeiudicet, qðò nonſit opus pꝛobari per ipſum fiſcum heredem fuiſſe negligen⸗ tem in vindicanda nece:⁊ hereditatem adiuiſſe, ſeu tabu- las teſtamenti aperuiſſe:quia hoc neceſſario pꝛobandum eſt. arg. d.l.j. C. vbi cauſe fiſca.⁊ll.ii.vi bo. rap..ij§. edoce⸗ re. in ſimili in. lH. item illud.6. eo. Et hoc modo poteſt ſaluari Bal.⁊ ſentit hoc glo. hic dum dicit, quibus coniun ctis ꝛc.quãꝑ te vide:vt hic optime declarat Bar. ¶ tHo. tamen ülud ſingu. ex hac.l.qð licet accuſatio contra homi/ cidas duret.xx.annis:vt l.querela.C.de fal.cum ſimili.ibi allegatis in glo.tamen quantum ad effectum confiſcatio- nis bonoꝛum, qui ex ea reſultat, non durat niſi quinquen⸗ nio. Argum. hoc eſt, qð mirabiliter ſm Ange. reſultat eꝝ bac.l. Et qð dicitur non durare, niſi quinquennio: intelli⸗ 6 gas ⁊ hoc ſimiliter eſt mirabile ſecundum eundem † ante accuſationẽ factam contrahomicidas:ſed poſt eam perfe ctam poteſt agere fiſcus cõtra heredem:vt bona confiſcẽ᷑- tur ciuili actione, hoc eſt petitione hereditatis, que ꝓ hoc competit:vt in glo.lj. C. de his quibus vt indign.decẽnio 2. Caius.j. eo. hec eſt vera ſolu.m HBar. idem de.d.l. Ca⸗ ius ad hanc.et ſic habes notare caſum mirabilem, in quo petitio hereditatis que fiſco datur aliquando durat᷑ quin quennio ᷣm legẽ noſtram.Zlliquando decẽnio:vt. d.l. Ca⸗ ius.ex quo foꝛte poteſt inferri vnũ: qð eſt no.digniſſimũ: videlicet qð petitio hereditatis, que datur fiſco occupan⸗ ti bona vacantia ſᷣm textũ no.in.l.item veniunt..item.et ſi vac antia..de petitio.heredi.duret decẽnio per.d.l. Ca ius. ſeu etiam vlterioꝛi tempoꝛe, vt ibi dicetur ⁊c. Summarium. 2. Impubes, quando excuſetur a delicto commiſſo in non faciendo: 2 Pꝛoximus pubertati, quis dicatur: non rictsſttraen 3 Pꝛobatio plena, qõ reſultat ex pluribꝰ indicijs ſimul iun- 1 41 Nf 3 AAe ſumi exbiscueaxar 3, autlocmmxra νν que cclerttenur „— 1 d.Lj. vcõ quodurnj V Imater..confettaan truit dictum Ja 1 uncti, quc vinchutn LI C. fialucsquiu mcictam coniintamf 5 cod. Ct 1 ſo 94 verecktas erdaahn „ enm fr wed cum bm AUAn an 1101 „ t. per camdel. 4 peran e n, zodeſtde iufegahe A eren wane F Pe A zonlta ccleftn?, 4 g 7argau A KE enpluns(.T.„ Ue 9” „An 140 amſcruntbon* b,, 2à Ane ctis, ⁊ꝛ qualiter hoc pꝛocedat: 1 Pꝛeſumptiones, que: ⁊ quales faciant plenã pꝛobationẽ. 5 Homicida vel particeps, quando in domo exiſtẽs, in qua quis occiſus reperitur, pꝛeſumatur: — Fci iu ntur ¶ Impuberesſer = P*ui non merẽtur pe⸗ nam ſenatuſconſulti, niſi tria cõcurrant: de qui⸗ lbus bic in litera. hoc dicit. tHo. qð illud, qõ dicitur in.i.j..impuberes.6.eod. Impuberem excuſari a delicto commiſſo in non faciẽdo, hoc eſt, vindictam necis dominice omittendo:debes limitare, niſi concurrant iſta de quibus bic in litera, videlicet niſi ſit pubertati pꝛoxi⸗ mus:⁊ ad pedes domini cubuerit:⁊ necem non manifeſta⸗ uerit. ¶ Secundo no.tex.x ſing.ibi, nec multum apuber⸗ tate ac.qð licet ſit cõmunis opi.gl.⁊ etiam Bar.yvt de gloſ. patet. inſti. de inuti. ſtipu.§. qð autem diximus.⁊ in.l. pupil lus.j.de regu.iur.cum alijs de quibus per Bart.in.lj.j. de noua.qð ille dicatur pꝛoximus pubertati, qui facta diui/ ſione tempoꝛis medij inter pubertatem et infantiam exi⸗ ſtentis magis diſtat ab infantia, quam apubertate: atta- men boc ſibi vendicat locum quantũ ad contractus:quan tum autem ad delicta et penas pupillo eum committenti inferendas,ille dicitur pꝛoximus pubertati, qui diſtat ab etate puberis per ſex menſes. Roc ſᷣm BGal. hic ſingu.pꝛo⸗ batur iuncto ver. multum. cum. l.§. penul.de libe. exhib.⁊ in.l. non tantum.de excuſa.tut. ⁊ pꝛoperãdum..ſinautem. C.de indi.vnde dicta Gar.⁊ glo.pabent locum, quo ad cõ- tractus:ſecus quo ad delicta:vt hic habes tex.ſing.⁊ per⸗ egrinum ᷣm dominum Bal. ¶ Tertio nota † hic pꝛoba⸗ ri,qð ex pluribꝰ indicijs ſimul iunctis, reſultat plena pꝛo⸗ batio etiam ad quem criminaliter condemnandum:vt ſe⸗ cundum eundem pꝛobatur hic coniuncta gloſ.ſuper ver- bo particeps.⁊ non eſt melioꝛ tex.iſto. Facit. C. de rei ven. Lindicia.⁊ qð ibi no. Aduerte tamen: quia hoc non vide⸗ tur ita verum, vt ipſe dicit. Et debes dicere, qò quedam ſunt indicia indubitata:⁊ talia ſimul cõiuncta faciunt ple- nam pꝛobationem, quo ad inferendam penam crimina- lem bic eſt tex.in..ſi. C.de ꝓba.ibi, indubitatis indicijs ꝛc. Ad ſenatuſconſultum Sillanianum. Que quidem indubitata indicia dicuntur bi Nicolaũ de Aat. ibi, ea, que lex habet pꝛo veris, ⁊ plene pꝛobãtibus: vt eſt in pꝛobatione adulterij: vt.l.ſi quis adulterij. C. de adul. ⁊ melius per Barto. in.l. i.. fi. eo. tit.: per cano. in. c. Pꝛeterea. extra de teſti.⁊ in. c.illud. de pꝛeſump. ex quo etiã lex hec indicia accipit pꝛo plena pꝛobatione:vbi liquidiſ⸗ ſime pꝛobationes dicuntur.⁊ ita iudici videri debent: vt in.l.ſi tutoꝛ.⁊ ibi gl. C. de admi. tut. ⁊ l.licet Imperatoꝛ.de legatis.j. Aut ſunt alia indicia a iure non pꝛobata, ſed iu- dicis religioni commiſſa, ⁊talia non faciunt plenã pꝛoba⸗ tionem in criminibus, nec ab eis abſq; toꝛmentis iudicã- dum eſt. C. de queſtio.l.milites..opoꝛtet.in co.tit.j.fi. ⁊..j. F.diuus Seuerus.j. de pen. ⁊.l. abſentem. Ita debet intel ligi qð de indicijs ſcribit hic Bal. ¶ De pꝛeſumptioni⸗ 4 bus † autem que maioꝛem vim pꝛobationis obtinẽt, quã indicia:vt patet in diffinitione eius data in rub.ff̃.⁊.C. de pꝛoba. debes diſtinguere inter pꝛeſumptiones iuris ⁊ de iure,⁊ quantum ad eas dic, vt plene dixi in.l. ſi duo. 3. de acquir. hered. poſt gloſſ.Et inter pꝛeſumptionem iuris, aut hominis, ⁊ be ſimul coniuncte plenam faciant pꝛoba-⸗ tionem:yvt patet in.l.ij..etas.in gloſ..de excu.tuto.⁊ in c. illo, vos. extra de pigno.⁊ in. c. ad noſtram. eęxtra de em⸗ ptio.⁊ vendi. In quihus locis per Innocen.quod tamen intelligerem, quantum ad ciuilia, quantum autem ad cri⸗ minalia, ſi eſſent pꝛeſumptiones vehementes:vnde poſſet ex eis quis puniri, debebit tamen iudex penam modera⸗ re:vt in.c.afferte.⁊ qð ibi per Inn.extra de pꝛeſumpt᷑.Et facit quod not. Joan. And.in addi.Spec.in tit. de aduo. ¶ Quarto not ibi, vel participes. coniuncta glo. argu. ꝓſi reperiatur quis occiſus/⁊ aliquis in domo cũ eo exi⸗ ſtens,⁊ etiam tacens, pꝛobatur ex boc bomicida, aut par⸗ ticeps criminis fuiſſe:licet quidam faciant diſtinctionem ex dictis Bar. in..ſi.j. de queſtionib. conſyderando quali- tatem perſone.arg.l. non omnes.§.a Barbaris.j. de re mi lita.⁊ de reg.iuris.l.ſemel malus.Sed talis diſtinctio non eſt bona:quia tex.loquitur bic in ſeruo impubere, cuius conditio eſt, vt nunq́ᷓ; pꝛeſumatur dominum occidiſſe. ar⸗ gumen.not.in.l.j.C.de ſicar.in gloſ.⁊ tamen tex.iſte cõcur/ rente eo, quod ſupꝛa dixi, pꝛeſupponit talem homicidã, aut criminis participem.Et ideo dicendum eſt, ſed non bene dicere Bald. qui hic colligit boc notabile, ſed re⸗ ctius eſt dicendum, quod talis ex boc particeps criminis non pꝛobetur. Sed contra eum quecunq; perſona ſit, ſiue boneſta, ſiue inboneſta cauſetur pꝛeſumptio, aut indiciũ: ex quibus poterit ad toꝛturam deueniri. Ad boc not.per Barto.in dicta.l.fin.⁊ que ibi plene dixi, ⁊ tex. in. l-..cum dominus. 6. eo. Csubſt — ubſtitutusetiam 3 ſequens. necem teſtatoꝛis vin⸗ 4 dicans, non pꝛefertur fiſco, qui in loco beredis necem defuncti vindicare negligentis, ſucce⸗ dit. hoc dicit.Et intelligit Barto.multum not. hanc legẽ etiam ſi per inſtitutum nõ fuerit adita pꝛimo:quia ſi adi⸗ ta fuiſſet, bec nulla haheret dubium: cum ſubſtitutio adi⸗ tione fuiſſet extincta:vt.l.poſt aditam.C.de impuberum. Secundo:quia hoc videtur tenere glo.in.l. eam quam.C. de ſideicom.cum alijs pluribus ſimi.allega.per eum licet aliqui tentent hic dicere contrarium, dicẽtes hoc eſſe im⸗ poſſibile:quia ſi pꝛeſupponimus bereditatẽ a tali, vt ab indigno auferri, ergo opoꝛtet pꝛius heredem adiuiſſe: vt l. ex facto.. Julia.a. de vulga.⁊ pupil. Sed hoc nunc obſt. pꝛimo per.l.cum ⁊ fiſco.S. eod.vbi hereditas applicatur fiſco.licet in caſu illo beres adbhuc non adiuerit: vnde ſe⸗ quaris Bart. Summarium.. Statutum, quod poſſit ex cauſa in totum tollere le⸗ gitimam. 1 1 i Cum ex parte heredi. Vgian defuncti nõ vlciſcit᷑, oĩa vt ab indigno auferuntur, ſiue ex teſtamẽto, ſiue ab inteſtato,: fiſco applicant̃. h. d.( Mot. ni.huius§.qui eſt arg.ꝙ licet alias ſtatutũ in totũ nõ poſ⸗ ſit tollere, ſed bene minuere legitimam filio debitam: vt aa 185 —— ͤͤͤͤ·,·, — —— enn 8 2 * —4, e. in ae — a Auxilium, kerre multis modis quis di citur. videoĩno no.dictũ Bal. in.ldata. inpe. col.in verſi.fed Pone ꝙ Titiꝰ rixabatur cũ Seio ſuperue nit frater. C. ꝗ accu.⁊ Lud. in 1.j§. fed in eo. in pꝛin. 5. eo. et in. F. potuiſſe. ĩ fi. a.l.-⁊ Bal. in. l. raptoꝛes. in pe.col.C.de rap.virgi. per Dyn.in regula, indultum. de reg. iur. in. vj.a per Cyn. C. de nup.l. ſancimus.⁊ per Har.in.l. Titio§. Titio gene⸗ ro.de condi.⁊ demon.⁊ Bal.in.l.cum lege. C. de epiſ. cler. ⁊ in.j.⁊ in.l.ius naturale de iuſti.⁊ iure. ⁊ in.I. fin. C. de bo⸗ nis que liber. eſt tex.in.c. Rainutius.qui non eſt alibi, ibi vᷣm conſuetudinem Tuſculane ciuitatis.extra de teſtam̃. attamen t ex cauſa poterit ſtatutũ in totũ tollere ipſam le gitimã:vt in ſimili dicit hic tex.in patrono, cuius legitima in totum tollitur:qꝛ necem liberti non vindicauit. Pꝛoce dit enim hic argumentũ, vcʒ de legitima patroni, adlegi⸗ timã filij:vt.l.fi.⁊ ibi per Bar.ff de lib. agnoſ. Summarium. Aendere quis cogitur fauoꝛe libertatis. — 7 ¶ Ob necem dñi ſeruus 3* O mino. communis ſi dictam necẽ d 2 manifeſtauerit, conſequitur libertatem, data A4tamen ipſus eſtimatione cõmuni domino pꝛo eius parte.h.d. ¶ Mo.ꝙ; j fauoꝛe libertatis cogitur quis vendere. Ad quod. S. de acquir.hered.l.ſi ſeruum quis.in pꝛin.s. de vulg.⁊ pupil l.ſi ſeruus. C. de commu.ſeruo ma- numiſ.l.j.cum ſimi.inſti. de donat.g.fi. ſic licet alias eme⸗ re a pꝛincip.ſit voluntarium:tamen hoc caſu fallit fauo⸗ re libertatis. Summarium. & Seruus in materia huius tituli: an toꝛqueri poſſit ſine indicijs. Kius de ſe Et videtur hic *pꝛobari, ꝙf ſeruus Anon pꝛecedentibus indicijs toꝛqueri poteſt in Amateria buius tit. Ex quo dicit pꝛius. Et hoc ſecundum Bartol. hic, qui dicit hoc tenendum: ⁊ octe-⸗ nere Dyn. in dicta.l. de queſtion.⁊ non bene videre meo: vt patet in.k.j. item illud. 5. eo.⁊ in..eo autem tecto. ea.l. Nec obſt.iſte tex.qꝛ dicit pꝛius habito reſpectu ad hoc, vt pꝛius de ſe conſiteatur,: poſtea de mandantibus necem poſtuletur.⁊ ideo dicas:vt dixi in. l. ſi certus..ſi appeti⸗ tus.dum deſtruxi allegando gloſ.ſingu.in.l. interrogari. C.de queſtionib. — 1 Etiã, qui ſuc⸗ *— 8 X inofficioſo. Ltianc eſt ab inteſtato, moꝛtem defuncti ylciſci tenet. h. d.c. Um dominus. L.uamo S 4 S 5 8 1 3 —— (¶ Penqéte iudicio ſu⸗ Tres Qul. enairnneſ occiſi, beres res bereditarias ⁊ maxime tẽpo-⸗ re perituras alienare poteſt. b. d. vna cum glo. Et vide ad hanc legem in ſimili in...pꝛo berede.in pꝛinc. 5.de acqui r.hered. KRopter veneni. ſeuar io ab extraneo facta, non impedit heredẽ adi⸗ re. ſecus ſi a familia facta eſſe dicatur. h. d. Et ratio in vltimo dicto huius legis colligitur ex.I.iij. 5. ſi alius.ð. eo.vna cum bae literaac. MNeptis ue. ¶ ZActiones confuſe per he/ .„Q reditatis aditionem non re⸗ ſuſcitantur, ſi ob negligentiam, vel dolum beredis moꝛs teſtatoꝛis vlta non ſit: ſecus ſ pꝛopter culpam. h. d. Et li⸗ cet quidam dicant bunc.. non eſſe alibi, attamen eſt ſimi⸗ lis in.l. beredem.j. de his quib.vt indig. Pꝛenidis(Mon reputatur heres indignus, ⁊ſi a ſententia ſuper iudicio vindicte lata, non pꝛouocauit. Poc dicit. boc 3utem pꝛocedit, niſi alias, vbi conſtat beredem malam cauſam babere. Tune Ludo. Roma.in pꝛimam Info:˖. part. enim pꝛouocare non teret᷑, ſecus ſi bonam: tyno diſtinctio in.l.bonam. Cde adminiſtrtuto Vndoba bes tem etiam non tenetur, i non appellauerit cum pꝛo nn⸗ tentia pꝛeſumatur:vt.l. Perennius.§. Caia. de euic err de de renunc.c. in pꝛeſentia.extra de electio c. querelam a de ſtatu bomil.ingenu um. de regul. iuris.l. res in dicate cum ſimi. Si tamen appellauerit, pꝛoſequi ten etur argr. not. in.l.ſi Pꝛocuratoꝛem§. ignoꝛantes. 6. mand in linui tis. 3. de pꝛocur. Sunni⸗ Gummarium.. — Petitio bereditatis, qu e competit fiſco pꝛo auferen dis bonis heredi indigno, quando duret yltra decẽmum — 2. Aius Seiuns. KEiulhs a⸗ 4ℳ 4 c0 8 contra beredes homicidis iam condemns L tis, etiam eis moꝛtuis decennio expirat. hoc 1dicit. C Ho. ex hac lege ſingula.limitatio.; ad. lin cogni⸗ tione. S. co.vbi per Bart. quod illud quod dicitur ciuilem Petitionem hereditatis fiſco competentem pꝛo auferen⸗ dis bonis ipſi beredi, vt ab indigno quinquennio fmniri eſt verum ante accuſationem factam de bomicicis, ea au tem fin ita, talis actio durat etiam vltra decennium, et ſta debent intelligi dicta in.l.in cognitione. In glij ibi in alio caſu. Noquitur ſingulariter iſta gloſ. im legentes, l.in cognitione.circa pꝛincip. habet tantum locum, quan⸗ do hereditas fiſco applicatur, pꝛopter non habitam que⸗ ſtionem de familia, ſeu ſupplicium de ea ſumptum: ſcens ſi hereditas applicetur pꝛopter inultam necem defuncti contra occiſoꝛes: ꝗ tunc habet locum heclitera. Iſta ta, men non appꝛobat Bar. nec in.d.lin cognitione. Sec eli, ter ſoluit ponẽdo pꝛacticam quantum ad materiam iſta⸗ rum legum,: dicas vt hic, ⁊ ibi per eum. e Summarium.. 1& Coactus acceptare cõpꝛomiſſum er diſpoſitione ſta⸗ tuti, ꝙ poſſit a compꝛomittentibus petere cautionem de damno:quod per compꝛomiſſum incurſuruseſt. e beredi ex iuſta cauſa, puta per reſtitutionem fideicõmiſſi, be⸗ reditatem adire, pꝛopter babitam vindictã de nece defuncti.h.d. cum.l.ſeq.¶ Et per banc limitant lſi ſequens gradus.ʒ. eod.vcʒ quod illa lex non habeat locũ in coacto adire, vt fideicommiſſario reſtitueret, etia ante vindicatam necem.Eỹt per hoc non pꝛeindicatur illi, qui ſubſtitutus eſt ſideicommiſſario.qoð no. ¶ Ho. in.l.ſi quis quaſi.ꝙ ille non meretur penam ſenatuſconfulti, qui co/ actus adiuit, vt hereditatem reſtitueret. Putarem tamẽ tali heredi anteq́ᷓ; adeat canendum eſſe per fideicommiſ ſarium,ſi ex hac aditione allegat ſe aliquod damnũ poſſe incurrere:vtputa penam cẽtum aureoꝛum, que incurrit Pꝛopter apertas teſtamenti tabulas ante vindicatam ne- cem:vt..j. pꝛoxi. in fi.⁊ hoc per.l.apud Julia.in pꝛincijad 1 Treb. Cr Per quã no. dicit ibi Bar. qð ſi ex foꝛma ſtatu ti quis cogitur acceptare compꝛomiſſum in ſe factum, ꝙ poteſt ille in quem factum eſt compꝛomiſſum petere cau⸗ tionem a compꝛomittentibus de damno,/ſi quod pꝛopter compꝛomiſſum eſſet incurſurus.qð not. Summarium. 1&☛/ Statutum, ꝙ ſi villa non ceperit malefactoꝛẽ, punſa tur in centũ, ſi fuerunt plures malefactoꝛes, an puniek vil la in centũ pꝛo quolibet non capto, an pꝛo omnibus: Ad⸗ de Bar. ⁊ ibi Ro. in. l.cum exbibuiſſet..ſi.j. de pub. 2 Fuga, quam pꝛobationem faciat:⁊ vide nu.* 3 Statut o, an poſſit induci, ꝙ fuga faciat plenam h'ha⸗ tionem ⁊ ſic ꝙ pꝛobatio inualida pꝛo valida babeatur: ds tra bannitum non 4 Statuto non poteſt induci, quod contra b poſſt gae umttun — auband ſc V aunm dlc k fen n poſci terponiä anaplunet run Kchautn walkol 4 1Ä 5 — arkattugantem jtrlanonceper inins nikem nulum ilactpertranded muszanreroincentumpio raanoincuckurerltens näteademdiſeipinalinten cachlga. Sedhic datut moqpolibet connicto in wnirturpenain vilanmfn (Pꝛetereanumerusp vtmaltiplicationem penari Aariaffde coleililpeaſ tdeinquente non apto de un Pꝛetereaatertoquc roeinquentes:yt.deiniur.. ütamuiaSipluresdelinqu nteinterneneruntiin vilanon nimguarierjad Turpilla (Petera iſtatutum ſngulan mpehendit eiuriſom iudi ſberautem verbacuminſ rüͤtpenamin pooynodelin anidur impoſuiſeproguoli mPreterea pnuſqulcz nun nülgturgtolſfamiiaciali Vnaenidun multple fardeeſdeprinadeleelne 5 anam amen partemt üenran eet ſotAreperidtenuiſſe Augüdanleymae iot eianpi 7,5 dds cNe 9 fſerw ſw dat — A d 89 duad. Ptare coͤpꝛomiſdi apromittentibere V compromiſſume ataper reſttunomei an adire pvptattai cum lſco.(Ftxas dod. vcʒ quociigns deicommiſcrvrtte Et per boc nongttt commifferocouiu cetur penan ſauua recitatem refttant dcat cncndun tari monc legetſeän enam cctumarGne, ſawent thuls n 7a . Sd Se bocper aoc., oſſit pꝛobariper vnum teſtem, non reddentem ſufficien ionem dicti ſui. emnnen poſſit induci, qò ſtante rumoꝛe de commiſſo delicto, fugiens capitaliter puniatur? Statutum non poteſt auferre citationem, que eſt de iure diuino. Delictum in committendo, qõð ſit grauius delicto cõmiſ⸗ ſo in omittendo. Adde bonũ verbũ Floꝛi.in.l.lege Aqui⸗ lis leuiſſima.in fi. ð. ad leg. Aquil. 9 Fugiens ſemel a carceribus, non eſt fideiuſſoꝛibus rela- andus. Earceratus, quando ſit diligenter cuſtodiendus:⁊ quan⸗ do non: Io Statutum, qò qui denunciauerit, babeat cẽ᷑tum:tale pꝛe- mium de quibus bonis ſolui debeat: 1 Pena aſtatuto pꝛo delicto impoſita, qò pꝛo dimidia ap⸗ plicatur fiſco:⁊ pꝛo dimidia offenſo:⁊ quando non: Pena, quando partim applicatur fiſco, et partim parti, qualiter in hoc ſit ferenda ſententia: — Lege Coꝛ 4 8 Ege Tornelia. nelia daĩ᷑ pꝛe⸗ Yjmium quinq; aureoꝛum pꝛo quolibet ſeruo cõ uicto de nece teſtatoꝛis, ipſi conuincenti, ſecun mam bic traditam. h. d. ¶ Ho.qð rquolibet ſeruo conuicto datur ſingulare pꝛemiũ ipſi conuincenti.Et hoc facit ad elegantem queſtionem. Pone, qð ſtatutum dicit, qð ſi villa non ceperit malefactoꝛem puniatur in centum: modo fuerũt plures malefactoꝛes in territoꝛio ville, quo- rum nullum villa ceperit:an debeat puniri dicta villa pꝛo omnibus:an vero in centum pꝛo quolibet nõ capto. Pꝛo boc pꝛimo inducitur beclitera, arguendo ſic: contrario- rum eſt eadem diſciplina.l.inter ſtipulantem.§. ſacram. de verbo.obliga. Sed hic datur pꝛemium iure determina⸗ tum pꝛo quolibet conuicto ſingulariter ipſi conuincenti: ergo infertur pena in villam ſingulariter pꝛo quolibet nõ capto. ¶ Pꝛeterea numerus perſonarum aut rerum in- ducit multiplicationem penarũ. Ad hoc.de termino mo. J. Agraria.ff.de colle.illi.l.pe.⁊ ficum ſimi. Ergo pꝛo quo- Ubet delinquente non capto, debet pena in villam multi⸗ plicari. C Pꝛeterea atertio quot ſunt perſone, tot viden tur delinquentes:vt.j.de iniur..ſi plures.3.de iur.om.iu- di..ſi familia. Si plures delinquentes:ergo plures negli⸗ gentie interuenerunt in villa non capiente:ergo debet pu niri ſingulariter.j. ad Turpillia.l.in ſenatus.in fine pꝛinc. ¶ Puꝛetera ⁊ ſtatutum ſingulariter loquẽs pluralitatem compꝛehendit.de iuriſ.om.iudill.ſi quis id qð.de lib. exhi. iij.ʒ.hec autem verba.cum inſinitis ſi.Ergo ſtatutũ im- poſuit penam in.c.pꝛo vno delinquente tãtum non capto ita videtur impoſuiſſe pꝛo quolibet multoꝛum nõ capto/ rum. Pꝛeterea vnuſquiſq; vnum maleficium commiſiſſe intelligitur:vt.d I.ſi familia. cũ alijs allegatis:ergo ex mul titudine maleficioꝛum multiplicetur numerus perſona⸗ rum.Ad hoc.j. de pꝛiua.delic.l.nunquam plura. cum ſimi. Contrariam tamen partem tenuit doct. ſolennis Zll⸗ be. de Roſa.in. d. tractatu ſtatutoꝛum, in ſecũda parte cir ca ſi.quam etiam reperio tenuiſſe Bar.in.l.ſi cũ exhibuiſ⸗ ſent H.ſij.de publi.⁊ in.l.ex maleſiciſs..fi.ff.de acti.⁊ obli. ea ratione, que fuit etiam pꝛincipaliter Old. quia verum eſt, qð ſunt plura maleficia hoc habito reſpectu ad ipſos delinquentes: ſed quantum advillam, que tenetur, dicitur vnum maleficium:vt.d.l.ſi cum exbibuiſſent.Et ideo cum villa teneatur ex quaſi maleſicio:quia pꝛopter delictum al terius, vna tantum pene ſolutione liberatur: vt. l.j.. fina. cum duabꝰ ſeq.ð.de his qui deie.vel effu.⁊ plene ponitur per Bar. in. l. ſemper. in§. in ſepulchꝛo. j. qð vi aut clam.l. ſ pluresj.ſi fam.fur.fe. di.⁊ in l.item Mela.ſi plures.ff. adlegẽ Aquil.⁊ no. in.l.ſi multi.de publi. Quinimo dixit no. Bal. in. lj. C. de condi. fur. qð ſtante ſtatuto, qò quicũq; non ceperit malefactoꝛem, teneatur tanta pena: qð ſi plu- res fuerunt, et nullus eoꝛum cepit, ſolutio ab vno facta omnes liberat. Cuius contrarium videbatur dicendum per dictionem, quicunq;, que eſt diſtributiua: vt per Bar to.plene de eius natura in.l.hoc articulo, quiſq;.de here- dibus inſtitnen. Sed ratio eſt: quia iſti tenentur ex quaſi maleſicio:⁊ ideo ſo.ab vno facta alios liberat:vt ſupꝛa di/ 2 xia hoc no.⁊ tene menti. Item ponit bic Bar pleniſ⸗ Ad ſenatuſconſultum Silllanſanum. ſimam diſtinctionem quomodo qualiter fuga plenam, aut ſemiplenam pꝛobationem inducat. alleg. gloſ. de qui⸗ bus hic per enm. Adde, qð inquantinn communiter con cluditur, qò fuga, licet ſemiplenam pꝛobationem nõ indu cat:attamen cauſat pꝛeſumptionem magnam:quod tamẽ limita pꝛimo, niſi quis timoꝛe familie aufugerit, et poſtea ad iudicium acceſſerit: quia tunc pꝛioꝛ fuga nullã pꝛeſum⸗ ptionem inducit, tanqᷓ; ſit purgatio facta per ſubſequen- tem ſpontaneum aduentum.ſᷣm Barto.in.l.quis ſit fugi⸗ tiuus..j.ð.de edili.edic.vt pꝛobatur expꝛeſſe in illo tex.cũ ſeq..Secundo limita verum:niſi illum fugientem aliqua pꝛobabilis cauſa excuſet: vtputa timoꝛ partialitatis, aut inimicitie:quia tunc fuga nullam facit pꝛeſumptionem:vt pꝛobatur in.d. l. quis ſit fugitiuus.§. apud Labeonẽ. Itẽ adde, quod licet fuga de carcere plenã inducat pꝛobatio- nem contra carceratum. per.l. eos. j. de cuſto. reo. imita verum quando aufugeret carcere ſtante clauſo: ſecus ſi carcere exiſtẽte aperto:vt ſingulariter dixit Guil. de Cu. in.l. ſuccurritur.. ex quibus cau.ma. et idem ſequitur bic Bal. ¶ Inquantum tamen dicit, quod fuga ſuſpicionem inducit in delictis. Roc ſingulariter limita per dictũ eiuſ dem in.lij.per illum tex.in finalibus verbis.j. de bonis eo⸗ rum, qui mo:.ſibi cõſci.hoc verum ſi aufugit quis ante ac- cuſationem de eo factam:ſecus ſi poſt:quia tunc ei licitum fuit, vt ſanguinem ſuum redimeret. per illum tex. quodeſt mirabile.Et ita vidi pꝛacticari. Dum mihi accideret: di⸗ cebam illud dictum Bar. dupliciter eſſe limitãdum. Pꝛi⸗ mo, vbi quantũcunq; accuſatio nõ interuenit:attamen in⸗ teruenit ⁊ poꝛrectus fuit iudici libellus minatoꝛius de ac- cuſando: quia ex hoc reſultat in multis caſibus effectus idem, qui reſultat ex libello accuſatoꝛio:vt habes tex. qui non eſt alibi inl. ſi miles..ſocer.ff.de adulterijs. Secũdo, niſi alia iuſta ſuſpicio laboꝛaret contra fugientem:qꝛ tunc etiam fuga arrepta poſt accuſationem vna cum hoc, ma⸗ ximam ſuſpicionem inducit.argu.eius quod dicimus in.l. fi. C.qui numero tutelarum.cum ſimi.Et ita dupliciter li⸗ mitabam dicta Barto. ad que addas gloſ.valde no. quam ipſe non allegat in authen. de exhi. re. ſ. ſi vero etiam qui⸗ dam.in fi. gloſ.vbi familiaris recedens fugitiue, videtur res que in domo non reperiuntur, furatus eſſe.( An au tem ex ſtatutotfieri poſſit, quod fuga in delictis faciat ple nam pꝛobationem eo caſu, quo ſuſpicionem faceret de iu⸗ re communi: ⁊ videtur quod ſic: quia poteſt validare in⸗ ſtrumentum pꝛobatoꝛium, quod ałts ad pꝛobandum erat inualidum.extra de fide inſtrumen.c.cum dilectus.⁊ pꝛo/ batur extra de pꝛobatio.c.ij. ergo et ita videatur validare poſſe aliam ſpeciem pꝛobationis.Et pꝛo hoc qð no. Inno cen.extra de fide inſtrumẽ. c.cum P.tabellio.vbi dicit, qõ licet conuentione partium fieri nõ poſſit, qð ſcriptura pꝛi uata plene pꝛobet:attamen cõſuetudine ſic. ¶ Tertio ad idem..de aſſeſſo.l.conſiliarios.cũ alijs hic alle.per Bar. in quibusdicitur fugam facerè plenam pꝛobationem. In contrarium tamẽ videtur.Et hoc eſt veritas:quia tale ſta tutum eſſet contra ius cõmune, quo cauetur quem ex pꝛe- ſumptionibus non poſſe damnari:vt.l.abſentem.j. de pe⸗ nis..fi.j. de queſtio. eo.titu.l.j..diuus Seuerus.C. eo. titu. l. militis..opoꝛtet. ¶ Pꝛeterea ⁊ ſi ſtatutum non poteſt facere, qð debitum vſurarium per vnum teſtẽ pꝛobetur: vt plene diſputat. Fede.de Senis.xvij.conſilio.aliqui ha/ bent.xviij.ergo ⁊ ita in ſimili non poſſit facere, qð pꝛopter fugam cuius pꝛobatio minoꝛ eſt(cum ex ea reſultet ſuſpi cio) quam dictum vnius teſtis.vt lcum pꝛobatio.in gloſ. S.de pꝛoba. ¶ Quinimo dicit Bal.in.l.ſolam.in fi. C. de teſtibus.⁊ in..ſi non ſpeciali.in fi. C.de teſta.qð non poteſt ſtatutum inducere, qð cõtra bannitum poſſit pꝛobari per vnum teſtem tantum non ſufficientẽ cauſam dicti ſui red/ dentem:quia eſt contra ius gentium:vt in.c. cum eſſes.ꝛ in cap.relatum.extra de teſtamen.3. de teſtibꝰ.vbi numerus C. eo.titu.l.iuriſiurandi.ergo multo minus videtur indu⸗ cere poſſe pꝛobationem, de quo agimus:licet in contrariũ multum vꝛgeat illud, quod videmus de iure communiin⸗ ductum, videlicet vt pꝛeſumptiones plene pꝛobẽt:nec con tra eas admittatur alia pꝛobatio:vt.l.fi. C. ar. tu.l. antique. C. ad Aelleia.l. fi. C. de non numera. pecu. cum ſimi. Aeri⸗ tas tamen eſt, qð tunc dixi:nec obſtant. c. allegata. quia lo⸗ quuntur in pꝛobationibus circa ciuilescauſas, de quibus agitur de minoꝛi pꝛeiudicio, quã in cauſa criminali. iuæta aa üj 186 — — — ———— 4 4 8— 434—, — aee 5 e ₰— am 2 — 1 —————————— 3 ——— 2—y—y——— 1 2 4 1 ———— 8——.——— 2———————— 3 ———————— —————. 3—— 5 —.——* 2 v — N*—.—- 2 6—— E— 4 =— — 8 1 7 ‿ 1 56 BG ĩ½— 2☛☚ũ4ℳ Ludo. Roma.in pꝛimam Int Lin ſeruoꝛum ffde pe. in. 5. ſi. Itẽ nec leges pꝛoxime: qx lo quunt inpꝛeſumptione iuris ⁊ de iure, nõ auté in pꝛeſum Ptionibus que reſuhtãt ex ipſa fuga. Scðo quero vlte- rius, an † ſtatutum poſſit facere, quoq ſtante rumoꝛe de commiſſo delicto in ciuitate fugiẽs capitaliter puniatur: Et bꝛeuiter debes dicere, qð eo caſu quo exfuga nõ reſil tat, niſiſuſpicio: ꝙ aut tractamus, an poſſit puniri ratione delicti cõmiſſi, aut ratione alicuius accuſationis genera⸗ liter intẽtate. Pꝛimo caſu aut aufugiẽs eſt citatus, ita qð eſt contumax, ⁊ tunc poſſit virtute dicti ſtatuti. Item ⁊ra tione cõtumacie, que eſt hoc caſu delictum: vt. l. Oömne deli ctum..contumacia.⁊ quod ibi not.per Bart.ff̃.de re mil. ⁊ per Cy.in rub.C. de crimi.ſtellio. Aut non fuit citatus,⁊ tunc nullo modo valeat ſtatutum. Pꝛimo q aufertur ci⸗/ 6 tatio, † que eſt de iure diuino:vt in cle. paſtoꝛalis. de re in dic.⁊.I.diem pꝛoferre..ſi quis litigatoꝛum.⁊ ibi not.5. de arbi.⁊ ponit Bar. in extrauag. ad repꝛimen. ſuper verbo, nilia iudicij.⁊ qꝛtolleret defenſionem, qð minime fieri po⸗ teſt. C. de iure ſiſci.l.defenſionis facultas.lib.x.a.dę iuſti.⁊ iur. I.j ⁊.l.intantum. ¶ Tertio:q condemnaretur ex pꝛe⸗ ſumptionibus, qð non eſt admittendum, vt dixi.⁊ hancdi ſtinctionem ſumo ex verbis Bal.in. lj. C. quomodo⁊ quã- do iud.Et pꝛedicto caſu putarem ſtatutum non valere:qꝛ ex contumacia non poteſt quis capitaliter condemnari. ſecundum gloſſ.iiij. queſtio.j. in ſumma. quam Bald. dicit non eſſe alibi in.l.data.in repetitione.C.qui accuſare non poſſunt. Ergo multominus pꝛopter fugam ſimplicem. ¶ Altimo circa hoc ad id, quod dixi ſupꝛa limitando 7 ſingulariter dictum Bartol.† in dicta.lj.de bon. eoꝛum. CAlterius tertio limita, niſi poſt accuſationẽ gs effra⸗ ctis carceribus aufugeret: qꝛ tunc contra eum pꝛocedit᷑: vt contra confeſſum de crimine:vt..iij.6. eo.⁊..fi. de cuſto. 3 reo. C In gl.ſuper verbo, admiſiſſent. ¶ Hot. grauius eſſe delickum cõmiſſum in cõmittendo, qᷓ; commiſſum in omittendo. concoꝛ. cum hoc. S. eo.l. diuus.⁊ gl. 5. ſol. matr. ſi moꝛa.ð. de actio. emp.l. apud Julianum. circa pꝛincip. ¶ In gl. ſuper ver. ſi ex vinculis. Ho.ſignãter banc gl. qð 9 licet t als conuentus non eſſet incarcerandus, nec fideiuſ ſoꝛibus relaxandus, tamen vbi fugit ſemel, carcerandus eſt,⁊ꝛ diligenter cuſtodiendus, ⁊ pꝛopter hoc amittit be- neficium. l.j.j. de cuſto. reo. cum ſimi.gl. eſt hic multum no. digna. Et miro:, quod nullus facit mentionem. Et ex hoc eſultat intellectus ad glo. quam ſemper allegamus in.i.ſ ego pecuniam..de condict. ob cau. circa mediũ. quod vbi quis eſt de delicto abſoluendus, non eſt ita diligenter eu⸗ ſtodiendus, ſicut ille qui cõdemnandus. ⁊ pꝛopter hoc ex⸗ cuſantur cuſtodes carcerum:qæ illud verum, niſi talis fe⸗ mel aufugerit:vt hic. Item quod dicit not.in..ſi vt certo, S.nunc videndum.cum̃ gloſſ.ð.commodati.quod non eſt ita diligenter in carceribus cuſtodiend us ſenex, ſicut iu⸗ uenis:qꝛ hoc eſt verum, niſi interuenerit, qò diri ſupꝛa.Et qualiter quis dicatur diligenter cuſtodiendus.gl. habes 10 in lij. de ſeruis fugi. Not. ex. pꝛeter. argumen. quod ſi ſtatutum dicat quod quicunq; denũciauerit maleſicium, habeat centum talis in pꝛennum. Dꝛimo debet ſolui ex donis damnati, qui ſi non eſt ſoluendo, ſoluitur ex bonis tiſci:vt hic per Bar. ad quem addas in.lllege Coꝛne. circa f.j.de iniux. ¶ HNot ex.ʒ.palam.qꝙ vbi pena imponitur a ſtatuto, in dubio intelligitur, ꝙ medietas applicet᷑ fiſco,⁊ reliquũ conuincenti delinquentem.Cum hoc concoꝛ.liiij. §. qd autem.s.de his qui deiecer.vel effuder.Alia autem iura videntur dicere quod in totum applicetur parti: vt l.nin. j. de lega. ff. de ver. ſign. l.ſi cui. Alia autem quod in totum fiſco:vt in.c.j.que ſint rega. in. lq.K.mulctarum.C. de modo mulc. in.l. iubemus.. his iudicibus.in gl. C. de ſacroſanc.ecc.⁊ in.j.iij.circa pꝛin.de ſepul.vio. Et ideo po/ tes dicere, qðò aut lexloquens de pena introducit action aut accuſationem, aut ſumus in dubio. Pꝛimo caſu lo- qunntur iura dicẽtia, penam applicar i parti. Et hinc re- fultat, ꝙ pena que reſultat ex contractu, nunq́; applicat fiſco in dubio, ſed parti. Id hoc. C. de tranſac.iſi quis ma ioꝛ. ff. eo.tit l. qui fidem. CSecundo caſu loquuntur iura dicentia, applicari fiſco, niſi ſtatuta aliter diſponant: vt hic. ¶ Tertio caſu dixit Bar. in.l. A graria.j. de ter. mot. in dubio applicari fiſco, per iura vltimo allegata. Aidet tamen melius foꝛe dicendũ ex verbis Bal.in. l. ſed ecce. C. de epil.⁊ cle.vbi de boc poſuit, ꝙ aut id pꝛopter qõ ſtatu- oꝛ part. tum imponit penam, incidit in actionem cit applicatur pena parti. arg. d.l. ſed ecce.⁊ in aut. de ecclti §. cumibi alleg. Aut incidit in crimen, ⁊ tunc vera ſit, it. nio Bar. ad hoc.j. de crimi.ſtel.l. de periurio. cum alij Opi per Bar. allega. Sed ylterius queritur: pone ISibi tum dicat, ꝙ medietas pene applicetur accuſanti bamn tum ⁊ reliquum fiſco: qualiter in hoc erit ferenda ſe. tia? dic ꝙ iudex decernat totam penam fiſco applican 8 cum hoc, ꝙ medietatẽ det accuſanti, aut conuincentl hoc colligitur ex verbis tex.in..ſ enatus H. ſenatus J0 9et ibi per Bar.j. de iure fiſci.⁊ in. j. C. de iur iſci ib x od C. quando ⁊ quib. quarta pars deb.l. ij. eo. tit. Dunſot it men per fiſcum erit fienda, ſed poſtmodũ electio eſt d 1 da parti:vt pꝛobatur in.l. edicto.j. de iure fiſci.⁊ in.lj Cn his qui ſe defer. lib. x. quod not.⁊c. C.de Summarium.. 1 Syndicus qui tenetur denunciare maleficia, an excu ſetur, ſi alius pꝛeuenit. deicommiſſum.& ea, quod quis ab berede aliquid ex teſtamẽto Pꝛoueniens acceperit, evndẽ de non vlta moꝛ⸗ te defuncti accuſare non pꝛobibetur. hoc dicit. ¶ Et not vnum qð dieit hic Gar. limitando totum iſtum titulũ ve ꝙ dicitux heredem teneri ob non vindicatam necem de⸗ functi, eſſe verum, niſi alius eum pꝛeuenerit occiſoꝛes ac⸗ euſando, per. l. ſoꝛoꝛem. C. de his quib. t indig. i Eœt hoc 1 facit ad. q ſyndicus † ville tenet denunciare maleficia cõ⸗ miſſa ſub certa pena, an excuſet᷑ ſi alter denunciando pꝛe- nilem„d tunc nenerit:c eſt arg.l.ſoꝛoꝛem.ꝙ ſic,⁊ pꝛo hocj. ad Tertull. ij..ſi mater.de liber. agnoſc.jj. de ture fiſci.d.l. edicto. Ni⸗ detur tamen, ꝙ ſi denunciatio aut accuſatio eſſet minus ſufficienter a pPꝛeueniẽte inſtructa, teneretur ſyndicus ſub pena intereſſe, pꝛopter intereſſe rei publice. Ad poc.lij S.non ſolum.j. ad Tertul.⁊ maxime cum timetur de colln ſione. Ad hoc.C.de diuer. indi.lij.j. Et ideo tali caſu nõ excuſaretur ſyndicus.licet fuerit Pꝛeuentus. Et ita intelli go Alber. de R oſa. qui poſuit hanc queſtionem in tract. ſtatutoꝛum in ſecunda parte.⁊ qð dicitur in.d. lſoꝛoꝛem.⁊ maxime per Gal. ⁊ facit ad Panc. q.l. arcellus fij. ad T reb. i.l. ſi anteqᷓ;.S. eo.⁊c. ¶ Si quis aliquem teſtari pꝛobhibue. Rub. d Summarium. 24. 1& Caſus quibus quis perdit hereditatem, in qua be⸗ res inſtitutus eſt. 2 Dolus meus, quando altert noceat: ¶ Super glrub. aliam cauſam ponit perdende hereci- tatis, ſub.⁊ applicande fiſco.⁊ dic aliam, ſcʒ ab aliis cten- 1 tis in tit. pꝛeced.( In gl.ibi, ⁊ ¼ quando cogote vt alium inſtituas, ⁊ iſti duo caſus non habentur in boctit Sed in I.j. C. eo. tit. Sequentes vero duo caſus bene habentur in hoc tit. Item aduertendum q in iſtis pꝛimis duobus ca ſibus opoꝛtet ꝙ interueniat violentia cõpulſina talis que induceret actionem, qð metus cauſa, veliudicis officium, vel aliud remedium reſciſſoꝛium ſᷣm ea, que not in.linter⸗ poſitas. C. de tranſac. ad hoc vt inſtituto auferatur here- ditas, ⁊ applicetur fiſco, in alijs ſecus. Et ita intelligo, qd not.j. eo.j.fi. Sed in duobus caſibus ſequentibus non ex- pedit, ꝙ interuenerit, ſed ſufficit qualitercunq; impedie- rit teſta ri,vel teſtamentum mutari pꝛocurarit operando cum notarijs, aut cum teſtibus, vt non veniant: vt in. j. in pꝛincip.⁊ etiam in.l. ſecunda.in pꝛincip. Item in pei⸗ mis caſibus pꝛopter violentiam punioꝛ criminaliter: vt dicta.lij. C. eodem. Sed in duobus ſequentibus ſe us: q metus yel violentia nõ interuenit, niſi foꝛte fuerit mi⸗- natus teſtibus, aut notario:qꝛ tunccrederem debere pu- niri extra oꝛdinem, cum ſit res mali ebempl Jta nobei 8 119 undebekn rugd. Firen agi trat jeo.— „Salnl. rorallborn hibentemabord Vpllsmeus glan perueniat be tiam renan ſerat inckituta dliatur iſco A nrquengo inpeciuitpao ncenſtteſtes:rt impn riipobibuerittſczminis rrwingrederetnr, velſubſ na neritimpecitus facto ordebere ei actiones Hon tensa quo minusiyſoiurel winotettamentoquominn nctte:Rlcus anferet anq intilberam ſic,3 depulg. asSſergoſcus mibi daret, tionem mouereytnotinli encreiſe Punituretiamit anteſtornolueritinſtitner aem onſeqni quetranſtad nantraprobibentem addn Sanponia deleg jiij täunaobabettmſibfaiunn wlerauseſt erdolopꝛohiben adenfatet Etnoteriſt dunn uispohidere eſteore mun galtſts ingraci Crt denuncisroaanid micte mſtractatogd, Pter mtereſtraau crtul maxinemde duer indiliiſieda slicct nertan qurpoſut baxra daparte.⁊qödena ct ad bancqlaal. ⁹ι AF 9 p 4* nuen teſtarigon ſ mmarun is eeraitbentinne. lt, ceat⸗ d Aten hocca- — intelligi, quod not. in.d.li. C. co. Sed in pꝛimis caſibus eſt delictum publicum, ſcʒ legis Jul. de vi publica,ſi cum ar⸗ mis, vel vipꝛiuata,ſi ſine armis, cuius pena eſt magna, ſc depoꝛtatio⁊ bonoꝛum pꝛiuatio, iſtos auté quatuo: caſus pꝛoſequere plene per Gar. in.l.ſ..j. eo. ¶. In gliibi, quidã ſecus:quia dolus meus non debet alteri nocere:vt not. in.d.L per.l. metum.§. aduertẽdum. ꝙ met. cau. Sed iſta opi.que ponitur hic verioꝛ eſt:q imo poteſt nocerealteri, quantum ad hocxt illi extoꝛqueat᷑ lucrũ, qò non habuit immediate ex dolo meo:vt.j.de doli excep.l.apud Cel⸗ ſum F. mandãani.⁊ not.in.ſed cum legitima.ſuper verbo exceptionem.⁊ eo:tit.ſi pꝛocur.l.ij...⁊. 3. de repu. hered.j. ſi iliaa.j.de colla.bono lj.g.is qui.⁊ facit.j.cod.l.j§.j. non autem debet nocere alteri, vt patiatur damnum de ſuo ſibi non acquiſito, pꝛopter dolum meum: bhoc tamen limi⸗ ta:vt not.j. eo.l. fi. & Summarium. Pꝛobibetur quis actum facere, nedum minis, ſed etiam verbis blandis. 2 Pena impedientis aliquem teſtari. Statutum puniens impedientem, vel pꝛobibentem loca- re, vel laboꝛare ſuam poſſeſſionem, ꝙ compꝛebendit pꝛo-⸗ bibentem laboꝛare volentes, velconducere. 4 Dolus meus, quando alteri noceat. mpediẽs quẽ G dum. aun ad pſum perueniat bereditas ab inteſtato, vel ſetiam remaneat in teſtamento, in quo erat inſtitutus pꝛiuatur hereditate, ⁊ ap plicatur fiſco. b.d. pꝛinc. huius legis, ⁊ lo ᷣ S 12 2 quitur quand impediuit pꝛobibendo notarium ingre⸗ di. Idem ſi teſtes:vt l.ij.in pꝛin.quam iunge cũ iſta.¶ In 1 texr ibi, pꝛohibuerit, t ſc; minis, ſub. blandis verbis, indu⸗- xerit,ne ingrederetur, vel ſub ſpe lucri. Sufficit enim, ꝙ teſtatoꝛ fuerit impeditus facto iſtius. ¶ In text ibi, de⸗ 2 negari debere ei actiones. Non ergo † pꝛopter hoc im⸗ a peditus a quo minus ipſo iure ſuccedat ab inteſtato, vel ex pꝛimo teſtamento, ⁊ quominus efficiatur beres, ſed nõ gaudebit: q fiſcus auferet tanqᷓ; non habenti voluntatẽ defuncti liber am.ſic.5.de vulg.⁊ pupill.ex facto.. Julia⸗ nus.Si ergo fiſcus mihi daret, non poſſit alius de boc queſtionem mouere:vt not.in.l.j.conſequenter. in pꝛinc. 8. famil. erciſc. Punitur etiam iſte alia pena, q ſi conſtat, quem teſtatoꝛ noluerit inſtituere, licet ille non poſſit bere ditatem conſequi, que tranſit ad fiſcũ, habet tamen actio- nem contra pꝛobibentem ad duplum:vt not.in l. Lucius. g. Sempꝛonia.j.de leg. ij.⁊.j..ij. C. eo. Et ſi pꝛohibens nõ ſit ſoluendo, habet in ſubſidium regreſſum contra fiſcum, qui lucratus eſt ex dolo pꝛobibentis:vt.l.ſi.in pꝛin.3.de eo per quem fact.eſt. ¶ Et not.ex iſto tex.coniuncta rubꝛi.qꝙ; videtur quis pꝛohibere teſtatoꝛem teſtari, ſi yꝛohibet no- tarium, vel teſtes ingredi.( Et iſtud facit ad queſtionẽ ſtatuti tdicẽtis,ꝙ ſi quis impedierit, vel pꝛobibuerit ali⸗ 1 aufan pontrti- quemlocare, vel laboꝛare ſiam poſſeſſionem, puniatur ta 141 „dic allr 1„„ ſasnon bebencee 2 4A74IG s rcrodlbdie —* 4 mr ceinilts ndum. 1 125 1.AGnt Ale er Soen vlolcned 22ℳ 3 46 -In 1,FAUNHlhe —„† Knlal li pena, ⁊ꝛ aliquis nullam pꝛobibitionem, vel minas fecit domino poſſeſſionis, ſed fecit eam volenti conducere, vel notario, velteſtibus, ꝙ incidat in penam ſtatuti. de hoc vide per Bart.in l.j. pec actio. ne vis fiat ei. ¶ In gloſſ. que incipit, imo. ibi, Solu. hict iſte pꝛoximioꝛ erat pꝛobi⸗ bens. ſeʒ ab inteſtato, ⁊ ſic ſibi ſoli nocet ſua pꝛobibitio, ſi applicabit᷑ fiſco. Sed ſi alius erat pꝛoximioꝛ, tunc ſi appli caretur ſiſco dolus iſtius noceret illi, qd eſſe non debet: qꝛ ille non habet iſtam hereditatem pꝛincipaliter ex dolo iſtius pꝛohibentis, ſed ex diſpoſitione legali. Et ideo non applicatur fiſco, ſed illi: vt.j.. i.. fratris. per eandem ra⸗ tionem. Et ſic patet non obſtare id, quod dixi ſuper rubꝛi. qꝛid, quando dolus meus eſt pꝛincipalis cauſa, qð ad te perueniret bereditas: quia compuli teſtatoꝛem acl te in⸗ ſtituendum.Et idem eſt dicendum, ſi in pꝛimo teſtamen⸗ to tu eras inſtitutus,⁊ ego pꝛobibui teſtatoꝛem facere ſe⸗ cundum teſtamentum:quia hoc nõ nocet tibi quominus ſuccedas:qꝛ dolus meus non fuit pꝛincipalis cauſa, quod Illa bereditas ad te perueniat: ſed pꝛimum teſtamentum. Si quis aliquem teſtari pꝛohibuer. DHoc totum limita, niſi appareret, ꝙ teſtatoꝛ volebat aliũ inſtituere:⁊ conſtat quem. Ham tunc pꝛoximioꝛ in gradu, vel inſtitutus in pꝛimo, non haberes voluntatem defun⸗ cti:⁊ ideo tibi aufertur, tanq́; ab indigno, ⁊ applicaretur fiſco, non illi,quem teſtatoꝛ volebat inſtituere: poſtqᷓ; no inſtituitur, tu in iſta hereditate eras potioꝛ illo,⁊ ideo tu ſuccedis. Tamen fiſcus aufert, illi tamen leſo datur re- greſſus contra me pꝛohibentem, ⁊ in ſubſidium contra fi⸗ ſcum:vt ſupꝛa dixi.Et iſto modo videtur Barto.limitare iſtam gl.in.l.ſi.j. eo.⁊ etiam do. Ange. e Summarium.. Incapax inſtitutus ⁊ grauatus reſtituere, poteſt ca⸗ Ppere ad commodum illius. Si 8 ominu A. ¶ Dolus ſeu pꝛohibitio De domini ſeu patris. facit vt filio, vel ſeruo inſtituto, ⁊ ſi adeant poſtqᷓ; ſunt effecti ſui in ris, auferatur bereditas, ꝛ applicetur fiſco, non ſic nocet alteri extraneo. hoc dicit vſq; ad.(. ſi plures. In text. ibi, actiones ei denegantur. videbatur contrarium: qx iſto caſu dolus domini non fuit immediata cauſa acquirende bereditatis illi ſeruo:q non compulit teſtatoꝛem ad inſti tuendum ſeruum, ſed pꝛimum fuit teſtamentum, in quo non interuenit compulſio:vnde cum tempoꝛe adite here⸗ ditatis reperiantur ſui iuris, ⁊ ſic acquirat ſibi, videbatur ꝙ dolus domini non deberet ſibi nocere: vt ei auferatur hereditas, per id quod dixi in pꝛin..ſuper gliniſi appare- ret, ꝙ teſtatoꝛ voluiſſet alium inſtituere. Foꝛte enim in ſe⸗ cundo teſtamento inſtituiſſet eundem ſeruum vel filium. Sol. hec contingit hic pꝛopter coniunctionem perſone, cum magis noceat dolus domini, vel patris ſeruo aut fi⸗ lio, q́; noceat extraneo. Ram in verſic. ſed ſi legatum. dicit ꝙ extraneo non nocet, cui legatum debeat reſtitui, ⁊ iſto modo videntur doc.intelligere iſtum tex.in.l.fin.j. eod. Et poc ſiue erant in poteſtate tempoꝛe pꝛohibitionis,⁊ tem⸗ poꝛe aditionis, ſiue pꝛimo tantum tempoꝛe, licet quidam contra, vt habetur in gl. ſed iſta communiter tenetur per 187 doc. Tuergo tene mẽti, quod magis nocet dolus patris, a Impeditꝰ. vel domini filio, vel ſeruo, qᷓ; extraneo, pꝛopter cõiunctio- nem perſone. Bart. tamen in tilio videtur limitare in.j.ſi. j. eo. niſi pꝛius illi teſtatoꝛi eſſet ſucceſſurus ab inteſtato, puta ſi maritus pꝛohibuitvxoꝛem teſtari:vyt hereditas ab inteſtato perueniret ad filios omnes. Dicit enim, quodii lis non aufertur hereditas: nam bic loquitur quando ii- lius vel ſeruus non erantilli teſtatoꝛi ab inteſtato ſucceſ⸗ ſuri. Sed certe ſi tamen conſyderetis, eadem ratio videt᷑: quia ſicut quando ſunt ſucceſſuri ab inteſtato, ideo nõ no⸗ cet: quia bereditas non pertinet ad eos ex dolo patris immediate, ſed ex diſpoſitione legali, ita deberet eſſe ſinõ ſunt ſucceſſuri,tamen ſunt inſtituti in pꝛimo teſtamento: quia hereditas non peruenit immedtate ex dolo patris, ſed ex pꝛimo teſtamento, ⁊ tamen bic dicitur contrariũ, niſi ſuſtineamus Barto.per illam rationem, quam etiam iſte tangit:quia iſti ſunt omnes filij tam patris pꝛohiben⸗ tis qᷓ; vxoꝛis:vnde non cenſent᷑ carere ex toto volũtate ma tris, ideo minus agat. Et iſtud puto ſatis equũ ⁊ ratio⸗ nabile, licet non videatur multum vꝛgens per rationes Barto. ¶ Altimo dicit AUnge. per iſtum verſi. ſed ſi le⸗ gatum, quod licet inſtituatur beres incapax, vt ſpurius: ſi tamẽ cogatur alteri reſtituere poteſt capere ad commo dum illius. ad hoc. j. ad Trebel.l. cogi. 5 qui ſolidum. Summarium.. Factum vnius quando debeat alteri nocere. 21 ¶ Rot.iſtum ver. tqnia Frat 18 au tem ſemper Alegaruren fa⸗ ctum vnius non debet alteri nocere, etiam fratri, licet fa⸗ ctum patris noceat filio, vel ſeruo: vt in. l.pꝛecedẽ..ſi do- minus. Et per eandem rationem factum vnius non de-⸗ beret nocere alteri exiſtenti in potioꝛi gradu:vt dixit glo. in. l.j.in pꝛinc. Quod limita vt dixi,: inducuntur ad que⸗ aa iij Adde ⁊ vide gl.in authẽ. vt nul.iudi.in.. ſi vero quidam. in verbo, in du plum reſtitui. colla. ix. quedi cit not. in du⸗ plumteneriile lum, qui impe diuit aliquid mibi relinqui. olim percipie⸗/ bat, qð teſtatoꝛ volebat, cete⸗ ra fiſco daban tur: vt. ff. ad Treb..iij.ſ. fi. ⁊ vide nota. in aut. vt cenm de app.cogn..ſi conuictus. —— —————— — — 12——— 15e d „ * — 1 6 — ePlu d. — 8 ½ Ae —— — — 42, — — rre a =— 7» — — . —e— 3 1. 1— S — ——— — ℳ⸗ A. udo. Romain pꝛimam Infoꝛ part. ſtionem de co, qui interfecit aliquem, vtrũ poſſit ſibi ſuc⸗ cedere, certe ſi erat potioꝛ in gradu, poteſt ſibi ſuccedere mero iure, ſed aufert hereditas tanq́; ab indigno, hoc ta men non habet nocere potioꝛi gradui vel pari.de hoc dic in.lxcum ratio.in fi. de bon. damn. G ed ſſ f dei( Siille qui dolum commißt 8 pꝛohibendo vel cogẽdo quem teſtari, fuit grauatus alteri reſtituere, in fiſcum traniit ſo- lum quarta Trebellianica, que fuiſſet penes eum reman ſura, reſiduũ pertinet ad fideicõmiſſarium. hoc dicit. Et hoc ideo:quia dolus ſuus non fuit cauſa, quod grauaret reſtituere tertio, ſed ſolum quod ipſe inſtitueretur, ideo non debet ei nocere, ſed ſi fuiſſet commiſtus in vtroq;, ſc quod inſtitueretur, vt alteri reſtitueret: tunc ſecus, per id quod dixi ſuper rub. 9, ¶ Hon eſt pꝛobibitũ 6 3 rum.QAu 1. Adn Wcls ver⸗ ſbis inducere: vt ſe inſtituat.. d. ⁊ concoꝛdll. fi. KC. co.: aduertendum: ſi conſtaret, ꝙ teſta- toꝛ volebat alium inſtituere, nec auferetur inſtituto here⸗ ditas per ſiſcum:nec illi daretur regreſſus contra inſtitu⸗ tum:qꝛ licuit ſibi inuigilare pꝛopꝛio commodo, nõ facien⸗ do actum pꝛohibitum.Et ita debet intelligi iſta lex, niſi ille eſſet tutoꝛ vel adminiſtratoꝛ legitimus illius, quẽ inſti tuere volebat:quo caſu quid iuris ſit: dic vt not. C.arbit. tut.l. quicquid. ⁊.l. Lucius§. Sempꝛonio:de leg.ij. 5 N ¶ De inre codicilloꝛum. Rubꝛica. CSuper rub.quid ſit codicillus:dic vt.ã.de teſtal.j.vbi ponitur diffinitio teſtamenti, tamen pᷣim gl.ibi magis cõ⸗ uenit codicillo, niſi ſuppleatur. vt gl. ibi ſupplet, ſcʒ cũ be- redis inſtitutione ⁊c. vel ßm Bar. qui dicit ſuppletionem non eſſe neceſſariam, remoueas verbum, iuxta: qꝛ ibi po- nitur in tex.⁊ habes diffinitionem codicilli, qð eſt yolũta- t. tis noſtre ſententia de eo, qð poſt moꝛtem noſtram fierix 0 lumus:vnde autem habuerit oꝛiginem materia codicil⸗ loꝛum:dic vt inſti. eo. tit. Summarium. ᷑ Teſtamentum ſi non valet, an valeant codicilli. Clauſula codicillaris, ꝙ operatur directam inſtitutionẽ in vim fideicommiſſarie conuerti, an conuertatur cũ ſua qualitate: Clauſula, quiſquis mihi beres erit, qð habeat vim clau- ſule codicillaris. Aerbum pꝛeteriti imperfecti ſubiunctiui, an compꝛebhen dat etiam futura: Clauſula codicillaris, an operetur quando teſtamentum irritatur per ſequens teſtamentum. — Jure teſtam ẽ⸗ e Epiſſime. G.a non valet nec iure codicilloꝛum, niſi fuerit expꝛeſſe dictum. ad hoc allegatur, ⁊ iſtud ſumma 9rium reſpicit inſtitutionem beredis, ⁊ ſi IJnon valet inre directo, pꝛout facta eſt, nõ t Fiure ſideicommiſſi, vt venientes ab inteſtato te⸗ neantur ſibi reſtituere hereditatem detracta quarta: ſe- cus ſi fuiſſet dictum, ꝙ valeret iure codiciloꝛum: vt. 6. de teſta. mili.l. querebatur. ⁊ de teſta.l.ex ea ſcriptura. videba tur contrarium:qꝛ verba directa, quando nullo tempoꝛe Potuerunt valere iure directo, obliquantur:vt. Lex facto. in pꝛin.⁊.l. Sceuola. ad Trebel.⁊ no. in.l. verbis cinilibus. de vulg.⁊ pup. Sed illud pꝛocederet, quando eſſent pꝛo- lata in codicillis:qꝛ apparet, ꝙ teſtatoꝛ voluit codicillari. ſi non potuit pꝛopter defectum ſolennitatis, vel aliud, non obliquentur. Et ita loquitur:a ſic limitatur illud vul- Sare dictum, qð verba directa obliquantur, quando nũq́ᷓ; Ppotuerunt valere iure directo. Pꝛeſumitur autẽ voluiſſe teſtari eo ipſo, ꝙ beredem conſtituit: vt. non codicil C. de teſta.⁊ j.illud..tractari. Poteſt etiam hoc eliciꝛ be⸗ ne:vt loquat᷑ de relictis factis in teſtamẽto inualid o, quo ad inſtitutionem:vt illa non debeantur a venientibus ab inteſtato:niſi fuerit expꝛeſſe dictum, ꝙ teſtatoꝛ intẽdebat grauare beredem ſcriptum, quem putabat ſuccedere: no autem venientes ab inteſtato:nec debentur ab lo: qænon poſfunt deberi, per. l. abeo. C. de fideicom.necg venie tibus ab inteſtato. qos grauare noluit:vt. jco lpe 5 legat. ij.lcum pater.. cum eſtimarem. Nec curo iſto caſ vtrum inſtitutio fuerit nulla ab ipſo pꝛinc.⁊ ſic ſegata 3 inceperũt depẽdere ab ipſa, ſiue irritetur ex poſtfacto natiuitate poſthumi pꝛeteriti:quo caſu adbuc magis d rum eſt, quod irritatur. arg. eoꝛum, que not. in.. ij.5. f 5 de lihe.ꝛ poſth. in gl. hoc in legatis, que vere relicta ſunt in teſtamento. Si autem non vere, ſed ficte:vt ſi fecit teſt mentum, ⁊ etiam codicillos: quo caſu rclicta in codiicilis, finguntur relicta in teſtamento: vt... pꝛoxi.5.j Tunc enim diſtinguitur, aut teſtamentum ſeu inſtitutio valuita cipio, ſed fuit irritata ey poſt facto: ⁊ tunc irritantur Ln codicilli,⁊ relicta in eis:vt. j. eo. lj. Tlut inſtitutio velteſta⸗ mentum fuit a pꝛincipio nulla, vel nullum:⁊ tunc:qꝛ codi. cilli non inceperunt pabere dependentiam, non irritanf, imo valent:⁊ debentur a venientibus ab inteſtato. Itano tanter tenet Dyn. ⁊ꝛ poſt eum Bart. in.llegata inndiliter per illum tex.j. de leg.j. Tamen contra iſtuch dictum vicher gl. oꝛdi. j. eo. que ſimpliciter dicit, ꝙſi non valet teſtamen⸗ tum non valèt etiam codicilli. Item̃ ratio:qꝛ poſtqᷓ teſta⸗ mentum fecit, cenſetur voluiſſe grauare beredem ſcriptũ duntaxat:ſed illum grauare non potuit, ergo Frauamen ad illum non tranſit.arg.optimum.j. eo.l. quid am referuͤt ⁊ qð not.j.. iij. in fiin vltima gl. poteſt dici ꝙ aut teſtatoꝛ ſciebat teſtamentum non valere, ⁊ tunc faciendo codicil los, potius videtur voluiſſe grauare venientes ab inteſta to: pꝛoccdat dictum Dyn.: Bar. Tlut credebat valere ⁊ tunc ſecus per rationem pꝛedictam. Iſtam tamen diſtin ctionem non facerem in his, que vere fuerunt relicta in teſtamento: qꝛ tunc pur aliquantulum vno contextu cum inſtitutione indiſtincte videtur voluiſſe relinquere a ſcri⸗ pto herede, etiam ſi ſciat inſtitutionem nõ valere, per iſtã legem que loquitur indiſtincte:niſi ex pꝛeſſe dixerit cõtra⸗ rium. Tene menti:qꝛiſta non tanguntur per alios. Et in iſta lege ponit Bart materiam de clauſula codicillari, Si non valet iure teſtamẽti⁊c. quam multum plene ⁊pul⸗ chꝛe examinatã per complures queſtiones ponit. ¶ Ad⸗ 2 uertendum tamen:q ipſe in pꝛima queſtione dicit vnũ, qð ego non tenerem conſulendo vel iudicando, ſe ꝙ cum per illam clauſulam, directa inſtitutio conuertatur in ſi⸗ deicommiſſariam vniuerſalem, per.. querebatur: oe teſt. mil. ⁊ per.lxex ea ſcriptura.de teſtamen. quod conuertetur cum ſua qualitate per illum tex. in. Lꝗquerebatur. dumdi⸗ cit vim pꝛioꝛis teſtamenti in cauſam fideicommiſſi cãuer- tiſſe c. Ho. illud verbum, vim, quod impoꝛtat illud, qdð di⸗ xi:⁊ ideo dicit ipſe, q ſicut inſtitut: o directa nontranſmit titur ad heredem, ſi inſtitutus decedat hereditate nõadi⸗ ta:vt.l. quoniam ſoꝛoꝛem.C. de iure delib. ita nec trãſmit⸗ tetur iſtud fideicommiſſum, ſi non fuit agnitum: licetre⸗ gulariter ſecus:q fideicõmiſſum vniuerſale poſtqᷓ dies ceſſit, trãſmittitur ſicut particulare:vt.J. cogit. idẽ e⸗ tianus. ad Trebel; ⁊ que notan. in. ln cum filio. de legaii Et ſi aliud diceremus, non eſſet verum, quod ius inſtitutio⸗ nis conuerteretur in vim fideicommiſſi ſᷣm cum:certe ſi dictum ſuum eſt verum, ſequeretur quod etiam cum alijs ſuis qualitatibus connerteretur, ⁊ ideo ſicut de inſtitutio⸗ ne directa nulla fiat detractio quarte: vt in c.ſi pater de teſta. lib. vj. ita nec detrabetur de iſto fideicommiſo. Itẽ, ſicut inſtitutus capit hereditatem a ſeipſo, ⁊ non ab alio: vt. ð. ſi quis omiſſa cau.teſta.l. ſi in teſtamento. Ita et iſte fideicommiſ. ſic non eſt neceſſaria fienda reſtitutioa ve nientibus ab inteſtato. Item poterit capere pꝛopꝛia au thoꝛitate:que omnia viderentur continere magnam ab- ſurditatem, ⁊ ideo puto, quod iſtud ficeicommiſſum ha⸗ beat materiam pꝛopꝛiam fideicommiſſi in omnibus: licct ſuccedat loco inſtitutionis, ſed ſᷣm naturam ſuam: cũ fint contraria.Et pꝛo hoc bene facit te.in..vbi fundo. ſed ſi fundus.de iure dot.vbi pecuniã ſuccedens loco rei dota⸗ lis, nõ ſuccedit hᷣm naturam rei,ſed ſm naturam pꝛopti. ⁊ illum tex.in.l. querebatur. non debemus intelligere ita ſtricte:vt facit Bart.ſed vult dicere, quod ſicut inſtitutus haberet hereditatem, ſi valeret inſtitutio: ita ſi non valet, debet habere pꝛopter illam clauſulam:aliter tamẽ, ali⸗ 5r ſcias gi iſquis mibi beres erit 3 ter. CItẽ t ſcias, ꝙilla verba, quiſquis: een alui rusiag 1— Nässſ, ü Rün(une co. brtnal autana t. trtin eipacbi nuſid ide cäplenids ralboeſt alectteſtamen ſi geminbis qgerequir debeantadeſſetempoꝛe te donnonadint:vt eollq nemmtde eadem materia:ce anoquantum ad bunceffe tusnon debeatur:pt eod Dodtamen declaraytoitiüi rrrüitain teſtamento:qtu yemiloꝛum qöadiretur be Tenquenot deberedinſti „SHumm Laulilgnonminsap mimüitudinem. ferioſus Ge unſtoldiniſcochls, aininommbagapgrom Knuuspernnch ptunturn lignäanominocamfin dditag,C 1 e.„ ET pPA.. mMte vldecturp 1'”„ * f. 4 n f Igſhege, 1 det inſtitutionene „ A A 18 Im ncd. neper „11⸗„ Smen, kanc 1 Langl tr N . 9 Afse, 1p aferiams i materam * erſalem mile Aem, per. 4u ptura deteſtaneare fuFrn„ 1 m 19„ cnt incauſc N. uum im AA a„vim, Cuodl Ke „ſene in jrredrch 1 1 Cot in L.VH 1 1 4 14 n 6 1 mtntus deckeace Je inre Ahhn d h. C. Oc c 1„ ium. Knonfetu 21 um, 1DOh 1A 1— 4 1 eImffinmh 3 Cecomtſun s” ASrn † 3 Kpaftcul. 9 nofg I' Gn W 1 1 14 5 babẽt vim clauſule codicillaris:vt not. per gl.que non eſt alibi, in.l. duobus§. j.de vulga. ⁊ pupil. quod tamen dic, yt ibi diri. ¶ Item ſcias, qð licet verba directa poſt pu- pillarem ctatem, nullo modo valeant iure directo, velfi⸗ deicommiſ.vt appoſita iſta clauſula operetur, quod non valeat iure fideicom.ſᷣm Bal.ibi, quod Ange. reputat ibi multum not. Ct Itẽ dum Bart.tenet hic in vna queſtio⸗/ ne quod verbum pꝛeteriti imperfecti ſubiunctiui, cõpꝛe- bendat etiam futura, per. l. ſ debitoꝛ H. veriſimile.de con⸗ traben. emptio. debet limitari, niſi poſſet operari in pꝛete ritum.l.cum ſtipulamur. de verbo.oblig. C ðltimo cum Par. teneat hic, quod † iſta clauſula non operetur, quan- do teſtamentum irritatur per ſequens teſtamẽtum, etiã ſi dicat, ſi nõ valet, velvalebit. Bal. tenet idem in. l. eam quã. C.de fideicom.Sed plenius de hoc vide in addi.Spec.in titu.de inſtru. edit compendioſe.vbi recitat queſtiones diſputatas,⁊ plures vltra rationes, qᷓ; facit Bar. per ſe⸗ cundum teſtamentũ cẽſetur receſſiſſe a pꝛimo, ⁊ ab omni⸗ bus contentis in eo, ⁊ ſic a dicta clauſula. ά̃ᷓ ſt Licet relicta G 3 el aul PO ein codicillis cen- — ſeantur relicta in teſtamento, quãdo teſtamen- um eſt factum:duntamen queritur, an adſint ea, que requiruntur ad hoc, vt valeat relictum, inſpicitur tempus codicilloꝛum:vt ſi tunc adſit, valeat: licet tempoꝛe teſtamẽti nõ adeſſet:⁊ econuerſo ſi nõ adſint, nõ valeãt li⸗ cet tꝑe teſtamẽti adeſſent. Quãtũ vero ad relicta facta in teſtamento, inſpicitur tẽpus teſtamenti, ⁊ non codicillo⸗ rum. Item ſi relinquitur libertas ſeruo alieno directo, li cet non valeat directo:valet iure fidei commiſſi fauoꝛe li⸗ bertatis.h. d. in effectu vſq; ad..furioſus.⁊ loquuntur iſti tex. in illis, que requirũtur in perſona illius, cui relinqui⸗ tur, ad hoc vt valeat teſtamentum. ⁊ concoꝛ. j. eod.l. diuus. g. fin. Idem in bis que requiruntur in perſona teſtatoꝛis, vt debeant adeſſe tempoꝛe teſtamenti, ſi tempoꝛe codicil- loꝛum non adſint:vtj. eo.l. quedam.iuncta.l.eum qui.que tractant de eadem materia:cenſentur ergo relicta in teſta mento quantum ad hunc effectum:vt ſi non adeatur here ditas, non debeatur:vt. j. eod. l. ſi quis cum nullum.. fina. Quod tamen declara:vt dixi in.l.j. Non ſic, ſi non cenſeren tur relicta in teſtamento: qꝛ tunc ſufficeret ad confirma⸗ tionem illoꝛum, qð adiretur hereditas etiam ab inteſtato Em ea, que not. S. de hered.inſti.l.qui filio..ſeruus. Summarium.. — 8⸗ Elaufülgin omnibus ⁊ per omnia, cõtinet omnimo a m ſimilitudinem. 8 ¶ Inhabilis ad teſtãdum, eſt etiã F urioſus. 2naisaateniaume b.d. 1 concoꝛãj. eo.l. diui.. codicillos.( Et not. hic pᷣm Ange. iſta verba in omnibus, ⁊ per omnia.que raro reperies ali⸗ bi:⁊ quibus plerunq; vtuntur notarij, ⁊ etiam ſtatutarij: qꝛ ſignificant omnimodam ſimilitudinem. H ereditas ¶ In codicillis non poteſt co⸗ efirmari hereditas inutiliter da⸗ ta in teſtamento:vt valeat iure directo, ſed valebit iure fi⸗ deicommiſſi h.d. Et not.in fi contra dictum Bart. de quo dixi in.l.i.ꝙ de iſto fideicom.in quod conuertitur inſtitu⸗ tio directa, detrahitur Falcidia, id eſt Trebellianica, ⁊ ſic iſta conuerſio non fit ſᷣm naturam inſtitutionis, ſed ſᷣm pꝛopꝛiam natur am fideicom. Summarium. ʒSuccedẽtes ex diſpoſitione legali, ꝙteneantur ad le gata facta in codicillis. 2 Clauſula, quiſquis mihi beres erit, ꝙ habeat vim clauſu⸗ le codicillaris.⁊ vide nu.. Quid in inſtitutione ⁊ ſubſtitutione pupillari. — 3 uis cum Relicta in codi⸗ 8 ꝰ cillis factis ab inte⸗ ſtato filio debentur a venientibus ab inteſta⸗ Mto: qꝛ illi cenſentur tacite inſtituti, ⁊ ſic potue- De iure codicilloꝛum. runt granari. Item ſi ſunt relictaper illa verba, quiſquis mihi heres erit:debentur etiam ab illo, qui ſucceſſit pꝛe/ ter intentionem velcrednlitatem teſtatoꝛis. h.d.in effectu vſq; ad.teſtamento. In pꝛimo ergo caſu intendit tolle⸗ re r contrarium, ꝙ poſſet fieri. de. l. ab eo. C. de fideicõ.vbi habetur, ꝙ ille cui nibil relinquitur, non poteſt grauari: ſed ſiteſtatoꝛ non faciat teſtamentum:⁊ ſic ſuccedunt ſibi venientes ab inteſtato ex diſpoſitione legali: vt. z. ſi quis omiſ.cau.teſta.j.ſi ab inſtituto. in verbo, poſſideant ⁊c. vi- debatur, ꝙ non tenerentur ad relicta facta in codicillis, ſed contrarium eſt:qꝛ licet ſuccedant ex diſpoſitione lega⸗ li, cenſentur etiam habere tacitam voluntatem defuncti, qui potuit eis auferre hereditatem faciendo teſtamentũ, ⁊ aliũ ſubſtituendo:vt in.l.conſiciuntur. poſt pꝛin. Se⸗ cundum dictum facit pꝛo eo, qðò † dixi, quodilla verba, quiſquis mihi heres erit:habent vim clauſule codicilla⸗ ris,⁊ compꝛehendunt etiam illum, qui ſuccedit pꝛeter co- gitatum teſtatoꝛis ab inteſtato.Et idem quod bic, dicas: filegata fuerunt relicta: vt videantur relicta a quocunq; ſuccedẽte:ſecus ſi nominatim ab illo, quem teſtatoꝛ puta bat ſuccedere:qꝛ non debeantur ab illo, qui ſucceſſit pꝛe⸗ ter cogitatum ſuum. Et ita loquitur.l.qui graui. cum le⸗ gibus ſequen.a.l. pe.j. eo.⁊ j. de lega. ij.l.cum pater.. cum eſtimaret. Item in iſto ſecundo caſu, licet teſtatoꝛ non co- gitauerit in ſpecie de illo, qui natus eſt poſt codicillos: ta men cenſetur cogitaſſe in genere pꝛopter verba genera⸗ lia, vel ſimpliciter pꝛolata, ⁊ꝛ tantum hoc valet, quantum ſi in ſpecie:vt..de teſt.mili.l.qui iure militari.z. C.de trãſ⸗ actio.l. ſub pꝛetextu. la.ij.cum ibi not. ¶ In gloſ. que inci⸗ pit, t ab inteſtato. ibi, ſecus pꝛobatur in inſtitutione pupil lari. ſub. quia ſi facta eſt per iſta verba, quiſquis mibi be- res erit, non compꝛehenduntur venientes ab inteſtato. Et ratio ſecundum quod gloſ.videtur ſentire, eſt: qꝛ tunc beredes inuitantur ad lucrum:vnde non eſt credendum, quod teſtatoꝛ voluerit inuitare illos, de quibus non co gi⸗ tauit. Sed quando grauantur heredes per iſta verba, ideo compꝛehenduntur venientes ab inteſtato: quia ſi vo luerit grauare illos, de quibus cogitanit:pot ius illos de quibus non cogitauit.Alia ratio non eſt bona, ⁊ tollitur per.l. qui graui...ꝓe.j. eo. Ideo dicit melius, quod in.j. qui liberis.⸗.hec verba. fuerat factum teſtamentum 7 ſic poterant illa verba referri ad heredes ſcriptos, hic non fuerat factum:vnde ad illos non poterant referri, referũ⸗ tur ergo ad illos ad quos poſſunt. In alio tamen poteſt illa diſtinctio eſſe bona:qꝛ quando inuitantur ad lucrum, ⁊ poſſunt referri ad venientes ex teſtamento:qꝛ ſit factum teſtamentum: nunqᷓ; compꝛebendunt venientes ab inte⸗ ſtato:vt ibi, ſed quando grauãtur, licet poſſint referri ad venientes ex teſtamento:qꝛ ſit factum teſtamentũ: nunqᷓ; tamen in defectum illoꝛum, ſi non ſunt heredes, referũtur etiã ad venientes ab inteſtato, poſtqᷓ; illa verba habẽt vim clauſule codicillaris:vt ſupꝛa dixi/⁊ in. lj. Summarium.. Codicilli poſt teſtamentum facti,cenſentur teſtamẽ⸗ to confirmati. Relicta in codicillis, non valent quando ex teſtamento non eſt adita bereditas. ¶Qunanqdo factum eſt te⸗ X C ſtame nto ſtamentum, niſi adeatur be reditas, ex eo non valent relicta in codicillis. b. d. Sed ſ non eſſet factum teſtamentum requireretur adit io ab in⸗ teſtato:vt not.in.l.cum filio.O.j.de heredib.inſtituen.⁊ in⸗ tellige hunc tex. quando teſtamentum inualidum a pꝛin- cipio etiam ſi poſtea rumpatur per natiuitatem poſthu⸗ mi:vt. C. eo.lij.ſed ſi non fuit validum a pꝛincipio, tunc ſe- cus ſᷣn Dyn.⁊ Barto. in.l. legatis. de lega. j. Quod dic, vt dixi in.l.j. ¶ Et not.quod codicilli poſt teſtamentum fa cti, ſemper cenſentur in teſtamento confirmati, etiam ſi hoc expꝛeſſe non fuit factum: ſecus ſi ante teſtamentum: vt. j.eod.l. ante. quod dic vt ibi in gloſ.¶ In tex.ibi, † de⸗ niq;. Pꝛobat quod dixerat, quod accipiunt vires ex te- ſtamento, quando factum fuit: vt patet per id qnod ſe⸗ quitur:nam ſicut relicta in teſtamento non valent:vbi ex aa iiij 188 ——————* 1 ————————] 3 8——* ——————— ——;— O-————*——— —- 5——— g—. 3.— .—*— 1 3— 5* ——— 8— 4☛ — — — N 1 * 8 8 8 „Piu Ac. S ————.——— —————y—.————õ—————— ———— 1 73 2*— 2½— 4 2 — 8„ 4 ——.. ——. — 4— aee a. e 4 — „ 84 ———— — 2 „ —— ——₰. 4—2* LZudo.Roma.in pꝛimam Inſoꝛ part. eo non adeatur hereditas:vt.3. eo.l.j ſecundũ caſum, quẽ tuerint dare, niſi vni, ⁊ cum bereditate, ex permiſſione le⸗ gis Elie Sentie, ne decedat inteſtatus: cum tũc non eſſet ſoluendo:vt.&.de hered.inſtituen.l.qui ſoluendo nõ erat duos Apollonios.in fi. Aidebatur autem contrariũ hic, poſtqᷓ codicilli referuntur ad teſtamentum, ⁊ vide hanc dependentiam:vt in pꝛeced.ſed verum eſt, quantum ad illud, de quo ibi:non quantum ad ea, que requiruntur in perſona teſtatoꝛis:vel ei cuius relinquitur ad hoc, vt va- leat relictum. Nam quantum ad illa, vtrum adſit, vel non: inſpicitur tempus dellen Geumanen tempusteſtamenti, I. ij. 3. eo. in pꝛin. ⁊. j. co.l.quedam. un 3 dre bulas ¶Codicilli facti N Mte ta ⁊ ante teſtamentũ, niſi in teſtamento poſtea facto confirment᷑, cen ſentur infirmati. Item generalis confirmatio eoꝛum, non poꝛrigitur ad illa, que ſpecialiter fuerũt in te⸗ ſtamento reuocata.b.d. Summarium.. Pater, ſ inſtituto extraneo heredi vniuerſali filium in certa re inſtituit, demum illam rem in codicillis ade⸗ mit, an valeat ademptio: SJuus Terus. Ce inſe L in teſtamento non poteſt adiſci conditio in co- — 4icillis. hoc dicit. Ratio eſt, ne fiat per indire⸗ ctum id, quod directo fieri non poteſt vt in cap. cum quid vna.de reg.iur.lib.vj. Sed in codicillis directe non poteſt adimi heredit as, ſicut nec dari: vt.l.bereditas. C. de his quib.vt indign.Sed ſi poſſet adijci conditio, adimeretur per indirectum:qꝛ non adimpleta, vel non exiſtente con⸗ ditione non eſſet heres.Facit in ſimili.l.poſt perfectã. C. de dona.que ſub modo. ¶ Et facit in argu.ad queſtionẽ in T conſuluit Jaco. de Belui. ⁊ quam ponit in auth. de hered.⁊ F̃alci.⁊ Bal.in.l.omni modo.C.de inoffi.teſta. ſi pater in teſtamento inſtituit extraneum:⁊ filio, vel filie reliquerit certam rem, vel quãtitatem iure inſtitutionis, ⁊ ſic teſtamentum non erat nullum ex cauſa pꝛeteritionis qꝛboc ſufficit hodie:vt in aut᷑.vt cum de app.cognoſc.H. aliud quoq; capitulum.licet hodie iure Digeſtoꝛum de⸗ beret inſtitui in certa quota hereditatis:alias dicebatur pꝛeteritus. Pone ergo ꝙ iſte pater ademit poſtea in co⸗ dicillis illi filio illam rem, vel quantitatem: an valeat adẽ- ptio: ⁊ videbatur quod ſic: quia illa inſtitutio habebat vim legati poſtqᷓ; erat alius vniuerſaliter inſtitutus: vt C.de beredinſti.l.quoties.Et legata facta in teſtamento poſſunt adimi in codicillis, vel ipſo iure ſßm Bar. vcl ope exceptionis:vt dixi in.l.heredes palam§.ſi quid poſt.5. de teſta Contrarium determinant pꝛedicti doct.qꝛ ſi va leret ademptio filius reperiret ſe pꝛeteritum, ⁊ iic teſta⸗ mentum rumperetur, ⁊ per conſequens aufertur beredi⸗ tas ſcripto heredi per actum factum in codicillis, quod fieri non poteſt:vt in hoc text. Per hoc etiam videtur, ꝙ ſi pater illam rem in qua filium inſtituerat, alienauit in eius vita, non cenſetur reuocata inſtitutio facta de filio, ne per indirectum reuocetur etiam inſtitutio vniuerſa⸗ lis, quod ſieri non poteſt. niſi cum ſolennitate:vt dicto..ſi quid poſt. Remanebit ergo inſtitutio filij in eſtimatione Dicte rei,⁊ illam debebit conſequi, ſicut in ſimili habetur, quando illa res euincitur per tertium:vt. C. de inofficioſo teſtamento l. ſancimus. poſt pꝛincipium. ¶ In gloſſa.i. ibi, vel dic vt ibi, ſub.ꝛ melius. quia concoꝛd. vt exponen- do tex.vt ibi exponit gloſ. ¶ In gloſſa ibi, ſed alius eſt omnino. Ibi enim datur bereditas in teſtamento, non in codicillis, licet conditio inſtitutionis imple lis. Dyn. Paulus. pleatur in codicil ZTodicillos.(Doteſtquis deceqere em D'e pluribus codicillis„ln „. 2 9, 7 poſito quod ſint facti in ſcriptis, non eſt neceſſe, quod adſit wi ſcriptum manuteſtatoꝛis, ⁊ in duobus differunt ateſt—i mento: quia non poteſt quis decedere cum pinhane 3 ſtamentis validis, niſi cum vno: vt gloſ,dicit. Ratio dé, uerſitatis eſt, quia codicilli plures non ſunt inter 1 do⸗ trarij: cum in eis non detur vniuerſalis ſucceſſio ſed d uerſa teſtamenta inter ſe contraria: quia pꝛimum im 8 tat: yt inſtituti in eo ſoli ſuccedant, ſecundum, yt nſti tuti in eo,⁊ non in pꝛimo. Et ideo ſi eſſet dare caſum i- quo codicilli eſſent inter ſe contrarij, per ſ ecundos nn 3 perentur pꝛimi. C. eo.l.iij. quod dic vt ibi not. in gl ue 6 notabil. Item in teſtamento in ſcriptis teſtatoꝛ habebe neceſſe olum ſcribere nomẽ heredis.licet reſiduum eſet ſcribi per alium:vt. C. de teſta.l.iubemns. ſecus in codicil⸗ lis, in quibus non ſit inſtitutio. Summarium.. 1& Clauſule derogatoꝛie reuocatio expꝛeſſa, quãdo re, quiritur, ⁊ quando ſufficiat tacita, vt pꝛime voluntati de⸗ rogetur: 2 Tlauſula derogatoꝛia poteſtatis, appoſita in yltima yo⸗ luntate, quod nibil operetur. 3 1 Licet in confirmatione. ¶ Altima voluntas pꝛeualet pꝛioꝛi, etiamſiin illa conti⸗ neatur clauſula derogatoꝛia vltime. hoc dicit. Et gloſſa: 1 docto. † intelligunt ſane, ſcilicet ſi in yltima ſpecialiter pe nituit illius clauſule, alias ſecus: vt..ſ quis in pꝛincipio teſtamenti. de legatis.iij.ꝛ l. ſi mibi atibi.in legatis de le gatis.j. Et hoc ſi illa clauſula derogatoꝛia fuit appoſta expꝛeſſe, ſi autem tacite non requiritur expꝛeſſa peniten⸗ tia. vel reuocatio, ſed ſufficit tacita:vt.j.de lega. ij..fin.in pꝛincip. allegata hic in gloſ.circa fin. pꝛo contraria. Jaco. tamen de Are intellexit iſtum text pꝛout iacet, quod in iſta vltima non penitnit expꝛeſſe ulius clauſule derogato rie,⁊ tamen valet vltima, ⁊ ad.l. ſi quis in pꝛincipio teſta⸗ menti.reſpondet, quod ibi erat derogatoꝛia voluntatis, hic vero duntaxat ſolennitatis. Barto. enm ibi repꝛeben dit:quia hic imo fuit derogatoꝛia voluntatis dum dixit: vt non alios valerevelit ⁊c.ſed ſi ſolum dixiſſet, volo, quod ſi contingat me facere codicillos, quod illi codicilli ha⸗ beant ſubſcriptionem manu mea, ⁊ non dixit plus nam tunc fatetur Barto.quod codicilli valerent, licet non con tinerent talem ſubſcriptionem, nec etiam reuocationem illius clauſule, dicendo: non obſtantibus quibuſcunq;ver bis derogatoꝛiſs appoſitis in teſtamento,⁊ hoc per.ibu manum.C.de legibus.vbi Imperatoꝛ dat certam foꝛmã in legibus condendis, ⁊ tamen multe leges poſtea facte ſunt poſt illam foꝛmam, ⁊ nihilominus valent. Sed ſi dice ret illa lex quod non valeant, non valerent: hic vero dixit quod nolebat aliter valere, ideo neceſſe eſt ad boc, vt ya- leant contineatur reuocatio illoꝛum verboꝛum„ad quod ſufficiunt verba generalia, de quibus ſupꝛa dixi:yt dicat, non obſtantibus quibuſcunq; verbis derogatoꝛijs appo ſitis in teſtamento, nec eſt neceſſe dicere, non obſtante, ꝙ dixit nolo valere, niſi habeat meam ſubſcriptionem: quia vbi ſufficit penitentia ſpecialis,nõ requiritur ſingularis: quia iſta eſſet ſingularis.quod dic, vt plene per Sartolet 2 not. in dicta. lſi quis in pꝛincipio teſtamenti.( Alliquan⸗ do autem continetur clauſula derogatoꝛia poteſtatis, et illa nihil valet: q non poteſt ſibi auferre poteſtatem te⸗ ſtandi,⁊ ideo nee tunc eſt neceſſe illam clauſulam reuoca⸗ re, vt ſi dixiſſet, nolo poſſe me facere aliud teſtamentum, vel codicillos,⁊ non dixiſſet vltra: vt not.in. d.lſi quis in pꝛincipio teſtamenti. Gummarium.. 16. Teſtatoꝛ, ſi in codicillis ante teſtamẽtum factis reli⸗ quit omnes Tunemerideo rmercperum raturpolkSechie mo. ertar gottaustempote,qu awitiecelicenſenturf vnpoſint quiadeftiter nctrea petabichm An netctamentum rdiquity rinteruallo fecitteſtament oreles guam tempoꝛecod iilequas tempore ocieilo maargenlega. CJngloſ mntanfadiſtaduo, queſcc marian ad alia heceſtint müralictain codicilis reſpic riaczamteſtamentovtco. nentannfuit factum ſedyt itedinſpieitur tempus cod Rrequiruntur vt valeant reli ntbie qnälegatarijrvtli ütnantnonvalet tteſtan Tärinis Feneraliter oguitun lega lponiſpenuli. anonvalebatteſtamentum lasgteRatoꝛerstintebl Kien,amdo non oneernehg malchergvpter defecnnn t mnitquing pe ſeretincodi danmmimn uinc,nam Wanta cu nn erlerrgulnon, la n. naParto. nuarnnlmälg upto teſta 3 uinlieoc ſnahn tiusi deene tüdm dni ſen. d nrclan— ncnrän ſallextlp. Atigr p.OTl.. ofato li biantRte düoum mon aut,Mernpt nereg Tiioc quodel tl letur. 3 8 dTy 5 de tnomedentsü. Cddeteſta enSt nl h. lhh, tnfn Aläbangeed d Inſtncate Kellsh. 6 6 Dmman, Satorjer 5a(oet ſandaattactagt Teda „Plhyj IA Rtdädeßt 6 Dgat⸗ 14 oteſtedis 1 Nſe, M Wpoia INr/ r dperctur. as..*Lfi mibir li dauſll deroxau cite nonrequirtr gir. ad ſaffict tactrtine ei gloſareafna lerit iſtum tertyne itnit eppeſſe liud tima, 1ad lſſqun vod ibi erat derau Oicnnitatis. Perern Rderogatonaroant velttzc ſedkſiſoln re cocicillos, qwxiun mmenu mez, nc quod cocicliratcnn riptonem, nectati domon obſtaatwsche- poftis in teſtmeen 8bi Inpertud s, ztamen mült bafe 2m4 nbiomiusuna palcant non eria, quit omnes veſtes ſuas:⁊ poſtea fecit teſtamentum, quo tempoꝛe habebat plures:an ſolum illas, que habebat tẽ- poꝛe codicilloꝛum habere debeat: 2 Tempus codicilloꝛum, quando inſpiciatur: ⁊ quando tẽ⸗ pus teſtamenti⸗ 3 Poqiicilli quando vale ant:licet teſtamentum non valeat: — C Tempus co/ &3N Aedam non. dicilloꝛum inſpi⸗ & Alitur, quanquam ad ea que requiruntur, vt va — eant relicta in eis, ſe ſoꝛtiantur effectum, ſiue coniutau in iure ſiue in facto, non autem tempus teſta- mentillicet in eo codicilli ſint confirmati.hoc dicit. ¶ In tex. ibi, ad confirmationem, id eſt ad tempus cfirmatio- nis facte in teſtamento. Dy.Et ſic no.pꝛo his que haben- tur in lſicertarum..ſi. de teſtamẽ.milit. in glo.⁊ quod ibi dixi. ¶ In tex.ibi, codicillos. ſub. ⁊ ibi, decedat.ſ ecus ſi re uertatur:quia tunc valent:vt.j.de capt.l.in bello.. codicil li. Dyn. videbatur contrarium hic: quia teſtamentum in quo fuerunt confirmati per captiuitatem, fuerit ruptum ipſo ibi decedente, reconualeſcit fictione legis Coꝛnelie: ergo a codicilli, qui ab ipſo dependent:licet fuerint nulli a iincipio:quia facti in captiuitate:tamẽ aſſumit vires re⸗ aſſumente teſtamento:cum cenſeantur in teſtamento reli⸗ cta:vt.ʒ.e.l.ij..j.iuncta.l.pꝛoxi.in. ſi poſt. Sed iſtud pꝛo- cederet, ſi captus reuerteretur: et ſic haberet locum fictio poſtliminij:vt in.d. g. codicilli. quia tunc tempoꝛe moꝛtis reperitur habilis ad teſtandum: ⁊ etiam fuit tempoꝛe te⸗ ſtamenti:⁊ ideo tunc reperiuntur extrema habilia: et ita loquitur..ſi poſt. Sed hic moꝛtuus fuit in captiuitate: et fin Zitur moꝛtuus tempoꝛe, quo fuit captus: et per conſe⸗ quens iſti codicilli cenſentur facti iam moꝛtuo:ergo vale⸗ re non poſſunt quia deficit extremum a quo. ¶ In textu ibi,pꝛeterea. Nota hic ſmn Ange.ſi teſtatoꝛ fecit codicillos ante teſtamentum, ⁊reliquit vxoꝛi ſue omnes veſtes ſuas: ⁊ ex interuallo fecit teſtamentum:⁊ tũc vxoꝛ habebat plu⸗ res veſtes, quam tempoꝛe codicilloꝛum: non debẽtur ſibi, niſi ille quas tempoꝛe codicilloꝛum habebat: vt.l.ſi ita. de auro ⁊ argen.lega. ¶ In glo.j. ibi, quod eſt verum, ſcilicet quantum † ad iſta duo, que ſequuntur immediate in glo. non quãtum ad alia:⁊ hec eſt intentio gloſ. Iel dic melius quod relicta in codicillis reſpiciunt teſtamentum:⁊ cẽſen- tur facta in teſtamento vt.3.eo l.ij..j.non/ vt ex tunc cum teſtamentum fuit factum:ſed vt ex nũc:cum fiunt codicil⸗ li:⁊ ideo inſpicitur tempus codicilloꝛum, quantumad ea, que requiruntur vt valeant relicta, tam in perſona teſta⸗ toꝛis:vt hic, quã legatarij: vt. l.pꝛoxi§. fi. ⁊.l. ij. 3. eo.(In 3 glo. ibi, nam ſi non valet † teſtamentum nec codicilli. Iſta gloſ.inimis generaliter loquitur: ⁊ pꝛocedit in caſu, quem allegat gloſ..l.pꝛoxi H.penulti.quando defectus pꝛopter quem non valebat teſtamentum, concernebat etiam codi⸗ cillos: qꝛ teſtatoꝛ erat inteſtabilis:vt. 5.l.ij§. furioſus. non autem, quando non concernebat, niſi teſtamentum: vt ſi non valebat pꝛopter defectum teſtium:quia non interfue runt, niſi quinq; vel ſex:et in codicillis non fuit defectus: quia interuenerunt quinq;, nam valent codicilli: licet te- ſtamentum non valeat:quia non habent ab eo dependen⸗ tiam ſecundum Dyn. ⁊ Barto. in.l. legata inutiliter. de le⸗ gatis.j.licet iſtam gloſ.non allegent:quia foꝛtiter facit con tra eos.Ael dic,vt dixi in.lj.ð. eodem. ¶ In gloſ.ibi, item rupto teſtamento rumpitur codicillus. Iſtud eſt verum, quando co dicillus pertinet ad teſtamentum:hoc eſt qus⸗ do voluit teſtatoꝛ ipſum valere ſimul cum teſtamento, et relicta in eo deberi a ſcripto herede:ſecus ſi ſit factus co/ dicillus in defectum teſtamenti:vt contingit quando ap- ponitur clauſula, ſi non valet iure teſtamenti, valeat iure codicilli:vt.j.l.pꝛoxi.ibi, aut fideicommiſſum factum teſta⸗ mento facto ⁊c.quia tunc rupturateſtamenti eſt oꝛigo co/ dicilloꝛum:non autem ruptura ipſoꝛum: quia non debet res deſinere ab eo caſu, quo debet incipere, ſicut econtra. in.I. Titio cum moꝛietur. 3. de vſufruc. ¶ In gloſiibi, ſed hoc fallit. Tu dic quod imo non ſunt fallentie, ſed diuer⸗ ſitas: quia fallentie debent eſſe in eodem caſu: cum debẽt eſſe relicta:alias non ſunt bone: cenſentur ergo eſſe reli⸗ cta in teſtamento quantum ad hoc, vt dependeãt ab adi⸗- tione ex teſtamento: non quantum ad ea, que requirun- De iure codicilloꝛum. 189 tur, vt valeant. C In gloſ.ſequen. ibi, de verboꝛum obli⸗ gatio.l.ſi filius. dic ſecundum Dynum, quod bec relicta non erant in teſtamento, ſed in codicillis:ibi vero ſtipula⸗ tio erat iam facta durante patria poteſtate: licet conditio extiterit poſt:ideo trahitur ad pꝛincipium. Et eodemmo do reſponde ad leges ſequen. quia in illis fuerat factum relictum in teſtamento: licet in codicillis purificaretur. Jdeo inſpicitur tempus teſtamenti. e Summarium. Codicillos quatuoꝛ modis conſici poſſe. Aenientes de iure pꝛetoꝛio, ita grauari poſſe, vt iure ci⸗ uili vocatos. Onficiuntur. Crohietana 4 etuoꝛ modos, qui GAh bus poſſunt confici codicilli. In pꝛimis duo⸗ — bus modis debent codicilli referri, ad teſta⸗ mentum, vel eſſe pertinentes: de quibus loquitur. lj. C. e. ſcilicet quando factum eſt teſtamentum validum, et codi⸗ cilli fuerunt facti ante, vel poſt et non in defectum teſta⸗ menti:ſed vt habeant locum ſimul cum teſtamento:⁊ ideo ſi tunc non adeatur hereditas ex teſtamento: ruunt codi⸗ cilli:vt..eo.ſi quis cum nullum.. fin. ¶ Tertius modus eſt, quando fiunt ſimulicum teſtamento:⁊ in ipſo teſtamẽ⸗ to, tamen in defectum teſtamenti, vt contingit:quando apponitur clauſala, ſi non valet, vel valebit iure teſtamen ti ⁊c.⁊ tunc non dicuntur ad teſtametum pertinentes: ſed potius ab inteſtato, ſiue teſtamentum ſit nullum a pꝛinci⸗ pio, ſiue valuerit: et ex poſt facto iit ruptum vel irritum factum, per non aditionem: ſi tamen fuerunt appoſita verba, vel valebit. Si enim duntaxat fuit dictum, ſi non valet: tunc ſi eſſet validum a pꝛincipio, licet ey poſt facto fieret inualidum non valerent codicilli: quia conditio de pꝛeſenti reperitur fuiſſe falſa: ergo ⁊c.l.cum ad pꝛeſens.ſi certum petatur.et no.in.l.j. 3. eodem. per Bart. ¶ Quar⸗ tus modus eſt quando nullum teſtamentum fuit factum validum, vel non validum: et tunc etiam dicuntur codi⸗- cilli ab inteſtato: de quibus loquitur.liab inteſtato.j.eod. et debentur a venientibus ab inteſtato relicta in eis. Sed bic qualiter, cum illis nibil fuſt relictum: vt. l. ab eo. C. de fideicommiſſis. Ad hoc reſpondet textus, in verſicu. ſed ideo:et intellige dum dicit: quod creditur relinquere be/ reditatem, ſcilicet tacite non expꝛeſſe: vt not.gloſ.j.de bo⸗ noꝛum poſſeſſione.l.ſed cum patrono.. bonoꝛum. hoc ta⸗ men verum, ſi tales venientes ab inteſtato veniunt, vel ve nire poſſunt de iure ciuil, etiam ſi veniunt per ius pꝛeto⸗ rium:vt in dicto.H.bonoꝛum.in text.et gloſ.Si autem non poſſunt de iure, niſi de iure pꝛetoꝛio: tunc non cenſentur babere voluntatem defuncti, etiam tacitam: ita dicit glo. oꝛdinaria que foꝛte alibi non eſt.j.de collatione bonoꝛum. lij.. maxine.tamen ego puto illam gloſ.pꝛocedere quan⸗ tum ad materiam collationis, de qua gloſſa ibi loquitur: non quantum ad materiam, de qua bic quia ita poſ⸗ ſunt grauari venientes ab inteſtato de iure pꝛetoꝛio tan⸗ tum:ſicut illi, qui veniunt vel venire poſſunt de iure ciui⸗ li:vt.. eo.ſi quis cum nullum.circa pꝛincipium:ibi, dum dicit:bonoꝛumye poſſeſſoꝛ. Summarium.. Teſtamẽtum factum tempoꝛe peſtis coꝛam duobus teſtibus, an ⁊ quando valeat: Ciuis teſtamentum condens in villa, an gaudeat benefi⸗ cio.l.fina. C.de teſtamen. T 0 di cilli ¶ Suffſicit teſtatoꝛem poſſe facere „ teſtamentum de iure, ad hoc vt poſ ſit codicillari:licet pꝛopter defectum numeri teſtinm de facto teſtamentum facere non potuerit: ſi talis defectus non eſt in codicillis.hoc dicit.Et venit ad declarationem. —————n — — ——— — 1 — 3 Aa* 81 — 9₰ 2 — 7, aSe, a — —— ꝗͦ— — * AA— — * Zudo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ.part. 3. eo. et..diuus§.pe. ¶ Dicit † Ange. hic no. tex. iſtum in ſine.qui millies fuit pꝛacticatus tempoꝛe magne moꝛtali⸗ tatis: quia non poterant baberi teſtes ſufficientes: cum bomines moꝛirentur in ictu oculi.vnde fiebant teſtamen⸗ ta coꝛam duobus vel tribus teſtibus: fuit dubitatum, an valerent pꝛopter vꝛgentiam caſus:⁊ fuit terminatum, qd non per iſtum tex. Et ideo dicit, quod fuit factum ſtatutũ in ciuitate Peruſij, quod illa durante, poſſet fieri coꝛam duobus teſtibus. Nam ſpeciale eſt in milite, vt poſſit co- ram duabus.Item in ruſticis teſtantibus in villa, vt poſ- ſint coꝛam quinq;, ſi plures haberi non poſſunt: et in hoc differunt a militibus, qui poſunt coꝛam duobus, etiamſi plures haberi poſſunt:vt.l.diuus.3. det eſtamen.mili.iun cta.l.ſi. C. de teſtamen.⁊ pꝛopter hoc Bar. ponit aliqua ſu per intellectu illius legis ſi.concludendo, quod illud pꝛi- uilegium datur ruſticis tantum:et in loco ſcilicet in villa. ¶ Et f ideo ciuis qui teſtaretur in villa non baberet il⸗ lud pꝛiuilegium:ꝛ ſi plures haberi poſſent: ⁊ econtra ſi ru ſticus teſtaretur in ciuitate, non haberet etiam illud pꝛi⸗ uilegium. Aidetur etiam requiri, quod appareat ita eſſe de conſuetudine, per tex. illius legis. Ipſe tamen Barto. tenet contrarium, quod non ſit neceſſe: quia Imperatoꝛ ibi atteſtatur, quod tempoꝛe ſuo erat illa conſuetudo in- ter ruſticos, ſuper qua conſuetudine, facit. l.illam. vnde amplius de conſuetudine non eſt curandum.Et iſtud fa⸗ cit ad intellectum eoꝛum, que no. in..ij.⁊ in authen. ibi po ſita.C.ſi ſecundo nupſerit mulier.in queſtione illa:cum te⸗ ſtatoꝛ reliquit vpoꝛem dominam ⁊ vſufructuariam ⁊c.vbi glo. dicit, quod fuit obtentum in curia Bul. quod erat de conſuetudine generali:vt ſi decedebat cum liberis, habe- ret duntaxat alimenta: quod iſta conſuetudo non ſit ho⸗ die pꝛobanda:ſed debeamus ſtare illi deciſioni. oc ta- men pꝛo certo non affirmo:quia communiter docto.yidẽ⸗ tur ſentire contrarium. Summarium. ☚.‿ Teſtamentum ſi recõualeſcat, an reconualeſcant etia codicilli: Res facilius renaſcitur, quam de nouo naſcatur. Teſtari de rebus alienis, quod quis non poſſit. Si poſt factum. si tempore ti⁊ tempoꝛe moꝛtis, quis erat teſtabilis, licet medio tem⸗ Poꝛe, quo fecit codicillos, eſſet inteſtabilis: nibilominus valent codicilli.hoc dicit ſᷣm docto. Tu adde tertium qð requiritur, videlicet quod etiam illud teſtamentum repe riatur valere, etiam tempoꝛe moꝛtis: licet interim fuerit ruptum per capitis diminutionem:vt ſideclarauit ſe vel⸗ le decedere cum eodem teſtamento:tunc enim licet de co dicillis mentionem non fecerit, ſicut reconualeſcit teſta⸗ mentum ex noua voluntate teſtantis capitis diminutio⸗ ne: vt.l. teſtamento..codicillis.de ſecundũ tabu.ita ⁊ co⸗ dicilli. Iſta eſt intentio huius litere difficilis:⁊ per hoc pa tet, non ob. l.pꝛecedentem: quia ibi illo tempoꝛe vere erat inbabilis ad teſtandum: cum moꝛtuus erat apud hoſtes: Pic vero erat habilis cum ceſſauerit capitis diminutio:vt ibi dixi.Et pꝛimo ponitur thema,⁊ queſtio vſq; ibi, nam teſtamentum valet. Secundo arguit ad partem affirma- tiuam pꝛo codicillis, qð valeant: quia valet etiam teſtamẽ tum aquo dependent:quia reconualeſcit ex noua volun/ tate: ita debet ſuppleri text.vſq; ibi, ſed eo tempoꝛe. Allij babent, ſi eo tempoꝛe:⁊ tunc exponitur, iipꝛo quãuis: ſed magis placet alia litera:et tunc ibi arguit ad contrariam partem, qð codicilli non valent:quia fuerunt facti duran⸗ te capitis diminutione, quo tempoꝛe erat inteſtabilis:⁊ re mouet quandam obiectionem, que poffet fieri in contra⸗ rium de muto, vſq; ibi, ſi dicemus. vbi, ſoluit queſtionem Pꝛo pꝛima parte affirmatiua:qð codicilli valent:et addu⸗ cit caſum ſimilem quando teſtamentum rumperetur na⸗ tiuitate poſthumi. Ram licet etiam codicilli rumpantur:ſi tamen teſtamentum reconualeſcit: quia poſthumus mo⸗ riatur viuente teſtatoꝛe:vt.l.poſthumus.in pꝛinc.S.de in⸗ iuſto teſtamẽto.recõualeſcunt etiam codicilli. Idem ergo debet eſſe, ſiteſtamentum fuit ruptum per capitis dimi⸗ nutionem minimam:⁊ poſtea reconualeſcat illa ceſſanten ex noua voluntate:vt dictum eſt.( In texct ibi, eman ⸗ patus deceſſit. declarando ſe velle cum eodem teſtame 5 decedere:ſed de codicillis nihil dixit. Si enim dixiſſet 9. lum eſſet dubium per. l.j.F. j. de lega.iij. Similiter ſi no 3 xiſſet ſe velle decedere cum eodem teſtamẽto: vel ainrero ſua voluntate non appareret:nec reconualeſceret teſta 7 tumꝛꝛ ſic non habet locum ratio, quam facit in verſic na ⁊teſtamẽtum valet. In hoc ergo ſtat dubium:anſi ufficiat qð teſtamentum reconualuerit ad hoc, vt aſſumant vires codicilliꝛ videbatur, qò non: quia illud teſtamẽtum ſemel valuit a pꝛincipio:vnde de facili reaſſ umit vires:ſed cod cilli non valuerunt ab ipſo pꝛincipio: vnde non ſic de kac⸗ li aſſumunt vires.iuxta notata in.j.ſi teſtamentum. 5 del⸗ ſtamen. vbi dicit gloſ.x qð res facilius renaſcitur aaan de nouo naſcatur.Et hoc voluit tex.in verſſ. ſed eotem 0 re.Sed ſi habes, ſi, legitur cum tex.pꝛecedẽti.⁊ expomtn id eſt pꝛo quamuis:yt ſit ſenſus, q ex quo teſtametum re⸗ conualuit, etiam codicilli debeant valere, quamuis ſintfa cti tempoꝛe, quo non habebat teſtamẽti factionem.(In tex. ibi, nec ſimilis:hoc arguit, qð licet iſte fuerit capitedi⸗ minutus ⁊ inteſtabilis:teſtamentum tamen pꝛius factum non potuit effici irritum:⁊ ſic codicillii, qui habent ab eo dependentiam valeant ab ipſo pꝛincipio: quia videmus qð ſi teſtatoꝛ poſt factum teſtmentum efficiatur mutus ct ſic inteſtabilis:teſtamentum tamen pꝛius factumnõ rum⸗ pitur. Sed ad hoc reſpondet, quod ſimilitudo non eſt bo na:quia licet mutus efficiatur inteſtabilis: non tamẽ per⸗ dit dominium rerum ſuarum:ſed ille qui dat ſe in arroga tionem perdit dominium, ⁊ tranſit in arrogatoꝛem. vnde ſi teſtamentum remaneret firmum ⁊ valerent codicilli:vi/ deretur iſte teſtatus de rebus alienis, qð eſſe non debet. ¶ In tex.ibi, qui recte. Glo.⁊ doc.referunt iſtud relatiuũ ad mutũ:ſed tũc reſtat difficultas, quomodo potuit poſt⸗ mutitatem ſuperuenientem facere codicillos?d oct. ſuper hoc laboꝛãt.Mos poſſumus referre ad illum, de quo pꝛo- xime locutus eſt:vt ſit ſenſus, quod iſte de quo loquimur, qui confirmauit codicillos in teſtamento, et poſtea dedit ſe in arrogationem:⁊ fecit ibi codicillos: non recte compa ratur muto, quantum ad boc, vt teſtamentum eius rum- patur per capitis diminutionem ſuperuemiẽtem:ſicut nec rumpitur per mutitatem. ¶ Nota ergo tex.x qui ſemper allegatur, quod non poteſt quis de alienis teſtari. Tamẽ bic loquimur de illo, qui nec babebat, nec habere pote⸗ rat bona iſto tempoꝛe: cum eſſet in poteſtate arrogato⸗ ris. Ille autem qui poteſt habere: licet non babeat: bene poteſt teſtari de alienis: non etiam in pꝛeindicium domi⸗ ni: ſed in pꝛeiudicium heredis ſui. Quod dic vt A.cum alie na.C.de legatis.— Si mil es ¶ Woteſt teſtamentum valere de eiure cõmuni, ⁊ codicilli de iure ſpe⸗ ciali.Et hoc ponendo caſum bic, quod teſtamentum erat validum: vt innuit tex.dum dicit: quando teſtamentum iure comuni valet. Sed pone, quod erat inualidum de iu re communi:⁊ quod per militiam aſſumptam non recon⸗ ualeſcit, de iure militari: niſi ex noua voluntate tacita vel expꝛeſſa:vt.S.de teſtamen.mili.l.tribunus..fi.⁊.l. Titius. ⁊ boc innuit tex.dum poſtea ſubdit, vbi reſignauerat acet tunc dicit, quod licet teſtamentum ſit nullum apꝛincipio poſſunt valere codicilli etiam iure ſpeciali:⁊ tunc eſſet hic caſus pꝛo eo quod no. Barto. poſt Dyn. in.l.legata inuti⸗ liter. de legatis.ij. quia non habent dependentiama teſta⸗ mento: vt dixi.5.l.pꝛoxi.et.i.j. Ratio dubitandi in pꝛima poſitione poterat eſſe:quia cũ codicilli ſint pars teſtamen ti, quando teſtamentum eſt factum:vtj. eod.j. quidam re- ferunt.poſt pꝛinci.et eadem res nõ debet diuerſo iure cen ſeri:vt.l.eum qui edes. de vſuſcapio. poſt quam teſtamen- tum erat factum ſecundum ius commune, videbatur qd etiam codicilli debuerunt fieri ſecundum ius communce: ſed contrarium eſt: quia nihil repugnat eos firi dinerſo iure:quia non ſunt per omnia pars teſtamenti:yt patet i J.pꝛecedenti. ſoi CLegatum quoda pꝛincipio S cl ſeru O. non tenet, ex poſtfacto poteſtre conualeſcere, ceſſante impedimento ⁊ volũtate teſtatoꝛis. hoc dicit.⁊ eſt vnus de caſibus in quibus regula Catonia na fallit, que vult, qð qñ eſſet nulluũ, ſi teſtato: tiporr reſt 2 77 1 eonfmaleen, atarunltin matwplaek“ videb tun ſaun ile gb uclur bos un eicknar⸗ WE cituril ſomunt i- Vian 1 e Riſlo eNannouliteton 7JhrortEtoh e t ſub. Tiſ Wetanus i ſadeie Prnorſerctnt pinlegtnm nunitraamum miſionis, ntturumcumnfimüübus. „SHumn Mlouidlnondebeteſſec on debet d acceſt Acipere. Allgatu Apacts. vbiconuentio pune yültione penali,quecctacc Reſtaliquid cauſa ſue cauſe arolitdicere gloſ a de ac rrſcruum dumdicit alidic bidtiallesandobanclege e graun e. Karreſirum ibipu ldumetiam inöſ ſeatesstanetnrilegius, ldtr rdittemlla dqnarun materia babetyr i aurdnlcunprter galläxpen bi 3 4 br Küranataimneluen feara oineſerrge Atanrta aijdicunt:c N rai indgde walldcdent n 1 baddar a Nargut diun düsreſtanen wanreſecoch dantdiogi on ſanag clücai 4 4 8 6 9 cun teſtnan anan ſtit diNentas athn mucnten fcerainig. offumusrekrn ä ſtt enſus gpocknge dicllosmn tekemene afect idi ocialteur im ad boc, ſtteſtra immutionemſcren tatem(Botadgeg poteſt quis deun d, oui nechadcunn Wac: cum eſſct ung poteſt babertrran cnis: nonetiamuged m beredis ſciQutna (Poteſtteern. eure cömi ctnn ocaſum bio gts t dum dict:muts Sedpone,qucdnäen per mittanaſuen errnifcxrountnar amen mülltriäl poſteaſt übdt titer b trctementmtt 94 ictam irtprm Mlictian iriſaus 1 19” tah 69 auls nblich e romnispas arto tTrrA,. De iure codicilloꝛum. menti moꝛtuns eſt, non reconualeſcit licet poſtea ceſſet cauſa nullitatis:vt l.cetera.§.j. de leg.j. Sed hoc eſt verum uado ceſſat aliter, quam ex diſpoſitione teſtatoꝛis: ſecus ſi teſtatoꝛ facit eam ceſſare.Caſus eſt hic quem no. ¶ In tex. ibi, accepit, ſcilicet pure ſine ubertate: ⁊ ſic nõ valebat: quia non erat cui poſſet acquiri niſi heredi: et ſic videtur ab ipſo herede ipſimet beredi factum legatum, qõ eſſe nõ poteſt:vt.llegatum§ Penieei Frrtef efrehhe 4 O.Qui cõfirmat vltimos Gl quis Cer tl. codicillos, cenſetur alios, non vltimos confirmare: nec poſſunt dici vltimi, quouſq; teſtatoꝛ vinit:dum poſſit alios facere.hoc dicit. ¶ In fi. tex. ibi, non valebunt, videbatur contrarium: cum poſſit decedere cum pluribus codicillis validis: vt. 3. eo. diuus. Sj. ſed certe hoc pꝛocèderet, ſi inteſtamentonon cõfirmaſ ſet vltimos: ſed quia illos tantum confirmauit, cenſetur alios repꝛobaſſe. JIdeo codicilli ‚quos poſtea facit ‚ſunt impediti: quia ſi contingat alios facere, ſtatimirritantur etiam viuente teſtatoꝛe. Si vero alij non fiant: tunc cum moꝛitur, illi aſſumunt vires: quia tunc apparet, quod ſunt 9 hlnde ſt(¶ Oubitans de ſtatu ſuo non 5 K O. poteſt codicillari: niſi in omnẽ 9 caſum dubitationis eſſet habilis ad teſtandũ. . bhoc dicit. Et no. hic, quod non ſolum miles po teſt teſtari de caſtrenſi peculio, etiã ſi ſit iliuſfamilias:imo etiam qui deſijt militare, et eſt veteranus. ¶ In text. ibi, niſi veteranus fuit, ſub. ⁊ fecit codicillos de caſtrenſi pecu lio:non ſic retinet pꝛiuilegium teſtandi ſine ſolennitate, etiam intra annum miſſionis: vt. ã.de teſtamen.milit. l. qð conſtitutum.cum ſimilibus. Summarium. Aliquiq non debet eſſe cauſa ſue eauſe. d1⸗ · Aod Per manus. Crli⸗ KN Anon debet ab acceſſoꝛio confirmari, vel robur Jaccipere. Allegatur. l. ſi pacto, quo penam. C. de pactis. vbi conuentio pꝛincipalts nuda non veſtitur a ſtipulatione penali, que eſt acceſſoꝛia. ¶ Ael ſic:non de⸗ bet eſſe aliquid cauſa ſue cauſe.hoc dicit ſecundum gloſ.⁊ hoc voluit dicere gloſ.s.de acquirenda heredita.l.heres. per ſeruum. dum dicit:alij dicunt rationem eſſe vꝛgẽtem, yt ibi dixi allegando hanc Lene⸗ ʒj 7 41(¶ Libertates relicte ab Ai gra U 1. o. quem teſtatoꝛ ſolum ſucceſſurum ſibi putabat, debentur ab eo inſo⸗ lidum, etiam ſi no ſolus ſuccedat ſed cum alio. Nec ad eas tenetur ille alius, qui pꝛeter intentionem teſtã tis ſuccedit.hoc dicit cum.l.ſeqnen.⁊pꝛincipio ſequentis. de quarum materia babetur in. l. j. eod. ſed plenius per Dyn.⁊ Barto.in.l. cum pater.. cum eſtimaret de lega.ij. ¶ In gloll. ſequen.ibi. redemptis a ſoꝛoꝛe partibus. Te⸗ nebitur ergo iſta fauoꝛe libertatis vendere partem ſuam fratrilicet non teneatur gratis manumittere: vt.xſequẽ. in pꝛin. Glo.ij.ibi, cum non dependeant ex teſtamento ali quo:cum nullum teſtamẽtum fnit factum: ſed in.l. contra⸗ ria ſic:vel dic, qò fuit factum: tamen iſti codicilli fuerunt ab inteſtato repetiti. et hoc eſt, quod ſe quitur in gloſſiibi, alij dicunt ⁊c. & Summarium. Aerba directa in codicillis: cum non poſſint valere iure directo, ſicut trahuntur ad fideicommiſſum, quo ad hereditatem pupilli:ita quo ad bereditatem teſtatoꝛis. Pieſumptiones due directo contrarie, quando concur- runt in actu, in caſu dubij, que attendatur: ĩ ¶ Inſtitutio facta in minus ſolẽni Tractari evoluntate, quam teſtatoꝛ voluit va- ſins iure cocicilloꝛum trahitur ad fideicommiſun:ſecus leam voluit valere iure teſtamenti. quod in dubio pꝛeſu⸗ mitur:ex hoc: quia inſtitutionem in illa fecit: ſ nondixit expꝛeſſe contrarium. hoc dicit in effectu. Et ſic intellige textum iſtum in perſona patris vſq; ad ver. an vero teſta⸗ mentum. quando teſtatoꝛ expꝛeſſe dixit: quod nolebat il los eſſe codicillos:tamen tunc textus non aperit, an inti-⸗ tutio trahatur ad fideicõmiſſum: licet de boc querat: ſed ſatis innuit, quod ſic pꝛopter id, quod ſubiũccit in ſequenti caſu. In illo autem verſiculo, an vero. loquitur quãdo boc eypꝛeſſe non dixit: et tunc poſt quam facit inſtitutionem, que non ſolet fieri, niſi in teſtamento:pꝛeſumitur voluiſſe facere teſtamentum:⁊ ideo poſtquam non valet iure teſta menti:non valet iure codicilloꝛum, ſeu fideicommiſſi. Si autem voluntas eſſet ſolennis, et poſſet valere iure teſta⸗ menti tunc etiam pꝛimo caſu, quando dixit:quod nolebat eam valere iure codicilloꝛum: nibilominus valebit iure teſtamenti:et ita tenuit diſputando Dy. in queſtione que incipit, Quidam paterfamilias: vt etiam recitat Joan. And.in additio. Specu.de inſtrumẽto.editio..compen⸗ dioſe. Mota ergo ex pꝛimo caſu, quod ſicut verba di⸗ recta pꝛolata in codicillis:cum non poſſint valere iure di⸗ recto, poſſint trabĩ ad fideicommiſſum, quo ad heredita- tem pupilli:t.l. Sceuola.j. ad Trebellianum. Ita quo ad hereditatem ipſius teſtatoꝛis: vt hic. ¶ E x ſecundo dicto nota quod licet concurrant due pꝛeſumptiones contra⸗ rie in caſu dubij quando non dixit, quod vellet facere co⸗ dicillos:quia non adhibuit ſolẽnitatem requiſitam in te- ſtamento:ſed requiſitam in codicillis:altera vero pꝛeſum⸗ ptio eſt, quod voluit facere teſtamentum: quia fecit inſti⸗ tutionem, et ſubſtitutionem directã:ſed hec ſecunda facit actum non valere:tamen ſtatur huic ſecunde. Sed contra de. I. quoties. de rebus dub.vbi ſtatur ei:que facit actũ va⸗ lere. Solutio: verum eſt quando faceret actum valere eo modo, quo fuit actum: ſed hic non ſic: quia poſtquam in⸗ ſtituit heredem per verba oirecta, videtur voluiſſe, quod valeat iure directo: ⁊ hoc non potuit ſieri in codicillis. Summarium. ᷑ Relicta facta ab inſtitutis, quando debeantur a ſub⸗ itutis inſtitutis moꝛtuis: Relicta facta per verba generalia, quiſquis mihi beres erit: quando debeantur aſubſtitutis, vel a yeniẽtibus ab inteſtatoꝛ Aidam re ¶ Dicit Dynus quod ' 1 caſus iſtius legis non 8 ſinuenitur alibi: ſed in quo ſtat eiꝰ notabilitas: —“êet quis ſit verus eins intellectus, non declarat: et ſatis videtur dubius: tamen ſecundum intellectum, quem puto verum. hoc dicit. Relicta in codicillis factis poſtquam omnes inſtituti in teſtamento pꝛimo loco de- ceſſerant, non valent: licet ſuperſint ſubſtituti vulgares: nec videntur ab illis relicta, ſed potius ab inſtitutis: vnde cum illi non reperirentur in rerum natura tempoꝛe codi⸗ cilloꝛumꝛet ſic non potuerunt ſumere oꝛiginem in perſo⸗ na inſtitutoꝛum, ſunt pꝛo non ſcripta:ſicut ſi fuiſſent facta illis, qui tunc tempoꝛis in rerum natura non eſſent. Si autem non omnes deceſſerant, ſed aliqui: tunc non ſunt nulla: imo valent: et merito iure debentur inſolidum a ſuperſtitibus: ſed de equitate non debentur niſi pꝛopar⸗ te ſua:pꝛo altera parte non debentur ab iſtis: nec etiam a ſubſtitutis pꝛemoꝛtuoꝛum. hoc dicit tota lex, cum. l. ſed cnm ea. que debet continuari cum iſta: licet quidam ba- beant eam poſt legem, ab inteſtato. Et pꝛimo loquitur quando deceſſerant omnes inſtituti, et ſupererant ſubſti⸗ tuti, vſq; ibi, quod ſi duo. Secundo quando deceſſerat vnus jex inſtitutis ſuperſtite altero, etiam ſuperſtite ſub/ ſtituto illius defuncti: et intelligo quod cuilibet ex iſtis inſtitutis de per ſe fuit datus ſubſtitutus vulgaris: et ſic eo moꝛtuo ſtatim ad eius poꝛtionem fuit vocatus ſubſti⸗ tutus eius, qui facit poꝛtionem alteri inſtituto in heredi⸗ tate:vt patet in illo verſi.qð ſi duo.ibi, dum dicit: quod ſic ſubſtitutus beres, qui partẽ faciat:licet ipſe nõ debeat ⁊c. 190 h f 1 I 3 1 1 S . 1 ſf ſ 1 A * 1 — 1 6' ¹— 1 9 6 n 3 I 1 V p 4 p ſ 1 1 n Gi 10 1 H 1 1 . 1 1 9 1 1¹ 1 1 h 1 I — 1 h 1 —Qe— ezdee 9⸗ 4 1 181Ire s 4 26. IA 1 3 1— 3 5 3 44 r 4 8 8 1 Iif. N F 3 Fſfir 1 4 . G 1 Af n 1 4„ ' R 5 1 N L 4 1 G 1 f 3. 8 1 11 4 5 3 f. 1. 8; 4 1 ¹ 4 7. 4 I 8 5 14 1 ſ „ 1 ſ 4 6 1 ' à 9. 3 1 4 1 1 1 . 4 1 . 8 18 1 4 S 4 1 6 1 9 ſ 3 ſ 1 1 4 — 8 7 3 1A 1 9 4 4 1 6 ..n 1. 6. 3 . 1 4 1 4 I”. N G G ' ſ ” 1 ſ 4 3 1 1 * 5* [ 4 1 1 2 , 112 5 2 1 .. 4 . 1. 3 4 46 1 2 4 4 H 5 3 1 9 1 1 1 18 Gt V ' — ——— —— 81 2 4 1 4— Audo. Roma in pꝛimam Inſoꝛ.part. ex his patet in quo conſtat notabilitas eius.¶ꝗni tem ſit fuerunt relicta per verba general eic uu⸗ juncta.ꝓenulti deininſto teſtamento. Si vero non cuſli⸗ het per ſe, ſed ſimpliciter fuiſſet ſubſtitutus, vel ſubſituti. Tunc vno decedente nõ eſſet locus ſubſtitutioni vulgari in parte ſua:ſed potius accreſceret coheredi:quia nõ cen- ſetur facta ſubſtitutio, niſi in caſu, quo deſiciat tota here- ditas ex pꝛimo gradu:vt.l.quamuis.in fi. C.de inſti.⁊ ſub/ ſtitu. etiam ſů̊ſit facta ſine expꝛeſſione nominis collectiui: licet ſecus in fideicommiſſaria ſubſtitutione:vt.l. ucius. §. Caio. ad Trebel. ⁊ quod dixi. S. ad Trebel. l.ſi pater im⸗ puberes. Poteſt autem intelligi lex iſta tribus modis. Pꝛimo quodlegata fuerũt relicta in codicillis nomina- tim ab inſtitutis expꝛeſſis nominibꝰ pꝛopꝛijs. Et pꝛo boc facit tex.circa medium, ibi:quia beres, ad quem ſermonẽ conferat ⁊c. Sed tunc iſta lex non haberet dubium: quia ponendo caſum, vt bic babetur: quod poſt inſtitutionem ⁊ ſubſtitutionem factã, aliqua legata fuerint nominatim relicta ab inſtituto, etiam ſi fuiſſent relicta in teſtamento:⁊ ſic tempoꝛe quo inſtitutus viuebat: ſed poſtea moꝛiretur viuente teſtatoꝛe:vel repudiaret hereditatem: non debe⸗ rentur a ſubſtituto ſecundum ea, que dixi in. Julia. 6. ſi quis om: ſa cauſa teſtamẽti. Sed iſta lex facit vim in hoc, quia tẽpoꝛe quo fuerint relicta, inſtituti erant omnes moꝛ tni:⁊ ſic innuit, quodſi fuiſſent relicta in teſtamento: et ſic tempoꝛe quo viuebant inſtitutiiſta legata non eſſent nul⸗ la, ſed deberentur a ſubſtitutis: vt hic colligitur in verſic. nimirum autem, ex ratione Sabini ⁊ Caſſij.⁊ſic iſta lectu. non eſt bona. Secundo poteſt intelligi, quod fuerunt reli cta ab inſtitutis, non tamẽ expꝛeſſis nominibus pꝛopꝛijs, ſed nomine appellatiuo tantum, ſcilicet, relinquo ab illis quos heredes inſtituo. Et hanc videtur tenere Barto. et tunc eſt differentia inter caſum, quando viuebant inſtitu⸗ ti tempoꝛe, quo fuerunt relicta:⁊ caſum quando non vine- bant:qnia in pꝛimo caſu cenſerẽtur repetita a ſubſtitutis: ⁊ ſic ab eis deberentur inſtitutis poſtea moꝛtuis vel repu- diantibus.Sed in ſecundo caſu ſecus:vt in hac.l. in hoc eſt notabilis iſta lex ſecundum eum. Iſta lect:non videtur bona:quia paria ſunt relinquere nominatim expꝛeſſis no min bus pꝛopꝛijs, vel expꝛeſſo nomine appellatino tali, per quod appareat teſtatoꝛem voluiſſe grauare, niſi inſti⸗ tutos. tex.eſt expꝛeſſus in.l.nomin atim.j.de lega.ij. in pe⸗ nul. charta poſt legem, re coniuncti.⁊ ideo ſicut pꝛecedens lectu.non eſt bona, ita nec iſta. Et qð in illa dixi baberet lo cum in iſta. Ande tertio modo poteſt intelligi:⁊ hoc tenet Jaco.de Are.quod iſta legata fuerint relicta ſimpliciter: quo caſu ſi fuiſſent relicta in teſtamento:⁊ ſict empoꝛe quo inſtituti viuebant:vel etiam in codicillis: et tunc vixiſſent inſtituti talia legata valerent ⁊ non irritarentur per moꝛ- tem inſtitutoꝛum poſtea ſubſecutam: quia cenſentur reli⸗ cta pꝛimo loco ab inſtitutis: ⁊ ſecundo loco a ſubſtitutis: vnde ſi habuerũt oꝛiginem in perſonam inſtitutoꝛum, nõ irritãtur per moꝛtem eoꝛũ:ſed ſi tunc inſtituti erant moꝛ⸗ tui:tunc, qꝛ in perſona eoꝛum pꝛimo loco, ſeu per pꝛins nõ faciunt fundamentum:nec eStiam faciunt per poſterius in perſona ſubſtitutoꝛum:⁊ bic eſt ſingularis⁊ mirabilis ca⸗ ſus huius legis.Nec obſt.tex.ibi,quia heres ad quem ſer⸗ monem conferat ⁊c. Nam debet exponi,id eſt cõtuliſſe cen ſetur, ſcilicet per pꝛius ſen pꝛimo loco, aut ergo fuerint no minatim relicta ab inſtitutis expꝛeſſis nominibꝰpꝛopꝛijs: ⁊ tunc ſecundum omnes indiſtincte non debentur a ſub⸗ ſtitutis, etiam ſi inſtituti viuebant tempoꝛe quo fuerunt relict a,⁊ poſtea deceſſerunt, vel repudiauerunt: quod ta- men intellige, vt dixi in. d.l. Julianus. Nec iſto caſu habet locum iſta lex que facit vim in hoc, quod erant moꝛtuitem poꝛe quo fuerunt relictaaut nominatim non expꝛeſſis no minibus ſed appellatiuo.Et tunc hᷣm Barto.eſſet diſtin⸗ Suendum:an tunc inſtituti viuerent, vel non:tu autem dic per omnia idem, quod in pꝛecedenti. Aut fuerunt relicta ſimpliciter:et tunc pᷣm Barto. indiſtincte cenſentur repe⸗ tita aſubſtituto:et tunc deberentur etiam ſitempoꝛe quo fuerunt relicta, inſtituti viuerent: ⁊ tũc deberentur a ſub- ſtitutis:licet poſtea moꝛiantur inſtituti.per legem, ſi plu⸗ res.de legatis.iij.⁊ de legatis.jl.licet Imperatoꝛ.⁊ L.que conditio. de condi.⁊ demonſtratio. Aut tũc tempoꝛis non viuebant:⁊ tũc a ſubſtitutis non debentur per rationem, quam ſupꝛa dixi: et iſte eſt caſus huius legis, per quam fimpliciter limitantur ille leges. Si autem non omnes eſ⸗ ſent tunc moꝛtui, ſed aliqui: dic vt in fine buius legis. Et 2 bi heres erit: videtur ſecus per ea, que notantur in. duobus.5. fina. de vulga. et pupilla. Sed inc danran dex qð adhuc habeat locum iſta lex, videtur tex. hic ponnde dium in verſi. in eo herede. vbi dicit habere locumn din ſupꝛadicta, ſi legata ſunt taliter facta, quod debeantur 6 inteſtato:et ſic quando ſunt appoſita verba gencralia: debeantur a quolibet herede. Nam adhuc debet inte dn oꝛdinate, ſcilicet pꝛius ab inſtitutis: ſecundo aſ ubſtit tertio avenientibus ab inteſtato: et qð etiam in hoc caſt ſit neceſſe: vt in perſona inſtitutoꝛum faciant fundane 1 tum:quod inſtituti viuant:et tunc licet poſtea fundamen, tum deficiat, non deſiciũt legata:ſed debentur a ſequenn— bus. Secus ſi in perſona inſtitutoꝛum fundamentum non faciunt:vt hic.Eỹt iſta eſt ſingularis limitatio ad multa n ran marime ad legem, que conditio. de conditionibus ct demonſtrationibus. e Summarium.. 1. Uigi utis: Relicta facta in codicillis a quibus debeantur: Clauſula quiſquis mihi beres erit: quod habet vim clau ſule codicillaris, ſi habuit effectum in perſona inſtitu⸗ toꝛum.— B in te ſtat 9 ¶ Relicta in codi⸗ 4 AIR cllis impuciter, ſ non eſt factum teſtamentum, debentur a quo- libet veniente ab inteſtato, etiam ſi ſuccedgt pꝛeter intentionem teſtatoꝛis. Secus ſi teſtamentunn eſt factum:tunc a ſuccedentibus ex teſtamento dütaxat. poc dicit in effectu: hoc vltimum intellige, niſi ſint repetita ab inteſtato:vt. l.. 5. eo. ¶ Diſtingue tamẽ tres caſus. nam aut ſunt relicta per nomina generalia, quiſquis mibi he⸗ res erit ⁊c.et tunc indiſtincte debentur a quocunq; ſucceſ⸗ ſoꝛe, etiam ſi ſuccedat pꝛeter intentionem teſtatoꝛis: eti ſifactum eſt teſtamentum, quia non ſolum debẽtura ſub⸗ ſtitutis in teſtamento:ſed etiam a venientibus ab inteſta⸗ to, qui ſuccedunt pꝛeter voluntatem: cum illa dictio ha beat vim clauſule codicillaris:vt no.in.l.ex duobus.fina. de vulga. et pupilla. quod tamen intellige, ſi habuerunt fundamentum in perſona inſtitutoꝛum: quia viuebant quando codicilli fuerunt facti: alias ſecus:vt in.ip:ecedẽ⸗ ti. CAut fuerunt relicta ſimpliciter:⁊ tunc diſtinguitur: aut non fuit factum teſtamentum:et debentura quolibet ſuccedente, et pꝛeter intentionem teſtatoꝛis, vt in pꝛinci⸗ pio huius legis. Aut fuit factum: et tunc non debentur niſi a ſuccedentibus ſecundum intentionem, vt aſcriptis in teſtamento: et ideo rupto teſtamento codicilli etiam rumpuntur:vt in fine huius legis. Aut fuerunt relicta no minatim ab vno, quem teſtatoꝛ putabat ſuccedere:et tunc etiam ſi teſtamentum non ſit factum:non debentur abali⸗ quo, qui ſucceſſit pꝛeter intentionem teſtatoꝛis: ſea ſolum ab illo nominatim grauato. Quod tamen dic:ytj. eodem Ipenultima. z. 3. eodem.l. qui graui. et. l. cum pater..cum eſtimaret.de legatis.ij. Sed ſi eſt factum teſtamentinn, et vnus de inſtitutis fuit nominatim grauatus/alij debean⸗ tur ab alio:ſi ille repudiat.dic vt.l.Celſus.⸗.quod alicu⸗ ius. de legatis ſecundo.et.l.ſi Titio et Meuio§. Julia. eodem titulo. 5 Aerba enũ⸗ Itere quibus. Cuuudem turo, etiam in vltimis voluntatibus, non indu⸗ AIcunt diſpoſitionem. hoc dicit. facit. j. de legatis ſecundo.l. Citia cum teſtamento.in pꝛinci.dic, vt Lex hac ſcriptura.de donatio. & Summarium. ‿ Aerba pꝛeteriti tempoꝛis in vltimis voluntatibus, compꝛehendunt etiam futura. 1 Legatum factum per teſtatoꝛem filiabus, que vidue re⸗ manebunt:an debeatur etiam viduis exiſtentibus tempo re teſtamenti. Plotiana rricyot ur conſe ait ill defemine qle dic verealrestlascuaſdi 1 grrtarn'nac lludrelit er godongniilud era luetremanebiteti videb mgbeinfaturum viduabal urrinbocafticnlodebe icwialud verbumreme moeila qein futurum vi- riicuataperſeuerabittem meila dicitur ſecundumt geſeverat.oe hoctetigi i wnalegauicumoictalper toeyerbo.ſignifica, Sulyn luto ab vno quäteſ Etabat.iſuccedit cn ibilo alo.ſeda ſe debentan Siperoſuntindinifibilian bhcicodiillos ad eunn ſc ronäproprium Aeletiam. nolo gö fliusmeusſolu ſananitudnonpoteſtregr alocogitabare igeodietun Kmiutimde lbe cpoſtpuni uxntchatz. nte Adeſtouianz Uredie raan ateemenentrgn un Keodw — 7— — = — — — zZ E& 4— — — ——— ocicllis in biberesc —* 2* —2 4— — — E ₰ — — — centbasctinmmh cmuminilig iid (Dittngue tmite dominagmnariggid diſtinctedchr. tprete ntenmattr n:um qvianonſcas) dſcd enama chanas tter voluntaten a dicllaris:tnonlast quodtamen itar erſona inſtitatonet runtfactralissai dictafimplicta-an 4 1 3 — eVx. ibi, cũ codicillos ad eum ſeripſiſlet, nominado pſum mMenllol 3n t futt factum: qunt 44 1 do rupto trtnaat ebuius legisTfrin faruer* mteſtato: pctans nnonft tacmone 4 ter intentionenttkaet ransto. Apoctano 54 1 4 6 „, fitionem. K umauns rb1 F w„6 vnprts mflurd.„ m 7 toren. 1 len, 70 7 69 farche rcA 1 5— —= —— 4 — ͦ—— — —= — ——— — —— 3 — A Deen teſtanenasee AA ef pos ℳ ſcaundumintanrae DBDoe iure codicilloꝛum. =eiA. CQuando verba futuri K b Aotian Aenpoꝛis cadũt ſuper eo, S uod eſt de pꝛeterito, trahunturad pꝛeteritũ. a dicit Bar.⁊ no. iſtam. l. quam Bal. allegat 84 quẽdum reſpectu effectus irreuocabilis. ¶ Et iſta lexfa⸗ cit r ad queſtionem in qua cõſului, quod teſtatoꝛ reliquit cuilibet ſilie ſue femine, que vidua remanebit, tãtum: cum haberet plures filias quaſdã nuptas, ⁊ quaſo dam viduas: querebatur, an ad illud relictum vocarentur vidue: vide- batur quod non:quia illud erat verbum futuri tempois, ſcilicet remanebit:et ſic videbatur non compꝛebendi, niſi- illas que in futurum viduabantur: ita videtur termina⸗ re Bar.in.l hoc articulo. de heredi.inſti. Contrarium con ſului: quia ilud verbum remanebit, poteſt intelligi, nõ ſo lam de illa, que in futurum viduabitur: ſed etiam deilla, que viduata perſeuerabit tempoꝛe, quo dies legati cedet. Nam ailla dicitur. ſe ecundum vulgarem vſum remanere, que perſeuerat. de hoc tetigi in dicta.l. hoc articulo.⁊ hãc legem allegaui Lnnrdiatder hann erit.⁊l. verbum opoꝛ tt. de verbo. ſigniſica. Adidede 3 i vpvut ¶ Relicta in co S qul vnunm. Wus ab inte⸗ 8 ſtato ab vno, quẽ teſtatoꝛ ſolum ſuccedere pu⸗ tabat: ſi ſuccedit cum alio, nullo modo deben⸗ tur ab illo alio: ſeda ſe debentur pꝛoparte: ⁊ſi unt diniſibi⸗ la. Si vero ſunt indiuiſibilia nullo modo. hoc dicit. ¶ In per nomẽ pꝛopꝛium. Ael etiam appellatiuum tantum di⸗ cendo nollo, qò filius meus ſoluat talia legata, vel lideicõ miſſa. nam iſtud non poteſt referri niſi ad filium iam natũ: de quo cogitabat:⁊ ideo dicitur nominatim grauatus:vt l. nominatim. de libe. poſthumis. ⁊.j. de lega.iij.nomina- tim. in penult. charta.& In tex ibi, codicillos euanuiſſ e. Ratio eſt:quia nõ poſtunt dici codicilli defectuoſi ratio/ nepꝛeteritionis: quia pꝛeteritio noneſt inſtituere, vel ex- beredare: nec neutrum iſtoꝛum poteſt fieri in codicillis: ergo ſi non fiat, nihil eſt imputandum teſtatoꝛi: niſi ſit in teſtamento:ideo illud bene rumpitur natinitate poſthu⸗ mi pꝛeteriti: vt. S. eo.l etiam codicilli ab eo dependen⸗ tes. Sed hic non dependebant:quia teſtamentũ non erat factum. Et de materia huius legis, vide plene in.l. cũ pa- ter.. cum eſtimaret. de lega.ij.Et adu ertendum: quia vna gloſ. in verbo, dimidia. opponit de.l. quidam referunt. in ſine.5. eod.per quam videtur, quod iſte iam natus ſaltim munsnuu de risoꝛe teneatur ad integrum legatum: cuins contra⸗ nin vcine, athe,. — 4 4 rinun hic dicitur. glo dicit, qnod illa per iſtam Tu dic, quod caſus ſunt diuerſi. Nam bic loquitur, quan⸗ do putauit vnum ſolum debere ſuccedere: et ſucceſſerunt duo:ibi econuerſo putauit duos ſi uccedere, et non ſucceſ⸗ ſit, niſi vnus ex eis. Et eodem modo reſpondet ad aliud contrarium, quod facit alia gloſ. de.l cum filius. in pꝛinci. j. de legatis ſecundo. 2 e alam(¶Licet beres fuerit nun 4 ls cupatus coꝛam teſtatoꝛi⸗ 8 bus, ſi tamen in ſcriptura, que cõfecta fuit etiã eodem inſtanti, non reperitur ſcriptus:creden dum eſt teſtatoꝛem voluiſſe illam ſcripturam valuiſſe iure codicilloꝛum, nõ iure teſtamenti. hoc dicit no. Et effectus eſt magnus: quia licet non ſint ibi niſi quinq; teſtes, vale⸗ bit. Sed ſi voluiſſet eam valere iure teſtamenti, tunc non valeret eo modo:vt. 3. eo.l.j. et..illud..tractari. Sed tunc contra de illo eodem.. quia poſiquam fecit inſtitutionem heredis, cenſetur voluiſſe, quod ſit teſtamentum: ⁊ ideo ſi non poteſt valere, vt teſtamenum:non valet, vt codicillus. Sol.verum eſſet hec, ſi in illa ſcriptura reperiretur facta inſtitutio:ſed hic non reperitur facta:licet antea eam fe⸗ ciſſet, vel nũcupaſſet coꝛam teſtibus. Et iſtud eſt valde no tabile: et dat intelligere illum.§. Et eodem modo dico ſi nulla eſſet confecta ſcriptura: et teſtatoꝛ coꝛam teſtibus fe ciſſet inſtitutionem heredis, legata: cenſeretur voluiſſe quod ſit teſtamẽtum: et ſinon poſſet valere iure teſtamen ti, nec etiam iure codicilloꝛũ:ſed quando fecit partim ſine ſcriptura, ⁊ partim cum ſᷣ criptura, etiam eodem cõtextu, habet locum iſta lex notabilis:vt ſi fecit inſtitutionem ſine ſcriptura et legata cum ſcriptura:cenſetur voluiſſe, quod illa ſcriptura habeat vim codicilloꝛum. Sed quid erit de illa inſtitutione facta ſine ſcriptura: gloſ hic tenet quod non valeat, vt teſtamentum, nec vt codicillus. Sed in.lis qui. deteſtamentis.tenet contrarium. Doct. dicunt, quod ſi voluit facere teſtamentum in ſcriptis,pꝛocedit iſta gloſ. etiam ſi coꝛam ſeptem teſtibus nũcupaſſet:quia nec valet, vt nuncupatiuum: q hocnoluit:nec vt in ſcriptis:qꝛ ſcri⸗ Ptura cum ſolẽnitate non interuenit. Si autem non con⸗ ſtat, quod voluerit facere teſtamentum in ſcriptis:tunc ſi nuncupauit coꝛam ſeptem teſtibus valebit, vt deſtamen⸗ tum:quia non poteſt, nec vt codicillus: vt ſic hereditas ſit ſibi reſtituendaa venientibus ab inteſtato: quia hoc non eſt veriſimile, quod voluerit poſtquam facit inſtitutionẽ directam:yt.illud.. tractari.(Altimo ſcias, quod iſta lex pꝛocedit niſi appareret, quod iu ſ criptura non fuiſſet ſcripta inſtitutio peredis pꝛopter defectu m ſcriptoꝛis, vel notarij: quia tunc habetur pꝛo ſcripta: vt erroꝛ.C. de teſtamentis. Debet ergo hoc intelligi, quando pꝛoceſ⸗ ſit de volũtate teſtatoꝛis:quia in ſcriptura non fieret men tio de herede:quod indubio pꝛeſumitur... 3 Kegeſtum, „* e f g h i klmno p* veX y Z aa. Omnes ſunt quaterniones. 1 a bc d er s t Lugduni, EXCVYDEBHAT IOANNEA AVSVLITVS. N ut — —— Tabula Rub. ⁊ Iegum in hoc volu.contentarum. ¶ Rubi. ſolu.matri. Er in ſecunda lectu. fo.2 5 1Dotis. 3. Et in ſecunda lect. 7 1. Soluto matrimonio. §. Sed vtrum. 1. Ron ſolum. J. De diuiſione. 1.Siante. I. Fructus. §. Ob donationes. §.Si fundum. §. Interdum. J. Si moꝛa. J.Si ab hoſtibus. 1.Si alienam. 1. Maritum. Eleganter. l. Alia. Rei iudicate. S. Heredi. g. Socero. H. Si in iudicio. l. Etiam filij. §. Licet. J. Si mulier. J.Si cum dotem. H. Si poſt ſolutum. F. Si mulier. H.Si patri. .Eo autem. S.Si maritus. §. Tranſgrediamur. l.Si conſtante. §.Si exheredato. S. Quoties. §. Si bona. J. Si filiofamil. F. Si vir. I. Semel moꝛs. I.Si marito. l. Que dotis. J. Titia diuoꝛtium. A Liberta. 1.Lucius Titius. J. Airo atq;. 1 Poſt dotem. . Afuras.l. In inſulam. I.Si ſocer a genero. l. Meuia marito. l. Eſtimatis rebus. LAſufructu. l. Seruns dotalis. l. Dotalem. l. Qui dotem. 1I. Caius Seius. 1. HParitus. l. Cum mulier. S. De viro.l. Si vero. Inbis rebus. S§.Si vir ſocero. l. Inpartem. C Rub⸗deteſtamen. LTeſtamentum. §. Surdus. l. Qui in. l. Si quis poſt. I. Quiteſtam ento domini. 1. Si filiuſfamil. §.Eum qui. l. Heredes. 1.Adteſtium. 1.Si qui cum teſtamentum. ¶ Rub⸗de liber.⁊ poſtb. 9 11 12² 13 14 15 eo. 87 18 19 fo. 19 l. Quid ſit. co. 1. Et ſi perceperit. eod. 1.Si ita teſtatus. eo. .Si filius eius qui in poteſtate. 120 J.Si a pꝛimo herede. eod. l.Si quis poſthumos. eo. l. Commodiſſime. 121 l.Si ita ſcriptum. eod. 1.Filij. eo. J. Filio quem pater. 122 J. Filiuſfamilias. eo. g.Si quis ex certa.l. ỹilius a patre. eo. J. Gallus. eod. §. Quidam recte. eo. S§. Idem credendum. eo. §. Ita ſane. eo. S. Et quid ſi tantum. 123 §. Quidſiis. ceod. S.Si eius qui. eo. g. Foꝛſitan. eo. . Nunc de lege. eod. F. Etiam ſi parente. eo. §. Aidendum. eo. §. Ille caſus. eod. ¶ Rub. de iniuſt. rupto ⁊ irrito teſta/ l. Teſtamentum. eo. l. Poſthumi. eo. l. Nam ſi ſub conditione. eo. l.Si quis filio. 124 S. Irritum. co. §. Piautem. eod. l. Nam ſi miles. eod. l. Poſthumo. eo. l. Cum in ſecundo. 125 J.Si quis beres. eo. CRub de bis que in teſtamento de⸗ lentur. fo. 125 l. Que in teſtamento. eod. l. Cancellauerat. eo. l. Pꝛoxime. co. ¶Rubrica de beredibus inſtituen⸗ dis. fo.125 1. Quiteſtatur. eo. l. Circa. eo. S.Aperture. 126 g. Nepotes. co. l. Quoties. 127 §.Si quis ita. co. 1.Si alterius. co. S. Paterfamil. eo. 1. Julianus. co. L. Item quod Sabinus. co. LExfacto. 128 1.Si quis inſtituatur. cod. L. Titius. eo. J. Illa inſtitutio. 12²9 I.Ex facto. eo. 1.Si quis ita. eod. 1.Qui fllio. eo. 1.Si paterfamil. cod. 1. Quiſoluendo. eo. 1. Si ita. eo. 1.Sialienum. 130 1. Seruus bereditarius. eo. ¶ Rub. de mili teſta. fo.izo I. Militibus. cod. 1.Si miles. eo. LQui iure. eo. l. Ex militari. §. Si filiuſtamil. 1Neq; enim. ¶ Rub de acqui bere, l. Quitotam. l. Quandiu. 1.Holle. lAPutum. §. Eum cui. 1Qui in aliena. §. Si is qui putabat. §. Interdum. §. Celſus. 1.Si quis filiumfamil. §. Si filius. §. In omni. L. MHMoꝛe. §. Impubes. l. Pupillus. l.Si ex aſſe. L. Impuberibus. l.Ei qui. J. Is qm heres. §. Si quis dubitet. §. Beq;. l. Is qui putat. Nec is qui. §. Heres. 1. IJs poteſt. l. Qui hereditatem. 1. Pꝛo berede. §. Si quid tamen. §. Papinianus. §.Si ſepulchꝛi. l. Si quis extraneus. §. Interdum. §. Si quis partem. L.Si istad quem. J. In repudianda. l. Fuit queſtionis. 1.Si quis mibi bons. §. Seruns, 5. Juſſum. §. Sed vtrum. §. Sed quid. §. Quid ſi mandauit. §. Sed ſi mandauit. l.Si ego. L. Neminem. l. Ariſto. l. Cum quidam. 1.Quod dicitur. §. Suum. g. Scientia. §. Si certus. J. Beredi. l. Beres inſtitutus. l. Sed ſi⁊ ſua. §.Sed ⁊ ſi cum. J. Si quis beres. g.Si excluſus. J. Heres in omne. 1.Si duo. I. Quandiu. J. Queſitum. J. Filius qui ſe. g.Si in ſocietate. S.Si ſeruum. J. Beres per ſeruum. l. Quoties. L.Aditio. l. Cum falſum. J. Qui ſeruum. .Si per epiſtolam. L.Eum qui. eod. eo. eod. fo. 1z0 81 132 eo. eo. eo. 133 eo, eo, 134 eo. eo. eod. 6 eock eo. 136 eo, eod. eod. eo, eod, 37 eo. eo. ¹38 eo. 89 eod. eod. 140 eo, eo, 141 eo. 142 eo, 143 cod. eo, 444 eo, 145 c0. eo, eo, 146 eod. eod, 147 eo, eo. eo, eod. 148 eo, eod. eo⸗ eod 149 eod. eo. 150 eo. eo⸗ eo. eo. eo⸗ 191 c0 7 12 ſ. 6² 11 6o. 4 o. 5 M 6d. . co. 4 üt f 5 eo. co. 4 co. 4 eo. eo. aum bo. „ co. nlünl, 1 7 4 do. kande 159 1 60 3 co. n 60. 1 150 ndaſ eo. en dück 35 . eo. et(0. . 60. 9 169 3 co 4 60 8 1 en 2 6 9 tiis. 165 zrttllonis. 6 ſins 165 1 9 3 80 gllhs. 15 iwldxi reſpon. d gabenis, ec 1 15. transties ilo, 6 omatus. ee iercitis, ec 7 lb ſnuylun, 6 düis eo dMenegs, 1 1 CRuda Uünadchägger fol7c Amnibdos. ziquis. 3 dabularum, 3 dtamentun, 6 dubitetur. 4 diguis. w anabiniti itſicuis, enduobus, öole. lsecerſt, llhſialtig Anye iasonitautel; 1 da dten B. 8 R n. V de 1 den en T nn ſenaren abu — eenn la 8.2 ner S. 3KR mn ui pa dun 1 Auikme bte u Ind ien 1 1.C res el. 4 47 8 mnbcen 15² J. 8 dnp t hec ere ndo e e el un. b 1E eſſarij dit q. o. d Sea 2 8. im Sift dua IFili patri. 1 0. 581 parui j — win 4 nn B a i 1 Damn 1 56 8 i 3* rütins 5„u Peaen 20 np Siſc lus 1 5 0 ub r. L 8 N ſa. 1. Ol 3 ale 12 ne 55 Icin Aunud, ne. 6 U nan 18 ſeru duo 156 SPanf 2 C 8 Smma 1 8 zBehenm 8 on 3s 8 1 um 3 c0 3 e0.§ 0 tr icit eo§.E t uud Qu ſolu mm O. Si Datd nu er. 17 4§ le C Ainon Ferde unis 89. Suu trum⸗ de imn nt cq dud 1 pin la ſe. eo. Si ida rta m.. 8 ec ond er. 5) 3s ite 6 iſer jum ecu eo lSraus S. o. hehhe iti ru 88 b ene n8a co. S ea co ſd tne.n m pau 15 Pio co. 3 Sun fülir⸗ 8. bern as.* da tet 1uüſne ſon ar co. ſde in utis e 2 l. S lonuee eo P bert 1E hutarſ⸗ ugſi 159 Et red ſtit 9 0. 5 en ppeti 60: 35 4 12 nnue 1. eo 1.8 Arar uto 59 55 Peidi z 81 gtt ein niſſe ſid.— i n.. 60..C fili ſco s. eo. 1 dorus lnne part eo. Suape 25 Sen fiſc umin 85 Sin land nu e⸗ 150 1.Si hhar 85 fSaban 21s 65 6— 5 tres co 88, n Pns⸗ es. 8 12n eleir eo. dnan 1 ledl 3 co. ſeia. am 33 lEei gniti us. eo. A SStena 6 eo. 45 liu. ento 38 5 piuntar⸗ 184 — 5 zum— iwram. 8 Fule co. Somi 94 co. vit uciandt 1Si tre co u an us e 3 1. E ꝛi ino art eo 8 qucſt pian 85 dMen n. o. 4 nus. eb 85 ia u P. etu 61„Siſe er ſec eo leum de ſ ere 0. zuead.R nto s. e0§. J er ec„ 1 u offi ſe. di.. eo us. ihe kE ei niu c0. eo 10 md cioſ 184 . uſſ 1 Neiper S. O0. Qui itu 2 is. 6o. Srraam 0. 5 g. den 1 6u eranelh eo. Kienene 4 L0. 5 H op au 4 eo. 8 ptrum. 1.G pilli is. ioni 16 CR iſſa. 17.§. ep der. e eo. 1 4 eie is. is. ub. 4 ke⸗ Bierdeh eo e 9 eine 164 1.C ad ſe eo. jadei eni. co. 8 dfma 1 Pauaus 165 uaſ enatu 69. Shs. 3 e0⸗ Siom ncaut lSl q Slito 3 6.S Maliter ſcöſ. 79. dndei 60. — he 166 zSere Sill c8. F— eo. En Sue 5 nis. ſpon eo. 8e Gogtenen an. fo O. C ico arele de 2 onid Hrromra eo. In mii 0. n. 217 Rub ilun e. — 3 lSrnu deinf 157 85 eo. ni elſe 4 12 ſiq m. 6 uum. 1 rta itis 2 o. e0 Sii ma ecun eo 1udd uis ali 0. Saata b le pupi 18 co. zee do. eo. Stom lique 695 Sicctus 2 diu illu 668 Sden rab ¹.§. 1 mim mt 7 Pau fü epii 5 5. cciſ eca ſtib eo. Ai Tesaure ri. f 2 0 is eo Si ſo tu u e ru Hereen. 0 8 nſttt C. 5 e.§ renden 8. 8. 0. C m ei.186 Bune 6 Rub 69 5. e u. 15 5 Rub au. 1 Saumm nnr Andadh 50 8 b eo. 1S dei 54 3 tben 5 nibu mo co. 3a Tuar dn eo. Sesi ure d Seree Eunie 8. teſta 90 5 rta tem. eo. S 5. ei ime codi 80. 31 nom 6.C bul. ap e 5. Ot 2 ðℳ 0. 5. zue an.(. eO zian 89 Kalnennn er. fo 4 zPerzae 177 Pe oſt 0o. nandic- i8 vuhte..170 H. Hendüt e— r5 dit 4 fo u qu a iuuscui 18 wac. 1. eo Peou bes 58. ſenman um Sii it b ed bini 1 antum o. inde ento e iin beles Sii ſi q niti eo Snd tur e ne ni 0 60⸗ Siſmm 1 lSindnon 19. co.— 69. 5 nterab 188 aim 1 5 5 nduob 70. 1Snan 4 s8. do.§. L od 1s 3 co. lot n 1 Si qui le. S.. 121„Sinus in 80. i icil Au 80. 2 d6, C sf 7t i is gr 0 2 et os 8. e dito⸗ 1 R feceri e0§.Si mar. aui, 12 4 lAnec 8 0 O0. Lnntul 1 ub it. ec. 55 cu itu 69 5 on am eo. 9 V 6 1M ſi. 5 ub mo S. 0 L fici no eo Sip-c 9 0 omi eo. 5ücs itu es. 20. S ipe 123 o. ollvin 6 5 iſ. 5 1 ſcit r 0 ·Si oſtfa eo Eanq- cau. t eo. 45 u mr. 180 Slen 7. teſta. co. Ses dinl 9— eo. eu lled. m. 62 fo. 959 Cnn. ulatu 88 ae 669 71¹ K is.. eo. 1n o. certi eo e z2he ad 131 luge r eo. 9„Su cauſ eo. Tr gr Deenn eo. 85 quier am. eo. wh anus co. Si hene co. ln ue 3 eo. liu. as eo Ai in re 1 4 8 3 162 it teſt fe 90 57 Ponm 55 eo c0. Si ni b S. co. co. pnram 60, e. 4 e 4 . 85 3 F eo. 3H J 191 S. d 8. — — dn ne 4 M X ²*— 2 ☛☚̊+ A 4408 Mfffnyyff 21215, 173,, I, 4 — —— 8 —— . . 3 8 — X 4 ₰ — * — O 8 * 4 * 4 8 — Auubintod. I er dnob ne■— 8 unu Jaltloan umntrua 2— u ſt A euniſSmbauieu onut ieu eun n pim C vn⸗ qr anuin- onenme b uin— uöIwu rirnunuor. nen ed au 4 2rp in, o³⁴νπι☚μο 8 2 abin. ourl Sib. Hc 1 ouua 6 uul lr .“* nunmns arunf. 4 Bunnah † rnpiuin luas Jurr e eo te nge um ndn. p mnd)] Lm ianp ſalryuh lmod 5 75 manf. 4111 MIHlPI 2 Ahit —— 4——— 1110——— — — ſ⸗ E 1 Centimetres